1. 20241024 Populytics Rapportage Amsterdam Maakt Ruimte Definitief

Resultaten van de raadpleging over de ruimte in Amsterdam Een onderzoek voor de werkgroep Amsterdam Maakt Ruimte, in opdracht van de gemeente Amsterdam

24 oktober 2024

Colofon Dit onderzoek is uitgevoerd door Populytics, een spin-off van de TU Delft, in opdracht van de gemeente Amsterdam.

Auteurs

Niek Mouter (niek@populytics.nl) Jetske Mulder (jetske@populytics.nl) Martijn de Vries (martijn@populytics.nl)

Datum

24 oktober 2024

Versie

Definitief

Contact

Populytics b.v. Frambozenweg 139 2321 KA Leiden info@populytics.nl www.populytics.nl

Inhoudsopgave 1. Managementsamenvatting ……………………………………………………………………………………………………………………………………………... p. 5 De belangrijkste uitkomsten op één pagina. Managementsamenvatting

2. Samenvatting …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..... p. 6 De belangrijkste uitkomsten, conclusies en aanbevelingen. Samenvatting

3. Over het onderzoek ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………....p. 12 De verschillende onderdelen van de online raadpleging. Ook wordt hier besproken hoe de deelnemersgroepen die hebben meegedaan aan de raadpleging eruitzagen, en wat ze van de raadpleging vonden. Over het onderzoek

4. Resultaten ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… p. 21 De uitkomsten van de raadpleging. Resultaten

5. Methodologie en verantwoording ……………………………………………………………………………………………………………………………………… p. 56 De methodologische keuzes gemaakt bij het opstellen en uitvoeren van de raadpleging. Methodologie en verantwoording

6. Bijlagen ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….… p. 60 Een aantal aanvullende analyses en cijfers is hier opgenomen. Het betreft hier de analyses die zijn gemaakt met de data van de open raadpleging. Bijlagen

3

1. Managementsamenvatting

Managementsamenvatting Achtergrond

Resultaten

• 4.796 mensen deden mee: 975 uit een representatief panel en 3.821 uit een open raadpleging. • Deelnemers beoordeelden de raadpleging gemiddeld met een 7,3.

De volgende resultaten worden breed gedragen, door jong en oud, theoretisch- en praktisch opgeleiden, mannen en vrouwen, mensen die met verschillende vervoermiddelen reizen en door mensen uit verschillende delen van de stad. De resultaten: Er zijn geen doelen waar volgens de gemiddelde deelnemer veel meer of veel minder aandacht voor moet komen. Ook is er bij veel doelen een groep deelnemers die het geven van minder aandacht motiveert met het argument dat ze tevreden zijn met hoe het nu geregeld is, of dat we tevreden moeten zijn met minder. De twee doelen die te maken hebben met veiligheid in de stad, krijgen van de gemiddelde paneldeelnemer de meeste aandacht. Daarna volgen vijf doelen die ongeveer evenveel aandacht krijgen van paneldeelnemers. Deze hebben te maken met een basisniveau van bereikbaarheid voor iedereen en een groene stad. Dit wordt ook gedeeld door deelnemers aan de open raadpleging. De gemiddelde paneldeelnemer geeft minder aandacht aan drie doelen. Deze hebben allen te maken met bereikbaarheid met de auto. Voor de deelnemer aan de open raadpleging komt daar nog een vierde doel bij dat minder aandacht krijgt: betaalbaar parkeren.

Aanbevelingen • We bevelen de gemeente Amsterdam aan om een aantal verschillende doelen te realiseren, en niet te focussen op één doel. • Op basis van de voorkeuren van deelnemers, bevelen we aan om vooral meer aandacht te geven aan het verbeteren van veiligheid in de stad. • Op basis van de voorkeuren van deelnemers, bevelen we aan meer aandacht te geven aan het verbeteren van het basisniveau bereikbaarheid en groen in de stad. • Op basis van de voorkeuren van deelnemers, bevelen we aan om minder aandacht te geven aan bereikbaarheid per auto.

5

Deelnemers onderbouwen deze keuzes bijvoorbeeld door te stellen dat ze Amsterdam ervaren als onvoldoende veilig, bereikbaar of groen. Maar ook omdat ze veiligheid, bereikbaarheid en groen zien als een vanzelfsprekend recht.

Onderbouwingen "Niet alles kan en moet per se kunnen." "Om te zorgen dat iedereen mee kan doen in de maatschappij moet iedereen zich veilig en vrij voelen om deel te nemen aan het verkeer."

"Veilig buiten kunnen spelen lijkt me een mensenrecht en een eerste levensbehoefte voor kinderen. Het maakt ook dat andere aspecten, zoals het veilig maken voor ouderen en voor minder validen er ook bij gebaat zijn." "Ja buitenwijken zoals grote delen van noord zijn slecht bereikbaar"

“Groen maakt een stad leefbaar. Een stad waarin gewoond wordt moet ruimte hebben om in te recreëren, spelen, ademhalen" "Absoluut. Auto’s, taxi’s, trams en bussen rijden krankzinnig. Zou mijn kinderen met geen fijn gevoel buiten laten spelen in de toekomst als het zo blijft."

2. Samenvatting

Overzicht Aanleiding De gemeente Amsterdam werkt aan een nieuwe koers voor de inrichting en het gebruik van de openbare ruimte in de stad. Dit programma heet Amsterdam Maakt Ruimte. Er moeten scherpe keuzes gemaakt worden om te zorgen dat Amsterdam ook in de toekomst een gezonde, leefbare, veilige en bereikbare stad kan zijn. Er zijn bijvoorbeeld beperkte financiële middelen en er is te weinig ruimte in de stad om alles uit te voeren. Om ervoor te zorgen dat de keuzes aansluiten bij de behoeften en waarden van de bewoners en bezoekers van Amsterdam, is het belangrijk om het burgerperspectief centraal te stellen bij het maken van deze keuzes. Methode Om dit burgerperspectief te integreren, heeft de gemeente, in samenwerking met Populytics, een raadpleging uitgevoerd op basis van de Participatieve Waarde Evaluatie (PWE) methode. De essentie van een PWE is dat grote groepen burgers een advies kunnen geven over een keuzevraagstuk van de gemeente Amsterdam. Burgers worden als het ware op de stoel van de gemeente gezet. Het keuzevraagstuk van de gemeente wordt nagebootst in een online omgeving. Burgers ervaren het dilemma waar de gemeente voor staat. Ze krijgen een overzicht van de voor- en nadelen van de opties waartussen de gemeente kan kiezen en de beperkingen die er zijn. Vervolgens wordt er aan de deelnemers gevraagd wat zij hun gemeente adviseren.

De uitkomsten van de PWE helpen de gemeente Amsterdam om keuzes te maken voor het programma Amsterdam Maakt Ruimte, die beter aansluiten bij de voorkeuren, waarden en zorgen van bewoners en bezoekers. Deze PWE-raadpleging bestond uit twee delen: • Deel 1: De keuzetaak met zestien doelen, over de ruimte in Amsterdam. • Deel 2: Vragen over de demografische kenmerken van deelnemers. Deelnemers 4.796 mensen deden mee aan de raadpleging voor Amsterdam Maakt Ruimte. Dit waren 975 deelnemers vanuit een panel dat representatieve uitkomsten oplevert voor de Amsterdamse bevolking op de kenmerken leeftijd, gender en opleidingstype. En 3.821 deelnemers uit een open raadpleging waar iedereen aan mee kon doen. Deelnemers beoordeelden de raadpleging gemiddeld met een 7,3. Vraagstelling in de PWE Deelnemers konden voor de zestien doelen aangeven of ze vonden dat een doel minder aandacht (schuifje naar links) of meer aandacht (schuifje naar rechts) zou moeten krijgen. Als deelnemers een schuifje verplaatsten, dan zagen ze het effect op de metertjes Inspanning Gemeente en Ruimte in de Gemeente. Als ze veel doelen 'meer aandacht’ hadden gegeven, dan kwamen de metertjes in het rood en konden deelnemers niet verder. Ze moesten dan schuifjes terug- of naar links zetten.

