2. HERIJKING-RES-2024-NHZ.pdf
Tekst van het document
Impact van de Herijking RES 2024 De potentie in de regio bestaat uit duurzame energie door zon op veld, zon op daken en wind. De zon op dak potentie kan overal in de regio gerealiseerd worden en is lastig te sturen. Zon op dak brengt daarom grote uitdagingen met zich mee in de lokale netten als dit niet slim ingepast wordt. De versnippering van zon op dak zorgt daarbij voor uitdagingen over de hele deelregio. Door de piekbelasting van zon op dak moet Liander veelal lagergelegen netdelen (elektriciteitshuisjes, kabels) verzwaren. Dit is een enorme opgave omdat daarvoor veel straten opengebroken moeten worden. Deze werkzaamheden kennen lange doorlooptijden en brengen hoge maatschappelijke kosten en overlast met zich mee. Hiervoor heeft Liander de buurtaanpak geïnitieerd om samen met gemeenten deze opgave op het laagspanningsnet aan te pakken én te versnellen.
Herijking RES 2024
Naast de genoemde handelingsperspectieven in de netimpactrapportage RES 1.0 wordt verwezen naar de slimme oplossingen-pagina van de Taskforce Energie-infrastructuur en naar de brochure van Liander, waarin de netbeheerder een aantal principes meegeeft. In paragraaf 3.3 zijn deze principes opgenomen.
Noord-Holland Zuid
71
Z
Herijking RES 2024
Noord-Holland Zuid
72
Z
7
Haarlemmermeer Herijking RES 2024
Noord-Holland Zuid
73
Z
7.1 Opwekcijfers en zoekgebieden De theoretische potentie voor de opwekking van duurzame energie in de zoekgebieden in Haarlemmermeer is 735 GWh (0,74 TWh). Deze potentie bestaat uit huidige opwek van 178 GWh (0,18 TWh) en een theoretische potentie uit zoekgebieden van 557 GWh (0,56 TWh). Potentie voor opwek uit zoekgebieden is onder te verdelen in zon op grote daken en parkeerplaatsen (208 GWh) en zon op veld in zoekgebieden (349 GWh). In de RES 1.0 was de theoretische potentie voor de deelregio Haarlemmermeer lager dan in deze herijking (679 GWh). Toen was er sprake van 122 GWh huidige opwek en een theoretische potentie van 557 GWh voor de zoekgebieden.
Sinds de RES 1.0 is in Haarlemmermeer meer opwek gerealiseerd en de huidige opwek toegenomen van 122 GWh naar 178 GWh. De theoretische potentie voor de zoekgebieden is in diezelfde periode gelijk gebleven, toevallig ook op 557 GWh. De verklaring is dat er in de Herijking RES een nieuwe dataset voor grote daken is gehanteerd die tot iets minder potentie leidt, terwijl de toegenomen technische potentie voor zonnepanelen leidt tot een toename van opwekpotentie bij zon langs infra en zon boven parkeren. In de deelregio worden geen zoekgebieden toegevoegd of geschrapt. In Haarlemmermeer ligt de nadruk op realisatie binnen de zoekgebieden van de RES 1.0. In de onderstaande kaart zijn de zoekgebieden ingetekend. In het vervolg van dit hoofdstuk wordt de stand van zaken verder toegelicht.
Herijking RES 2024
Opwekcijfers Haarlemmermeer Herijking RES 2024 en RES 1.0 (2021)
Potentie 557 GWh
Potentie 557 GWh
+56 GWh Bestaand 122 GWh
Bestaand 178 GWh
RES 1.0 679 GWh
Herijking 735 GWh
Belangrijkste mutaties Toename duurzame opwekking met 56 GWh. De potentie van zonne-energie is iets toegenomen door het gebruik van de nieuwste uitgangspunten uit begrippenkader.
Noord-Holland Zuid
74
Z
Herijking RES 2024
Noord-Holland Zuid Haarlemmermeer GWh 2030
hectares hecta of turb turbines
Zon op grote daken
169,0
146 ha
Zon boven parkeerplaatsen
38,9
19 ha
Zon op geluidschermen e.d.
