Document · PDF

2. Monitor Bedrijfsruimte Amsterdam 2023.pdf

Raadscommissie Sociaal, Economische zaken en Democratisering 17 januari 2024, gemeente AmsterdamBij agendapunt: Aanpak herhuisvesting ondernemers in transformatiegebieden en Monitor Bedrijfsruimte 2023 (VN2023-025459)16.066 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 2

3.2.1 Floor Space Index (FSI) 2.450.000

0,92

2.420.409 2.388.214

2.400.000 0,90 0,901

0,90 0,898

0,90 0,89 0,893

2.350.000

0,88 0,882 0,88

2.300.000 0,88 0,877

2.334.068

2.276.776

2.285.168

2.250.000

+0,4% 0,86 2019

2020

2021

2022

2023

2019

Grafiek 11. Gemiddelde FSI van de te intensiveren bedrijventerreinen in Amsterdam (peildatum 2019 t/m 2023, jaarlijks in april). Bron: BAG en BGT, bewerking O&S gemeente Amsterdam

2 1,8 1,6 1,4 1,2 1 0,8 0,6 0,4 0,2 0

+2,1%

+2,3%

+1,3%

2.200.000 2020

2021

2022

2023

Grafiek 12. Ontwikkeling totale vloeroppervlakte (in m2 bvo) op de te intensiveren bedrijventerreinen (peildatum 2019 t/m 2023, jaarlijks in april). Bron: BAG, bewerking O&S gemeente Amsterdam

1,69 1,48

1,33 1,23

1,18

1,03

0,94

2019 0,83

0,73

0,71

gemiddelde in NL: 0,5-1,0

0,71 0,53

2020 2021

0,46 0,27

0,26 0,06

2022 2023

Grafiek 13. FSI van de te intensiveren bedrijventerreinen in Amsterdam. Bron: BAG en BGT (peildatum 2019 t/m 2023, jaarlijks in april), bewerking O&S gemeente Amsterdam.

MONITOR BEDRIJFSRUIMTE AMSTERDAM 2023

1. Inleiding | 2. Transformatiegebieden | 3. Bedrijventerreinen: intensiveren en verduurzamen | 4. Bedrijventerreinen: vrije kavels | 5. Regionale bedrijventerreinen

Ondernemer aan het woord: CTPark Amsterdam City, de eerste XXL-stadshub CTPark Amsterdam City is een duurzaam en multimodaal logistiek centrum van 125.000 vierkante meter verdeeld over meerdere verdiepingen, speciaal voor binnenstedelijke distributie en productie. Het complex is uniek in Nederland en Europa.

Ankerweg 18

Kaart 5. CTPark Amsterdam City ligt in de Petroleumhaven in het Westelijk Havengebied.

Gelegen aan het water, met eigen kadefaciliteiten, aan de rand van Amsterdam en de ringweg A10 is het complex ontworpen om de ‘last mile’-distributie en productie van en naar het centrum van Amsterdam en omringende steden sneller, efficiënter én emissievrij te laten verlopen. Gebruikers kunnen kiezen voor gebundeld transport met andere bedrijven. Leveringen kunnen worden gecombineerd tot dagelijkse productiepakketten en naar de binnenstad worden vervoerd via elektrische vrachtwagens, bussen, auto’s, bakfietsen en boten. “Het gebouw zet ook de toon als het gaat om duurzaamheid”, stelt Ronald Dasbach, managing director Nederland van CTP de eigenaar van het complex. “Niet alleen door gebruikers te faciliteren in 100% emissievrije logistiek, maar ook door zelf energie op te wekken met 16.000 zonnepanelen en 10 windturbines, goed voor 5 gigawattuur per jaar, genoeg om 2.500 huishoudens van stroom te voorzien. CTPark Amsterdam City is een plek waar logistieke stromen worden gecombineerd voor haar gebruikers, de stad en is optimaal voorbereid op de toekomst.”

Afbeelding 13-14. CTPark Amsterdam City ligt aan het Noordzeekanaal, tegenover het Hembrugterrein. Bron: ctparkamsterdamcity.nl

Afbeelding 12. ctPark Amsterdam City, met op de achtergrond het Pontsteigergebouw en Overhoeks. Bron: ctp.eu

MONITOR BEDRIJFSRUIMTE AMSTERDAM 2023

1. Inleiding | 2. Transformatiegebieden | 3. Bedrijventerreinen: intensiveren en verduurzamen | 4. Bedrijventerreinen: vrije kavels | 5. Regionale bedrijventerreinen

3.2 Intensiveren 3.2.2 Functiemix

Bedrijventerreinen

De ambitie is om bedrijventerreinen meer onderdeel te laten zijn van de stad en er is ruimte om ook andere functies op de bedrijventerreinen te realiseren. Echter zonder dat het ten koste gaat van het absolute aantal vierkante meter bedrijfsruimte en het functioneren van de aanwezige bedrijven. De grootste functiemix is te vinden op een aantal binnenstedelijke terreinen, waaronder Bedrijvencentrum Osdorp, Weespertrekvaart-Zuid en Landlust (zie tabel 3). De bedrijven vertegenwoordigen gemiddeld de grootste functie op de bedrijventerreinen. Het aandeel bedrijfsruimte is echter gemiddeld wel afgenomen met 2,8% tussen 2019 en 2023; meer functiemenging dus. Het aandeel kantoren is met 1,4% toegenomen, overige functies met 1,3% en wonen met 0,1 (zie grafiek 14).

+1,4%

+1,3%

+0,1%

bedrijven kantoren

overige (excl. wonen)

wonen

Bedrijven

Kantoren

Overige (excl. wonen)

2019

2023

2019

2023

2019

2023

Zamenhofstraat

100%

Sloten-Slimmeweg

88%

77%

17%

Sloterdijk Poort (vml. Sloterdijk III)

80%

72%

14%

21%

De Heining (vml. Sloterdijk IV)

76%

68%

14%

23%

Business Park Amsterdam Osdorp

70%

68%

30%

29%

Veemarkt

68%

60%

21%

22%

12%

Van Houten Industriepark (Weesp)

56%

60%

35%

32%

Bedrijvenstrook Amstel III

61%

58%

19%

17%

20%

25%

Bedrijventerrein Noord (Weesp)

50%

46%

Westerkwartier

42%

47%

31%

27%

26%

23%

Nijverheidslaan (Weesp)

44%

43%

39%

14%

15%

Sloterdijk II

47%

43%

41%

39%

12%

17%

Bedrijvencentrum Osdorp

48%

35%

10%

40%

54%

Weespertrekvaart-Zuid

33%

41%

36%

27%

31%

Landlust

29%

43%

20%

22%

41%

Zeeburgereiland

70%

95%

23%

Steigereiland

66%

58%

33%

42%

53,2%

50,4%

25,8%

27,2%

19,7%

21,0%

bedrijfsfunctie <50%

Amstel Business Park Zuid (deel onder de A10) Gemiddeld

Binnenstedelijk

Afname >10% tussen april 2019 en april 2023

Ringlocatie

Afname 0-10% tussen april 2019 en april 2023

Grootschalig

Toename tussen april 2019 en april 2023

-2,8% Grafiek 14. Ontwikkeling functiemix tussen april 2019 en april 2023. Bron: BAG, bewerking O&S gemeente Amsterdam

MONITOR BEDRIJFSRUIMTE AMSTERDAM 2023

Tabel 3. Aandeel gebruiksoppervlakte verblijfsobjecten met industrie-, kantoor- en overige functies (excl. wonen) op het totale vloeroppervlakte op de te intensiveren bedrijventerreinen (peildatum april 2019 en april 2023). Bron: BAG, bewerking O&S gemeente Amsterdam