7

Deelnemers prioriteren veiligheid en basisniveau bereikbaarheid Panel

De grafiek laat zien waar de gemiddelde deelnemer aan de panel- en open raadpleging het schuifje heeft neergezet: -1 ‘Veel minder aandacht’ -0,5 ‘Minder aandacht’, 0 ‘Geen extra aandacht’, 0,5 ‘Meer aandacht’ en 1 ‘Veel meer aandacht’. De resultaten van de panelraadpleging verschillen van de resultaten van de open raadpleging, omdat ze verschillende deelnemersgroepen bevatten. De panelraadpleging is representatief voor Amsterdam. De open raadpleging is dat niet: deze bevat relatief veel theoretisch opgeleide mensen, vrouwen en mensen tussen de 35 en 54. De uitkomsten van de panelraadpleging worden breed gedragen, door jong en oud, theoretisch- en praktisch opgeleiden, mannen en vrouwen, mensen die veel met de auto reizen en mensen die veel fietsen en door mensen uit verschillende delen van de stad. Meer aandacht voor de meeste doelen De gemiddelde deelnemer aan de panelraadpleging adviseert om meer aandacht te geven aan dertien van de zestien doelen. Voor deze doelen moet de gemeente zich meer inspannen volgens de gemiddelde paneldeelnemer. De gemiddelde deelnemer aan de open raadpleging adviseert om meer aandacht te geen aan twaalf van de zestien doelen. Er zijn geen doelen waar volgens de gemiddelde panel- of open deelnemer 'veel meer aandacht’ of ‘veel minder aandacht’ voor moet komen.

Meer aandacht voor veiligheid, basisniveau bereikbaarheid en een groene stad Er is één doel dat significant meer aandacht krijgt van de gemiddelde paneldeelnemer dan de rest van de doelen: veilig buitenspelen voor kinderen. Het doel dat daarna de meeste aandacht krijgt heeft ook te maken met veiligheid: veilig verkeer, vooral voor kwetsbare verkeersdeelnemers. Daarna volgen vijf doelen die ongeveer evenveel extra aandacht krijgen van paneldeelnemers. Deze hebben te maken met een basisniveau van bereikbaarheid (snel en frequent openbaar vervoer; alle wijken goed bereikbaar met het openbaar vervoer; belangrijke voorzieningen kunnen bereiken met de fiets en toegankelijkheid voor de rolstoel, rollator en kinderwagen) en een groene stad (een groene stad met veel bomen, parken en natuur). Ook deelnemers aan de open raadpleging geven deze doelen meer aandacht.

8

Minder aandacht voor bereikbaarheid per auto De gemiddelde paneldeelnemer geeft minder aandacht aan drie doelen. Deze hebben allen te maken met bereikbaarheid met de auto: snel en makkelijk met de auto van en naar het centrum; veel taxi’s en goed bereik voor taxi’s; en de auto dichtbij de bestemming parkeren. Voor de gemiddelde deelnemer aan de open raadpleging komt daar nog een vierde doel bij dat minder aandacht krijgt: betaalbaar parkeren.

Open

Veilig buitenspelen voor kinderen

0,31 0,41

Veilig verkeer, vooral voor kwetsbare verkeersdeelnemers

0,24 0,36

Snel en frequent openbaar vervoer

0,24 0,42

Een groene stad met veel bomen, parken en natuur Alle wijken goed bereikbaar met het openbaar vervoer Belangrijke voorzieningen kunnen bereiken met de fiets Toegankelijkheid voor de rolstoel, rollator en kinderwagen

0,23 0,23

0,50 0,45

0,22 0,38 0,21 0,31 0,17 0,33

Fiets dichtbij de bestemming parkeren Betaalbaar parkeren

0,17

-0,23

Met de fiets of te voet snel en prettig door de stad reizen

0,17

Veel parken, pleinen en terrassen

0,13

Minder overlast van droogte of veel regen Ruimte voor laden en lossen voor ondernemers

0,08 0,26 0,03

Auto dichtbij de bestemming parkeren Veel taxi's en goed bereik voor taxi's Snel en makkelijk met de auto van en naar het centrum Veel minder aandacht

-0,01 -0,46 -0,41 -0,54

0,41

0,33

-0,09 -0,15 -0,16

Minder aandacht

Geen extra aandacht

Meer aandacht

Veel meer aandacht

Deelnemers prioriteren veiligheid en basisniveau bereikbaarheid Panel

Veiligheid De twee doelen die te maken hebben met veiligheid in de stad, krijgen van de gemiddelde paneldeelnemer de meeste aandacht. Uit de argumenten die deelnemers geven voor deze keuzes, blijkt dat veel deelnemers veilig verkeer en veilig buitenspelen een vanzelfsprekend recht vinden. Daarnaast geven veel deelnemers aan te ervaren dat het verkeer vaak onveilig is, en dat er weinig plekken zijn waar kinderen veilig kunnen buitenspelen. Het belang van een veilige stad komt ook terug in de motivaties die deelnemers geven bij andere doelen. Bijvoorbeeld, deelnemers die meer aandacht geven aan belangrijke voorzieningen kunnen bereiken met de fiets noemen dat fietsen een veiliger alternatief is voor de auto. Basisniveau van bereikbaarheid voor iedereen De overige doelen die van de gemiddelde paneldeelnemer meer aandacht krijgen (meer dan 0,2 punten), hebben te maken met een basisniveau van bereikbaarheid voor iedereen. Dit basisniveau bereikbaarheid betreft bereikbaarheid met de fiets en het openbaar vervoer, en bereikbaarheid voor mensen met een rollator, rolstoel of kinderwagen. Deelnemers geven uiteenlopende argumenten voor het geven van meer aandacht aan deze doelen. Een aantal terugkerende thema’s: • Deelnemers vinden het belangrijk dat de stad en haar voorzieningen bereikbaar zijn voor iedereen.

Waaronder, maar niet beperkt tot: bewoners van alle stadsdelen, mensen met een kleinere portemonnee, ouderen en mensen met een rolstoel. • Deelnemers noemen bij verschillende doelen dat het openbaar vervoersnetwerk van Amsterdam op sommige punten nog tekortschiet. Vooral het nachtvervoer en de verbindingen naar de stadsdelen Nieuw-West en Noord worden vaak genoemd als punten van zorg. • Deelnemers vinden het belangrijk dat plekken en voorzieningen met de fiets bereikbaar zijn. Mogelijke maatregelen die genoemd worden, zijn bijvoorbeeld het breder maken van fietspaden en het aanleggen van meer fietsparkeerplaatsen.

Open

Veilig buitenspelen voor kinderen

0,31 0,41

Veilig verkeer, vooral voor kwetsbare verkeersdeelnemers

0,24 0,36

Snel en frequent openbaar vervoer

0,24 0,42

Een groene stad met veel bomen, parken en natuur Alle wijken goed bereikbaar met het openbaar vervoer Belangrijke voorzieningen kunnen bereiken met de fiets Toegankelijkheid voor de rolstoel, rollator en kinderwagen

0,23

9

0,45

0,22 0,38 0,21 0,31 0,17 0,33

Fiets dichtbij de bestemming parkeren Betaalbaar parkeren

0,17

-0,23

Met de fiets of te voet snel en prettig door de stad reizen

0,17

Veel parken, pleinen en terrassen

0,13

Minder overlast van droogte of veel regen Ruimte voor laden en lossen voor ondernemers

0,08 0,26 0,03

Auto dichtbij de bestemming parkeren

Groen Daarnaast wordt door de gemiddelde paneldeelnemer meer aandacht gegeven aan een groene stad. Dit wordt door deelnemers voornamelijk onderbouwd door te stellen dat groen verschillende functies heeft in de stad: het is een plek voor recreatie, helpt tegen hittestress, en bevordert biodiversiteit.

0,23

0,50

Veel taxi's en goed bereik voor taxi's Snel en makkelijk met de auto van en naar het centrum Veel minder aandacht

-0,01 -0,46 -0,41 -0,54

0,41

0,33

-0,09 -0,15 -0,16

Minder aandacht

Geen extra aandacht

Meer aandacht

Veel meer aandacht

Deelnemers geven minder prioriteit aan de auto Panel

Minder ruimte voor de auto De doelen die minder aandacht krijgen van de gemiddelde paneldeelnemer, hebben allen te maken met bereikbaarheid met de auto. Dit komt overeen met de motivaties die deelnemers geven: deelnemers geven bij verschillende doelen aan te vinden dat de auto minder ruimte moet krijgen in de stad. In plaats daarvan moeten het openbaar vervoer, de fiets en wandelen gestimuleerd worden. Het valt daarbij op dat ook deelnemers die hebben aangegeven veel met de auto te reizen, de doelen die te maken hebben met bereikbaarheid per auto en taxi de minste aandacht geven van alle doelen. Uit de argumenten die deelnemers geven voor hun keuzes blijkt dat veel deelnemers vinden dat de auto al genoeg ruimte heeft in de stad, en zelfs minder ruimte moet krijgen. In plaats daarvan moet reizen met het openbaar vervoer en de fiets gestimuleerd worden. Onderbouwingen hiervoor zijn dat dit gezonder is, veiliger, beter is voor het milieu en voor fietsen specifiek: dat het past bij de Amsterdamse cultuur. Hoewel de gemiddelde deelnemer minder aandacht geeft aan bereikbaarheid per auto, zijn er ook deelnemers die voorwaarden stellen. Mensen die deze doelen minder aandacht geven, stellen als voorwaarde: de auto moet steeds meer geweerd worden uit de stad, maar dit moet niet ten koste gaan van de bereikbaarheid van minder mobiele mensen.

