2. Jaarrapportage UVO 2024 Amsterdam 130525 inclusief aanbiedingsbrief.pdf

Dit heeft geleid tot nieuwe of geactualiseerde inzichten over de “juiste” toepassing en de inzet van bodembeschermende maatregelen. Op advies van de OD NZKG is in de omgevingsplannen van alle deelnemende gemeenten een meldingsplicht voor beoogde toepassingen van staalslakken opgenomen. Hierdoor kan al in een vroeg stadium worden beoordeeld of de toepassing verantwoord kan.

Pagina 22 van 43

Cijfer en aantallen

Bodem output

Begroot € 4.397 € 244.822 € 1.510.292 €0 € 1.759.511

Bodemopslag Bodemtoepassing Graven/Bodemsanering Werkverdeling en coordinatie bodem Eindtotaal

Bodem regie

Realisatie - Bijgestelde Begroot begroting € 9.821 € 5.423 € 8.939 € 193.675 -€ 51.147 € 208.013 € 1.458.380 -€ 51.912 € 1.585.025 € 109.260 € 109.260 € 100.996 € 1.771.135 € 11.624 € 1.902.973

Realisatie

Begroot

Bodem Advisering Bodem Regie Graven/Bodemsanering zware impact IGH Intensieve Handhaving Nazorg Projecten Surveillance Eindtotaal

Realisatie - Bijgestelde Begroot begroting € 1.010.869 -€ 322.455 € 1.154.253 € 266.376 € 266.376 €0 € 103.366 -€ 289.901 € 447.774 € 14.642 € 13.349 € 7.860 € 91.965 -€ 118 € 100.053 € 5.114 € 2.010 € 6.165 € 377.076 € 154.979 € 294.941 € 173.737 -€ 41.960 € 196.947 € 2.043.145 -€ 217.719 € 2.207.993

Realisatie

€ 1.333.324 €0 € 393.267 € 1.293 € 92.083 € 3.104 € 222.096 € 215.697 € 2.260.865

Meldingen en overige niet-controlezaken A1a/A A1b/A A2/A B1/B B2/B C1/C C2/C D1/D D2/D E1/E E2/E

Bodemsanering groot en complex Bodemsanering zware impact Bodemtoepassing/-opslag zware impact Bodemsanering grote impact Bodemtoepassing/-opslag grote impact Bodemsanering gemiddelde impact Bodemtoepassing/-opslag gemiddelde impact Bodemsanering beperkte impact Bodemtoepassing/-opslag beperkte impact Bodemsanering lichte impact Bodemtoepassing/-opslag lichte impact

Controles A1a/A A1b/A A2/A B1/B B2/B C1/C C2/C D1/D D2/D E1/E E2/E

Bodemsanering groot en complex Bodemsanering zware impact Bodemtoepassing/-opslag zware impact Bodemsanering grote impact Bodemtoepassing/-opslag grote impact Bodemsanering gemiddelde impact Bodemtoepassing/-opslag gemiddelde impact Bodemsanering beperkte impact Bodemtoepassing/-opslag beperkte impact Bodemsanering lichte impact Bodemtoepassing/-opslag lichte impact

Aantal afgehandeld (excl. afgekeurd) 242 0 0 95 16 130 163 982 196 400 177

Aantal afgeronde locaties bezocht 58 4 1 43 0 23 8 211 75 141 150

Aantal afgekeurd 4 0 0 2 1 10 13 58 14 17 20

Aantal openstaand 35 0 0 21 0 17 3 28 1 12 2

Aantal toezichtzaken % bezocht Aantal afgeronde werken veldcontroles afgerond 76 76% 84 4 100% 0 1 100% 0 54 80% 31 1 0% 5 29 79% 52 10 80% 60 377 56% 253 91 82% 116 250 56% 70 165 91% 137

Pagina 23 van 43

Handhaving

Last onder dwangsom

Invorderen & Innen

Handhaving

2

2

Handhavingscontrole Monitoren inning dwangsom uitvoeren 1 1

Pagina 24 van 43

Programma Randvoorwaardelijk WOO Vanwege krapte op de arbeidsmarkt lag de OD NZKG iets achter op begroting voor het eerste halfjaar, maar deze capaciteit was het tweede half jaar weer beschikbaar om het almaar groeiende aantal WOOverzoeken af te handelen Uitvoering taken Bibob Door de OD NZKG wordt de wet Bevordering Integriteitsbeoordelingen Openbaar Bestuur (Bibob) toegepast op aanvragen voor omgevingsvergunningen voor de activiteiten Bouw en Milieu. De Bibob helpt voorkomen dat de overheid voor het verlenen van vergunningen criminele organisaties faciliteert. Er wordt ingegrepen wanneer blijkt dat een vergunning structureel wordt misbruikt voor het plegen van strafbare feiten. Dit jaar heeft de Bibob-afdeling een volledige bezetting weten te bereiken. Er heeft dit jaar een inhaalslag plaatsgevonden, waarbij ook geïnvesteerd is in interne en externe communicatie, waaronder communicatie richting de opdrachtgevers. Het (nieuwe) beleid van de opdrachtgevers is geïmplementeerd in de OD-processen. Informatie en Meldingen De behandeling van overlastmeldingen heeft voortdurend de aandacht van de OD NZKG. De opmerkingen hierover in het rapport van de Randstedelijke Rekenkamer, de opdracht van het bestuurlijk overleg industrie en gezondheid, en de ambitie om meer samenlevingsgericht te werken zijn hiervoor belangrijke prikkels.

