2- Bijlage 2 - Maatregelentabel klimaatrapportage
Tekst van het document
Aanscherpen verplichte Amsterdamse normen energieneutraal bouwen voor nieuwbouw woningen en kantoren en juridisch borgen via Amsterdamse Bouwverordening of Omgevingsplan.
5
Duurzaamheid
Bouwen en wonen, Grondzaken, Omgevingsdienst
Normering in Amsterdamse 2022 Bouwverordening of Omgevingsplan
Ontwerp Bouwverordening (voor beleidsneutraal continueren van tot einde 2020 Plan van aanpak aanscherping energienormen nieuwbouw kantoren en overige geldende EPC 0,2 voor nieuwbouw woningen in BENG rekensystematiek) is utiliteitsfuncties wordt in Q1 2021 opgeleverd en dialoog en monitoring wordt gepubliceerd in augustus 2020. De Bouwverordening kan niet in werking treden in 2021 uitgevoerd. Implementatie aangescherpte energienormen voor per januari 2021 omdat de benodigde juridische grondslag vanuit het Rijk op kantoren (2022) is afhankelijk van inwerkingtreding Omgevingswet. grond van de Crisis- en herstelwet hiervoor ontbreekt.
Verbreden verplichte Amsterdamse normen energieneutraal bouwen voor overige gebruiksfuncties en juridisch borgen via Amsterdamse Bouwverordening of Omgevingsplan.
6
Duurzaamheid
Bouwen en wonen, Grondzaken, Omgevingsdienst Bouwen en wonen, Grondzaken, Duurzaamheid, RO,
Normering in Amsterdamse 2023 Bouwverordening of Omgevingsplan Evaluatie 2025
niet van toepassing, actie speelt in 2023
Plan van aanpak aanscherping energienormen nieuwbouw kantoren en overige utiliteitsfuncties wordt in Q1 2021 opgeleverd en dialoog en monitoring wordt begin 2022 gestart.
Er wordt continu geleerd en geevalueerd.
Evalueren Amsterdams beleid energieneutraal bouwen (2025).
Bouwen en wonen
Duurzame energie als criterium in iedere tender
2020 – 2025
De markt is via 8 tenders voor zo'n 900 woningen en ruim 10.000 m2 overige functies uitgedaagd op energieneutraal tot leverend bouwen en dat heeft voor circa 450 woningen en 600 m2 overige functies een prestatie energieneutraal (EPC van 0) opgeleverd en voor circa 450 woningen en circa 9.500 m2 overige functies zelfs energieleverend (EPC waarden van -0,2 tot -0,6).
In alle tenders voor gronduitgifte worden ontwikkelende partijen uitgedaagd om energieneutraal of waar mogelijk energieleverend te bouwen.
Bouwen en wonen, RO, Omgevingsdienst, Bouwen en wonen, Duurzaamheid
Legesverordening met nultarief voor duurzaam Subsidie voor duurzame zelfbouw
2020 - 2025 Nultarief omgevingsvergunning bouwen bij duurzaam verbouwen is opgenomen Voortzetten nultarief omgevingsvergunning bouwen bij duurzaam verbouwen.
Grondzaken, Duurzaamheid
Energiepositief district
2019 - 2024 Voorbereiding is gestart van het EU project ATELIER naar een energieleverend
Uitvoeren van EU Project ATELIER: naar een energiepositief district in de Buiksloterham. Bouw start eerste kwartaal 2021.
Innovatie
2020 - 2025 Eerste stappen kennisdelen zijn gezet (o.a. online sessie met circa 400
Actief kennis delen / ontwikkelen en netwerk bouwen met de ontwikkelende partijen, architecten, installateurs, energiepartijen en andere gemeenten om te komen tot de juiste randvoorwaarden voor innovatie en schaal (o.a. via programma duurzame gebiedsontwikkeling) o.a. met Lente akoord ZEN (Zeer Energieneutrale Nieuwbouw) op onderwerpen energieprestatie, gebruiksfase en ook op Omgevingswetinstrumenatrium.
71
72
Omgevingsdienst onderzoekt hoe toezicht op energieprestatie tijdens de bouw kan worden geïntensiveerd.
73
74
75
76 77 Evalueren Amsterdams beleid energieneutraal bouwen.
7
Duurzaamheid
De markt via tenders gronduitgifte blijven uitdagen om energieneutraal of waar mogelijk energieleverend te bouwen.
8
Grondzaken
Voortzetten nultarief omgevingsvergunning bouwen bij duurzaam verbouwen.
9
Duurzaamheid
Continueren subsidie voor duurzame zelfbouw
10
Grondzaken
Uitvoeren van EU Project ATELIER: naar een energiepositief district in de Buiksloterham.
11
RO
Actief kennis delen met de ontwikkelende partijen, energiepartijen en andere gemeenten om te komen tot de juiste randvoorwaarden voor innovatie en schaal.
12
78 79
in de Legesverordening 2021 en er hoeft bij duurzaam verbouwen geen leges te
2018 - 2022 De subsidieregeling duurzame zelfbouw is uitgevoerd.
De subsidiregeling duurzame zelfbouw wordt gecontinueerd tot einde 2021. De EPC normen uit de subsidieregeling zijn eind 2020 gewijzigd in Omdat afrekening volgt na oplevering van de woningen zal een groot deel van corresponderende BENG normen (nieuwe landelijke rekensystematiek die vanaf de subsidieverstrekking in de jaren na 2021 plaatsvinden. begin 2021 geldt).
80
81
Pijler 19, Duurzaamheid Stimuleren kennisontwikkeling en duurzame innovatie
RO, Omgevingsdienst, Bouwen en wonen, Grondzaken
Ontwikkelende partijen
district in de Buiksloterham o.a. 145 appartementen, kantoren en horeca maar ook smart grid en opslag van elektriciteit en de vorming van een energiecoöperatie. deelnemers).
82
10
Acties en maatregelen
Nummer
Relatie met (pijler)
Trekkende portefeuille
Samen met portefeuille(s)
Partners
Resultaat
Geplande Stand van zaken (einde 2020) oplevering
Vervolgacties en maatregelen 2021
2. Mobiliteit
Pijler 8 Beperken vervuilende verkeersbewegingen Selectie van Maatregelen uit Meerjarenplan Fiets, Agenda Amsterdam Autoluw, Programma Smart Mobility. Fietsen stimuleren, zie het ‘Meerjarenplan Fiets’ Het faciliteren van comfortabel doorfietsen, waaronder verbreding drukke fietsroutes
1
Verkeer, Vervoer & Luchtkwaliteit
Het faciliteren van comfortabel doorfietsen wordt onder andere gedaan door 34 - Programma/Meerjarenplan fiets continueert inzet en zet in 2021 in op (nog) 43% verbreding van het plusnet fiets tussen 2017 - 2020. Er zijn 2 kruispunten betere aansluiting bij gebiedsontwikkeling en herprofileringen. In de komende verbeterd en 2 ontbrekende schakels toegevoegd in 2020. Halverwege jaren ligt de focus op nog meer ruimte voor fietsen door autoluw maken van programmaperiode. Tussentijdse evaluatie gaat eind 2020 naar raad. openbare ruimte. Vanaf 2021 werkt V&OR in dit licht ook aan het vervolg op het huidige meerjareplan fiets dat loopt t/m 2022.
Het faciliteren van gemakkelijk fietsparkeren, waaronder uitbreiding fietsparkeerplekken in openbare 2 ruimte
Verkeer, Vervoer & Luchtkwaliteit
De hotspotaanpak loopt voor fietsparkeren. Daarnaast is er gewerkt aan het Programma/Meerjarenplan fiets continueert succesvolle inzet op hotspots en terugdringen van de bezettingsgraad van parkeerfaciliteiten en fout geparkeerde (OV)stallingen. Ook hier geldt dat er gekeken moet worden naar mogelijke fietsen, het aanvullen van fietsparkeervoorzieningen, en oranisatorisch en aansluiting bij gebiedsontwikkeling en herprofileringen. financieel bijdragen aan de bouw van (OV) stallingen. Tussentijdse evaluatie eind 2021 en 2022 worden toekomstvisies parkeren in de openbare ruimte en 2020 naar raad. fietsparkeerbehoefte ov-knooppunten stadsbreed uitgewerkt t.b.v. het vervolg op het huidige meerjarenplan Fiets.
83
Zie voor nadere informatie 'Meerjarenplan Fiets' 84
Het faciliteren van het nieuwe fietsen, waaronder het stimuleren van fietsvriendelijk gedrag
3
Verkeer, Vervoer & Luchtkwaliteit
De focus ligt op stimuleren van fietsvriendelijk gedrag, innovatie en fietsstimulering. Het aandeel van fietsverplaatsingen in Nieuw-West, Noord en Zuidoost is gestegen naar streefwaarde (35%), maar voor belangrijk deel autonoom. Tussentijdse evaluatie eind 2020 naar raad. Op deze actie lopen veel verschillende maatregelen, maar is weinig focus. Veel tijd gaat zitten in pilots, kennis verzamelen en focus aanbrengen. De actie loopt daarom achter op andere acties binnen dit programma.