Tegelijkertijd is bereikbaarheid van minder mobiele mensen voor sommige deelnemers een reden om meer aandacht te geven aan deze doelen: de auto is voor mensen met een rolstoel, rollator of kinderwagen een noodzakelijk vervoermiddel. Tevreden Bij bijna alle doelen is er een groep deelnemers die het geven van minder aandacht motiveert met het argument dat ze tevreden zijn met hoe het nu geregeld is, of dat we tevreden moeten zijn met minder. Deelnemers stellen: er moeten keuzes gemaakt worden in waar we geld en ruimte aan besteden, daarbij zijn sommige zaken noodzakelijk en moeten we bij andere zaken onze verwachtingen bijstellen. Bijvoorbeeld bij het doel belangrijke voorzieningen kunnen bereiken met de fiets stelt een aantal deelnemers dat dit al goed geregeld is in Amsterdam.

Open

Veilig buitenspelen voor kinderen

0,31 0,41

Veilig verkeer, vooral voor kwetsbare verkeersdeelnemers

0,24 0,36

Snel en frequent openbaar vervoer

0,24 0,42

Een groene stad met veel bomen, parken en natuur Alle wijken goed bereikbaar met het openbaar vervoer Belangrijke voorzieningen kunnen bereiken met de fiets Toegankelijkheid voor de rolstoel, rollator en kinderwagen

0,23

0,45

0,22 0,38 0,21 0,31 0,17 0,33

Fiets dichtbij de bestemming parkeren Betaalbaar parkeren

0,17

-0,23

Met de fiets of te voet snel en prettig door de stad reizen

0,17

Veel parken, pleinen en terrassen

0,13

Minder overlast van droogte of veel regen Ruimte voor laden en lossen voor ondernemers

0,08 0,26 0,03

Auto dichtbij de bestemming parkeren Veel taxi's en goed bereik voor taxi's Snel en makkelijk met de auto van en naar het centrum

10

0,23

0,50

Veel minder aandacht

-0,01 -0,46 -0,41 -0,54

0,41

0,33

-0,09 -0,15 -0,16

Minder aandacht

Geen extra aandacht

Meer aandacht

Veel meer aandacht

Aanbevelingen Meerdere doelen aandacht geven De meeste doelen krijgen van de gemiddelde paneldeelnemer ‘meer aandacht’. Drie doelen krijgen ‘minder aandacht’. Daarbij krijgt geen van de doelen ‘veel meer aandacht’ of ‘veel minder aandacht’. We adviseren de gemeente Amsterdam daarom, om aandacht te geven aan een aantal verschillende doelen, en niet te focussen op één doel. Meer ruimte voor veiligheid, basisniveau bereikbaarheid en groen Paneldeelnemers willen dat er meer aandacht is voor de doelen die te maken hebben met veiligheid: veilig buitenspelen voor kinderen en veilig verkeer. Mensen vinden dit een vanzelfsprekend recht voor alle bewoners en bezoekers van Amsterdam. Tegelijkertijd is de veiligheid in de stad iets waar deelnemers zelf vaak problemen mee ervaren: bijvoorbeeld met hard rijdende auto’s en elektrische fietsen. Deze voorkeur wordt breed gedeeld, onder verschillende groepen paneldeelnemers: jong en oud, woonachtig in verschillende delen van de stad, en met verschillende opleidingstypes en financiële situaties. Ook willen paneldeelnemers dat er meer aandacht komt voor de doelen die te maken hebben met een basisniveau bereikbaarheid voor iedereen. Paneldeelnemers willen dat alle delen en voorzieningen van de stad goed bereikbaar zijn met het openbaar vervoer en de fiets en voor iedereen, waaronder mensen met een rolstoel, rollator of kinderwagen.

Deelnemers zijn relatief tevreden met de huidige situatie, maar zien ruimte voor verbetering, met name in het openbaar vervoersnetwerk van de stad. Ook deze voorkeuren worden breed gedeeld onder verschillende groepen paneldeelnemers. Ook willen paneldeelnemers dat er meer aandacht komt voor het groener maken van de stad, met een oog op duurzaamheid en recreatie. Als de gemeente Amsterdam schaarse middelen en ruimte moet verdelen, bevelen we aan om meer aandacht te geven aan het verbeteren van de veiligheid in de stad, het basisniveau bereikbaarheid voor iedereen, en groen. Minder ruimte voor de auto Paneldeelnemers geven drie doelen minder aandacht, die te maken hebben met bereikbaarheid met de auto: de auto dichtbij de bestemming parkeren, met de auto naar het centrum kunnen komen en bereikbaarheid per taxi. Deze voorkeur wordt breed gedeeld, onder verschillende groepen paneldeelnemers: jong en oud, woonachtig in verschillende delen van de stad, en met verschillende opleidingstypes, veelgebruikte vervoermiddelen en financiële situaties. Ook deelnemers die (vaak) met de auto reizen geven deze doelen minder aandacht dan de andere doelen. Als de gemeente Amsterdam schaarse middelen en ruimte moet verdelen, bevelen we aan om minder aandacht te geven aan het bereikbaarheid met de auto of taxi.

Aanbeveling voor vervolgonderzoek Kijkend naar de verschillende stadsdelen, zien we dat mensen uit het centrum van Amsterdam minder aandacht geven aan de doelen, dan mensen uit de andere stadsdelen. In de motivaties die deelnemers geven, zien we een aantal mogelijke verklaringen, zoals dat centrumbewoners andere verwachtingen hebben, of dat mensen in het centrum minder problemen ervaren met bijvoorbeeld bereikbaarheid per fiets of openbaar vervoer. Een vervolgonderzoek zou dergelijke verschillen tussen stadsdelen en de doelen die ze belangrijk vinden verder kunnen uitdiepen. 11

3. Over het onderzoek We lichten in dit hoofdstuk ook toe hoe het onderzoek er voor deelnemers uitzag. De raadpleging is te vinden op www.samenruimtemaken-amsterdam.nl. De raadpleging kan nog ingevuld worden, maar antwoorden worden niet meer geregistreerd. Ook wordt de samenstelling van de deelnemers besproken en vergeleken met de Amsterdamse gemiddelden voor leeftijd, gender en opleidingstype. Ook wordt hier toegelicht wat deelnemers van het onderzoek vonden.

Wat is de PWE? De Participatieve Waarde Evaluatie (PWE) is een participatiemethode die Populytics vaak inzet om mensen te betrekken bij beslissingen die hen gaan raken. De methode is ontwikkeld en gevalideerd door wetenschappers.

De essentie van een PWE-raadpleging is om deelnemers in een online omgeving op de stoel van de besluitvormer te zetten, in dit geval de gemeente Amsterdam. Deelnemers krijgen een keuzetaak, waarin ze het beleidsdilemma ervaren van de beleidsmakers en besluitvormers die bezig zijn de ruimte in Amsterdam te verdelen richting de toekomst. Deelnemers zien realistische beleidsopties die de besluitvormers overwegen en de beperkingen die er zijn. Wat adviseren ze als zij in de schoenen van een besluitvormer zouden staan? Vervolgens motiveren deelnemers hun advies. Door mee te doen aan de raadpleging begrijpen deelnemers beter de complexiteit van de beleidskeuze. En de resultaten stellen beleidsmakers en besluitvormers in staat om hun keuzes beter aan te sluiten op voorkeuren, waarden en zorgen van deelnemers. Deze PWE-raadpleging bestond uit twee delen: • Deel 1: De keuzetaak, over de ruimte in Amsterdam • Deel 2: Vragen over de demografische kenmerken van deelnemers De PWE-raadpleging stond online tussen 7 juni en 1 augustus 2024. Deelnemers konden meedoen aan de raadpleging in het Nederlands, of in het Engels. De raadpleging is te vinden op www.samenruimtemaken-amsterdam.nl. De raadpleging kan nog ingevuld worden, maar antwoorden worden niet meer geregistreerd.