18,1
9h ha
Opwek op Rijksvastgoed (OER)
-
-
Zon*
331,3
325 ha
Wind
-
-
Zon + wind
-
-
Totaal potentiële T opwekking (GWh)
557
Totaal potentiële T opwekking (TWh)
0,56
Bestaande windturbines
Bestaande duurzame opwekking (TWh)
0,18
Geplande windturbines
Zoekgebieden
01
Legenda
Gebouwde omgeving Water 02
Herijking RES 2024
Noord-Holland Zuid
75
Z
Zoekgebieden De energietransitie in Haarlemmermeer stond in de afgelopen jaren vooral in het teken van beleidsvorming. De RES was daar een nadrukkelijk onderdeel van. De nadruk is de laatste tijd echter steeds meer op de uitvoering komen te liggen. Een goed voorbeeld is het Zonnecarré. Het beleid daarvoor is op orde en initiatieven worden daaraan getoetst. Voor windenergie zijn de plannen nog meer in een beleidsvormende fase en staat de gemeente aan de lat voor de participatie. Zonnecarré In Haarlemmermeer is een zoekgebied aangewezen voor grootschalige zonneakkers. Dit Zonnecarré ligt rondom de start- en landingsbanen van Schiphol. In dit gebied is nu ruimte geboden voor 300 hectare aan zonneakkers. Deze ruimte is via een loting verdeeld en er zijn nu zeven initiatieven actief. De meeste daarvan zitten in de fase van vergunningsaanvraag of verlening. Halfjaarlijks wordt een update gegeven over de stand van zaken van initiatieven in het Zonnecarré (klik hier voor de meest recente update).
Na vaststelling van de herijking RES 2024 worden de mogelijkheden voor extra ruimte binnen het Zonnecarré onderzocht. Hierbij wordt onder meer gekeken naar ruimtelijke kwaliteit (ook in relatie tot energieopslag), de ruimte op het elektriciteitsnet, mogelijkheden om lokaal eigendom beter te stimuleren en de kansen van agri-PV (het combineren van een agrarische functie en zonnepanelen op één kavel). Vanwege de ruimtelijke kwaliteit en het zo efficiënt mogelijk omgaan met netcapaciteit, is het niet wenselijk dat eventuele nieuwe initiatieven op willekeurige plekken in het Zonnecarré ontstaan. Het lijkt logisch om juist die percelen te benutten die bestaande initiatieven ‘afmaken’ of vergroten, of waar grote afnemers bij gevestigd zijn. Ook deze overweging wordt nadrukkelijk meegenomen in de verkenning. Of er nieuwe ruimte – bovenop de huidige 300 hectare – geboden kan worden, is afhankelijk van deze verkenning en bestuurlijke besluitvorming.
Herijking RES 2024
Hoewel de nadruk ligt op uitvoering, staan de ontwikkelingen ook voor het Zonnecarré niet stil. Zo is de verwachting dat een herijking van het beleid nodig is om genoeg rekening te kunnen houden met ontwikkelingen op het gebied van energieopslag en de aangescherpte regels voor zon op veld. Met name die laatste is ook relevant voor het vraagstuk of en hoeveel extra ruimte wij nog kunnen en willen bieden voor grootschalig zonneakkers in het Zonnecarré. Voor nu houden wij vast aan de uitgegeven 300 hectare voor 2030. Initiatiefnemers van grotere opweklocaties, zoals bij het Zonnecarré en rijkswegen stimuleert de gemeente in samenwerking met Liander om slim op het elektriciteitsnetwerk aan te sluiten. Dit wordt gedaan door in te zetten op clustering of het koppelen van grootschalige opwek met grootschalige afnemers.
Noord-Holland Zuid
76
Z
Spoordriehoek Op 10 juni 2021 heeft de gemeenteraad met een amendement op de RES 1.0 besloten om een concreet zoekgebied voor windenergie aan te wijzen in Haarlemmermeer-Zuid. Hierbij is nadrukkelijk gevraagd te onderzoeken wat mogelijk is aan extra windturbines in het gebied. Er zijn daarvoor diverse onderzoeken uitgevoerd, zoals naar de effecten op natuur en ecologie, het landschap en de vliegveiligheid. Daaruit blijkt dat er mogelijkheden zijn voor windturbines in het zoekgebied. De raad heeft daarna kaders gesteld voor de verdere participatie en bepaald dat het draagvlak voor een eventueel windpark moet worden opgehaald. Begin 2024 werkt de gemeente samen met alle stakeholders aan een set spelregels voor een eventueel windpark. Deze worden in concept voor de zomer van 2024 aan de gemeenteraad aangeboden. Daarna volgt een periode waarin zienswijzen kunnen worden ingediend. Daarin organiseert de gemeente ook een brede peiling om de spelregels te toetsen en draagvlak op te halen. In het vierde
kwartaal wordt de definitieve besluitvorming verwacht en worden de spelregels aan de provincie aangeboden. Zij is bevoegd gezag bij de verdere vergunningverlening. Op deze manier kan de gemeente een goed onderbouwd advies meegeven aan de provincie over de wenselijkheid van een windpark in Haarlemmermeer-Zuid. Vervolgens is een initiatiefnemer aan zet om binnen alle kaders haar plannen vorm te geven.