In 2021 wordt er ingezet op focus aanbrengen, ontwikkelen online platform, coordinatie op verschillende inititiatieven fietsstimulering (ook buiten programma) en aansluiten bij realiseren fiets/ov-binnenring (loopt onderzoek naar integrale gedragsaanpak)
Het aantal auto’s in de stad beperken, zie Agenda Amsterdam Autoluw Meer schone en actieve verplaatsingen creeren, waaronder ruimte creëren voor OV
4
Verkeer, Vervoer & Luchtkwaliteit
Op 24 september 2020 zijn er afspraken gemaakt met werkgevers (waaronder de Met de OV-maatregelen uit de Agenda Amsterdam Autoluw zetten we in op gemeente Amsterdam zelf) en werkgeversorganisaties in MRA-verband over een o.a. spoorboekloos rijden, frequentnet, slimme nieuwe verbindingen, betere intentieverklaring voor meer (blijvend) thuiswerken, meer spitsmijden en bij het doorstroming en toegankelijke haltes. Deze maatregelen zijn in voorbereiding reizen meer gebruik te maken van lopen, fiets, OV en deelmobiliteit. (en worden meegenomen binnen de nieuwe OV-concessie). De coronacrisis heeft er voor gezorgd dat er minder verplaatsingen zijn. In 2021 bekijken hoe we kunnen doorpakken op het thuiswerken. Zodat gunstige effecten zoals afvlakken spits en demping van eerdere piekmomenten van woon-werkverkeer, behouden blijven. Daarnaast ook aandacht voor de versobering van OVdienstregelingen en de exploitatie die onderdruk staat (doordat er minder verplaatsingen met OV, en dus minder opbrengsten, zijn).
Ruimte maken door minder autoritten, waaronder invoering intelligente toegang stadshart voor taxi's 5
Verkeer, Vervoer & Luchtkwaliteit
Op 22 september 2020 heeft het college van B&W ingestemd met de uitbreiding met 60 kentekencamera’s aan de binnenzijde van de S100 en 8 kentekencamera’s rond het stadshart voor zwaar verkeer. Per 1 november 2020 is de nieuwe milieuzone ingegaan.
In het kader van de gebiedsgerichte aanpak autoluw worden circulatiemaatregelen onderzocht om ruimte te creëren voor fietsers en voetgangers. De onderzoeken voor centrum-west, centrum-oost en de noordelijke Van Woustraat zijn afgerond en zijn opgenomen in de Nota's van Uitgangspunten (NvU’s) van deze projecten. De proeftuin intelligente toegang Oudezijde start naar verwachting medio 2021. In 2021 wordt gekeken hoe de kentekencamera’s langs de S100 en rond het stadshart voor meerdere beleidsdoelen benut kunnen worden.
In 2020 hebben in totaal 1.271 parkeerplekken een andere invulling gekregen, zoals groen, ruimte voor voetgangers of ruimte voor fiets(parkeren). Deze parkeerplaatsen zijn opgeheven zonder de parkeeroverlast te vergroten, onder andere door parkeerplaatsen in parkeergarages te benutten en de vergunningplafonds te verlagen. Tot 2025 schrappen we 7.000 tot 10.000 parkeerplekken, conform coalitieakkoord. Het aantal parkeervergunningen is conform verwachting afgenomen en de wachttijd voor nieuwe aanvragen is minder opgelopen dan verwacht. Amsterdam heeft de meeste deelauto’s van Nederland (11.111 stuks, bron: kennisplatform CROW, maart 2020). Ook groeit het aantal deelauto’s hier het hardst.
De beheersmaatregelen rondom bruggen en kademuren hebben impact op de parkeerbalans op straat. Er worden daarom scenario's en handelingsperspectieven uitgewerkt.
85
86
Zie voor nadere informatie de 'Agenda Amsterdam Autoluw'
87
Ruimte maken door minder autoparkeren, waaronder minder parkeervergunning en meer deelauto;s 6
Verkeer, Vervoer & Luchtkwaliteit
88
Mobiliteit slimmer organiseren, zie programma Smart Mobility waaronder
11
Relatie met (pijler)
Trekkende portefeuille
Samen met portefeuille(s)
Partners
Resultaat
Geplande Stand van zaken (einde 2020) oplevering
Vervolgacties en maatregelen 2021
Acties en maatregelen
Nummer
Slim organiseren van mobiliteit in de stad, waaronder werken aan alternatieven voor bezit en MAAS
7
Verkeer, Vervoer & Luchtkwaliteit
We creëren een gelijk speelveld voor mobiliteitsaanbieders en platformen om er Inzetten op het verleiden van verschillende groepen om andere keuzes te voor te zorgen dat er voldoende toegankelijke en betaalbare alternatieven voor maken om slim en schoon te reizen van en naar Amsterdam en in Amsterdam. de privé auto beschikbaar zijn in de stad. Hiermee creëren we een inclusievere Inzicht geven in de effecten voor de stad zijn wat betreft de gezondheid en de stad. portemonnee. Hierbij werken wij toe naar een mobiliteitssysteem met Acties in 2020: voldoende aanbod voor iedereen om gebruik te kunnen maken van OV, deel- 2 maanden probeeraanbod gecreëerd voor publiek professionals om te testen scooters, -fietsen, en –auto’s / MAAS als alternatief voor de privé auto. met een ebike Daarnaast wordt ruimte gemaakt voor het realiseren van mobiliteitshubs op - 1 buurthub gelanceerd in Zuid buurt –en wijkniveau in lijn met de zero emissie ambitie.
- Faciliteren van deelscooters (700 mogelijk) en (elektrische) deel(bak)fietsen Vervolgacties in 2021: (1400) - 15 – 20 buurthubs lanceren - Lanceren van 10 uitgangspunten voor steden met het World Economic Forum - Starten met de MaaS Zuidas pilot met minimaal 10.000 gebruikers om een gelijk speelveld te creëren onder mobiliteitsaanbieders en platformen - Aanbesteding stadionplein voor tank station van de toekomst - Voorbereiding van de pilot MaaS op de Zuidas en de aansluiting interoperabel te - Starten met pilot zelfrijdend vervoer op het marine terrein maken tussen private partijen - Ontwikkelingen van een visie voor de mobiliteitcentrale van de toekomst - Ontwikkelen van een mobiliteitsdataplatform om verschillende databronnen te - Invulling geven aan het project virtual cue met taxi’s ontsluiten zoals van de GVB, Parkeren etc - Starten met use cases voor digitaal mobiliteitsmanagement - Lanceren van de webapplicatie druktebeeld.amsterdam.nl om aan te geven waar het druk is Amsterdam
Inzetten op technologische innovaties, waaronder slim fietsparkeren
8
Verkeer, Vervoer & Luchtkwaliteit
Een mobiliteitsdataplatform waar verschillende databronnen ontsloten kunnen worden is gebouwd.
89
Zie voor nadere informatie het 'Programma Smart Mobility'
Focus is op data van al het verkeer (ook OV, fietsers en voetgangers) te verzamelen, te analyseren, te managen en real-time in te zetten, ook voor veilig gebruik van de openbare ruimte tijdens Covid-19 en de verbinding te leggen met het crowdmonitoring systeem. In 2021 proberen we het verzamelen van databronnen om gebruikers te versnellen, bezoekers te informeren en keuzes te geven op basis van data.
90 We hebben 300 publieke professionals (leraren, zorg, kinderopvang) een In 2021 ligt de focus op het realiseren van mobiliteitshub op strategische probeeraanbod met e-bikes aangeboden voor een periode van 1 maand. Als locaties. uitkomst hiervan wordt er met de besturen van deze publieke organisaties gekeken naar de mogelijkheid om een e-bike onderdeel te laten worden van een mobiliteitsarrangement en hoe dit aantrekkelijk gemaakt kan worden via de CAO en fiscale regelgeving. Ook zijn er verschillende participatietrajecten opgestart om ebuurthubs op straat te realiseren. Daarnaast ook de voorbereidingen voor een smart mobility lab op het stadionplein en een smart mobility hub in Zuidoost om in de openbare ruimte elektrische deelvervoer bij hubs te realiseren. Een aantal projecten die fysiek op straat worden gerealiseerd hebben echter vertraging opgelopen zoals de test met zelfrijdend vervoer (vertraging in het productieproces en verschepen naar Nederland), de realisatie van buurthubs (vertraging in het participatietraject) en het project Mobility as a Service op de Zuidas (geen gebruikers door Corona).
Slim inpassen nieuwe mobiliteitsoplossingen in de stad, waaronder buurthubs met EV
9
Verkeer, Vervoer & Luchtkwaliteit
Eigen organisatie Onderzoek mogelijkheden toename zakelijk- en woon-werkverkeer van medewerkers met fiets en OV
10
Personeel en Organisatie
Voorstel zakelijke ritten en 2020 woon-werkverkeer medewerkers Amsterdam
Delen gemeentelijke dienstvoertuigen via gemeentelijke autopool.