Het hier speciaal voor opgerichte team, dat naar buiten is gericht, zorgt voor een efficiëntieslag doordat het frontoffice en backoffice combineert. Het snel kunnen acteren op meldingen door snelle intern afstemming zorgt voor een sneller contact met de melders. Daarnaast wordt steeds meer gebiedsgericht gewerkt bij meldingen van overlast, onder andere door bewoners er meer en sneller bij te betrekken. De OD NZKG is verantwoordelijk voor de intake en afhandeling van overlastmeldingen en ongewone voorvallen. Ten opzichte van het jaar 2023 waarin 5.239 overlast meldingen binnenkwamen, is er een grote toename van meldingen. Het gaat om 1280 meldingen meer, te weten 6510 meldingen in 2024. Deze 20% toename is toe te schrijven aan grotere bekendheid van de frontoffice, aan de meldingentool en aan de expliciete groei van meldingen over een aantal bedrijven. Ook weten groepen mensen zich meer te formeren en individueel met elkaar een melding in te dienen. Een aantal melders komt veelvuldig terug. Dit past in de maatschappelijke ontwikkeling waarbij overlast van bedrijven een steeds belangrijker thema is. Het is geuroverlast dat voor de meeste meldingen zorgt. Deze lijn is bij elk opdrachtgever te zien. Ook de toename van Ongewone voorvallen is substantieel. In 2023 werden net geen 2.400 meldingen gedaan en in 2024 waren het er 2.704, een toename van ruim 11%.

De afgelopen jaren laten hetzelfde beeld zien, namelijk dat er vooral tijdens de zomermaanden een stijging is ten opzichte van de wintermaanden. Pagina 25 van 43

Omgevingswet, Wet kwaliteitsborging bouw, Milieubelastende activiteiten Op 1 januari 2024 is de Omgevingswet van kracht geworden en is de organisatie ook daadwerkelijk gaan werken met nieuwe processen, nieuwe systemen en soms ook nieuwe producten. Hierop is door de OD NZKG tijdig geanticipeerd door middel van het opleiden en trainen van onze medewerkers, het verbeteren van het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO) en het adviseren van onze opdrachtgevers en stakeholders. Hiervoor is ook extra budget ter beschikking gesteld om de overgang van het oude naar het nieuwe systeem zo soepel mogelijk te laten verlopen. Dit tijdelijke budget voor extra werkzaamheden onder de Omgevingswet blijkt ook nodig te zijn. Het gaat hierbij om uren die zijn gemaakt voor vragen en problemen over de Omgevingswet en Wet Kwaliteitsborging Bouw (Wkb). Denk hierbij aan algemene vragen over de juridische regels in de wet en het overgangsrecht, maar ook aan ICT-vragen over het DSO. Dit heeft geleid tot veel vragen en antwoorden op het intranet en de website. Ook zijn werkprocessen aangepast en zijn er technische aanpassingen gedaan in het zaaksysteem. De uren zijn ook gebruikt voor de extra administratieve handelingen die nodig waren als gevolg van het nieuwe DSO. De nazorgorganisatie is op 1 juli 2024 opgeheven en het werk is overgenomen door de reguliere organisatie.

Voor inhoudelijke vragen of problemen die herleid konden worden tot een opdrachtgever is gebruik gemaakt van de post Omgevingswet. Het bleek te gaan om meer juridische vragen dan vooraf was ingeschat. Met de Omgevingswet is de grondslag van de milieuregulering van het begrip “inrichting” gewijzigd naar het begrip “milieubelastende activiteit” (mba). De omzetting van de inrichtingen naar de mba’s wordt projectmatig opgepakt in de periode 2023 t/m 2025. In 2023 is een groot deel van de mba’s omgezet, zowel geautomatiseerd als handmatig. Vanaf 1 januari 2024 is de tweede fase van het project gestart waarbij de automatisch omgezette mba’s worden gecontroleerd tijdens de toezichtcontroles, behandeling van klachten, en behandeling van meldingen, informatieplichten of vergunningaanvragen. Onder de Omgevingswet blijven eerder verleende vergunningen van kracht (overgangsrecht). Door capaciteitstekort, en door de ingangsdatum van de Omgevingswet, verliep het project langzamer dan verwacht. De prioriteit in de organisatie is gelegd bij het in behandeling nemen van aanvragen die via het DSO binnenkwamen en de “live gang” van de Omgevingswet

