Bijlage 1 - PLECK 7.0
Tekst van het document
Duurzaam Amstelveen Hoe staat de stad ervoor?
November 2025
PLECK 7.0
Plan voor Energietransitie, Circulaire economie en Klimaatadaptatie 7.0
Inhoud Hoofdstuk 1 Inleiding
Energietransitie: Naar een robuust en flexibel systeem3
3
Hoofdstuk 5 De effecten van het beleid
22
Hoofdstuk 8 Financiën duurzaamheid
Circulariteit: Van ambities naar concrete resultaten
3
5.1 Gemeentelijke organisatie
22
Structurele middelen
42
Klimaatadaptatie: Voorbereid op extremer weer
4
5.2 Energietransitie hele gemeente
25
CDOKE-middelen
43
Reserve duurzaamheid
43
Bijlage 1: Begrippenlijst
45
42
Duurzaam bouwen: Circulaire ambities in de praktijk 4
5.3 CO2-uitstoot ontwikkeling
27
Internationale context en lokale actie
4
5.4 Circulaire economie
29
Rekenkameronderzoek en doorontwikkeling PLECK
4
5.5 Klimaatadaptatie
30
Klimaatroutekaart als strategisch instrument
5
Conclusie monitoring 2024
31
Leeswijzer
5
Bronnenlijst
31
Hoofdstuk 2 Wat gebeurt er om ons heen?
47
6
Hoofdstuk 6 Vooruit naar 2026 en verder
Bijlage 2: Klimaatroutekaart Amstelveen 2025-2050
32
Europese Unie
6
Hoofddoelstellingen tijdlijn
32
Bijlage 3: Actieplan Circulair Textiel Amstelveen 2025-2026
49
Rijk
7
Accentverschuivingen voor 2025-2026
32
G40
8
Energietransitie (met acht werksporen)
33
MRA
8
Klimaatadaptatie vooruit
40
Bijlage 4: Leidraad Duurzaam Bouwen en Gebiedsontwikkelen
51
Actieplan klimaatadaptatie 2021-2026
40
(Grond)water
40
Hittestress
41
Hoofdstuk 3 Doelstellingen
10
Algemene CO2-doelen
10
Energietransitie
10
Circulaire economie
10
Klimaatadaptatie
11
Hoofdstuk 7 Werkagenda’s 2025-2026
42
Gemeentelijke rollen
11
Energietransitie
42
Circulaire economie
42
Hoofdstuk 4 Waar staat de gemeente nu?
12
Inleiding
12
Energietransitie - 8 werksporen uitgevoerd
12
Ondersteunende programma’s en activiteiten
17
Circulaire economie
18
Klimaatadaptatie
20
Klimaatadaptatie
42
Ondersteunende programma’s (organisatie-breed)
42
2
Hoofdstuk 1 Inleiding Het thema duurzaamheid blijft prominent in het
systeem transformeren van een fossiel gevoed systeem
warmteprogramma moet hiervoor het kader gaan
nieuws, waarbij de energietransitie een centrale rol
naar een systeem met hernieuwbare energie richting
bieden.
speelt. Nederland bevindt zich in 2025 in een cruciale
2040 is een grote stap. Met name het verduurzamen
fase van de energietransitie, met zowel vooruitgang als
van de bebouwde omgeving is een omvangrijke opgave.
De gebouwde omgeving is verantwoordelijk voor circa
nieuwe uitdagingen. Er is vooruitgang waarneembaar
Het Nationaal Isolatieprogramma en de lokale
17% van de landelijke CO2-uitstoot. Gemeenten spelen
op het gebied van opwekking van hernieuwbare
uitwerking daarvan geven hiervoor het kader. Dit sluit
een centrale rol bij het verduurzamen hiervan door
energie, maar netcongestie vormt een groeiend
aan bij het Nationaal Plan Energiesysteem (NPE),
lokale aanpakken zoals de Speciale Uitkering Aanpak
probleem.
het Programma Energiehoofdstructuur (PEH) en het
Isolatie (SpUk) en het verstrekken van informatie en
provinciaal Meerjarenprogramma Infrastructuur
ontzorging.