11
Coordinatie Bedrijfsvoering
Alle voertuigen in de gemeentepool uitstootvrij
Selectie van maatregelen uit Actieplan Schone lucht Amsterdam, en Programma Varen Milieuzones aanscherpen en vergroten Invoeren van Milieuzone (diesel-) personenauto’s
1
Verkeer, Vervoer & Luchtkwaliteit
Rijk
Milieuzone personenauto's 2020 ingevoerd
Onderzoek aanscherpen naar milieuzone vracht per 2022
2
Verkeer, Vervoer & Luchtkwaliteit
Rijk
Onderzoek uitvoeren
Aanscherpen Milieuzone (diesel-) bestelwagens
3
Verkeer, Vervoer & Luchtkwaliteit
Rijk
Geografische uitbreiding Milieuzone
4
Verkeer, Vervoer & Luchtkwaliteit
Rijk
Aangescherpte Milieuzone 2020 bestel Milieuzone geografisch 2020 uitgebreid
91
92
2022
De gemeente zet in op het woon-werkverkeer te verduurzamen. Deze opdracht voor duurzame mobiliteit wordt uitgewerkt in Q4 2020
Er liggen kansen in relatie tot stuctureel anders werken (gedeeltlijk thuis). Waardoor medewerkers minder vaak naar kantoor hoeven te komen en eventueel op andere werktijden. Er liggen kansen met de CAO-onderhandelingen en duurzaam vervoer(smiddelen) opnemen in het IKB. Doorontwikkeling Autopool heeft tot 1 juli 2020 onvoldoende prioriteit gekregen In 2021 wordt de prioriteit opgeschroefd en de focus gericht op 'sturen op voor de verdere groei. Belangrijke drempel is het 'weggeven van het eigen beschikbaarheid van het voertuig'. voertuig' door de huidige gebruikers (de business).
93
Pijler 9 Verschonen van alle vervuilende voer- en vaartuigen
94 95 96 97
98
Elk voer- en vaartuig uitstootvrij Onderzoeken met het Rijk gedifferentieerde parkeertarieven
5
Verkeer, Vervoer & Luchtkwaliteit
Actief benaderen eigenaren oude diesels
6
Verkeer, Vervoer & Luchtkwaliteit
Afspraken maken met bedrijven en instellingen mbt uitsluitend uitstootvrij taxivervoer
7
Verkeer, Vervoer & Luchtkwaliteit
Hotelbranche
Convenant sluiten met logistieke sector
8
Verkeer, Vervoer & Luchtkwaliteit
Logistieke sector
Rijk
99
100
2020
Onderzoek uitvoeren
2020
Onderdeel van aanpak milieuzone Afspraken met bedrijven en instellingen
2020
Convenant met logistieke sector
2020
2022
De milieuzone voor (diesel-) personenauto's is volgens planning ingevoerd. Dieselvoertuigen met een emissieklasse 3 of lager mogen het milieuzonegebied niet in. Eind 2020 is er een collegebesluit genomen voor aanscherping MZ 2022 vrachtwagens én autobussen. De milieuzone is volgens planning aangescherpt. Dieselvoertuigen met een emissieklasse 3 of lager mogen het mileuzonegebied niet in De milieuzone is volgens planning uitgebreid naar het gehele gebied binnen de Ring A10. Wetswijziging voor het differentieerde parkeertarieven is nog in behandeling in Tweede Kamer. Het actief benaderen van eigenaren van oude diesels in onderdeel van de invoering van de milieuzone. Het maken van afspraken met bedrijven en instellingen mt uitstootvrij maken van taxivervoer is vertraagd. Vanwege impact Corona op gehele sector wordt dit in 2021 verder opgepakt. Via commissie bevoorrading Amsterdam is er regelmatig overleg met de sector over de (impact) milieuzones en nul-emissiezone. In 2020 is een overzicht gemaakt van passende innovaties en vier haalbare pilotprojecten op het gebied van bouwlogistiek en circulair maken van de bouw(plaats): duurzame energie bij de bouwplaats, elektrificering/nieuwe brandstoffen zwaar vervoer, schoon vervoer over water, en Control Tower/monitoringstool.
101
102
Touringcars: bouwen aan ‘uitstootvrije coalitie’ van ontvangende partijen in de stad (hotels, musea etc.)
9
Verkeer, Vervoer & Luchtkwaliteit
Hotels, Musea, etc. Continu
Continu
Het uitstootvrij maken van touringcars (als ontvangende partijen in de stad) heeft vertraging opgelopen. Vanwege impact Corona op gehele sector wordt dit in 2021 opgepakt
afgerond afgerond afgerond afgerond
afgerond
In 2021 wordt gestart met het maken van afspraken met de taxi-sector. Landelijke uitvoeringsagenda stadslogistiek (vanuit klimaatakkoord) ondertekend met het ministerie, grote gemeentes en branchevertegenwoordigers.Op basis van landelijke uitvoeringsagenda gaan we lokaal verder in gesprek met logistieke sector om lokaal invulling te geven aan agenda. Met behulp van de vliegwielmiddelen wordt er ingezet op het beperken van CO2-uitstoot bouwlogistiek.
In 2021 wordt gestart met gesprekken met de branche.
12
Relatie met (pijler)
Trekkende portefeuille
Samen met portefeuille(s)
Partners
Resultaat
Geplande Stand van zaken (einde 2020) oplevering
Acties en maatregelen
Nummer
Verkennen van mogelijkheden hubs voor touringcars
10
Verkeer, Vervoer & Luchtkwaliteit Ruimtelijke Ordening
Toeristische sector Verkenning gereed
2022
Uitwerken van verduurzamingsstrategie GVB-veren
11
Verkeer, Vervoer & Luchtkwaliteit
GVB, Vervoerregio inkoopstrategie en aanbesteding
2020
Nieuwe duurzaamheidseisen instellen voor de passagiersvaart in nieuwe vergunningenstelsel
12
Water
Waternet, Eisen in nieuw Rondvaartbranche vergunningenstelsel
2022
Vervangen van gemeentelijke personenvoertuigen en bestelbussen door elektrische varianten
13
Reiniging, Openbare Ruimte & Groen
Alle personen- en kleine bestelwagen uitstootvrij
2022
Inzetten op HVO (biodiesel) gemeentelijke wagenpark tijdens de transitieperiode naar uitstootvrije voertuigen
14
Reiniging, Openbare Ruimte & Groen
Inzet HVO in plaats van diesel
2021
Netbeheerder, Energiebedrijven, Autobranche, Laadinfra sector Netbeheerder, Energiebedrijven, Autobranche, Laadinfra sector
Laadinfravisie
2020
Logistieke sector, Liander Taxibranche, Netbeheerder, Laadinfra sector Laadinfra sector, Autobranche Rondvaartbranche
uitrol snellaadinfra tbv o.a. Continu taxi Eerste 2020 waterstoftankstation
Laadpunten voor de eerste 2022 Laadpunten 2021 passagiersvaartuigen aanbesteed
103
Vanwege impact Corona op gehele sector wordt het verkennen van mogelijkheden voor hubs voor toeri in 2021 opgepakt Het uitwerken van verduurzamingsstrategie voor GVB-veren heeft vertraging opgelopen ivm geen toekenning duurzaamheidsgelden bij VJN20.
104
105
Vervolgacties en maatregelen 2021
Medio 2021 komen zowel de nieuwe Update Nota Veren als een daaraan gekoppelde kredietaanvraag in de raad. Bij goedkeuring zal tweede helft 2021 gestart kunnen worden met de aanbesteding van nieuwe emissievrije veren en bijbehorende laadinfra. In 2023 zal het eerste emissievrije veer op het IJ varen. In de jaren daarna wordt de emissievrije vloot stapsgewijs uitgebreid.
Door Coronacrisis is start nieuwe vergunningen voor passagiersvaart uitgesteld De nieuwe vergunde passagiersvaartuigen moeten uitstootrvij varen per maart tot maart 2024. Alle nieuw vergunde passagiersvaartuigen moet dan uitstootvrij 2024, alle passagiersvaartuigen moeten uitstootrvrij varen in 2025. varen, al lopende vergunde passagiersvaartuigen hebben tot 2025 de tijd om te Voorbereiden aanbesteding laadinfra op ligplaatsen passagiersvaart in tweede helft 2021. verduurzamen. Ter info: 76 % van de huidige passagiersvaartuigen vaart al uitstootvrij. Eind 2020 zijn alle 179 bromfietsen (w.o. scooters) 100% electrisch aangedreven. In 2021 wordt een volgende tranche personenvoertuigen vervangen door een Peildatum 11 november 2020 is bijna 50% van de 295 personenvoertuigen elektrische variant. Ook wordt in 2021 het Transitieplan Duurzaam Wagenpark (overwegend lease) electrisch aangedreven. Potentieel knelpunt zit in het te lage herijkt. In 2022 zijn alle personenvoertuigen elektrisch. Het streven is om in trekvermogen van electrisch aangedreven bestelbussen, waardoor vervanging 2022 ook alle bestelbussen te elektrificeren. functioneel gezien door een electrische variant niet altijd mogelijk is.