Tegenstroom ondersteunt en adviseert specifiek op zonnepanelen voor bedrijven die niet op de bedrijventerreinen liggen.
Zon op daken
Parkeerterreinen
Haarlemmermeer zet flink in op zonnepanelen op daken, maar dat is slechts een deel van de duurzame maatregelen waarbij de gemeente haar inwoners en bedrijven ondersteunt. Via het project Toekomstbestendige Werklocaties wordt bijvoorbeeld gebiedsgericht gewerkt om bedrijventerreinen stap voor stap te verduurzamen. Verder ontzorgt Haarlemmermeer inwoners en bedrijven bij het nemen van duurzame maatregelen via het Energieloket en Energieloket voor bedrijven. Het Haarlemmermeerse Energiebedrijf
In 2024 wordt een verkenning naar het gebruik van zonnecarports op eigen gemeentelijke parkeerterreinen afgerond. Medio 2025 wordt besluitvorming verwacht over welke terreinen van zonnecarports kunnen worden voorzien.
Herijking RES 2024
Als gemeente wil Haarlemmermeer ook zelf het goede voorbeeld geven en onderzoekt ze de mogelijkheden om haar eigen daken beschikbaar te stellen voor zonnepanelen. Door samen te werken met een lokale energiecoöperatie wordt ervoor gezorgd dat inwoners daarvan kunnen profiteren.
De parkeerterreinen bij de luchthaven Schiphol hebben een hoge potentie voor zonnecarports, vooral nu de focus op grootschalige zonne-energie verschuift naar daken en objecten. De luchthaven Schiphol streeft ernaar om tegen 2030 in totaal 21 MWp aan zonnepanelen te realiseren.
Noord-Holland Zuid
77
Z
Ook particuliere partijen hebben meer interesse voor het realiseren van zonnecarports. Die opschaling wil de gemeente faciliteren door met heldere voorwaarden voor het plaatsen van een zonnecarport te komen. Met ondersteuning vanuit het RES-programma ontwikkelen gemeenten en provincie een gezamenlijke handreiking die alle gemeenten in NoordHolland kunnen gebruiken.
Langs wegen Zoals beschreven in het Beleidskader Zonneakkers Haarlemmermeer zien de gemeente zonnepanelen in weg- en spoorbermen als wenselijke vorm van meervoudig ruimtegebruik. Ook in de RES 1.0 zijn die mogelijkheden benoemd in het ‘generieke zoekgebied’ zon langs infrastructuur. Haarlemmermeer ziet graag dat deze locaties zorgvuldig verkend en waar mogelijk benut worden. Daarom heeft zij samen met de gemeenten Amsterdam, Diemen,
Amstelveen en Ouder-Amstel het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (EZK) op 9 oktober 2020 per brief verzocht om de rijksgronden langs de A9, A5, A1 en A10 op te nemen in het programma Opwek Energie Rijksvastgoed (OER). Naast de A9 en A5 is het rijk ook verzocht om de A4 en A44 in een OER-project op te nemen. Dit is gehonoreerd maar vanwege de vele aanvragen van andere gemeenten moet de start van het project nog ingepland worden. Naast rijkswegen zijn er ook geschikte locaties voor zonnepanelen in wegbermen van provinciale wegen. Zo heeft de provincie initiatieven in de gemeente Haarlemmermeer lopen langs de N205 en N207. Samen met de provincie kijkt de gemeente wat er mogelijk is en zoekt zij naar een balans tussen energieopwekking, ruimtelijke inpassing en ruimte voor natuur.
Herijking RES 2024
PARK21 In de Zonneladder van het Beleidskader Zonneakkers Haarlemmermeer worden mogelijkheden geboden voor zonnepanelen op verschillende locaties. Zo is opgenomen dat beperkt ruimte (maximaal 20 ha) wordt geboden aan innovatieve, recreatief ingepaste en educatieve zonneakkers in PARK21. Dit is verder uitgewerkt in het Bestemmingsplan PARK21.
