20210616 Gemeente Amsterdam Raadsvergadering middag

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad

R

Raadsnotulen

Jaar Vergaderdatum Publicatiedatum

2021 16 juni 2021 ... 2021

OPENBARE VERGADERING OP WOENSDAG 16 JUNI 2021

Aanwezig: de leden mevrouw Bakker (PvdD), de heer Bakker (SP), mevrouw Bloemberg-Issa (PvdD), de heer Blom (GroenLinks), de heer Boomsma (CDA), mevrouw Bosman (D66), de heer Boutkan (PvdA), de heer Van Dantzig (D66), de heer Ernsting (GroenLinks), de heer Flentge (SP), mevrouw De Fockert (GroenLinks), mevrouw De Graaff (D66), mevrouw De Grave-Verkerk (VVD), de heer Groen (GroenLinks), mevrouw Grooten (GroenLinks), mevrouw Heinhuis (PvdA), mevrouw IJmker (GroenLinks), mevrouw De Jager (D66), mevrouw Kiliç (DENK), mevrouw Kuiper (ChristenUnie), de heer Van Lammeren (Partij voor de Dieren), mevrouw Martens (VVD), mevrouw Marttin (VVD), de heer Mbarki (PvdA), mevrouw Nadif (GroenLinks), mevrouw Nanninga (JA21), mevrouw Naoum Néhmé (VVD), mevrouw Poot (VVD), mevrouw Van Pijpen (GroenLinks), mevrouw Van Renssen (GroenLinks), mevrouw Rooderkerk (D66), mevrouw Roosma (GroenLinks), mevrouw La Rose (PvdA), de heer Van Schijndel (Forum voor Democratie), de heer Schreuders (SP), mevrouw Van Soest (PvdO), de heer Taimounti (Nida), mevrouw Timman (D66), de heer Torn (VVD), de heer Veldhuyzen (BIJ1), de heer Vroege (D66), de heer Warmerdam (D66) en de heer Yilmaz (DENK) Afwezig: de heer Biemond (PvdA) en de heer Kreuger (JA21) Aanwezig: burgemeester mevrouw Halsema (Openbare Orde en Veiligheid, Algemene Zaken, Integraal Veiligheidsbeleid, Juridische Zaken, Internationale Samenwerking,

Bestuursdienst, Regelgeving en Handhaving, Juridische Zaken, Communicatie), de wethouders mevrouw Van Doorninck (Duurzaamheid en Circulaire Economie, Ruimtelijke Ordening, Grondzaken en Energietransitie), de heer Everhardt (Financiën, Economische Zaken, Lucht- en Zeevaart, Deelnemingen, Zuidas en Marineterrein), de heer Groot Wassink (Diversiteit en Antidiscriminatiebeleid, Democratisering (inclusief Bestuurlijk Stelsel), Coördinatie Bedrijfsvoering, Inkoop, Sociale Zaken, Vluchtelingen en Ongedocumenteerden), de heer Ivens (Bouwen en Wonen, Openbare Ruimte en Groen, Ontwikkelbuurten, Dierenwelzijn en Reiniging), mevrouw Kukenheim (Zorg, Jeugd(zorg), Mbo-agenda, Beroepsonderwijs en Toeleiding Arbeidsmarkt, Preventie Jeugdcriminaliteit, Sport en Recreatie, Ouderen), mevrouw Meliani (Kunst en Cultuur, Monumenten en Erfgoed, ICT en Digitale Stad, Dienstverlening, Personeel en Organisatie en Gemeentelijk Vastgoed), mevrouw Moorman (Onderwijs, Volwasseneneducatie, Laaggeletterdheid en Inburgering, Voorschool, Kinderopvang en Naschoolse voorzieningen, Armoede en Schuldhulpverlening) en de heer De Vries (Verkeer, Vervoer, Luchtkwaliteit en Water) Afwezig:

1

ws Jaar

2021

Vergaderdatum 16 juni 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Middagzitting op woensdag 16 juni 2021 Voorzitter: mevrouw F. Halsema, burgemeester Plaatsvervangend voorzitter: de raadsleden de heer Torn, de heer N.T. Bakker en de heer Groen Raadsgriffier: mevrouw Houtman Verslaglegging: mevrouw Van de Belt (Notuleerservice Nederland)

De VOORZITTER opent de vergadering om 13.00 uur. 1. Opening VOORZITTER: Goedemiddag allemaal. Laat ik zeggen wat een ongelooflijk prettig uitzicht dat u allemaal weer in deze zaal aanwezig bent. Daarmee constateer ik dat het quorum aanwezig is en kan ik deze vergadering officieel openen.

a. Mededelingen Ik wil u allemaal van harte welkom heten en met name de heer Taimounti. Dat doe ik straks nog een keer opnieuw. De vergadering zal vandaag bestaan uit twee dagdelen. Vandaag vergaderen we in fysieke vorm. De belangrijkste voorwaarden om aanwezig te zijn in de raadszaal zijn dezelfde als afgelopen maanden. Ik denk dat u ze allemaal uit uw hoofd kent maar ik ga ze toch nog een keertje voordragen.

Houd in de raadszaal ten minste 1,5 m afstand tot anderen. Er zijn vaste momenten waarop mag worden gelopen. Op andere momenten blijft u zitten. De woordvoerders hebben de mogelijkheid om vanaf het spreekgestoelte te spreken. Interrupties worden gedaan vanaf de zitplaats. Dat is eigenlijk het enige slechte nieuws op dit moment, denk ik. Na ieder agendapunt zal de voorzitter kort de vergadering schorsen om indien nodig woordvoerders te wisselen. Dit zijn ook de momenten waarop u de zaal even kunt verlaten. Houdt u daarbij wel zo veel mogelijk aan de looprichting. Er kunnen en mogen geen papieren worden uitgedeeld in de zaal. Eventuele moties en amendementen die u wilt indienen, dient u zoals u weet, te mailen naar de raadsgriffie. Ik heb bericht ontvangen dat het lid Taimounti zich heeft afgesplitst van de fractie van DENK. Hij zal met ingang van deze raadsvergadering verder gaan als zelfstandig raadslid onder de fractienaam NIDA. Ik ben aan het begin van het avonddeel afwezig. Bij binnenkomst in de zaal heeft u een stembrief ontvangen voor de benoemingen. De stembrieven dienen voor het einde van de middag te worden ingeleverd in de postbus bij de publieksingang in de foyer zodat na afloop van de middagvergadering de stembrieven kunnen worden geteld door de leden van het stembureau en dat zijn deze keer mevrouw De Graaf, voorzitter, mevrouw Naoum Néhmé en de heer Schreuders.

Er is als reserve de heer Warmerdam, mevrouw La Rose en de heer Kreuger. Vanavond aan het einde van de vergadering vindt de stemming plaats. Houdt u er rekening mee dat dit vanaf 21.00 uur kan beginnen. U kunt bij de stemming stemverklaringen geven bij de agendapunten.

2

ws Jaar

2021

Vergaderdatum 16 juni 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw Poot voor een voorstel van orde. Mevrouw POOT: Nou ja, een ordevoorstel, meer een ordevraag. Ik hoor de burgemeester zeggen dat zij aan het begin van de avond afwezig is maar er staat wel een agendapunt om 19.30 uur voor de burgemeester. Het is ook een beetje eigenbelang, voorzitter, omdat ik zelf aan het einde van de middag hier niet kan zijn en omdat ik daarover het woord wil voeren. De VOORZITTER: Voor mij is het onmogelijk om 19.30 uur aanwezig te zijn. 20.15 uur ben ik er wel. Vindt u het goed als we daarmee een beetje flexibel omgaan? Misschien lukt het al om het punt vanmiddag erbij te voegen als we een beetje voortmaken met de vergadering. En anders zou het vanaf 20.15 uur kunnen zijn zodat we op het avonddeel misschien iets moeten omgooien. Ik hoop dat u daartegen geen bezwaar heeft. Inmiddels is de heer Taimounti wel aanwezig. Ik heb al meegedeeld dat u onder een andere fractienaam doorgaat namelijk de naam NIDA maar wij willen u vooral van harte welkom heten. Fijn dat u weer bij ons bent. U ziet er anders uit, als ik het zeggen mag. Dat effect heeft corona op haast niemand. Maar goed, dit was geen politieke uitspraak zeg ik er voor de zekerheid maar even bij. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Mbarki.