In 2021 worden nog eens 129 oplaadpunten toegevoegd in parkeergarages en In 2020 zijn in gemeentelijke panden en parkeerterreinen 103 oplaadpunten parkeerterreinen tbv elektrisch vervoer voor het eigen wagenpark. aangelegd tbv elektrische voertuigen van het eigen wagenpark.
106 Vanaf 1 oktover 2020 is de gemeente contractueel over op 100% biodiesel / HVO. Op een groot deel van de werven is reeds biodiesel beschikbaar. Op een aantal werven wordt nog aanvullende tankcapaciteit gerealiseerd. Q1 2021 is dat gereed. Alle voertuigen die op biodiesel rijden worden in 2021 voorzien van stickers om te laten zien dat de voertuigen van de gemeente rijden op HVO: ‘Dit voertuig rijdt op biodiesel’.
107
Meer laadpunten voor elektrische voertuigen en vaartuigen Opstellen laadinfravisie voor de publieke laadpunten voor voertuigen in Amsterdam
15
Vraaggestuurde en strategische uitrol van laadpunten
16
Onderzoeken opschaling logistieke hubs en snellaadinfra voor logistiek
17
Pijler 12, Werken Verkeer, Vervoer & Luchtkwaliteit Ruimtelijke Ordening aan toekomstbestendig e Pijler 12, Werken Verkeer, Vervoer & Luchtkwaliteit Ruimtelijke Ordening aan toekomstbestendig e elektriciteitsinfrastr uctuur Verkeer, Vervoer & Luchtkwaliteit Ruimtelijke Ordening
Faciliteren opschaling openbare snellaadpunten tbv taxi e.a.
18
Verkeer, Vervoer & Luchtkwaliteit Ruimtelijke Ordening
Faciliteren uitrol waterstoftankstations
19
Verkeer, Vervoer & Luchtkwaliteit Ruimtelijke Ordening
Inrichten website uitstootvrije pleziervaart
20
Water
Bepalen laadlocaties voor veren in samenwerking met netbeheerder en marktpartijen
21 22
Water Verkeer, Vervoer & Luchtkwaliteit Ruimtelijke Ordening
Logistieke sector, GVB, Netbeheerder, Laadinfra sector
Aanbesteden concessie voor laadpunten passagiersvaartuigen bij ligplaatsen
23
Water
Ruimtelijke Ordening
Rondvaartbranche, Laadpunten Netbeheerder, pleziervaartuigen Laadinfra sector aanbesteed
2021
Aanbesteden concessie voor openbare laadplekken plezier- vaartuigen
24
Water
Ruimtelijke Ordening
Netbeheerder, Energiebedrijven, Laadinfra sector
Kennisdeling met Jachhavens
2020
Ondersteunen jachthavens bij plaatsing laadinfrastructuur
25
Water
Jachthavens
Kennisdeling met Jachhavens
2020
108
109 110
111 112
113 114 Haalbaarheid onderzoeken uitstootvrij (goederen)transport over water
115
116
117
uitrol laadinfra in openbare Continu ruimte
Website 'uitstootvrije pleziervaart' Onderzoeksrapport 'transport over water'
Strategisch plan laadinfrastructuur 2020-2030 is vastgesteld door college
uitwerking van strategisch plan in een uitvoeringsplan
Strategisch plan laadinfrastructuur 2020-2030 is vastgesteld door college. De groei van Amsterdams laadnetwerk wordt voor elk kwartaal gepubliceerd op de website van gemeente Amsterdam: https://www.amsterdam.nl/parkerenverkeer/amsterdam-elektrisch/amsterdamse-laadnetwerk-cijfers/
uitwerking van strategisch plan in een uitvoeringsplan
Strategisch plan laadinfrastructuur 2020-2030 is vastgesteld door college
uitwerking van strategisch plan in een uitvoeringsplan
Strategisch plan laadinfrastructuur 2020-2030 is vastgesteld door college
uitwerking van strategisch plan in een uitvoeringsplan
2020 Strategisch plan laadinfrastructuur 2020-2030 is vastgesteld door college
2020
uitwerking van strategisch plan in een uitvoeringsplan De verduurzaming stimuleren door samenwerking met de branche. Samen met In juli 2020 is brancheoverleg gestart over thema's als veiligheid, laadstandaard, de branche ontwikkelen van factsheets. kosten. Dit zal resulteren o.a. in factsheets, die online te raadplegen zullen zijn. Het onderzoek wordt in Q1 2021 opgeleverd. Daarna wordt bekeken wat dit betekent voor delaadlocaties verduurzaming van gestart. transportNaover water. Het bepalen van laadlocaties voor veren is vertraging opgelopen ivm geen Het bepalen van is reeds de toekenning van de toekenning duurzaamheidsgelden bij VJN20.
aanvraag bij de VJN2021 zal bekeken worden welke locatie wordt gekozen om als eerste laadlocatie te dienen voor de elektrische veren.
In 2020 ias een pilot gestart met laadinfra voor 1 locatie passagersvaart. Dit geldt De aanbesteding voor laadinfra op ligplaatsen passagiersvaart bereiden we mede als voorbereiding voor de aanbesteding die later volgt. Ook werkt de voor in de 2e helft 2021. gemeente aan het ligplaatsenplan, met daarin de openbare ligplaatsen die we vanaf 2024 willen uitgeven. HIer zal dan ook indien nog niet aanwezig, laadinfra Voor het aanbesteden van concessie voor openbare laadplekken voor In vaarseizoen 2021 starten 2 pilots met laadinfra voor pleziervaart. Na pleziervaartuigen zijn twee pilots voorbereid. evaluatie volgt een laadplan en ingroeiscenario's voor de verduurzaming van de pleziervaart. In het brancheoverleg tussen gemeente en branche pleziervaart zijn ook jachthavens betrokken. Op deze manier wil de gemeente ook de jachthavens ondersteunen bij het plaatsen van laadinfrastructuur.
In het brancheoverleg staat het onderwerp kosten laadinfra jachthavens op de agenda in het eerste kwartaal 2021.
118
13
Acties en maatregelen
Trekkende portefeuille
Nummer
Relatie met (pijler)
1
Pijler 17, Bouwen Duurzaamheid aan de beweging in de stad
Ondersteuning zon in beschermd stadsgezicht. Loket voor ondersteuning aanvragen zonprojecten op 2 monumenten en beschermd stadsgezicht
Pijler 17, Bouwen Duurzaamheid aan de beweging in de stad
Samen met portefeuille(s)
Geplande Stand van zaken (einde 2020) oplevering
Partners
Resultaat
Zoncooperaties, Regionaal Energieloket
Werkend platform, bezoekers en succesvolle koppelingen aan cooperatieve projecten, adviestrajecten
Q1 2020 pilot, Q3 definitieve versie
Ruimtelijke ordening
Eigenaren monumenten, bewoners beschermd stadsgezicht
25-50 aanvragen omgevingsvergunning zonnepanelen in beschermd stadsgezicht/ op monumenten
In 2020 is voor de hele stad een kaart ontwikkeld waar vanuit Q1 2020 ondersteun welstandsperspectief op monumenten en in beschermd stadsgezicht zonnepanelen gerealiseerd kunnen worden. Er is door de Commissie Ruimtelijke ing individuele Kwaliteit (CRK) per pand aangeven of er beperkte of ruime mogelijkheden zijn aanvragen, voor het realiseren van zonnepanelen. Ook binnen de bestaande kaders in beschermd stadsgezicht en op monumenten zijn mogelijkheden zijn voor het Q2 loket
Gemeentelijke vastgoed
Duurzaamheid
Zoncooperaties
Nieuwe gemeentelijk zondaken
Q4 2020
Vervolgacties en maatregelen 2021
3. Elektriciteit
Pijler 10 Maximaal opwekken van zonne-energie op daken Ontwikkelen van het Platform Zon Zonder Zorgen. Het Platform legt verbinding met projecten van energie- coöperaties en is hét startpunt voor de Amsterdammer die met zon aan de slag wil
In 2020 is het platform en de website van Zon Zonder Zorgen ontwikkeld en gelanceerd. Via deze site kan elke Amsterdammer profiteren van zonne-energie en advies op maat krijgen. Zon Zonder Zorgen laat ook zien dat Amsterdamse energiecoöperaties een grote rol spelen in het beschikbaar maken van zonneenergie voor alle Amsterdammers, ongeacht inkomen of geschikt eigen dak. De website wordt ingezet ism de energiecooperatieven. Het aantal beschikbare zonnedaken voor energiecooperaties is beperkt.
