20210526 Notulen beraadslagende vergadering - middag

(De heer BOOMSMA: Ik vind dat zeker een interessante gedachte om een groter deel van die verantwoordelijkheid bij de bedrijven te leggen. De heer Van Lammeren heeft het nu over McDonalds maar om welke bedrijven gaat het dan precies? Er zijn natuurlijk ook diverse kleinere winkels, ketens, restaurants of cafés. Wil hij nu al die bedrijven verantwoordelijk maken voor het zwerfvuilvrij houden van de stad binnen een straal van 150 meter van hun bedrijf? Jazeker! Ik zal u een voorbeeld geven. Bij mij op de hoek zit een coffeeshop en die draait vrij goed, kan ik u vertellen. Die zit op de grens van Amstelveen en die heet ook De Border. Briljant, ja. Daar staat een meneer voor de deur van het type omvang dat hij altijd gelijk heeft. Maakt niet uit om welke discussie het gaat, hij heeft altijd gelijk. Zijn bovenarmspieren zijn breder dan mijn torso, dus die meneer heeft altijd gelijk. Dat is een verantwoordelijk ondernemer want die man loopt elke dag met zijn stoffer en blik door de wijk heen, ruimt alles op, stuurt hangjongeren weg. Dat is wat ons betreft een verrijking van de buurt. Nu zeg ik niet dat iedereen zo iemand voor de deur moet hebben, maar het kan

37

Jaar

2021

Vergaderdatum 26 mei 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad

R

Raadsnotulen

dus wel. Je kunt je als ondernemer verantwoordelijk opstellen ten aanzien van wat jouw winkelzaak doet in de buurt. Dat wordt ook gewaardeerd door de buurt. Dan de bomenkap. Ik vind het verschrikkelijk wat er gebeurt. We kappen nog steeds bomen en we plaatsen te weinig terug. Dat is niet goed. We hebben meer bomen nodig in plaats van minder. Elzenhagen Zuid, Noorderpark, het inrichten bij straten, bomen zijn vaak het kind van de rekening. Dat vind ik zonde. Dat brengt ons op de klimaatdiscussie, de energietransitie. Het sprookje omtrent biomassa is nu toch echt wel doorgeprikt. Beste coalitiepartijen, wij veranderen niet de hele stad of de ziel van de stad in één dag, maar onze acties en daden hebben wel gevolgen. Het inzetten van biomassa is echt doorgeprikt. Ik geloof ook niet meer dat de mensen echt geloven dat biomassa een oplossing is. We zijn verdwaald in een wat eerst een goede oplossing leek en achteraf toch een kat in de zak blijkt te zijn. Wat mij betreft zetten we alles op alles om de biomassa te stoppen. Ik weet dat we heel ver in processen zitten met de verkoop, met de Diemer centrale maar dit moet echt anders kunnen. U kunt u zelf over twintig jaar niet meer in de spiegel aankijken en dan zeggen, nee, toen hadden we echt gelijk. U weet dat u ernaast zit. Wat moeten we dan wel? Isoleren, isoleren, isoleren.

De Van der Pekbuurt, daar zitten mensen serieus in hun winterjas in hun slecht geïsoleerde woningen en aardgasvrij gaat daar niet door. We moeten isoleren en niet labelstappen behalen doordat we ze aansluiten op een warmtenet. Dat is geen isoleren. Dat is een papieren truc van isoleren net zoals dat biomassa heel verstandig zou zijn. Nee, daadwerkelijk isoleren. Ik heb daarover met de wethouder een debat gehad. Volgens mij was het niet helemaal bekend dat de labelstappen die de corporaties halen niet komen door isolatie maar door het aansluiten op biomassa of op warmtenetten. Dat moet echt anders. Indirecte CO2. Wat is indirecte CO2? We kunnen hier elektrisch rijden maar die stroom komt ergens vandaan. Je kunt alles buiten de stadsgrenzen duwen en dan roepen, wij zijn klimaatneutraal, maar dat is natuurlijk niet waar. We moeten oog hebben voor wat onze daden doen. Ik koop geen iPhone meer. Ik heb Appleproducten en die ga ik echt verslijten totdat de laatste druppel energie uit die batterij is, maar dan stoppen we er ook mee. Je kunt niet met droge ogen Appleproducten kopen en je ondertussen boos maken over misstanden in de wetenschap dat de Oeigoeren echt aan de beurt zijn. Daar komen die producten gewoon vandaan. Die worden samengesteld met slavenarbeid. Denk na wat u doet. Koop een FairPhone, zou ik bijna zeggen, maar nu begin ik op een inspreker te lijken.

Dat moet ik niet doen. We moeten andere keuzes gaan maken. Ik begon met dierenwelzijn en daar wil ik ook mee eindigen. Oh, u krijgt de windmolens nog. Waarom is de Partij voor de Dieren tegen windmolens in de zoekgebieden? Omdat ze in de Hoofdgroenstructuur, in de NNN of bij een Natura 2000gebied worden geplaatst. Zo simpel is het. Wij willen best windmolens in de haven mits de ecologische toets goed is maar we stellen randvoorwaarden waarbij die zoekgebieden eigenlijk onmogelijk worden. Wij willen veel meer inzetten op zon. Daar kom ik later ook nog op terug want daar is echt veel meer te halen. Dat is de reden waarom wij zeggen, windmolens in of om Amsterdam, dat gaat de gezondheid van de Amsterdammer kosten. Dat moet nog worden bewezen maar er is in ieder geval die overlast. Dat is een feit. Of ze komen in een natuurgebied. Beide vind ik een slechte keuze. Dat is een beetje het Ierse dilemma. Zal ik je door je linker of door je rechterknie schieten? Nou, liever niet. (De VOORZITTER: U heeft interrupties maar ik neem ook even de vrijheid om te zeggen dat u al 20 minuten van uw spreektijd heeft opgemaakt. U weet wat dat voor de rest betekent.) (De heer VAN DANTZIG: Ik worstel hier gewoon mee. Het is duidelijk een sollicitatie naar wat meer bestuurlijke verantwoordelijkheid. Er wordt breed met complimenten gestrooid maar over windmolens wordt dan gezegd, dat

38

Jaar

2021

Vergaderdatum 26 mei 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad

R

Raadsnotulen

is door je linker knie of door je rechterknie schieten terwijl je gewoon tegen kunt stemmen, tegen die molens. Dan wil ik u vragen, probeer met ons die zoektocht aan te gaan. U bent tegen biomassa maar u bent ook tegen windmolens. We moeten nog meer met zon doen, maar op een gegeven moment is het huis niet meer warm. Dan moeten we een dikke jas aan en een vuurtje stoken. Dat kan toch niet zijn wat u bepleit? Probeert u nu met ons die zoektocht aan te gaan. Dan klinkt het iets minder opportunistisch wat verder namelijk een prachtig verhaal was.) We stoken al met dat houtvuurtje de huizen warm want dat heet biomassa. Ik probeer hier geen vliegen af te vangen. Isoleren is echt de aller, aller, allereerste stap. De groenste energie is de energie die je niet gebruikt. Daarop wordt in deze stad veel te weinig ingezet. (De VOORZITTER: Ik merk op dat we na de heer Van Lammeren drie sprekers hebben gehad en er nog tien hebben te gaan. Ik leg het hier maar even neer. (De heer VAN DANTZIG: Ik doe u een plezier en ik trek mijn interruptie in. We hebben volgens mij genoeg gehoord. (De heer VAN SCHIJNDEL: Ik ben enorm op zoek naar het zonneenergiestandpunt van de Partij voor de Dieren. De gedachte van eerst alles inzetten op het areaal op de daken, zonnepanelen, en pas als dat is gerealiseerd kijken naar zonneweides, is dat ook uw prioritaire inzet?) Deels.

Ik wil eindigen met dierenwelzijn. Het moet worden gezegd, de heer Ernsting was blij dat de viswinkel open was. Ja, see the truth, zou ik zeggen. Overbevissing en wat wij als Europa daar aan het doen zijn levert enorme ongelijkheid op aan onder meer de Somalische kust. Het gaat echt verschrikkelijk met de stand van de oceanen. Ja, dieren hebben inderdaad gevoel en ik denk dat ze niet heel blij waren. De VOORZITTER: Ik denk dat we nu even moeten schorsen maar wel kort. Zes minuten. Dan hebben we het echt wel gehad en dan verwacht ik u hier terug in de zaal. De VOORZITTER schorst de vergadering voor enkele minuten. De VOORZITTER heropent de vergadering.