We hebben nog een flinke weg te gaan naar een
Energie en Klimaat (pMIEK) die gezamenlijk richting
uitstootvrije en circulaire samenleving in 2050. Daarom
geven aan de energietransitie.
werkt Amstelveen hard aan de doelstellingen en
Nieuwe ontwikkelingen zoals flexibiliteitscontracten en slimme netoplossingen worden ingezet om
monitoren we jaarlijks onze voortgang. Het meten blijkt
Het Rijk speelt een centrale rol bij het verduurzamen
netcongestie tegen te gaan. Netbeheerders
complex: cijfers komen vaak met vertraging, vallen
van de gebouwde omgeving door middel van
introduceren tijdgebonden transportrechten om
soms tegen ondanks veel inspanningen, of vallen juist
wetgeving, subsidies en financiële regelingen, zoals
gebruikers te stimuleren hun energieverbruik te
mee. Door in te zetten op de juiste doelstellingen, in lijn
energiebespaarleningen en hogere subsidies voor
verschuiven naar momenten buiten de piekuren.
met EU en Rijk, weten we dat we op de goede weg zijn.
isolatiemaatregelen en warmtepompen. Het Rijk stelt
We meten wat we kunnen meten, maar erkennen dat
en verbouwen en verbetert de voorwaarden zodat
Circulariteit: Van ambities naar concrete resultaten
exacte CO2-effecten van individuele maatregelen
meer mensen, met name kwetsbare huishoudens,
We verspillen 90% van onze
moeilijk te voorspellen zijn. De gemeente combineert
hun woningen kunnen verduurzamen en deelnemen
grondstoffen door een lineaire
beschikbare data met technische expertise om de
aan de energietransitie. De komende jaren wordt
economie met hoge productomloop.
grootste energieverbruikers te identificeren en pakt
hiervoor het Zero Emission Building (ZEB-niveau)
Nederland wil in 2050 volledig circulair zijn, maar de
deze aan waar technisch en financieel haalbaar.
geïntroduceerd als norm voor het emissievrije gebouw
Integrale Circulaire Economie Rapportage 2025 toont
in 2050 (dit als uitwerking van de Europese EPBD IV
dat we er nog niet in slagen grondstoffen fors terug te
richtlijn). De nieuwe warmtewet (WCW) en de Wet
dringen. In 2022 gebruikten we zelfs meer materiaal
instrumentarium gemeentelijke warmte transitie
dan in 2020.
ook normen en eisen, stimuleert duurzaam bouwen
Energietransitie: Naar een robuust en flexibel systeem De energietransitie vergt de grootste
(WIGW) bieden instrumenten om ook stappen te
inspanning van de gemeente. Het hele
zetten bij het toepassen van duurzame warmte. Het
Het Nationaal Programma Circulaire Economie 2023-
3
2030 bevat een mix van beprijzende, normerende en
op nieuwbouw van gemeentelijke gebouwen en in
wetgeving, netcongestie en de lange termijn financiële
stimulerende maatregelen. Als gemeente pakken we
overleg met ontwikkelaars zo veel mogelijk toegepast
onzekerheden. Daarom wordt in PLECK gekozen voor
aan wat we kunnen: grondstoffen, inkoop,
in projecten door derden en gebiedsontwikkelingen.
een realistische, gefaseerde aanpak waarbij de ambities
aanbesteding, grondbank en bouwen. We werken
Hoewel de gemeente circulair bouwen niet juridisch
overeind blijven maar het tijdpad op onderdelen wordt
samen met de MRA waar dat oplossingen biedt.
kan afdwingen, stimuleert zij dit via convenanten
bijgesteld.
Nederlandse recyclingbedrijven worstelen omdat nieuw
en eigen projecten. De ambities passen binnen
plastic goedkoper is dan gerecycled plastic. De circulaire
het in 2024 getekende geactualiseerde convenant
De Rekenkamer beveelt aan de realiteitswaarde van
economie kampt met opstartproblemen: banken
Toekomstbestendig Bouwen en het in 2023 getekende
doelen te herijken en een betere verbinding tussen
financieren onbewezen bedrijfsmodellen niet graag.
