01b Algemeen deel - 20210915 Notulen raadsvergadering avond

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad

R

Raadsnotulen

Jaar Vergaderdatum Publicatiedatum

2021 15 september 2021 29 september 2021 OPENBARE VERGADERING OP WOENSDAG 15 SEPTEMBER 2021 Aanwezig: de leden mevrouw A.L. Bakker (PvdD), de heer N.T. Bakker (SP), de heer Biemond (PvdA), mevrouw Bloemberg-Issa (PvdD), de heer Blom (GroenLinks), de heer Boomsma (CDA), mevrouw Bosman (D66), de heer Boutkan (PvdA), de heer Van Dantzig (D66), de heer Ernsting (GroenLinks), de heer Flentge (SP), mevrouw De Fockert (GroenLinks), mevrouw De Graaff (D66), mevrouw De Grave-Verkerk (VVD), de heer Groen (GroenLinks), mevrouw Grooten (GroenLinks), mevrouw Heinhuis (PvdA), mevrouw IJmker (GroenLinks), mevrouw De Jager (D66), mevrouw Kiliç̧ (DENK), de heer Kreuger (JA21), mevrouw Kuiper (ChristenUnie), de heer Van Lammeren (Partij voor de Dieren), mevrouw Martens (VVD), mevrouw Marttin (VVD), de heer Mbarki (PvdA), de heer Miedema (PvdA), mevrouw Nadif (GroenLinks), mevrouw Nanninga (JA21), mevrouw Naoum Néhmé (VVD), mevrouw Van Pijpen (GroenLinks), mevrouw Poot (VVD), mevrouw Van Renssen (GroenLinks), mevrouw Rooderkerk (D66), mevrouw Roosma (GroenLinks), mevrouw La Rose (PvdA), de heer Van Schijndel (Forum voor Democratie), de heer Schreuders (SP), mevrouw Van Soest (PvdO), de heer Torn (VVD), de heer Veldhuyzen (BIJ1), de heer Vink (D66), de heer Vroege (D66), de heer Warmerdam (D66) en de heer Yilmaz (DENK) Afwezig: de heer Taimounti (NIDA) Aanwezig: burgemeester mevrouw Halsema

(Openbare Orde en Veiligheid, Algemene Zaken, Integraal Veiligheidsbeleid, Juridische Zaken, Internationale Samenwerking, Bestuursdienst, Regelgeving en Handhaving, Juridische Zaken, Communicatie), de wethouders mevrouw Van Doorninck (Duurzaamheid en Circulaire Economie, Ruimtelijke Ordening, Grondzaken en Energietransitie), de heer Everhardt (Financiën, Economische Zaken, Lucht- en Zeevaart, Deelnemingen, Zuidas en Marineterrein), de heer Groot Wassink (Diversiteit en Antidiscriminatiebeleid, Democratisering (inclusief Bestuurlijk Stelsel), Coördinatie Bedrijfsvoering, Inkoop, Sociale Zaken, Vluchtelingen en Ongedocumenteerden), mevrouw Meliani (Kunst en Cultuur, Monumenten en Erfgoed, ICT en Digitale Stad, Dienstverlening, Personeel en Organisatie en Gemeentelijk Vastgoed), mevrouw Moorman (Onderwijs, Volwasseneneducatie, Laaggeletterdheid en Inburgering, Voorschool, Kinderopvang en Naschoolse voorzieningen, Armoede en Schuldhulpverlening) en de heer De Vries (Verkeer, Vervoer, Luchtkwaliteit en Water) Afwezig:

1

Jaar

2021

Vergaderdatum 15 sept. 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Avondzitting op donderdag 15 september juli 2021 Voorzitter: mevrouw F. Halsema, burgemeester Plaatsvervangend voorzitter: de raadsleden de heer Torn Raadsgriffier: mevrouw Houtman Verslaglegging: mevrouw Smakman (Notuleerservice Nederland)

Voorzitter: burgemeester Halsema De VOORZITTER heropent de vergadering om 19.33 uur.

1. Algemeen deel De VOORZITTER: Goedenavond. Ik heropen deze vergadering. Ik heb eerst wat administratie af te handelen.

35. Benoemen van leden in raadscommissies VN2021-024179 De VOORZITTER: We hebben een uitslag benoemingen. Benoemd tot lid van de raadscommissie Financiën, Economische Zaken en Duurzaamheid: De heer Vink met 40 stemmen voor, 2 stemmen tegen en 1 blanco. Benoemd tot lid van de raadscommissie Kunst, Diversiteit en Democratisering: De heer Vink met 40 stemmen voor, 2 stemmen tegen en 1 blanco.

36. Benoemen van de voorzitter van de Rekeningencommissie VN2021-024196 Benoemd tot voorzitter van de Rekeningencommissie: De heer Vink met 40 stemmen voor, 2 stemmen tegen en 1 blanco.

37. Benoemen van een lid in de Raad van Toezicht AWBR VN2021-015227 Benoemd tot lid van de Raad van Toezicht AWBR: De heer Vandiar met 43 stemmen voor. De VOORZITTER: Tot dusver de administratie.

2

Jaar

2021

Vergaderdatum 15 sept. 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

9. Instemmen met het gewijzigde initiatiefvoorstel 1 juli vieren we samen van de leden La Rose, Blom, Taimounti, Flentge, A.L. Bakker en de voormalige leden Simons en Ceder en kennisnemen van de bestuurlijke reactie op het oorspronkelijke voorstel VN2021-029105 De VOORZITTER: Bij dit voorstel zijn geen moties of amendementen ingediend. De volgende leden hebben gevraagd het woord te voeren: de leden La Rose, Blom, Taimounti, Flentge, A.L. Bakker en Kuiper. De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw La Rose. Mevrouw LA ROSE: Voorzitter, dank aan het college, en de wethouder in het bijzonder, voor deze bestuurlijke reactie. Wij kunnen ons vinden in het advies van het college om het voorstel licht gewijzigd in te dienen door de verwijzing naar de Algemene Termijnenwet te schrappen. Voorzitter, het college geeft aan dat het meest geëigende collectief om de benoeming van 1 juli als algemeen erkende feestdag te bewerkstelligen, het samenwerkingsverband van de G4 is. Dat is wat ons betreft prima, want samen sta je sterker. Het is verheugend te zien dat er landelijk ook meer en meer initiatieven rond dit onderwerp worden ontplooid. Want, voorzitter, we zien dat de wethouder betrokken is bij dit onderwerp en dat waarderen wij. Dit terug kunnen zien in de praktijk en hierbij onze voortrekkersrol als hoofdstad behouden, dat geeft hoop.

En bij het rijk blijven aandringen op dit mijns inziens zeer belangrijke onderwerp is noodzakelijk. We kijken samen met het college dan ook graag vooruit, maar met het verleden als drijfveer. Voorzitter, tot ver in de negentiende eeuw was de stad Amsterdam betrokken bij slavenhandel en slavernij. Dit strekte zich uit over de hele wereld, van New York, Nieuw Amsterdam tot Curaçao en Suriname en ook tot in de Oost. Gesteld kan worden dat de Amerikaanse slavernij in zekere zin ook gezien kan worden als het product van grootschalige Europese slavenhandel. Meer en meer blijkt dat ook andere steden in Nederland zich met dergelijke praktijken bezighielden. Voorzitter, daarom wil ik nog eens benadrukken dat het goed is dat in G4-verband ook de wensen en initiatieven van gemeenteraden uit de andere grote steden worden meegenomen en aan het kabinet zullen worden overgebracht. Niet alleen de wensen van gemeenteraden, maar ook initiatieven van maatschappelijke organisaties worden meer en meer betrokken. Dat er vanuit de gemeente contact is opgenomen met de opstellers van bijvoorbeeld het Zwart Manifest is verheugend. Hoe breder het draagvlak voor dit initiatief, hoe beter. Voorzitter, het algemene maatschappelijke debat is 1 juli als afschaffingsdatum van de slavernij behoorlijk gebeiteld in het brede bewustzijn van onze gemeenschap.