Microturbines Momenteel werkt de gemeente aan een beleidskader voor de ruimtelijke inpassing van microturbines in Haarlemmermeer. Daarmee worden microturbines via een buitenplanse omgevingsplan activiteit (BOPA) mogelijk. Het is de wens om deze mogelijkheid daarna op korte termijn op te nemen in het Omgevingsplan.
Noord-Holland Zuid
78
Z
7.2 Ambities en accenten Haarlemmermeer Beleidskaders Energietransitie • Actualisatie Programma Energietransitie – In de actualisatie van het Programma Energietransitie zijn focusprojecten vastgesteld waar het team energietransitie deze collegeperiode aan werkt. • Beleidskader Zonneakkers, Beeldkwaliteitsplan Zonnecarré en Verdeelprocedure Zonnecarré – Deze stukken schetsen alle kaders voor zonneakkers in Haarlemmermeer en specifiek de mogelijkheden binnen het Zonnecarré. Het Beleidskader Zonneakkers geeft aan welke gebieden geschikt zijn en onder welke voorwaarden.
Het Beeldkwaliteitsplan Zonnecarré borgt vooral de samenhang tussen initiatieven en concretiseert de ruimtelijke voorwaarden die de gemeente aan zonneakkers stelt. De Verdeelprocedure geeft aan hoe de huidige 300 hectare is verdeeld en beschrijft de processtappen die initiatieven voor zonneakkers doorlopen. Van een globaal haalbaarheidsonderzoek, naar een participatiefase, de vergunningsaanvraag en -verlening en uiteindelijk de realisatie.
Aanpalend beleid •
Omgevingsvisie – de zoekgebieden uit de RES 1.0 (zonnecarré en spoordriehoek) zijn verankerd in de Omgevingsvisie.
•
Visie Polderlinten – in de visie polderlinten wordt onder andere ruimte gezien voor microturbines op agrarische erven.
• Beleidskader Lokaal Eigenaarschap – De gemeente vindt het belangrijk dat inwoners en ondernemers in Haarlemmermeer meeprofiteren van de grootschalige ontwikkelingen op gebied van winden zonprojecten. Initiatiefnemers zijn verantwoordelijk voor het vormgeven daarvan, in samenspraak met de omgeving. Dit beleidskader beschrijft de regels voor lokaal eigenaarschap en de stappen die daarbij gevolgd moeten worden.
Herijking RES 2024
Noord-Holland Zuid
79
Z
7.3 Warmte Het beleid van Haarlemmermeer voor warmte is beschreven in de Warmtevisie Haarlemmermeer 2030. Voor de RES zijn met name de bovenlokale bronnen relevant. In onze gemeente zijn vier opsporingsvergunningen voor het zoeken naar aardwarmte afgegeven. De vergunningen hebben tot doel om aan de hand van data nader te onderzoeken welke potentie er is voor aardwarmte. Er zijn momenteel nog geen concrete plannen voor de winning van aardwarmte.
Herijking RES 2024
Noord-Holland Zuid
80
Z
Huidige situatie op het elektriciteitsnet
7.4 Energieinfrastructuur De vraag naar elektriciteit is groot in de regio Haarlemmermeer mede vanwege de industrie en bedrijvigheid. En die vraag wordt alleen nog maar groter: de komende jaren moeten veel (gasloze) woningen worden bijgebouwd, er is een groei in datacenters, industrie stapt over op groene stroom en elektrificeert, het vervoer wordt steeds meer elektrisch en bestaande huizen gaan van het aardgas af. Ook de opwekking van duurzame energie, vooral via zonnepanelen op daken, neemt sterk toe. Het elektriciteitsnet in Haarlemmermeer staat door al deze ontwikkelingen al geruime tijd onder druk.
Voor de vraag naar elektriciteit is al een aantal jaar sprake van netcongestie op het regionale elektriciteitsnet. Elektriciteitsstations die de regio op dit moment voeden, zoals Hoofddorp, Rozenburg, Haarlemmermeer 20kV en Vijfhuizen 50 kV zijn voor levering van elektriciteit maximaal belast. Sinds 18 oktober 2023 is er ook sprake van netcongestie op het hoogspanningsnet van TenneT voor levering van elektriciteit. Voor teruglevering van elektriciteit is er op de elektriciteitsstations nog voldoende terugleververmogen. Echter, door het gebrek aan “stopcontacten” (vrije velden) op de elektriciteitsstations is het niet altijd mogelijk om grote projecten (>2MW) aan te sluiten. Daarom is het van groot belang dat bij het realiseren van grootschalige opwekprojecten wordt ingespeeld op de planning van de energieinfrastructuuruitbreidingen (zie de kaart op de volgende pagina).
