20231012 verslag gemeenteraad

Maar vanuit het college zeggen we, dat is hier niet de beste strategie. Wij denken dat het op de andere tafel beter gaat landen en de discussie beter gevoerd gaat worden. En ik denk ook dat het goed is dat mijn collega Hester van Buren dan ook met die position paper komt, om het er daar dan verder over te hebben. (Het lid BAKKER: Tot slot, ik vind dat dan toch een soort vorm van zelfonderschatting, dat wethouder Van Dantzig het aan zo'n onderhandel tafel niet zou lukken om verschillende onderwerpen goed over het voetlicht te brengen. Dus ik vind het jammer en ik zou toch willen verzoeken aan het college omdat de heroverwegen, want ik denk dat het een het ander niet uitsluit. Ik ken mijn collega Van Dantzig als iemand die op vele onderwerpen tegelijk kan schakelen. Dus daarin heeft mevrouw Bakker geheel gelijk. Maar hier is wel echt gewoon een weloverwogen afweging gemaakt. Volgens mij, ook gehoord hebbende andere geluiden, we moeten ons wel rekenschap geven ook van wat er speelt in de regio en daarop ook afwegingen maken over wat je waar wel en niet ook winst op kan leveren. Dat is ook gewoon- We willen graag veel en dan moeten we wel ook slim opereren. (Het lid BOBELDIJK: Toch nog even verhelderende vraag. De MRA is dus wel bevoegd om hier een opmerking of een mening over te ventileren?) Bevoegd is een beetje een vreemde term in dezen, denk ik.

Dit is niet het gremium om het erover te hebben. Daar is een andere tafel voor. De MRA kan, als ze het met elkaar eens zijn, roepen wat ze willen over van alles. Maar of dat dan tot iets gaat leiden, dat is weer een heel andere discussie. Zij zijn niet bevoegd om iets te besluiten over Schiphol. (Het lid BOBELDIJK: Maar ze zijn wel bevoegd om het over te hebben. Het is niet verboden?) Nee, het is niet verboden. En de amendementen over verduurzaming van de industrie en landbouw. Daar wordt nog gezegd om een passage aan te passen, om ook de natuur te versterken en de klimaatcrisis te bestrijden en de krachten te bundelen tegen veenoxidatie. Daarin kan ik zeggen, wij delen de ambitie om de industriegebieden klimaatneutraal te maken natuurlijk. We delen de ambitie voor het klimaatadaptief inrichten van de regio en het waarborgen van de belangen van de natuur en het landschap daarin. Dit sluit eigenlijk gewoon geheel aan ook bij de uitgangspunten van water en bodem sturend, dus daarin kunnen we gewoon geen bezwaar tegen aannemen van het amendement. Dan is er ook over de woonwagens een amendement ingediend. Dat kwam wat later tot mij, dus die heb ik niet helemaal voor mij liggen. Maar uit mijn hoofd, dit is weer een

39

Jaar

2023

Vergaderdatum 12 okt. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

punt- Mijn collega Pels is hier eigenlijk al over in gesprek en ook bezig. Dus wij denken weer dat het niet het meest effectief is om het hier in te gaan brengen. Wat niet wil zeggen dat het niet een mooi punt is. En dat het belang, mijn collega- Daar hebben wij als college hebben volgens mij ook weer richting in bepaald nu, alleen wordt dat gesprek op een andere manier al goed gevoerd, dus denken wij niet dat het hier meest effectief zal zijn. Dank u wel. De discussie wordt gesloten. Inclusie en Antidiscriminatiebeleid 8. Instemmen met het initiatiefvoorstel Bekend maakt Bemind van de leden Garmy en Khan en kennisnemen van de bestuurlijke reactie VN2023-018408 De VOORZITTER deelt mee dat de volgende motie is ingekomen: Motie van de leden Khan, Garmy, Veldhuyzen, Bouhassani, Bentoumya, Kabamba, Bakker, Lust en Havelaar inzake het per direct opstarten van de dialoog tussen de geraakte gemeenschappen door het Israëlisch-Palestijns conflict, nr. 576.23 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

om, vooraf aan de implementatie, maar alvast in de geest van het initiatiefvoorstel, per direct dialogen op te starten die inzetten op saamhorigheid, dialoog en verbondenheid in de stad, waarbij we de verschillende gemeenschappen die getroffen c.q. geraakt zijn door het Israëlisch-Palestijns conflict expliciet hierbij betrekken.

De motie maakt deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Garmy. Het lid GARMY: Dank, voorzitter. Ik heb nog nooit zo lang nagedacht over een bijdrage als over deze hier vandaag. Steeds als ik iets had geschreven, haalde ik het weer weg. Woorden kunnen ook niet zo goed weergeven wat ik voel. Woede, pijn, verdriet, onbegrip, machteloosheid, schuldgevoelens, alles klopt en klopt niet genoeg. De beelden van bloed, executies, afslachtingen, lijken, dorpen waar ik zelf heb gewoond, waar nu alleen maar verwoesting te zien is. Mijn familie en vrienden die mij huilend opbellen en moeten schuilen voor raketten en mij vertellen over verschrikkingen die wij alleen op beeld zien, maar die zij in levenden lijve moeten aanschouwen. Tussen dat alles sta ik hier en word ik geacht een voorstel te verdedigen dat draait om verbinding en dialoog. Ik heb dan ook even getwijfeld of ik hier wel ging staan vandaag. Is dit nou echt het moment voor de boodschap van ons voorstel? De oorlog die we deze week en de komende tijd op het nieuws zien, heeft ook impact hier; op Europese steden, op ons land en op Amsterdam. Iedereen heeft er veel gevoelens bij en wil er iets over zeggen. En zo leidt het conflict daar ook tot polarisatie antisemitisme en angst hier. Ik heb Joden gesproken die aangeven dat de beelden doen denken aan pogroms en Jodenvervolgingen in het verleden.

Er is angst om naar school te gaan en naar werk, naar voetbal. En angst dat de veilige haven Israël, wat het voor veel Joden is, niet meer zo veilig is. Twee dagen na de brute aanval van Hamas kondigden verschillende regeringsleiders in het westen aan dat de beveiliging voor joodse evenementen en locaties wordt opgeschroefd. Zo ook in Nederland.

40

Jaar

2023

Vergaderdatum 12 okt. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Toen ik zaterdagochtend wakker werd, het nieuws zag en mijn moeder belde, was een van de eerste dingen wat ze tegen me zei, Itay, je gaat je nu gedeisd houden. Nu is niet het moment om op te vallen. Ik weet dat dit sentiment bij veel Joden in de stad leeft. Niet te veel opvallen, anders komt er gedoe. En ook dat is een gevoel dat in eerste instantie bij mij heerste. Los van de boosheid, schuldgevoelens en verdriet, is het angst. Want ook daar moeten Joden rekening mee houden. Toch maakte ik uiteindelijk een andere keuze, niet gebaseerd op angst, ook niet door woede of verdriet, maar op vastberadenheid. Ik kies ervoor om door de pijn heen te bijten, mezelf uit te spreken over wat ik zie en meemaak en vervolgens het moeilijke gesprek aan te gaan met iemand die in bepaalde mate anders denkt dan ik. En dat brengt mij ook tot dit voorstel. De afgelopen dagen hebben Sheher en ik ons meerdere keren uitgesproken over ons initiatief. Over de waarde van het gesprek aangaan, ook al denk je anders. Over door de pijn heen bijten, maar niet altijd je woorden hoeven in te slikken. Over gezamenlijk respect en gedeelde waarde, zonder te verloochenen wie je bent en waar je voor staat. Dat heeft iets positiefs losgemaakt. Onze mailbox loopt vol met hele warme berichten. Berichten van mensen uit verschillende gemeenschappen in Amsterdam die ons vragen hiermee door te gaan.