Manifest circulair bouwen ‘Het Nieuwe Normaal’
doelen, inspanningen en resultaten te leggen. Deze
Klimaatadaptatie: Voorbereid op extremer weer
Internationale context en lokale actie
aanbevelingen sluiten aan bij de reeds ingezette doorontwikkeling van PLECK van statusrapport naar
De terugtrekking van de VS uit het Klimaatakkoord van
strategisch sturingsinstrument. PLECK 7.0 bouwt voort
Parijs in januari 2025 vindt plaats in een periode waarin
op deze transformatie met concrete werkagenda’s voor
Door klimaatverandering hebben
verschillende landen hun klimaatbeleid heroverwegen.
2025-2026, transparante monitoring inclusief nieuwe
we te maken met extremer weer.
In Europa is discussie ontstaan over de kosten en het
indicatoren en expliciete benoeming van externe
tempo van de energietransitie.
belemmeringen met handelingsperspectieven. Het
Het nationaal Hitteplan wordt bijna jaarlijks geactiveerd. De KNMI ‘23-klimaatscenario’s tonen dat
document biedt de raad al meer concrete handvatten
klimaatverandering sneller gaat dan gedacht: de kans
Het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) heeft
voor kaderstelling en bijsturing, waar eerdere versies
op extreme buien verdubbelt richting 2050.
aangegeven dat het behalen van de Nederlandse
vooral rapporteerden over uitgevoerde activiteiten.
2030-doelstelling van 55% CO2-reductie onwaarschijnlijk De Deltacommissie benadrukt dat we anders moeten
is geworden door tegenvallers in de uitvoering, het
In hoofdstuk 5 wordt een uitsplitsing gemaakt van
omgaan met te veel en te weinig water. Oplossingen
schrappen van beleidsmaatregelen en gewijzigde politieke
CO2-uitstoot in de gemeente per type gebruiksvorm
liggen niet alleen in waterbeheer, maar ook in
prioriteiten. Deze ontwikkelingen hebben gevolgen voor
(elektriciteit, warmte, brandstoffen) en naar type sector
omgevingsinrichting en grondgebruik. In 2025 start een
de gemeentelijke uitvoering van klimaatbeleid.
(gebouwde omgeving, verkeer en vervoer, bedrijven/
nieuwe ronde stresstesten binnen het Deltaprogramma Ruimtelijke Adaptatie, deze resultaten worden eind 2026 gepubliceerd.
Duurzaam bouwen: Circulaire ambities in de praktijk
Rekenkameronderzoek en doorontwikkeling PLECK
energie/afval, landbouw). Voor effectievere sturing is meer gedetailleerd inzicht wenselijk, zoals CO2-uitstoot op wijkniveau.
De Rekenkamercommissie Amstelveen concludeert dat PLECK goed aansluit bij landelijke en Europese kaders,
Het is de ambitie om parallel aan het
maar dat meer inzicht in voortgang en samenhang
Warmteprogramma in 2026 te werken aan een
Duurzaam bouwen is door de gemeenteraad in 2021 als
tussen de drie transities nodig is. De beoogde tijdslijnen
uitgebreidere CO2-rapportage, waarbij wordt
ambitie vastgelegd in de Leidraad Duurzaam bouwen
voor het behalen van ambities behoeven aanpassing
onderzocht welke data op wijkniveau beschikbaar is via
en gebiedsontwikkelen. De leidraad wordt toegepast
mede door externe factoren zoals vertraagde
bronnen zoals Emissieregistratie.