In 2021 wordt de website geimplemteerd bij het Nieuw Amsterdams Klimaat en onderdeel van de duurzame wegwijzer. Samen met de energiecooperaties willen we de mogelijkheden onderzoeken meer cooperatieve projecten te realiseren en te publiceren op Zon Zonder Zorgen. De verwachting is dat met de vernieuwde postcoderegeling er de 2e helft van 2021 een gunstiger klimaat ontstaat voor cooperatieve projecten. Gezamenlijk onerzoeken we de kansen en proberen we initiatieven zo goed mogelijk te faciliteren door actief campagne te voeren voor Zon Zonder Zorgen.
119 In 2021 is het doel is om op basis van de studie en de testlocaties te komen tot input voor aanpassing of gemotiveerde afwijking van (Rijks)beleid voor zonnepanelen op beschermd stadsgezicht. Ook wordt gezocht naar vereenvoudiging van de uitrol door te kijken of we met woningcorporaties versnelling kan worden ingezet op het van corporatiebezit binnen het beschermde stadsgezicht. aanbrengen van zonnepanelen. Het is nog niet duidelijk voor iedereen wat er al Met de Amsterdamse vergunning checker kan makkelijk worden nagegaan of mogelijk m.b.t. het realiseren van zonne-energie op monumenten is in een vergunning nodig is voor het realiseren van zonnepanelen. De beschermd stadsgezicht. De verguningsprocedure duurt lang en is (zeker voor vergunningchecker wordt verbeterd en aagevuld met (situatietekeningen) ter bewoners) te ingewikkeld. Evenals de correspondantie/communicatie. Ook verduidelijking. Ook wordt interne procedures zijn vaak nog complex en nog niet altijd eenduidig (als het om In 2021 wordt invulling gegeven aan duurzaamheid brede verbetering van bijv. toetsing gaat). procedures, dienstverlening en communicatie rond het verduurzamen van monumenten en de gebouwde omgeving binnen beschermd stadsgezicht. Hiervoor zijn middelen uit het klimaatfonds (vliegwielmiddelen) beschikbaar gesteld.
Voor de langere termijn gekeken hoe zonnepanelen in beschermd stadsgezicht vergunningvrij kunnen worden via omgevingsplan (bij ingang omgevingsplan (gepland jan 2022).
120 In 2020 zijn 3 grote daken en wat kleinere daken in gebruik genomen. Op diverse De 24 nieuw geinventariseerde geschikte daken worden in 2021-2022 belegd gemeentelijke sportaccommodaties, zoals de monumentale panden Apollohal, door de gemeente of gegund aan energiecoöperaties. Zuiderbad en Sportfondsenbad Oost zijn panelen geplaatst. In totaal liggen op ruim 150 daken zonnepanelen. De geschiktheid van nog eens 24 andere grote daken is in kaart gebracht.
Eigen daken gemeente volleggen met zonnepanelen
3
Doelgroepenaanpak zon Woningcorporaties Versnellen bij Woningcorporaties. 20 Gezamenlijke projecten met Amsterdamse corporaties
4
Pijler 4, Energiezuinig maken van woningen
Duurzaamheid
Bouwen en Wonen
Amsterdamse corporaties en AFWC
Samenwerking binnen een Q4 2020 programmabureau zon; 10 projecten gestart
Afspraken over het versnellen van zon op corporatiewoningen zijn opgenomen in Amsterdam, AFWC en corporaties werken gezamenlijk aan de samenwerkingsafspraken met de woningcorperaties. Na totstandkoming van versnelling/wegname knelpunten o.a. in kader van uitvoeren van de Zonmotor. de samenwerkingsafspraken is sprake van goede samenwerking. Meerdere Met een extra investering van 4 miljoen euro richt de gemeente een fonds op corporaties werken actief aan de uitrol van zonnepanelen. waardoor meer projecten kunnen worden gerealiseerd en daken beter worden benut. Zo versnellen we het leggen van zonnepanelen op corporatiedaken en creeeren we werkgelegenheid.
VVE's Begeleiding Verenigingen van Eigenaren (VvE’s). VVE zonadviezen verstrekken (zie ook VVE aanpak)
5
Pijler 4, Energiezuinig maken van woningen
Duurzaamheid
Bouwen en Wonen
!WOON, corporaties
50-100 zonadviezen VVE's
Er zijn 38 aanvragen voor VVE zonadvies binnengekomen en in behandeling genomen. Adviezen VVE's worden verleend, maar geen grote getalen. Begeleiding grote VVE's moet nog starten.
121
122
123
Q4 2020
Er komt een nieuwe PCRoos regeling. Door vereenvoudiging is deze beter toepasbaar bij VVE's. Dit biedt kansen voor opschaling en wordt uitgedragen via de VVE adviezen.
Particuliere woningeigenaren Collectieve inkooptrajecten organiseren voor zonnepanelen op grondgebonden woningen
6
Pijler 4, Energiezuinig maken van woningen
Duurzaamheid
Stadsdelen
Buurtorganisaties, 4 collectieve Regionaal inkooptrajecten, > 20 Energieloket duizend bewoners benaderd
Q4 2020
In 2020 zijn we gestart om samen met de stadsdelen en actieve buurtorganisaties collectieve inkoop van zonnepanelen te organiseren. In stadsdeel Oost, Zuidoost en Noord zijn de collectieve inkoop acties georganiseerd. Dit project heeft goede resultaten opgeleverd en ruim 1200 huishoudens hebben interesse getoond in zonnepalen.
In 2021 gaan we door met deze aanpak en starten we in het eerste kwartaal met stadsdeel Noord (afronding) en Zuid. Door het vaststellen van duidelijke richtlijnen en technische specificaties voor het leggen van zonnepanelen binnen beschermd stadsgezicht en op monumenten, willen we collectieve inkoop ook voor beschermd stadsgezicht mogelijk maken.
Bedrijven en maatschappelijke organisaties Bedrijven stimuleren en aanspreken om het dak te gebruiken voor opwek van zonne energie
7
Pijler 5, Energiezuinig maken van zakelijke markt
Duurzaamheid
Economie
Haven, Zoncoalitie, Zicht op realisatie Liander zonprojecten op grootste daken
Q2 2020
In 2020 liggen er meer zonnepanelen op bedrijfsdaken dan op woningen. Er zit meer dan 160MW SDE in pijplijn. Bedrijven/organisaties met grote daken zijn aangeschreven en de grootste daken op kaart gezet. Dakeigenaren met aangevraagde SDE+ subsidie hebben we ondersteuning geboden bij de projectvoorbereiding. Grote dakeigenaren zonder SDE+ subsidie hebben wij aangeschreven en aangespoord hun dak in te zetten voor de opwek van zonneenergie. De coronacrisis heeft mogelijk invloed op de investeringsbereidheid in zonnepanelen van bedrijven.
De gemeente blijft bedrijven aansporen daken in te zetten voor het opwekken van energie. De gemeente biedt ondersteuning via technische analyses voor het gebruik van daken en doormiddel van leningen uit het duurzaamheidsfonds. Met Haven Amsterdam doen we onderzoek naar de potentie van groei in het havengebied van Amsterdam. De SDE++ subsidie lijkt minder geschikt voor zonnepanelen op middelgrote daken; dit is het meerendeel van de daken in Amsterdam. Via lobby zetten we in op een SDE++ regeling die bijdraagt aan de doelstellingen van Amsterdam.
124
125
14
Trekkende portefeuille
Samen met portefeuille(s)
Pijler 6: Energiezuinige maatschappelijke gebouwen
Duurzaamheid
Onderwijs, Sport en Recreatie
Pijler 5, Energiezuinig maken van zakelijke markt & Pijler 6, Energiezuinige maatschappelijke Pijler 5, Energiezuinig maken van zakelijke markt & Pijler 6, Energiezuinige maatschappelijke
Duurzaamheid
Economie
Duurzaamheid
Economie
11
Pijler 5, Energiezuinig maken van zakelijke markt & Pijler 6,
Duurzaamheid
Economie
12
Pijler 20, Ruimte Duurzaamheid maken voor de energietransitie en bijbehorende infrastructuur
Ruimtelijke ordening, Verkeer, Vervoer en Luchtkwaliteit
13
Pijler 20, Ruimte Duurzaamheid maken voor de energietransitie en bijbehorende infrastructuur
Verkeer, Vervoer en Luchtkwaliteit, gemeentelijk vastgoed
Acties en maatregelen
Nummer
Relatie met (pijler)
Maatschappelijke organisaties ondersteunen. Schoolbesturen ondersteunen en sportverenigingen middels zonne-energiescans en ondersteuning bij besluitvorming en inkoop
8
Zonadviezen verstrekken aan bedrijven en organisaties
9
SDE rijkssubsidiehouders ondersteunen bij realisatie van zonprojecten
10
Financiele middelen Leningen verstrekken voor zonprojecten uit het duurzaamheidsfonds aan cooperaties, VVE's, bedrijven en maatschappelijke organisaties
Partners
Resultaat
Schooldakrevolutie 50-100 nieuwe , Schoolbesturen zonprojecten op scholen geinitieeerd
Geplande Stand van zaken (einde 2020) oplevering Q4 2020
Vervolgacties en maatregelen 2021
in samenwerking met schoolbesturen is gestart met het realiseren van zonneDe succesvolle ondersteuning van schoolbesturen kan worden herhaald. Ook energie op 45 basisscholen. De aanpak voor ondersteuning gebedshuizen bij het bij sportvereningen liggen kansen voor (coopratieve) zonprojecten. We werken realiseren van zonne-energie is eveneens gestart. samen met de sportbonden (Groene Club) om alle verenigingen een zonaanbod te doen.