Berichten van scholen en opleidingen of we alsjeblieft langs willen komen om het verhaal te delen. Berichten van mensen die waardering tonen voor datgene wat wij proberen te bewerkstelligen. Ik hoop dat we met het voorstel dat we vandaag indienen ervoor kunnen zorgen dat deze stad een plek blijft waar mensen met elkaar in gesprek durven gaan. Waarbij politieke standpunten niet leidend zijn in hoe wij met elkaar omgaan. Waar we precies zijn, genuanceerd en niet generaliseren. Wij, volksvertegenwoordigers, moeten daarin het goede voorbeeld geven. Want als wij het niet doen, kunnen we het ook niet verwachten van de mensen in deze stad. En, nee, dat betekent niet dat het makkelijk is. De Israëlische Yacov Argamani was eerder deze week huilend op tv te zien. Hij was getuige geweest van de ontvoering van zijn dochter, Noa Argamani, door een groep terroristen. Toch zei hij dat hij zich realiseert dat er ook onschuldige Palestijnen zijn die doodgaan door geweld en dat ook zij gewonden hebben. Hij koos voor verbinding. ‘Shalom … (121:27)’, zei hij, vrede voor altijd. We hebben geen andere optie dan elkaar te ontmoeten en met elkaar te praten. Dat is de enige weg voorwaarts. Voorzitter, tot slot, velen van jullie hebben met deze week ontzettend lieve berichten gestuurd als steun en dat waardeer enorm.

Ik wil in het bijzonder ook de wethouder Touria Meliani bedanken voor alle support die we van haar hebben ontvangen bij het maken van dit voorstel. Het is niet makkelijk om te weten dat al je familie en vrienden in een oorlog zitten, terwijl ik hier in onze raadszaal sta. Het is niet makkelijk om geconfronteerd te worden met standpunten waar je het grondig mee oneens bent, juist van mensen met wie je samenwerkt en waar je goede relaties mee onderhoudt. Maar ik ga door. Ik geloof heilig in de boodschap van verbinding waar dit voorstel over gaat. In mijn bijdrage sprak ik over mijn gemeenschap, de joodse gemeenschap. Maar er zijn ook velen in Amsterdam die Palestijnse familie of vrienden hebben die zich nu grote zorgen maken over hun lot. Ook hen mogen wij niet vergeten. De burgemeester verwoordde het gisteren prachtig. We moeten ruimte maken voor elkaar, voor elkaars rouw, verdriet en zorgen. En elkaar juist helpen en troosten. We zijn namelijk allemaal Amsterdammers. Ik hoop dat ik jullie aan mijn zijde kan vinden de komende tijd. Dat hebben wij nu nodig en dat is ook nu nodig. Tot zover. De VOORZITTER: Dank u wel, mijnheer Garmy. Ik laat het applaus maar even voor zich spreken. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Khan.

41

Jaar

2023

Vergaderdatum 12 okt. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Het lid KHAN: Voorzitter, het is dus voor mij, als je gezamenlijk het voorstel indient, het gevaar als iemand op het laatste moment wacht hoe die zijn bijdrage gaat insteken, dat ik hier natuurlijk niet aan kan tippen. Mijn grote complimenten aan Itay. Voorzitter, wij leven in een stad met meer dan negenhonderdduizend inwoners. In een eigenwijze stad als Amsterdam betekent dat niet alleen negenhonderdduizend bondscoaches, maar ook negenhonderdduizend politicologen en noem maar op. Het is dan vanzelfsprekend dat het kan gaan schuren in onze stad. Zeker wanneer er oorlogen worden uitgevochten waar wij als Amsterdam emotioneel en misschien zelfs persoonlijk bij betrokken zijn. Politieke opvattingen uiten, moet kunnen. Opkomen voor onderwerpen die voor jou belangrijk zijn, moet kunnen. Nee, dat is essentieel. Mensen moeten hun mening kunnen ventileren, zonder daarvoor aangevallen te worden. Maar wat we nooit uit het oog moeten gaan verliezen, is dat we in eerste instantie mens zijn. Voordat politiek in beeld komt, zijn we elkaars vrienden, zijn we elkaars buren, zijn we elkaars mede-Amsterdammers. We moeten elkaar niet reduceren tot een politieke opvatting. Daar moeten we echt voor waken. Dat is extra belangrijk in deze tijden. Mede onder invloed van sociale media bereiken eerst de frames elkaar en misschien niet eens jouw persoonlijkheid.

Op het moment dat frames de bovenhand nemen verdwijnt jouw menselijkheid. En wanneer wij elkaar niet als mensen meer zien, groeit de afstand tot elkaar. En dat kan echt een essentiële dreiging vormen voor onze samenleving. Daarom stellen Itay Garmy en ik voor om meer met elkaar in contact te komen. We moeten het niet meer, we kunnen het niet meer op een natuurlijk verloop laten. We moeten dit gaan prioriteren als gemeente. In essentie gaan onze voorstellen over het bevorderen van dialoog en ontmoetingen. Het doet ons deugd dat het college reeds een groot deel van onze voorstellen heeft overgenomen. Door het oplaaiende geweld in Israël en Palestina is de noodzaak tot verbinding en dialoog toegenomen. Daarom dienen wij een aanvullende motie in. En ik ben er trots op dat een groot deel van deze raad zich hier achter schaart. Tot slot, wij zijn overweldigd door niet alleen positieve reacties vanuit het veld, maar ook zoveel van onze collega’s hier, heel veel collegeleden. Het heeft ons de energie gegeven in deze donkere tijden waarin wij tot 's avonds laat bezig waren hierover in gesprek, uitleg geven, vermoeiend. Het was de energie die wij nodig hadden. Ik wil iedereen daarvoor bedanken. En ik wil niemand te kort doen, maar toch één persoon uitlichten. En dat is onze wethouder Touria Meliani. Onze Touria.

Omdat de wijze waarop zij vanaf het eerste moment ons heeft omarmd, ondersteund en zelfs suggesties heeft gedaan. [Applaus] Het lid KHAN: Ook hoe zij de afgelopen dagen met ons heeft meegeleefd en ook persoonlijk is geraakt. Wij wensen een Touria in elk college in het land. Dank u wel. De VOORZITTER: Het woord is aan de wethouder. We zijn allemaal een beetje van de leg. En dat is ook niet zo gek in deze week. Dan geef ik eerst het woord aan mevrouw Bentoumya. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Bentoumya. Het lid BENTOUMYA: Dank, voorzitter. Er is al veel gezegd en ook ik sta hier met een zwaar gemoed. De beelden van dit weekend en de afgelopen dagen laten denk ik niemand onberoerd. Het lijden dat ons bereikt via het nieuws in Israël en de Palestijnse gebieden treft ons ook in Amsterdam in het hart. Amsterdam is immers een internationale en superdiverse stad, gedeeld door mensen van verschillende religies, herkomst en opvattingen. En wat ons bindt, is dat we allemaal mens en allemaal Amsterdammer zijn.

42

Jaar

2023

Vergaderdatum 12 okt. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

En ook dat gegeven roept bij mij emotie op. Want wat we hier nu zien en de manier waarop de leden Garmy en Khan dit initiatiefvoorstel hebben ingestoken, maar vooral ook hoe zij de afgelopen dagen hier invulling aan hebben gegeven en echt hebben laten zien hiervoor te staan, juist wanneer het moeilijk is, dat biedt mij ontzettend veel hoop voor Amsterdam, voor wat politiek kan zijn. En dat maakt me trots, om onderdeel te zijn van een raad waar u ook onderdeel van uitmaakt. Van mijn fractie dan eigenlijk ook geen vragen, maar alleen maar lof. Geen vraag aan de wethouder. Lof en steun voor het initiatiefvoorstel. En het initiatiefvoorstel heeft een strekking die ik onze raad en onze stad ook in de toekomst toewens. De wens van solidariteit, verbinding en empathie. Dank u wel. Voorzitter: het lid Burgers De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Bouhassani. Het lid BOUHASSANI: Voorzitter, dank je wel. Ik wil eigenlijk beginnen door te zeggen dat hetgeen wat ik nu ga zeggen eigenlijk niet kan tippen aan de woorden die zijn uitgesproken door de heer Garmy en zojuist door de heer Khan. Ik denk dat we het allemaal wel voelen hier in de zaal dat ze echt uit het hart komen. Dus de tekst die ik heb voorbereid zal niet daaraan tippen. Dus ik wil ook beginnen door allereerst mijn waardering uit te spreken voor de heer Garmy en voor de heer Khan.