13

Doel van de PWE-raadpleging De openbare ruimte in Amsterdam staat onder druk door de snelle groei van de stad, qua inwonersaantallen, maar ook wat betreft verkeersbewegingen. Deze trend zal doorzetten richting 2050. Veel Amsterdammers ervaren nu al verkeersstress, wat vooral ouderen en kinderen treft. Daarnaast zorgt klimaatverandering voor meer hitte, droogte en wateroverlast, waar de stad onvoldoende op is voorbereid. De uitdaging is om een gezonde, leefbare stad te behouden voor alle bewoners en bezoekers van Amsterdam. Waar maken we ruimte voor in Amsterdam? Hier houdt de gemeente zich mee bezig middels de werkgroep Amsterdam Maakt Ruimte (AMR). Bij het bepalen waar ruimte voor wordt gemaakt in Amsterdam, is het belangrijk om het burgerperspectief prominent terug te laten komen. Om die input te krijgen is met beleidsmakers en belanghebbenden een PWE ontworpen. Met een PWE-raadpleging worden de belangrijke waarden, voorkeuren en zorgen van inwoners rond bereikbaarheid in beeld gebracht. Met de resultaten van de PWEraadpleging kan worden nagegaan of het burgerperspectief adequaat wordt meegenomen in de doelen van AMR. Dit burgerperspectief is belangrijk omdat het uitgangspunt van AMR is dat mobiliteit geen doel op zichzelf is, maar ten dienste staat van belangrijke maatschappelijk-economische activiteiten. Doelen zijn een instrument om daarop te sturen.

Om die doelen in te vullen, is het van belang te weten welke onderliggende waarden, preferenties en percepties burgers en gebruikers hebben bij bereikbaarheid. Daarbij zijn een aantal thema’s cruciaal om tot doelen te kunnen komen, waarvoor de PWE input zal leveren.

Keuzetaak: Wat vind je belangrijk voor de toekomst van Amsterdam? Toelichting Doel: Inzicht krijgen in de waarde die bewoners en bezoekers van Amsterdam toekennen aan verschillende doelen voor de toekomst van de stad. Keuzesituatie: Deelnemers konden aangeven of ze vonden dat een doel minder aandacht (schuifje naar links) of meer aandacht (schuifje naar rechts) zou moeten krijgen. Er waren zestien doelen. Het verplaatsen van de schuifjes had invloed op de metertjes Inspanning gemeente en Ruimte in de stad. Als deelnemers ongeveer 10 doelen 'meer aandacht’ hadden gegeven, of 5 doelen 'veel meer aandacht’, dan kwamen de metertjes in het rood en konden deelnemers niet verder. Ze moesten dan schuifjes terug- of naar links zetten. Onder de informatieknoppen konden deelnemers aanvullende informatie lezen over ieder doel. Motivatie en vervolgvragen: Deelnemers konden hun keuzes toelichten.

14

Afkortingen De volgende afkortingen gebruiken we in het rapport om de verschillende doelen aan te geven. Originele formulering doel

Afkorting

Alle wijken van Amsterdam moeten goed bereikbaar zijn met het openbaar vervoer.

Alle wijken goed bereikbaar met het openbaar vervoer

Amsterdam moet goed toegankelijk zijn met een rolstoel, rollator of kinderwagen.

Toegankelijkheid voor rolstoel, rollator en kinderwagen

Amsterdam moet minder overlast hebben als het weer heel droog is of als het heel veel regent.

Minder overlast van droogte of veel regen

De ondernemers in Amsterdam moeten de ruimte krijgen om hun voorraad naar hun bedrijf te brengen.

Ruimte voor laden en lossen voor ondernemers

De stad moet groen zijn, met veel bomen, parken en natuur.

Een groene stad met veel bomen, parken en natuur

Er moeten in Amsterdam veel parken, pleinen en terrassen zijn. Daar kunnen mensen elkaar ontmoeten, en samen eten Veel parken, pleinen en terrassen en drinken.

15

Er moeten veel taxi's zijn in Amsterdam. En taxi's moeten snel van de ene naar de andere plek kunnen komen.

Veel taxi's en goed bereik voor taxi's

Het openbaar vervoer in Amsterdam moet snel en vaak rijden.

Snel en frequent openbaar vervoer

Het verkeer in Amsterdam moet veilig zijn. Ook voor kwetsbare mensen zoals ouderen en kinderen.

Veilig verkeer, vooral voor kwetsbare verkeersdeelnemers

Kinderen moeten veilig buiten kunnen spelen in Amsterdam.

Veilig buitenspelen voor kinderen

Mensen moeten belangrijke voorzieningen (zoals een school, supermarkt of huisarts) kunnen bereiken met de fiets.

Belangrijke voorzieningen kunnen bereiken met de fiets

Mensen moeten hun auto kunnen parkeren dichtbij de plek waar ze moeten zijn.

Auto dichtbij de bestemming parkeren

Mensen moeten hun fiets goed kunnen parkeren in de buurt van hun huis of de plek waar ze moeten zijn.

Fiets dichtbij de bestemming parkeren

Mensen moeten met de fiets of te voet snel en prettig door de stad kunnen reizen.

Met de fiets of te voet snel en prettig door de stad reizen

Mensen moeten snel en makkelijk met de auto van en naar het centrum van Amsterdam kunnen komen.

Snel en makkelijk met de auto van en naar het centrum

Parkeren in Amsterdam moet voor iedereen betaalbaar zijn.

Betaalbaar parkeren

We laten de adviezen zien van twee groepen deelnemers Twee kernwaarden van een goed participatietraject zijn dat 1) de groep die deelneemt een representatieve afspiegeling is van alle bewoners en bezoekers van Amsterdam, en 2) dat iedereen die dat wil mee kan doen. Om beide doelen te halen, hebben we de raadpleging zowel met een representatief panel als met een open raadpleging gedaan.

Panel

Open raadpleging

975 deelnemers hebben meegedaan via een panel.

In totaal hebben 3.821 mensen deelgenomen aan de open raadpleging.

Deelnemers konden de raadpleging in het Nederlands of in het Engels invullen.

Iedereen die advies wilde geven over de ruimte in Amsterdam, kon dit doen. Dit kon in het Nederlands of in het Engels.

Deze deelnemers zijn geworven via een panelbureau om representatief te zijn voor de Amsterdamse bevolking. Op basis van de uitkomsten van deze groep, kunnen representatieve conclusies getrokken worden voor de Amsterdamse bevolking, op de kenmerken leeftijd, geslacht en opleidingstype. In sommige analyses laten we alleen de data van het panel zien. Reden hiervoor is dat deze data representatief zijn op leeftijd, gender en opleidingstype. De conclusies die we op basis van deze data trekken zijn dan representatief voor de Amsterdamse bevolking.

De open raadpleging is per definitie niet representatief. Daarvoor doen we een panel raadpleging. Een open raadpleging trekt typisch gezien meer deelnemers met een uitgesproken mening en/of een expliciet belang/interesse bij het onderwerp. De open raadpleging heeft twee doelen: 1) iedereen die advies wil geven over dit thema de kans geven om dit te doen; 2) deelnemers aan de open raadpleging geven veel uitgebreidere onderbouwingen bij hun keuzes dan betaalde deelnemers uit de panel raadpleging. Dit geeft meer inzicht in de waarden die achter voorkeuren liggen. Omdat de open raadpleging niet representatief is, laten we in deze rapportage voornamelijk de resultaten zien van de panelraadpleging. De bijlagen bevatten een aantal analyses voor de open raadpleging.

16

Samenstelling van de deelnemers Naar gender, leeftijd, opleiding en meest gebruikte vervoermiddel

Open raadpleging

Panel (n=975)

Open (n=3.821)

Gemiddelde Amsterdam

Man

50%

41%

51%

Vrouw

49%

54%

49%

Anders

1%

4%

Jonger dan 34

42%

42%

41%

Tussen 35 en 64

44%

47%

44%

Ouder dan 65

14%

11%

16%

Praktisch

11%

3%

22%

Midden

24%

12%

30%

Theoretisch

65%

85%

48%

Auto

38%

35%

Trein

9%

30%

Bus, Tram of Metro

18%

43%

Fiets

34%

83%

Deelvervoer

6%

4%

Gender

Leeftijd

Opleiding

Meest gebruikte vervoermiddel

17

Panel

Toelichting De tabel laat de verdeling van de deelnemers zien. De belangrijkste uitkomsten: • In totaal hebben 4.796 mensen advies gegeven. Deelnemers deden mee in het Nederlands of in het Engels. Er waren twee raadplegingen: een panel- en een open raadpleging. • Panelraadpleging: De deelnemersgroep aan de panelraadpleging is ongeveer gelijk aan het Amsterdams gemiddelde voor gender en leeftijd. Wat betreft opleidingstype zijn er meer theoretisch opgeleide deelnemers dan in Amsterdam gemiddeld is. Om met deze data toch representatieve uitspraken te kunnen doen over de populatie van Amsterdam, zijn de uitkomsten herwogen op opleidingstype. Zie de methodologische verantwoording. • Open raadpleging: De deelnemersgroep aan de open raadpleging omvat relatief meer vrouwen en theoretisch opgeleide deelnemers vergeleken met het Amsterdamse gemiddelde, en iets minder 65-plussers. We hebben hier niet voor gecorrigeerd in de analyse omdat de open raadpleging niet als doel heeft om representatieve uitkomsten te genereren. Cijfers over het gemiddelde van Amsterdam zijn gebaseerd op cijfers van het CBS (2021). Omdat deelnemers meerdere opties aan konden vinken bij meest gebruikte vervoermiddel, tellen deze percentages op tot meer dan 100%.