Maatschappelijke consensus over zo’n nationale dag ter herdenking van het slavernijverleden is dan ook van groot belang. De dialoog hierover moeten we blijven voeren. Ik wil hierbij kort memoreren aan het Adviescollege Dialooggroep Slavernijverleden, die onlangs een rapport van bevindingen aan de Kamer heeft aangeboden naar aanleiding van een breed gevoerde dialoog met verdiepende gesprekken. Het adviescollege heeft onder andere gesproken met jongeren, vertegenwoordigers van belangenorganisaties en een burgerpanel geraadpleegd. De conclusies en aanbevelingen van dit actuele thema verdient dus de aandacht. Het verdient de aandacht langs de lijnen van erkenning, excuses

3

Jaar

2021

Vergaderdatum 15 sept. 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

en herstel. Daarom, voorzitter, kijk ik uit naar het vervolg van de uitwerking van dit initiatiefvoorstel, met name ook vanuit onze eigen hoofdstad Amsterdam. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Blom. De heer BLOM: Dank aan mijn collega’s en natuurlijk mevrouw La Rose voor het nemen van dit echt geweldige initiatief. Een initiatief wat wat mij betreft ook een initiatief van hoop is. Ik zal niet ontkennen dat ik dat zo af en toe nodig heb. Als we kijken naar de huidige situatie met toenemende polarisatie en verruwing en soms zelfs vijandigheid in Nederland. Dan is het gewoon fijn om te zien dat er toch een steeds groter wordende groep Nederlanders is, die een voorstander is van 1 juli als nationale feestdag, maar excuses, veel meer erkenning, veel meer aandacht. Dat is gewoon heel goed. Dat is een teken van hoop wat mij betreft, te zien dat colleges van verschillende steden, van de G4, colleges, politieke partijen het opnemen in hun verkiezingsprogramma’s, noem maar op. En natuurlijk ook maatschappelijke initiatieven. Er is onlangs een petitie aangeboden in de Tweede Kamer met, volgens mij, zestigduizend handtekeningen of meer. Dus dat is hoopvol. En tegen de stroom in, nogmaals, van die verruwing in de samenleving. Dat laat ook zien welk voorbeeld Amsterdam is en ook moet zijn in Nederland.

Een voorbeeld van progressief zijn en een voorbeeld van verbinding, vrede, vrijheid en verdraagzaamheid. Dat is eigenlijk waar zo’n dag, 1 juli, om gaat en om moet gaan. Het gaat om samenleven en samen herinneren, samen gedenken. Dat benadrukken we juist hiermee in deze tijd: datgene wat gemeenschappelijk is en gedeeld is. Ik heb er niet zo heel veel meer over te zeggen, behalve dat het, nogmaals, een teken van hoop is. Dank ook aan de wethouder, de burgemeester en het gehele college, de wijze waarop ze omgaan met dit thema. Niet alleen Keti Koti als nationale feestdag, natuurlijk ook het moment afgelopen jaar met de excuses, die heel bijzonder werden gebracht en ook als dusdanig werden ontvangen. Die hoop hebben wij gewoon nodig. De VOORZITTER: De heer Taimounti is niet aanwezig. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Flentge. De heer FLENTGE: Ja, geschiedenis is je rekenschap geven van het verleden, zei Huizinga. Dat is wat we hier doen, denk ik, met dit initiatiefvoorstel. Waarvoor speciaal dank natuurlijk aan mevrouw La Rose. Ik plaats hem ook nadrukkelijk in de analogie van 4 en 5 mei, deze Keti Koti. Jezelf eerst herdenken, eerst herdenken van het verleden, van de vreselijke gebeurtenissen vanuit het verleden. En 5 mei het vieren van de bevrijding. Dat zou je natuurlijk bij Keti Koti op exact dezelfde wijze kunnen doen.

Dus ik plaats hem ook echt nadrukkelijk in die traditie en vindt ook dat er dus aandacht moet zijn. In die zin onderschrijf ik de woorden van de heer Blom. Er zit ook een zekere – zou je bijna kunnen zeggen – eenzelfde soort verlegenheid in Nederland misschien wel, of misschien bijna beschetenheid – om het ook maar eens op een beetje plat Amsterdams te zeggen – want ook de 5 mei-viering, waarmee we nog steeds eigenlijk steeds zo terughoudend zijn met het vieren. Eens per zoveel jaar. Zo’n terughoudendheid waarmee we dat doen in plaats van dat we dat nou echt daadwerkelijk laten zien dat dit voor ons een belangrijke dag is. En diezelfde verlegenheid – ik zal het woord beschetenheid hier maar even weglaten – zie je hier eigenlijk ook een beetje bij Keti Koti terug. Dus in die zin gaat de analogie ook op. Ik zou hopen en wensen dat we dat een beetje loslaten, dat we die stappen gaan maken, juist in de analogie van die bevrijdings- en herdenkingsfeesten. Ik hoop dat we daar de komende dagen stappen in zetten. Vanuit

4

Jaar

2021

Vergaderdatum 15 sept. 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Amsterdam, wilde ik zeggen, worden er flinke stappen gezet. Dus die beschetenheid past niet het college, kan ik zeggen. Maar ik hoop dat hier wel stappen worden gezet, zodat we in Nederland die stappen vooruit gaan maken, die wat mij betreft zeer noodzakelijk zijn. De VOORZITTER: Dan heb ik op mijn lijst staan mevrouw Bakker van Partij voor de Dieren. [...] Oké. De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw Kuiper. Mevrouw KUIPER: Bijzonder om een vervolg te geven aan iets wat mevrouw La Rose en anderen en de heer Ceder al begonnen zijn. Namens de raad heeft u excuses gemaakt op Keti Koti. Ik denk dat het heel erg mooi is dat we nu met dit voorstel komen, dat het ook iets mag betekenen. Niet alleen om terug te kijken, maar ook om vooruit te kijken, want slavernij is niet voorbij. Ik denk dat dat ook belangrijk is om te noemen. Ik hoop dat u hier ook nog even kort over hebt kunnen spreken met de Surinaamse president, dat wij dit mooie voorstel hebben gebracht in deze raad. Ik hoop dat het wordt aangenomen. De VOORZITTER: Uiteraard zijn er geen andere sprekers. Excuus, eerst de heer Khan, daarna de heer Veldhuyzen. Excuus, meneer Yilmaz. Er heeft een hele zomer tussen gezeten en ik heb er een beetje een potpourri van gemaakt. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Yilmaz. De heer YILMAZ: Geen probleem, voorzitter. Dat kan gebeuren. Ik neem waar voor collega Kiliç.

Ik wil de voorzitter bedanken. Destijds was DENK een mede-indiener. En dat zien wij nog steeds. Geïnspireerd door onze inspanning voor de excuses voor onze rol in het slavernijverleden, hopen we dat ook dit voorstel de nationale overheid zal doen inzien dat het erkennen van Keti Koti tot nationale feestdag zal bijdragen aan de erkenning, verwerking, van de andere zijde van de medaille van de Gouden Eeuw. In gezamenlijkheid uiteraard. Ik wil graag onze collega La Rose bedanken voor het initiatief, alsmede gedragen steun van het college. Succes in Den Haag. U heeft onze steun. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Veldhuyzen. De heer VELDHUYZEN: Ik hou het heel erg kort. Ik wil het college in ieder geval bedanken voor hun inzet op dit onderwerp en natuurlijk collega La Rose heel erg bedanken. BIJ1 denkt dat dit gewoon een belangrijk onderdeel is van het dekolonisatieproces waar we doorheen moeten gaan. Het is een mooie stap. Er wordt hier in deze raad veel goede stappen genomen, denk ik. Daar kan de rest van Nederland van leren. Daar hou ik het bij. De VOORZITTER: Daarmee is een einde gekomen – en ik kijk nog even rond – aan de eerste termijn van de raad. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Groot Wassink. Wethouder GROOT WASSINK: Voorzitter, hoe verleidelijk het ook is om een historisch exposé te houden, zal ik dat niet doen.

Ik dank de raad voor het aangepaste voorstel. In de richting van de heer Blom zou ik ten besluite willen zeggen: er is altijd hoop.

5

Jaar

2021

Vergaderdatum 15 sept. 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

De VOORZITTER: Is er behoefte aan een tweede termijn? Dat is niet het geval. Dan hebben we dit onderwerp voldoende besproken. De discussie wordt gesloten.