Pagina 26 van 43

Randvoorwaardelijk Account Nieuwe wet- en regelgeving Procesondersteuning Risicobeheersing Eindtotaal

Begroot € 427.573 € 296.012 € 1.239.370 € 260.449 € 2.223.405

Programma overstijgend Bibob Data ontwikkeling Omgevingswet Omgevingswet extra werkzaamheden Verweer in bezwaar en beroep Woo implementatie Woo verzoeken OW Eindtotaal

Realisatie - Bijgestelde Begroot begroting € 427.573 €0 € 427.573 € 296.012 €0 € 296.012 € 1.239.370 €0 € 1.239.370 € 260.449 €0 € 260.449 € 2.223.405 €0 € 2.223.405

Realisatie

Begroot € 152.092 € 8.277 € 588.559 € 586.268 € 250.771 € 88.721 € 183.908 € 1.858.596

Realisatie - Bijgestelde Begroot begroting € 132.537 -€ 19.555 € 151.159 € 69.035 € 60.758 € 5.240 € 244.013 -€ 344.546 € 362.666 € 378.989 -€ 207.279 € 525.989 € 253.993 € 3.222 € 233.334 € 75.601 -€ 13.119 € 63.959 € 216.036 € 32.128 € 231.626 € 1.370.203 -€ 488.393 € 1.573.973

Realisatie

Pagina 27 van 43

Bijlage 1 Financiën De invoering van de Omgevingswet (Ow) per 1 januari 2024 heeft gevolgen gehad voor de prestatiegerichte financiering (PGF) en de product en dienstencatalogus (PDC) die de OD NZKG hanteert. Nieuwe producten en diensten zijn toegevoegd en de inhoud van bestaande producten en diensten zijn gewijzigd. Dit is vertaald naar een aangepaste PDC Omgevingswet (PDC Ow). In 2022 is met de financiële werkgroep en het Gemeenschappelijk Opdrachtgevers Overleg (GOGO) onderzocht hoe om te gaan met deze aanpassingen in het kader van begroten binnen de uitvoeringsovereenkomsten en de jaarlijkse afrekening. Op 20 december 2023 is door het Algemeen Bestuur ingestemd met deze begroting en afrekensystematiek onder de Omgevingswet. De uitvoeringsovereenkomsten (UVO’s) 2024 zijn opgesteld aan de hand van de aangepaste PDC Ow en uurtarief (116,22 euro). Daarbij zijn ook verwachte wijzigingen in bevoegd gezag (bijv. bodemtaken van provincie naar gemeenten), basistakenpakket (bijv. gesloten bodemenergiesystemen) en volume, verwerkt. Voor de jaarlijkse afrekening is een werkwijze overeengekomen die invulling geeft aan het bestuurlijke uitgangspunt van financiële rust: A. Regieproducten: werkelijke uren afrekenen conform PGF-systematiek. B. Randvoorwaardelijk pakket: naar rato conform PGF-systematiek. C. Outputproducten: 1.

Bodem: fixed price conform begroting voor het hele programma bodem vanwege de verschuiving in taken en de verandering in pakket en dubbele registratie. Afwijkingen van maximaal +5% en -5% van de begroting worden niet afgerekend, maar toegevoegd of onttrokken aan het weerstandsvermogen van OD NZKG. 2. Bouw: fixed price conform begroting voor het hele programma Bouw vanwege invoering Wkb en daarmee verandering in pakket en dubbele registratie. Afwijkingen van maximaal +5% en -5% van de begroting worden niet afgerekend, maar toegevoegd of onttrokken aan het weerstandsvermogen van OD NZKG. 3. Milieu: fixed price conform begroting voor het hele programma Milieu vanwege het nog onvolledige inzicht in de mba’s. Afwijkingen van maximaal +5% en -5% van de begroting worden niet afgerekend, maar toegevoegd of onttrokken aan het weerstandsvermogen van OD NZKG. Conform bestuurlijke afspraak is voor de outputproducten gerekend met een fixed price-afspraak per programma. Het financieel risico voor de outputproducten lag daarbij in eerste instantie bij OD NZKG, maar er zou een verrekening plaats vinden als de daadwerkelijk inzet meer of minder was dan 5%. Daarmee werd het risico gezamenlijk gedragen. Indien bleek dat (eventuele) extra uitgaven kunnen worden opgevangen binnen de eigen begroting van OD NZKG zou worden afgezien van de 5% regeling.