De heer MBARKI: In het licht van de personele zaken moet ik u melden dat de heer Biemond gedurende deze raadsvergadering afwezig is. De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw Nanninga. Mevrouw NANNINGA: De heer Kreuger is ziek. De VOORZITTER: De heer Kreuger is ziek. Hij stond reserve voor het stembureau maar dat zullen we wisselen mocht dat nodig zijn. Beterschap vanzelfsprekend. Dan gaan we door.

b. Vaststellen van de notulen van de vergaderingen op 26 en 27 mei 2021 De VOORZITTER: Er is een verzoek ontvangen van het lid La Rose voor het aanpassen van de notulen van de beraadslagende vergadering op 27 mei. De notulen van de beraadslagende vergadering op 26 en 26 mei inclusief het verzoek van het lid La Rose, de besluitvormende raadsvergadering en de vergadering achter gesloten deuren op 27 mei. Kunnen deze worden goedgekeurd? Conform besloten.

c. Vaststellen van de agenda De VOORZITTER: Ik ga ervan uit dat u akkoord kunt gaan met de agenda waarbij we de volgorde hanteren van de tentatieve vergaderorde zoals u die heeft ontvangen.

3

ws Jaar

2021

Vergaderdatum 16 juni 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

De VOORZITTER geeft het woord aan de heer N.T. Bakker. De heer N.T. BAKKER: Wat betreft het ingezonden stuk nr. 26, Rapport bouwstenen, hebben wij een opmerking gemaakt waarin wij vragen of het dictum kan worden aangepast in de beantwoording door B en W. De VOORZITTER: Ik ga u even onderbreken. Dat komt aan de orde bij agendapunt 1d. Dan zal ik er een mededeling van doen. U had het volgens mij heel netjes van tevoren aangemeld en dat betekent dat het niet van uw spreektijd hoeft af te gaan. De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw Van Soest. Mevrouw VAN SOEST: Ik wil graag agendapunt 8 dat gehamerd staat, bespreken. De VOORZITTER: Dat is vanzelfsprekend akkoord. Als u dat punt wilt bespreken, dan bespreken we dat. Dat is het vaststellen van het gerepareerde bestemmingsplan Klaprozenbuurt. Dan zou ik willen voorstellen de volgende stukken bij de agendapunten te hameren, agendapunten die geen inhoudelijke behandeling nodig hebben: 6, 9 en 17. Conform besloten. 6. Kennisnemen van de jaarrekening 2020 en de begroting 2022 van de Gemeenschappelijke Regeling Centraal Nautisch Beheer Noordzeekanaalgebied en het afzien van het indienen van een zienswijze Nr. VN2021-012702 Dit punt is gehamerd. De voordracht wordt zonder discussie en zonder hoofdelijke stemming goedgekeurd; de raad neemt mitsdien het besluit, vermeld onder nr. VN2021-012702 en 9.

Vaststellen van de financiële bijdragen betreffende de fractieondersteuning over 2020 Nr. VN2021-014130 Dit punt is gehamerd. De voordracht wordt zonder discussie en zonder hoofdelijke stemming goedgekeurd; de raad neemt mitsdien het besluit, vermeld onder nr. VN2021-014130 en 17. Bekrachtigen van de geheimhouding Nr. VN2021-016074 Dit punt is gehamerd.

4

ws Jaar

2021

Vergaderdatum 16 juni 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

De voordracht wordt zonder discussie en zonder hoofdelijke stemming goedgekeurd; de raad neemt mitsdien het besluit, vermeld onder nr. VN2021-016074

d. Mededeling van de ingekomen stukken Op grond van artikel 55 lid 1 van het Reglement van orde zijn enkele verzoeken ontvangen voor wijziging van afhandeling. Conform besloten. 1° Brief van de Raad voor het Openbaar Bestuur inzake aanbieding van het advies ‘Rol nemen, ruimte geven’ VN2021-015080 Besloten is dit advies voor kennisgeving aan te nemen. 2° Raadsadres van de Stichting Platform Keelbos en vertegenwoordigers van COC en vrijwilligers cruisers inzake plannen voor de aanleg van een kabouterpad/ kindernatuurpad in het cruisegebied van De Oeverlanden een slechte combinatie VN2021015095 Besloten is dit raadsadres te agenderen in de raadscommissie Kunst, Diversiteit en Democratisering. Gewijzigd op verzoek van de heer Vroege. 3° Raadsadres van de Bewonerscommissie 1078 inzake ernstige vertragingen bij de toekenning van de subsidie Gevelsanering Geluidshinder voor het gebied Europaplein – Rooseveltlaan VN2021-015103 Besloten is dit raadsadres in handen van het college van burgemeester en wethouders te stellen ter afhandeling. 4° Afschrift van een brief een aantal artsen, gericht aan de Tweede Kamer, inzake aandacht in de kabinetsformatie over de gezondheidsrisico’s rondom de plaatsing van windturbines op het land VN2021-015109 Besloten is deze brief voor kennisgeving aan te nemen.

5° Brief van Sportvisserij Midwest inzake aanbieding van het Jaarverslag 2020 ‘Vissen is meer dan vangen’ VN2021-015111 Besloten is dit jaarverslag voor kennisgeving aan te nemen. 6° Brief van de Stichting Noordzeekanaalgebied a.i. inzake aanbieding van het Uitvoeringsprogramma Noordzeekanaalgebied 2021 VN2021-015121 Besloten is dit uitvoeringsprogramma voor kennisgeving aan te nemen.

5

ws Jaar

2021

Vergaderdatum 16 juni 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

7° Raadsadres van Rover, afdeling regio Amsterdam, inzake reactie op 4 mobiliteitsplannen voor Nieuw-West, Noord, Havenstad-Zuid/Sloterdijk en Zuidoostflank en op de Omgevingsvisie Amsterdam 2050 VN2021-015296 Besloten is dit raadsadres in handen van het college van burgemeester en wethouders te stellen ter afhandeling. 8° Raadsadres van een burger inzake de opstalwaarde van woningen voor de overstap naar eeuwigdurende erfpacht VN2021-015297 Besloten is dit raadsadres te agenderen in de raadscommissie Ruimtelijke Ordening. Gewijzigd op verzoek van het lid Boomsma. 9° Raadsadres van een burger inzake falende handhaving ‘Snorfiets naar de rijbaan’ VN2021-015303 Besloten is dit raadsadres door te geleiden naar de raadscommissie MLW. Gewijzigd op verzoek van het lid Vroege. 10° Raadsadres van een burger inzake verkoop en verkameren van sociale huurwoningen in Buitenveldert VN2021-015310 Besloten is dit raadsadres in handen van het college van burgemeester en wethouders te stellen ter afhandeling 11° Ontslagbrief van dr. J.A. de Ridder als bestuurder/directeur van de Rekenkamer Metropool Amsterdam per 1 maart 2022 VN2021-015363 Besloten is deze brief in handen van het presidium te stellen ter afhandeling.

12° Raadsadres van het Comité Bewonersgroep Rozengracht inzake behoud van bomen op de Rozengracht VN2021-015450 Besloten is dit raadsadres in handen van het college van burgemeester en wethouders te stellen ter afhandeling. 13° Raadsadres van een burger inzake verzoek om geen windturbines in woonwijken te plaatsen VN2021-015460 Besloten is dit raadsadres in handen van het college van burgemeester en wethouders te stellen ter afhandeling. 14° Aangenomen motie van de gemeenteraad van Maasgouw inzake verhoging van het minimumloon naar 14 euro per uur VN2021-015510

6

ws Jaar

2021

Vergaderdatum 16 juni 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Besloten is deze motie voor kennisgeving aan te nemen 15° Brief van de Rekenkamer Amsterdam inzake de financiële positie van Amsterdam en de gemeentelijke schuld VN2021-015617 Besloten is deze brief te betrekken bij de behandeling van de Voorjaarsnota 2021 in de raadsvergadering van 7/8 juli 2021 16° Raadsadres van een burger inzake de kwaliteit van de open water zwemplekken en het verband met het verplaatsen van het bellenscherm VN2021-016057 Besloten is dit raadsadres in handen van het college van burgemeester en wethouders te stellen ter afhandeling. 17° Raadsadres van het bouwbeleid met betrekking tot starterswoningen en diversiteit VN2021-016062 Besloten is dit raadsadres voor kennisgeving aan te nemen. 18° Raadsadres van de Voetgangersvereniging Amsterdam inzake uitvoering van het beleid Ruimte voor de voetganger VN2021-016065 Besloten is dit raadsadres door te geleiden naar de raadscommissie MLW. Gewijzigd op verzoek van het lid Vroege. 19° Raadsadres van een burger inzake handhaving van de coronamaatregel betreffende het verkoopverbod van alcoholverbod door supermarkten in de avond VN2021016068 Besloten is dit raadsadres in handen van het college van burgemeester en wethouders te stellen ter afhandeling.