10. Vaststellen van de Wijzigingsverordening Huisvestingsverordening nieuwe woonruimteverdeling en differentiatie boetebedragen toeristische verhuur VN2021-020957 De VOORZITTER deelt mee dat de volgende motie is ingekomen: 0° Motie van het lid Rooderkerk inzake de gemeentelijke communicatie met betrekking tot de boetetabel vakantieverhuurders, nr. 638.21. Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: In samenwerking met de verschillende verhuurplatformen aan alle vergunninghouders en geregistreerde toeristische verhuurders te informeren over de hoogte van de verhuurboetes. De motie maakt deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER deelt mee dat het volgende amendement is ingekomen: 53° Amendement van de leden Boomsma, Kuiper, Naoum Néhmé, Kiliç̧ en Van Schijndel inzake proportionaliteit boetebedragen toeristische verhuur, nr. 661.21. besluit: In artikel I Wijzigingsverordening Huisvestingsverordening 2020 naar aanleiding van het Beleidsvoorstel voor een nieuwe woonruimteverdeling, tevens wijziging betreffende differentiatie boetes: 1. In onderdeel Y de tabellen 4 tot 5 te vervangen. 2. In onderdeel Z de tabel 6 te vervangen. 3. In I.

Algemeen, onder Differentiatie van boetes voor overtredingen met betrekking tot de woonruimtevoorraad, de passage: “Het uitgangspunt blijft dat vanwege de schaarste aan woningen in Amsterdam en het effect op de leefbaarheid overtredingen van de regels die betrekking hebben op vakantieverhuur en B&B ernstig zijn en feit blijft dat het profijt dat kan worden behaald met overtreding hiervan hoog is in Amsterdam. Burgers en bedrijven moeten worden afgeschrikt door de boetes voor het plegen van overtredingen. Hiervoor blijven hoge boetes noodzakelijk. Wel zijn de boetebedragen meer gedifferentieerd naar de mate van ernst van de overtreding. In de tabellen wordt onderscheid gemaakt tussen ernstige overtredingen vanwege het effect op de leefbaarheid en woonruimtevoorraad (hoogste boetebedrag), andere leefbaarheidsovertredingen en administratieve overtredingen (laagste boetebedrag). Daarnaast houdt de boetetabel rekening met een samenloop van meerdere overtredingen. Bij cumulatie wordt niet elke overtreding apart beboet voor het volle tarief, maar wordt vanuit evenredigheid voor de minder ernstige overtreding een lager cumulatiebedrag gehanteerd.”

6

Jaar

2021

Vergaderdatum 15 sept. 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

te wijzigen in: “Het uitgangspunt blijft dat vanwege de schaarste aan woningen in Amsterdam en het effect op de leefbaarheid overtredingen van de regels die betrekking hebben op vakantieverhuur en B&B ernstig zijn en feit blijft dat het profijt dat kan worden behaald met overtreding hiervan hoog is in Amsterdam. Burgers en bedrijven moeten worden afgeschrikt door de boetes voor het plegen van overtredingen. Hiervoor blijven hoge boetes noodzakelijk. Wel zijn de boetebedragen meer gedifferentieerd naar de mate van ernst van de overtreding. In de tabellen wordt onderscheid gemaakt tussen ernstige overtredingen vanwege het effect op de leefbaarheid en woonruimtevoorraad (hoogste boetebedrag), andere leefbaarheidsovertredingen en administratieve overtredingen (laagste boetebedrag). Om de boetes niet alleen afschrikwekkend te laten zijn, maar ook proportioneel, wordt onderscheid gemaakt tussen een eerste overtreding en een volgende overtreding bij particulieren die alleen hun eigen woning verhuren. Daarnaast houdt de boetetabel rekening met een samenloop van meerdere overtredingen. Bij cumulatie wordt niet elke overtreding apart beboet voor het volle tarief, maar wordt vanuit evenredigheid voor de minder ernstige overtreding een lager cumulatiebedrag gehanteerd.” 1. In II.

Artikelsgewijze toelichting, in onderdeel Y , de passages: Tabel 4 In tabel 4 zijn de boetes opgenomen voor overtreding van regels ten aanzien van vakantieverhuur. In de tabel wordt een onderscheid gemaakt tussen ernstige overtredingen vanwege het effect op de leefbaarheid en woonruimtevoorraad, andere leefbaarheidsovertredingen en administratieve overtredingen. De hoogste boete wordt opgelegd aan de overtreder die een woning gebruikt voor toeristische verhuur zonder dat sprake is van feitelijke bewoning. De woning heeft dus geen feitelijke bewoner en wordt niet meer gebruikt als woning. Deze overtreding wordt gezien als ernstig vanwege het negatieve effect op primair de woonruimtevoorraad en daarnaast de leefbaarheid. Deze woning wordt in het geheel niet gebruikt voor bewoning, terwijl dit gezien de schaarste op de Amsterdam woningmarkt juist zo noodzakelijk is. Als er geen sprake is van een bewoner, kan ook worden gesteld dat de woning bedrijfsmatig wordt gebruikt voor de verhuur aan toeristen. Leefbaarheidsovertredingen zien op overtreding van regels die de leefbaarheid van woonomgevingen beschermen. Een voorbeeld van een leefbaarheidsovertreding is het verhuren van de woning aan meer dan het toegestane aantal toeristen per verhuring. Veel toeristen in een woning levert meer toeristische druk en overlast op in de woonomgeving, en is vaker strijdig met brandveiligheidseisen.

Daarnaast kan in het geval van een grote aantasting van de leefbaarheid in een bepaald gebied een algeheel verbod op vakantieverhuur worden vastgesteld (verbodswijken). In feite is in dit geval een nachtencriterium van 0-nachten van toepassing in dat gebied. Overtreding van een dergelijk verbod wordt dan ook beschouwd als de leefbaarheidsovertreding dat een nachtencriterium wordt overschreden. Leefbaarheidsovertredingen acht de gemeente ernstig, maar minder ernstig dan toeristische verhuur zonder feitelijke bewoning. De boetebedragen zijn daarom op een lager bedrag vastgesteld. De leefbaarheidsovertreding wordt bestraft met een boete gelijk aan de administratieve boete, vermeerderd met een derde van die boete: 8.700 + 2.900 euro = 11.600 euro. Tot slot wordt voor het schenden van de administratieve regels (schending van de vergunning-, registratie- en/of meldplicht, geen inschrijving BRP) de laagste boete

7

Jaar

2021

Vergaderdatum 15 sept. 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

opgelegd. De manier om het vigerende dertig-nachten-beleid goed te handhaven is met de vergunningplicht, de registratieplicht en de meldplicht. Wanneer iemand geen vergunning heeft, niet meldt en/of niet registreert wordt het lastiger effectief te handhaven, en aan de andere kant eenvoudiger onder de radar te blijven. Dit maakt hoge boetes noodzakelijk in de regulering en handhaving van toeristische verhuur. In verhouding tot de andere overtredingen zijn de administratieve overtredingen echter minder ernstig. Hierom is een lager boetebedrag vastgesteld van 8.700 euro voor schending van de administratieve voorwaarden. Het boetebedrag voor overtreding van administratieve voorwaarden is gelijk aan het hoogst mogelijke boetebedrag in de derde categorie uit het Wetboek van Strafrecht. Sinds de invoering van de Wet toeristische verhuur van woonruimte is het mogelijk om een boete ten hoogste van de derde categorie op te leggen bij het schenden van de meldplicht. In de gemeente Amsterdam vindt vergeleken met andere gemeenten in Nederland de meeste toeristische verhuur van woningen in Nederland plaats en Amsterdammers ondervinden daar ook het meeste last van. Hierom acht de gemeente de hoogst mogelijke boete binnen de derde categorie uit het Wetboek van Strafrecht bij overtreding van administratieve voorwaarden evenredig.