Ik vind het echt bewonderingswaardig hoe jullie met jullie verschillende achtergronden de handen ineen hebben geslagen om Amsterdammers dichter bij elkaar proberen te brengen, door te laten zien dat als je zelf openstaat voor een dialoog, voor samenwerking, voor wederzijds begrip, je meer kan bereiken. En ik vind het ook een prachtig voorbeeld dat je ook juist in de politiek samen hard kan maken voor wat jij belangrijk vindt. En vooral in dit huidige klimaat van onze samenleving. Voorzitter, in het licht van de afschuwelijke ontwikkelingen in het Midden-Oosten hierbij in het bijzonder extra nogmaals mijn complimenten voor deze heren. Ook hoe jullie naar buiten zijn getreden de afgelopen dagen. Daarmee hebben jullie eigenlijk in feite een eerste uiting gegeven aan jullie initiatiefvoorstel van wat de essentie daar eigenlijk van is. Dit voorstel laat zien dat ook als je een andere achtergrond hebt of andere overtuigingen, je samen kan inzetten voor waardes die wij hier met zijn allen in Amsterdam belangrijk vinden. Dus het juiste voorbeeld begint bij jezelf. En wat de fractie van de PvdA betreft, heeft zo'n proces van een dialoog geen eindpunt. Er is nooit een moment waarop je kan zeggen, we hebben sociale cohesie bereikt en nu kunnen we achteroverleunen en het is wel goed zo. Het moet een vanzelfsprekend en constant element worden in ons denken en doen.

En van die gedachte is dit voorstel ook doordrenkt. En daarom, de PvdA schaart zich dan ook echt honderd procent achter dit voorstel. Goed gedaan. Dank u wel. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Lust. Het lid LUST: Dank, voorzitter. Daar staan we dan. Wie had kunnen bedenken dat dit initiatiefvoorstel zo'n ongelooflijke link met de actualiteit zou hebben als het nu heeft. Er zijn al vele lovende woorden gesproken. En wat D66 betreft en ook onze fractievoorzitter Rob Hofland, die heeft al mooie woorden gesproken richting jullie beiden, maar ook nogmaals vooral complimenten aan de indieners van dit initiatiefvoorstel. Voor niet alleen dit mooie initiatief en voor de mooie samenwerking tussen zowel de heer Khan als de heer Garmy, en dat is een nabijheid die allicht zo op het eerste gezicht niet voor de hand leek te liggen, maar ondertussen inderdaad een voorbeeld is geworden die tot ver buiten onze stadsgrenzen reikt en dat maakt heel trots. Bekend maakt Bemind is een oproep en in deze tijd misschien wel een noodkreet om elkaar vooral te leren kennen in hoe we overeenkomen en hoe we van elkaar

43

Jaar

2023

Vergaderdatum 12 okt. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

verschillen, om vervolgens juist die verschillen te eren en te koesteren en te vieren. Bekend maakt Bemind is een initiatiefvoorstel dat ervoor pleit om werkelijk naar elkaar te luisteren en samen te werken naar een gezamenlijk doel, namelijk een zachtere samenleving met meer respect naar en acceptatie van elkaar. Eigenlijk heb ik niet veel meer te zeggen dan dit. Grootse complimenten aan u beiden. En wat D66 betreft, in ieder geval ook zonder meer veel steun voor het initiatiefvoorstel. Veel dank. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Veldhuyzen. Het lid VELDHUYZEN: Excuses. Ik moest even mijn bijdrage erbij pakken. Maar ik wil natuurlijk mijn dank uitspreken aan de indieners van het initiatiefvoorstel, de heer Garmy en het lid Khan. Mooie bijdrages ook. In dit kader ging ikzelf, dat was al ruim twee jaar geleden, ook in gesprek met onder anderen OIV in De Balie toentertijd over Jodenhaat of antisemitisme in de Nederlandse emancipatiebeweging. Dat deed ik natuurlijk als Amsterdammer en ook als volksvertegenwoordiger, maar ook als voorstander van een vrij Palestina.

En op basis van de gesprekken die ikzelf heb gevoerd in de afgelopen jaren met joodse Amsterdammers, ondanks of misschien juist dankzij onze uiteenlopende posities omtrent de bezetting van Palestina, ben ik heel goed doordrongen van het belang van dialoog, empathie en ook het creëren van ruimte voor elkaar om ook van elkaar te kunnen leren. En wat ik nu ga zeggen, dat hoort misschien niet helemaal bij dit agendapunt, maar ik vind het toch ook genoodzaakt om dat nu wel te doen, want de dialoog is heel erg belangrijk, maar in een democratie moet er natuurlijk ook ruimte zijn voor felle uitspraken of uitspraken die door sommige mensen als onaanvaardbaar worden ervaren. En als we het bijvoorbeeld hebben over de leus van ‘From the river to the sea, Palestine will be free’, daarover heeft het OM al geoordeeld dat dat een uitspraak is die niet strafbaar is. Dat blijkt uit de uitkomst van een rechtszaak die werd gevoerd tegen activist Frank van der Linde, waarin het OM in samenspraak of met het Hof tot het oordeel van dat, ik citeer, er geen sprake is van bedreiging, opruiing of strafbaar aanzetten tot haat. (Het lid MARTENS-AMERICA: Dank u, voorzitter. Ik wist dat de heer Veldhuyzen deze opmerking zou gaan maken, voorzitter, en dat maakt het extra pijnlijk en verdrietig. Ik heb geen opmerking, ik heb geen vraag. Smaak is niet te koop, fatsoen ook niet.

En ik denk dat we dat hier vandaag wel kunnen concluderen.) Ik hoor geen vragen, dus ik ga verder met mijn betoog. Ik heb heel veel respect voor de inzet van de burgemeester als het gaat om het behouden en het versterken van de saamhorigheid in onze stad. Zeker ook in deze moeilijke tijd. Maar als ik dan de uitspraak hoor dat de burgemeester die leus onaanvaardbaar vindt, dan vraag ik me af, is dit een persoonlijke mening van de burgemeester of is dit de positie van het college? Want wat voor mij voor onze fractie heel erg belangrijk is, is datDe VOORZITTER: De heer Veldhuyzen, dit is inderdaad een ander agendapunt. U heeft het zojuist al zelf aangegeven. Het agendapunt wordt behandeld door wethouder Meliani. Dus ik stel voor dat u deze vraag achterwege laat. Het lid VELDHUYZEN: Ik heb één vraag gesteld, ik wilde niet nog een vraag gaan stellen, en dat was of dat de positie was van het college. Dus die was aan het college gericht. Maar zoals ik zei, ik heb ook niet de behoefte om hier een fel debat te voeren. Ik wilde eigenlijk net ook afsluiten met de woorden dat ik niet voorbij wil gaan aan de veiligheid of de gevoelens van onveiligheid van joodse Amsterdammers, maar dat tegelijkertijd de veiligheid van pro-Palestijnse activisten ook verdedigd moeten worden op dezelfde manier

44

Jaar

2023

Vergaderdatum 12 okt. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

en met dezelfde passie als waarop dit college zich inzet voor gevoelens van onveiligheid van joodse Amsterdammers. Dank u, voorzitter. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Van Schijndel. Het lid VAN SCHIJNDEL: Dank u wel, voorzitter. Heel kort. Ik wil allereerst toch even rechtzetten naar aanleiding van de woorden van de burgemeester eerder dat ik niet uitsprak hoe verschrikkelijk het is geweest, die terreurdaden van Hamas aan de grenzen van Gaza. Dat is één. Het tweede is, het gaat niet alleen inderdaad om verbinding en elkaar zoeken en compromissen vinden, maar ook om een clash van ideeën. Dus het voorbeeld van de heer Veldhuyzen dat is gewoon een éénstaatoplossing, dus niet een tweestatenoplossing, maar een andere vorm waarin het oude mandaatgebied dus in één staat zou moeten worden vormgegeven. Dat is niet mijn voorkeur. Ik ben voor tweestatenoplossing. Maar het is een keurig standpunt en ik vind het jammer dat mevrouw Martens daar zo een punt van maakt. Dat is wat ik erover te zeggen heb. De VOORZITTER: De heer Van Schijndel, ik zou u graag- Maar dit was niet het onderwerp wat op de agenda stond. Het ging over het initiatiefvoorstel en daar kunt u wat over zeggen. Dat heeft u nu net gedaan. Dus dank u wel daarvoor. Dan zou ik nu graag het woord willen geven aan wethouder Meliani. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Meliani.