1. Inleiding | 2. Transformatiegebieden | 3. Bedrijventerreinen: intensiveren en verduurzamen | 4. Bedrijventerreinen: vrije kavels | 5. Regionale bedrijventerreinen

3.2 Intensiveren 3.2.3 Bebouwingspercentage Het bebouwingspercentage is het bebouwde oppervlakte ten opzichte van de totale netto terreinoppervlakte (exclusief water en wegen). Het gemiddelde bebouwingspercentage op bedrijventerreinen in Nederland is 50% [1]. Het gemiddelde bebouwingspercentage op de te intensiveren bedrijventerreinen in Amsterdam ligt iets hoger (53%). Het bebouwingspercentage is tussen 2019 en 2023 met name toegenomen op de terreinen waar nog relatief weinig bebouwd is (zie tabel 4). Als je de onbebouwde kavels buiten beschouwing zou laten, valt het gemiddelde bebouwingspercentage hoger uit. Het bebouwde oppervlakte op de te intensiveren bedrijventerreinen is tussen 2019 en 2023 toegenomen met ruim 50.000 m2 bvo tot circa 1.770.000 m2 bvo. Het dichtstbebouwde bedrijventerrein is Veemarkt (94%), gevolgd door Sloten-Slimmeweg (89%) en Bedrijvencentrum Osdorp (83%). Zeeburgereiland is nog in ontwikkeling en is daardoor nog voor slechts 4% bebouwd.

Afbeelding 15. Veemarkt, het dichtstbebouwde bedrijventerrein in Amsterdam: 94% van het netto terreinoppervlakte is bebouwd.

52,9%

52,7%

53,7%

52,5%

52,8%

[1] Bron: Intensief ruimtegebruik op bedrijventerreinen, C. van Steenwijk (2010)

MONITOR BEDRIJFSRUIMTE AMSTERDAM 2023

2019

2023

Veemarkt

95%

94%

Sloten-Slimmeweg

88%

89%

Bedrijvencentrum Osdorp

83%

Westerkwartier

75%

Steigereiland

66%

63%

Landlust

61%

Sloterdijk II

60%

Bedrijventerrein Noord (Weesp)

62%

58%

Bedrijvenstrook Amstel III

52%

54%

Sloterdijk Poort (vml. Sloterdijk III)

52%

54%

Weespertrekvaart-Zuid

46%

47%

Van Houten Industriepark (Weesp)

44%

41%

Nijverheidslaan (Weesp)

37%

39%

Zamenhofstraat

17%

34%

Business Park Amsterdam Osdorp

37%

20%

De Heining (vml. Sloterdijk IV)

17%

20%

Zeeburgereiland

52,9%

52,8%

Amstel Business Park Zuid (deel onder de A10)

NL: 50% Berekening bebouwingspercentage Voor de berekening van het bebouwingspercentage wordt het bebouwde oppervlakte (conform de BAG) gedeeld door het totale netto terreinoppervlakte (panden, bouwwerken, onbegroeide terreinen, scheidingen en kunstwerken), conform de Basisregistratie Grootschalige Topografie (BGT). De BGT is sinds omstreeks 2018 in opbouw. Veranderingen in het bebouwingspercentage kunnen dus ook (deels) worden veroorzaakt door verbeteringen in de classificatie van het terrein.

Bedrijventerreinen

Gemiddeld

Binnenstedelijk Ringlocatie Grootschalig april 2019

april 2020

april 2021

april 2022

Grafiek 15. Bebouwingspercentages op de te intensiveren bedrijventerreinen. Bron: BAG en BGT, bewerking O&S gemeente Amsterdam (peildatum april 2019 t/m april 2023)

april 2023

Nog niet alle kavels zijn uitgegeven (zie pagina 35) Tabel 4. Bebouwingspercentage (ground space index). Bron: BAG en BGT, bewerking O&S gemeente Amsterdam (peildatum april 2019 en april 2023)

1. Inleiding | 2. Transformatiegebieden | 3. Bedrijventerreinen: intensiveren en verduurzamen | 4. Bedrijventerreinen: vrije kavels | 5. Regionale bedrijventerreinen

3.2 Intensiveren 3.2.4 Aantal vestigingen

3.2.5 Aantal vestigingen per hectare

Op de te intensiveren bedrijventerreinen in Amsterdam waren 3.373 vestigingen in 2019. In 2022 is dit aantal toegenomen met circa 1.300 tot 4.679 vestigingen; een toename van 39%. Het aantal vestigingen is het meest toegenomen in Sloterdijk Poort (van 707 naar 1.339) en Bedrijvencentrum Osdorp (van 288 naar 484).

+6% april 2019

4.118

3.582

3.373

+15% april 2020

4.679

+14% april 2021

april 2022

Het gemiddeld aantal vestigingen per hectare in Nederland is niet bekend. Het aantal vestigingen per hectare in Amsterdam is tussen 2019 en 2023 op alle te intensiveren bedrijventerreinen toegenomen. Gemiddeld steeg het aantal vestigingen per hectare van 18 naar 21. Op de binnenstedelijke bedrijventerreinen is het aantal vestigingen per hectare het hoogst. Bedrijvencentrum Osdorp had in 2022 de meeste vestigingen per hectare (82), gevolgd door Veemarkt (72) en Landlust (59). Het laagste aantal vestigingen per hectare is te vinden op de terreinen waar nog grond uit te geven is; Business Park Amsterdam Osdorp (0,8), Zeeburgereiland (0,7) en Zamenhofstraat (0,1).

Grafiek 16. Aantal vestigingen op de te intensiveren bedrijventerreinen. Bron: ARRA en BAG, bewerking O&S gemeente Amsterdam (peildatum april 2019 t/m april 2022)

17,8

18,5

19,7

21,1

Bedrijventerreinen

2019

2022

Bedrijvencentrum Osdorp

48,8

81,9

Veemarkt

71,2

72,5

Landlust

55,3

59,2

Steigereiland

47,1

47,3

Sloten-Slimmeweg

31,4

33,3

Westerkwartier

19,0

21,1

Weespertrekvaart-Zuid

8,2

14,7

Sloterdijk II

10,2

13,6

Amstel Business Park Zuid (deel onder de A10)

6,7

8,1

Sloterdijk Poort (vml. Sloterdijk III)

3,8

7,1

Bedrijvenstrook Amstel III

6,1

6,5

Bedrijventerrein Noord (Weesp)

4,4

5,7

De Heining (vml. Sloterdijk IV)

3,1

3,8

Nijverheidslaan (Weesp)

2,9

3,1

Van Houten Industriepark (Weesp)

0,6

1,3

Business Park Amsterdam Osdorp

0,8

Zeeburgereiland

0,4

0,7

Zamenhofstraat

0,0

0,1

Gemiddeld

17,8

21,1

Binnenstedelijk Ringlocatie Grootschalig april 2019

Afbeelding 16. Bedrijvencentrum Osdorp

MONITOR BEDRIJFSRUIMTE AMSTERDAM 2023

april 2020

april 2021

april 2022

Grafiek 17. Aantal vestigingen per hectare op de te intensiveren bedrijventerreinen. Bron: ARRA en BAG, bewerking O&S gemeente Amsterdam (peildatum april 2019 t/m april 2022)

Nog niet alle kavels zijn uitgegeven (zie pagina 35) Tabel 5. Aantal vestigingen per hectare op de te intensiveren bedrijventerreinen. Bron: ARRA en BAG, bewerking O&S gemeente Amsterdam (peildatum april 2019 en april 2022)

1. Inleiding | 2. Transformatiegebieden | 3. Bedrijventerreinen: intensiveren en verduurzamen | 4. Bedrijventerreinen: vrije kavels | 5. Regionale bedrijventerreinen

3.3 Werkgelegenheid 3.3.1 Groei werkgelegenheid De werkgelegenheid (het aantal banen vanaf 1 uur per week) op de te intensiveren bedrijventerreinen is gemiddeld 4,2% gegroeid tussen 2021 en 2022 (zie grafiek 18).