Tabel 6 Tabel 6 bepaalt de hoogte van de boete bij meerdere overtredingen die tegelijk plaatsvinden. Het is bijvoorbeeld mogelijk dat een overtreder de verhuur van de woning aan toeristen én niet meldt én daarnaast ook het aantal toegestane toeristen per verhuring overschrijdt. De tabel biedt duidelijkheid op welke wijze de boetebedragen cumuleren. Uitgangspunt is dat de optelsom van boetebedragen nooit hoger kunnen uitvallen dan de maximale boete van de vierde categorie zoals bedoeld in artikel 35 Huisvestingwet, thans 21.750 euro. Juridisch zou het wel mogelijk zijn om boven dit bedrag te cumuleren, maar er is vanuit evenredigheid van het boetestelsel gekozen voor een plafond van 21.750 euro. Elke administratieve overtreding die bovenop een andere overtreding komt, verhoogt de boete met slechts een derde van een administratieve overtreding: 2.900 euro. Bij een combinatie van leefbaarheids- en administratieve overtredingen wordt de hoogste boete als uitgangspunt genomen, namelijk de leefbaarheidsovertreding. Vervolgens wordt er voor elke administratieve overtreding 2.900 euro extra opgelegd. Bij tweemaal een leefbaarheidsovertreding wordt een boete van 21.750 euro opgelegd. Dit is namelijk het maximale boetebedrag op grond van de Huisvestingswet 2014 (11.600 + 11.600 euro zou de maximale boete van 21.750 euro te boven gaan, daarom wordt een boete opgelegd van 21.750 euro).

te wijzigen in: Tabel 4 In tabel 4 zijn de boetes opgenomen voor overtreding van regels ten aanzien van vakantieverhuur. In de tabel wordt een onderscheid gemaakt tussen ernstige overtredingen vanwege het effect op de leefbaarheid en woonruimtevoorraad, andere leefbaarheidsovertredingen en administratieve overtredingen. De hoogste boete wordt opgelegd aan de overtreder die een woning gebruikt voor toeristische verhuur zonder dat sprake is van feitelijke bewoning. De woning heeft dus geen feitelijke bewoner en wordt niet meer gebruikt als woning. Deze overtreding wordt gezien als ernstig vanwege het negatieve effect op primair de woonruimtevoorraad en daarnaast de leefbaarheid. Deze woning wordt in het geheel niet gebruikt voor bewoning, terwijl dit gezien de schaarste op de Amsterdam woningmarkt juist zo noodzakelijk is. Als er geen sprake is van een

8

Jaar

2021

Vergaderdatum 15 sept. 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

bewoner, kan ook worden gesteld dat de woning bedrijfsmatig wordt gebruikt voor de verhuur aan toeristen. Leefbaarheidsovertredingen zien op overtreding van regels die de leefbaarheid van woonomgevingen beschermen. Een voorbeeld van een leefbaarheidsovertreding is het verhuren van de woning aan meer dan het toegestane aantal toeristen per verhuring. Veel toeristen in een woning levert meer toeristische druk en overlast op in de woonomgeving, en is vaker strijdig met brandveiligheidseisen. Daarnaast kan in het geval van een grote aantasting van de leefbaarheid in een bepaald gebied een algeheel verbod op vakantieverhuur worden vastgesteld (verbodswijken). In feite is in dit geval een nachtencriterium van 0-nachten van toepassing in dat gebied. Overtreding van een dergelijk verbod wordt dan ook beschouwd als de leefbaarheidsovertreding dat een nachtencriterium wordt overschreden. Leefbaarheidsovertredingen acht de gemeente ernstig, maar minder ernstig dan toeristische verhuur zonder feitelijke bewoning. De boetebedragen zijn daarom op een lager bedrag vastgesteld. Om de boetes niet alleen afschrikwekkend te laten zijn, maar ook proportioneel, wordt bij particulieren die alleen hun eigen woning verhuren onderscheid gemaakt tussen een eerste overtreding en een volgende overtreding.

Tot slot wordt voor het schenden van de administratieve regels (schending van de vergunning-, registratie- en/of meldplicht, geen inschrijving BRP) de laagste boete opgelegd. De manier om het vigerende dertig-nachten-beleid goed te handhaven is met de vergunningplicht, de registratieplicht en de meldplicht. Wanneer iemand geen vergunning heeft, niet meldt en/of niet registreert wordt het lastiger effectief te handhaven, en aan de andere kant eenvoudiger onder de radar te blijven. Dit maakt hoge boetes noodzakelijk in de regulering en handhaving van toeristische verhuur. In verhouding tot de andere overtredingen zijn de administratieve overtredingen echter minder ernstig. Hierom is een lager boetebedrag bij vastgesteld van 8.700 euro voor schending van de administratieve voorwaarden. Het boetebedrag voor overtreding van administratieve voorwaarden is gelijk aan het hoogst mogelijke boetebedrag in de derde categorie uit het Wetboek van Strafrecht. Sinds de invoering van de Wet toeristische verhuur van woonruimte is het mogelijk om een boete ten hoogste van de derde categorie op te leggen bij het schenden van de meldplicht. In de gemeente Amsterdam vindt, vergeleken met andere gemeenten in Nederland, de meeste toeristische verhuur van woningen in Nederland plaats en Amsterdammers ondervinden daar ook het meeste last van.

Hierom acht de gemeente de hoogst mogelijke boete binnen de derde categorie uit het Wetboek van Strafrecht bij overtreding van administratieve voorwaarden evenredig. Desondanks wordt onderscheid gemaakt tussen een eerste overtreding en een volgende overtreding bij particulieren die alleen hun eigen woning verhuren. Tabel 6 Tabel 6 bepaalt de hoogte van de boete bij meerdere overtredingen die tegelijk plaatsvinden. Het is bijvoorbeeld mogelijk dat een overtreder de verhuur van de woning aan toeristen én niet meldt én daarnaast ook het aantal toegestane toeristen per verhuring overschrijdt. De tabel biedt duidelijkheid op welke wijze de boetebedragen cumuleren bij deze deelovertredingen. Uitgangspunt is dat de optelsom van boetebedragen nooit hoger kunnen uitvallen dan de maximale boete van de vierde categorie zoals bedoeld in artikel 35 Huisvestingwet, thans 21.750 euro. Juridisch zou het wel mogelijk zijn om boven dit bedrag te cumuleren, maar er is vanuit evenredigheid van het boetestelsel gekozen voor een plafond van € 21.750.

9

Jaar

2021

Vergaderdatum 15 sept. 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Cumulatie bij een eerste overtreding van particuliere verhuurders Bij een eerste overtreding wordt bij cumulatie gebruik gemaakt van de ‘eerste overtreding’ boetes. Het bedrag kan cumuleren als er meerdere deelovertredingen worden geconstateerd op hetzelfde moment in hetzelfde pand, maar de boete kan nooit hoger uitkomen dan het maximale bedrag van € 21.750. Cumulatie bij overtreding van niet-particuliere verhuurders en herhaalde overtredingen van particuliere verhuurders Elke administratieve overtreding die bovenop een andere overtreding komt, verhoogt de boete met slechts een derde van een administratieve overtreding: 2.900 euro. Bij een combinatie van leefbaarheids- en administratieve overtredingen wordt de hoogste boete als uitgangspunt genomen, namelijk de leefbaarheidsovertreding. Vervolgens wordt er voor elke administratieve overtreding 2.900 euro extra opgelegd. Bij tweemaal een leefbaarheidsovertreding wordt een boete van 21.750 euro opgelegd. Dit is namelijk het maximale boetebedrag op grond van de Huisvestingswet 2014 (11.600 + 11.600 euro zou de maximale boete van 21.750 euro te boven gaan, daarom wordt een boete opgelegd van 21.750 euro). Het amendement maakt deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER: Het woord hebben gevraagd de volgende leden: Rooderkerk, Boomsma, Van Soest, Naoum Néhmé.

Kan ik daar nog anderen aan toevoegen? Mevrouw van Pijpen, de heer Yilmaz, mevrouw Kuiper. Dan zijn we er. De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw Rooderkerk. Mevrouw ROODERKERK: Het is een goede zaak dat we elke vorm van woonfraude proberen op te sporen en misbruik te bestraffen. Maar dat ontslaat ons niet van de plicht om na te gaan of de opgelegde boete of straf in overeenstemming is met het vergrijp. We moeten aan de ene kant illegale en overlast gevende hotels tegengaan en aan de andere kant individuele bewoners, die een boete krijgen, beboeten op een manier dat dat proportioneel is. Daarbij moet, wat D66 betreft, de menselijke maat leidend zijn. Daarom moeten de regels voor toeristische verhuur op drie punten, wat ons betreft, verbeterd worden: 1, gematigde boetes; 2, communicatie; en 3, proportionaliteit. Om te beginnen met de gematigde boetes. We blij om te zien – want in het voorstel wat voor nu voorligt, voor mensen met weinig geld of wanneer een boete niet geheel verwijtbaar is – dat een halvering van de straf, van de boete, plaatsvindt. Daarnaast wordt de tabel op punten gedifferentieerd en ook omlaag bijgesteld, zodat er per unieke situatie maatwerk mogelijk is. Dat vinden wij goed. (Mevrouw NAOUM NÉHMÉ: Mevrouw Rooderkerk zegt ‘halvering van de boete’. Wat is het nieuwe bedrag eigenlijk na de halvering?) Dat hangt ervan af wat het oude bedrag was.