20° Aanvullende brief van Vervoerregio Amsterdam inzake bijlage 3 over het aandeelhouderschap in het GVB van OV-governance VN2021-016069 Besloten is deze brief in handen van het college van burgemeester en wethouders te stellen om een voordracht voor te leggen aan de raad. 21° Raadsadressen van twee burgers inzake een antisemitische actie tijdens een demonstratie op de Dam VN2021-016070 Besloten is de brief die is gericht aan de raad te agenderen in de raadscommissie Algemene Zaken. Het andere raadsadres wordt voor kennisgeving aangenomen. Gewijzigd op verzoek van het lid Kuiper. 22° Raadsadres van de Amsterdamsche Voetbalvereniging SDZ inzake verzoek tot wijziging van de plannen voor Haven-Stad om het sportpark SDZ te behouden VN2021-016072

7

ws Jaar

2021

Vergaderdatum 16 juni 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Besloten is dit raadsadres in handen van het college van burgemeester en wethouders te stellen ter afhandeling. 23° Raadsadres van de vereniging Vrienden van het Diemerpark inzake herziening van het beleid ten aanzien van toehoorders bij technische sessies VN2021016076 Besloten is dit raadsadres in handen van het college van burgemeester en wethouders te stellen ter afhandeling. 24° Afschrift van een brief van Belangenvereniging Huurders Woonwagenlocatie aan de Wethouder van Essenweg, gericht aan het college van burgemeester en wethouders, inzake bezwaar tegen het opnieuw in gebruik nemen van het N1 Park Wethouder van Essenweg 1 als evenementenlocatie VN2021-016305 Besloten is deze brief in handen van het college van burgemeester en wethouders te stellen ter afhandeling 25° Raadsadres van BIZ Burgwallen inzake een klacht over de verwijdering van de tijdelijke brug ter hoogte van de Stoofsteeg en uitstel van de plaatsing van de 3D-geprinte brug en gebrek aan communicatie hierover VN2021-016312 Besloten is dit raadsadres in handen van het college van burgemeester en wethouders te stellen ter afhandeling.

26° Raadsadres van twee burgers inzake de visie van de burgemeester over de kwaliteit van de juridische functie VN2021-016442 Besloten is dit raadsadres in handen van het college van burgemeester en wethouders te stellen ter afhandeling en het conceptantwoord te agenderen in de raadscommissie Algemene Zaken ter bespreking. Gewijzigd op verzoek van het lid N.T. Bakker en het lid Van Schijndel. 27° Brief van M. Taimounti met de mededeling dat hij verder gaat onder de fractienaam NIDA VN2021-016552 Besloten is deze brief voor kennisgeving aan te nemen. 28° Afschrift van een brief van stichting De Rechte Tafel, gericht aan informateur Hamer, inzake de aanleg van de Markerwaard VN2021-016747 Besloten is deze brief voor kennisgeving aan te nemen. 29° Brief het provinciaal bestuur van Noord-Holland inzake de aanbieding van het Jaarverslag Interbestuurlijk Toezicht 2020 VN2021-017027 Besloten is dit jaarverslag voor kennisgeving aan te nemen.

8

ws Jaar

2021

Vergaderdatum 16 juni 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

30° Raadsadres van Amsterdam City, Horeca Nederland en MKB Amsterdam inzake de bereikbaarheid van Amsterdam, communicatie richting ondernemers en nadeelcompensatie procedure VN2021-017037 Besloten is dit raadsadres in handen van het college van burgemeester en wethouders te stellen ter afhandeling. 31° Raadsadres van Red Amsterdam Noord inzake een reactie op de voortgangsrapportage ontwikkelbuurten VN2021-017127 Besloten is dit raadsadres desgewenst te betrekken bij de behandeling van agendapunt 10, Kennisnemen van de Raadsrapportage Ontwikkelbuurten 2020.

e. Verzoeken tot het stellen van mondelinge vragen De VOORZITTER: Er is een setje mondelingevragen. Aangegeven was dat het vragen waren voor wethouder Kukenheim maar dit valt onder wethouder Moorman. Ik neem aan dat daartegen geen bezwaar is. Vragen van het lid N.T. Bakker inzake kinderdagverblijf De Kleine Wereld De VOORZITTER geeft het woord aan de heer N.T. Bakker. De heer N.T. BAKKER: De Kleine Wereld, dat is een kinderdagverblijf aan de Plantagemiddenlaan 33. Dit dreigt te verdwijnen door de hebzucht van beleggers. Naast Amsterdammers met een kleine beurs moeten nu ook kinderen wijken omdat vastgoedbeleggers bang zijn dat hun woningen minder waard worden. In het Sint Jacobscomplex was De Kleine Wereld niet welkom aldus Syntrus Achmea. Mijn vragen. Wat betekent het verdwijnen van De Kleine Wereld voor de capaciteit van kinderdagverblijven in deze buurt? Kan de eigenaar van de Plantagemiddenlaan zo maar de bestemming aanpassen? Kan dit zo maar in deze stad? Ten derde. Kinderen mogen toch nooit het slachtoffer worden van vastgoedhobbys als deze. Kan de wethouder hierop een toelichting geven? Ten vierde. Welke maatregelen kan de wethouder nemen om kinderopvang veilig te stellen? Ten vijfde.

Is de wethouder bereid dit soort beleggers te registreren om dit soort excessen voortaan te kunnen voorkomen? En ten slotte, gaat de wethouder ingrijpen om te voorkomen dat maatschappelijke partijen als huisartsen en kinderopvangbedrijven door vastgoedbeleggers de stad uit worden gejaagd? Tot zover. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Moorman voor de beantwoording van de vragen. Wethouder MOORMAN: Ik heb er maar voor gekozen om te doen zoals we het gewend zijn: staand. Ontzettend prettig om u allemaal weer te zien in deze raadszaal. Het valt eigenlijk deels in de portefeuille van wethouder Kukenheim en deels in mijn portefeuille. Ik doe kinderopvang en wethouder Kukenheim gaat over het maatschappelijk vastgoed. Ik begrijp de vragen van de heer Bakker ontzettend goed want dit is natuurlijk een zorgelijke tendens. Wij vinden het ontzettend belangrijk dat er voldoende ruimte is voor kinderen in de stad. Het hoort ook bij de stad. En dat dan een reden wordt aangegeven als wij willen geen kinderopvang in die benedenverdieping omdat dat te veel overlast zou

9

ws Jaar

2021

Vergaderdatum 16 juni 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

geven, dat is natuurlijk echt een zorgelijke ontwikkeling. Kinderen horen immers bij de stad. Het is zeker voor een pensioenfonds als Syntrus Achmea, een maatschappelijk pensioenfonds waar nota bene de pensioenen van de kinderopvangmedewerkers worden beheerd – en we weten allemaal, als er geen kinderen meer komen dan staan de pensioenen ook onder druk – zou ik toch hopen dat we er met elkaar uitkomen. De heer Bakker weet ook dat de huur en verhuur van panden een private aangelegenheid is. De gemeente heeft daar in principe geen inmenging in. Tegelijkertijd zie ik ook dat het wel vaak onder druk staat. Ik heb u begin dit jaar een brief gestuurd over de capaciteit in de stad. Die staat nu nog nergens zo onder druk dat het echt zorgelijk is maar deze tendens moeten we natuurlijk wel op de een of andere manier zien te voorkomen. Ik heb dat in de brief ook aangegeven wat we zelf kunnen doen met bijvoorbeeld scholenbouw. Maar ik ben wel bereid om naar aanleiding van deze casus u daarvan nogmaals op de hoogte te brengen en wat dieper in deze casus te duiken. Ik zou graag samen met wethouder Kukenheim een brief sturen aan de raad om hierover nadere uitleg te geven. De VOORZITTER: Is er behoefte aan een vervolgvraag? Dat is niet het geval. Dan komen we hiermee aan het einde van de mondelingevragen.