Wethouder MELIANI: Dank voor alle vragen. Ik probeer weer de energie terug te pakken waar we net in zaten, voor de laatste twee die gesproken hebben. En sorry dat ik dat nog even expliciet noem. Want volgens mij wat we hier willen bereiken, is heel iets bijzonders. En dat hebben we gehoord. Ik wil dus de initiatiefnemers echt enorm danken. Itay, sorry dat ik je bij je voornaam noem, dat vind ik zo’n mooie naam, ik zal ook je achternaam zeggen, ook mooi, dus Garmy en Khan, dank. Volgens mij toen jullie een klein jaartje geleden bij mij aan tafel kwamen van, dit willen we, zei ik ja. Want toen ik begon als wethouder Antidiscriminatie en diversiteit, zei ik een van de belangrijkste dingen, volgens mij wat je moet doen juist in een stad met zoveel verschillende mensen, is die ontmoeting en die verbinding gaan stimuleren, mensen bij elkaar brengen. Ik ben ervan overtuigd, misschien is het allemaal te idealistisch, maar ik ben overtuigd dat dat juist nodig is voor de komende jaren. Niet alleen maar omdat er nu een conflict is wat we hier allemaal aan het bespreken zijn, maar dat dit eigenlijk noodzakelijk is voor de toekomst van onze stad en daarmee ook dat we daarmee onze vrijheid en de democratie gaan beschermen. Want dat is waar we het eigenlijk uiteindelijk over hebben.

Want wij hebben een stad waar we trots op kunnen zijn, waar zoveel mensen leven, die hier in vrijheid kunnen leveren. En het enige wat we nog nodig hebben, is niet alleen maar de kennis en het begrijpen, dat is waarom dit initiatiefvoorstel zo goed is, we kunnen cognitief heel veel begrijpen. Er zit letterlijk het woord grijpen in. Maar we kunnen het niet vastgrijpen. Het enige om een echte verandering te maken, is het te doorvoelen. Dat betekent, als we gaan voelen, ook andermans pijn gaan voelen, dan gaan we luisteren. Dat betekent dat we meer vragen moeten stellen dan we nu doen. Niet één vraag met, hoe gaat het, en weg. Maar echt ook doorvragen. Want uiteindelijk zijn wij allemaal mensen en allemaal hetzelfde. En dat is denk ik waarom ik dit initiatiefvoorstel, toen jullie hiermee kwamen, gelijk ja, ja, ja zei. En eigenlijk het hele college. Want er zitten ook wat onderdelen in voor educatie, ik heb dit samen ook beantwoord met mijn collega-wethouder, wat je kan doen op het gebied van educatie. Er wordt al heel veel gedaan, dus dat was een beetje overbodig. Maar in principe wordt het nu nog relevanter en gaan we hier natuurlijk mee door vanuit het

45

Jaar

2023

Vergaderdatum 12 okt. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

hele college. Voor de rest, alle onderdelen gaan we natuurlijk overnemen. Er is wel een nieuwe motie ingediend. De burgemeester heeft daar eigenlijk al een aanzet in gedaan. Ga nu al in gesprek, zorg dat nu al mensen met elkaar in gesprek gaan. Dat is gisteren begonnen en dat is natuurlijk ook wel een enkele keer al daarvoor gebeurd. Maar wat jullie vragen, is omdat structureel te doen en eigenlijk door te gaan zetten. Wat ik weet, is dat twee jonge vrouwen, eigenlijk zijn ze een soort van spiegel van jullie twee, een hindoe met een islamitische achtergrond, haar naam Loutfi, ik ga je toch noemen, en Lievnath Faber, die allebei met elkaar in gesprek zijn om na te denken hoe je voorbij het conflict kan praten en dat je eigenlijk dus vanuit die openheid het gesprek met allebei misschien dezelfde achtergronden als jullie, maar dan ook elkaar gaan vinden. En zij hebben ideeën hoe je bijvoorbeeld die gesprekken kan faciliteren. Ik heb in ieder geval beloofd met hen hierover in gesprek te gaan en dit verder op te pakken. Maar daarnaast valt nog veel meer te doen. Je kan op het gebied van- De campagnes die we eerder hebben gedaan, door ook omstanders aan te spreken, als ze iets zien wat niet deugt, waar discriminatie en racisme plaatsvinden. Dus daarin gaan we dit ook verder oppakken.

Als je kijkt naar rolmodellen, mensen die voorbeeld kunnen zijn, die kun je ook op die poses in de campagnes laten zien, dat jongeren kunnen laten zien, net zoals jullie ook rolmodellen zijn, dat we daar voorbeelden laten zien van mensen die een voorbeeld zijn voor anderen. Zo kan ik eigenlijk nog een heleboel dingen noemen. Wat belangrijk nog is te noemen waarom dit ook helemaal aansluit, een van de alliantiegroepen die we in het leven hebben geroepen, gaat over een alliantie die we willen faciliteren. En eerder lachten mensen er altijd om, het invoelen en empathisch deel van mensen te vergroten, door ontmoetingen te organiseren. Is exact wat jullie ook willen. En ik denk dat het superrelevant is dat we hier stevig op gaan inzetten. En daar hebben we ook vijf ton per jaar voor gereserveerd, dus er zijn ook wel stappen. En uiteindelijk, dat wat jullie hier hebben geïnitieerd en ik denk ook alle mailtjes die jullie ontvangen en al die mensen die jullie benaderen, ik snap dat je dat er niet bij kan doen. Dus stuur dat naar mij op en laat ons vanuit deze positie ook dit verder oppakken en uitwerken. Dus nogmaals, namens het college, namens de burgemeester, heel veel dank. Wat zal ik zeggen? Ik heb het idee dat ik een soort aan het prediken ben. Maar ik wil alleen maar zeggen dat ik enorm trots ben en blij ben.

En dat, toen jullie dat moment aan tafel kwamen bij mij met die vraag en nu, voel ik echt nog meer die relevantie. Dus wees trots op wat je hebt gedaan. Maar volgens mij zijn jullie dit al en heeft iedereen jullie daar gecompromitteerd. En wij gaan keihard aan het werk, en ik hoop ook samen, om dit verder ook uit te werken en in de stad ook dat door te laten werken in allerlei andere organisaties en gemeenschappen. Dank hiervoor. Ja, nemen we over. Eigenlijk zei ik dat al. Het is een voortzetting van wat de burgemeester net al heeft gedaan. Dus absoluut positief. Voorzitter: burgemeester Halsema De VOORZITTER: Goed. Is er behoefte aan een tweede termijn? Dat is niet het geval. Dus dan wachten wij op de stemmingen om te zien hoe het verder verloopt. Goed. Dan hebben wij dat gehad. De discussie wordt gesloten. Verkeer, Vervoer en Luchtkwaliteit 9.

46

Jaar

2023

Vergaderdatum 12 okt. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Instemmen met de zienswijze van de gemeente Amsterdam op de Ontwerpbegroting 2024 – 2027 en het Uitvoeringsprogramma Mobiliteit 2024 – 2032 van de Vervoerregio VN2023-019126 De VOORZITTER deelt mee dat de volgende motie is ingekomen: Motie van de leden Asruf, Bakker, Ahmadi, Kabamba en Koyuncu inzake Inzetten op het behoud van buslijn 41, nr. 564.23 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: - de Vervoerregio op te roepen de consequenties van het inkorten van buslijn 41 nauwlettend te monitoren; - bij een verlichting van het personeelsprobleem het gesprek met de vervoerder aan te gaan om buslijn 41 weer tot aan Muiderpoortstation te laten rijden. De motie maakt deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Asruf. Het lid ASRUF: Dank u wel, voorzitter. Ik kijk nog even naar mijn fractiebureau, want de titel van de motie moet nog even aangepast worden. Voorzitter, ik zei het al in mijn maidenspeech, het kunnen verplaatsen van A naar B, van huis naar school, van werk naar de sportschool, is een van de basale levensbehoeftes. Door te verplaatsen in een stad als Amsterdam zie je, leer je en verrijk je jezelf. Je komt mensen tegen, raakt in gesprek en bouwt vriendschappen op. Deze basale levensbehoefte staat onder druk, nu het openbaar vervoer in de hoek zit waar er klappen vallen.