Ja, dat is het enige antwoord wat ik kan geven, want er is dus differentiatie in boetes. Dus je kunt zien in de stukken welke tabel dat is. Als mensen dus weinig geld hebben of er is sprake van dat het niet helemaal verwijtbaar is, dan vindt een halvering van de boetes plaats. Dat is ook op voorspraak van de Raad van State. Dus ik vind het heel goed dat het beleid daarop aansluit. (Mevrouw NAOUM NÉHMÉ: Halvering is altijd een halvering van het oorspronkelijke bedrag. Na de halvering wordt de boete 11.600 euro. Voor de halvering was het bijna 22.000 euro, wat 85 keer is wanneer iemand

10

Jaar

2021

Vergaderdatum 15 sept. 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

door rood licht rijdt. Vindt u dan die 11.600 euro matig en proportioneel? Complimenteert u het college daarvoor?) De boete waar mevrouw Naoum Néhmé nu op duidt, is een boete voor eigenlijk illegale hotels. Dus dat gaat over overtredingen waarbij meer dan dertig dagen verhuurd is, waar te veel personen aanwezig zijn. Dat zijn, wat ons betreft, de vergrijpen waarvan het echt nodig is dat wij een lik-op-stukbeleid hebben en we dat soort overlastgevende hotels tegengaan. Dus dat lijkt mij zeker goed. Daarnaast wordt het dus ook nog aangepast als er sprake is van de twee zaken die ik net noemde. Dat lijkt mij de menselijke maat. (Mevrouw NAOUM NÉHMÉ: Dus u wilt zeggen, één wijziging naar aanleiding van de Raad van State-uitspraak in het hele boetebeleid, voor de rest is het ongewijzigd gebleven? Dus één wijziging van 22.000 euro naar 11.600 euro. En dan spreekt u over illegale hotels. Als iemand niet dertig dagen verhuurd, maar eenendertig dagen, vindt u het dan gematigd en proportioneel dat hij dan 11.600 euro moet betalen?) Hier haalt mevrouw Naoum Néhmé opnieuw wat zaken door elkaar. De leefbaarheidsovertreding is naar 11.000 euro gegaan. Maar er zijn ook boetes van 20.000 euro waarbij het gaat om illegale hotels die gerund worden en waarbij het dus evident is dat dat overlast geeft en dat dat het hele jaar wellicht gebeurt.

Als mensen dan een boete krijgen, dan is het een bedrijfsmatige, doelbewuste inzet die daar wordt gepleegd. Daarop hebben wij, samen met de hele raad, een beleid vastgesteld wat, volgens mij, heel goed is. Maar die halvering, dat kunt u ook in het stuk vinden, dat gaat dus nog daarbovenop. Dan ga ik door naar mijn tweede punt. Dat is de communicatie. Ons bereiken veel signalen van bewoners die onbedoeld een kleine overtreding begaan en met een hoge boete te maken krijgen. Daar hebben we het ook inderdaad over gehad. Wat ons betreft is het van belang dat er, nu er nieuwe boetetabellen komen en een nieuwe wijziging, goed over wordt gecommuniceerd en er voorlichting is richting bewoners. We hebben die nu ook geregistreerd. Dus daarom heb ik een motie ingediend om te vragen om toeristische verhuurders, met de registratie- en vergunninghouders, schriftelijk hierover te informeren. Zo zorgen we dat welwillende bewoners beter op de hoogte zijn en is het ook een afschrikkend effect voor degenen die minder goede bedoelingen hebben. Dan mijn derde punt. Het moet proportioneel zijn. Gezien de verhalen van bewoners moeten we ons blijven afvragen of het beleid dat wij hebben, past bij de ernst van het vergrijp. Daarom wil ik de wethouder vragen om daarnaar te kijken en een evaluatie te doen van de huidige boetes.

En daarmee terug te rapporteren aan de raad, zodat wij dat kunnen bespreken; zodat wij voor ogen kunnen houden of het aan de ene kant ervoor zorgt dat wij illegale, overlastgevende hotels hard aanpakken – want dat is ook waarom dit is ingesteld – en aan de andere kant voor individuele bewoners de menselijke maat leidend laten zijn. (Mevrouw VAN PIJPEN: Even over dat laatste punt: een evaluatie na een jaar. Ik bedoel, daar zijn we natuurlijk niet tegen. Dus dat lijkt me goed. Maar is de D66-fractie het wel met me eens dat we dat ook in bredere zin dan moeten doen? Dus niet alleen ook over de boetes, maar ook over het feit of inderdaad ook de leefbaarheid en de woningonttrekking inderdaad ook minder is geworden. De leefbaarheid beter en de woningonttrekking minder.) Daar valt zeker over na te denken, omdat natuurlijk het doel van het beleid is te zorgen dat het de leefbaarheid van de stad vergroot. Maar waar ik nu even op focus was meer de boetes, of dat ook ervoor zorgt dat mensen het kunnen betalen en dat het ook past bij de ernst van de situatie. Daar hoop ik dat ik ook GroenLinks aan mijn kant heb, omdat het toch ook altijd goed is om voor ogen te houden voor wie je het doet. En dat het beleid wat we hebben ook niet onnodig schaadt.

11

Jaar

2021

Vergaderdatum 15 sept. 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

(De heer BOOMSMA: Dus D66 wil dan gaan evalueren over een jaar hoe het zit. Maar wat moet de wethouder dan precies gaan evalueren? Wat de hoogte van de boetes is en of dat passend is? Want dat kunnen we toch gewoon nu ook al met elkaar bespreken? Daar hebben we een hele discussie over gevoerd in de commissie. Daar heeft de Raad van State zich over uitgesproken. Dus wat moet dan nu nog worden onderzocht daarover?) We hebben een uitspraak van de Raad van State. Naar aanleiding daarvan is de tabel aangepast. Dus dat is al gebeurd. Nu zie ik een amendement liggen van het CDA en die zegt ‘doe maar zoveel euro boete’. Ja, ik vind dat we ons moeten blijven baseren op de feiten. Door zelf een bedrag te bedenken, lijkt mij niet de beste manier, als raad. Ik heb dan liever dat we gewoon goed onderzoeken wat de meldingen zijn die zijn gedaan bij de bewoners die bijvoorbeeld in beroep gaan tegen de gemeente. En dat we op basis daarvan kunnen constateren: dit is wel een goed bedrag. Want we moeten dus aan de ene kant rekenschap geven van die grote, illegale hotels die het hele jaar door draaien en aan de andere kant van die individuele bewoners. Wat dan een goed bedrag is? Dit is nu het bedrag wat is voorgesteld. Wat ons betreft evalueren we dat, zodat we op basis van onderzoek dan kunnen kijken of dat proportioneel is.

(De heer BOOMSMA: Maar je kunt toch nu ook al wel enige uitspraak doen. Vindt D66 het dan proportioneel dat als iemand een administratieve fout maakt hij dan bijna 8.000 euro boete moet betalen? Ook als het bijvoorbeeld niet zo bedoeld was. Dan kunnen we toch net zo goed nu al besluiten: de eerste keer krijg je een waarschuwing van nog steeds een hoge boete van 500 euro – om een voorbeeld te noemen. Dat hoeven we toch niet eerst een jaar uit te gaan delen en daarna gaan evalueren of het niet te hoog is?) Nu noemt de heer Boomsma weer een ander bedrag. Dat is nou juist het punt. Laten we dat echt doen op basis van de feiten. Want mij bereiken ook de signalen – en dat is ook precies de reden dat ik om deze evaluatie vraag – van bewoners die zeggen, goh, ik had het per ongeluk verkeerd gedaan en ik heb nu een heel grote boete. Maar aan de andere kant zien we ook gewoon – dat is waarom we dit beleid hebben ingesteld, dat moeten we nu niet vergeten – dat er heel grote, illegale hotels worden gerund die er echt voor zorgen dat überhaupt het hele verhuurbeleid onder druk staat. Iets daartussenin is waar we op uitkomen. Dat is wat nu in het beleid zit. Wat ons betreft, geef ik ook, moeten we daar wel goed naar gaan kijken of dat ook passend is of niet. (Mevrouw NAOUM NÉHMÉ: Van harte eens om illegale hotels kei- en keihard aan te pakken.