Herijking RES 2024
Noord-Holland Zuid
81
Z
Haarlemmermeer Netsituatie van Haarlemmermeer (>2MW, huidig en voorzien)
De inpassing van grootschalige opwek (>2MW) van duurzame energie is afhankelijk van twee factoren: 1. Transportcapaciteit. Transport van opgewekte energie zorgt voor een hogere belasting op alle delen van ons elektriciteitsnet. De verschillende kabels en transformatoren die nodig zijn om opgewekte energie van opweklocatie naar verbruikslocatie te brengen, moeten voldoende capaciteit hebben. Meerdere delen in het elektriciteitsnetwerk kunnen
Daarnaast wordt de ruimte voor teruglevering op de kabels in de regio krapper. Dit komt door de groei van zonnepanelen op daken, zowel bij inwoners, bedrijven als maatschappelijke instellingen. Deze zonnepanelen leveren terug op het laagen middenspanningsnet. Dit zijn de kabels en elektriciteitshuisjes in buurten en op bedrijventerreinen. Ook op deze kabels is er in enkele gebieden in de regio sprake van netcongestie. Slim inpassen van zon (op dak) is te allen tijde van belang om zoveel mogelijk zonne-energie in te kunnen passen.
zorgen voor een beperking in de
Impact van de Herijking RES 2024
transportcapaciteit. 2. Beschikbare velden. Om een grootschalige opwekinstallatie op een station aan te sluiten is een veld (stopcontact) nodig om op in te prikken. Meerdere ontwikkelingen, buurten of bedrijven kunnen op één veld aangesloten worden. Maar bij een aansluiting groter dan 2MW is een eigen veld en kabel nodig. Dat betekent dat zowel (niet-)beschikbare transportcapaciteit als (niet-)beschikbare velden ervoor zorgen dat een grootschalig opwekproject niet aangesloten kan worden.
Herijking RES 2024
De potentie in de regio bestaat uit duurzame energie door zon op veld, zon op daken en wind. De zon op dak potentie kan overal in de regio gerealiseerd worden en is lastig te sturen. Zon op dak brengt daarom grote uitdagingen met zich mee in de lokale netten als dit niet slim ingepast wordt. De versnippering van zon op dak zorgt daarbij voor uitdagingen over de hele deelregio. Door de piekbelasting van zon op dak zal Liander veelal lagergelegen netdelen (elektriciteitshuisjes, kabels) moeten verzwaren. Dit is een enorme opgave omdat daarvoor veel straten opengebroken moeten worden.
Noord-Holland Zuid
82
Z
Deze werkzaamheden kennen lange doorlooptijden en brengen hoge maatschappelijke kosten en overlast met zich mee. Hiervoor heeft Liander de buurtaanpak geïnitieerd om samen met gemeenten deze opgave op het laagspanningsnet aan te pakken én te versnellen. Er lopen gesprekken over de ontwikkelingen in het Zonnecarré, de vergunde ontwikkelingen lijken op het net aangesloten te kunnen worden. Voor nog te vergunnen ontwikkelingen is voornamelijk het aantal vrije velden (‘stopcontacten’) bepalend of de ontwikkelingen aangesloten kunnen worden. Een belangrijke optimalisatie ligt dan ook in het grootschalig clusteren van zonneweides naar grote aansluitingen die rechtstreeks op TenneT kunnen worden aangesloten. Dit grootschalig clusteren is noodzakelijk om nieuwe ontwikkelingen in het Zonnecarré aan te kunnen sluiten. Zonder deze clustering zijn er tientallen extra aansluitingen (velden) nodig en zal er een aanvullend onderstation
moeten worden gebouwd in de omgeving van het zonnecarré met als voornaamste doel het ontsluiten van het Zonnecarré. Het bouwen van een onderstation voornamelijk ten gunste van zonopwek is niet systeemefficiënt en vanuit netbeheerdersperspectief niet wenselijk. Voor het windzoekgebied in de Spoordriehoek is er op dit moment onvoldoende capaciteit beschikbaar voor het volledige vermogen en er zijn geen vrije velden beschikbaar op het dichtstbijzijnde elektriciteitsstation. Afhankelijk van de concretiseringsperiode en het uiteindelijk te ontwikkelen vermogen zal een eventueel windpark in de Spoordriehoek op een van de nieuw te ontwikkelen elektriciteitsstations in de regio worden aangesloten. De netbeheerder werkt samen met de regio hard aan de versterking van de stations. Liander gaat uit van vijf nieuwe stations en de uitbreiding van één station, die voor 2030 in bedrijf moeten gaan. Met deze uitbreidingen kunnen huidige knelpunten worden opgelost
Herijking RES 2024
én bouwt Liander een toekomstvast elektriciteitsnet dat de ontwikkelingen in de regio, zoals duurzame opwek, kan faciliteren. Voor de bouw en uitbreiding van elektriciteitsstations geldt een gemiddelde realisatietijd van vijf tot zeven jaar. Maar in veel gevallen duurt het langer door de zoektocht naar geschikte locaties en de te doorlopen vergunningprocedures. In de Taskforce energie-infrastructuur Noord-Holland werken de provincie Noord-Holland, gemeenten en netbeheerders samen om de opgave op het hoogspanningsnet te versnellen. Naast de genoemde handelingsperspectieven in de netimpactrapportage RES 1.0 wordt verwezen naar de slimme oplossingen-pagina van de Taskforce Energie-infrastructuur en naar de brochure van Liander, waarin de netbeheerder een aantal principes meegeeft; zie ook paragraaf 3.3 voor deze principes.