2. Interpellaties en actualiteiten De VOORZITTER: Er zijn geen interpellaties of actualiteiten.

3. Vaststellen van het Jaarverslag 2020 Nr. VN2021-013464 en 4. Instemmen met het verslag en de aanbevelingen van de Rekeningencommissie over de jaarrekening 2020 Nr. VN2021-015293 en 5. Kennisnemen van de bestuurlijke reactie op het Accountantsverslag 2020 Gemeente Amsterdam van Auditdienst ACAM inzake de controle over het jaarverslag 2020 Nr. VN2021-014537 De VOORZITTER: Ik stel voor om eerst de voorzitter van de Rekeningencommissie het woord te geven om een toelichting te geven op het verslag van de Rekeningencommissie. De raadsleden worden eerst in de gelegenheid gesteld om eventueel vragen te stellen aan de voorzitter van de Rekeningencommissie en vervolgens worden de raadsleden in de gelegenheid gesteld hun bijdrage te geven aan het Jaarverslag. En om helemaal volledig te zijn, het gaat om de plaatsvervangend voorzitter van de Rekeningencommissie. De VOORZITTER deelt mee dat de volgende moties zijn ingekomen:

10

ws Jaar

2021

Vergaderdatum 16 juni 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

32° Motie van de leden Torn, Biemond en Boomsma inzake account vooraf raadplegen bij afwijken van het stelsel, nr. 2021.479 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

-

om in het geval dat voordrachten afwijken van het op dat moment vastgestelde stelsel vooraf de account hierover te raadplegen en zijn advies bij de voordracht te betrekken; om ook in het geval van aanpassingen ten aanzien van het financiële stelsel zelf, zoals bijvoorbeeld een aangepaste nota of kader, vooraf de accountant hierover te raadplegen en zijn advies bij de voordacht te betrekken.

33° Motie van de leden Boomsma en Van Pijpen inzake het Jaarverslag 2020, Uitgaven en Resultaten Schoon Amsterdam, nr. 2021.485 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

de aanbevelingen van de rapporteurs methode Duisenberg over het onderwerp Schone Stad over te nemen door:  de uitgaven aan de activiteiten voor het schoonhouden van de stad overzichtelijk en inzichtelijk te rapporteren waarbij tevens een zo goed mogelijk beeld gegeven wordt over de voortgang van het beleid en de geboekte resultaten;  de inhoud en onderwerpen van deze rapportage betreffen in ieder geval: o 1. uitgaven uitgesplitst naar diverse onderdelen; o 2. de resultaten van de CROW-meting op diverse niveaus waaronder stadsdeelniveau en waar mogelijk voor prioritaire gebieden; o 3. resultaten op basis van nader te bepalen indicatoren;  de Commissie Bouwen en Wonen te betrekken bij de vormgeving van deze rapportage en gebruik van de beschikbare informatie;  de uitkomst van het voorgaande voor te leggen aan de Raad voor 1 januari 2022.

De moties maken deel uit van de beraadslaging. Bij dit agendapunt hanteren we de sprekersvolgorde van de grootste fracties naar de kleinste. Ik neem aan dat ik dat nu niet hoef voor te lezen. U weet het. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Van Dantzig voor een ordevoorstel. De heer VAN DANTZIG: De vragen aan de voorzitter van de Rekeningencommissie, stellen we die dan ook vanaf het spreekgestoelte of doen we dat zittend? De VOORZITTER: Hele goede en moeilijke vraag. Ik stel voor dat de voorzitter van de Rekeningencommissie even blijft staan maar dan moet u haar niet urenlang vragen gaan stellen. De VOORZITTER geeft het woord aan namens de Rekeningencommissie aan mevrouw Van Pijpen.

11

ws Jaar

2021

Vergaderdatum 16 juni 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Mevrouw VAN PIJPEN: Ik sta hier namens de Rekeningencommissie en namens de collega’s. Wij hebben de afgelopen periode weer met veel interesse en inzet de Jaarrekening bekeken. Na een periode waarin een crisis van ongekende omvang onze stad heeft geregeerd en waarbij Amsterdammers moesten vrezen voor hun gezondheid, hun bedrijf of onderneming en waarbij de bewegingsvrijheid ingrijpend werd ingeperkt, wil de Rekeningencommissie beginnen met een groot compliment aan het college en aan de wethouder. Na dit turbulente jaar, ik kan het niet anders zeggen, ook in financieel en organisatorisch opzicht heeft de Jaarrekening dit jaar wel een goedkeurend oordeel gekregen op zowel de getrouwheid als de rechtmatigheid. Ook vanuit dat perspectief zijn we blij dat aan de raad te kunnen adviseren. Zeker in dit jaar waarin zo veel bijzondere maar daarnaast ook gewone reguliere transacties hebben plaatsgevonden en als we kijken naar de omvang van wat er in de gemeente omgaat, dan gaan er heel veel dingen goed. Maar het werk van de Rekeningencommissie is er ook om aandacht te vragen voor zaken die niet goed op orde zijn en daarop hebben we een kritische blik geworpen. Daarom wil de commissie de belangrijkste constateringen die u natuurlijk ook al in het verslag heeft kunnen lezen en waarover wij aanbevelingen doen aan het college, hier graag onder de aandacht brengen.

Allereerst de informatiebeveiliging en de privacy. Helaas heeft de Rekeningencommissie wederom moeten constateren dat de gemeente Amsterdam nog steeds niet voldoet aan de eisen van de AVG en de BIO en dat zijn risico’s die we niet moeten en mogen lopen. Data worden steeds belangrijker in onze maatschappij en een goede bescherming is essentieel. We hebben het afgelopen jaar ook gezien hoe belangrijk dat is. We zagen het ook landelijk bij de GGD waar een datalek werd geconstateerd. We willen en kunnen het ons niet permitteren dat we dat risico lopen. We willen dat risico zo goed mogelijk inperken want Amsterdammers moeten ervan op aan kunnen dat hun data veilig zijn bij de gemeente. Het tweede punt ten aanzien van dat e-domein is het ontbreken van stevige gemeentebrede kaders voor de Software as a Service, SaaS, noemen we dat. Even voor de helderheid voor de Amsterdammers die kijken, dat is de inkoop van ICTdiensten waardoor er uitwisseling van data plaatsvindt met externe leveranciers. Bij die oplossingen zit ook een risico. Hier heeft de Rekeningencommissie al meermaals op gewezen. Daarom heeft de Rekeningencommissie een aantal aanbevelingen gedaan. Ten eerste, prioriteit geven aan het voldoen aan wet- en regelgeving op het gebied van informatiebeveiliging en bescherming van gegevens. Ten tweede, de uitkomsten van de Ensia’s verwerken in het Jaarverslag.

Excuses dat ik die afkorting nu niet even snel uit mijn hoofd kan zeggen. Ten derde, de kortetermijnrisico’s en compliancekaders voor de SaaS en andere clouddiensten realiseren. Ten vierde, in de tussenliggende periode tijdelijke beheersmaatregelen treffen die de risico’s rond die SaaS-oplossing en andere clouddiensten mitigeren en hierover rapporteren aan de raad in 2021. U heeft zelf ook in de reactie van het college kunnen lezen hoe op deze aanbevelingen wordt gereageerd. Dan een volgend onderwerp: inkoop en aanbesteding. Ook dat is een onderwerp dat de Rekeningencommissie al veelvuldig aan de orde heeft gesteld. Het is een terugkerend onderwerp. De Rekeningencommissie heeft vastgesteld dat het college druk in de weer is om dit dossier op orde te krijgen. Het vergt aanhoudende inspanning. Daarom beveelt de Rekeningencommissie aan op korte termijn te starten met de daadwerkelijke implementatie van de structurele verbeteringen in het inkoopstelsel en de periodieke rapportage van de accountant op dit onderwerp tijdig te delen met de raad.