Door de inzet van onder andere deze raad, de wethouder, de Vervoerregio en het GVB hebben we voor 2024 het ergste kunnen voorkomen. Desondanks worden er nog enkele lijnen aangepast. En elke aanpassing, hoe noodzakelijk ook, doet toch weer pijn. Onderaan de streep leveren we daarbij in op de fijnmazigheid van het openbaar vervoer, iets wat we allemaal niet willen. Dit komt naar voren bij buslijn 41, die vanaf het Muiderpoortstation via de Dapperbuurt in Oost Duivendrecht en verschillende wijken in Zuidoost met elkaar verbindt. Een lijn die veelvuldig gebruikt wordt om naar school te gaan, om gezelligheid op te zoeken op de Dappermarkt of om in Oostpoort boodschappen te doen. Velen van hen zochten de afgelopen tijd contact, stuurden een berichtje of wezen mij erop hoe belangrijk deze verbinding is. Voorzitter, om het tastbaar te maken, als ik in het weekend op de Dappermarkt loop, dan zie ik daar hoe deze buslijn de geuren en kleuren uit Zuidoost en Oost samenbrengt. Hoe een uitwisseling ontstaat tussen allerlei culturen, keukens en mensen. Die uitwisseling is te danken aan deze veelgebruikte buslijn. Het is de verbinding die in het Vervoerplan 2024 nu ingekort wordt tot het Amstelstation. Dagelijks worden circa tweeduizend reizigers hierdoor getroffen. Bijvoorbeeld jonge scholieren, ouderen met volle boodschappentassen.

En bovenal leidt het tot slechte bruikbare buurten en een minder goed verbonden stad. Ik denk dat we als raad, maar ook als college, dit allemaal niet willen. Ik wil daarom dat we als raad via het college de boodschap aan de Vervoerregio overbrengen dat de lijn, zodra er voldoende personeel is, weer zijn normale route gaat rijden. En daarvoor dien ik een motie in. Tot slot, voorzitter, elke lijn die je aanpast, doet ergens anders weer pijn. En ik wil hierbij ook de oproep doen via de wethouder om inzichtelijk krijgen hoe de VRA en het GVB komen tot de voorgestelde aanpassingen. Welke keuze zijn er? Aan welke knoppen kun je draaien? En op basis van welke criteria wordt er besloten om een bepaalde lijn wel of niet aan te passen? Vragen die mijn collega Moeskops meermaals ook al in de VRA heeft

47

Jaar

2023

Vergaderdatum 12 okt. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

gesteld. En ik zou daar graag via de wethouder een nieuwe poging voor willen wagen. Dank u wel. Voorzitter: het lid Burgers De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Van Schijndel. Het lid VAN SCHIJNDEL: Dank u, voorzitter. Dit is weer eens heel iets anders, Nieuw-West. Forum is een sterk voorstander van het werken met het ov-subsidies en steunt dus het ov-herstelbudget. We vinden het dan ook een zeer verstandig idee om te gaan lobbyen voor een hogere brede doeluitkering. Maar we hebben ook kritiek. Het VRA-bestuursakkoord bevat elementen als publieke mobiliteit die wij niet zien zitten. We vrezen negatieve gevolgen voor de fijnmazigheid van het huidige ov-net. Ook vinden wij zaken als de bruggen over het IJ en de Bus Rapid Transit door Nieuw-West belangrijker dan het doortrekken van de NoordZuidlijn. Tenslotte nog een opmerking over de overweging om in te leveren op de inhoudelijke ambities van de concessieverleningsstrategie. Forum meent dat het ov-aanbod vooral in de buitenwijk onvoldoende is, zoals bekend. Het naar beneden bijstellen van de ambities is dan ook volkomen taboe. Als er gekozen moet worden, dan kiezen we dus voor meer financiële steun aan het GVB. Dank u. Voorzitter: burgemeester Halsema De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Koyuncu. Het lid KOYUNCU: Dank, voorzitter. Het verleden geeft geen garantie voor de toekomst.

En gezien het inkoopbeleid uit het verleden, maken wij ons zorgen over de materialen die in de toekomst zullen worden aangekocht. In het verleden is er materiaal aangekocht waarbij de stoelen niet goed waren en achteraf zijn vervangen, dus extra kosten. In het verleden zijn trams aangekocht waarbij er geen conducteurshokje in waren aangebracht of niet pasten, dus extra kosten. Conducteurshokjes die zonder scherm zijn aangekocht ten tijde van de corona, wederom extra kosten. Voorzitter, om dergelijke dure debacles te voorkomen met de nog aan te schaffen materialen, om vooral de node, de gezondheid en ervaring van personeel als basis te nemen voor de aanschaf in plaats van de goedkoopste, zullen wij dit onderwerp natuurlijk ook bij de Vervoerregio ter sprake brengen. We zijn benieuwd naar hoe de wethouder hiernaar kijkt en of ze kan uitleggen hoe ze op dit moment omgaat met het inkoopbeleid. Dank u wel. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Ahmadi. Het lid AHMADI: Dank u wel, voorzitter. Het vraagstuk mobiliteit is van cruciaal belang voor een stad waarin we willen dat iedereen in staat is om mee te doen, te werken, te leren en te spelen. Het college richt zich dan ook op meerdere vervoersmodaliteiten, het openbaar vervoer, de auto, de fiets en deelvervoer, en benoemt terecht de betaalbaarheid ervan.

Die betaalbaarheid staat namelijk ernstig onder druk, want inflatie en extreem gestegen prijzen voor brandstof raken mensen keihard in hun portemonnee en hun participatiemogelijkheden op alle vlakken. Het doorberekenen van die inflatie in de kosten voor vervoer zet mobiliteit dan ook ernstig onder druk. En terwijl het steeds duurder wordt om een auto te hebben, is er nog steeds geen betere oplossing voor mensen die buiten Amsterdam werken of gezinnen hebben. In een vorig rapport over deelmobiliteit bleek zelfs

48

Jaar

2023

Vergaderdatum 12 okt. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

dat de behoorlijk dure Cargoroo, een leenbakfiets, voor ongeveer 60 procent van de tijd door alleenstaande moeders wordt gebruikt. Daarom heb ik een aantal ideeën en vragen over het volgende met betrekking tot fietsen. Het Amsterdamse Fietsdepot staat bomvol en meer dan de helft van deze fietsen wordt niet meer opgehaald door de eigenaar. Het voorgaande beleid zorgde ervoor dat veel van deze fietsen eindigden bij opkopers die voor een heel klein bedrag de fietsen inkochten en daarna met winst konden verkopen aan fietszaken. In verhouding eindigden slechts weinig van die fietsen bij mensen die het geld niet hebben om een fiets te kopen en kwam er niks terecht van de wens om die fietsen bij het maatschappelijk middenveld te krijgen. Kan de wethouder een systeem ontwikkelen om deze niet opgehaalde fietsen uit het depot toe te kennen aan doelgroepen in de stad die deze fietsen nodig hebben? Met specifiek niet opgehaalde bakfietsen die misschien naar alleenstaande moeders of gezinnen kunnen of naar specifiek minimagezinnen dan. De elektrische fietsen van vandaag zijn enkel toegankelijk voor de eigenaar. Dat betekent dus dat de verwaarloosde fietsen, waar niet meer naar omgekeken wordt, zo staan er een aantal in mijn eigen buurt, niet meer bruikbaar zijn voor een ander. Ongetwijfeld zijn ook in het Fietsdepot dit soort fietsen aanwezig.

Wij vinden het onwenselijk dat dure en kostbare grondstoffen gewonnen worden voor objecten die daarna als wegwerpproduct afgedankt kunnen worden. Dus ik wil de wethouder dan ook vragen of zij voor de specifieke fietsen die langdurig bij het depot blijven staan en niet opgehaald worden, een afspraak kan maken voor ontgrendeling met de bedrijven waar ze vandaan komen. Zo kan een elektrische fiets uiteindelijk toch nog ergens in gebruik gegeven worden. En genoeg Amsterdammers in de buitenwijken zullen deze kunnen gebruiken, maar niet kunnen betalen. De wethouder heeft een paar maanden geleden gesproken over een SUV-taks. Hoe staat het nu met het invoeren van een dergelijke taks? Want het binnenhalen van extra geld wat we zouden kunnen investeren in het realiseren van gratis openbaar vervoer voor alle groepen die het hard nodig hebben, zou heel erg van pas komen. Dank u. De VOORZITTER: Ik wilde u net waarschuwen dat u nog maar twee minuten heeft. En ik denk inmiddels alweer minder. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Moeskops. Het lid MOESKOPS: Dank u wel, voorzitter. Een bijdrage om echter inhoudelijk even te reageren op de motie van de heer Asruf, omdat dat hij vrij principieel is en daarmee zich niet leent voor een interruptie. We waren namelijk inhoudelijk niet overtuigd per se van deze lijn.