Voorgaande afspraken hebben gevolgen gehad voor de afrekening en het opstellen van het financiële overzicht, zoals hieronder weergegeven. Voor de outputpakketten per werkveld is een overzicht gemaakt van de afwijking tussen de gerealiseerde omzet (uren*tarief) en de aangepaste begroting. Hiermee wordt de tweede begrotingswijziging halverwege het boekjaar bedoeld, de Pagina 28 van 43

eindejaarverwachting halfjaar. Indien de afwijking tussen de -5% en +5% zat, is de fixed price conform aangepast begroting (eindejaarverwachting halfjaar) in rekening gebracht. Voor de werkvelden waarop de afwijking gelijk of groter is dan +5%, is de fixed price conform aangepaste begroting (eindejaarverwachting halfjaar) in rekening gebracht. Dit komt omdat is gebleken dat de OD NZKG dit binnen de eigen begroting kan opvangen. Wanneer de afwijking gelijk of kleiner is dan -5%, dan is het verschil tussen de realisatie en de -5% afwijking verrekend met de aangepaste begroting (eindejaarverwachting halfjaar).

Pagina 29 van 43

Bijlage 2 Energiebesparing Algemeen Energiebesparing is belangrijk om Nederland vóór 2050 energieneutraal te maken. In het Nationaal Klimaatakkoord zijn afspraken gemaakt over energiebesparing, schone technologie en klimaatbeleid. In Europees verband is in de in 2023 herziene EED verplicht de EU-lidstaten hun gezamenlijke finaal en primair energieverbruik te verminderen met 11,7 procent ten opzichte van de prognoses voor het energieverbruik in 2030 in het EU-referentiescenario 2020. Hiervoor zijn streefdoelen per lidstaat vastgesteld. Gemeenten en omgevingsdiensten zetten zich in dit kader volop in om bedrijven te stimuleren om energiebesparende maatregelen te nemen. Dat is in veel gevallen een wettelijke verplichting. Gemeente Amsterdam heeft hier de aflopen jaren een ambitie in getoond, waarbij de OD NZKG als partner een belangrijke bijdrage heeft geleverd aan verduurzaming en energiebesparing. Inzet OD NZKG (Intensivering en versnelling van energiebesparingstaken) Sinds medio 2023 is het toezicht op de energiebesparingsplicht bij energierelevante bedrijven in het basistaken pakket van de Omgevingsdiensten gekomen. In 2024 heeft de OD NZKG haar inzet voortgezet met het team Toezicht en Handhaving Energiebesparing. Dit team houdt toezicht op naleving van zowel het Bouwbesluit (BBL), de Wet milieubeheer (BAL en BBL), als de Waterwet (BAL).

Het team wordt ondersteund door data- en informatiespecialisten, concern controllers, juristen en energiespecialisten. Het jaar 2024 was het eerste jaar dat het team op volle sterkte functioneerde. De invoering van de Omgevingswet bracht veranderingen met zich mee. Ondanks deze veranderingen heeft de OD NZKG de controles efficiënt uitgevoerd en de doelstellingen voor 2024 ruim gehaald. Hiermee heeft de organisatie bijgedragen aan de verdere verduurzaming van bedrijven en een stap gezet richting een energieneutraal Nederland. Provinciaal Energie Akkoord (PEA) Output Er zijn in 2024 in totaal 1.378 controles uitgevoerd bij type A, B en C bedrijven. Ook zijn er 323 bedrijven aangeschreven op het indienen van de informatieplicht energiebesparing en hebben wij 1.226 van de ingediende rapportages informatieplicht energiebesparing beoordeeld. Hiermee zijn de afgesproken doelen en aantallen binnen het Provinciaal energiebesparingsakkoord voor 2024 ruim gehaald. De volgende punten zijn noemenswaardig voor het jaar 2024: •

•

Voor energiebesparing betekende de invoering van de Omgevingswet dat per locatie controles moesten worden uitgevoerd op twee soorten regelgeving; zowel het BBL (gebouwgebonden maatregelen/gebouweigenaar) als BAL (proces en functionele maatregelen/gebruiker). Dit leidde tot een intensiever proces met onder andere het opstellen van twee afzonderlijke waarschuwingsbrieven en vervolgtrajecten bij handhaving. Voor de type C bedrijven geldt dat de OD NZKG in de vigerende vergunningen heeft uitgezocht of er voorschriften in staan op het gebied van energie. Het proces van het onderzoeken van de vergunningsvoorschriften was een intensief traject. Vanwege het overgangsrecht kan er sprake van zijn dat aanwezige voorschriften gelden in plaats van de Informatie-, of onderzoeksplicht.

Pagina 30 van 43

•

•

Bepaalde bedrijven hebben zich geconformeerd aan de Portefeuille Aanpak. De bedrijven die onder de portefeuille aanpak vallen worden op dit moment niet bezocht door de OD NZKG. Toezicht op hun energiebesparing loopt via Omgevingsdienst NL. Bij het PEA is voor de bepaling van het jaarlijks aantal uit te voeren (her)controles, van de CBSdata gebruik gemaakt. Vanwege het ontbreken van -een deel van- de energierelevante bedrijven die nog moeten volgen uit de inventarisatie en wetswijziging, kunnen de nu in PEA geplande producten niet worden uitgevoerd volgens de oorspronkelijke planning en verschuiven deze naar een later moment wanneer de bedrijven wel bekend zijn. Naar verwachting zal eind 2025 de aangepaste Energiewet fungeren, hierdoor kunnen de omgevingsdiensten inzicht krijgen in nog onbekende bedrijven met een energiebesparingsplicht. Vervolgens kunnen deze bedrijven gecontroleerd worden.