De VOORZITTER deelt mee dat er inmiddels wat extra moties zijn ingekomen: 19° Motie van de leden Veldhuyzen en Yilmaz inzake invoeren BDS beleid in het kader van Amsterdam als Mensenrechtenstad, nr. 21.355 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

-

de Boycot-, Desinvesterings- en Sanctioneringscampagne te ondersteunen en alle relevante beleidsmaatregelen die hieruit voortvloeien te implementeren in het gemeentelijk beleid, derhalve de banden te verbreken met bedrijven die zich schuldig maken aan ernstige mensenrechtenschendingen door bij te dragen aan de bezetting van Palestina en onderdrukking van de Palestijnen, ten minste tot de betreffende bedrijven of Israël voldoen aan internationale mensenrechtenstandaarden,

39

Jaar

2021

Vergaderdatum 26 mei 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad

R

Raadsnotulen

-

en zo Amsterdam haar status als Mensenrechtenstad te garanderen en zo ook te voldoen aan de oproep volgende uit het Human Rights Watchrapport aan alle lidstaten van de Europese Unie.

20° Motie van de leden Kreuger en Boomsma inzake de Algemene Beschouwingen, Behoud de middenklasse – banen voor de middenklasse, nr. 21.357 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

beleid te ontwikkelen dat inzet op het behoud en op het aantrekken van banen voor de middenklasse; – beleid te ontwikkelen dat de vestiging van bedrijven die veel hoogopgeleide expats aantrekken actief ontmoedigt.

21° Motie van de leden Kreuger c.s. inzake de Algemene Beschouwingen, Behoud de middenklasse – buitenstedelijk bouwen, nr. 21.358 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

de mogelijkheden voor buitenstedelijk bouwen in en rond Amsterdam in kaart te brengen en de resultaten hiervan voor de gemeenteraadsverkiezingen van 2022 aan de raad te doen toekomen.

22° Motie van de leden Kreuger en Poot inzake de Algemene Beschouwingen, Behoud de middenklasse – middeldure woningen, nr. 21.359 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

-

te onderzoeken welke instrumenten het college ter beschikking staan om de middenhuur ter beschikking staan om de bouw van middeldure huur- en koopwoningen aan te jagen en in welke mate deze instrumenten bijdragen aan het oplossen van het probleem; deze analyse in Q1 zonder politieke conclusies te doen toekomen aan de raad, opdat deze bij de formatie de betrokken partijen kan helpen de juiste keuzes te maken voor de stad.

23° Motie van de leden Kreuger, Poot en Boomsma inzake de Algemene Beschouwingen, Behoud de middenklasse – mobiliteitsbeleid voor middenklasse gezinnen, nr. 21.360 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

in kaart te brengen welke maatregelen uit de agenda Autoluw het meest en het minst ‘middenklasse-vriendelijk’ zijn; te onderzoeken hoe mobiliteitsbeleid kan worden verbeterd zodat het in hogere mate bijdraagt aan het behoud en het versterken van de middenklasse.

24° Motie van de leden Kreuger en Boomsma inzake de Algemene Beschouwingen, Behoud de middenklasse – monitor, nr. 21.361 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders:

40

Jaar

2021

Vergaderdatum 26 mei 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad

R

Raadsnotulen

-

de ontwikkelingen rond de middenklasse in Amsterdam te monitoren en hier jaarlijks over te rapporteren aan de Raad; hierbij voorstellen te doen om de middenklasse te behouden en te versterken.

25° Motie van het lid Kreuger inzake de Algemene Beschouwingen, Behoud de middenklasse – ov-beleid voor de middenklasse, nr. 21.362 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

bij investeringen in het ov voorrang te geven aan trajecten waar de gemiddelde snelheid gemiddeld onder de 20 km/uur ligt en aan maatregelen om deze te versnellen, teneinde het ov op reistijd concurrerender te maken met de auto.

26° Motie van de leden Kreuger, Poot en Boomsma inzake de Algemene Beschouwingen, Behoud de middenklasse – vrije schoolkeuze, nr. 21.363 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

te onderzoeken in hoeverre het gevoerde onderwijsbeleid van invloed is op het verlaten van Amsterdam van de middenklasse; te onderzoeken welke andere instrumenten er bestaan om kansengelijkheid te bevorderen zonder de vrije schoolkeuze in te perken; hierbij onder andere te kijken naar het bevorderen van opstromen tussen scholen en het weghalen van aanvullende eisen van de ontvangende school.

27° Motie van het lid Kreuger inzake de Algemene Beschouwingen, Behoud de middenklasse – woningnood geen natuurverschijnsel, nr. 21.364 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

te onderzoeken hoe een beter migratiebeleid zou kunnen bijdragen aan het verkleinen van het woningtekort in Amsterdam en de Metropoolregio.

28° Motie van de leden Nanninga en Boomsma inzake de Voorjaarsnota 2021, Gelijke Monniken Gelijke Kappen, nr. 21.365 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

een reflectieve analyse te maken over de wenselijkheid en de grenzen van deescalerend optreden en deze analyse te doen toekomen aan de raad.

29° Motie van de leden Boomsma, Poot en Nanninga inzake de Voorjaarsnota 2021, Behouden en versterken middenklasse één van de centrale uitgangspunten van beleid, nr. 21.366 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

het behouden en versterken van de middenklasse in Amsterdam tot één van de centrale uitgangspunten van beleid te maken.

41

Jaar

2021

Vergaderdatum 26 mei 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad

R

Raadsnotulen

De moties maken deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Van Dantzig. De heer VAN DANTZIG: Prettig om hier weer met elkaar te staan. Misschien ook wel een markering van het naderende einde, het einde van denk ik een van de moeilijkste periodes die onze stad sinds de Tweede Wereldoorlog heeft gekend. Een periode die zwaar was voor iedereen, maar wel een periode waarin de saamhorigheid voelbaar was in de stad. Voelbaar door het uitdelen van voedselpakketten of maatjesprojecten voor eenzame Amsterdammers. Ook de gemeente heeft haar best gedaan met meer dan 100 miljoen euro steun aan ondernemers en culturele instellingen. We hebben met elkaar 6.500 laptops gegeven zodat kinderen konden meedoen op school. We hebben aan ruim 400 daklozen extra noodopvang geboden. En met initiatieven als Midzomer Mokum en jongerencoaches hebben we onze jongeren in de stad die het heel zwaar hadden, geholpen. Onze ambtenaren, onze zorgmedewerkers, onze ondernemers, onze onderwijzers, iedereen heeft zich het leplazarus gewerkt. Als stad zijn we maar mooi spekkoper met onze fantastische inwoners. Maar na dit jaar kan ik u op een briefje geven dat het beter wordt. En juist de politieke keuzes vlak na een crisis bepalen de toekomst en schrijven de historie van deze stad. We zullen als stad meer ambitie moeten hebben. We moeten het durven om aan een wereldstad te werken.

Een stad met een krachtig bestuur dat uitgaat van gezond verstand en niet van ideologie. Een stad die nieuwe allianties durft aan te gaan met het bedrijfsleven om de stad te verbeteren in plaats van elk bedrijf af te schilderen als grootkapitaal. Een bestuur dat op basis van vertrouwen met Amsterdammers werkt aan de droom dat morgen beter is dan vandaag. De coronacrisis heeft laten zien dat we dat kunnen als we het maar willen. Niet alleen moeten we durven dromen, maar we moeten ook onze dromen durven waarmaken. Vooral moeten we een stad zijn die niet bang is voor de toekomst maar een stad die de toekomst omarmt. We staan op het punt door te groeien naar meer dan een miljoen inwoners. Door de groei te omarmen kunnen we onze economie verduurzamen, de stad mooier en groener maken, de kansenongelijkheid aanpakken en zorgen voor meer betaalbare woningen voor iedereen. Maar groei is niet gratis. Het zal een constante afweging zijn en scherpe keuzes vragen. Maar ambitie hebben is ook kansen zien. En als ik dan naar de kaart van Amsterdam kijk, dan zie ik vooral kansen op het water. Drijvend IJburg III, een park in het Oosterdok, woningen in de havens zodat we sneller aan HavenStad kunnen beginnen. Als je er zo over nadenkt, is het eigenlijk vreemd dat we daarnaar zo weinig onderzoek hebben gedaan. Amsterdam is ten slotte gebouwd op water.