We hebben relatief weinig mensen erin zitten, drie parallelle lijnen, en het grootste deel is studenten en scholieren die op zich kunnen overstappen. Maar ons punt is wel principiëler. Gegeven dat het ons aanbreekt aan de kennis die de heer Asruf inderdaad aangeeft waar ik een aantal keren om heb gevraagd, is het wat ons betreft onmogelijk om aan een draadje van het ov-systeem te trekken zonder het risico te lopen het tapijt te ontrafelen. Kiezen voor de ene lijn zou volgens ons een soort begrotingslogica moeten hebben en gedekt moeten worden door een andere. We weten dat elke aanpassing iemand pijn doet. Altijd degene die in die lijn zit en die gebruik maakt van een lijn. Maar een ov-systeem moet zich kunnen aanpassen aan een veranderende stad. En als we ook die alternatieven hebben en keuzes moeten maken, moeten we als leken vertrouwen op de experts die we hebben. En natuurlijk kijken we als het misgaat. Het is een monitormotie, dus wat dat betreft, kan hij ook niet zo'n kwaad, zou je kunnen zeggen. Maar tegelijkertijd is het ook wel dat als we de het risico gaan lopen om echt lijnen eruit te lichten, dat we ook vertrouwen moeten hebben in het systeem. Voorzitter: het lid Burgers

49

Jaar

2023

Vergaderdatum 12 okt. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

De VOORZITTER: Dank u wel. En ik zie dat er een interruptie is van de heer Asruf. Gaat uw gang. (Het lid ASRUF: Voorzitter, dank u wel. Want ik begrijp heel goed wat het lid Moeskops zegt en ik denk dat we ook voor 90 procent op dezelfde lijn zitten. Tegelijkertijd denk ik dat deze raad een functie heeft en die functie is heel duidelijk, namelijk signalen van de stad delen in deze Stopera en ook met de wethouder. En een van de signalen die ik ontvang, is het, zeker voor mensen die bijvoorbeeld wat ouder zijn of scholieren, heel belangrijk dat zij een directe verbinding hebben met hun school of bijvoorbeeld een voorziening als de Dappermarkt. Dat is eigenlijk wat de motie ook vraagt, om ervoor te zorgen dat die toegankelijkheid van het openbaar voor zo goed mogelijk op peil blijft. Is D66 het daarmee eens?) Het lid MOESKOPS: Dank u wel, voorzitter. Natuurlijk is D66 het eens met een toegankelijk openbaarvervoersysteem. Alleen dat hangt niet op één lijn. (Het lid ASRUF: Voorzitter, dan blijft toch de vraag hangen, hoe het helpt om een extra overstap toe te voegen aan zo'n belangrijke verbinding die Zuidoost, Duivendrecht en elk Oost aan elkaar verbindt) Dank u wel, voorzitter. Het helpt natuurlijk niet. Alleen we moeten keuzes maken. In die situatie zitten we nou eenmaal.

Daar komt ook nog eens bij dat we inderdaad in een situatie zitten dat we ook onze stad, ongeacht het feit dat we nu gedwongen worden, deze keuze nooit op slot mogen zetten. Je moet altijd kunnen kijken. En er lopen hier drie parallelle buslijnen over hetzelfde systeem. En dan is het ook nog zo dat het inderdaad een grote groep scholieren is en studenten. Daar kunnen we van mening over verschillen, maar ik ben ervan overtuigd dat scholieren nou precies de doelgroep zijn die goed kunnen overstappen. (Het lid ASRUF: Voorzitter, ik denk dat het toch wel belangrijk is om nog één punt te benoemen. Het gaat hier om hoe we ervoor zorgen dat stadsdelen in verbinding met elkaar blijven. En dan zegt mevrouw Moeskops dat er drie alternatieven zijn. Maar dat zijn wel drie verschillende overstappen. Dat is geen rechtstreekse verbinding tussen Zuidoost, Duivendrecht en Oost. En daarmee bemoeilijk je gewoon de rit van Zuidoost, Duivendrecht en Oost. Dat is een feit. En ik snap wel dat mevrouw Moeskops zegt van, we moeten kijken naar het hele systeem. Maar we bereiken toch echt wel met elkaar de ondergrens als het gaat om hoe het gaat met het openbaar vervoer en dat het echt in de hoek zit waar er klappen vallen. We moeten echt keuzes gaan maken en die keuzes kunnen we ook zichtbaarder maken. Dat is ook wat ik vroeg aan de wethouder, hoe we eindelijk inzicht gaan krijgen.

Ik weet dat mevrouw Moeskops daar voorstander van is, maar steunt ze ook die oproep?) Dank u wel voorzitter. Dat laatste deel delen wij volledig. Dat weet de heer Asruf ook. Ik wil in staat zijn om die keuzes beter te onderbouwen dan dat wij dat eigenlijk nu doen. Want we moeten nu inderdaad bijna blind vertrouwen op dat advies in die experts. En dat is iets wat we volgens mij niet moeten doen. Maar het feit blijft dan wel dat er nu inderdaad één overstap, want het zijn drie parallelle lijnen over hetzelfde stukje, is op hetzelfde terrein. Daar delen we gewoon de mening niet dat dat per definitie misgaat. En ik vind dus, nogmaals, dat je niet één lijn eruit moet trekken zonder naar het systeem te kijken. (Het lid KOYUNCU: Dank u wel, voorzitter. We hebben sinds het begin van deze bestuursperiode meerdere momenten gehad waarop we deze discussie hebben gevoerd en we hebben ook moties gehad hier waarin we

50

Jaar

2023

Vergaderdatum 12 okt. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

het college hebben gevraagd om extra aandacht te hebben voor het ov in de wijken aan de randen van de stad. In hoeverre is de voorliggende motie nu anders dan dat? Daarin hebben we toch ook ons bemoeid met ov?) Voorzitter: burgemeester Halsema Het lid MOESKOPS: Een andere voorzitter. Wat een verrassing. Hij is heel anders, want het gaat over één lijn en dus daarmee niet om een systeemwijziging. Waar we het de hele tijd over hebben gehad, is dat de buitenwijken in de totale systeemwijziging ontzien moeten worden en dat is enorm gebeurd in het Vervoerplan wat er nu voorligt. Dus, nee, het is niet hetzelfde. De VOORZITTER: Gaat u door. Het lid MOESKOPS: Nee, ik ben klaar. De VOORZITTER: U heeft nog een interruptie van de heer Asruf. (Het lid ASRUF: Dank u wel, voorzitter. Ik heb toch nog één vraag. Want als straks blijkt dat we meer personeel vinden, wat we ook allemaal willen, dan zullen we daar ook een keuze in moeten maken. Welke keuze maakt D66?) Het lid MOESKOPS: Mijnheer Asruf, dat is een interessante vraag. Want dat weet ik dus niet. Want ik denk namelijk- Ik weet oprecht niet of deze lijn bijvoorbeeld nou wel eigenlijk de beste verbinding is tussen Zuidoost en de Dappermarkt, en we niet veel beter nog een andere lijn zouden kunnen laten rijden als we onbeperkt geld, middelen en chauffeurs zouden hebben. Ik ben er niet toe in staat om dat te beoordelen.

(Het lid ASRUF: Voorzitter, als het aan de Partij van de Arbeid ligt, dan kiezen we ervoor om de buitenwijken zo snel mogelijk weer op peil te brengen, om ervoor te zorgen dat het fijnmazigheid van het openbaar vervoer zo snel mogelijk weer op peil is. Met die gedachte is ook deze motie geschreven en willen we dus ook ervoor zorgen dat bus 41 straks, als er weer voldoende personeel is, zo snel mogelijk weer de route gaat rijden die het nu rijdt. Dank u wel, voorzitter. Maar dan heeft de heer Asruf de verkeerde motie geschreven. Want als hij de motie had geschreven, we moeten zorgen dat met name met het ov in de buitenwijken eerder op peil komt, weer terug op het oude peil komt als het was, dan had hij mij aan zijn zijde gevonden. Echter, hij kiest er nu voor om een lijn eruit te kiezen en die direct te kopiëren en te zeggen dat dit de beste verbinding is, dat we specifiek deze in de gaten moeten houden. En daar verliezen we elkaar. (Het lid BOBELDIJK: Voorzitter, is mevrouw Moeskops het ermee eens dat het personeelsprobleem op dit moment het grootste probleem is? En dat als er dan blijkt dat een bus nu iedere dag in de file staat, een HOVverbinding, ik heb het over bus 369, daar kom ik later op terug, dat dan het personeelsprobleem alleen maar groter is? En als je dat probleem oplost, dat je misschien ook dit probleem oplost?) Met alle respect. Ik begrijp echt de vraag niet.