Outcome In de tabel is de huidige stand van zaken van de groot en zeer groot gebruikers weergegeven. Er zijn tot nu toe bij 807 groot- en zeer groot gebruikers afspraken gemaakt over te nemen energiemaatregelen en zijn er in dezelfde periode bij 1.982 groot- en zeer groot gebruikers maatregelen gerealiseerd of is er voldoende voortgang over de te nemen maatregelen. 234 van 1.982 bedrijven zijn deelnemer van de portefeuille aanpak en hebben de status ‘voldoende voortgang’. Na afloop van het project portefeuille aanpak zullen deze bedrijven naar verwachting volledig voldoen en verschuiven naar ’alle energie besparende maatregelen uitgevoerd’. Daarnaast zet de tendens zich voort in de afname van het aantal bedrijven waarmee afspraken zijn gemaakt en de toename van het aantal bedrijven waar al goede voortgang zit in het treffen van maatregelen of waar de maatregelen volledig zijn doorgevoerd. De voortgangsindicatoren zijn:

Pagina 31 van 43

Voortgangsindi catoren

Voortgangsindi cator 1

Voortgangsindi cator 2

Voortgangsindi cator 3

betekenis

Van hoeveel bedrijven het besparingspotentieel nog niet is vastgesteld of nog onbekend is bij de omgevingsdienst (nog niet opgepakt). Bij hoeveel bedrijven afspraken zijn gemaakt over energiebesparingsmaatreg elen (opgepakt). Voldoende voortgang over te nemen maatregelen Deelnemer Klimaatroute Deelnemers Portefeuilleaanpak 2023 Bij hoeveel bedrijven de maatregelen zijn gerealiseerd. (doelstelling bereikt).

Totaal Totaal aantal bedrijven

Stand per 31-12-2023

Stand per 31-12-2024

Groot gebruikers

Zeer groot gebruikers

Groot Gebruikers

Zeer groot gebruikers

258

31

349

19

959

109

727

80

495

51

835

54

58

6

0

0

180

11

221

13

613

44

809

50

2.563

252

2.941

216

2.815

3.157

Toelichting op Stoplichtenmodel Stoplichtenmodel algemeen Het door de OD NZKG sinds 2015 toegepaste stoplichtenmodel geeft de fase aan waar het energierelevante bedrijvenbestand van een individuele opdrachtgever zich bevindt in de realisatie van de -vierjaarlijkse- wettelijke verplichte maatregelen verduurzaming energiegebruik die zich binnen vijf jaar terugverdienen. Een bedrijf is energierelevant bij een energiegebruik van >50.000 kWh of > 25.000 m3 aardgasequivalenten per jaar. Het stoplichtenmodel zegt niets over de voortgang van de naleving van andere wettelijke verplichtingen, zoals EPBD of Label C kantoren, dan wel de hoeveelheid gerealiseerde energiebesparing of CO2-reductie. Het stoplichtenmodel is dynamisch en wordt door de OD NZKG beheerd. Vanwege wijzigingen in het bedrijvenbestand (nieuwe bedrijven komen erbij, bedrijven breiden uit of krimpen etc.), realisatie van energiebesparing waardoor een bedrijf niet langer Pagina 32 van 43

energierelevant is of de vierjaarlijkse wet- en regelgeving wijzigt het stoplichtenmodel continu door de uitvoering van controles en hercontroles. Het stoplichtenmodel betreft een moment opname. Om bovengenoemde redenen kunnen de aantallen per kleur/voortgangsindicator hoger en lager worden. De onbekende energierelevante bedrijven (waarvan de adressen ontbreken), zijn niet opgenomen in het huidige stoplichtenmodel. Stoplichtenmodel per kleur Voortgangsindicatoren Kleur

Toelichting

Voortgangsindicator 1 Bij hoeveel bedrijven het Er is door de OD NZKG nog niet vastgesteld of besparingspotentieel nog niet maatregelen verduurzaming energiegebruik genomen is vastgesteld of nog onbekend moeten worden omdat de OD NZKG nog moet is bij de omgevingsdienst (nog starten met toezicht en handhaving op deze taak bij niet opgepakt). het desbetreffende (nieuwe) bedrijf. Ook kunnen bedrijven naar rood worden teruggeplaatst die eerder oranje of (licht)groen waren vanwege de gewijzigde wet- en regelgeving van 1 juli 2023. Voortgangsindicator 2 Bij hoeveel bedrijven afspraken Als uit een controle blijkt dat een bedrijf nog niet zijn gemaakt over voldoet aan de wet- en regelgeving worden afspraken energiebesparingsmaatregelen gemaakt met een bedrijf over het moment waarop (opgepakt). het bedrijf alle maatregelen neemt die zich binnen vijf jaar terugverdienen. Dit wordt vastgelegd in een waarschuwingsbrief. De aard van de maatregel of maatregelen is bepalend voor de termijn die gegeven wordt aan een bedrijf om deze te realiseren. Afhankelijk van de aard van de te nemen maatregelen, kan de termijn waarop een bedrijf moet voldoen aan de wettelijk verplichte maatregelen, meerdere jaren bestrijken.