D66 denkt dat er potentie is voor duizenden woningen drijvend op water die allemaal snel kunnen worden aangelegd en kunnen worden verplaatst mits nodig. Daarom dien ik met steun van de vrienden van de VVD een motie in die oproept de kansen voor wonen op het water te onderzoeken in onze stad en te zoeken naar een innovatieplek waar kan worden geëxperimenteerd met grootschalige woningbouw op het water. (Mevrouw POOT: Eens, we doen graag mee met deze motie. Nu hoorde ik de heer Van Dantzig vanochtend in Het Parool noem het maar redelijk positief over de woningbouwcijfers. Ik begrijp dat gewoon niet. Als ik kijk naar die woningbouw, dan kunt u toch niet blij zijn met het feit dat er zo weinig middenwoningen zijn gebouwd en dat de ambitie voor dit jaar zal blijven steken op iets van 5.000. Daar kunt u toch niet blij mee zijn?) Volgens mij was het in De Telegraaf die 's ochtends uitkomt, maar ik worstel ook wel eens. Wat ik daar heb gezegd is dat de cijfers over het eerste kwartaal van middenhuur en ik zeg even uit mijn hoofd maar volgens mij zijn dat 728 middenhuur woningen. Als je dat maal vier doet, dan zou je wel eens richting de 3.000 kunnen komen. We gaan in ieder

42

Jaar

2021

Vergaderdatum 26 mei 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad

R

Raadsnotulen

geval die 2.000 heen en dat is noodzakelijk. En inderdaad, ik heb wel gezegd dat er soms misschien iets meer persberichten zijn gestuurd dan er palen de grond zijn ingeslagen en dat heeft niet de aandacht gehad die het nodig had, maar je ziet als je dat wel doet, als je er een doorbraakteam naast zet, als je gewoon echt met ontwikkelaars in gesprek gaat, de stadsdelen om de tafel zet en zegt middenhuur heeft prioriteit, dat het kan. Is het daarmee genoeg? Nee, ik denk dat het veel sneller moet. (Mevrouw POOT: Daar zijn wij het denk ik samen over eens. Maar u zit u in het college en ik niet. U zegt, ik denk dat het sneller moet. Ik zou bijna zeggen, wat gaat u nu dit laatste jaar doen om het te versnellen? U heeft gewoon nog een jaar waarin heel veel kan gebeuren.) (De VOORZITTER: Overigens is dit een debat in de raad en zit de heer Van Dantzig niet in het college.) Nee, maar ik snap de verwarring soms. Dat is nu exact wat het college samen met uw raad heeft gedaan. Vorig jaar toen het huilen met de pet op was, toen was gewoon veel te weinig. Ik bedoel, daar kun je niet mee thuiskomen. Daar hoef ik niet omheen te draaien en ook geen excuses voor te verzinnen. We hebben keihard bijgestuurd. Dat is volgens mij vanuit de raad geweest. We hebben gezegd we gaan alles op alles zetten.

Wat dan natuurlijk niet helpt, is allemaal framepjes als bouwstoppen de hele tijd in de media schieten. Daarmee wek je de indruk dat er niet keihard wordt doorgewerkt. Mijn oproep zou dit zijn. U bent het met mij eens, ik ben het met u eens, laten we dan ook eens de handen ineen slaan om ervoor te zorgen dat we dingen oplossen in plaats van kijken of we met persberichten de bouwproductie kunnen afremmen. (Mevrouw POOT: Overigens was bij mij niet die verwarring over leden, de rol van de heer Van Dantzig. Ik ga graag samen met u kijken hoe we nog dit jaar die bouwproductie omhoog kunnen krijgen, maar dan moet u wel meedoen. Dan moeten we nu wel samen tegen elkaar zeggen, wij gaan ervoor om die woningbouwproductie niet op wat zal het zijn iets van 5.000 te laten stranden dit jaar maar om echt door te laten stoten naar 8.500 of 9.000. Zullen we dat samen doen?) Ja, samen doen, graag ondanks dat mijn vrouw wel kan bevestigen dat mij een huis laten bouwen wel het allerslechtste idee is voor de stad. We zullen dat toch met beleid en ideeën moeten doen bijvoorbeeld zo'n idee voor snel bouwen op het water. Ik denk dat we daarmee nog vaart kunnen maken. Laten we ook realistisch zijn met elkaar. We hebben nu echt bijgestuurd.

Wat mij betreft gaan we al die knelpunten die er zijn en dat is misschien ook wel een vraag aan het college die ik dan maar even stel want anders zitten de heren en dames er tot nu toe ook een beetje voor spek en bonen bij, wat is nu de prioriteit die dit college op middenhuur legt? Misschien kan de wethouder Wonen nog even toelichten welke acties er allemaal zijn genomen. Ik vind dat het goed gaat. Wat ik wel complex vind en dat vind ik bij de VVD eigenlijk telkens complex, is dat u met een tegenbegroting zo'n beetje iedereen die ambtenaar op zijn visitekaartje heeft staan, het stadhuis uit bezuinigen maar als we dan met elkaar zeggen dat het wel raar is dat we elk jaar hetzelfde aantal woningen bouwen maar dat de proceskosten steeds groeien van 65 naar 80 tot bijna 95 miljoen euro, laten we dan met elkaar zeggen dat we ambtenaren misschien iets minder een plannetje laten inkleuren zodat er wat sneller kan worden gebouwd, dat heeft uw woordvoerder het consequent in de media over een vermeende bouwstop. We weten dat dat quatsch is, klinkklare onzin. Ik bedoel, als de bouwstop er is en er wordt gewoon gebouwd, dan is het onzin. Dus ik wil u helpen maar dan constructief op basis van ideeën. Laten we dan een beetje stoppen met het chocoladelettergevecht om het juiste frame. Dat lijkt me gewoon een slecht idee voor de stad.

43

Jaar

2021

Vergaderdatum 26 mei 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad

R

Raadsnotulen

(De VOORZITTER: Ik zag dat u nog wilde interrumperen maar volgens mij heeft u uw drie interrupties achter de rug. Ik zou een algemene opmerking willen maken. Interrupties behoren kort te zijn en te eindigen in een vraag. De antwoorden moeten ook kort zijn.) (De heer BOOMSMA: Ik vond het een interessante gedachte om onderzoek te doen naar woningen op het water en ik zag dat heer Van Dantzig verwees naar IJburg III als locatie. Nu heb ik vorig jaar een motie ingediend om onderzoek te doen naar mogelijk IJburg III, dus ik verwelkom dit zeer. Ik doe ook graag mee met die motie. Maar de vraag is of het nu alleen om het drijven gaat of is D66 ook bereid om naar die locatie te kijken als het gaat om meer vastzittende woningen?) Nee, het is een oprechte zoektocht naar waar we zo snel mogelijk woningen kunnen bouwen waar ik straks met plezier het CDA bij ga zetten. Ik maak me om een paar dingen zorgen bij IJburg III. Dat is de waterkwaliteit. Als je dat allemaal opspuit, dan zou het met onze waterhuishouding wel eens fors in de knel kunnen komen. Het fijne aan een drijvende stad is, dat er eigenlijk meer ruimte komt voor biodiversiteit en dat je ook de visstand beter kunt beheren. Je zou er echt een groene wijk van kunnen maken. Maar goed, het kan ook hybride dat je een deel- ik praat veel te lang. Sorry. Ik vind dit zo’n interessant onderwerp. Maar nee, ik zit daar niet dogmatisch in.

We moeten bouwen. (De heer MBARKI: Een helder verhaal over de nota van de bouw ambitie in Amsterdam. Dat deel ik en tegelijkertijd erken ik dat er de afgelopen drie jaren keihard is gewerkt maar de ambities zijn wel torenhoog. Ik ben benieuwd of de heer Van Dantzig met mij zou willen reflecteren op hoe we ervoor zorgen dat woningen die worden gebouwd ook bij de juiste mensen terecht komen.) Dit is een hele valide discussie. Laten we nu gewoon een keer met elkaar klip en klaar zeggen, als je als belegger een woning koopt die je verhuurt voor 1.700, 1.800, 2.200 euro aan mensen, dan is dat gewoon niet goed voor de stad. En natuurlijk vragen we van mensen OZB en moeten ze erfpacht betalen. De rente is laag en dat betekent dat de huurprijzen de pan uitrijzen en dat is niet goed. Ik wil dat beperken. U heeft daarvoor een aantal voorstellen gedaan. Die ga ik nog even goed beoordelen. Wat ik zelf zie, is dat zo'n woonplicht zeker in het programma van D66 zal komen en wat mij betreft ook op de formatietafel. Daar moet echt een ei over worden gelegd. Een tweede huis koop je niet om te verhuren. En als je dat dan wil verhuren, dan moet dat maximaal tegen een middenhuur. We zullen ook goed naar onze gemeente moeten kijken want het betekent ook dat we niet op alle woningen dezelfde erfpacht kunnen heffen of dezelfde OZB.