2,6% 4,7%

De grootste groei tussen 2021 en 2022 heeft plaatsgevonden op Westerkwartier (19,3%). Ook op Nijverheidslaan (16,2%) en Steigereiland (12,3%) was er sprake van een grote toename van de werkgelegenheid. Toch nam de werkgelegenheid in deze periode ook af op drie bedrijventerreinen: Zeeburgereiland (-6,4%), Sloten-Slimmeweg (-4,7%) en Bedrijvenstrook Amstel III (-0,3%).

1,1%

7,3% 9,4%

19,3% -6,4%

3,4%

1,2%

1,4%

12,3%

-4,7% 2,4%

7% 6,1% 6%

5,5%

2,1%

4,9%

16,2%

4,2%

-0,3%

1,3%

3% 2% meer dan 10%

5-10% 0-5%

0% Groei 2019-2020

Groei 2020-2021

Groei 2021-2022

Grafiek 18. Groei werkgelegenheid (aantal banen vanaf 1 uur per week). Bron: LISA, bewerking O&S gemeente Amsterdam

MONITOR BEDRIJFSRUIMTE AMSTERDAM 2023

0% tot -5% -5% of meer Kaart 6. Groei van het aantal banen vanaf 1 uur per week op de te intensiveren bedrijventerreinen tussen 2021 en 2022. Bron: LISA, bewerking O&S gemeente Amsterdam (peildatum april 2021 en april 2022)

1. Inleiding | 2. Transformatiegebieden | 3. Bedrijventerreinen: intensiveren en verduurzamen | 4. Bedrijventerreinen: vrije kavels | 5. Regionale bedrijventerreinen

3.3 Werkgelegenheid 3.3.2 Aantal banen

Bedrijventerrein

2019

2022

De werkgelegenheid (het aantal banen vanaf 1 uur per week) op de bedrijventerreinen is toegenomen tussen 2019 en 2022 met circa 5.300 banen. In 2022 waren er circa 38.800 banen.

Sloterdijk Poort (vml. Sloterdijk III)

5.603

8.268

Bedrijvenstrook Amstel III

7.878

7.917

Amstel Business Park Zuid (deel onder de A10)

5.398

6.247

Sloterdijk Poort, Bedrijvenstrook Amstel III en Amstel Business Park Zuid (deel onder de A10) bieden de grootste werkgelegenheid: 58% van het totale aantal banen op de bedrijventerreinen vindt op deze drie terreinen plaats.

Sloterdijk II

3.199

3.439

Bedrijventerrein Noord (Weesp)

2.639

2.648

Weespertrekvaart-Zuid

1.462

2.018

Bedrijvencentrum Osdorp

1.066

1.318

Steigereiland

1.058

1.302

Business Park Amsterdam Osdorp

1.000

1.123

Westerkwartier

764

928

Landlust

950

919

Veemarkt

854

812

Nijverheidslaan (Weesp)

559

702

Zamenhofstraat

456

467

Van Houten Industriepark (Weesp)

313

385

De Heining (vml. Sloterdijk IV)

132

159

Sloten-Slimmeweg

Zeeburgereiland

33.470

38.780

Het aantal banen is in de periode 2019 tot 2022 op de meeste bedrijventerreinen toegenomen (zie tabel 6). Op drie binnenstedelijke locaties is de werkgelegenheid in deze periode juist licht afgenomen: Landlust (van 950 naar 919 banen), Veemarkt (854 naar 812) en SlotenSlimmeweg (van 90 naar 82).

33.470

38.780

37.230

35.500

Totaal

Afbeelding 17-18. Sloterdijk Poort, de ‘werkplaats voor de stad’, is het domein van stadsverzorgende bedrijvigheid in het westen van de stad. Bron onderste foto: KG Parkmanagement

Binnenstedelijk +6,1%

+4,9%

Ringlocatie

+4,2%

Grootschalig 2019

2020

2021

2022 Nog niet alle kavels zijn uitgegeven

Grafiek 19. Werkgelegenheid op de bedrijventerreinen: aantal banen vanaf 1 uur per week. Bron: LISA, bewerking O&S gemeente Amsterdam (peildatum april 2019 t/m april 2022)

MONITOR BEDRIJFSRUIMTE AMSTERDAM 2023

Tabel 6. Aantal banen vanaf 1 uur per week op de bedrijventerreinen. Bron: LISA, bewerking O&S gemeente Amsterdam (peildatum april 2019 en april 2022)

1. Inleiding | 2. Transformatiegebieden | 3. Bedrijventerreinen: intensiveren en verduurzamen | 4. Bedrijventerreinen: vrije kavels | 5. Regionale bedrijventerreinen

3.3 Werkgelegenheid 3.3.3 Aantal werkzame personen per hectare Gemiddeld zijn er in Nederland 40 personen werkzaam per hectare. Op de te intensiveren bedrijventerreinen in Amsterdam ligt het gemiddelde in 2022 drie keer zo hoog: 125 werkzame personen per hectare. In 2019 waren dat er nog 112. Dat het gemiddelde in Amsterdam veel hoger ligt dan gemiddeld in Nederland komt doordat Amsterdam (met uitzondering van de Haven) weinig grootschalige bedrijventerreinen kent, waar het aantal werkzame personen per hectare significant lager ligt dan meer stedelijke bedrijventerreinen. Daarnaast zijn op een aantal terreinen zoals bijvoorbeeld Sloterdijk II kantoren gevestigd die het aantal werknemers per hectare flink laat toenemen. In 2022 werkten de meeste personen per hectare op de binnenstedelijke bedrijventerreinen Steigereiland (576), Veemarkt (332) en Bedrijvencentrum Osdorp (223). Het grootschalige bedrijventerrein De Heining had het minst aantal werknemers per hectare (7). Daarbij moet wel in ogenschouw genomen worden dat nog niet alle kavels uitgegeven zijn. 112

111

118

125

Bedrijventerreinen

2019

2022

Steigereiland

470

576

Veemarkt

351

332

Bedrijvencentrum Osdorp

181

223

Westerkwartier

130

158

Landlust

162

157

Weespertrekvaart-Zuid

113

156

Amstel Business Park Zuid (deel onder de A10)

126

147

Sloterdijk II

118

125

Bedriijvenstrook Amstel III

Sloten-Slimmeweg

Nijverheidslaan (Weesp)

Sloterdijk Poort (vml. Sloterdijk III)

Bedrijventerrein Noord (Weesp)

Zamenhofstraat

Business Park Amsterdam Osdorp

Van Houten Industriepark (Weesp)

Zeeburgereiland

De Heining (vml. Sloterdijk IV)

Gemiddeld

112

125

Afbeelding 19. Op Steigereiland werken de meeste personen per hectare. Foto: John Gundlach, Flying Holland

Binnenstedelijk NL: 40 april 2019

april 2020

april 2021

april 2022

Grafiek 20. Gemiddeld aantal werkzame personen (vanaf 1 uur per week) per hectare. Bron: ARRA en BAG, bewerking O&S gemeente Amsterdam (peildatum april 2019 t/m april 2022)