Noord-Holland Zuid
83
Z
Netsituatie Haarlemmermeer voor grootverbruikklanten voor teruglevering - (> 3x80A tot < 2MW)
Rode gebieden:
Er is geen extra capaciteit op het elektriciteitsnet beschikbaar. Liander heeft hier de mogelijkheden voor congestiemanagement onderzocht, maar dit biedt geen uitkomst.
Oranje gebieden:
Er is geen capaciteit op het net beschikbaar. We onderzoeken of congestiemanagement een oplossing biedt voor de capaciteitsproblemen.
Gele gebieden:
Ook bekijken we of hier andere slimme netoplossingen mogelijk zijn. Er is nog wel capaciteit beschikbaar, maar we zien op basis van onze voorspellingen en uitstaande aanvragen dat er binnen afzienbare tijd transportschaarste kan ontstaan.
Transparante
Op dit moment zijn er geen knelpunten in het gebied en is er
gebieden:
capaciteit op het elektriciteitsnet beschikbaar.
Deze afbeelding toont de netsituatie voor het terugleveren van elektriciteit. De kleuren geven de situatie aan per gebied. Alleen in de gele en transparante delen is (beperkte) teruglevering mogelijk. Om het net efficiënt te benutten en hoge pieken te voorkomen is het van belang de door zonnepanelen opgewekte elektriciteit direct gedurende de dag ook te verbruiken (zogeheten ‘opwek achter de meter’). Het opknippen van grote zonneweiden (die op dit moment niet meteen aangesloten kunnen worden) in kleine delen om daarmee wel een aansluiting te realiseren is geen haalbaar scenario. Elektriciteitsstations hebben hiervoor geen ruimte op de velden (stopcontacten in het station), en het is bij wet verboden.
Herijking RES 2024
Noord-Holland Zuid
84
Z
Herijking RES 2024
Noord-Holland Zuid
85
Z
8
IJmond & ZuidKennemerland Herijking RES 2024
Noord-Holland Zuid
86
Z
8.1 Opwekcijfers en zoekgebieden De theoretische potentie voor de opwekking van duurzame energie in de zoekgebieden in IJmond & Zuid-Kennemerland is 635 GWh (0,64 TWh). Deze potentie bestaat uit de huidige opwek (213 GWh) en de opwek uit zoekgebieden (422 GWh). Potentie voor opwek uit zoekgebieden is onder te verdelen in zon op grote daken en parkeerplaatsen (332 GWh), zon op veld in zoekgebieden (36 GWh) en wind op land in zoekgebieden (54 GWh) In de RES 1.0 was de theoretische potentie voor de deelregio lager dan in deze herijking (553 - 597 GWh). Toen was er sprake van 157 GWh huidige opwek en een theoretische potentie van 396 – 440 GWh voor de zoekgebieden.
Sinds de RES 1.0 is in IJmond & ZuidKennemerland meer opwek gerealiseerd en de huidige opwek toegenomen van 157 GWh naar 213 GWh. De theoretische potentie voor de zoekgebieden is in diezelfde periode binnen de bandbreedte van de RES 1.0 gebleven, van 396 - 440 GWh naar 422 GWh. Dit is te verklaren door het feit dat de concretisering van zoekgebieden binnen de deelregio precies binnen de waardes van het lage scenario en het hoge scenario waarmee eerder werd gerekend vallen.