Kent mevrouw Rooderkerk het vernietigende rapport van de Amsterdamse Rekenkamer over de handhaving in deze stad door dit college op vakantieverhuur?) Ja. (Mevrouw NAOUM NÉHMÉ: Kan ze dan toelichten hoe dat dan precies werkt, volgens haar? Dat als de Rekenkamer zegt, dit college handhaaft dramatisch op vakantieverhuur, welke relatie er dan is met heel hoge boetes, die alleen maar gewone mensen treffen, mensen die zich oprecht vergist kunnen hebben en illegale hotels niet kunnen afschrikken. Hoe werkt de relatie nou eigenlijk tussen die twee?) Volgens mij, heb ik net aangegeven hoe ik denk over die boetes. Kijk, we hebben er in de vorige commissie een discussie over gehad. Toen werd er gezegd vanuit heel veel partijen van, nee, we moeten gewoon de boetes doen zoals we ze hebben. Wat mij betreft, moeten we daar dus goed naar kijken. Alleen, ik vind het te makkelijk om dan nu een

12

Jaar

2021

Vergaderdatum 15 sept. 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

random bedrag te noemen. Ik wil gewoon dat we dat dan op een manier doen dat het ook klopt. Dus dat we juist gaan kijken naar die handhaving, kijken wat er op wordt gehaald, wat er voor beroep wordt gedaan. En dan een goede, solide voorstel hebben. Of dat dit is of dat het omlaag wordt bijgesteld. Dat is precies waarom we die evaluatie willen vragen. De VOORZITTER: Was u aan het eind? Dat is het geval. Dan is het woord aan mevrouw Van Soest, die natuurlijk eigenlijk geen spreektijd meer heeft. Hoeveel heeft mevrouw Van Soest nog? [...] Ja, dat denk ik ook. Ik denk dat dat nog weleens een ruime schatting zou kunnen zijn. De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw Naoum Néhmé. Mevrouw NAOUM NÉHMÉ: Wie de wet overtreedt, moet vanzelfsprekend beboet worden. Alleen, tegelijkertijd moeten we, denk ik, constateren met zijn allen dat maatschappelijk denken over straffen, boetes opleggen, natuurlijk is opgeschoven. Zeker in het kader van het debat over de menselijke maat en een nieuwe bestuurscultuur waarover vele partijen die in deze raad zitten in Den Haag natuurlijk heel grote woorden hebben gesproken – en terecht – over de noodzaak van terugkeer van de menselijke maat in het bejegenen van mensen die oprechte vergissingen gemaakt kunnen hebben.

Vanuit die context en vanuit de gevoelige nederlaag die Amsterdam heeft geleden bij de Raad van State – die heeft gezegd: u hanteert niet proportioneel boetebeleid – vinden wij dat datgene wat er voorligt van het college nog altijd niet evenredig en niet proportioneel is. Want ook vakantieverhuurders kunnen zich om zeer uiteenlopende redenen vergissen. Daarom hebben wij, samen met het CDA, een amendement ingediend waarbij we zeggen, voor de eerste keer is er een veel lager bedrag wat u dan kunt krijgen – 500 of 700 euro – in plaats van 11.000 euro of 21.000 euro. En als je een recidive bent of je gaat vaker in de fout of je runt een illegaal hotel, ja, dan moet je gewoon met de heel strakke hand van de staat te maken krijgen. Mijn vraag aan de wethouder is, los van het preadvies. De Raad van State heeft ons heel flinke uitspraken gedaan. Hoe kan het dan, wethouder, dat er maar welgeteld één aanpassing is in de boetebedragen, die ook heel duidelijk op pagina 1 van de flap staan? Namelijk, één bedrag wordt aangepast van 21.000 euro naar 11.000 euro. En voor de rest, die sky-highbedragen- Het is ongelofelijk. In dit land, als iemand door rood licht rijdt, betaalt hij 260 euro ongeveer.

In Amsterdam leggen we iemand, die meer nachten verhuurt dan het aantal toegestane nachten, 85 keer de boete op die we iemand opleggen die iemand willens en wetens in gevaar heeft gebracht in het verkeer. Ik zie de relatie niet. De relatie is ook zoek. Dus daarom graag een reflectie van de wethouder daarop. De VOORZITTER: Dan, een groot excuus, want ik had u even overgeslagen. Ik meld u meteen even dat u nog anderhalve minuut heeft voor de rest van de avond. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Boomsma. De heer BOOMSMA: Voorzitter, wij moeten vandaag de Huisvestingsverordening repareren voor wat betreft de boetes voor vakantieverhuur. Iedereen is het erover eens dat dat goed moet worden gehandhaafd, strak en excessen moeten worden bestreden. Maar, voorzitter, om mensen met een eigen huis die op vakantie hun woning verhuren en een foutje maken bij de eerste overtreding al meteen 8.700 euro boete te geven of bijna 12.000 euro, wat mij persoonlijk te veel blijft, vinden we inderdaad excessief en niet proportioneel. Daarom dat amendement. In de commissie kwam de wethouder met een aantal slechte

13

Jaar

2021

Vergaderdatum 15 sept. 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

argumenten om dit niet te doen. Hij zegt, ja, je moet je maar informeren over de regels, maar de regels zijn natuurlijk wel heel vaak veranderd de afgelopen tijd. En dan zegt de wethouder, ja, het moet afschrikwekkend zijn. De raad wilde lik op stuk en krijgt nu ook lik op stuk. Dat is waar, maar lik op stuk is nog niet hetzelfde als bijna 12.000 euro boete voor zo’n overtreding. En ook 750 euro zoals hier is zeer afschrikwekkend. De wethouder wil ook Amsterdam niet met Utrecht vergelijken. In Utrecht is een motie aangenomen met steun van allerlei partijen, waaronder D66, om die eerste boete naar het lage af te stellen. Niet op 150 euro zoals in Utrecht. Wij zeggen dan 500 euro. Dat vinden wij nog steeds afschrikwekkend, maar wel nog met enige menselijkheid. Vandaar dit amendement. De VOORZITTER: Poeh, zeg. Ik denk dat u nu even adem mag halen. De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw Van Pijpen. Mevrouw VAN PIJPEN: Laten we even kijken naar het agendapunt. Ik heb het ook in de commissie gezegd. We bespreken hier de Huisvestingsverordening, waarin we ook de woonruimteverdelingssystemen met elkaar vastleggen. Voorafgaand aan deze vergadering sprak ik met iemand die ons had gemaild; u allen ook. Wij waren overigens de enige van wie ze een reactie had gekregen. Maar dat terzijde. U kunt het nog goedmaken.

Een dakloze Amsterdammer, die 31 is, binnenkort haar jongerenwoning moet verlaten. Ze werkt in de zorg. Daar heeft ze twee banen. En heeft dadelijk geen huis meer. Ze is ten einde raad. Om maar even op het agendapunt te komen: daarom is het ook goed dat we in de Huisvestingsverordening in het nieuwe verdelingssysteem ook vaststellen waarbij jongeren extra situatiepunten kunnen krijgen. Dus daarvoor ook hulde voor dat voorstel. In verband daarmee zou ik ook aan alle vakantieverhuurders – en ook aan sommigen hier in de raad – die in verband met de bepaling over het lik-op-stukbeleid en de boetes zich zorgen maken over hun mogelijkheden voor verhuur. Als je je aan de regels houdt, is er niets aan de hand. Laten we dat voorop stellen. Want u vergeet ook niet een rekening te sturen naar een huurder van uw kamer voor die nacht. En mocht u zich toch zorgen maken over de administratieve lasten, die komen kijken bij vakantieverhuur, u kunt natuurlijk ook die kamer verhuren aan een van die jongeren die hard op zoek is naar een kamer. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Yilmaz. De heer YILMAZ: Ook nu zal ik waarnemen voor collega Kiliç. We zijn het eens met het beleid, maar hebben toch onze vraagtekens over de menselijke maat.