MONITOR BEDRIJFSRUIMTE AMSTERDAM 2023

Ringlocatie Grootschalig Nog niet alle kavels zijn uitgegeven (zie pagina 35) Tabel 7. Aantal fulltime banen (vanaf 1 uur per week) per hectare. Bron: ARRA en BAG, bewerking O&S gemeente Amsterdam (peildatum april 2019 en april 2022)

1. Inleiding | 2. Transformatiegebieden | 3. Bedrijventerreinen: intensiveren en verduurzamen | 4. Bedrijventerreinen: vrije kavels | 5. Regionale bedrijventerreinen

3.4 Aanvullende analyse werkgelegenheid 3.4.1 Herkomst werknemers naar woonregio Werknemers op de bedrijventerreinen wonen relatief vaak buiten de stad. Terwijl in heel Amsterdam bijna de helft van de werknemers (44%) in de stad zelf woont, was dit in 2021 op de te intensiveren bedrijventerreinen een derde van de werknemers (34%). In 2016 was dat nog minder (32%). Het aandeel werknemers woonachtig in Amsterdam of één van de andere metropoolregio’s neemt toe. Tussen 2016 en 2021 is het aandeel werknemers dat in de rest van Nederland woont met 4% afgenomen (van 30% in 2016 naar 26% in 2021). Woonregio

2016

2021

Amsterdam

32,1%

34,3%

MRA (buiten Amsterdam en Weesp)

37,9%

40,1%

Buiten de MRA

30,1%

25,8%

Zaanstreek - Waterland

2,7%

IJmond

(2,2%)

ZuidKennemerland

11,1% (10,4%)

4,8%

34,3%

(5,3%)

(32,1%)

7,3%

Almere - Lelystad

(6,0%)

10,5% (8,7%)

3,7%

Tabel 8. Woonregio van werknemers op de te intensiveren bedrijventerreinen in Amsterdam. Bron: CBS microdata, bewerking O&S gemeente Amsterdam (peildatum januari 2016 en januari 2021)

(5,3%)

Gooi en Vechtstreek

Amstelland - Meerlanden

25,8%

Vanuit de meeste woonregio’s in de MRA is het absolute aantal werkzame personen op de te intensiveren bedrijventerreinen in Amsterdam toegenomen, met uitzondering van Gooi en Vechtstreek.

(30,1%)

rest van Nederland

Toename in 2021 t.o.v. 2016 Afname in 2021 t.o.v. 2016 Kaart 7. Woonregio van werknemers op de te intensiveren bedrijventerreinen in Amsterdam en Weesp in peiljaar 2021 (tussen haakjes peiljaar 2016). Bron: CBS microdata, bewerking O&S gemeente Amsterdam (peildatum januari 2016 en januari 2021)

MONITOR BEDRIJFSRUIMTE AMSTERDAM 2023

1. Inleiding | 2. Transformatiegebieden | 3. Bedrijventerreinen: intensiveren en verduurzamen | 4. Bedrijventerreinen: vrije kavels | 5. Regionale bedrijventerreinen

Van de werknemers die in Amsterdam wonen, is het merendeel woonachtig in Nieuw-West (26%) en West (18%). Voor bijna alle bedrijventerreinen geldt dat de groep werknemers die woont in het stadsdeel waarin het bedrijventerrein ligt, groter is dan de groepen werknemers die in de andere stadsdelen wonen. Landlust en Weespertrekvaart-Zuid zijn hierop een uitzondering, daar komt de grootste groep werknemers uit het naastgelegen stadsdeel (resp. Nieuw-West en Zuid).

Weesp

Noord

Zuidoost

Oost

Nieuw-West

Zuid

Op vijf bedrijventerreinen is het aandeel Amsterdamse werknemers 50% of meer; dit zijn allemaal binnenstedelijke locaties. Op Zeeburgereiland werken relatief de meeste Amsterdammers (86%), gevolgd door Landlust (58%), Veemarkt (57%), Westerkwartier (51%) en Bedrijvencentrum Osdorp (50%). Op het Van Houten Industriepark is het aandeel Amsterdamse werknemers het kleinste (14% woont in stadsgebied Weesp).

Bedrijventerrein Zeeburgereiland

Landlust

Veemarkt

Westerkwartier

Bedrijvencentrum Osdorp

De Heining (vml. Sloterdijk IV)

Bedrijvenstrook Amstel III

West

Voor de meeste te intensiveren bedrijventerreinen geldt dat de meerderheid van de werknemers buiten Amsterdam en Weesp woont. In 2016 woonde 68% buiten Amsterdam en Weesp, in 2021 is dit afgenomen naar 66%. Vergeleken met de gemiddelde herkomst van werkenden in Amsterdam (56% woont buiten de stad, in zowel 2016 als 2021), werken er relatief veel mensen van buiten de stad op de te intensiveren bedrijventerreinen.

Centrum

3.4.2 Herkomst werknemers naar stadsdeel

Buiten Amsterdam en Weesp

3.4 Aanvullende analyse werkgelegenheid

Bedrijventerrein Noord (Weesp)

Business Park Amsterdam Osdorp

Sloterdijk II

Steigereiland

Sloterdijk Poort (vml. Sloterdijk III)

Sloten-Slimmeweg

Weespertrekvaart-Zuid

Nijverheidslaan (Weesp)

Van Houten Industriepark (Weesp)

Totaal (%)

Stadsdeel (of stadsgebied) waarin het bedrijventerrein ligt Grootste groep werknemers komt uit een ander stadsdeel dan waarin het bedrijventerrein ligt Binnenstedelijk Ringlocatie Grootschalig Tabel 8. Herkomst werknemers naar stadsdeel en stadsgebied op de te intensiveren bedrijventerreinen (in %). Bron: CBS microdata, bewerking O&S gemeente Amsterdam (peildatum januari 2021)

MONITOR BEDRIJFSRUIMTE AMSTERDAM 2023

1. Inleiding | 2. Transformatiegebieden | 3. Bedrijventerreinen: intensiveren en verduurzamen | 4. Bedrijventerreinen: vrije kavels | 5. Regionale bedrijventerreinen

3.4 Aanvullende analyse werkgelegenheid 3.4.3 Herkomst werknemers naar type bedrijventerrein Het aandeel Amsterdammers is tussen 2016 en 2021 het meeste toegenomen op de binnenstedelijke bedrijventerreinen (van 38% naar 46%). Op de ringlocaties en in Weesp nam het aandeel Amsterdammers ook toe, terwijl dit op de grootschalige bedrijventerreinen (Sloterdijk Poort en De Heining) juist af nam. Daar kwamen tussen 2016 en 2021 meer werknemers vanuit de metropoolregio werken (van 45% naar 53%). Het aandeel werknemers van buiten de MRA nam op elke type terrein af. Op de grootschalige locaties en de ringlocaties (aan de rand van de stad en dicht bij de snelweg) komen relatief de minste werknemers uit Amsterdam (resp. 30% en 32%). Op de binnenstedelijke bedrijventerreinen is het aandeel werknemers dat in Amsterdam woont aanzienlijk hoger.