4
Klimaatroutekaart als strategisch instrument
Leeswijzer
Hoofdstuk 5 - De effecten van het beleid Toont (waar
Dit document beschrijft de voortgang sinds PLECK
mogelijk meetbare) resultaten op basis van beschikbare
De bijgevoegde klimaatroutekaart, die tegemoetkomt
6.0 (november 2024) en schetst de aanpak voor
monitoring en data. Presenteert de voortgang op
aan de aanbevelingen van de Rekenkamer, vormt
verduurzaming van de stad in 2026 en verder. Het
verschillende indicatoren met trends en ontwikkelingen
een gedeeltelijke beantwoording van de raadsmotie
Plan voor Energietransitie, Circulaire economie en
sinds 2016.
over een routekaart CO2-reductie. De routekaart
Klimaatadaptatie 7.0 is als volgt opgebouwd: Hoofdstuk 6 - Vooruit naar 2026 en verder Schetst
presenteert gefaseerde mijlpalen van 2025 tot 2050 en toont de samenhang tussen de drie
Hoofdstuk 1 - Inleiding Schetst de actuele
een mogelijk tijdpad met beoogde mijlpalen tot
transities - energietransitie, circulaire economie en
ontwikkelingen rond energietransitie, circulariteit
2050. Beschrijft voorgestelde accentverschuivingen
klimaatadaptatie.
en klimaatadaptatie. Beschrijft hoe PLECK zich
voor 2025-2026 en verkent per transitie welke
steeds meer ontwikkelt naar een strategisch
ontwikkelingen en projecten kunnen worden opgepakt.
Als startpunt van een groeimodel zal de routekaart
sturingsinstrument en hoe aanbevelingen van de
in toekomstige versies van PLECK verder worden
Rekenkamercommissie waar mogelijk zijn verwerkt.
doorontwikkeld en verfijnd. Vervolgversies kunnen
Hoofdstuk 7 - Werkagenda’s Bevat voorstellen voor concrete acties voor 2025-2026 per transitie.
meer gedetailleerde reductiepaden bevatten,
Hoofdstuk 2 - Wat gebeurt er om ons heen? Biedt
Een praktische uitwerking van mogelijke activiteiten,
aanvullende tussentijdse meetpunten en een betere
een overzicht van de context waarbinnen Amstelveen
afhankelijk van beschikbare middelen en capaciteit.
koppeling tussen maatregelen en meetbare effecten.
opereert: Europese wetgeving, landelijk beleid en
Door deze iteratieve aanpak kan de routekaart
regionale samenwerkingen. Deze ontwikkelingen
Hoofdstuk 8 - Financiën duurzaamheid Geeft
uitgroeien tot een beter strategisch instrument dat
vormen mede het kader voor het gemeentelijk beleid.
een overzicht van beschikbare financiële middelen:
de motie over CO2-reductie verder beantwoordt en daarmee de sturingsfunctie van PLECK versterkt.
structurele budgetten, verwachte CDOKE-middelen en Hoofdstuk 3 - Doelstellingen Presenteert de
de reserve duurzaamheid.
Amstelveense ambities die mede voortvloeien uit de Deze uitwerking biedt een basis voor doorontwikkeling
geschetste context. Bevat doelen voor 2030, 2040 en
Klimaatroutekaart - Visualiseert de drie transities
waarbij de routekaart kan bijdragen aan de
2050 op het gebied van CO2-reductie, energietransitie,
met concrete mijlpalen van 2025 tot 2050 en vormt een
koersbepaling naar klimaatneutraliteit in 2050. De
circulaire economie en klimaatadaptatie.
gedeeltelijke beantwoording van de motie over een
klimaatroutekaart koppelt de dagelijkse uitvoering aan
routekaart CO2-reductie.
de langetermijnvisie en geeft inwoners, bedrijven en
Hoofdstuk 4 - Waar staat de gemeente nu?
stakeholders perspectief op de timing en samenhang
Geeft inzicht in lopende projecten en activiteiten
van de drie transities.
per transitie. Beschrijft de aanpak via werksporen voor energie, werklijnen voor circulariteit en klimaatadaptatiemaatregelen.