126
127
128
129
Dubbel ruimtegebruik Locaties voor zon langs infra voorbereiden
Via bedrijventerreinenaanpak zijn bedrijven op de Heining en CODO voorzien van In 2021 zullen de in 2020 geinitieerde zonnedaken op De Heining en CODO advies op maat. Zonadviezen zijn voor bedrijgven en organisaties ook worden gerealiseerd. beschikbaar op verzoek. In 2021 zullen rollen we bedrijventerreinen aanpak uit als onderdeel van het programma verduurzaming zakelijke markt. Zon wordt dus onderdeel van de aanpak verduurzamen bedrijventerreinen.
Zonadviezen
Q4 2020
SDE houders zijn aangeschreven met een aanbod voor ondersteuning bij projectvoorbereiding Er is 30-35 keer ondersteuning verleend in 2019-2020.
Realisatie van SDE projecten draagt in grote mate bij aan het halen van de doelstellingen. In 2021 wordt gekeken hoe verder ondersteund kan worden. Ondersteuning bij bijvoorbeeld constructieberekeningen kan helpen bij de realisatie van SDE projecten.
Aantal gefinancierde zonprojecten Nieuwe zonprojecten op bedrijven
Q4 2020 Q1 2021
Vanuit het duurzaamheidsfonds zijn in 2020 in het totaal 11 leningen toegekend Hiervan waren 7 leningen voor zonne-energiesystemen met in het totaal 840 kilowattpiek en zijn 4 leningen verstrekt voor energiebesparende projecten.
Het rentepercentage van het DZH fonds is begin 2021 aangepast. Hierdoor is het nog aantrekkelijker te investeren in zonne energie.
Locaties langs infrastructuur
Q4 2020
Amsterdam heeft EZK gevraagd om gronden langs rijksinfra op te nemen in het EZK zal Amsterdam en regiogemeenten begin 2021 berichten over rijkswegen / rijksprogramma OER. gronden die als kansrijk worden gezien en waar verdere verkenningen worden Dienst Metro en Tram heeft onderzocht wat mogelijkheden zijn voor het gestart. De gronden langs de A5 en het geluidsscherm langs de A10 Noord opwekken van elektricitieit langs metrolijnen in Amsterdam Zuidoost. Ruimtelijke lijken kansrijk om duurzame energieprojecten in de passen inpassing van panelen langs spoorinfrastructuur in dicht bevolkt gebied is echter In 2021 start de verkenning voor het gebruik van gronden langs rijkswegen in een complex vraagstuk in verband met de schaarse ruimte, benodigde de regio. Van verkenning tot realisatie zal tijd vergen. In 2021 vindt ook nader vergunningen en te betalen leges. onderzoek plaats naar de mogelijkheid om zonnepanelen nabij metrosporen in Met behulp van vliegwielmiddelen wordt er gekeken naar de mogelijkheden te passen. In 2021 gaan we adhv. de uitkomsten van de marktconsultatie een voor terugleveren van duurzaam opgewekte energie aan tractienet. pilot optuigen welke grotendeels gefinancierd is door het SMF. Directie Metro en Tram onderzoekt wat mogelijkheden zijn voor het opwekken van elektricitieit langs overige metrolijnen, bij opstelterreinen, technische ruimten en tramremises.
Projecten in voor overkapping in voorbereiding
2021
De mogelijk voor een overkapping met zonnepanelen van de parkeerlocatie bij Sportpark Sloten is onderzocht en uitgewerkt.
Haven, Zoncoalitie, > 25 gerealiseerde SDE Liander zonprojecten
RWS
130
Uitwerken mogelijkheden om parkeerlocaties te overkappen met zonnepanelen; oa onderzoek overkapping parkeerplaatsen sportpark Sloten
Begin 2021 zijn de onderzoeken afgeronden en wordt gestart met de uitvraag aan de markt.
131
2021-2023 Tijdelijke zonneweide Strandeiland: 5 mogelijk geschikte locaties zijn
Zonneweides op braakliggende terreinen IJburg (Strandeiland en Buiteneiland)
geïdentificeerd en voor deze locaties is de voorbereiding voor opname van de bestemming zonneweide in het bestemmingsplan Strandeiland getroffen. Voor 2,2 ha zijn mogelijke ontwerpvarianten uitgewerkt. Zonneweide Buiteneiland: concept plan met tijdelijke drijvende zonneweide en permanente zonneweide op land is opgesteld.
Tijdelijke zonneweide Strandeiland: uitvoeren marktverkenning voor realisatie van tijdelijke zonneweide op drie kavels, opstellen definitief ontwerp en indien nodig het voorbereiden aanvraag Klimaatfonds in verband met de tijdelijkheid (13 jaar). Zonneweide Buiteneiland: uitwerken ontwerpvarianten en investeringsmogelijkheden.
132
Stimuleren van innovatie en efficiëntie Inzetten op inzet gebruik lichtgewicht panelen grote overkappingen en in gevels
14
Eigen organisatie Realisatie zon op 30 grote daken met zoncoöperaties en voorbereiden volgende 30 daken.
15
133
Pijler 19, Duurzaamheid Stimuleren kennisontwikkeling en duurzame Gemeentelijk vastgoed
Grond en ontwikkeling Haven
Locaties met lichtgewicht panelen
Duurzaamheid. Sport en Recreatie, Verkeer, Vervoer en Luchtkwaliteit
30-60 nieuwe zonprojecten op gemeentelijke daken is samenwerking met zoncooperaties
Pijler 13, Duurzaamheid Transformeren van de haven naar duurzame batterij
Grondzaken
2021
Vooralsnog is in 2020 met name ingezet op 'normale' panelen en het verstevigen De kosten van lichtgewichtpanelen en gevelpanelen zijn vooralsnog te hoog van contructies. Meerdere pandeigenaren onderzoeken de mogelijkheid voor het voor een aantrekkelijk businesscase. We houden nieuwe innovaties en opwekken van zonne energie op de gevel. mogelijke landelijke innovatiesubsidies nauwlettend in de gaten en we ondersteunen Amsterdamse initiatieven vanuit de rol die hierbij past als Eerste tranche daken van gemeentelijk vastgoed is en wordt nog ontwikkeld De volgende tranche daken van gemeentelijk vastgoed volgt in 2021. Deze door energiecooperaties. Enkele daken bleken minder geschikt dan aangenomen; daken worden in 2021-2022 belegd door de gemeente of gegund aan hier wordt met de contractpartijen gezocht naar een oplossing energiecoöperaties. 20% van de daken van gemeentelijk vastgoed zijn in gebruik genomen, waarmee Amsterdam bereidt de realisatie van zonnepanelen op een aantal bijna 50% van de totale potentie is gerealiseerd. gemeentelijke sportaccommodaties, zoals bijvoorbeeld het Velodrome, de Callandhal en Sporthal Zeeburg voor.
134
Pijler 11 Optimaal benutten potentie windenergie Vervangen kleine windturbines Vervangen 16 windturbines van 0,66 MW door 10 van 2,2 MW
1
Haven
10 nieuwe windturbines
2021
In 2020 zijn bestaande 'kleine' turbines verwijderd voor vervanging. Het De plaatsing van de grotere turbines is gestart en in in eerste kwartaal van 2021 geinstalleerd vermogen aan windturbines neemt voor het eerst in jaren toe. Het afgerond. vermogen neemt begin 2021 toe van 66 naar 75 MW.
135
Benoemen zoekgebieden windturbines
15
Trekkende portefeuille
Samen met portefeuille(s)
Acties en maatregelen
Nummer
Relatie met (pijler)
Vaststellen Regionale Energiestrategie (RES), met daarin de zoekgebieden wind.
2
Pijler 20, Ruimte Duurzaamheid maken voor de energietransitie en bijbehorende infrastructuur
Ruimtelijke ordening
Vaststellen Amsterdamse Omgevingsvisie/plan, met daarin de zoekgebieden wind.