30% 2016

38%

30%

34%

33%

35%

21% 33% 45%

45%

17%

26%

30%

32%

26%

29%

24%

29%

46%

2021

28%

Binnenstedelijke bedrijventerreinen

Type bedrijventerrein

2016

2021

Binnenstedelijk

38%

46%

Ringlocaties

30%

32%

Grootschalig

33%

30%

Amsterdam (inclusief Weesp)

Weesp

26%

29%

MRA (buiten Amsterdam en Weesp)

38%

Bedrijventerreinen op ringlocaties

53%

Grootschalige bedrijventerreinen

46%

Weesp

Buiten MRA Tabel 9. Aandeel werknemers op de te intensiveren bedrijventerreinen in Amsterdam en Weesp woonachtig in Amsterdam en Weesp. Bron: CBS microdata, bewerking O&S gemeente Amsterdam (peildatum januari 2016 en januari 2021)

MONITOR BEDRIJFSRUIMTE AMSTERDAM 2023

Grafiek 21. Herkomst werknemers naar typering bedrijventerrein. Bron: CBS microdata, bewerking O&S gemeente Amsterdam (peildatum januari 2016 en januari 2021)

1. Inleiding | 2. Transformatiegebieden | 3. Bedrijventerreinen: intensiveren en verduurzamen | 4. Bedrijventerreinen: vrije kavels | 5. Regionale bedrijventerreinen

3.4 Aanvullende analyse werkgelegenheid 3.4.4 Opleidingsniveau

Bedrijventerrein

Op de bedrijventerreinen werken in vergelijking met het gemiddelde in Amsterdam relatief weinig personen met een hbo of wo diploma, en juist meer mbo 2 t/m 4 opgeleiden.

% vmbo, mbo 1

% mbo 2 t/m 4, havo/vwo

% hbo/wo

2016

2021

2016

2021

2016

2021

Sloterdijk II

Weespertrekvaart-Zuid

In 2016 was het aandeel mbo 2 t/m 4 opgeleiden nog het grootste op de te intensiveren bedrijventerreinen (43%), gevolgd door de hbo/wo-opgeleiden (36%). In 2021 zijn deze twee groepen opgeleiden even groot geworden (41%). Deze toename van het aandeel hbo/ wo-opgeleiden is ook zichtbaar in heel Amsterdam.

Nijverheidslaan (Weesp)

Business Park Amsterdam Osdorp

Sloten-Slimmeweg

Bedrijventerrein Noord (Weesp)

Bedrijvenstrook Amstel III

Het aandeel werkenden zonder startkwalificatie (maximaal een vmbo of mbo 1 diploma) is afgenomen van 21% in 2016 naar 17% in 2021.

Bedrijvencentrum Osdorp

Sloterdijk Poort (vml. Sloterdijk III)

Steigereiland

Zeeburgereiland

De Heining (vml. Sloterdijk IV)

Veemarkt

Landlust

Westerkwartier

2016

36%

13%

21% 52%

35%

43%

Van Houten Industriepark (Weesp)

12%

17% 2021

41% 41%

56%

32%

Totaal

13 21

50 43

38 36

vmbo, mbo 1 mbo 2 t/m 4, havo/vwo hbo, wo

Te intensiveren bedrijventerreinen

Amsterdam

Grafiek 22. Opleidingsniveau werknemers bedrijventerreinen. Bron: CBS microdata, bewerking O&S gemeente Amsterdam (peiljaar 2016 en 2021)

MONITOR BEDRIJFSRUIMTE AMSTERDAM 2023

Toename in 2021 t.o.v. 2016 Afname in 2021 t.o.v. 2016 Tabel 10. Aandeel hoogstbehaalde opleidingsniveau werknemers bedrijventerreinen (in %, afgerond). Bron: CBS microdata, bewerking O&S gemeente Amsterdam (peiljaar 2016 en 2021)

1. Inleiding | 2. Transformatiegebieden | 3. Bedrijventerreinen: intensiveren en verduurzamen | 4. Bedrijventerreinen: vrije kavels | 5. Regionale bedrijventerreinen

3.5 Verduurzamen 3.5.1 Energietransitie

3.5.2 Energiebesparingsplicht grootverbruikers

Voor veel bedrijven is door de hoge energieprijzen een energietransitie voor de bedrijfsvoering noodzakelijk. Grote bedrijven zijn daarnaast verplicht om energiebesparende maatregelen te nemen.

Het Activiteitenbesluit milieubeheer verplicht bedrijven en instellingen om alle energiebesparende maatregelen met een terugverdientijd van 5 jaar of minder uit te voeren. Dit is de energiebesparingsplicht. De energiebesparingsplicht geldt voor locaties van bedrijven en instellingen die per jaar vanaf 50.000 kWh elektriciteit of 25.000 m3 aardgas(equivalent) gebruiken.

Een aantal resultaten uit 2022: ■ Op basis van een collectieve inkoopactie laadpalen hebben 60 ondernemers een offerte opgevraagd. ■ 30 bedrijven op de bedrijventerreinen hebben gebruik gemaakt van een energie-adviestraject. ■ Bij het Cornelis Douwesterrein zijn twee collectieven opgezet voor de provinciale HIRB-subsidie (Herstructerering en intelligent ruimtegebruik bedrijventerreinen). Totale investering komt op 208.000 euro voor zonnepanelen, laadpalen en ledverlichting. ■ In Sloterdijk Poort (vml. Sloterdijk III) zijn drie collectieven opgezet die de provinciale HIRB-subsidie hebben aangevraagd. Totale investering komt op 304.000 euro voor zonnepanelen, warmtepompen en isolatie. ■ In Weesp zijn twee collectieven opgezet voor de provinciale HIRB-subsidie. Totale investering komt op 1,1 miljoen euro voor zonnepanelen, warmtepompen, laadpalen en isolatie. Sinds 1 januari 2023 geldt een energielabel C voor kantoren. Voor bedrijfsruimten gelden vooralsnog geen eisen wat betreft energielabels. Op deze online kaart zijn de geregistreerde energielabels inzichtelijk gemaakt van de panden in Amsterdam. De gemeente ondersteunt ondernemers met verduurzamen door middel van gratis energieadvies en begeleiding, een lage rentelening en subsidies en collectieve inkoop.

MONITOR BEDRIJFSRUIMTE AMSTERDAM 2023

Leveringsklasse Middelgroot

Groot

Zeer groot

2020

2021

Aantal adressen

3.300

3.035

Elektriciteit (kWh)

284.500.000

257.300.000

Aardgas (m3)

35.600.000

36.000.000

Aantal adressen

1.375

1.400

Elektriciteit (kWh)

1.040.800.000

1.018.100.000

Aardgas (m3)

45.100.000

46.000.000

Aantal adressen

180

200

Elektriciteit (kWh)

1.242.600.000

1.326.700.000

Aardgas (m3)

698.400.000

606.300.000

Afbeelding 20. Energielabels panden op Bedrijventerrein Nijverheidslaan in Weesp. Bron: arcgis.com (peildatum 5 juni 2023)

Middelgroot: ■ 50.000 - 200.000 kWh en 0 - 75.000 m3; of ■ 0 - 200.000 kWh en 25.000 - 75.000 m3 Groot: ■ 200.000 - 10.000.000 kWh en 0 - 170.000 m3; of ■ 0 - 10.000.000 kWh en 75.000 - 170.000 m3 Zeer groot: ■ > 10.000.000 kWh of > 170.000 m3

Tabel 11. Aantal grootverbruikers in Amsterdam en de geleverde elektriciteit (in kWh) en aardgas (in m3) in 2020 en 2021. Bron: CBS

1. Inleiding | 2. Transformatiegebieden | 3. Bedrijventerreinen: intensiveren en verduurzamen | 4. Bedrijventerreinen: vrije kavels | 5. Regionale bedrijventerreinen

3.5 Verduurzamen 3.5.3 Kansen voor verduurzaming Bedrijventerrein

Bedrijventerreinen zijn cruciaal in de energietransitie. Er kunnen forse stappen gezet worden met betrekking tot energiebesparing en het opwekken van duurzame energie. In de regionale Atlas Plabeka is voor alle bedrijventerreinen in de metropoolregio inzichtelijk gemaakt waar de kansen liggen. In de Atlas Plabeka is daarnaast ook meer informatie te vinden over de duurzaamheid van de bedrijventerreinen in Amsterdam (en de andere deelregio’s).