Voortgangsindicator 3 Voldoende voortgang over te Tijdens een controle door de OD NZKG blijkt dat een nemen maatregelen bedrijf bijna klaar is met het uitvoeren van alle van toepassing zijnde maatregelen. Het bedrijf is op positieve wijze bezig met de realisatie van de maatregelen die zijn vastgelegd in de waarschuwingsbrief. Wanneer alle maatregelen getroffen zijn verschuift het bedrijf naar groen. De OD NZKG controleert of de laatste maatregelen zijn genomen. Voortgangsindicator 4 Bij hoeveel bedrijven de Een bedrijf heeft alle wettelijke verplichte maatregelen zijn gerealiseerd. maatregelen verduurzaming energiegebruik die zich (doelstelling bereikt). binnen vijf jaar terugverdienen gerealiseerd. Het kan nodig zijn dat een bedrijf meermalig fysiek moet worden gecontroleerd voordat het bedrijf voldoet.

Pagina 33 van 43

Informatiegestuurd toezicht Begin 2024 heeft de OD NZKG de prio50 aanpak geïntroduceerd. Het doel van deze aanpak is om via om informatie/data gestuurd toezicht de doelmatigheid van het toezicht te verhogen en de gemeenten inzicht te geven in de energiebesparings-prestatie van grootste energieverbruikers. Uitgangspunt in 2024 is dat de Prio-bedrijven ‘promoveren’ naar een hogere stap in de kpi-reeks volgens het stoplichtenmodel zoals hierboven genoemd. Methode • Prio-bedrijven die niet voldoen aan de informatieplicht worden aangeschreven, en als ze niet reageren gehandhaafd; • De Prio-bedrijven met een onderzoeksplicht die nog geen rapport hebben toegestuurd worden aangeschreven en als ze niet reageren gehandhaafd. De handhaving op de informatieplicht is hierbij inbegrepen; • Alle ontvangen rapporten van onderzoeksplichtige Prio-bedrijven worden in 2024 zoveel als mogelijk beoordeeld; • Prio-bedrijven worden in 2024 zoveel als mogelijk bezocht. In Q1 van elk jaar wordt het resultaat geëvalueerd en worden de lijsten bijgewerkt. De nieuwe prio50 lijst zal elk jaar in Q1 met de contactpersoon van de gemeente worden gedeeld. Opbrengst prio50 lijst 2024 De prio 50 bedrijven voor 2024 zijn bezocht en nagenoeg alle bezochte bedrijven hebben een verschuiving naar een hogere KPI bereikt.

Wanneer de nog lopende trajecten worden afgerond, zal de KPI van de nog lopende trajecten naar een hogere status wijzigen. Informatieplicht In 2023 is de nieuwe vierjaarscyclus gestart waarbij alle informatieplichtige bedrijven zich opnieuw hebben moeten melden. In het jaar 2024 heeft de OD NZKG prioriteit gegeven aan het beoordelen van de ingediende rapportages. Onderdeel van de ingediende rapportages waren bedrijven die nog niet bij ons bekend waren. Hierdoor is het bedrijvenbestand gegroeid. Daarnaast hebben we bedrijven waarvan we nog geen melding hadden ontvangen aangeschreven en waar nodig een handhaving gestart. Dit is een doorlopend traject.

Meldingen informatieplicht Totaal aantal informatieplichtige bedrijven bekend bij de OD NZKG Totaal ontvangen meldingen

Stand van zaken 31-12-2023 (Ronde 2019)

Stand van zaken 31-12-2024 (Ronde 2023)