Natuurlijk moeten we huisjesmelkers en commerciële partijen aanpakken, maar wanneer particulieren zich hebben gehouden aan alle andere regels voor tijdelijke verhuur van hun huis of kamer vinden we het moeilijk een menselijke maat te vinden in de huidige beboeting. Daar moet meer proportionaliteit in zijn. We hopen dat we rechtszaken met particulieren kunnen voorkomen. De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw Kuiper. Mevrouw KUIPER: De aanpak van vakantieverhuur is niet makkelijk. Veel partijen, waaronder de ChristenUnie, willen deze vorm van verhuur best stevig inperken. We hebben dan ook vaak beleid van het college gesteund als het ging om inperkingen van het aantal nachten bijvoorbeeld. Ook stevige boetes voor overtreding van de regels lijken ons gepast, omdat vakantieverhuur echt veel impact kan hebben op de leefbaarheid van onze buurten.

14

Jaar

2021

Vergaderdatum 15 sept. 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Wel vinden wij dat een bedrag van 8.700 euro als boete voor een eerste geconstateerde overtreding, die mogelijk het gevolg van vergeetachtigheid of een menselijke fout kan zijn of niet geïnformeerd zijn, echt niet proportioneel. Daarom dienen we samen met het CDA en de VVD, DENK en Forum voor Democratie een amendement in om dat bedrag voor een eerste overtreding aan te passen. Het gaat ons ook om de proportionaliteit, de menselijke maat. Dat is wat wij hierbij willen inbrengen, want een boete van vele duizenden euro’s is niet, wat de ChristenUnie betreft, een overheid die we moeten willen. De VOORZITTER: Er hebben zich geen andere sprekers gemeld. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Groot Wassink. Wethouder GROOT WASSINK: Voorzitter, er zijn verschillende fracties geweest, die het woord hebben gevoerd zonder dat ze vragen aan mij hebben gesteld. Dat is overzichtelijk en prettig. Maar er zijn, volgens mij, toch wel wat punten gemaakt, waar ik op in zou willen gaan. Laat ik allereerst beginnen met de fractie van de VVD. Dat is natuurlijk toch opvallend: de fractie die het altijd heeft over regels en regels en misbruik moet worden gestraft, die het dan nu heeft over de menselijke maat. Zeker in relatie tot de bestuurscultuur ook. In de commissie werd heel nadrukkelijk de link gelegd met de toeslagenaffaire.

Wat ik een volstrekt krankzinnige vergelijking vind, omdat in de toeslagenaffaire heel nadrukkelijk, heel nadrukkelijk, vanuit wantrouwen op mensen gesanctioneerd is, waar het hier echt over iets heel anders gaat. Je besluit zelf om een commerciële activiteit te starten, namelijk het verhuren van je huis. Dat is legaal, maar je hebt je aan regels te houden. De Participatiewet – nog zo’n ander verderfelijke wet waar een gestold wereldbeeld van wantrouwen door neoliberaal beleid maar al te zeer is vastgelegd – is echt anders. Dat is niet een economische activiteit waar je je aan de regels moet houden, waar je je van tevoren moet verwittigen dat je snapt wat je doet. Zoals je, als je een café begint, ook moet weten aan welke regels je je moet houden. Dat is echt fundamenteel iets anders. Ik heb er wel moeite mee dat u de menselijke maat – want daar hebben we het dan heel vaak over – alleen lijkt te zien voor degene die een commerciële activiteit opzet. Natuurlijk vind ik dat ook voor degenen die een commerciële activiteit opzetten de menselijke maat moet gelden. Maar de menselijke maat die wij hier met elkaar in deze stad hebben gedefinieerd, gaat ook over woningonttrekking, gaat ook over overlast. Dat is de essentie waarom wij met elkaar dit beleid hebben vastgesteld.

Dat is de essentie waarom wij met elkaar gezegd hebben in 2017: dit zijn de boetes waar we voor kiezen, omdat wij woningonttrekking en overlast heftig vinden. Is het proportioneel? Dat is best een onderwerp van gesprek, ook wat mij betreft. Maar dit zijn de regels die we met elkaar hebben vastgelegd. U zegt nu, het is sky high, 85 keer door rood fietsen. Mag ik u eraan herinneren dat uw fractie heeft ingestemd met die boetes? U heeft elk recht om van mening te veranderen. Elk recht. Laat daar geen misverstand over bestaan. Dat zouden meer mensen in de politiek moeten doen: van mening veranderen. Dat zou interessant zijn, dat we eens een keer naar elkaar luisteren en denken, goh, u heeft best een argument. Dus ik ontzeg u niet het recht om van mening te veranderen, maar ik vind het wel ingewikkeld dat u nu zegt dat het sky high is en dat u daar enorm aanstoot aan neemt, terwijl u in 2017 heeft ingestemd en dat nu de facto alleen een verlaging van de boete voorligt. U vroeg mij naar een duiding van de Raad van State. ‘Een flinke tik’ was, geloof ik, de term die u gebruikt. Nou, zo heb ik dat helemaal niet opgevat. We hebben gewoon het advies gelezen en gemeend de boete te moeten verlagen. Dat is wat wij hebben gedaan. Voorzitter, ik geloof dat er een interruptie is.

15

Jaar

2021

Vergaderdatum 15 sept. 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

De VOORZITTER: Ja, alleen bepaal ik het moment waarop daar tijd voor is. (Mevrouw NAOUM NÉHMÉ: Ja, voorzitter, ik geloof niet dat de wethouder de teksten van de uitspraak van de Raad van State heeft gelezen. Het is maar goed ook, anders had hij zich misschien diep geschaamd. Maar los daarvan, ik vind – misschien kan ik het zeggen – het een onbestuurlijke reactie aan het begin. De irritatie, dat spat ervan af. Dat vind ik onnodig, want ja, VVD en neoliberalisme, die grijsgedraaide plaat kennen we natuurlijk allemaal inmiddels. Maar hij heeft nu de kans om te laten zien dat hij alles niet is wat de VVD wel is. Dat hij wel in staat is om de menselijke maat hier door te voeren, dat hij wel in staat is om vanuit vertrouwen in mensen beleid te voeren. Dus ik snap niet dat bij ieder agendapunt, wat in dit huis komt, deze wethouder in het bijzonder het niet kan laten om aan het neoliberalisme en de VVD te refereren, terwijl hij voor de historische opgave is geplaatst in 2018, tot vandaag de dag, om het verschil te maken. Kan hij daar misschien op reflecteren hoe het kan dat hij zich altijd wel meet of aanmeet met de VVD?) Wethouder GROOT WASSINK: Voorzitter, ik ben toch in de veronderstelling dat we net een agendapunt behandeld hebben waarin ik de VVD in ieder geval niet heb genoemd. Dus uw stelling klopt in elk geval niet.

En als u veronderstelt dat ik buitengewoon geïrriteerd zou zijn, dan weet u, denk ik, niet hoe mijn irritatie eruit ziet. [...] Daar ben ik me dan ook weer niet bewust van. Nee, maar voorzitter, ik begrijp het echt niet. Schaamte is best een emotie, die ik herken. Maar nee, die heb ik niet gevoeld bij het lezen van die uitspraak. We worden gecorrigeerd. We hebben in 2017 met elkaar beleid vastgesteld. Dat heeft, volgens mij, eind 2020 geleid tot een nieuwe boetetabel. Er is een uitspraak geweest van de Raad van State. Nou, daar hou je je aan. Dat is wat je doet als wethouder. Dus we passen de boete aan. Die boete ligt nu voor. Maar dat neemt niet weg dat de essentie- Dat is misschien waar ik het meeste moeite mee heb: de menselijke maat geldt niet alleen voor degenen die een economische activiteit opzetten. De menselijke maat en het doel van ons handelen, het doel van dit college, is het algemeen belang te dienen. En het algemeen belang is dus nooit te vereenzelvigen met het commerciële belang. Het algemene belang is woningonttrekking. Het algemene belang waarom we dit strikte beleid hebben ingesteld, is woningonttrekking en het voorkomen van overlast. Tot voor 2017 vond u dat unaniem. En nogmaals, u mag daarop terugkomen. Elk recht. Maar dit is de essentie waarom we dit begonnen zijn. De VOORZITTER: Mevrouw Naoum Néhmé.