Dus het vraagt wat van ons, het vraagt wat van de regels maar het vraagt ook wat van de normerende taak die wij hebben. U weet dat als geen ander. Gewoon zeggen: een woning van 70-80 m2 voor 2.200 euro verhuren, dat is niet normaal en dat willen we niet in de stad. (De heer MBARKI: Ik vind dit een hele mooie opening want ik hoor de heer Van Dantzig eigenlijk zeggen dat een sturende overheid de komende tijd nog belangrijker wordt om ervoor te zorgen dat volkshuisvesting in Amsterdam iets wordt om mensen in woningen te laten wonen. Dat is volgens mij belangrijk. Ik ben nog wel benieuwd hoe de heer Van Dantzig kijkt naar het feit dat niet alleen het huren een probleem is, maar mensen willen soms ook een woning kopen. Die komen er gewoon niet tussen omdat ze namelijk worden weg geconcurreerd door zo’n belegger. Is hij bereid met mij te kijken hoe we deze mensen voorrang kunnen geven om ook een woning te kunnen kopen?)

44

Jaar

2021

Vergaderdatum 26 mei 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad

R

Raadsnotulen

Ik ben als econoom en bestuurder heel erg voor een sturende overheid zeker op een slecht functionerende markt als de woningmarkt. Dit gaat dan een zoektocht worden. Kijk, de vraag is natuurlijk wie geef je voorrang. Ik vind Amsterdam van iedereen. Iedereen die hier een bijdrage wil leveren, die is hier welkom. Ik vind niet dat je kunt zeggen als je in deze wijk woont, dan krijg je voorrang. Maar volgens mij moeten we wel die beleggers van de markt weren en wat mij betreft moet je ook landelijk zorgen dat je niet je hele hypotheek hoeft af te lossen want dat betekent ook dat je beter kunt sturen op je maandlasten. Dit gaat geen drie-puntenplan worden dat we samen gaan schrijven maar ik denk wel 25, mijnheer Mbarki. (De heer VAN SCHIJNDEL: Elkaar niet met frames om de oren slaan, daar hou ik erg van om dat niet te doen. Dat is even de vraag met die bouwstop en misschien is dat een overdreven betiteling van in ieder geval een jaar dat een flink aantal projecten in Zuidoost on hold zijn gezet. Dat kan betekenen dat voor vele honderden woningen beleggers die aan zo’n project waren gaan zitten, ermee stoppen. De marktomstandigheden kunnen veranderen.

Dat is toch eigenlijk de kip met de gouden eieren slachten wat de gemeente doet door niet extra geld te bestemmen voor ambtenaren of adviesbureaus om die projecten gaande te houden? Is de econoom Van Dantzig dat met mij eens?) Nee, want het gaat om 2.500 woningen die in 2022 worden opgeleverd en dat is al over een maand of zeven. Maar naast goede en innovatieve ideeën vraagt een wereldstad ook om fundamentele keuzes. We hebben sinds 2014 aan de basis gewerkt om de financiële puinhopen op te ruimen met als sluitstuk een investeringsplafond zodat scherpe keuzes kunnen worden gemaakt door college en raad. Dat is hard nodig want we investeren in 2021 en 2022 – hou je vast – voor anderhalf miljard euro in de stad. Hoe vaak hebben we het hier nu over die fundamentele keuzes? Een echt debat, een debat dat echt ergens over gaat los van wat oppositionele ketelmuziek over fantastische projecten als de OBA Next en De Nieuwe Meervaart die de stad verder gaan helpen. Eigenlijk bijna nooit. Ik dien een motie in om de wethouder op te roepen na de zomer en dan kijk ik even expliciet naar de wethouder Financiën maar wellicht heeft het college een betere personele invulling bij de zittende partijen te inventariseren welke keuzes zij willen maken voor de toekomst en te zorgen dat de ambtelijke organisatie de juiste stukken kan opstellen om de keuzes goed onderbouwd te maken.

Zo kan iedereen worden bediend in deze raad en zo kunnen we van elkaar leren. Om echt te werken aan een wereldstad hebben we niet alleen een sterk bestuur nodig, maar ook een sterke tegenmacht en een heel sterk hoogste orgaan: de raad. U kent mijn ambitie om in een volgend college te zitten. Mocht dat lukken, dan wil ik een krachtige tegenmacht achterlaten en overhouden. Ik vind het noodzakelijk dat het college, wie daar ook zit, bij elke stap gecontroleerd en aangejaagd wordt door uw raad en door de pers. Vanuit mijn ervaring als de langst zittende coalitievoorzitter weet ik dat het geen gelijke strijd is. D66 moet met drieënhalve fractiemedewerker het werk 15.000 ambtenaren controleren. En dan zijn wij nog de tweede partij van de stad. Tegelijkertijd moeten journalisten nog steeds veel te lang wachten op Wobstukken waar ze recht op hebben. Ik wil het college complementeren dat er nu eindelijk werk wordt gemaakt van de jarenlange oproep om zoveel mogelijk openbaar te maken. Ik vind het echt heel goed, heel verstandig en misschien wel een van de beste investeringen in deze voorjaarsnota die onze democratie verder gaat helpen. Maar als raad hebben we gewoon versterking van de ondersteuning nodig.

Ik dien daarom een motie in die bijna raadsbreed is ondertekend en daar ben ik bijzonder trots op en in de richting van Forum voor Democratie en de SP zeg ik, het is nog niet te laat, u mag nog meedoen. De motie roept de formeel de partijen op het

45

Jaar

2021

Vergaderdatum 26 mei 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad

R

Raadsnotulen

budget voor raadsondersteuning met minimaal 50 procent te verhogen om zo macht en tegenmacht meer in balans te brengen. De motie roept het presidium op de raad een voorstel voor te leggen op welke wijze dit geld het best kan worden ingezet. (De heer FLENTGE: Het antwoord op uw vraag is absoluut nee. Ik kan u ook uitleggen waarom. Waar in de stad nog zo veel mensen op een houtje bijten, waar de jeugdzorg, de huishoudelijke hulp, waar op allerlei plekken nog zo veel ellende is, moet je niet als politieke partijen dingen in eerste instantie voor jezelf regelen. Dat is wat ik u wil zeggen. U heeft het over tegenmacht. Ik moet u corrigeren, de raad is de macht, een democratische macht en niet een tegenmacht. Wij zijn democratisch gekozen en wij kunnen hier bepalen wat er moet gebeuren samen met de bewoners. Maar de vraag aan u is, als u dan die tegenmacht wilt organiseren, waarom organiseert u dan niet AT5 of die Echo stadskrant, al die mooie journalistieke producten om daadwerkelijk tegenkracht tegen te veel macht uit de Stopera te bewerkstellingen?) Als u mij toestaat, kan ik misschien een korte anekdote vertellen. Mijn vrouw die de politiek redelijk volgt, is idolaat van Renske Leyten. Idolaat. En ik denk dat dat terecht is, want als er iemand iets goeds heeft gedaan voor het maken van een verschil in de levens van mensen, dan is het mevrouw Leyten.