5
Hoofdstuk 2 Wat gebeurt er om ons heen? In dit hoofdstuk schetsen we een beeld van de
Europese samenwerking
Nieuwe EU-wetgeving circulaire economie
ontwikkelingen in de EU en op Rijksniveau. Het
Amstelveen is aangesloten bij een Nederlands netwerk
In 2024 heeft de Europese Unie de Verordening
is geen uitputtende opsomming, maar beschrijft
rondom de EU-missie Climate-Neutral and Smart
Ecologisch ontwerp voor duurzame producten (EU)
enkele ontwikkelingen die van invloed kunnen zijn op
Cities en was één van de 70 Europese Craft-cities
2024/1781 en de Richtlijn recht op reparatie (EU)
gemeentelijk beleid of projecten. Deze context bepaalt
voor kennisuitwisseling op klimaatneutraliteit. Het
2024/1799 aangenomen die de circulaire economie
de richting waarin wij kijken en voor een groot deel de
Craft-project liep tot 2025 en werd afgesloten met
verder vormgeven. Deze nieuwe regelgeving biedt
gemeentelijke inzet.
een evenement in maart. Naast financiering is een
gemeenten zoals Amstelveen concrete instrumenten
belangrijke doelstelling van Europese projecten om
om de circulaire transitie te versnellen en sluit naadloos
kennis en expertise voor Amstelveense projecten in te
aan bij onze huidige ambities.
Europese Unie De Europese Green Deal heeft in 2024 geleid tot versnelde
zetten.
implementatie van nieuwe wetgeving met directe
De nieuwe EU-wetgeving versterkt wat we in
gevolgen voor Nederlandse gemeenten. De belangrijkste
Corporate Sustainability Reporting Directieve
Amstelveen al doen: van circulair inkopen en
ontwikkelingen zijn de EPBD IV, nieuwe circulaire
(CSRD)
stimuleren van reparatie tot het voorkomen van
economie verplichtingen en verscherpte klimaatdoelen.
Sinds 2024 moeten grote bedrijven rapporteren
verspilling. Voor onze doelstelling om in 2025 50%
over duurzaamheidsprestaties. De in februari
circulair in te kopen, bieden de nieuwe Europese regels
EPBD IV (Energy Performance Building Directive)
2025 aangekondigde versoepeling vermindert de
concrete handvatten. Ook ons plan voor een circulair
In 2024 is de EPBD IV door de EU vastgesteld. In
rapportagelast voor het lokale MKB.
ambachtscentrum op Bedrijventerrein Amstelveen
de kamerbrief van 14 juli 2025 wordt aangegeven
Zuid (BTAZ) krijgt extra ondersteuning door het nieuwe
hoe deze richtlijn de komende jaren in Nederland
Voor Amstelveen betekent de CSRD dat we bij
geïmplementeerd gaat worden.
aanbestedingen boven de Europese drempels
Europese recht op reparatie.
(€215.000) duurzaamheidsdata van leveranciers
Het Recht op Reparatie verplicht producenten
De EPBD IV-richtlijn, vastgesteld in 2024, introduceert
meewegen. Dit ondersteunt onze doelstelling
tot reparatie wanneer technisch mogelijk, geeft
gefaseerde doelstellingen voor de verduurzaming
van 50% circulair inkopen: we kunnen objectief
consumenten 12 maanden extra garantie bij
van de Europese gebouwenvoorraad (zie hoofdstuk
vergelijken op CO2-uitstoot, circulariteit en
reparatiekeuze, en biedt toegang tot een Europees
3 voor de concrete verplichtingen). Het Nederlandse
ketenverantwoordelijkheid. De CSRD wordt zo een
onlineplatform voor reparatiediensten. Implementatie in
implementatietraject, beschreven in de Kamerbrief
instrument om via gemeentelijke inkoop de markt te
Nederlandse wetgeving moet plaatsvinden voor juli 2026.
van 14 juli 2025, vertaalt deze Europese ambities naar
verduurzamen.
nationale maatregelen met expliciet aandacht voor
De Verordening Ecologisch Ontwerp Duurzame
energiearmoede en kwetsbare huishoudens.