En ik zou de wethouder willen vragen iets korter in zijn antwoorden te zijn. (Mevrouw NAOUM NÉHMÉ: Ja, voorzitter, het algemeen belang is dat de wet wordt gehandhaafd, maar dan ook voor iedereen. Ik kan me niet aan de indruk onttrekken dat er sprake is van – wat we noemden ook in de commissie – selectieve hardvochtigheid, want bij het kraakbeleid is er opeens de term ‘vergiskraken’. Deze wethouder heeft in 2018 gezegd: ik ga er voorlopig bij die vergiskraken in Amsterdam-Oost niets aan doen, geen juridische stappen. En als vakantieverhuurders zich oprecht kunnen vergissen, hebben we geen waarschuwing, geen administratieve boete. Nee, dan is direct je kop eraf. Ik daag hem eigenlijk uit om te reflecteren op misschien wel de dubbele standaarden die we hanteren in dit huis. Voor

16

Jaar

2021

Vergaderdatum 15 sept. 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

krakers geldt de wet niet, maar voor vakantieverhuurders- Ja. Voor vakantieverhuurders is het niet hard, is het niet keihard, dan is het- Nou ja, misschien bestaat de term nog niet met boetes van 12.000 euro of 22.000 euro.) Wethouder GROOT WASSINK: Nou, voorzitter, ik kan me toch ook nog best wel wat kritiek heugen van verschillende andere fracties en maatschappelijke organisaties, die buitengewoon kritisch waren op het optreden van – moet ik herhalen – niet ik, maar deze burgemeester ten aanzien van kraken, want ik heb, zoals u al goed weet, geen enkel instrument om wat dan ook te doen tegen kraken. Want optreden tegen kraken is namelijk níet iets waar de wethouder van Sociale Zaken over gaat. Dat is echt een ander domein. Ik vind ook uw vergelijking echt mank gaan, want, nogmaals, u zet nu kraken naast vakantieverhuur. Ik vind dat echt wel van een heel andere orde, omdat je bij vakantiehuur heel doelbewust een economische activiteit ontwikkelt. En ik vind het niet meer dan normaal dat als je een economische activiteit ontwikkelt, dat je je vergewist van de regels. We hebben, nogmaals, unaniem lik-op-stukbeleid vastgesteld, omdat we ons allen zorgen maakten over de impact van vakantieverhuur op deze stad.

Daarom, voorzitter, is het ook precies het punt waar de heer Boomsma- Hij zegt, ja, kun je nou niet starten met bijvoorbeeld 750 euro als een startboete niet proportioneelU zegt zelf 500 euro. Dan is mijn antwoord ‘nee’, want Amsterdam is niet te vergelijken met Utrecht. Ik vind het al best beledigend op zichzelf. Maar ook gewoon in aard en omvang van de problematiek is het niet vergelijkbaar. Ik zal uitleggen waarom. Omdat een kamer of een woning in het centrum van Amsterdam 250 euro per nacht doet. Dat betekent dat je een premie zet op het ontduiken van de regels, eindeloos doorverhuren, want als je gepakt wordt: drie nachtjes kwijt. Who cares. Want laten we eerlijk zijn: dit is een aard, een omvang, van een verhuur die ook voor ons buitengewoon moeizaam te handhaven is. Laten we daar eerlijk in zijn. Dus dat je een aanvankelijke boete hebt die misschien maar – uw voorstel – twee nachten verhuur heeft, is bijna een aanmoediging om je niet aan de regels te houden. Dat vind ik er dus heel moeizaam aan, omdat je daarmee het lik-op-stukbeleid ondergraaft. Voorzitter, ik wil graag(Mevrouw NAOUM NÉHMÉ: Voorzitter, het voorbeeld wat ik aanhaalde was voor deze burgemeester. Toen was de wethouder locoburgemeester. Dus ik heb het voorval zorgvuldig gekozen: de vergiskraken.

Maar misschien kan hij reflecteren op het punt: geldt de wet voor iedereen, ja of nee? Want waarom zou die eigenlijk onverkort en keihard moeten gelden voor vakantieverhuurders, maar als in deze stad mensen kraken, heeft hij eigenlijk met – hoe zeg je dat – de mantel der liefde in 2018 in Oost eigenlijk toegestaan dat er iets bestond als vergiskraken en ook goedgepraat dat daar niet op gehandhaafd is. Is de wet voor alle Amsterdammers de wet of is de wet niet voor alle Amsterdammers de wet? Dat is, volgens mij, de hamvraag die er ligt.) Nee, maar voorzitter, nu wordt hij mooi, want dit is wel een heel rare omkering. Ik ben wethouder. Ik houd de wet. En de wet is voor iedereen gelijk. Iedereen moet zich aan de wet houden. Tot voor kort was dat ook het standpunt van de VVD. Ik heb zelfs toen ik locoburgemeester was – volgens mij, weet ik eigenlijk niet of ik dat toen was; nou, misschien ook wel; u bedoelt onder de voormalige VVD waarnemend burgemeester – was ik nog steeds niet bij machte om op te treden tegen kraken. U overschat mijn mogelijkheden, ook als locoburgemeester en toenmalig wethouder der Sociale Zaken. Had ik niet die mogelijkheid. En ik heb geen enkele herinnering aan het goedpraten van welke kraak dan ook. Natuurlijk, ik heb hier in deze zaal weleens gestaan en gezegd, ja, ik keur kraken in dit pand af.

En dat is niet omdat ik daar niet gevoelens bij had, maar omdat ik vind dat vanuit

17

Jaar

2021

Vergaderdatum 15 sept. 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

mijn functie ik me daaraan heb te houden. Dus in die zin ben ik nog misschien – ja, dit geeft een beetje een wat ongemakkelijk gevoel of een vieze smaak in mijn mond – in dit opzicht, sinds ik deze functie heb, wel meer VVD dan u. Want ik zeg ‘regels zijn regels’ en daar heb je je dus aan te houden. En dus ook bij vakantieverhuur. En dus geeft het geen pas om likop-stukbeleid, wat we in 2017 unaniem met elkaar hebben vastgesteld, waar nu alleen een verlaging van de boete voorligt, nu via een zijspoor te willen slopen. Twee opmerkingen nog, voorzitter. De menselijke maat heb ik voldoende gehad. Mevrouw Rooderkerk heeft een motie ingediend over communicatie. Ik ben het wel met u eens. kijk, we hebben al verschillende acties op het gebied van communicatie. Ik vind primair dat als jij zo nodig je huis moet verhuren, dat je daar een eigen verantwoordelijkheid in hebt. Laten we daar niet kinderachtig in zijn. Ik wil best nog eens een keer communiceren dat de boetebedragen zijn aangepast, omdat de essentie van wat wij doen het tegengaan is van de woningonttrekking en het beperken van de overlast. Dus ik geef u een positief preadvies op uw motie. Dan over de proportionaliteit. Want natuurlijk zoek ik ook bij die proportionaliteit. Wij zien, dat gezien de enorme druk op de woningmarkt, deze vrij stevige boetes in ieder geval een afschrikwekkende werking lijken te hebben.

Nu is dus ook het amendement wat de heer Boomsma voorstelt, waar je eigenlijk een aanmoediging zet op je niet houden aan de regels, een slecht idee. Dus een negatief preadvies voor de heer Boomsma. Maar ten aanzien van uw onderzoek ben ik bereid om te zeggen, laten we nou eens een jaar kijken. En laten we dan eens kijken of we proportionaliteit kunnen aantonen. Laten we nou eens kijken: hoeveel mensen zijn er bijvoorbeeld in de financiële problemen gekomen door die boete? Ik heb daar wel ideeën bij, maar laten we dat eens onderzoeken. Wie zijn die mensen, die die boete hebben gekregen? Hoe valt dat precies? Ik vind dat een terecht punt. Ik zeg u dat bij deze toe. Dus, voorzitter, met deze twee preadviseringen sluit ik mijn bijdrage af. De VOORZITTER: Is er misschien behoefte aan een tweede termijn? [...] Anderen? Dat is niet het geval. Dan hebben we hiermee dit onderwerp voldoende besproken. En dan gaan we door naar het volgende onderwerp. Dat isDe discussie wordt gesloten. Mevrouw VAN SOEST: Voorzitter. Sorry. Maar we krijgen nog een preadvies op de moties vanDe VOORZITTER: Dat heeft de wethouder gegeven, maar hij wil het vast wel even voor u herhalen. Ga uw gang. Kort graag. Wethouder GROOT WASSINK: Motie: ja. Amendement: nee. De VOORZITTER: Goed.