(Het lid BOBELDIJK: Als een bus in de file staat, en ik zag u daar wel knikken, mevrouw Moeskops, dan hebben we een personeelsprobleem, want het personeel zit dan in een bus die stilstaat in de file. Als die bus doorrijdt, dan heb je dat personeel beschikbaar. Daarom is het hele

51

Jaar

2023

Vergaderdatum 12 okt. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

systeem van het openbaar vervoer erop gericht dat het snel doorrijdt, zeker met een HOV-verbinding. Als het snel doorrijdt, heb je dus ook dat personeel beschikbaar voor andere bussen, want dan heb je minder personeel nodig. Klopt mijn redenering?) Gedeeltelijk. Ja, Sneller is minder chauffeurs. Maar het ligt er wel aan ook op wat voor een manier. Want uiteindelijk is ook langzaam ov-verbinding belangrijk voor mensen die slecht ter been zijn en tijd nodig hebben om in te stappen en anderen. Dus er zit wel een kanttekening aan, maar grotendeels kan ik u volgen. (Het lid BOBELDIJK: Dan begrijp ik natuurlijk dat dat langzaam openbaar vervoer dat we ook nodig hebben niet openbaar vervoer is dat in de file staat. Dat bedoelen we volgens mij allebei niet, toch?) Nee, ik geloof het niet. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Van der Horst. Wethouder VAN DER HORST: Dank, voorzitter. Volgens mij zijn we het er allemaal over eens dat we dit pijnlijke maatregelen vinden en we allemaal liever willen dat er meer openbaar vervoer is. En de bottleneck is op dit moment gewoon het personeel. En dan met name ook bij de bus. Er zijn gewoon echt te weinig buschauffeurs. Dus ik zou zeggen, roep dat ook nog eens rond en kijk of er nog mensen zijn te vinden. Want echt iedere buschauffeur erbij is gewoon pure winst op dit moment. Dat gezegd hebbende, we komen van ver.

Dus wij hadden een Vervoerplan waarin er echt veel afgeschaald moest worden, heel veel pijnlijke maatregelen. In dat Vervoerplan hadden we eigenlijk al rekening gehouden om zoveel mogelijk niet buiten de ring en boven het IJ af te hoeven schalen, en moesten pijnlijke maatregelen binnen de ring genomen worden. Nu hebben we een nieuw Vervoerplan met veel minder, veel minder, afschalingen, maar een inkorten van een paar lijnen met een paar haltes en ook gewoon de frequentie omlaag. Dat klinkt altijd als een makkelijke oplossing, maar die is wel nog steeds pijnlijk. Ik wil daar ook wel even aandacht voor vragen, omdat we ons vaak richten op lijnen. Maar minder frequentie is uiteindelijk voor je openbaar vervoer heel slecht, want mensen gaan gewoon denken, het duurt heel lang voordat de bus komt. De overstap naar een ander vervoermiddel is dan snel gemaakt. Dus daar wil ik wel nog voor waken. Dat klinkt makkelijk, maar is uiteindelijk op termijn ook niet goed voor het openbaar vervoer. Kijken we naar de moties, het is gewoon lastig, daar wil ik wel voor waken, ik snap de neiging heel goed, om per lijn in te gaan zoomen. Het is wel ingewikkeld. Dus volgens mij is het belangrijk altijd om kaders mee te geven van, we willen, als er wordt afgeschaafd, dan niet buiten de ring of dan niet zo of liever niet in de fijnmazigheid, liever dan eerder in de parallelle lijnen.

Op dat soort dingen kun je goed sturen en geef je volgens mij als raad en als vervoerregio en als dagelijks bestuur of als college ook kaders mee, waarin in de uitvoering uiteindelijk gewoon heel veel gepuzzeld en gerekend moet worden. En in die zin ben ik het wel eens met mevrouw Moeskops, dat als je daar probeert één lijntje op te veranderen, dan trek je wel iets helemaal onderuit, waarop je weer helemaal opnieuw moet gaan rekenen. Ik vraag me ook af of je dat op dat detailniveau- Want ik begrijp ook uw roep om meer informatie en meer kennis, et cetera. Volgens mij heel goed om weer technische sessies te organiseren om daar verder op in te gaan. Dat is al eerder wel gebeurd, wat volgens mij al redelijk verhelderend is. Maar het kan altijd meer gedaan worden. Maar dan nog vraag ik me af of het de taak is van een raadslid of een regioraadslid om alleen maar op de paar lijnen te puzzelen met elkaar en niet iets meer hoger de kaders mee te geven. Dat gezegd hebbende, zie ik natuurlijk ook dat alles pijnlijk is wat je nu even niet hebt, dat snap ik ook, vind ik het pleidooi voor het openbaar vervoer ook mooi en de verbindende functie die het heeft. Dus ik denk dat het altijd ook mooi is om dat pleidooi te

52

Jaar

2023

Vergaderdatum 12 okt. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

houden. Zoals de motie nu geformuleerd is, kan ik ook gewoon een positief preadvies geven, omdat ik ook denk, natuurlijk, we moeten ook monitoren en, natuurlijk, als er meer personeel weer is, kan dit een van de dingen zijn om weer op te schroeven. Ik zeg niet, dan is deze als enige of als allereerste. Dat moet echt in dat systeem dan weer gezien worden. Maar dat het een van de eerste is of dat we daar echt goed in de gaten gaan houden, volgens mij moeten we dat zeker wel gewoon kunnen gaan doen met elkaar. (Het lid ASRUF: Dank u wel, voorzitter. En dank ook aan de wethouder voor het positieve preadvies. Ik had daar wel een vraag over, want de wethouder heeft het over kaders. Dan is mijn vraag toch ook, welke kaders er zijn al op het moment dat we weer kunnen opbouwen. Dus welke uitgangspunten zijn er straks om te bepalen welke lijn wel of niet opgebouwd gaat worden?) Dat gaat heel sterk over fijnmazigheid. Volgens mij, voor afschalen zijn er stappen. Die kunnen natuurlijk ook heel goed gelden voor waar je dan opschaalt. Dat is gewoon een hele logische en die is ook gewoon kenbaar. Daar is ook de regioraad gewoon van op de hoogte van die stappen. Dus daar zullen we ook goed naar kijken. Uiteindelijk moet in een systeem, als je het ene doet, moet het wel kloppen met het ander.

Dus als je op de ene frequenties hebt door opschalen, dan heeft dat weer consequentie voor iets anders, dus dat moet je ook zo berekenen. Maar in principe, bijvoorbeeld de fijnmazigheid en ook heel erg buiten de ring en boven het IJ zijn een hele belangrijke zaken. Dat is ook steeds nu geweest. Weet dat ik aan de achterkant daar ook echt heel erg mijn best voor doe om die van fijnmazigheid te behouden. De andere motie- De vraag, niet een motie, maar het was meer een vraag, wat kunnen we doe? Ik denk dat er echt bij de VRA zoveel mogelijk moet gevraagd worden of in de regioraad. Want de informatie die ik heb- Even wel, het hoge verzuimpercentage op dit moment is echt in de hele ov-sector aan de hand, dus het is niet heel erg alleen voor het GVB. De hele sector worstelt hier enorm mee. Er wordt wel echt gekeken ook naar economische uitgangspunten door het GVB, als ze dingen aankopen. Maar ik denk dat de discussie hierover echt verder gevoerd moet worden bij de VRA, want vanuit de regio, vanuit de VRA, de Vervoersregio, worden echt met het GVB deze afspraken gemaakt. Maar we kunnen altijd zeggen, dat gesprek daarover moet een keer gevoerd worden op een bepaalde manier. En de vragen over het Fietsdepot. Ze zijn misschien een beetje of topic, maar wel interessant. Wij zijn heel erg bezig met, mevrouw Ahmadi, we zijn heel erg bezig met het Fietsdepot.