Ik kon haar niet uitleggen dat zij lid is van een partij die de ondersteuning uitbreidde waarmee je dit soort dingen makkelijker boven tafel kunt krijgen, cadeautjes aan politici zelf. Dat is eigenlijk mijn antwoord. (De heer FLENTGE: Ik heb het woord cadeautje niet gebruikt. Ik vind in essentie als u deze motie indient, dat u het beeld geeft dat de politieke kaste het voor zichzelf goed aan het regelen is. Dat is de essentie van mijn probleem. Ik vraag u, want u doet dat nu toch, waarom gaat u niet een sterkere ombudsman, een sterkere journalistiek, AT5 die op een houtje moet bijten, realiseren? Waarom bent u daar niet bij betrokken in plaats van extra fractiemedewerkers voor uw eigen fractie hier op de gang?) In essentie is het natuurlijk een valse tegenstelling. De heer Flentge weet dat ik ook voor een sterkere ombudsman ben en ook voor een sterke lokale journalistiek. Volgens mij springen we samen altijd op de bres als daar wat is. Ik sluit het niet uit en ik hoop dat mijn partijprogrammacommissie kijkt, dat dat in het programma komt. Het is essentieel. Maar tegelijkertijd, mijnheer Flentge, kost ondersteuning geld. De democratie is niet gratis. We hebben er allemaal een baan bij. De meesten fulltime. Het is niet goedkoop om in Amsterdam te leven. Ik zeg zelf altijd gekscherend, ik heb de meest fantastische 3,5 man en een paardenkop op het bureau van D66 zitten.

Fantastische werkers die je dag en nacht kunt bellen. Het is voor een begroting van zeven miljard toch veel en veel te weinig. Ik denk dat ik eigenlijk nog voorzichtig ben. (De heer FLENTGE: Denkt de heer Van Dantzig nu werkelijk dat die medewerker van de jeugdzorg een minder groot probleem heeft dan hij? Denkt hij nu werkelijk dat degene die bij de huishoudelijke hulp zit, daadwerkelijk een minder groot probleem heeft dan hij? Denkt hij werkelijk dat die leraar, die politieagent of wie dan ook een minder groot probleem heeft dan hij? Als je iets wilt regelen voor de stad, dan regel je het voor iedereen en dan pas pak je als politiek ook iets. Maar heel sec op de zaak en op die vraag geeft u geen antwoord en dat is heel typerend: geen vraag voor extra geld voor AT5, geen vraag voor extra geld voor de ombudsman, juist dat soort instituten, maar puur de vraag voor fractiemedewerkers voor al die partijen die medeondertekend hebben. Daar gaat u voor en ik vind dat geen goed signaal naar deze stad.)

46

Jaar

2021

Vergaderdatum 26 mei 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad

R

Raadsnotulen

Een lekenbestuur wegzetten als elitair vind ik heel slecht voor de democratie. (De heer VAN SCHIJNDEL: Los van de beeldvorming van goed voor jezelf zorgen en zo, is de heer Van Dantzig het met mij eens dat je in de recrutering, dus de lijstsamenstelling voor de gemeenteraad, moet zorgen dat de relevante deskundigheden er zijn, juridisch, economisch, openbare financiën, sociologisch? Dan kun je als fractie een heleboel en dan heb je al die medewerkers niet nodig.) Het zou wel helpen als die mensen zich dan niet afsplitsen, denk ik. Afsluitend, een echte wereldstad heeft serieuze en progressieve bestuurspartijen nodig die de grote thema’s serieus nemen en daarop durven besturen in plaats van ze mokkend in een conservatief hokje te zetten. Dan heb ik de VVD de afgelopen jaren wel gemist, hoor. Vandaag gaan we besluiten over de RES, de windmolens in de volksmond. Een moeilijke en oprechte zoektocht naar duurzame energie waarbij we natuurlijk geen concessies gaan doen aan de volksgezondheid en ook zeker niet aan de toekomst van onze kinderen. Het is immers de uitvoering van het klimaatakkoord bedacht door nota bene de VVD zelf. Fractievertegenwoordiger de heer Nijssen zei het denk ik goed bij Kelder en Co op 24 april, we staan natuurlijk achter het klimaatakkoord. Echte verandering komt van binnenuit.

Mijn oproep aan de VVD is dan ook: steun de zoektocht van dit college naar een beter klimaat. Nederland kijkt naar ons. Amsterdam is groot genoeg om achter te schuilen als je de noodzakelijke verduurzaming niet aan de kiezer wilt uitleggen. Maar als we echt snel genoeg willen verduurzamen moeten we het samen doen. Maar goed, het lijkt erop dat de VVD vandaag nog eenmaal een klimaatduik neemt. Ik hoop dat de VVD zich in de nabije toekomst voegt bij serieuze bestuurderspartijen die durven kiezen voor de toekomst. Dat zou wat mij betreft geen draaien zijn maar nieuw leiderschap. Hoe we ons verhouden tot de klimaatcrisis gaat de toekomst van de stad bepalen en wat D66 betreft ook de toekomst van het stadsbestuur. (Mevrouw POOT: Ik moet even kijken of ik de heer Van Dantzig goed heb begrepen. Zegt hij nu, als de VVD niet voorstemt, zijn ze straks geen deel van het college. Ik hoorde u namelijk net ook iets zeggen over democratie, dus ik dacht, dit kan ik gewoon niet goed hebben begrepen.) Ik heb gezegd dat ik op zoek ben naar serieuze bestuurderspartijen die de echte problemen van Nederland en van Amsterdam willen oplossen en niet af en toe klimaatopportunistisch zijn of af en toe duiken voor eigen beleid, maar gewoon gaan staan voor moeilijke beslissingen. We zitten in een deciding decade en dat betekent dat het volgende stadsbestuur groen zal zijn.

Ik weiger nu aan mijn zoontje van twee uit te leggen dat ik erbij stond en dat we wat hadden kunnen doen, maar omdat ik draaide omdat ik de weerstand niet aandurfde. Dat is wat ik zeg. (Mevrouw POOT: Ik denk dat het dan toch belangrijk is het VVD-standpunt hier nog een keer toe te lichten, want wij zijn degenen die continu alternatieven voorstellen. Wij zijn degenen die een plan hebben neergelegd waarbij je met zeventien windmolens in het havengebied toe kunt. Wij zijn degenen die zeggen en daartoe daag ik u ook uit, kijk er ook landelijk naar om windmolens op zee te plaatsen. Dus ik vind het eigenlijk stuitend wat u doet. Zoals gezegd, wij zijn de enige partij hier die met serieuze alternatieven komt zeker omdat totaal nog niet duidelijk is wat dit voor de volksgezondheid gaat betekenen. En ik neem hier zwaar afstand van wat u zegt.) Waarvan akte. Dat worden dan nog lange gesprekken, denk ik. (De VOORZITTER: Mijnheer Van Dantzig, u loopt te snel weg, er is nog een derde interruptie.)

47

Jaar

2021

Vergaderdatum 26 mei 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad

R

Raadsnotulen

(Mevrouw POOT: Ik vind het zwak van de heer Van Dantzig dat hij nu wegloopt, om heel eerlijk te zijn. Ik vertel u hier namelijk precies waar de VVD voor staat en daar hebben wij nooit doekjes om gewonden. Wij steunen Parijs, wij gaan voor duurzame energie en sterker nog, ik leg u net twee plannen voor. Ik vind het nogal raar dat u daar niet op reageert. U doet namelijk helemaal niets. U huppelt gewoon vrolijk achter GroenLinks aan.) Dit is exact waarom ik de VVD zo heb gemist want dit wordt weer allemaal in een frame geplaatst. We willen Parijs natuurlijk halen. Ja, maar dan moet je wel wat doen. Ik bedoel, dit is een beetje hetzelfde als dat mijn vader ooit zei, ik ga de Tour de France fietsen en ik wil Parijs halen, maar hij had nog geen fiets gekocht. Zo werkt het niet, zo werkt het gewoon niet in de wereld. Bovendien is dit gewoon de uitvoering van het klimaatakkoord en goede ideeën zijn meer dan welkom. U moet niet voorspiegelen alsof die goede ideeën iets uitsluiten wat je ook moet doen. We moeten het namelijk allemaal doen. Dat is de oncomfortabele waarheid; dat is waar we nu in leven. En ik zal u een ding voorspellen, of u nu voor economie bent of voor middeninkomens of voor Parijs halen, als de dijken doorbreken en die kans is echt niet onaannemelijk, als de dijken doorbreken, dan zitten we in Amsterdam allemaal in een rubberboot.