3
Locatiekeuze nieuwe windturbines Onderzoeken ruimtelijk-technische inpasbaarheid windturbines per zoekgebied
Pijler 20, Ruimte Ruimtelijke ordening maken voor de energietransitie en bijbehorende
4
Onderzoeken geschikte locaties, bouwmogelijkheden en exploitatiemodellen
5
Pijler 13, Duurzaamheid Transformeren van de haven naar duurzame batterij & Pijler 20, Ruimte maken voor de Pijler 13, RO, & Duurzaamheid Transformeren van de haven naar duurzame batterij & Pijler 20, Ruimte maken voor de energietransitie en bijbehorende infrastructuur
138
Vervolgacties en maatregelen 2021
Resultaat
Product: concept-RES, RES Concept1.0 RES: Q3 2020, RES 1.0: Q2 2021
Concept RES met daarin zoekgebieden voor windenergie is opgesteld en vastgesteld.
De RES 1.0 wordt voorbereid en klaargemaakt voor besluitvorming voor de zomer 2021. In 2021 zal duidelijk zijn in welke zoekgebieden de voorkeur is om planologische medewerking te verlenen aan initiatiefnemers.
Duurzaamheid
RES gemeentes regio NHZ, provincie NH, netbeheerders, coöperaties, Haven, Amsterdammers
Product: Amsterdamse Omgevingsvisie/plan, met daarin de zoekgebieden wind
De zoekgebieden Wind zijn opgenomen in de omgevingsvisie.
De omgevingsvisie wordt in 2021 voorgelegd voor besluitvorming.
Ruimtelijke ordening
Externe experts
Kaarten met gebieden + Q1-Q2 2020 Dit gebeurt na de goedkeuring van een lokaal participatieplan door het college in Het technisch en ruimtelijk onderzoek wordt betrokken bij de uitwerking van de de projectvoorbereidingsfase. RES 1.0. locaties waar windturbines ruimtelijk-technisch gezien tot de mogelijkheden behoren (grove analyse)
Grondzaken, bouwen en wonen, stadsdelen, Openbare Ruimte & Groen, Deelnemingen (PoA)
Coöperaties, ontwikkelaars, externe experts, netbeheerders, omwonenden
1. Geschikte onderzoekslocaties, 2. Extra onderzoeken (nadere analyses) 3. Tenders/overeenkomsten voor realisatie windturbines met coöperaties en/of ontwikkelaars.
2020-2022 Technisch geschikte locaties zijn in kaart gebracht. Er is gekeken naar mogelijke
Coöperaties, ontwikkelaars, netbeheerders, omwonenden
Geschikte windlocaties + projectplan
2020-2022 In de concept RES is vastgelegd dat onwikkelaars een participatieplan moeten
Locaties voor nieuwe onderstations
Q3 2020
136
137
Geplande Stand van zaken (einde 2020) oplevering
Partners
2021
exploitatiemodellen.
Vervolgonderzoek naar prioritering zoekgebieden is onderdeel van RES 1.0. Na besluit over RES 1.0 in de gemeenteraad kan er gesproken worden met mogelijke initiatiefnemers over geschikte locaties in zoekgebeid en exploitatiemogelijkheden in de zoekgebieden. De initiatiefnemers moeten dan ook het participatieproces met omwonenden organiseren.
139
Participatie Amsterdammers windturbines Opstellen projectplannen voor bewonersparticipatie met ontwikkelaars
6
Pijler 17 Bouwen Openbare Ruimte & aan de beweging in Groen, RO, de stad Duurzaamheid
Grondzaken, bouwen en wonen, democratisering, stadsdelen
1
Pijler 20, Ruimte Ruimtelijke ordening maken voor de energietransitie en bijbehorende infrastructuur
Duurzaamheid, Liander, TenneT, Energietransitie, Haven Bouwen en wonen, Grondzaken, Economie, stadsdelen, Openbare ruimte & groen, Deelnemingen
Beter benutten elektriciteitsnet door met verschillende (innovatieve) maatregelen de piekbelasting te verminderen. Bv met slimme laadinfrastructuur, opslagmogelijkheden of smart grids.
2
Uitvoeren Themastudie Elektriciteit
3
Pijler 3, Doorgroeien naar een stadsbrede warmteinfrastructuur & Pijler 9, Verschonen van alle Pijlervervuilende 3,
Duurzaamheid, Bouwen en wonen, Economie, stadsdelen, Grondzaken, Verkeer, vervoer & luchtkwaliteit, Openbare ruimte & groen Duurzaamheid,
Na het bestuurlijk vaststellen van het participatieplan wordt deze uitgevoerd, opstellen en dat turbines minimaal voor 50% in lokaal eigendom moeten worden en wordt er gerapporteerd over het gevoerde proces. De verwachting is dat het ontwikkeld. De initiatiefnemers in het gebied Noorder IJ-plas hebben een proces zal leiden tot een vergunningenaanvraag. participatieplan opgesteld.
140
Pijler 12 Werken aan toekomstbestendige elektriciteitsinfrastructuur O.a. intensieve en innovatieve samenwerking met Liander (en TenneT) Ruimtelijke reserveringen maken voor o.a. nieuwe onderstations.
Het onderzoek naar locaties voor nieuwe onderstations loopt. Voor de meest urgente gebieden is eind 2020 een locatie vastgesteld. Strandeiland is opgenomen in Stedenbouwkundig Plan. Zeeburgereiland en Nieuwe Meer zijn bijna afgerond. Verdere opgave wordt gedefenieerd in de Visie Elektriciteitsnetwerk 2050
Voor een aantal locaties voor nieuwe onderstations wordt een definitieve keuze voorbereid. Voor overige locaties/zoekgebieden wordt Q2 2021 een Visie Elektriciteitsnetwerk opgeleverd. In dit product wordt gezamenlijk met Liander en TenneT de visie op het elektriciteitsnetwerk van 2050 en een uitvoeringsagenda voor de korte en middellange termijn vastgesteld. Liander en gemeente starten in 2021 een innovatietraject om te onderzoeken op welke wijze assets van Liander beter kunnen worden ingepast binnen de hoogstedelijke context van Amsterdam.
141
142
143
Uitvoeren bestuursopdracht nutsvoorzieningen (o.a. over de impact van alle ontwikkelingen in de stad op de ruimtevraag voor nutsvoorzieningen in de boven- en ondergrond).
144
4
Ruimtelijke ordening
Ruimtelijke ordening Doorgroeien naar een stadsbrede warmteinfrastructuur & Pijler 9, Verschonen van alle Pijlervervuilende 3, Ruimtelijke ordening, Doorgroeien naar Openbare ruimte & een stadsbrede groen, Grondzaken warmteinfrastructuur & Pijler 9, Verschonen van alle vervuilende voer- en vaartuigen &
Liander, Innovatieve projecten (o.a. 2020-2022 Als onderdeel van het programma Elekriciteitsvoorziening Amsterdam wordt oa ingezet op slimme oplossingen voor laadinfrsatructuur, opslagmogelijkheden en grootverbruikers, flex-power in sd Zuid, smart grids. leveranciers, gebiedsontwikkeling ontwikkelaars, EZK Buiksloterham)
Liander, TenneT
Energietransitie, Bouwen en wonen, Economie, stadsdelen, Verkeer, vervoer & luchtkwaliteit Duurzaamheid, Liander, TenneT, Energietransitie, Waternet Bouwen en wonen, EZ, Stadsdelen, Deelnemingen (PoA), Verkeer, vervoer & luchtkwaliteit
Op meerdere plekken in de stad starte onderzoeken/pilots plaats naar de mogelijkheden van FLEX-oplossingen. Liander en gemeente werken gezamenlijk aan marktverkenningen: CS-gebied integrale benadering, en Nieuw West en Havengebied:marktverkenning voor innovatieve oplossingen die kunnen helpen bij het tijdig aansluiten van ontwikkelingen (o.a. zon PV). Waar mogelijk stimuleren we de verkenning en realisatie van opslag i.c.m. zonnepanelen, zowel bij EV laadinfrastructuur als in gebouwen t.b.v. peakshaving.
Update Themastudie Elektriciteit
Q3 2020
Themastudie Elektriciteit wordt geupdate. Themastudie geeft een nog beter en Begin 2021 iwordt de update themastudie Elektriciteit afgerond en wordt de verfijnder beeld van de opgave m.b.t. het elektriciteitsnetwerk. themastudie bestuurlijk geagendeerd. Hierin is nieuw beleid meegenomen Handelingsperspectief wordt hiermee vergroot. We kunnen gezamenlijk eerder (Transitievisie Warmte, Actieplan Schone Lucht, Vestigingsbeleid Datacenters, acteren op voorziene knelpunten. De opgave m.b.t. de elektriciteitsinfrastructuur RES, Omgevingsvisie, etc.). wordt lokaal nog groter. Nieuwe thema's als elektrisch koken bij horeca zorgen We kunnen met de nieuwe inzichten gezamenlijk eerder acteren op voorziene voor meer impact op het net, m.n. in het centrum van de stad. knelpunten.