12

ws Jaar

2021

Vergaderdatum 16 juni 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Een andere aanbeveling waarover we ook vorig jaar uitgebreid in deze raad hebben gesproken naar aanleiding van de Rekeningencommissie is het integraal risicomanagement. We zien daar wel voortgang maar misschien minder dan we hadden gewenst. Het zou kunnen dat dat door de bijzondere omstandigheden van 2020 het geval is maar het is wel goed om te blijven benadrukken dat dat integraal risicomanagement van groot belang is. Tot slot de bijzondere situatie van 2020. Dat zal de komende jaren een strakke monitoring op het weerstandsvermogen nodig maken, zo hebben we vastgesteld. Een ander onderwerp dat de commissie dit jaar heeft opgepakt en dat ze graag met de raad wil delen, is dat we hebben gesproken met Bureau Integriteit over de aandacht die er binnen de gemeente is voor fraude en integriteit. Dat was een zeer vruchtbaar gesprek en op basis daarvan en op basis van de Jaarverslagen beveelt de Rekeningencommissie aan het college jaarlijks over de aanpak van fraude en integriteit binnen de gemeente te laten rapporteren aan de raad en ook de ACAM over de implementatie en werking van aan frauderisico’s gekoppelde beheersmaatregelen aan de raad te rapporteren. Een laatste punt van aandacht, ik ging net al even afkortingen uitleggen maar ik vergat het ook in de loop van de tijd, betreft de leesbaarheid van het Jaarverslag. Ook daarover hebben we gesproken.

Dat is een belangrijk punt van aandacht. We zien wel dat het beter wordt maar er is nog steeds ruimte voor verbetering van de leesbaarheid en de begrijpelijkheid van de Jaarrekening. De doelstelling is dat ook de Amsterdammer de Jaarrekening kan lezen. Tot slot, voorzitter. Dit is het laatste verslag dat deze Rekeningencommissie in haar huidige samenstelling aan de raad heeft doen toekomen. Deze commissie wil dan ook van de gelegenheid gebruikmaken om de gezamenlijke verantwoordelijkheid van de raad om een goede invulling van de Rekeningencommissie te benadrukken. Het is veel werk maar het is ook belangrijk werk. Het financieel beheer van de gemeente vraagt continu aandacht. De commissie heeft de afgelopen jaren gewerkt met een beperkte en vaak wisselende bezetting en daarmee komt de controlerende taak van de gemeente in het geding. De raad heeft een grote verantwoordelijkheid om de verbeterpunten te blijven aandragen en nauwgezet te controleren of er daadwerkelijk voortgang op wordt geboekt. Ze acht het daarom van belang dat ook in de komende jaren zowel coalitie- als oppositiepartijen in de raad zo veel mogelijk hun bijdrage leveren om deel te nemen aan de Rekeningencommissie. Wij vragen u dan ook om hetzij als u zelf in de positie komt volgend jaar maart dan wel uw opvolgers, dat mee te nemen. De VOORZITTER: Dank u wel.

Ik begreep al van de heer Van Dantzig dat er behoefte was om vragen te stellen. Ik zie de hand van de heer Boomsma, van de heer Torn. Maar eerst de heer Van Dantzig. De heer VAN DANTZIG: Laat ik beginnen met complimenten te maken aan de Rekeningencommissie voor al het nuttige werk dat er is gedaan. Als er nu echt iets is om de controlerende macht van de raad te verstevigen, dan is het de Rekeningencommissie wel. Dus ik ben daar zeer content mee en ik weet zo goed als zeker dat ik dit namens de gehele raad mag zeggen omdat ik nu als eerste de beurt kreeg. Ik heb een vraag over dat SaaS, Software as a Service. Ik vind het bijzonder nuttig dat de Rekeningencommissie daar diep op ingegaan is, maar uw advies lezende zeker over risico’s en compliancekaders, bleef het bij mijn fractie de vraag of het volgens de Rekeningencommissie mogelijk is deze gemeentelijke kaders binnen een jaar klaar te hebben zodat ze ook bij het volgende jaarverslag kunnen worden ingebracht. Ondanks alle aanbevelingen maakte ik mij wel wat zorgen over deze tijdslijn. Het is nieuw, het is complex, maar wel noodzakelijk. Ik ben benieuwd hoe u dat ziet.

13

ws Jaar

2021

Vergaderdatum 16 juni 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw Van Pijpen. Mevrouw VAN PIJPEN: Dank voor de vragen. Het is terecht, die zorgen delen we. Dat heb ik net aangegeven. Of het helemaal haalbaar is, dat is uiteindelijk aan het college om dat te beoordelen. Van onze kant uit is het denk ik niet de vraag of het haalbaar is, maar dat het nodig is en dat het gewoon moet. In die zin zijn we alert ook op het feit dat er goede stappen worden gezet als het gaat om het maken en implementeren van een cloudstrategie. Dat is eigenlijk een soort stap naar voren die echt nodig is om ook voor de toekomst dingen te doen. Maar je moet in de tussentijd niet vergeten dat je ook gewoon lopende contracten hebt en je moet zorgen dat het daar ook klopt. Dat is absoluut een punt van aandacht waarvan ik denk dat het goed is om daarop vanuit de betreffende raadscommissie, KDD is dat neem ik aan, toe te zien. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Boomsma. De heer BOOMSMA: Dank aan de voorzitter van de Rekeningencommissie en ook aan de andere leden voor het vele en zorgvuldige werk. Ik had eigenlijk twee vragen. Eentje over de reactie van het college op de aanbevelingen. U wilt voldoen aan de wetgeving op informatiebeveiliging. Het is natuurlijk evident dat dat moet. En dan reageert het college dat het daarmee bezig is en dat het nu voor 80 procent de risico’s in beeld heeft van de BIO.

Is de Rekeningencommissie daar nu gerust op? Dat is natuurlijk nog niet echt een antwoord op de vraag of alle risico’s nu in beeld zijn. En op welke termijn kan er dan worden voldaan aan die wet- en regelgeving? Dat is mijn eerste vraag. De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw Van Pijpen. Mevrouw VAN PIJPEN: Nee, daarover zijn wij nog niet gerust. Compliance is geen keuze, compliance is gewoon een verplichting waaraan je moet voldoen. Daarom hebben we juist deze aanbeveling gedaan om het college scherp te houden en daarom geven we de aanbeveling aan de raad mee om daarop scherp te blijven. Ik zei het net al tegen de heer van Dantzig, ook in de reguliere commissies en wij zullen daarvoor zelf ook in ons werk aandacht blijven vragen. Ik zou zeggen, stel dadelijk ook het college die vraag. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Boomsma. De heer BOOMSMA: Nog een andere vraag over risicomanagement. Ook conform de motie-Biemond en Hammelburg moet er worden gerapporteerd over de risicoanalyse en het verzoek is dat in het Jaarverslag te doen. Maar het college reageert met te zeggen dat opnemen in het Jaarverslag ‘een’ mogelijkheid is. Dus in hoeverre denkt de Rekeningencommissie dat het noodzakelijk is dat daadwerkelijk in het Jaarverslag op te nemen of is het voldoende om dit als een mogelijkheid te schetsen? Mevrouw VAN PIJPEN: Weer een terechte vraag.

Ik heb daar nu niet direct een heel specifiek antwoord op. Ik heb net geconstateerd in mijn bijdrage en dat kunt u ook zien in het verslag van de Rekeningencommissie dat we hebben gezien dat het college bezig is met de vorm, dus met een risicomanagementkader. In hoeverre dat op dit moment voldoende is? Ik moet u eerlijk zeggen dat ik u dat antwoord op dit moment even schuldig moet blijven. Dit thema blijft absoluut onze aandacht houden en wij zullen dat ook meenemen in het vervolg van onze werkzaamheden.