Dan wil ik graag zeggen dat ik er alles aan gedaan heb en ik roep alle partijen die verantwoordelijkheid willen nemen op daar heel gedegen naar te kijken en daarover heel gedegen na te denken. Dan zal ik u niet betichten van draaien, maar dan zal ik uw plannen omarmen en zeggen, gelukkig, er is nieuw leiderschap, we gaan samen Parijs halen want dat is essentieel. (Mevrouw VAN SOEST: Ik wil graag weten, als ik tegenstem – en ik ben maar een heel klein stemmetje natuurlijk – maar als ik tegenstem en eigenlijk geldt dat voor alle politieke partijen die tegen de RES gaan stemmen, of zij dan niet in een volgend college komen. Dan hoop ik voor u dat u een meerderheid haalt in het volgende college want anders zie ik het donkerbruin voor u in.) Laat de Amsterdammers eerst maar eens stemmen. Stemt u vooral met wat u vindt, mevrouw Van Soest. Als we iemand in deze raad niet kunnen betichten van anders stemmen dan wat u zelf heeft geïnternationaliseerd, dan bent u het wel. We blikken vooruit. De komende jaren gaan nogal wat betekenen voor onze stad. We komen naar een crisis. Maar het is natuurlijk niet raar als ik hier stel geen misverstand, het volgende college is niet van de klimaatcrisis af. Geen misverstand, de klimaatcrisis wordt erger. Geen misverstand, windenergie zal daarvan een onderdeel zijn. We doen meer zon, we sluiten de biomassacentrale, we gaan alleen maar isoleren.

Dat zijn allemaal deelbelangen. En ik snap die deelbelangen, maar het gaat hier om het grotere geheel. Daar staat het volgende college wat mij betreft ook voor als het D66 wordt gegund. (De VOORZITTER: Ik zie dat er een groot aantal mensen is dat u nog wil interrumperen. Er is kennelijk lust tot debat en dat wordt zeer gewaardeerd. Mijn dringende vraag aan u, mijnheer Van Dantzig is, houd uw antwoorden kort.) (Mevrouw VAN SOEST: Ik wil alleen maar een ja of een nee van de heer Van Dantzig. Sluit hij de partijen uit die tegen de RES gaan stemmen, ja of nee?) Ik sluit helemaal niemand uit behalve wie er dan onder de vlag van Forum voor Democratie vaart. Dat is volgens mij een helder standpunt. We gaan met iedereen praten maar u mag wel van mij weten dat het klimaat punt 1, 2, 3 tot en met punt 66 op de agenda is. (De heer BOOMSMA: Wil D66 een windturbine op de Dam en in het Vondelpark?)

48

Jaar

2021

Vergaderdatum 26 mei 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad

R

Raadsnotulen

Ik wil eigenlijk het liefst een zwembad in mijn achtertuin maar ik denk dat beide niet gaan gebeuren. (De heer BOOMSMA: Maar dat rubberen bootje dan, waarover u het net had?) Nu wordt het aantrekkelijk want dan zou ik dat zwembad niet meer nodig hebben. (De heer BOOMSMA: Het is natuurlijk een afweging op grond van argumenten waar je precies windturbines plaatst. Ik heb de afgelopen weken allerlei argumenten ingebracht waarom het beter kan op zee omdat het inmiddels goedkoper is en er geen mensen wonen. Ik heb D66 nog geen enkele keer één argument horen geven waarom dat niet zou kloppen.) Maar dat klopt ook want het moet ook op zee en het moet ook op de daken. We zullen ook naar geothermie moeten kijken. Maar we zitten hier met, even kijken, hoeveel laptopjes we tellen, een stuk of acht. Ik denk dat er wel eens wordt gezoomd, Teams doet mee. Allemaal datacenters. Sommige partijen vinden dat niet goed voor de stad, maar ja, we gebruiken het wel. Netflix zit hier en Disney zit hier. Precies die mensen waar die middenklasse dan werkt. Wat ik probeer te betogen, is dat dit niet iets is waarbij je zegt, doe dan dit en dan hoeft dat niet. Nee, het is doe dat en dan moet ook nog dat. Dat is wat ik zeg. En dan misschien een zwembad in de achtertuin. (De heer VAN LAMMEREN: Ten eerste wil ik de heer Van Dantzig complimenteren. Een stellingname geeft een goed debat en dat is altijd mooi.

Dus dank daarvoor want ik doe daar graag aan mee. Maar de heer Van Dantzig zegt, we moeten het allemaal doen en daarmee is de Partij voor de Dieren het volledig eens. Ik vind het heel mooi dat D66 dat ook roept. Maar is de heer Van Dantzig dan ook bereid te kijken naar de vleesindustrie? Als er ergens energie wordt verspild en kan worden gewonnen, dan is het wel met die ongelooflijke vleesindustrie die we in Nederland hebben. Ik ken het standpunt van D66 in de Tweede Kamer, maar is de heer Van Dantzig dan ook bereid harder gas te geven op de eiwittransitie die direct invloed gaat hebben op het klimaat?) Ja, want dat moeten we ook doen. Het is niet voor niets dat mijn partij landelijk heeft gezegd dat de veestapel landelijk moet worden gehalveerd. Maar wij durven wel voor al die ongemakkelijke beslissingen te gaan staan die de levens van mensen ingrijpend zullen veranderen. Wat ik betoog, is dat er verder behoorlijk uit wordt gevist. Dus ja, we moeten de vleesindustrie ook aanpakken. En ja, we moeten ook die windmolens zoeken. (De heer VAN LAMMEREN: Dat vind ik een heel prettig antwoord. Ik ken ook het standpunt van degene die op ik geloof nummer 6 stond op de lijst voor de Tweede Kamer. Ik ben groot fan van hem. Er ligt een initiatiefvoorstel van de Partij voor de Dieren. Ik verzoek D66 daar dan ook heel serieus naar te kijken.

Dat doet D66 overigens altijd, maar als we dan toch op first date zijn, dat gevoel had ik net even, kijk daar dan ook nog eens goed naar. Dan drink ik graag een biertje met u op uw terras. Dat voorstel gaat over die eiwittransitie.) Ik denk dan, we trekken de agenda’s maar dan kan later. (De heer VAN SCHIJNDEL: Dus beseft de heer Van Dantzig van Democraten ’66 wel dat dat klimaatakkoord ondemocratisch tot stand is gekomen door tafels en lobby’s die de zaak met elkaar hebben afgekaart waarna het parlement dat heeft gerubberstand? Dat maakt nu juist de crisis uit en het gebrek aan draagvlak voor die hele energietransitie. Erkent u dat?) Ik heb me voorgenomen niet al te veel op complotten in te gaan. Volgens mijn heeft de Kamer gewoon ingestemd als hoogste orgaan dus er is democratisch besloten.

49

Jaar

2021

Vergaderdatum 26 mei 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad

R

Raadsnotulen

(De heer YILMAZ: De heer Van Dantzig sprak alsof hij de leider van de raad is. Ik vond dat stuitend, moet ik zeggen. We hebben nog tien maanden te gaan voor de verkiezingen, maar ik zag een misplaatste arrogantie bij de heer Van Dantzig. Gepaste trots kan ik nog begrijpen maar ik wil hem wel vragen op een collegiale manier met elkaar om te gaan. Ik vind dit echt erg vervelend.) Soms moet je even zoeken naar woorden. Ik denk dat u het allemaal wat groter maakt. D66 is de tweede partij van de stad en we willen graag de grootste worden. Dan zullen we bij de formatie het klimaat op nummer 1, 2 en 3 tot en met 66 zetten. Dat lijkt mij een helder standpunt. Volgens mij zijn er dan best zat partijen waarmee we kunnen formeren. Ja, en als de partijen die het klimaat een wat minder groen hart toedichten, een meerderheid krijgen, dan zal ik wel in de oppositie zitten en heel vaak klimaat, klimaat, klimaat moeten zeggen. Dan hoop ik de Partij voor de Dieren en GroenLinks in welke rol ze ook zitten, aan mijn zijde te vinden. Dit is geen ruimte voor politiek; hier moet je met elkaar werken om het te halen. (Mevrouw KUIPER: Ik heb de heer Van Dantzig beluisterd en ik vraag mij af of hij niet een beetje voorzichtiger met zijn toekomstige stemmers zou willen omgaan want u beledigt heel veel mensen die hier hebben ingesproken over de windmolens.