Samenstelling van de deelnemers Naar relatie met de stad Amsterdam, stadsdeel waar ze wonen en stadsdeel waar ze werken

Relatie met de stad Amsterdam Ik woon in Amsterdam Ik werk in Amsterdam Ik ben ondernemer in Amsterdam Ik ben bezoeker van Amsterdam Stadsdeel wonen Amsterdam Zuidoost Amsterdam Centrum Amsterdam Nieuw-West Amsterdam Noord Amsterdam Oost Amsterdam West Amsterdam Zuid Weesp Stadsdeel werken Amsterdam Zuidoost Amsterdam Centrum Amsterdam Nieuw-West Amsterdam Noord Amsterdam Oost Amsterdam West Amsterdam Zuid Weesp 18

Panel (n=975)

Open (n=3.821)

79% 42% 6% 10% (n=773) 10% 23% 11% 22% 12% 10% 11% 1% (n=411) 6% 36% 10% 16% 11% 10% 8% 0%

74% 47% 11% 19% (n=2.364) 6% 15% 10% 10% 21% 21% 16% 1% (n=1.505) 6% 35% 5% 5% 15% 11% 17% 1%

Gemiddelde Amsterdam

10% 10% 18% 12% 16% 16% 16% 3%

Open raadpleging

Panel

Toelichting De tabel laat de verdeling van de deelnemers zien, naar de relatie met de stad en naar stadsdeel waar ze wonen en werken. De belangrijkste uitkomsten: • Deelnemers die aangaven in Amsterdam te werken of wonen, kregen de vervolgvraag in welk stadsdeel ze wonen of werken. 79% van de paneldeelnemers gaf aan in Amsterdam te wonen. En 42% van de paneldeelnemers gaf aan in Amsterdam te werken. • De deelnemersgroep van de panelraadpleging is ongeveer gelijk aan het Amsterdams gemiddelde wat betreft stadsdeel waar ze wonen. Wel zijn er relatief weinig mensen uit de stadsdelen Nieuw-West, West en Zuid. En er zijn relatief veel mensen uit de stadsdelen Centrum en Noord. • De deelnemersgroep aan de open raadpleging is ongeveer gelijk aan het Amsterdams gemiddelde qua stadsdeel waar mensen wonen. • Van de deelnemers die in Amsterdam werken, werken de meeste deelnemers, zowel de panel- als de open deelnemers, in Amsterdam Centrum. Cijfers over hoeveel mensen er gemiddeld in ieder stadsdeel wonen zijn gebaseerd op cijfers van de gemeente Amsterdam (2023). Omdat deelnemers bij de relatie met de stad Amsterdam meerdere opties aan konden vinken, tellen deze percentages op tot meer dan 100%.

Hoe hebben deelnemers de raadpleging ervaren en gewaardeerd? "Fijn om mee te denken"

Toelichting

De grafieken hiernaast laten zien hoeveel deelnemers het (helemaal) eens en (helemaal) oneens waren met verschillende stellingen over de raadpleging. Het betreft hier de antwoorden van paneldeelnemers en open deelnemers samen.

"Ik denk dat het belangrijk is om de inwoners te betrekken, dus ben erg blij met deze enquete."

De belangrijkste resultaten: • Deelnemers geven gemiddeld een 7,3 aan de raadpleging. 92% van de deelnemers geeft de raadpleging een voldoende. Dit is een hoog cijfer, in vergelijking met hoe andere, vergelijkbare PWE’s worden beoordeeld. • Iets meer dan driekwart van de deelnemers (76%) zegt er op te vertrouwen dat dit onderzoek eerlijk is. Dit is vergelijkbaar met andere PWE’s. • Bijna alle deelnemers (89%) zeggen dit een belangrijk onderwerp te vinden om hun mening over te geven. Dit percentage vergelijkbaar met andere PWE’s. • Twee derde van de deelnemers (66%) zegt te vinden dat de raadpleging goed te begrijpen was. Dit is iets lager dan bij andere PWE’s.

Ik vond het een belangrijk onderwerp om mijn mening over te geven 2%

Ik vertrouw er op dat dit een eerlijk onderzoek is 5% 19%

76%

Ik vond het onderzoek moeilijk te begrijpen

9%

15%

19% (Helemaal) mee oneens Neutraal (Helemaal) mee eens

19

"Dit was een prima onderzoek. Ik hoop echter dat de gemeente er iets mee doet. Ik heb al aan veel 'inspraakavonden' meegedaan. Het zijn meestal 'verplicht' door de overheid georganiseerde bijeenkomsten waar met de uitkomst niets wordt gedaan."

Panel

Open raadpleging

66% 89%

Hoe hebben deelnemers de raadpleging ervaren en gewaardeerd? Panel

Open raadpleging

Toelichting

Deze methode moet vaker worden ingezet om inwoners te betrekken bij overheidsbeleid

De grafieken hiernaast laten zien hoeveel deelnemers het (helemaal) eens en (helemaal) oneens waren met verschillende stellingen over de raadpleging. Het betreft hier de antwoorden van paneldeelnemers en open deelnemers samen. De belangrijkste resultaten: • Driekwart van de deelnemers (75%) vindt dat de PWEmethode vaker ingezet moet worden om inwoners te betrekken bij overheidsbeleid. Dit is vergelijkbaar met andere PWE’s. • Meer dan de helft van de deelnemers (56%) zegt door mee te doen aan de PWE, iets te hebben geleerd over de keuzes die de gemeente moet maken over ruimte in de stad. Dit is iets lager dan bij andere PWE’s. • Meer dan de helft van de deelnemers (55%) zegt beslissingen over ruimte in de stad makkelijker te kunnen accepteren, als er veel mensen meedoen aan dit onderzoek. Dit is vergelijkbaar met andere PWE’s. • Meer dan de helft van de deelnemers (58%) zegt meer vertrouwen te hebben in de beslissingen van de gemeente Amsterdam, als de gemeente vaker bewoners mee laat denken op deze manier. Dit is vergelijkbaar met andere PWE’s.

5%

14% 20%

56%

31%

75%

Als veel mensen meedoen aan deze raadpleging, dan zijn de uiteindelijke besluiten over dit onderwerp voor mij beter te accepteren

Als de gemeente Amsterdam vaker op deze manier inwoners laat meedenken over dit soort keuzes, dan krijg ik meer vertrouwen in de besluiten van de gemeente Amsterdam

13%

(Helemaal) mee oneens Neutraal (Helemaal) mee eens

20

Doordat ik meedoe aan deze raadpleging heb ik geleerd over de keuzes die de gemeente moet maken over dit thema

55%

12%

32%

58%

30%

4. Resultaten De keuzetaak was een schuifjes-PWE met zestien doelen. In dit hoofdstuk worden de volgende resultaten besproken: 4.1. Resultaten 4.2. Resultaten LKCA 4.3. Resultaten motivaties bij de gemaakte keuzes

4.1. Resultaten

Keuzetaak: Wat vind je belangrijk voor de toekomst van Amsterdam?

Panel

Betrouwbaarheidsinterval 0,31

Veilig buitenspelen voor kinderen Veilig verkeer, vooral voor kwetsbare verkeersdeelnemers

0,24

Snel en frequent openbaar vervoer

0,24

Een groene stad met veel bomen, parken en natuur

0,23

Alle wijken goed bereikbaar met het openbaar vervoer

0,23

Belangrijke voorzieningen kunnen bereiken met de fiets

0,22

Toegankelijkheid voor de rolstoel, rollator en kinderwagen

0,21

Fiets dichtbij de bestemming parkeren

0,17

Betaalbaar parkeren

0,17

Met de fiets of te voet snel en prettig door de stad reizen

0,17

Veel parken, pleinen en terrassen

0,13

Minder overlast van droogte of veel regen

0,08

Ruimte voor laden en lossen voor ondernemers

0,03

Auto dichtbij de bestemming parkeren

-0,09

Veel taxi's en goed bereik voor taxi's

-0,15

Snel en makkelijk met de auto van en naar het centrum

-0,16

Veel minder aandacht

23

Minder aandacht

Geen extra aandacht

Meer aandacht

• Een steekproef heeft altijd een mate van onzekerheid. Als alle Amsterdammers zouden deelnemen, dan zouden de uitkomsten met 95% zekerheid binnen het betrouwbaarheidsinterval vallen. • Deze betrouwbaarheidsintervallen zijn klein, wat betekent dat de resultaten van de gemiddelde deelnemer weinig verschillen van de resultaten die we zouden krijgen als iedereen zou deelnemen. • Het verschil tussen doelen is significant als er geen overlap zit in hun waardebereik. Bijvoorbeeld: het betrouwbaarheidsinterval van veilig buitenspelen voor kinderen overlapt niet met die van de andere doelen. Er is dus een significant verschil, waardoor we 95% zeker weten dat Amsterdammers dit het belangrijkste doel vinden.