14

ws Jaar

2021

Vergaderdatum 16 juni 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Torn. De heer TORN: Complimenten en met name dank aan de Rekeningencommissie. Het is ongelooflijk veel werk geweest zeker de afgelopen maanden voor u als commissie en ik denk dat we u als raad daarvoor zeer dankbaar moeten zijn. Het heeft een goed en duidelijk verslag opgeleverd. Dank ook voor uw toelichting. Mijn vraag ligt een beetje in het verlengde van de vraag van de heer Boomsma. Het is eigenlijk ook meer een beetje een checkvraag of ik het echt goed begrijp. Als we het gaan hebben over die Baseline Informatiebeveiliging Overheid die per 1 januari 2020 moet ingaan, zo heb ik begrepen, is het dan zo dat het gewoon een kwestie is van uitvoeren van die wet- en regelgeving, dus van actie van de zijde van het college en hoeft er verder geen nieuw beleid of iets dergelijks te worden ontwikkeld? Zie ik het dan goed? De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw Van Pijpen. Mevrouw VAN PIJPEN: Ik stel voor dat u een deel van die vraag dadelijk ook aan de wethouder stelt. Dat lijkt me in ieder geval gepast. Wij kijken ernaar. Wij stellen vast dat het onvoldoende compliant is. Dat hebben we vastgesteld in een verslag van de Rekeningencommissie dat het compliant moet zijn. Wat daarvoor verder nodig is om dat te doen, dat lijkt me een terechte opdracht voor het college om dat aan te geven en er op die manier aan te voldoen.

De VOORZITTER: Dank u wel. Dan is het hiermee voldoende besproken en dan zou ik u en de Rekeningencommissie heel hartelijk willen bedanken voor het werk en de toelichting. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Ernsting. De heer ERNSTING: 2020 was een zeer uitzonderlijk en inderdaad bizar jaar. Dat staat als eerste zin in het jaarverslag. Dat leidt natuurlijk ook tot een bijzonder Jaarverslag waarbij we gelukkig nog wel enigszins in de bandbreedte blijven wat betreft een aantal kerngegevens en de criteria die daarbij horen maar waarbij begrijpelijkerwijs flink is ingeteerd op de algemene reserve. Het is al vaker gezegd. Maar er is gelukkig ook weer een goedkeurend accountantsverslag en de organisatie verdient dan namens GroenLinks en ik denk namens de hele raad een groot compliment. Wat me opviel bij de bespreking van dit Jaarverslag in de raadscommissies is hoe dit werd behandeld als een normaal Jaarverslag. Vragen over de uitvoering van een aantal zaken, Duisenbergrapporteurs die bepaalde programma’s onder de loep nemen, misschien ging het soms zelfs wel al te gemakkelijk. Maar al met al een normale behandeling van een bijzonder Jaarverslag. Zo is het ook goed dat door de accountant en door de Rekeningencommissie – en er is net al een aantal vragen over gesteld – diep is ingegaan op het e-domein. Dat behoeft natuurlijk altijd blijvend aandacht.

Het accountantsverslag concludeert dat we als gemeente nog niet helemaal compliant zijn met AVG en BIO en de reactie van het college daarop is op zich positief. Er worden stappen gezet om dat te verbeteren. Het is al een eind op streek, lezen we. Maar we zijn natuurlijk wel erg benieuwd wanneer het college denkt die stappen helemaal te hebben uitgevoerd. Oftewel, wanneer zijn we dan wel compliant. Ik denk dat we daarover het gesprek moeten blijven voeren in de vergaderingen, in de raadscommissie KDD en in de gremia die daarvoor zijn. Tot slot blijven wij als raad er natuurlijk ook graag bij betrokken en erover geïnformeerd. Dus een brief of iets dergelijks zouden we wat dat betreft graag tot ons zien komen.

15

ws Jaar

2021

Vergaderdatum 16 juni 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Verder is in de raadscommissie Wonen en Bouwen door de Duisenbergrapporteurs de schone stad onder de loep genomen en de rapporteurs Boomsma en Van Pijpen hebben een motie opgesteld. Die zal de heer Boomsma neem ik aan straks nog iets verder toelichten. (De heer TORN: Even terug naar dat punt over de compliance, die BIO. U zei, we zijn nog niet helemaal compliant. Moet het niet zijn, we zijn helemaal nog niet compliant?) Dat is een vraag in de categorie Een beetje zwanger bestaat niet, geloof ik. U heeft natuurlijk gelijk. Als je niet compliant bent, dan ben je geheel niet compliant. Maar ik las in het antwoord van het college dat 80 procent van de dingen die daar dan in staan, zijn uitgevoerd en dat er nog 20 procent te doen is of iets dergelijks. (De heer TORN: Ik lees dat toch anders want het college zegt dat we voor 80 procent de risico’s in kaart hebben gebracht. Dus we zijn eigenlijk nog helemaal aan het begin. Zo las ik het. Maar misschien heb ik het verkeerd gelezen en is het onze gezamenlijke vraag aan het college hoe dat nu precies zit. Want volgens mij zijn we het er wel over eens dat dit heel snel moet gebeuren.) Uiteraard, het moet ook goed gebeuren. Dus niet alleen snel maar ook goed. (De heer VAN SCHIJNDEL: Ik denk dat die BIO en dat compliant zijn best belangrijk zijn, zeker. Maar je hebt een groot apparaat nodig als je al die regels moet nagaan.

Volgens mij heeft het stadsapparaat dat niet in huis.) Ik weet niet of ik die conclusie kan delen, maar dat het ICT-domein ingewikkeld is, dat is evident omdat het op alle bedrijfsprocessen van zo’n grote organisatie betrekking heeft. Het maakt het in algemene zin vaak ingewikkeld bij informaticaprojecten dat daarbij ook de bedrijfsprocessen stevig onder de loep moeten worden genomen. (De heer VAN SCHIJNDEL: BIO, dat gaat toch over overeenkomsten die gesloten worden met de gemeente door bedrijven om bijvoorbeeld ondermijning tegen te gaan? Dat is een instrument daarvoor en dat is een erg bewerkelijke zaak omdat de gemeente contractpartij is voor ontzaglijk veel relaties die ze heeft.) Ik weet niet precies wat de vraag hierin is, maar dat het ingewikkeld is, dat ben ik met u eens. De schone stad. Er komt dus een motie van mevrouw Van Pijpen en de heer Boomsma die de heer Boomsma verder zal toelichten. Ik denk in ieder geval dat het goed is dat we deze kerntaak vanuit de raad nauwkeurig kunnen volgen en daarop kunnen sturen zeker nu de bezoekerscijfers weer toenemen. Dat is dus heel belangrijk. En dan is er nog een motie van de VVD, van de heer Torn c.s. en hij vraagt of de accountant de raad kan gaan adviseren bij afwijkingen van stelselafspraken. Ik begrijp wel waarnaar de heer Torn op zoek is maar ik vraag me af of dit wel de goede methode is.

In de risicobeheersing hebben we in Amsterdam het three lines of defencemodel. In de eerste lijn is de organisatie zelf verantwoordelijk voor de beheersing van risico’s; de lijn moet dat op orde brengen en op orde houden. De tweede lijn is dan de controlhobbel. Die is aan zet om te adviseren aan de lijn bijvoorbeeld bij afwijkingen van beleidsafspraken. Dat is een beetje de aanleiding volgens mij voor deze motie. En als die afwijkingen zijn beredeneerd en zijn voorzien van de juiste en volledige informatie, daar gaat het natuurlijk om, dan hoeft dat geen probleem te zijn. Dat werd ook geconstateerd als het gaat over dat eiland bij IJburg. En dan die derde lijn, dat is de lijn van de audits, wat meer onafhankelijk en wat meer op metaniveau om de organisatie door te lichten en te verbeteren op punten waar dat nodig is. De accountant zelf zit een beetje naar eigen zetten in zelfs de vierde lijn. Dus mijn vraag is eigenlijk en dat is meer een open vraag, dat in het voorstel van de heer Torn die

16

ws Jaar

2021

Vergaderdatum 16 juni 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

rollen van tweede en derde lijn een beetje met elkaar worden vermengd. Je vraagt je af of dat verstandig is. Maar ik hoor de heer Torn daarover graag straks nog even. Ik ben ook wel benieuwd naar het preadvies van het college. Tot zover. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Van Dantzig. De heer VAN DANTZIG: Fijn om een keer als financieel woordvoerder in de raad te staan en dan ook nog over het bonnetje dat je allemaal behoorlijk vreesde. Ik denk dat we met elkaar moeten concluderen dat het bonnetje ondanks dat dat fors was uiteindelijk toch nog enigszins meeviel. Dat is denk ik te danken aan een college dat zeer scherp op de financiën zat en scherp op de crisis. We kunnen langzaam aan wel in deze nadagen concluderen dat we de stad met veel leed maar toch bestuurlijk geruisloos door de crisis hebben weten te loodsen en dat is best een compliment waard aan het gehele college en de raad maar zeker ook aan de wethouder der Financiën. Tegelijkertijd moet het bonnetje wel worden betaald. Dan zijn er een paar spannende pijlers waarop we de algemene reserve moeten herstellen. Oplevende economie, dat lijkt goed te gaan. Die erfpachtgelden, so far so good.