Als ik u goed beluister, dan zegt u, iedereen die tegen de windmolens is in de zoekgebieden daar waar het dicht bij woningen is, daar waar het dicht bij de natuur is of zelfs in de natuurgebieden, nou, dan is het hun eigen schuld als ze straks in een rubberen bootje zitten. Bent u niet bang dat u op deze manier overkomt op uw toekomstige stemmers en wat dan daarvan het gevolg is?) Dat heet selectief shoppen in de woorden die ik sprak. Als je er een paar woorden uithaalt, dan klinkt het anders. Ik zei niet met onaanvaardbare risico’s voor de volksgezondheid, niet met risico’s voor de toekomst van de kinderen. Heel goed dat die tussenfase er in is gebracht. Dat is uniek. Toen uw partij met mijn partij aan tafel zat bij dat klimaatakkoord, was daarover nog even niet nagedacht. Dat heeft dit college bedacht en dat is, denk ik, heel verstandig. Ik wil een compliment maken aan de artsen van de brandbrief, aan Windalarm!, aan al die mensen die zich zorgen hebben gemaakt. Ik heb honderden mails beantwoord. En heel veel van die mensen zeggen, wij willen een oprechte zoektocht naar een beter klimaat. We maken ons zorgen. Mijn pleidooi is, laten we proberen die zorgen weg te nemen. Laten we tegen mensen zeggen, een windmolen, die komt niet te dicht bij uw huis. Er komt ook nog een beslismoment. U krijgt echt nog alle inspraak. We gaan dit zo secuur mogelijk doen.

Een groot deel van de raad en ik ga u voorspellen, misschien dat het straks alleen de coalitie is en ik reken nog een beetje op BIJ1 want radicaler voor het klimaat krijg je ze niet, maar heel veel partijen, ook partijen die de architect waren van precies deze les, die durven niet eens de zoektocht aan. Dat vind ik echt slecht voor het land, dat vind ik echt slecht voor het klimaat, dat vind ik echt slecht voor Amsterdam. Maar al die mensen die zich zorgen maken, daarmee moeten we bijzonder secuur omgaan. Volgens mij heeft wethouder Van Doorninck het ook al gezegd, we gaan al die deuren langs. Ik help graag. Dan gaan we mensen overtuigen waarom dit moet. Maar voorspiegelen dat je makkelijk iets anders kunt doen zodat dit niet hoeft, die luxe hebben we gewoon niet. Dat konden we dertig jaar geleden doen. Toen ging de discussie over kernenergie en een kerncentrale was misschien ook heel nuttig. Dan hadden we die nu gehad en dat was misschien best een goed idee geweest, maar nu moeten we handelen. (De VOORZITTER: Ik wil u echt niet uit uw flow halen, maar wilt u korter zijn?)

50

Jaar

2021

Vergaderdatum 26 mei 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad

R

Raadsnotulen

(Mevrouw KUIPER: Ik deel uw urgentie en ik deel ook de opvatting dat het niet makkelijk zal zijn en dat er heel veel nodig is en dat dat veel gesprek en ook overtuigingskracht vraagt. Maar wat u hier beweert, dat is, sorry dat ik het zeg, mensen een windmolen door de strot duwen die ze niet zien zitten zo dicht bij deze gebieden. U kunt straks denken dat u met nog meer gesprek het draagvlak zult versterken, ik kan u voorspellen dat mensen zeggen, laat maar, het is allang bepaald en het gaat linksom of rechtsom gebeuren. U wint hiermee geen stemmen en u wint hiermee niet voor de duurzaamheid en de doelen die u ten diepste zou willen bereiken.) Laten we gewoon beginnen met vaststellen dat juist door dit soort dingen te zeggen, draagvlak niet echt wordt geholpen. Als partijen die hier aan de basis hadden gestaan, hadden gezegd, we gaan die zoektocht aan maar natuurlijk niet met onaanvaardbare risico’s voor de volksgezondheid, maar er is niemand, echt niemand in deze zaal die denkt, we gaan iets doen wat slecht is voor de volksgezondheid, kom op, dat is gewoon onzin. Stond dat er goed genoeg in? Nee. Is dat een hele goede toevoeging geweest? Zeker. Hadden die mensen van de brandbrief valide punten? Uiteraard. Maar dan nu zeggen dat je die zoektocht niet aan durft, sorry, dat vind ik gewoon te gemakkelijk.

En misschien levert het me geen stemmen op en worden we weggevaagd bij de volgende verkiezingen, maar dan kan ik uiteindelijk terugkijken en zeggen, ik heb er wel alles aan gedaan. Daarvoor zit ik in de politiek: de wereld beter maken. De VOORZITTER: Goed, ik ga dit onderbreken. We hebben ook nog het debat over de RES. Ik heb het debat nu alle ruimte gegeven tot nu toe, maar ik wil u ook vragen enigszins met mij mee te denken over hoe wij nog een enigszins ordentelijk debat over de Algemene Beschouwingen kunnen voeren zonder dat wij ook de vrijdag moeten gaan inboeken. Ik zeg het u maar vast zoals het is. Mijnheer Van Dantzig, was u aan het einde van uw betoog? De heer VAN DANTZIG: Ik was al een tijdje klaar, voorzitter. De VOORZITTER: Mooi, die indruk kreeg ik ook. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Yilmaz. De heer YILMAZ: Inmiddels zitten we al meer dan een jaar in de coronacrisis en de gevolgen zijn enorm. In een ongelijke stad als Amsterdam is het natuurlijk te verwachten dat die impact ongelijk zou zijn. Onze zorgen gaan uit naar alle Amsterdammers die het moeilijk hebben en we hopen op een spoedig herstel. Dat lezen we terug in de intentie van de voorjaarsnota. De ambitie van het college om ons uit de crisis te investeren is er eentje die kan rekenen op steun van de fractie van DENK. Ook steunen we de oproep voor meer geld naar de jeugdzorg.

Zo gaat het niet langer en ook wij doen een oproep aan het rijk voor structureel meer geld voor de jeugdzorg. Maar er is ook een aantal punten waarbij wij vraagtekens zetten. Onze financiën staan door de coronacrisis onder druk. Zo opende de wethouder der Financiën de voorjaarsnota. Dan kijk je naar het jaarverslag en dan zie je dat er meer dan 1.200 parkeerplaatsen zijn opgeheven. Is dat in een crisisjaar nu wel de meest verstandige beslissing? We weten dat 1.200 parkeerplaatsen gelijk staan aan miljoenen euro’s minder inkomsten. Tegelijkertijd zegt het college zich grote zorgen te maken over de inkomstenderving. Hoe zijn die twee nu te rijmen? We klagen over verlies aan geld terwijl we onze juwelen zelf weggeven. Ook lezen we dat de coronanoodkas niet volledig is

51

Jaar

2021

Vergaderdatum 26 mei 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad

R

Raadsnotulen

uitgeput. Er is een aanzienlijk bedrag van bijna acht miljoen euro dat we kunnen investeren in extra baanbegeleiding, schulden en armoede. Maar we laten geld op de plank liggen terwijl de Amsterdammer dat zo goed kan gebruiken. In de afgelopen jaren hebben we constant aandacht gevraagd voor de achtergestelde gebieden. We zijn blij dat die aandacht er komt met het masterplan Zuidoost en ook binnenkort ook met het masterplan Nieuwwest. We vonden het fijn de oproep van de burgemeester samen met veertien anderen vandaag in de krant te lezen. We steunen haar in die oproep. We hebben echter wel enkele kritische kanttekeningen. Ten eerste moeten we ons niet blindstaren op buurten als Zuidoost en Nieuwwest. Natuurlijk zijn daar buurten met grote problematiek en alle aandacht is goed, maar we maken ons ook nadrukkelijk zorgen om buurten in andere delen in de stad zoals in Noord, West en Oost. Nogmaals, we zijn blij met de extra aandacht voor Zuidoost en Nieuwwest en we verwelkomen alle middelen. Toch zien we overal in de stad ongelijkheid. Daarnaast is het belangrijk dat het rijk zijn steentje bijdraagt. De fractie van DENK wil in de komende commissiebehandelingen ook kijken naar waar we geld vanuit bestaande programma’s kunnen halen. We kunnen ons niet afhankelijk laten zijn van een rijksbijdrage.

Of het rijk nu over de brug komt of niet, dit is een verantwoordelijkheid van ons als stadsbestuur. Tot slot nog een zijstap maar niettemin belangrijk gezien de actualiteit. We hebben de afgelopen week massademonstraties gezien in onze stad waarbij burgers in groten getale hun solidariteit uitspraken met de Palestijnen. In die demonstraties zijn verschillende oproepen gedaan om de samenwerking met Tel Aviv te beëindigen en daartoe hebben wij een motie. Het college houdt vol dat Tel Aviv een soort progressieve engelenland is waar iedereen gelijk is maar dat geldt niet voor de Palestijnen. Apartheid is in heel Israël een realiteit dus ook in Tel Aviv. Er zijn te veel onderzoeken die dat bevestigen. Door de samenwerking voort te zetten normaliseren we de banden met een gemeente waar apartheid een realiteit is. Ons verzoek met BIJ1 is om die normalisatie te stoppen. Ook willen we Amsterdam uitroepen tot anti-apartheidsstad. We volgen daarin het voorbeeld van voormalig burgemeester Ed van Thijn die dat deed in de oppositie van de apartheid in ZuidAfrika. Wij vragen burgemeester Halsema zijn voorbeeld te volgen en Amsterdam nogmaals uit te roepen tot anti-apartheidsstad.