En een mooi voorbeeld daarvan was bijvoorbeeld de fietsen voor Oekraïense vluchtelingen die we vanuit het Fietsdepot al beschikbaar hebben gesteld. En we zijn nu bezig, we komen daar binnenkort ook mee, met wat we nog allemaal meer doen aan maatschappelijke doelen met de fietsen. We zijn daar zelf heel erg druk mee. Ik vind, het Fietsdepot heeft daar ook een hele mooie rol zelf. Die zijn er heel erg gedreven in om dat ook te doen. Dus je kan die fietsen, die blijven daar niet eeuwig, dat is een korte termijn dat je ze kan ophalen, en daarna willen we ze juist heel erg beschikbaar stellen aan maatschappelijke doelen. Verder, de SUV-taks. Ik heb een interruptie. (Het lid AHAMADI: Is dit dus een ontwikkeling van nieuw beleid en een afwijking van vorige waarbij, dus één opkoper vaak al die fietsen in handen) Zeker. En wat betreft de SUV-taks, dat is heel veel, wil je zoiets, is er veel rijksbeleid. Ik ben nog bezig met alles uit te zoeken, op een rij te zetten, wat kan je wel, wat kan je niet? Zodra ik daar meer echt het overzicht heb, zal ik dat ook wel naar u allen doen toekomen. Veel dingen zijn rijksbeleid. Ik kijk nu wat je lokaal eventueel nog wel zou kunnen doen en waar je lobby op zou moeten voeren. Dus dat zijn even twee sporen die ik nu bewandel. En daarover zal ik de raad zeker informeren.

En verder, mooi pleidooi om de BDU hoog te houden en niet te beknibbelen op het openbaar vervoer. Daar ben ik het uiteraard van harte mee eens. Dat was hem, voorzitter.

53

Jaar

2023

Vergaderdatum 12 okt. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

(Het lid AHMADI: Had u nog antwoord gegeven op mijn vraag over de elektrische fietsen?) Dat ging ook over het Fietsdepot, toch, de elektrische- Excuus. Dat is eigenlijk hetzelfde verhaal. Dus we kijken gewoon wat we daarmee kunnen doen en waar die terecht kunnen komen. Volgens mij was dat ook de vraag, toch, om daar wel iets mee te doen? (Het lid AHMADI: De vraag was of die- Bijvoorbeeld een VanMoof kan niet meer gebruikt worden omdat die geblokkeerd is door de eigenaar. En of we dus een manier kunnen vinden om juist ook dat soort fietsen weer open te krijgen en dat misschien in samenspraak met bedrijven waar ze vandaan komen.) Daar zou ik even in moeten duiken, want dat is wel een moeilijke vraag. Uiteindelijk gaan de bedrijven daar natuurlijk zelf over. En dat maakt het wel ingewikkeld. Maar wij willen zeker proberen zoveel mogelijk, de fietsen die we in dat depot hebben, om daar een goede bestemming voor te vinden. En waar we geen goede bestemming voor kunnen vinden of fietsen die ook niet meer zo goed bruikbaar zijn trouwens, willen we echt wel op een circulaire manier verwerken sowieso. Dus het gaat niet- Het wordt wel echt heel duurzaam verwerkt. Maar ik begrijp heel goed de vraag en ik zal er eens induiken.

(Het lid BOBELDIJK: Was het de wethouder, ook gezien de discussie van net, het er wel mee eens dat het vooral gezien het personeelsprobleem met het openbaar vervoer het totaal niet wenselijk is als er bussen in de file staan op dit moment?) Uiteraard. Alles is een brede afweging, dus het ene probleem en het andere probleem. En ik denk dat het sowieso goed is dat we kijken naar de doorstroming van het ov. Daar zullen soms nog wel wat maatregelen voor moet genomen worden. De discussie wordt gesloten. Duurzaamheid, Energietransitie en Circulaire Economie 11. Beschikbaar stellen van een krediet uit het Klimaatfonds voor een lening voor de ontwikkeling van bewonersinitiatief MeerEnergie voor een warmtenetwerk VN2023-019157 De VOORZITTER: Dan zouden we nu doorgaan met agendapunt 11. Maar ik heb begrepen dat daar geen sprekers meer voor zijn. Is dat correct? Dan hamer ik dit agendapunt bij deze. Dit punt is gehamerd. De voordracht wordt zonder discussie en hoofdelijke stemming goedgekeurd; de raad neemt mitsdien het besluit, vermeld onder VN2023-019157 De VOORZITTER: En dan, het is een beetje een stoelendans vandaag met de heer Burgers, maar dan zou ik hem willen vragen om weer mijn plek in te nemen, zodat ik de volgende onderwerpen kan beantwoorden. Ik stel voor dat we even vijf minuten schorsen, zodat andere woordvoerders zich ook kunnen melden.

Dan gaan we om vijf over half ongeveer door. De VOORZITTER schorst de vergadering. Voorzitter: het lid Burgers

54

Jaar

2023

Vergaderdatum 12 okt. 2023

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

De VOORZITTER heropent de vergadering. Openbare Orde en Veiligheid 21. Kennisnemen van de Demonstratiebrief 2023 VN2023-020020 De VOORZITTER deelt mee dat de volgende motie is ingekomen: Motie van de leden Bakker, Ernsting, Asruf en Schmidt inzake toon politieke moed en vecht de natuurvergunning van Schiphol aan, nr. 584.23 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

om als gemeente formeel en openbaar bezwaar aan te tekenen tegen de verleende natuurvergunning van Schiphol.

De motie maakt deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Bakker. Het lid BAKKER: Dank u wel, voorzitter. Voor ons ligt een brief van de burgemeester over demonstraties. Demonstreren is een heel groot goed. Uiten waar je voor staat, wat je belangrijk vindt, waar je tegen bent of juist voor. En er zijn ook heel veel manieren om tijdens een demonstratie je te uiten. Als we bijvoorbeeld kijken naar Schiphol, dan hebben we allerlei vormen voorbij zien komen. Honderden mensen met spandoeken, muziek, grote groepen activisten op de fiets op het Schiphol terrein, blokkades bij privéjets. En als gemeente kunnen we ook in opstand komen. En de tijd om dat rondom Schiphol te doen, is nu. Want Schiphol heeft, ondanks de stikstofcrisis en ondanks de klimaatcrisis, een natuurvergunning gekregen voor maximaal 500.000 vluchten per jaar, nadat ze eerder stikstofruimte van boeren opkochten, wat allemaal hoogst dubieus is. Het is een zooitje met die stikstofproblematiek. En Schiphol nu een vergunning geven, dat maakt het er niet ineens rooskleuriger op. Bovendien zou Schiphol moeten krimpen. De organisatie Mobilisation for the Environment, MOB, heeft hiertegen al bezwaar gemaakt. En de Partij voor de Dieren vindt dat ook Amsterdam deze vergunning moet aanvechten.

We hebben zes weken sinds de vergunning is afgegeven en daarom kon ik niet wachten tot de volgende raadsvergadering en wil ik de burgemeester dus ook mijn excuses aanbieden dat ik dit agendapunt, deze brief van haar, dat ik die nu aangrijpt om een motie in te dienen. Dus met een motie roepen we het college op om bezwaar aan te tekenen tegen de vergunde natuurverlening van Schiphol. Dank u wel. De VOORZITTER: Dank u wel, mevrouw Bakker. Het is nogal een rommelige vergadering. Hetgeen u te berde bracht, had niet direct een aanleiding met dit agendapunt. Dus in de terminologie van uw partij, u bent een geluksvogel vandaag. De VOORZITTER geeft het woord aan het lid Van Schijndel. Het lid VAN SCHIJNDEL: Voorzitter, dank u wel. Deze keer on-topic op dit belangrijke punt. Mag ik beginnen met de burgemeester mijn waardering uit te spreken voor de Demonstratiefbrief die uitvoerig was en to the point. We hebben ook uitstaan nog wellicht in te agenderen de beantwoording schriftelijke vragen over twee demonstraties in maart 2021, of daar nadere schriftelijke vragen op komen of dat dat in de agenda komt of in de commissie AZ wordt geagendeerd. Daar ben ik nog niet uit.