2.815

3.157

3.092

2.735

Pagina 34 van 43

In 2024 zijn er in totaal 323 bedrijven aangeschreven op het indienen van de informatieplicht energiebesparing. Daarnaast hebben wij 1.226 van de ingediende rapportages informatieplicht energiebesparing beoordeeld. Onderzoeksplicht Sinds 1 juli 2023 zijn zeer grootgebruikers1 van energie verplicht om een onderzoeksrapportage in te dienen met betrekking tot energiebesparing. Dit is een vierjaarlijkse cyclus en herhaalt zich weer in 2027. Bij de rapportage wordt een uitvoeringsplan ingediend waarin alle maatregelen staan welke binnen vijf jaar terug te verdienen zijn en daarmee genomen moeten worden. De ODNZKG beoordeelt deze rapportages op volledigheid en of deze alle relevante maatregelen bevatten. Naast deze verplichting hebben de groot gebruikers ook de verplichting (wanneer zij eigenaar van het gebouw zijn) om de informatieplicht energiebesparing in te dienen voor de gebouw gebonden maatregelen vanuit het BBL. Ook hierbij geldt dat de maatregelen die binnen vijf jaar terug te verdienen zijn, genomen moeten worden. Daarnaast dient het bedrijf ook inzichtelijk te maken hoeveel CO2 er bespaard kan worden door het nemen van de maatregelen in het uitvoeringsplan. Bedrijven waarvan we nog geen rapportage hadden ontvangen worden aangeschreven. Dit is een doorlopend proces.

Ingediende rapportages Totaal aantal onderzoeksplichtige bedrijven bekend bij de OD NZKG Totaal ontvangen rapportages

Stand van zaken 31-12-2024 (Ronde 2023) 83 33

CO2-reductie Zeer groot gebruikers van energie zijn verplicht om in hun uitvoeringsplan van de onderzoeksplicht energiebesparing een inschatting te maken van de mogelijke CO2-besparing van de te nemen maatregelen. Dit is alleen verplicht voor de procesgebonden maatregelen. Dit wordt weergegeven in een cyclus van vier jaar, 2024-2027. De ingediende gegevens zijn nog onderhevig aan verandering. Er lopen nog trajecten waarbij bedrijven nog aanpassingen moeten doen aan de rapportage en aan de te treffen maatregelen. Ook zullen er nog meer rapportages ingediend worden waardoor de besparing verder zal oplopen. De berekeningen en de indicaties van de te behalen CO2-reductiepotentiëlen worden door het bedrijf zelf onderzocht en gerapporteerd. Het gebruik van deze cijfers is in ontwikkelfase. In 2025 start de ODNZKG een proces om de kwaliteit van deze cijfers nader te verifiëren.

1

Bedrijven met een jaarlijks energiegebruik van 170.000 m3 aardgas(equivalent) en/of 10 miljoen kWh per jaar. Pagina 35 van 43

Mogelijke CO2-reductie 2024-2027 Totaal ingediende onderzoeksrapportages Totale CO2 -reductie bij doorvoeren maatregelen

Stand van zaken 31-12-2024 (Ronde 2023) 33 7 duizend (ton)

De OD NZKG heeft de ambitie om ook voor de uitgevoerde erkende maatregelen controles inzichtelijk te krijgen wat het effect van deze controles is op CO2-reductie. Dit ligt voor nu nog niet binnen onze mogelijkheden. Vanuit OD NL loopt er momenteel een onderzoek naar het inzichtelijk maken van CO2reductie per uitgevoerde erkende maatregel. Als OD NZKG zijn wij betrokken bij dit onderzoek en werken wij mee aan het ontwikkelen van kengetallen, KPI's en rekenmethodiek. Inventarisatie en aanpassing Energiewet Een opdracht vanuit het Energieakkoord van de Provincie Noord-Holland is om de energiegegevens van nog onbekende energierelevante bedrijven te inventariseren en inzichtelijk te maken. Daarnaast kwam er ook de vraag vanuit het ministerie om meer bedrijven te bereiken voor het indienen van de informatieplicht. Met behulp van het CBS register en het aantal reeds bekende energierelevante bedrijven, is er een inschatting gemaakt van het aantal nog onbekende energierelevante bedrijven in Amsterdam. Totaal aantal energierelevante bedrijven CBS Totaal aantal energierelevante bekende bedrijven Totaal aantal onbekende bedrijven

5.430 3.157 2.273

Eind 2025 is een aanpassing in de Energiewet aanstaande. Deze aanpassing moet ervoor zorgen dat de energiegegevens van de netbeheerders beschikbaar komen voor de omgevingsdiensten. Hiermee wordt per OD een overzicht verstrekt van bedrijven die een midden- en (zeer)groot verbruik hebben en waarvoor de wettelijke verplichtingen voor Energiebesparing gelden. Het beschikbaar komen van deze gegevens zou het aantal energierelevante bedrijven dat er binnen de gemeente Amsterdam aanwezig is, volledig inzichtelijk maken. Vanuit de OD NZKG nemen wij deel aan een landelijke werkgroep met betrekking tot het ontwikkelen van een werkwijze die ervoor zorgt dat de gegevens eind 2025 beschikbaar zijn en geïmplementeerd kunnen worden in onze systemen. In 2024 zijn de volgende werkzaamheden uitgevoerd. Deze werkzaamheden lopen door in 2025: - Inventarisatie mogelijke energierelevante bedrijven op basis van BAG register en het maken van een inschatting van het energiegebruik aan de hand van het oppervlak in combinatie met het soort branche/bedrijf; - Vanuit deze inventarisatie is een Bulk brief verstuurd met als doel om voor ons bekende bedrijven te informeren over de wettelijke verplichtingen op het gebied van energiebesparing en de voor ons nog onbekende bedrijven in beeld te krijgen, en hiermee het bedrijvenbestand verder op te schonen. De brief is naar 5.970 Amsterdamse ondernemers verstuurd.