Producten introduceert digitale productpaspoorten
6
voor betere traceerbaarheid, stelt strengere eisen aan
Wet gemeentelijke instrumenten warmtetransitie
warmteprogramma moet uiterlijk eind 2026 worden
productontwerp, voert verplichte criteria in voor groene
(Wgiw) Deze wet geeft gemeenten bevoegdheden
vastgesteld.
overheidsopdrachten, en verbiedt het vernietigen van
om regie te pakken in de warmtetransitie. De wet
onverkochte consumptiegoederen.
is aangenomen door de Tweede Kamer op 23 april
Wet Collectieve Warmte (Wcw)
2024 en door de Eerste Kamer op 10 december
Deze wet vervangt de huidige Warmtewet en heeft
Rijk
2024. De wet treedt gefaseerd in werking: wijziging
tot doel de ontwikkeling van nieuwe warmtenetten te
Regeerprogramma en onzekerheid
van de warmtewet per 1 januari 2025, de rest van
vergemakkelijken. Warmtenetten moeten voor meer dan
In juni 2025 viel het kabinet, wat onduidelijkheid heeft
de Wgiw naar verwachting op 1 januari 2026. Het
50% publiek eigendom worden. De WCW is juni 2025
gecreëerd over voortzetting van het klimaatbeleid. Concreet benoemd beleid waarmee wordt voortgegaan omvat: blijven investeren in verduurzaming van woningen en gebouwen, lokale aanpak voor isolatie, voortzetting van het Warmtefonds, behoud van subsidies voor isolatie en warmtepompen (in de kamerbrief van 11 juli 2025 is dit verder uitgewerkt), voortzetting van het energiefonds voor huishoudens in 2025 en 2026 en bevordering van grondstoffentransitie en hergebruik. Tegelijkertijd wordt de belasting op aardgas verlaagd, zijn hybride warmtepompen niet verplicht bij vervanging van verwarmingsketels, en wordt de salderingsregeling voor kleinverbruikers per 1 januari 2027 beëindigd. Nieuwe wetgeving In het Klimaatakkoord is afgesproken dat Nederland in 2050 van het aardgas af is. De wet geeft gemeenten bevoegdheden om regie te pakken in de warmtetransitie, wat nodig is omdat net als in veel andere gemeenten de verdere uitrol van het warmtenet in Amstelveen grotendeels stilligt.
7
door de tweede kamer vastgesteld. Na de zomer wordt
haalbaarheid onderzocht van een nieuw busstation
Circulaire economie
de wet in de eerste kamer besproken. De geplande
en het doortrekken van tram 5 om ook het openbaar
Uitgebreide Producentenverantwoordelijkheid
inwerkingtreding is op dit moment 1 januari 2026.
vervoer te verbeteren.
textiel (UPV) Deze regeling is ingegaan op 1 juli
Nieuwe Energiewet Deze wet wordt het wettelijke
Biobased bouwen
aanbieders. Vanaf 2025 gelden nieuwe plichten
fundament van de energietransitie en vervangt de
Het Rijk stimuleert biobased bouwen, het gebruik
voor producenten die financieel en organisatorisch
Gaswet en Elektriciteitswet 1998. De wet is vastgesteld
van natuurlijke materialen en reststromen, via een
verantwoordelijk worden voor textielafval recycling.
op 10 december 2024 en treedt in werking op 1 januari
breed pakket aan maatregelen. De Nationale Aanpak
2026.
Biobased Bouwen (NABB) vormt hierbij de ruggengraat,
Nationale circulaire plastic norm (NCPN) De voor
2023 voor importeurs, fabrikanten en buitenlandse
waarvoor €200 miljoen is uitgetrokken. Deze aanpak
2027 aangekondigde NCPN, die ondersteund werd
Duurzame mobiliteit
ondersteunt de verwerkende industrie financieel bij het
€287 miljoen aan subsidies voor het stimuleren van
De EU verscherpt de eisen voor laadinfrastructuur
opzetten van productiefaciliteiten en verbindt ketens
circulair plastic, is voorlopig van tafel. In april 2025
richting 2030. Amstelveen ligt met 17,5 laadpunten
van boeren, verwerkers en bouwers.
werd het Pakket voor Groene Groei gepresenteerd
per 1.000 inwoners ruim boven het landelijk
door de minister Hermans van Klimaat en Groene
gemiddelde (10,2) en breidt uit naar 25 per 1.000. Het
Daarnaast stimuleert het Rijk via directe subsidies
Groei. Daarmee werd teven bekend dat een norm voor
succesvolle kabelgoottegelproject wordt opgeschaald
zoals de ISDE en SVVE, waarbij vanaf 2024 een
circulair plastic niet doorgaat.