(De heer VAN SCHIJNDEL: Over Tel Aviv vraag ik me af, is de heer Yilmaz wel eens in Tel Aviv geweest? Daar wonen Arabische Israëli’s en joden toch vreedzaam samen?) Ik heb niet de hele wereld rondgereisd maar ik weet dat de situatie toch anders is dan de heer Van Schijndel doet voorkomen. Dat hebben we in de afgelopen weken, de afgelopen jaren eigenlijk al gezien. Dus ik ben er niet geweest, maar ik weet wel hoe de situatie daar is. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Mbarki. De heer MBARKI: Het is al gezegd maar het voelt goed om hier vandaag voor u te staan. Alleen omdat we zelf niet de techniek in handen hebben en ook niet onszelf hoeven te muten terwijl we al verder in ons betoog zijn. Dus het is goed het hier vandaag fysiek met elkaar te doen. Ik denk dat we ook heel blij zijn dat we langzamerhand corona achter ons aan het laten zijn en dat is volgens mij iets wat ons positief stemt. Persoonlijk kan ik niet wachten totdat we weer die levendige stad in kunnen net als de lente die natuurlijk ook inmiddels onder ons is. Ik kijk ook uit naar de veerkracht van de stad. Dat is namelijk iets wat Amsterdam altijd heeft gekenmerkt: dat we een veerkrachtige stad zijn en dat we na een crisis ook in staat zijn er snel weer bovenop te komen en om Amsterdam weer beter

52

Jaar

2021

Vergaderdatum 26 mei 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad

R

Raadsnotulen

terug te bouwen. Mijn vertrouwen in de veerkracht komt onder andere uit het feit dat Amsterdam een superdiverse stad is. Amsterdam is een thuis voor inmiddels meer dan 180 nationaliteiten, mensen met verschillende inkomens en allerlei andere factoren die een rol spelen in de diversiteit. Een stad ook waar de meerderheid uit minderheden bestaat. Elke dag wordt onze stad meer divers en daarmee is Amsterdam wat mij betreft een voorbeeld voor de rest van de wereld. Hier leven, wonen en werken we samen met elkaar aan één stad, aan Amsterdam. Deze Amsterdammers dragen niet alleen bij aan het heden en aan de toekomst van de stad maar ook aan haar geschiedenis. Door eindelijk excuses te maken voor het slavernijverleden zal het verhaal van de stad compleet worden gemaakt en van Keti Koti een nationale feestdag maken. Het geeft onze geschiedenis het gedeelde karakter dat zo belangrijk is voor een gezamenlijke toekomst. Net als wanneer Amsterdammers met een wens voor eeuwige grafrust nu ook na hun overlijden met de stad kunnen worden vereeuwigd. Dit zijn belangrijke stappen in het bij elkaar houden van de stad en ik koester ze van harte. Maar toch zijn er mensen die zich blijven verzetten tegen het diverse karakter van de stad. Mensen die nog steeds denken dat een gebedsoproep in Amsterdam niet moet kunnen, een vrouw geen kort rokje mag dragen of een vluchteling niet welkom is.

Je daartegen verzetten, dat mag. Maar het is wel een achterhoedegevecht. Persoonlijk begrijp ik het verzet ook niet helemaal. De diversiteit van Amsterdam is iets wat mij trots maakt en iets wat we zouden moeten koesteren. Amsterdammers zijn gelijkwaardig aan elkaar. Want wie is meer Amsterdammer? Ben ik als geboren Amsterdammer meer Amsterdammer dan iemand die hierheen verhuisd is? Tegelijkertijd brengt diversiteit ook uitdagingen met zich mee. Het zou onzin zijn te zeggen dat het allemaal vanzelf gaat en het zou naïef zijn om blind te zijn voor de spanningen die het kan oproepen. We moeten daarom ook alert blijven op iedere vorm van uitsluiting en discriminatie maar ook op vervreemding van mensen uit hun eigen buurt. Ik zie die spanning. Ik zie ze in onze wijken. De buurthuizen waar ik in coronatijd langsging en de gesprekken die ik voer met ouders en ondernemers. In Noord waar men zich heeft verenigd tegen de gentrificatie. In de Kolenkit waar geboren en getogen Amsterdammers het gevoel hebben dat ze opnieuw moeten integreren in hun eigen wijk. Daarom snap ik ook heel goed dat er in Zuidoost met argwaan naar het masterplan Zuidoost wordt gekeken.

Als gentrificatie leidt tot verdrijving van de huidige bewoners, wie profiteert er dan uiteindelijk van de investeringen in dit deel van de stad? En was het masterplan wel nodig geweest als we eerder oog hadden gehad voor de problemen van de mensen daar? En als achter de ramen in de rode buurt definitief het licht uitgaat, wie krijgt er dan een prettige wijk voor terug? En als de kaasboer wordt overgenomen en er alleen nog maar Shisha-lounges voor terugkomen? Wie wordt daar dan beter van? De kracht van Amsterdam is diversiteit. Eigenlijk is het juist in onze wijken, maar diversiteit staat wel immens onder druk en we weten allemaal waardoor dat is. Amsterdam is heel erg duur. Wie geldt heeft, koopt zich in en wordt rijker en wie dat niet heeft, die vertrekt. Vrienden van mij zijn het afgelopen jaar keurig in thuisisolatie geweest en in quarantaine wanneer dat moest vanwege de maatregelen. Het pijnlijke is, hoewel corona zo meteen verdwijnt, zij nog steeds zitten opgesloten doordat ze moeten inwonen met twee kinderen bij hun ouders thuis of samen met twee andere gezinnen in een huis. Iets anders vinden is voor hen onmogelijk. Een diverse stad begint met een plek om te wonen voor iedereen. We moeten daarom als stad veel meer zelf aan het stuur komen te zitten omdat de markt niet vanzelf bouwt voor de cruciale beroepen, voor de makers, voor de starter of voor de gezinnen.

En we kijken jaloers naar de Waddeneilanden. Die hebben namelijk een uitzondering op de huisvestingswet. Waar voor naast een sociale huurwoning ook een huisvestingsvergunning moet worden aangevraagd voor koopwoningen tot 600.000 euro. Zonder deze maatregelen kopen beleggers op zoek naar snel geld alles op en worden de

53

Jaar

2021

Vergaderdatum 26 mei 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad

R

Raadsnotulen

eilanden buiten het seizoen om, spookeilanden waar geen leraar, politieagent of zorgmedewerker meer woont omdat de schaarse woningen inmiddels zijn opgekocht. Ja mensen, net zoals onze binnenstad in coronatijd. Een spookbinnenstad. En dat moet veranderen. Samen kunnen we dat. Daarom pleit ik hier vandaag voor dezelfde uitzondering op de huisvestingswet voor Amsterdam. Als er een moment is om dat te doen, dan is het nu. De formatie is gaande, partijen zijn zich aan het oriënteren en laten we er zelf hier en nu in Amsterdam met onze volkshuisvestingsregels voor zorgen dat iedereen een gelijke kans heeft op een woning. En natuurlijk, er moet worden gebouwd. Veel en ook snel. Maar als wij op een magische manier morgen 100.000 extra woningen hebben, zijn ze overmorgen weg aan de allerhoogste bieder. Dat zijn niet de starters uit de middenklasse, een groep die we allemaal hier in de stad willen houden. Ze hebben namelijk geen schijn van kans als we de markt zijn gang laten gaan zonder zelf te sturen. (Mevrouw VAN SOEST: Ik heb een vraag aan de heer Mbarki en dat kan heel kort. Hoe denkt u het te kunnen combineren, al die woningen met al die windturbines? Heeft u daarover ook nagedacht?) Woningen worden gebouwd en windturbines zijn ook nodig. Ze zijn allebei nodig want om die woningen warm te kunnen houden en van en energie te kunnen voorzien, heb je die windturbines nodig.