Resultaat Bestuursopdracht nutsvoorzieningen
Q4 2020
De eerste fase van de bestuursopdracht is in Q3 2020 afgerond en hierover is de Raad geinformeerd. In de tweede en derde fase hebben we ons gericht op het formuleren van de oplossingsrichtingen, doorwerking in de organisatie en externe samenwerking. Het interne transitieteam Duurzaam V&OR is per 1 oktober 2020 van start gegaan, er is een werkplan opgesteld en de implementatie van acties is gestart. Voorbeelden op inhoudelijk vlak: stimuleren circulariteit en de versnelling van verduurzaming materiaalgebruik in de openbare ruimte. Voorbeelden van acties om de transitie intern te starten: een peiling over duurzaamheid onder alle collega’s, bij elke afdeling/team het gesprek voeren hoe huidig duurzaamheidsbeleid relateert aan hun werkzaamheden, en diverse
In Q1 2021 wordt de bestuurlijke afronding van de bestuursopdracht nutsvoorzieningen verwacht. Daarnaast wordt er ingezet op het versterken van de interne en externe samenwerking ten aanzien van de inrichting van de boven- en ondergrond. Het onder de aandacht brengen van de opgaven in de onder- en bovengrond in het kader van de energietransitie en de klimaatadaptatie. Begin 2021 is het vervolg gestart met een externe procesmanager. In de loop van 2021 volgt een integraal MVOI actieplan, worden pilots uitgevoerd en zullen de geleerde lessen worden meegenomen van dit project naar de lijnorganisatie. Indien nodig worden deze lessen ook geborgd in de ontwikkeling van het nieuwe Bureau Duurzaam Opdrachtgeven (BDO).
16
Acties en maatregelen
Trekkende portefeuille
Samen met portefeuille(s)
Deelnemingen
EZ, Duurzaamheid
2
Duurzaamheid
EZ
3
Duurzaamheid
Nummer
Relatie met (pijler)
Partners
Resultaat
Geplande Stand van zaken (einde 2020) oplevering
Vervolgacties en maatregelen 2021
4. Haven & Industrie
Pijler 13 Transformeren van de haven naar duurzame batterij Verkennen van het financieringsinstrumentarium Verkenning van financieringsinstrumentarium voor het realiseren van de transitie naar de ‘duurzame 1 batterij voor de stad, regio en Europa’. Gekeken wordt of een deel van inkomsten van het HbA uit fossiele activiteiten hiervoor kunnen worden aangewend.
Advies aan college over Q4 2020 aanpassing van finacieringsinstrumentariu m voor het Havenbedrijf
Havenbedrijf Amsterdam heeft (samen met haar strategisch plan) een meerjarenbegroting ingediend waarin de omvangrijke investeringen zijn opgenomen die nodig zijn voor verduurzaming van het havencomplex. Er is een extern advies ingewonnen bij ERAC om investeringsbehoeften en mogelijkheden op een rij te zetten. Het ontbreken van investeringsinstrumenten zal de komende jaren niet het knelpunt vormen. Er zijn op dit moment verschillende investeringsinstrumenten (Groeifonds, SDE++, EU Corona Herstelfonds, Invest NL, Klimaatfonds van G-A) waarmee de transitie moet worden bekostigd. We zijn actief in overleg met Havenbedrijf Amsterdam en bedrijven over duurzame planontwikkeling en mogelijkheden voor aantrekken van investeringen.
Er komt een investeringscommissie om investeringsvoorstellen van Havenbedrijf Amsterdam te beoordelen. Verschillende acties worden in gang gezet om investeringen aan te trekken voor de verduurzaming van de Haven en industrie.
Public Affairs
Lobbystrategie voor de Q2 2020 haven als duurzame batterij voor stad, regio en Europa
Er is samen met Havenbedrijf Amsterdam een gezamenlijke lobby strategie opgesteld voor de verduurzaming van Haven & Industrie waarin de volgende lobbyprioriteiten zijn benoemd: - aansluiting op de waterstof backbone - hogere belastingen voor fossiele kerosine in de luchtvaart - financiering voor CCS bij Afval Energie Bedrijf.
Gezamenlijk met het Havenbedrijf Amsterdam wordt lobby gevoerd richting Rijk en EU met als gezamenlijke doel om via een verdere verduurzaming van de Haven & Industrie bij te dragen aan de klimaatdoelstellingen van Rijk en EU. Er wordt ingezet op 3 prioriteiten: - aansluiting op de waterstof backbone - hogere belastingen voor fossiele kerosine in de luchtvaart - financiering voor CCS bij Afval Energie Bedrijf.
Deelnemingen
Havenbedrijf
In de Havenstrategie 2021 - Q4 2020 2025 wordt een target in MW's pf PJ's opgehangen aan de ontwikkeling van de opwek en opslag van duurzame energie in de
Havenbedrijf Amsterdam heeft doelstellingen geexpliciteerd in haar Strategisch Plan 2020 - 2025: in 2025 65% omzet non-fossiel, terreinen uitgegeven voor circulair en energietransitie, 150.000 m2 extra zon, 10 MW wind.
We werken in 2021 samen door met Havenbedrijf Amsterdam aan een duurzamere haveneconomie en werken aan duurzame planontwikkeling en aantrekken van investeringen vanuit Groeifonds, Invest NL en het Europese Herstelfonds.
Duurzaamheid
EZ
Havenbedrijf
Vier expertsessies waarvan Q4 2020 de belangrijkste inzichten worden gebruikt voor de actualisatie van de Routekaart AKN.
Er zijn meerdere sessies georganiseerd met interessante stakeholders als Greenpeace, Schiphol, Vattenfall. Ook heeft de gemeente zich verbonden aan het EU Industry & Energy Summit.
Netwerkbijeenkomsten en expertsessies met kennisdeling als doel worden voortgezet.
Werk en Inkomen
EZ, Duurzaamheid
Havenbedrijf
Verkenning naar kansen voor duurzame werkgelegenheid in het Havengebied
Q4 2020
Er is aangesloten bij relevante trajecten zoals MRA Green Deal en Plan duurzaam Er wordt aangesloten bij relevante trajecten zoals MRA Green Deal en Plan herstel en Banenmotoren. duurzaam herstel en Banenmotoren, waarbij tevens uitvoering wordt gegeven aan twee moties die zijn aangenomen in het kader van de gemeentelijke visie op de haven.
EZ
Bestuursplatform NZKG, Gasunie
Twee waterstofbuisleidingen
Voor 2025 De projecten voor het realiseren van twee essentiele waterstofinfrastructuren in Realiseren van twee essentiele waterstofinfrastructuren:
2 inzamelvoertuigen en 4 vuilniswagens die op waterstof rijden
2020
145
Opstellen lobbystrategie voor verduurzaming haven Opstellen van een lobbystrategie gebaseerd op de wijze waarop de Amsterdamse Haven als duurzame batterij bij kan dragen aan de klimaatdoelstellingen van het Rijk en de EU en hoe het Rijk en de EU kunnen bijdrage.
146
Target voor de opwek en opslag duurzame energie in de Haven Gemeente en het Havenbedrijf koppelenen ambitieuze target aan de ontwikkeling van de batterij voor de stad, de regio en Europa die zowel gaat over de opwek als opslag van duurzame energie.
147
Organiseren van expertsessies duurzame batterij voor de stad Samen met de belangrijkste stakeholders organiseren we vier expertsessies met de hoofdrolspelen in 4 het havengebied om meer duiding te geven aan de inrichting en de werking van de duurzame batterij voor de stad.
148
Verkennen van kansen voor duurzame werkgelegenheid in het Havengebied In kaart brengen wat de gevolgen zijn van de klimaatambities voor de werkgelegenheid in het Havengebied inclusief de potentie van werkgelegenheid in de duurzame industrie en energie op- en overslag sector.
5
149
Pijler 14: Ontwikkelen groene waterstofeconomie Realiseren van waterstof infrastructuur Realiseren van twee essentiele waterstofinfrastructuren: 1 · Nieuwe waterstofbuisleiding tussen IJmuiden en Amsterdam, die industrie direct toegang biedt tot waterstof · De waterstofbackbone tussen industrieclusters in Noord Nederland, Den Helder, NZKG en Rotterdam, door het omzetten van bestaande gasleiding van Gasunie. Voor beide infrastructuren werken we nauw samen met de partners uit het bestuursplatform NZKG.
Pijler 20, Ruimte Duurzaamheid maken voor de energietransitie en bijbehorende infrastructuur
het havengebied liggen op koers en hierin werken we als gemeente nauw samen · Nieuwe waterstofbuisleiding tussen IJmuiden en Amsterdam, die industrie met onze partners uit het bestuursplatform NoordZeeKanaalGebied. direct toegang biedt tot waterstof · De waterstofbackbone tussen industrieclusters in Noord Nederland, Den Helder, NZKG en Rotterdam, door het omzetten van bestaande gasleiding van Gasunie. Voor beide infrastructuren werken we nauw samen met de partners uit het bestuursplatform NZKG.