Pagina 36 van 43

Label C Kantoren en Keuringsverplichting EPBD III – Bouwbesluit (BBL) De OD NZKG is in 2023 gestart met het toezicht en handhaving op de label C verplichting. Voor de uitvoering van toezicht en handhaving is een handhavingsstrategie opgesteld en afgestemd met de opdrachtgevers. Het toezicht en handhaving op grond hiervan liep door in 2024. Het Toezicht in 2024 heeft zich gefocust op de volgende zaken: - Het beoordelen van de verbeterplannen; - Handhaving in de vorm van (voornemen) Last onder Dwangsom en de inning daarvan; - Inventarisatie van de’ onzekere kantoren’. Van deze groep is in 2024 bepaald of er een label C verplichting van toepassing is. - De handhaving gestart bij de uitgezochte ‘onzekere kantoren’ – die op dat moment niet voldoen – in de vorm van een waarschuwingsbrief; - Voorbereiden toezicht op de aflopende labels (een label heeft een geldigheid van 10 jaar. De OD NZKG houdt toezicht op het vernieuwen van het Label). Mede door de inzet van de uitgebreide voorlichting in de jaren 2021-2023 door de OD NZKG, is de hoeveelheid opgelegde (voornemens tot) lasten onder dwangsom beperkt gebleven. Vanwege de inzet van de OD NDZKG voldoet het overgrote deel van de kantoren aan de verplichting. Dat geeft voor de gemeente Amsterdam de volgende stand van zaken:

Amsterdam excl stadsdelen* Start 2023

Begin 2024 Eind 2024 Kantoren 667 100% 660 100% 697 100% Voldoet 395 59% 615 93% 649 93% Voldoet niet 272 41% 45 7% 48 7% * Gemeente Amsterdam voert zelf toezicht en handhaving uit op de panden van 100 m2 – 800 m2. Deze kantoren zijn niet meegenomen in de stand van zaken. Toelichting Amsterdam heeft 1.113 kantoren, waarvan 697 kantoren binnen het mandaat van de OD NZKG vallen. Op het ijkmoment van eind 2024 voldeden hiervan 48 kantoren (7%) niet aan de verplichting van Energielabel C. Er zijn circa 40 extra kantoorpanden t.o.v. voorgaande rapportages. Dit komt doordat de OD NZKG nader onderzoek heeft gedaan naar panden met een label C verplichting. Uit dat onderzoek – wat gericht was op panden met een ontbrekend label of een label slechter dan C - zijn nieuwe panden naar voren gekomen die nog niet eerder zijn aangeschreven. EPBD Energiekeuring – Bouwbesluit (BBL) De OD NZKG voert, bij de bedrijven waar zij het mandaat voor heeft, het toezicht uit op de energiekeuring van de klimaat installaties (EPBD). Bij de voorbereidingen in 2022 is gebleken dat het toezicht op de energiekeuring voor het onderdeel verwarmingssystemen nog niet mogelijk is op de

Pagina 37 van 43

manier waarop de wetgever de keuring heeft ingericht, omdat de noodzakelijke certificeringen van de verantwoordelijke keuringsinstanties nog niet op orde zijn. In 2023 heeft de OD NZKG deelgenomen aan een onderzoek van Buitenlandse Zaken (BZK) gericht op het beter laten werken van de keuringen (een onderzoek heeft aangetoond dat deze keuringen weinig worden toegepast en door de markt weinig gewaardeerd wordt). Uit het onderzoek bleek dat het niet haalbaar is om de keuringsverplichting beter te laten werken. In 2024 heeft de OD NZKG een alternatieve aanpak onderzocht gericht op het opvragen van informatie die anderzijds beschikbaar zouden zijn uit de keuringen. Uit de testfase is gebleken dat het opvragen van deze informatie tijdens een energiecontrole zeer tijdrovend is en onvoldoende gegevens oplevert. Besloten is deze aanpak niet uit te voeren en te wachten tot de zaken vanuit het rijk goed zijn geregeld. Wel hebben wij deelgenomen aan de landelijke werkgroepen voor de ontwikkeling van de nieuwe ronde (EPBD IV) en is er gewerkt aan het Energieportfolio dashboard waar Label C en EPBD onderdeel van zijn. Beide activiteiten worden in 2025 voortgezet.

Pagina 38 van 43

Bijlage 3 Overlastmeldingen

Pagina 39 van 43

Pagina 40 van 43

Pagina 41 van 43

Pagina 42 van 43

Pagina 43 van 43