En de rijksbijdrages en daarvan moet je toch altijd concluderen dat dat spannend blijft al was het maar omdat men hier en daar wat is gaan formeren en dat wordt wel een beetje tijd ook – dat was ik van plan in mijn bijdrage te gaan zeggen. Van ons vergt dat goede monitoring en het is goed om te zien dat iedereen inclusief de wethouder der Financiën daar een scherp oog voor houdt. Dan de accountant. Veel punten zien we bij de informatievoorzieningen en de veiligheid. Daarover heb ik een vraag. Uit het jaarverslag is niet af te leiden of de gemeente wel of niet voldoet aan de normen ten aanzien van de informatieveiligheid en belangrijk, de eenduidige normatiek single information audit, de zogenaamde Ensia. Dus de vraag is of we nu voldoen aan die Ensia en zo nee, waarom niet? En hoe lang duurt het om daaraan wel te kunnen voldoen? Zou het dan ook in volgende verslag beter kunnen worden weergegeven? Ik zou daar aanvullend nog wel bij willen vragen – we gaan natuurlijk ook weer met elkaar formeren maar dat gaat bij ons meestal wat sneller – om deze zaken goed ambtelijk voor te bereiden. Dat zou wel prettig zijn. Daar ga ik nog op terugkomen aangezien we de onderhandelingen gaan voorbereiden maar ik geef alvast een schot voor de boeg.

(De heer VAN SCHIJNDEL: Ik hoor de heer Van Danzig aan het begin van zijn betoog zeggen over de inkomstenbron van de stad dat die erfpachtgelden so far so good zijn. Nu hebben we net een enorm rapport van Berenschot gehad waaruit blijkt dat er heel veel mis is. Wat moet ik dan verstaan onder so far, so good?) Zoals bij alles in een Begroting en een Rekening prognosticeer je inkomsten en die lijken te worden gehaald. Dat is wat ik bedoelde met so far, so good. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Torn. De heer TORN: Wij bespreken op dit moment natuurlijk de Jaarrekening 2020 en ook het verslag van de Rekeningencommissie en dat van de accountant, de ACAM. Zoals ik net al zei, veel complimenten voor de Rekeningencommissie. Het zijn belangrijke aanbevelingen en het is vervolgens ook heel erg belangrijk dat die aanbevelingen worden uitgevoerd. Ik zal daar zo dadelijk nog wat nader op ingaan. Vorige week hebben we in de raadscommissie vrij uitgebreid gesproken over een aantal technische onderdelen van de Jaarrekening. Ik denk dat het een goede discussie was en daar hebben we onder andere gesproken met de accountant die de suggestie deed om hem soms in een eerder stadium

17

ws Jaar

2021

Vergaderdatum 16 juni 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

erbij te betrekken en om advies te vragen. Toen ik daar bij het college op doorvroeg, werd ik volgens mij geïnterrumpeerd door de heer Biemond en die nodigde mij toen uit van he, moeten we dat niet doen, die uitgestoken hand van de accountant. Die uitgestoken hand van de heer Biemond op zijn beurt heb ik dankbaar aanvaard. Wij zijn vervolgens met elkaar aan de slag gegaan en dat heeft geleid tot deze motie. De motie is nog wat populairder geworden want de heer Van Dantzig wil hem ook mede-indienen. Dus een nieuwe versie. Het was nog een oproep aan het presidium maar ik begrijp nu dat dat helemaal niet nodig was. Dat had ik kunnen weten. De motie is iets aangepast. Het deel van het presidium is eruit gehaald en de accountant zal uit zichzelf naar de commissie komen als dat op enig moment nodig is. Ik denk dat het wel goed is ook de accountant daarbij te betrekken. Ik heb inmiddels binnen mijn fractie over de specifieke aanleiding voor deze motie gesproken over het land maken van IJburg en ik begreep dat daarover indertijd ook nog wel enige discussie is gevoerd in de raadscommissie RO. Ik was daar zelf niet bij. Ik denk dat zo’n advies van de accountant op z’n minst behulpzaam zou kunnen zijn. Vandaar deze motie. Ik wil eigenlijk nog wel op een punt specifiek ingaan.

We hebben het natuurlijk over de aanbevelingen van onder andere de Rekeningencommissie en de ACAM en daar is indertijd in de Enquête financiële functie wel het nodige gezegd door de Enquêtecommissie. Die heeft daar een belangrijke rol weggelegd voor de wethouder Financiën. Ik zou toch het rapport van de Enquêtecommissie even willen citeren. Daarin wordt geciteerd door de raadscommissie: ‘De wethouder voert de regie over de uitvoering van de aanbevelingen van de gemeentelijke accountant (ACAM) en van de Rekeningencommissie en rapporteert periodiek aan zowel het college als de raad over de voortgang van die verbeterinitiatieven.’ Ik zou daarbij toch wel wat meer gevoel willen krijgen. Wat houdt die regierol voor de wethouder nu precies in? Ik zie daar toch nog wat weinig van terug in de terugkoppeling als het gaan om die aanbevelingen. Ik zou er eigenlijk ook gewoon een aanbeveling van dit jaar uit willen pikken. Dat is namelijk de eerste aanbeveling van de Rekeningencommissie en dat betreft de Baseline Informatievoorziening overheid, de BIO, en daar zegt de Rekeningencommissie: ‘Geef nu prioriteit om aan die wet- en regelgeving te voldoen.’ Dan hebben we het over wet- en regelgeving die al op 1 januari 2020 had moeten ingaan.

De conclusie is dat we anderhalf jaar later nog steeds niet compliant zijn en de accountant wijst ons er zelfs op dat het college voor zichzelf de tijd heeft genomen om daarover drie tot vier jaar te doen. De vraag is of de accountant dat juist heeft geconstateerd; gaan we daarover drie tot vier jaar doen en wanneer, op welke datum zijn we nu compliant? Ik mis dat ook een beetje in de reactie op de aanbeveling van de Rekeningencommissie. Dat is toch een vrij cruciale vraag en die komt er eigenlijk niet in terug. Hoe verhoudt zich dat nu – en dat kijk ik de wethouder Financiën even aan – als er een aanbeveling van de Rekeningencommissie is en hij heeft de regiefunctie op basis van dit dikke boek, waarom geeft de wethouder dan een wat ontwijkend antwoord? Dat is eigenlijk mijn belangrijkste vraag. Ik denk dat we er in een interruptiedebat nog wel even op zullen doorgaan. (De heer ERNSTING: Ik vroeg mij af of de heer Torn nog even specifiek op mijn vraag zou willen ingaan over dat three lines of defencemodel en die rol van de accountant als adviseur.) De accountant heeft zelf deze suggestie gedaan. Wie ben ik dan om daaraan te twijfelen. Ik bedoel, ik ben geen accountant. Ik denk wel dat het goed is om adviezen van de accountant goed ter harte te nemen. Maar de accountant is natuurlijk niet degene die het bepaalt. Dat is uiteindelijk aan de eerste lijn.

Maar het is goed dat advies te vragen en als de accountant dat aanbiedt, dan denk ik dat het goed is ook gezien de discussie in de raadscommissie RO – ik kijk even naar mijn fractiegenoot mevrouw Naoum Néhmé – die daarover is gevoerd vorige week. Ik ben er wel een beetje van geschrokken toen ik dat allemaal hoorde. Dus dat is mijn antwoord. Ik denk dat mijn motie hard nodig is.