Potentie energietransitie

Kansrijke typologie

% energielabel C en beter op totaal afgegeven labels

Van Houten Industriepark (Weesp)

2,92

Regionale schakelhub

Zamenhofstraat / Pereboomsloot

2,72

Regionale schakelhub

100

Amstel III Bedrijvenstrook

2,45

Regionale schakelhub

Bedrijventerrein Noord (Weesp)

2,43

Regionale energiehub

Westerkwartier

2.42

Regionale schakelhub

Sloterdijk Poort (vml. Sloterdijk III)

2,40

Regionale schakelhub

Weespertrekvaart-Zuid (Overamstel / Weespertrekvaart)

2,38

Regionale schakelhub

Bedrijvencentrum Osdorp

2,34

Lokaal schakelterrein

Nijverheidslaan (Weesp)

2,17

Procesterrein

Landlust

2,12

Lokaal schakelterrein

Business Park Amsterdam Osdorp

2,07

Regionale schakelhub

100

Steigereiland

2,07

Regionale schakelhub

100

De Heining (vml. Sloterdijk IV)

2,02

Lokaal schakelterrein

100

Sloterdijk II

2,04

Lokaal schakelterrein

Sloten-Slimmeweg

1,99

Lokaal schakelterrein

Zeeburgereiland (IJburglaan)

1,72

Lokaal schakelterrein

Veemarkt

Binnenstedelijk Ringlocatie Grootschalig

Tabel 12. Meest kansrijke (collectieve) maatregelen per type terrein. Bron: Atlas Plabeka, onderzoek ‘Energietransitie op bedrijventerreinen in Noord-Holland en Flevoland’, februari 2022

MONITOR BEDRIJFSRUIMTE AMSTERDAM 2023

Tabel 13. Potentie voor energietransitie, uitgedrukt in een score van 1 tot 5. Hoe hoger de score, hoe hoger de potentie voor energietransitie. De score wordt berekend door 20 indicatoren te wegen, waaronder het elektriciteits- en gasverbruik en het percentage energielabels C en beter op het totaal aantal afgegeven energielabels. Bron: Atlas Plabeka, onderzoek ‘Energietransitie op bedrijventerreinen in Noord-Holland en Flevoland’, februari 2022

1. Inleiding | 2. Transformatiegebieden | 3. Bedrijventerreinen: intensiveren en verduurzamen | 4. Bedrijventerreinen: vrije kavels | 5. Regionale bedrijventerreinen

Ondernemer aan het woord: Irmelin Waalkens, Energiecoöperatie op Bedrijventerrein Noord (Weesp) Wie ben je en hoe werk je aan verduurzaming van bedrijventerreinen? Ik ben nu 15 jaar actief in de zonne-energiesector, waarvan 2 jaar actief in de maatschap Gooi op Groen. Ook breng ik vanuit die achtergrond mijn kennis in bij diverse energiecoöperaties, waarbij voornamelijk de nadruk lag om bewoners te laten participeren bij collectieve zonnepaneeldaken. Nu er overal netcongestie opduikt, ben ik bezig met een netstudie op het bedrijventerrein Noord in Weesp. Op deze manier versnellen we de verduurzaming van het bedrijventerrein. Hierbij werken we samen met de Industrie Vereniging Weesp (IVW) en de gemeente Amsterdam.

we het aanbod van de ene ondernemer aan de behoefte van de andere, waarbij we proberen de balans te vinden op verschillende niveaus. Daarbij houden we rekening met de verschillende belangen van huurders en eigenaren. Zo komen we tot oplossingen die niet hoeven te wachten totdat het net verzwaard is, terwijl bedrijven sneller verduurzamen. Tel uit je winst!

Wat speelt er nu, waar lopen jullie tegenaan? Bij ons werk kwamen we er achter dat veel bedrijven worstelen met het overbelaste stroomnet. Investeringen in duurzame energie worden uit- of afgesteld doordat netbeheerders geen termijn kunnen geven waarop extra zonnestroom kan worden aangesloten op het net. Bedrijven lopen daarop vast. Toen kwamen we via de beheerder erachter dat er in een groot deel van het gebied helemaal geen sprake van netcongestie is. Er was vooral te weinig kennis over de netinfrastructuur en wat er wél mogelijk is. Hoe is de samenwerking met de gemeente en leidt dit tot versnelling? Samen met het team Verduurzaming Zakelijke Markt (VZM) van de Gemeente Amsterdam hebben we besproken wat we aan de situatie konden doen. Dat heeft geleid tot de subsidieaanvraag Duurzaam Initiatief, waarin we de mogelijkheden voor zon op dak op het terrein verder in kaart willen brengen om zo bedrijven te bedienen en investeringen uit te lokken. Nu zitten we in de inventarisatiefase waarin 266 bedrijven meedoen. Dit is veelal MKB dat een grote elektrificatievraag heeft, bijvoorbeeld doordat het bedrijfsvervoer overstapt van diesel naar elektrisch. We merken uit de analyse dat er veel mogelijkheden zijn tot optimalisatie, bijvoorbeeld door als bedrijf op je dak de energie op te wekken die je nodig hebt, of door energie uit te wisselen tussen bedrijven.

Koelhuizen zijn bijvoorbeeld levende batterijen, elektrische auto’s kunnen ook als batterij fungeren en bij sommige bedrijfsmachines maakt het niet uit wanneer ze gebruikt worden. De meeste bedrijven hadden voor de stijgende energieprijzen nog nooit over dit soort zaken nagedacht. Daarna koppelen

MONITOR BEDRIJFSRUIMTE AMSTERDAM 2023

Afbeelding 21. Een slim elektriciteitsnet (smart grid). Bron: Smart Energy Link

1. Inleiding | 2. Transformatiegebieden | 3. Bedrijventerreinen: intensiveren en verduurzamen | 4. Bedrijventerreinen: vrije kavels | 5. Regionale bedrijventerreinen

4. Bedrijventerreinen: vrije kavels 4.1 Selectieve uitgifte Begin 2020 was het totale kavelaanbod op Amsterdamse bedrijventerreinen 63,6 hectare. Sindsdien is er 10,0 hectare uitgegeven (15%) en bedraagt de resterende kavelruimte 53,6 hectare. Dit aanbod concentreert zich op Sloterdijk Poort (26,5 ha) en Business Park Amsterdam Osdorp fase 2 (23,8 ha *). In verband met reserveringen op de kavels voor bedrijven en voorzieningen voor de stad zoals een onderstation of hulpwarmtevoorziening is de daadwerkelijke uitgeefbare ruimte kleiner.

Bedrijvenstrook Zeeburgereiland Bedrijvenstrook Zeeburgereiland is een nieuw, klein bedrijventerrein voor kleine en middelgrote ondernemingen, bijvoorbeeld ambachts- en bouwbedrijven, onderhouds- en reparatiebedrijven en een bouwmarkt. Er is 1,9 hectare uitgeefbare grond. Hiervan is 1,5 hectare uitgeefbaar voor stadsverzorgende bedrijven (voor bedrijven die in de transformatiegebieden in Amsterdam ruimte moeten maken voor woningbouw) en 0,4 hectare is uitgeefbaar voor een bouwmarkt.