Toelichting De grafiek laat zien waar de gemiddelde paneldeelnemer het schuifje neerzet. • De gemiddelde paneldeelnemer adviseert om meer aandacht te geven aan dertien van de zestien doelen. De twee doelen die het meeste aandacht krijgen hebben te maken met veiligheid: veilig buitenspelen voor kinderen en veilig verkeer, vooral voor kwetsbare verkeersdeelnemers. • Daarna volgen vijf doelen die allemaal ongeveer evenveel aandacht krijgen. Deze hebben te maken met een basisniveau van bereikbaarheid (snel en frequent openbaar vervoer; alle wijken goed bereikbaar met het openbaar vervoer; belangrijke voorzieningen kunnen bereiken met de fiets; en toegankelijkheid voor de rolstoel, rollator en kinderwagen) en een groene stad (een groene stad met veel bomen, parken en natuur). Veel • De gemiddelde paneldeelnemer adviseert om minder aandacht te geven meer aan drie doelen, welke allemaal te maken hebben met reizen met de auto. aandacht

Keuzetaak: Wat vind je belangrijk voor de toekomst van Amsterdam? Panel

Open

Veilig verkeer, vooral voor kwetsbare verkeersdeelnemers Snel en frequent openbaar vervoer Een groene stad met veel bomen, parken en natuur Alle wijken goed bereikbaar met het openbaar vervoer

Belangrijke voorzieningen kunnen bereiken met de fiets Toegankelijkheid voor de rolstoel, rollator en kinderwagen Fiets dichtbij de bestemming parkeren Betaalbaar parkeren Met de fiets of te voet snel en prettig door de stad reizen

0,17

Veel parken, pleinen en terrassen

0,13

Minder overlast van droogte of veel regen

0,08

Ruimte voor laden en lossen voor ondernemers

0,03

Auto dichtbij de bestemming parkeren

-0,46

Veel taxi's en goed bereik voor taxi's

-0,41

Snel en makkelijk met de auto van en naar het centrum Veel minder aandacht

24

-0,23

-0,54

-0,01 -0,09

0,41 0,33

0,26

-0,15 -0,16

Minder aandacht

Geen extra aandacht

Meer aandacht

Panel

Toelichting

0,31 0,41 0,24 0,36 0,24 0,42 0,23 0,5 0,23 0,45 0,22 0,38 0,21 0,31 0,17 0,33 0,17

Veilig buitenspelen voor kinderen

Open raadpleging

Veel meer aandacht

De grafiek laat zien waar de deelnemers aan de panel- en open raadpleging het schuifje gemiddeld hebben neergezet. Een aantal opvallende zaken: • Een open raadpleging trekt doorgaans gezien meer deelnemers met een uitgesproken mening en/of een specifiek belang of interesse in het onderwerp. Dat zien we ook hier terug in de keuzes: deelnemers in de open raadpleging geven sterker meer of minder aandacht aan de doelen. • Er zijn meer overeenkomsten dan verschillen tussen de panel en open raadpleging. Doelen die in de panelraadpleging meer aandacht krijgen, krijgen dat ook in de open raadpleging. Wel zien we dat de preferenties in de open raadpleging sterker zijn dan in de panelraadpleging. Bijvoorbeeld aan met de fiets of te voet snel en prettig door de stad reizen wordt door deelnemers aan de open raadpleging meer aandacht gegeven. • De gemiddelde deelnemer uit de open raadpleging adviseert om minder aandacht te geven aan vier doelen: • Snel en makkelijk met de auto van en naar het centrum • Veel taxi’s en goed bereik voor taxi’s • Auto dichtbij de bestemming parkeren • Betaalbaar parkeren • Deze doelen krijgen ook in de panelraadpleging minder aandacht, met uitzondering van betaalbaar parkeren, dat in de panelraadpleging meer aandacht krijgt.

Keuzetaak: Wat vind je belangrijk voor de toekomst van Amsterdam? Toelichting

Veilig buitenspelen voor kinderen

De grafiek laat het percentage paneldeelnemers zien dat het schuifje op de verschillende punten van de slider heeft gezet. Deze analyse is ook gemaakt voor de open raadpleging. Zie hiervoor de bijlagen.

Veilig verkeer, vooral voor kwetsbare verkeersdeelnemers Snel en frequent openbaar vervoer Een groene stad met veel bomen, parken en natuur Alle wijken goed bereikbaar met het openbaar vervoer

Gemiddeld geeft 41% van de deelnemers (veel) meer aandacht aan een doel. Voor een aantal doelen ligt dit percentage hoger: De drie doelen waar dit percentage het hoogst voor is: • Veilig buitenspelen voor kinderen (60% geeft (veel) meer aandacht) • Veilig verkeer (53% geeft (veel) meer aandacht) • Alle wijken goed bereikbaar met het openbaar vervoer (53% geeft (veel) meer aandacht)

Belangrijke voorzieningen kunnen bereiken met de fiets Toegankelijkheid voor de rolstoel, rollator en kinderwagen Fiets dichtbij de bestemming parkeren Betaalbaar parkeren Met de fiets of te voet snel en prettig door de stad reizen Veel parken, pleinen en terrassen Minder overlast van droogte of veel regen Ruimte voor laden en lossen voor ondernemers Auto dichtbij de bestemming parkeren Veel taxi's en goed bereik voor taxi's Snel en makkelijk met de auto van en naar het centrum 0% Veel minder aandacht

25

Minder aandacht

Panel

10%

20%

Geen extra aandacht

30%

40%

50%

Meer aandacht

60%

70%

80%

90% 100%

Veel meer aandacht

Gemiddeld geeft 19% van de deelnemers (veel) minder aandacht aan een doel. Voor een aantal doelen ligt dit percentage hoger De drie doelen waar dit percentage het hoogst voor is: • Snel en makkelijk met de auto van en naar het centrum (42% geeft (veel) minder aandacht) • Veel taxi's en goed bereik voor taxi’s (39% geeft (veel) minder aandacht) • De auto dichtbij de bestemming parkeren (37% geeft (veel) minder aandacht)

Keuzetaak: Naar gender Panel

Man

Vrouw

Toelichting 0,23

Veilig Veilig buitenspelen voor kinderen buitenspelen voor kinderen

0,18 0,30 0,18 0,29 0,17 0,28 0,18 0,27 0,16 0,28 0,14 0,29 0,12 0,22 0,09 0,24 0,12 0,22 0,09 0,15 0,04 0,11 0,04 0,04

Veilig verkeer, vooral voorvoor zwakkere verkeersdeelnemers Veilig verkeer, vooral kwetsbare verkeersdeelnemers Snel en frequent openbaar vervoervervoer Snel en frequent openbaar Een groene stad met parkenparken en natuur Een groene stadveel metbomen, veel bomen, en natuur Alle wijken goed goed bereikbaar met het openbaar vervoervervoer Alle wijken bereikbaar met het openbaar Belangrijke voorzieningen kunnen bereiken met demet fietsde fiets Belangrijke voorzieningen kunnen bereiken Toegankelijkheid voor rolstoel, rollator en kinderwagen Toegankelijkheid voor rolstoel, rollator en kinderwagen Fiets dichtbij de bestemming parkeren Fiets dichtbij de bestemming parkeren Betaalbaar parkeren Betaalbaar parkeren Met de fiets te voet prettig door dedoor stadde reizen Met de of fiets of tesnel voeten snel en prettig stad reizen

Veel parken, pleinenpleinen en terrassen Veel parken, en terrassen Minder overlast van droogte of veel of regen Minder overlast van droogte veel regen Ruimte voor laden enladen lossen ondernemers Ruimte voor envoor lossen voor ondernemers

Veel taxi's entaxi's goeden bereik taxi's Veel goedvoor bereik voor taxi's Snel en Snel makkelijk met de auto vanauto en naar hetnaar centrum en makkelijk met de van en het centrum

26

Voor het panel is getoetst of mannen en vrouwen hun aandacht anders verdelen over de doelen. Hieruit blijkt een statistisch significant verschil (p <0,05) voor twaalf doelen. Deze doelen zijn dikgedrukt in de grafiek. Aan alle twaalf doelen waar mannen en vrouwen hun aandacht significant anders verdelen, geven vrouwen meer aandacht dan mannen.

Ondanks deze verschillen zien we dat de prioritering van de 16 doelen nagenoeg hetzelfde is. Namelijk, doelen die te maken hebben met veiligheid krijgen het meeste prioriteit, samen met doelen die te maken hebben met het basisniveau van bereikbaarheid en een groene stad. En doelen die te maken hebben met bereikbaarheid per auto krijgen de minste aandacht.