18

ws Jaar

2021

Vergaderdatum 16 juni 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Boutkan. De heer BOUTKAN: Namens de heer Biemond want die is vandaag niet aanwezig zoals u heeft gehoord. In het Jaarverslag dat voor ons ligt, blikken we natuurlijk terug op het jaar 2020 en dat was in meerdere opzichten een rampjaar. In de eerste plaats natuurlijk vooral vanwege de gezondheidscrisis die de hele wereld heeft geteisterd maar het was ook een ramp voor de Amsterdammers die als gevolg van de pandemie bijvoorbeeld hun baan verloren. Het was ook een rampjaar voor veel Amsterdamse ondernemers bijvoorbeeld in de horeca. En ten slotte was het ook een rampjaar voor de gemeentelijke financiën. Die klap zagen we aankomen in de Najaarsnota maar ook in de Begroting 2021 toen we hebben besloten ons uit de crisis te investeren. De financiële situatie van de gemeente noopt ons als gemeenteraad tot een heel proactieve houding ten aanzien van de stadsfinanciën en dat zijn de momenten waarop de raad zijn controlerende taak in volle omvang moet waarmaken. Ik heb om die reden en als ik spreek over ik dan verwijs ik natuurlijk naar de heer Biemond, de heer Biemond heeft om die reden aan de wethouder Financiën in de raadscommissie gevraagd ons indien nodig buiten de p&c-cyclus om, op te hoogte te houden van de zaken van het herstelplan. Daarop hebben we een toezegging gekregen.

Dat is natuurlijk heel fijn en daarvoor wil ik de wethouder bedanken want ik denk dat die informatie belangrijk is. Maar de financiële situatie waarin we ons bevinden, roept ook de brede vraag op of de p&c-producten ons als raad voldoende in staat stellen de controlerende taak uit te voeren en daarbij wil ik eigenlijk een aantal kanttekeningen maken. Die gaan over de aansluiting met de verschillende p&c-producten; die gaan over doelmatigheid maar die gaan ook over risicomanagement. Laat ik met de eerste beginnen over de aansluiting tussen de p&c-producten. Mijn voorganger mevrouw De Heer heeft er al heel vaak gehad in de vorige periode als woordvoerder Financiën over leesbaarheid. Voor de gemeenteraad is het natuurlijk van belang dat het Jaarverslag inzichtelijk maakt wat nu precies die afwijkingen zijn ten opzichte van de begroting en wat de achterliggende reden daarvan is. Alleen dan kunnen we vaststellen of het college ook binnen de door de raad gestelde kaders is gebleven. Dat was in eerdere verslagen niet altijd op het eerste gezicht duidelijk en daarom heeft de raad aan de gemeenteaccountant een analyse gevraagd van die verschillen tussen de Begroting enerzijds en het Jaarverslag anderzijds. Bijlage 5.1 van het accountantsverslag zoals iedereen heeft kunnen lezen.

Hoewel die verschillen vooral zijn bepaald door de coronacrisis vinden we de analyse van de accountant van grote waarde. Die voegt ook echt iets toe en we zouden willen voorstellen dat dit een standaardonderdeel gaat worden van de opdracht aan de gemeenteaccountant. Mijn vraag aan de wethouder is of hij daarmee akkoord kan gaan of dat hij daarover wellicht andere ideeën heeft. Voor het behouden van het overzicht zouden we graag verder in het Jaarverslag een samenvattend overzicht willen hebben van de verschillende baten en lasten en niet alleen een overzicht per programma. Ik begrijp uit de bestuurlijke reactie dat het college dat best wel wil toezeggen, maar ik vraag de wethouder nogmaals dat te bevestigen. Mijn tweede kanttekening gaat over doelmatigheid. We hebben de afgelopen jaren heel vaak gesproken over rechtmatigheid maar doelmatigheid is natuurlijk ook belangrijk. Er ligt nu weliswaar een goedkeurende verklaring van de accountant ten aanzien van die rechtmatigheid maar voor ons als raad is het eigenlijk veel belangrijker dat we kunnen sturen op efficiency, op doelmatigheid. Daarvoor hebben we de indicatoren. Aan de hand van die indicatoren kan de raad zich een beeld vormen van hoe de financiële lasten zich verhouden tot de maatschappelijke baten. Dat is in ieder geval de opzet; dat is de bedoeling maar dat komt niet altijd voldoende uit de verf.

Dat hangt ook samen met de kwaliteit van die indicatoren. Die vallen buiten de controle van de Jaarrekening dus de

19

ws Jaar

2021

Vergaderdatum 16 juni 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

accountant kijkt er niet naar. Mijn vraag aan de wethouder is, hoe zou hij er tegenover staan als we die gegevens die zijn opgenomen bij die indicatoren, van tevoren bij de accountant laten controleren? Wij denken namelijk dat dat disciplinerend werkt en dat het daardoor voor ons als raadsleden veel meer gaat leven. De vraag is of daartegen bezwaren zijn. Tot slot gaat mijn derde kanttekening over risicomanagement. Juist in financieel onzekere tijden is het natuurlijk essentieel dat de raad de vinger aan de pols houdt en dat we goed zicht hebben op de verschillende risico’s die de gemeente loopt en eigenlijk nog veel belangrijker: hoe we ook die risico’s kunnen mitigeren. Vandaar dat vorig jaar collega Biemond met collega Hammelburg een motie heeft ingediend om de effectiviteit van het risicomanagement te laten toetsen door de ACAM. Dat is gebeurd. Kortgezegd luidt de conclusie: het staat weliswaar op de rit maar het kan beter. Nu begrijp ik uit de bestuurlijke reactie dat die verbetering heel erg moet komen uit de projectversterking Operationeel risicomanagement. Daarover zijn we in een technische sessie geïnformeerd maar mijn vraag aan de wethouder is of hij kan garanderen dat we over het jaar 2021 een integraal risicomanagmentsysteem hebben en dat daarover in het Jaarverslag 2021 specifiek wordt gerapporteerd.

Risicomanagement is natuurlijk al een heel groot aandachtspunt geweest in de Enquêtecommissie financiële functie waarvan ik ook deel uitmaakte. Het zou dus goed zijn als we daarover nu wat meer helderheid zouden krijgen. Juist in deze tijd is het controleren van de financiën een hele belangrijke taak. Ik heb de voorzitter van de Rekeningencommissie mevrouw Van Pijpen gehoord. Die heeft eigenlijk een oproep gedaan aan ons als raad en die oproep staat ook heel duidelijk in het verslag van de Rekeningencommissie. Dat is vooral, zorg ervoor dat wij als raad de touwtjes in handen houden, dat we die politiek bestuurlijke aandacht geven die nodig is om het apparaat goed te kunnen controleren. Dus ik wil van hieruit die hartenkreet vanuit de Rekeningencommissie erg onderstrepen. Ten slotte. Ik begon mijn bijdrage met benadrukken dat 2020 een rampjaar was maar toch ligt er voor ons een zeer zorgvuldig opgesteld jaarverslag dat aan alle vereisten voldoet. Daarmee wil ik in ieder geval het college en alle ambtenaren die daaraan hard gewerkt hebben, complimenteren. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer N.T. Bakker. De heer N.T. BAKKER: De meeste vragen zijn eigenlijk al gesteld, zowel aan de Rekeningencommissie maar ook over de BIO zijn al wat vragen gesteld. Ik heb nog een aantal aanvullende vragen.

Als het gaat over de Baseline Informatie Beveiliging dan hebben we het er al over gehad waarom die zo lang duurt. De achterliggende vraag is natuurlijk hoe het komt dat wij als gemeente ondanks het feit dat de AVG in 2018 al is aangevraagd, nog steeds niet op het niveau zitten waarin dit compliant is. Dan nog een belangrijker punt waaraan veel meer aandacht zou moeten worden besteed en dat is de wijze waarop wij als raad met onze controlerende taak transparantie kunnen zien als het gaat om de data. Natuurlijk willen wij heel graag databaas in eigen buik zijn en wij willen als raad de juiste informatie krijgen. Dan is de vraag aan dit college hoe we als wij het hebben over het Jaarverslag, niet alleen voldoen aan de financiële wetgeving maar dat we ook kijken naar de niet-financiële wetgeving. Dan heb ik het in dit geval vooral over het gebruik van algoritmes in deze gemeente. Ik zou graag willen horen hoe wij in de toekomst omgaan met informatievoorziening aan de raad en in hoeverre daarbij algoritmes worden gebruikt en of dit college dat wel in zicht heeft en of het daaraan in de toekomst meer aandacht aan wil besteden. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Van Lammeren.