Opwekcijfers IJmond & Zuid-Kennemerland Herijking RES 2024 en RES 1.0 (2021)
Zie de kaart voor een overzicht van de zoekgebieden en de opwekcijfers. In de deelregio zijn geen zoekgebieden toegevoegd of geschrapt. In de afgelopen periode zijn de plannen verder verkend en uitgewerkt. Dit heeft geleid tot een grenscorrectie van het zoekgebied Tata Steel in Velsen en een grenscorrectie van het zoekgebied Waarderpolder.
Belangrijkste mutaties Toename duurzame opwekking met 56 GWh. De concretisering van de zoekgebieden heeft geleid tot een potentie die precies tussen de bandbreedte van de RES 1.0 valt.
Herijking RES 2024
Potentie 422 GWh
Potentie 396 -440 GWh
Bestaand 157 GWh
RES 1.0 553-597 GWh
+56 GWh
Bestaand 213 GWh
Herijking 635 GWh
Noord-Holland Zuid
87
Z
Wijzigingen zoekgebieden
De grond van deze locatie is van
de volgende fase, de planfase. De planfase
Rijkswaterstaat. De gemeente Velsen zal
omvat een projectbesluit en verdiepende
Zoekgebied 1. Tata Steel. Als helder is hoe
Rijkswaterstaat verzoeken om deze locatie
onderzoeken, zoals ecologisch-, bodem- en
Tata Steel de ruimte op het terrein gaat
op te nemen in een Opwek van energie
geluidsonderzoek. Ook wordt projectbeleid
gebruiken, kunnen mogelijkheden besproken
op Rijksvastgoed traject (OER-traject). In
opgesteld, onder andere over de financiële
worden voor windturbines. Er is geen
het OER-traject wordt onderzocht wat de
participatie. Uitgangspunt daarbij is 50
draagvlak voor wind bij inwoners Wijk aan
uiteindelijke inpassing kan zijn op die locatie.
procent lokaal eigendom. Verwacht wordt
Zee. Gemeenteraad van Beverwijk heeft per
Tijdens dat onderzoek betrekt de gemeente
dat deze fase medio 2025 wordt afgerond.
amendement de mogelijkheid voor wind in
inwoners en andere belanghebbenden hierin
Ook in de planfase worden omwonenden
dit zoekgebied Tata uitgesloten.
door onder andere het gesprek te voeren
en andere geïnteresseerden weer via
over ruimtelijke inpassing en financiële
inspraakmomenten betrokken.
Grenscorrectie zoekgebied Tata Steel:
participatie. Na het onderzoek wordt een
Westkant/Reyndersweg Velsen
besluit genomen over wat wenselijk is voor
Zoekgebied 3. Kade Velsen-Noord. Er wordt
De drie windturbines van windpark
de maximale hoogte van de windturbines.
onderzocht of er nieuwe locaties mogelijk
Reyndersweg zijn relatief klein en oud (2011).
zijn voor de opwek van windenergie.
Omdat deze locatie buiten het Regionaal
Zoekgebied 2. A9 De Kil / zoekgebied
Energie Strategie (RES)-zoekgebied valt,
4. Knooppunt Velsen / Zoekgebied 6.
Zoekgebied 5. Noordzeekanaal. Interne
kunnen hier nu geen grotere windmolens
A9-A22. Deze zoekgebieden betreffen
voorbereiding loopt voor uitwerking
komen. De gemeente Velsen wil dit verder
rijksgronden direct grenzend aan de
van het zoekgebied en het opzetten van
onderzoeken. Met grotere en nieuwe
infrastructuur. Deze zijn opgenomen in de
samenwerking met partners in de omgeving.
windturbines kan hier veel meer duurzame
Energieroute Noord-Holland (OER-project,
energie worden opgewekt. Dit kan een
Opwek van Energie op Rijksgronden).
Zoekgebied 7: N208. De westelijke randweg
belangrijke bijdrage leveren aan de RES
De verkenningsfase van deze projecten
N208 is een zoekgebied voor zon omdat
Noord-Holland Zuid-ambitie en de
is afgerond. Na onderzoeken en actieve
deze randweg een vrij ruim profiel heeft waar
duurzaamheidsopgave van de gemeente.
betrokkenheid van omwonenden en andere
mogelijk zonnepanelen geplaatst kunnen
Daarom is deze locatie (paars gearceerd in
geïnteresseerden is er een voorkeursontwerp
worden.
kaart) toegevoegd aan het bestaande ‘Tata
opgesteld, met beschrijvingen van locaties
Steel’-RES-zoekgebied (groen gearceerd in
waar zonne-energie kan worden opgewekt.
de kaart).