-0,11 -0,07 -0,13 -0,17 -0,16 -0,16

Auto dichtbij de bestemming parkeren Auto dichtbij de bestemming parkeren

Meer aandacht

De grafiek laat zien waar de gemiddelde deelnemer aan de panelraadpleging het schuifje heeft neergezet, verdeeld naar mannen en vrouwen. Zie de bijlagen voor de analyse van de open raadpleging.

0,38

Veel meer aandacht

Geen extra aandacht

Meer aandacht

Veel meer aandacht

Keuzetaak: Naar leeftijd Panel

Jonger dan 35

Tussen 35 en 65

Ouder dan 65

Veilig buitenspelen voor voor kinderen Veilig buitenspelen kinderen

0,22

Veilig vooral voor zwakkere verkeersdeelnemers Veiligverkeer, verkeer, vooral voor kwetsbare verkeersdeelnemers

0,20 0,20

SnelSnel en frequent openbaar vervoer en frequent openbaar vervoer EenEen groene stadstad metmet veelveel bomen, parken en natuur groene bomen, parken en natuur AlleAlle wijken goed bereikbaar met met het openbaar vervoer wijken goed bereikbaar het openbaar vervoer Belangrijke voorzieningen kunnen bereiken met de fiets Belangrijke voorzieningen kunnen bereiken met de fiets Toegankelijkheid voor rolstoel, rollator en kinderwagen Toegankelijkheid voor rolstoel, rollator en kinderwagen Fiets dichtbij de bestemming parkeren Fiets dichtbij de bestemming parkeren Betaalbaar parkeren Betaalbaar parkeren MetMet de de fiets of teofvoet snelsnel en prettig door door de stad fiets te voet en prettig de reizen stad reizen

VeelVeel parken, pleinen en terrassen parken, pleinen en terrassen MinderMinder overlast van droogte of veelofregen overlast van droogte veel regen Ruimte voorvoor laden en lossen voor voor ondernemers Ruimte laden en lossen ondernemers AutoAuto dichtbij de bestemming parkeren dichtbij de bestemming parkeren Veel taxi's goed voor taxi's Veel en taxi's en bereik goed bereik voor taxi's Snel en makkelijk metmet de auto van en naar het centrum Snel en makkelijk de auto van en naar het centrum Meer aandacht

27

-0,40 Veel meer aandacht

-0,03 -0,11 -0,18 -0,12 -0,16 -0,18 -0,05 -0,17

Toelichting

0,34 0,45

De grafiek laat zien waar de gemiddelde deelnemer aan de panelraadpleging het schuifje heeft neergezet, per leeftijdsgroep. Zie de bijlagen voor de analyse van de open raadpleging.

0,41 0,26 0,17 0,36 0,25 0,18 0,31 0,23 0,18 0,36 0,24 0,16 0,34 0,20 0,14 0,43 0,17 0,12 0,29 0,23 0,11 0,17 0,14 0,14 0,29 0,13 0,08 0,22 0,08 0,07 0,09 0,00 0,01 0,16

Geen extra aandacht

Meer aandacht

Voor het panel is getoetst of deelnemers uit verschillende leeftijdsgroepen hun aandacht anders verdelen. Hieruit blijkt een statistisch significant verschil (p <0,05) voor veertien doelen. Deze doelen zijn dikgedrukt. Significante verschillen tussen de leeftijdsgroepen: • Deelnemers ouder dan 65 geven aan de meeste doelen meer aandacht dan deelnemers uit de andere leeftijdsgroepen. Aan twee doelen geven ze minder aandacht dan de rest: auto dichtbij de bestemming parkeren; en snel en makkelijk met de auto van en naar het centrum. • Deelnemers van 35 tot 65 geven het minste extra aandacht aan de meeste doelen, in vergelijking met andere leeftijdsgroepen. • Deelnemers van jonger dan 35 geven de meeste doelen minder aandacht dan de 65-plussers, maar meer dan de 35-65-jarigen. Bij de drie doelen die betrekking hebben op bereikbaarheid per auto geven jongeren relatief meer aandacht dan andere leeftijdsgroepen.

Veel meer aandacht

Ondanks deze verschillen zien we dat de prioritering van de 16 doelen nagenoeg hetzelfde is. Namelijk, doelen die te maken hebben met veiligheid krijgen het meeste prioriteit, samen met doelen die te maken hebben met het basisniveau van bereikbaarheid en een groene stad. En doelen die te maken hebben met bereikbaarheid per auto krijgen de minste aandacht.

Keuzetaak: Naar opleidingstype Panel

Praktisch

Midden

Theoretisch

Veilig buitenspelen voor voor kinderen Veilig buitenspelen kinderen Veilig vooral voor zwakkere verkeersdeelnemers Veiligverkeer, verkeer, vooral voor kwetsbare verkeersdeelnemers Snel en frequent openbaar vervoer Snel en frequent openbaar vervoer EenEen groene stadstad metmet veelveel bomen, parken en natuur groene bomen, parken en natuur Alle wijken goed bereikbaar met het openbaar vervoer Alle wijken goed bereikbaar met het openbaar vervoer Belangrijke voorzieningen kunnen bereiken met demet fiets Belangrijke voorzieningen kunnen bereiken de fiets Toegankelijkheid voor rolstoel, rollator en kinderwagen Toegankelijkheid voor rolstoel, rollator en kinderwagen Fiets dichtbij de bestemming parkeren Fiets dichtbij de bestemming parkeren Betaalbaar parkeren Betaalbaar parkeren Met deMet fiets te voet prettig door de stad deoffiets of tesnel voeten snel en prettig door dereizen stad reizen

Veel parken, pleinen en terrassen Veel parken, pleinen en terrassen MinderMinder overlast van droogte of veelofregen overlast van droogte veel regen Ruimte voor laden en lossen voor ondernemers Ruimte voor laden en lossen voor ondernemers -0,02 -0,11 -0,12 -0,13 -0,17 -0,15 -0,19 -0,15 -0,16

Auto dichtbij de bestemming parkeren Auto dichtbij de bestemming parkeren Veel taxi's goed voor taxi's Veel en taxi's en bereik goed bereik voor taxi's Snel en makkelijk met demet auto envan naar centrum Snel en makkelijk devan auto enhet naar het centrum Meer aandacht

28

Veel meer aandacht

Toelichting

0,42 0,35 0,23 0,25 0,30 0,20 0,27 0,26 0,20 0,17 0,27 0,23 0,24 0,27 0,20 0,25 0,25 0,19 0,25 0,29 0,15 0,15 0,20 0,16 0,24 0,28 0,06 0,18 0,19 0,15 0,09 0,13 0,14 0,07 0,06 0,09 0,01 0,06 0,03

Geen extra aandacht

Meer aandacht

De grafiek laat zien waar de gemiddelde deelnemer aan de panelraadpleging het schuifje heeft neergezet, per opleidingstype. Zie de bijlagen voor de analyse van de open raadpleging. Voor het panel is getoetst of deelnemers met verschillende opleidingstypes hun aandacht anders verdelen. Voor vijf doelen is er een statistisch significant verschil (p<0,05). Deze doelen zijn dikgedrukt in de grafiek. Significante verschillen tussen de opleidingstypes: • Deelnemers met een praktische- of midden opleiding geven vier doelen meer aandacht dan deelnemers met een theoretische opleiding: veilig buitenspelen voor kinderen; veilig verkeer, vooral voor kwetsbare verkeersdeelnemers; toegankelijkheid voor rolstoel, rollator en kinderwagen; en betaalbaar parkeren. • Deelnemers met een theoretische- of midden opleiding: geven één doel meer aandacht dan deelnemers met een praktische opleiding: een groene stad met veel bomen, parken en natuur. Ondanks deze verschillen zien we dat de prioritering van de 16 doelen nagenoeg hetzelfde is. Namelijk, doelen die te maken hebben met veiligheid krijgen het meeste prioriteit, samen met doelen die te maken hebben met het basisniveau van bereikbaarheid en een groene stad. En doelen die te maken hebben met bereikbaarheid per auto krijgen de minste aandacht. Veel meer aandacht