62,6

53,6

1,9 Bedrijvenstrook Zeeburgereiland

28,3 ha waarvan 19,5 ha gereserveerd voor bedrijven uit transformatiegebieden

2,1

1,8 26,5 ha

6,7 Business Park Amsterdam Osdorp fase 1

1,8 ha

6,0 6,0

1,9 ha 0 ha

MONITOR BEDRIJFSRUIMTE AMSTERDAM 2023

9,0

De Heining (vml. Sloterdijk IV)

23,8 ha

* Ten tijde van het vaststellen van de Bedrijvenstrategie Amsterdam was er 28 hectare uitgeefbaar op Business Park Amsterdam Osdorp fase 2. Dit is in 2021 teruggebracht naar maximaal 25 hectare vanwege het beschikbaar stellen van 3 hectare grond voor kleinschalige stadslandbouw. De beschikbare ruimte is inmiddels vastgesteld op 23,8 ha.

TOTAAL

29,5 Sloterdijk Poort Noord en Zuid 3,0 (vml. Sloterdijk III) 26,5

In 2020 werd verwacht dat bij een ‘business as usual’ beleid er per 2026 geen vrije kavels meer zouden zijn. Het uitgiftetempo is tot nu toe echter ruim lager. Deels is dit het gevolg van scherpere beleidskeuzes: een selectief uitgifteprotocol en een reservering van 19,5 ha op Sloterdijk Poort voor bedrijven uit transformatiegebieden leiden tot minder transacties. De bedrijventerreinen in Weesp zijn volledig uitgegeven, er zijn enkel nog vrije kavels in privaat bezit.

63,6

Business Park Amsterdam Osdorp fase 2

23,8

Uitgegeven kavelruimte tussen januari 2020 en juli 2021 Uitgegeven kavelruimte tussen juli 2021 en juli 2023 Resterende kavelruimte Kaart 8. Bedrijventerreinen: selectiebeleid en/of selectief uitgifteprotocol. Weergegeven is de resterende kavelruimte op 1 juli 2023 (in hectare).

Grafiek 23. Stand van zaken uitgegeven en resterende kavelruimte per bedrijventerrein in Amsterdam (in hectare). Bron: Projecten

1. Inleiding | 2. Transformatiegebieden | 3. Bedrijventerreinen: intensiveren en verduurzamen | 4. Bedrijventerreinen: vrije kavels | 5. Regionale bedrijventerreinen

4.2 Reserveringen voor bedrijven uit transformatiegebieden 4.2.1 Herhuisvesting

4.2.2 Sloterdijk Poort (vml. Sloterdijk III)

4.2.3 De Heining (vml. Sloterdijk IV)

In Sloterdijk Poort en De Heining is 19,5 hectare gereserveerd voor de herhuisvesting van bedrijven uit transformatiegebieden, die voldoen aan het afwegingskader in de ‘Gebiedsvisie Synergie Sloterdijk West’ (oktober 2019).

Sloterdijk Poort is het domein van stadsverzorgende bedrijvigheid in het westen van de stad. Het gebied wordt gekenmerkt door een grote variëteit aan bedrijven.

Sloterdijk IV is het kleinste en groenste gedeelte van Westpoort. Hier zijn starters, ambachtelijke ondernemers en ondernemers in de autobranche te vinden. Sinds april 2019 krijgen de ondernemers die huren de mogelijkheid om hun huurcontract om te zetten naar een erfpachtcontract.

Bedrijven geven echter vooralsnog de voorkeur aan herhuisvesting in de directe omgeving van de oude locatie. Dit komt vaak doordat er een jarenlange historie is opgebouwd op deze locatie, de klantenkring zich in de directe omgeving bevindt en/of dat werknemers in de buurt wonen. Daarnaast kunnen of willen bedrijven niet altijd de overstap maken naar een erfpachtsituatie, waarbij voorafgaand aan een verhuizing de nieuwe huisvesting eerst zelf gerealiseerd dient te worden. Hiervoor is een aanzienlijke financiële investering nodig, deze is niet altijd haalbaar, met name voor de nu nog hurende bedrijven die geen verkoopopbrengst meenemen. Bovendien is voor het proces van de ontwikkeling van nieuwe huisvesting andere kennis nodig dan voor de dagelijkse werkprocessen en kost daardoor, niet altijd beschikbare, extra aandacht en tijd.

Er is sinds begin 2020 3,0 hectare uitgegeven. Dit betreft een kavel in Schil Noord voor Alliander eind 2021 (2,9 ha) en een uitbreiding van een bouwmarkt (0,1 ha). Er is nog 26,5 hectare uitgeefbare grond:

■ N1-kavel: 8,6 ha ■ N5/N6-kavel: 9,1 ha ■ Midden-Noord: 1,1 ha ■ Zuid-West: 1,3 ha ■ Detailhandelscluster: 5,2 ha ■ Zuid-Oost: 1,2 ha

In de Heining is sinds begin 2020 0,3 hectare uitgegeven. Dit betreft omzettingen van huur naar erfpacht. Er is nog 1,8 hectare uit te geven.

Op de N5/N6-kavel wordt een cluster circulaire economie gefaciliteerd door een ruimtereservering.

Afbeelding 23. Broedplaats De Heining biedt plek voor ‘vuile handen kunstenaars’, theatermakers en ambachtslieden

Afbeelding 22. Sloterdijk Poort

MONITOR BEDRIJFSRUIMTE AMSTERDAM 2023

1. Inleiding | 2. Transformatiegebieden | 3. Bedrijventerreinen: intensiveren en verduurzamen | 4. Bedrijventerreinen: vrije kavels | 5. Regionale bedrijventerreinen

4.2 Reserveringen voor bedrijven uit transformatiegebieden 4.2.4 Business Park Amsterdam Osdorp Business Park Amsterdam Osdorp is een bedrijventerrein gelegen tussen de luchthaven Schiphol en Amsterdam en ontwikkelt zich onderscheidend op het gebied van duurzaamheid en circulariteit.

Fase 1 In Business Park Amsterdam Osdorp fase 1 zijn in 2021 en 2022 de laatste kavels uitgegeven.

■ Kavel 1: Logistiek bedrijf (1,6 ha) ■ Kavel 11/12/13: Stadsdistributie (3,1 ha) ■ Kavel 15: Modebedrijf (0,7 ha) ■ Kavel 16: Groothandel (0,6 ha)

Kavels fase 2

Fase 2

10 8 6 9

5 VK

Fase 1

Afbeelding 24. Business Park Amsterdam Osdorp. Foto: BPAO 15 16

Fase 2 Op Business Park Amsterdam Osdorp fase 2 is 23,8 hectare uitgeefbaar. De kavels komen gefaseerd beschikbaar en hebben een grootte van 0,4 tot 5 hectare. Er zijn nog geen uitgiften gedaan. Er zijn wel realisatieovereenkomsten gesloten (deze kavels zijn gereserveerd).