Het voorkeursontwerp legt de basis voor
Herijking RES 2024
Noord-Holland Zuid
88
Z
Zoekgebied 8: Waarderpolder. In het gebied
Het College van B&W van Haarlem
• De gemeente Haarlem onderzoekt de
ten oosten van de Waarderpolder in Haarlem
besluit, in overleg met het
mogelijkheden om meer zonnepanelen in
zijn kansen voor een energielandschap
Hoogheemraadschap Rijnland, om een
het beschermd stadsgezicht inpasbaar te
waar een combinatie van wind- en zonne-
administratieve correctie door te voeren
maken.
energieopwekking mogelijk is. Vanwege
in het zoekgebied Schoteroog, zodat de
• Drijvende zonnepanelen op wateren biedt
de nabijheid van Schiphol worden eisen
afvalwaterzuiveringsinstallatie hier volledig
mogelijkheden.
gesteld aan de maximale hoogte voor
onder valt.
• Zonne-energie langs infrastructuur is
windturbines in dit gebied. Daarnaast
eveneens een goede mogelijkheid, met name
gelden er beperkingen op het gebied van
Zoekgebied 9: Schalkwijk. In Schalkwijk
in combinatie met geluidsschermen.
natuur- en cultuurhistorisch beleid. De
zijn plassen waar kansen zijn voor drijvende
• Er is geen draagvlak voor windturbines
initiatiefnemer voor de zonneweide heeft
zonnepanelen. De Schouwbroekerplas en
of zonnepanelen in natuurgebied
een vergunningsverzoek bij provincie Noord-
de Molenplas worden gezien als kansrijke
zoals de duinen. Het duingebied en
Holland ingediend. Het windproject zit in een
locaties en worden nader onderzocht op
de binnenduinrand moeten dan ook
verkennende fase waarin de initiatiefnemers
haalbaarheid.
worden ontzien voor grondgebonden
verschillende zaken aan het onderzoeken
energieopwekking.
zijn. De initiatiefnemers stellen een
Kansen en uitgangspunten bij de verkenning
• Het streven is om minimaal 50 procent
participatieplan voor financiële participatie
van zoekgebieden en de realisatie
lokaal eigendom te hebben.
en eigendom op. De energiecoöperaties,
• Voldoende afstand rond de (grootschalige)
• De regio werkt intensief aan
omwonenden en ondernemersvereniging
woonbebouwing, zoals de gebieden langs
energiebesparing en duurzame warmte.
zijn betrokken bij dat participatieplan.
de A9 (Hofgeest, Grote Buitendijk en Broekpolder).
In aanloop naar de Herijking RES 2024
• De regio IJmond & Zuid-Kennemerland
is gebleken dat het terrein van de
ziet kansen voor zonne-energie op grote
afvalwaterzuiveringsinstallatie (AWZI) van het
daken en zet daar actief op in.
Hoogheemraadschap Rijnland per abuis niet
• Ook zijn er kansen voor zonne-energie
volledig in de RES 1.0 is opgenomen, zoals
boven parkeerterreinen, mits landschappelijk
wel was besloten.
ingepast.
Herijking RES 2024
Noord-Holland Zuid
89
Z
Herijking RES 2024
Noord-Holland Zuid IJmond & Zuid-Kennemerland Zuid-Kennem 01
GWh 2030
hectar hectares of turbines turbi
Zon op grote daken
296,3
255 ha
Zon boven parkeerplaatsen
35,3
ha 17 h
Zon op geluidschermen e.d.
8,4
ha 8h
Opwek op Rijksvastgoed (OER)
-
-
Zon*
2
4h ha
Wind
-
-
Zoekgebieden
02
03
04
06
05
07 08
28 ha + 6 turbines
Zon + wind
25,1 + 54,5
Totaal potentiële T opwekking (GWh)
422
Totaal potentiële T opwekking (TWh)
0,42
Bestaande windturbines
Bestaande duurzame opwekking (TWh)
0,21
Geplande windturbines
Legenda
10
Gebouwde omgeving Water
09
Herijking RES 2024
Noord-Holland Zuid
90