Keuzetaak: Naar financiële situatie Panel

Ik kom geld tekort

Ik kom precies rond

Ik houd geld over

Veilig Veilig buitenspelen voor kinderen buitenspelen voor kinderen Veilig vooral voor zwakkere verkeersdeelnemers Veiligverkeer, verkeer, vooral voor kwetsbare verkeersdeelnemers SnelSnel en frequent openbaar vervoer en frequent openbaar vervoer EenEen groene stadstad metmet veelveel bomen, parken en natuur groene bomen, parken en natuur AlleAlle wijken goed bereikbaar met met het openbaar vervoer wijken goed bereikbaar het openbaar vervoer Belangrijke voorzieningen kunnen bereiken met de fiets Belangrijke voorzieningen kunnen bereiken met de fiets Toegankelijkheid voor rolstoel, rollator en kinderwagen Toegankelijkheid voor rolstoel, rollator en kinderwagen Fiets dichtbij de bestemming parkeren Fiets dichtbij de bestemming parkeren Betaalbaar parkeren Betaalbaar parkeren Met deMet fiets te voet prettig door de stad deoffiets of tesnel voeten snel en prettig door dereizen stad reizen Veel parken, pleinen en terrassen Veel parken, pleinen en terrassen MinderMinder overlast van droogte of veelofregen overlast van droogte veel regen 0,00

Ruimte voor laden en lossen voor ondernemers Ruimte voor laden en lossen voor ondernemers AutoAuto dichtbij de bestemming parkeren dichtbij de bestemming parkeren VeelVeel taxi's en goed bereik voor voor taxi'staxi's taxi's en goed bereik Snel en makkelijk met demet auto envan naar centrum Snel en makkelijk devan auto enhet naar het centrum Meer aandacht

29

-0,10 -0,18 -0,07 -0,16 -0,24 -0,12 -0,06 -0,26 -0,15 Veel meer aandacht

Toelichting

0,34 0,37 0,28 0,30 0,35 0,19 0,34 0,29 0,20 0,26 0,28 0,21 0,22 0,32 0,21 0,27 0,27 0,20 0,30 0,30 0,17 0,16 0,25 0,15 0,18 0,16 0,16 0,19 0,21 0,15 0,16 0,15 0,12 0,01 0,08 0,09

De grafiek laat zien waar de gemiddelde deelnemer aan de panelraadpleging het schuifje heeft neergezet, per financiële situatie. Zie de bijlagen voor de analyse van de open raadpleging. Er is getoetst of deelnemers met verschillende financiële situaties hun aandacht anders verdelen. Voor acht doelen is er een statistisch significant verschil (p<0,05). Deze doelen zijn dikgedrukt in de grafiek. Significante verschillen tussen deelnemers, naar financiële situatie: • Deelnemers die geld tekortkomen of precies rondkomen geven zes doelen meer aandacht dan andere deelnemers: veilig verkeer, vooral voor kwetsbare verkeersdeelnemers; snel en frequent openbaar vervoer; een groene stad met veel bomen, parken en natuur; alle wijken goed bereikbaar met het openbaar vervoer; belangrijke voorzieningen kunnen bereiken met de fiets; en toegankelijkheid voor rolstoel, rollator en kinderwagen. • Deelnemers die precies rondkomen: geven twee doelen minder aandacht dan andere deelnemers: auto dichtbij de bestemming parkeren en veel taxi's en goed bereik voor taxi’s.

0,07 0,04

Geen extra aandacht

Meer aandacht

Veel meer aandacht

Ondanks deze verschillen zien we dat de prioritering van de 16 doelen nagenoeg hetzelfde is. Namelijk, doelen die te maken hebben met veiligheid krijgen het meeste prioriteit, samen met doelen die te maken hebben met het basisniveau van bereikbaarheid en een groene stad. En doelen die te maken hebben met bereikbaarheid per auto krijgen de minste aandacht.

Keuzetaak: Naar autogebruik Panel

<3 dagen per maand

1-3 dagen per week

>4 dagen per week of meer

Veilig buitenspelen voor kinderen Veilig buitenspelen voor kinderen Veilig verkeer, vooral voor zwakkere verkeersdeelnemers Veilig verkeer, vooral voor kwetsbare verkeersdeelnemers Snel en frequent openbaar vervoer Snel en frequent openbaar vervoer EenEen groene stadstad metmet veelveel bomen, parken en natuur groene bomen, parken en natuur AlleAlle wijken goed bereikbaar met met het openbaar vervoer wijken goed bereikbaar het openbaar vervoer Belangrijke voorzieningen kunnen bereiken met de fiets Belangrijke voorzieningen kunnen bereiken met de fiets Toegankelijkheid voorvoor rolstoel, rollator en kinderwagen Toegankelijkheid rolstoel, rollator en kinderwagen FietsFiets dichtbij de bestemming parkeren dichtbij de bestemming parkeren

Betaalbaar parkeren Betaalbaar parkeren MetMet de de fiets of teofvoet snelsnel en prettig door door de stad fiets te voet en prettig de reizen stad reizen VeelVeel parken, pleinen en terrassen parken, pleinen en terrassen Minder overlast van droogte of veel Minder overlast van droogte ofregen veel regen -0,03

Ruimte voorvoor laden en lossen voor voor ondernemers Ruimte laden en lossen ondernemers dichtbij de bestemming parkeren AutoAuto dichtbij de bestemming parkeren taxi's en goed bereik VeelVeel taxi's en goed bereik voor voor taxi'staxi's Snel en makkelijk de auto van en naar het centrum Snel en makkelijk metmet de auto van en naar het centrum Meer aandacht

30

-0,24 -0,24 -0,32 Veel meer aandacht

-0,07

Toelichting

0,36 0,32 0,24 0,32 0,21 0,18 0,34 0,21 0,14 0,31 0,25 0,14 0,34 0,24 0,10 0,28 0,26 0,12 0,27 0,23 0,12 0,24 0,16 0,10 0,06 0,26 0,21 0,25 0,19 0,06 0,16 0,12 0,10 0,11 0,09 0,03

De grafiek laat zien waar de gemiddelde deelnemer aan de panelraadpleging het schuifje heeft neergezet, afhankelijk van hoe vaak ze met de auto reizen. Zie de bijlagen voor de analyse van de open raadpleging. Voor het panel is getoetst of deelnemers met verschillend autogebruik hun aandacht anders verdelen. Hieruit blijkt een statistisch significant verschil (p <0,05) voor alle doelen. Significante verschillen tussen deelnemers: • Deelnemers die >4 dagen per week met de auto reizen geven opvallend genoeg minder aandacht aan de doelen die te maken hebben met bereikbaarheid per auto. Alleen aan auto dichtbij de bestemming parkeren geven deze deelnemers ‘meer aandacht’. Voor de rest hebben deze deelnemers minder sterke voorkeuren dan andere deelnemers. • Er is één doel waar deelnemers die 1-3 dagen per week met de auto reizen meer aandacht aan geven dan anderen: betaalbaar parkeren. • Deelnemers <3 dagen per maand met de auto reizen, hebben sterkere voorkeuren dan andere deelnemers. Ze geven het sterkst minder aandacht aan de doelen die te maken hebben auto- en taxibereikbaarheid. Ook betaalbaar parkeren krijgt van deze deelnemers minder aandacht dan van andere deelnemers. Aan de andere doelen geven deze deelnemers sterker meer aandacht dan andere deelnemers.

0,08 0,09 0,04

-0,10 -0,09

-0,17

0,01

Geen extra aandacht

Meer aandacht

Veel meer aandacht

Ondanks deze verschillen zien we dat de prioritering van de 16 doelen nagenoeg hetzelfde is. Namelijk, doelen die te maken hebben met veiligheid krijgen het meeste prioriteit, samen met doelen die te maken hebben met het basisniveau van bereikbaarheid en een groene stad. En doelen die te maken hebben met bereikbaarheid per auto krijgen de minste aandacht.

Prioriteitsverdeling op de vier belangrijkste doelen per stadsdeel

Nieuw-West

Toelichting

Nieuw-West Noord West

Nieuw-West

Centrum

Oost

Nieuw-West

Zuid

Centrum

Oost

Zuid

Zuidoost

Weesp

Snel en frequent openbaar vervoer

Weesp

Een groene stad met veel bomen, parken en natuur

Nieuw-West

Nieuw-West Noord West

Nieuw-West

De kaarten laten zien waar paneldeelnemers het schuifje gemiddeld zetten, per stadsdeel. Het betreft hier de vier doelen die gemiddeld de meeste aandacht krijgen. Deze analyse is ook gemaakt voor de open raadpleging. Zie hiervoor de bijlagen.

Noord West

Zuidoost

Centrum

Noord West

Oost

Nieuw-West

Zuid

Centrum

Oost

Zuid

Een aantal zaken die opvallen: • Er is geen stadsdeel waar deelnemers minder aandacht geven aan één van deze vier doelen. • Deelnemers uit het centrum geven minder sterk aandacht dan deelnemers uit andere stadsdelen. • Paneldeelnemers uit Weesp geven veilig verkeer; snel en frequent openbaar vervoer; en een groene stad meer aandacht dan deelnemers uit andere stadsdelen. • Paneldeelnemers uit Amsterdam Zuid, Oost en Zuidoost geven veilig buitenspelen voor kinderen meer aandacht dan deelnemers uit andere stadsdelen. Veel minder aandacht