1113

Beschikbaar

Uitgegeven

Gereserveerd

Op termijn beschikbaar

Kaart 9. Beschikbare kavels op Business Park Amsterdam Osdorp fase 1 (volledig uitgegeven) en fase 2 (peildatum 1 juli 2023). Bron: SADC

MONITOR BEDRIJFSRUIMTE AMSTERDAM 2023

Uitgeefbaar

0,7 ha

0,5 ha

1 ha

0,4 ha

5 ha

3,1 ha

2,9 ha

4 ha

Voorzieningenkavel

0,7 ha

TOTAAL

23,8 ha

Afbeelding 25. Stadsdistributiecentrum op kavel 11/12/13. Foto: Brocacef

1. Inleiding | 2. Transformatiegebieden | 3. Bedrijventerreinen: intensiveren en verduurzamen | 4. Bedrijventerreinen: vrije kavels | 5. Regionale bedrijventerreinen

5. Regionale bedrijventerreinen 5.1 Regionale samenwerking bedrijventerreinen In MRA-verband wordt gewerkt aan een regionale bedrijventerreinenstrategie, in het verlengde van de regionale Verstedelijkingsstrategie. De bedrijventerreinenstrategie richt zich op de ‘droge’ bedrijventerreinen. Het vraagstuk van de ‘natte’ haventerreinen wordt uitgewerkt in het kader van de NOVEX-aanpak Noordzeekanaalgebied [1]. Ook in de Metropoolregio Amsterdam wordt de ruimte voor bedrijvigheid schaarser en dienen scherpe keuzes gemaakt te worden. Waar in de afgelopen decennia de meeste deelregio’s nog over voldoende aanbod aan bedrijventerrein binnen de eigen grenzen konden beschikken zal dat in bijna alle deelregio’s de komende jaren opraken. In de meeste deelregio’s is nu nog wat uitgeefbaar aanbod voor de eerstkomende jaren, maar daarna zal er geen nieuw aanbod meer zijn voor groeiende bedrijven (van lokaal tot internationaal). Anders dan voorheen zijn er ook nauwelijks zachte plannen in de metropoolregio, die voor nieuw aanbod zouden kunnen zorgen. Dit is onderbouwd door de uitkomsten van de vraagraming Plabeka (zie kader), die wijst op het ontstaan van grote tekorten aan bedrijventerreinen door de groei van het lokale/regionale bedrijfsleven en nieuwe ruimtevragers vanwege de circulaire economie.

Bijna iedere deelregio heeft bedrijventerreinen die onttrokken worden als gevolg van transformatie naar woningbouw.

Na decennia van uitbreiding van het areaal bedrijventerreinen, tegelijk met een groei van zowel de economie als het inwonertal, zullen veel deelregio’s de komende jaren wél meer inwoners krijgen, met ook een toename van de beroepsbevolking (mensen waar banen voor nodig zijn), maar die groei van de economie realiseren op een kleinere oppervlakte bedrijventerreinen. Dat is ruimtelijk een enorme uitdaging. De tempo’s waarin de ontwikkelingen zich naar het uitziet zullen voltrekken, maken het extra complex. Metropoolregio Amsterdam staat voor de grote uitdaging om méér economie voor méér inwoners te realiseren op minder ruimte, en verkent de volgende strategische lijnen: 1. Bescherming van de bestaande bedrijventerreinen 2. Toekomstbestendig maken bedrijventerreinen 3. Intensivering van het ruimtegebruik op bedrijventerreinen 4. Betere benutting stedelijk gebied voor bedrijven die mengbaar zijn met wonen 5. Selectieve uitgifte van het resterende aanbod 6. Toevoegen van nieuwe plannen voor bedrijventerreinen De strategie wordt verder uitgewerkt en eind 2023 ter besluitvorming voorgelegd aan de betrokken bestuurders.

Belangrijkste conclusies vraagraming bedrijventerreinen MRA (Bureau BUITEN, 2022):

Voor de hele MRA geldt tot 2040 dat de vraag naar droge bedrijventerreinen hoger is dan het aanbod. Rekening houdend met de opties en reserveringen uit 2022 bedraagt het tekort aan droge bedrijventerreinen minimaal 670 hectare. De vraag naar bedrijventerreinen is voor 30% tot 40% afkomstig van transformaties naar woningbouw (± 500 hectare). Dit zijn bedrijven die nu gevestigd zijn in de MRA-gemeenten en arbeidsplaatsen bieden voor de inwoners. De deelregio’s met de grootste autonome vraag hebben ook de grootste oppervlakte aan transformatieplannen. De transformatieoppervlakte concentreert zich met name in de deelregio’s Amsterdam, AmstellandMeerlanden en Zaanstreek-Waterland. De deelregio’s Amsterdam en Zaanstreek-Waterland hebben minder aanbod van bedrijventerreinen beschikbaar dan de omvang van de eigen transformatieplannen, waardoor het totale areaal bedrijventerreinen er fors afneemt. Er is sprake van een kwalitatieve mismatch tussen de vraag naar en het aanbod van type bedrijventerreinen in de MRA en alle deelregio’s. De grootste tekorten tot 2040 doen zich voor op de gemengde, logistieke en hoogwaardige bedrijventerreinen.

[1] NOVEX-gebieden, waaronder de MRA en het Noordzeekanaalgebied, zijn gebieden die als gevolg van de nationale opgaven worden herbestemd en/of ingrijpend worden heringericht. Binnen het programma NOVEX wordt er per gebied een ontwikkelperspectief en uitvoeringsagenda opgesteld.

MONITOR BEDRIJFSRUIMTE AMSTERDAM 2023

1. Inleiding | 2. Transformatiegebieden | 3. Bedrijventerreinen: intensiveren en verduurzamen | 4. Bedrijventerreinen: vrije kavels | 5. Regionale bedrijventerreinen

5.2 Uitgifte en planaanbod 5.2.1 Uitgifte bedrijventerreinen In 2022 is 75 hectare uitgegeven op bedrijventerreinen in de metropoolregio. In 2021 was dit aanzienlijk minder (zie grafiek 24). Net als in voorgaande jaren vond het gros van de uitgifte plaats in Almere-Lelystad en Amstelland-Meerlanden. De hoeveelheid uitgifte laat zien dat er in de afgelopen jaren grote vraag is geweest naar ruimte op bedrijventerreinen.

Uitgifte in 2022 (ha)

Zaanstreek - Waterland

8,9 0,7

IJmond

< 5 ha

ZuidKennemerland

2,4

40,0

5 - 25 ha Almere-Lelystad

> 25 ha

23,5 0 Amstelland-Meerlanden

Hard planaanbod (ha)

Gooi en Vechtstreek

Zaanstreek - Waterland

27,8 3,6

IJmond

Grafiek 24. Uitgifte bedrijventerreinen per deelregio (in hectare) in de periode 2009-2022. Bron: Monitor Plabeka 2023 ZuidKennemerland

5.2.2 Planaanbod In de regio is per 1 januari 2023 nog 515 hectare hard planaanbod op bedrijventerreinen, met de grootste volumes in Almere-Lelystad (209 ha) en Amstelland-Meerlanden (202 ha). Door de uitgifte op bedrijventerreinen is het harde planaanbod in 2022 in bijna alle deelregio’s afgenomen. Alleen in Gooi en Vechtstreek is het harde planaanbod toegenomen. Zie voor meer informatie de Monitor Plabeka 2023.

MONITOR BEDRIJFSRUIMTE AMSTERDAM 2023

209,1

53,7

Almere-Lelystad

< 50 ha 50 - 200 ha > 200 ha

202,3 18,0 Amstelland-Meerlanden

Gooi en Vechtstreek

Kaart 10-11. Boven: Uitgifte in 2022 (in hectare) op bedrijventerreinen (exclusief haventerreinen). Onder: Hard planaanbod (in hectare) t/m 2030 (exclusief haventerreinen) op peildatum 1 januari 2023. Bron: Atlas Plabeka 2023

← Vorig deel

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/13655569/1