en geïntegreerd in regulier beleid. In 2025 worden
extra bonus geldt voor biobased isolatiematerialen.
de voorbereidingen afgerond voor de plaatsing van
Ook worden belastingvoordelen geboden via
Herziening Deltaprogramma Ruimtelijke Adaptatie
een eerste solar carport boven een gemeentelijke
de MIA/Vamil-regelingen voor investeringen in
Het Deltaprogramma Ruimtelijke Adaptatie wordt
parkeerplaats. Daarmee ligt er een business case en
duurzame bedrijfsmiddelen. Ten slotte werkt het
in 2025 geactualiseerd op basis van de KNMI’23
een juridische basis voor de aanbesteding die nog in
Rijk via regelgeving door de aanscherping van de
klimaatscenario’s. Voor gemeenten betekent dit nieuwe
2025 wordt opgestart.
Milieuprestatie Gebouwen (MPG) met zwaardere
stresstesten en een herijking van adaptatiestrategieën.
sturing op CO2, waardoor de vraag naar biobased
De resultaten worden eind 2026 gepubliceerd en
materialen toeneemt.
vormen de basis voor het nieuwe gemeentelijke
Vanwege de ruimtelijke ontwikkelingen in het Stadshart wordt gewerkt aan een visie duurzame mobiliteit
klimaatadaptatieplan vanaf 2027, inclusief een
ontwikkeld die laadinfrastructuur, fietsvoorzieningen
Biobased isolatiematerialen zoals hennep en houtvezel
Routekaart Klimaatadaptatie Amstelveen 2050. Deze
en het STOMP-principe (S - Stappen (lopen) T - Trappen
krijgen steeds meer aandacht als duurzaam alternatief.
routekaart bevat meetbare indicatoren en een tijdspad
(fietsen) O - Openbaar Vervoer M - Mobiliteit als service
Deze natuurlijke isolatiematerialen dragen bij aan een
voor het aanpakken van geïdentificeerde knelpunten,
(deelmobiliteit zoals deelauto’s, deelscooters) P - Privé
gezonder binnenklimaat doordat ze vochtregulerend
zodat de raad kan monitoren of de stad op schema ligt
vervoer) integreert. Lockerwanden voor fietsen en
zijn en geen schadelijke of chemische componenten
voor klimaatbestendigheid in 2050.
batterijopslag beogen om duurzaam vervoer naar het
bevatten. Hierdoor worden de luchtvochtigheid
centrum verder te stimuleren, naast (plannen voor)
en luchtcirculatie in huis beter gereguleerd, wat
CO2-heffing afvalverbrandingsinstallaties
meer fietsparkeermogelijkheden. Daarnaast wordt de
schimmelvorming kan voorkomen.
Deze landelijke heffing maakt restafvalverwerking
8
duurder. Afvalverwerkers mogen de heffing doorberekenen aan gemeenten, wat de kosten voor
een klimaatadaptieve en veerkrachtige leefomgeving.
Nieuwe Normaal’ voor circulair bouwen. Deze regionale samenwerking maakt complexe projecten haalbaar die
Amstelveen verhoogt. Dit versterkt de financiële prikkel
G40
om restafval te verminderen, hoewel de oorspronkelijke
Het G40-stedennetwerk van 41 (middel)grote steden
de Green Deal Textiel en onderzoek naar gezamenlijke
doelstelling van 100 kg per inwoner in 2026 is losgelaten
behartigt gezamenlijk belangen bij het Rijk. Dit heeft
grondstoffenhubs.
ten gunste van de nieuwe focus op recyclepercentages.
onder andere geleid tot de CDOKE-middelen (€1,5
gemeenten individueel niet kunnen oppakken, zoals
miljoen voor Amstelveen) en invloed op de Warmtewet Milieukwaliteit
en Wgiw. Via een ambtelijke en bestuurlijke themagroep
Naast de klimaattransitie blijft milieukwaliteit
Duurzaamheid delen gemeenten kennis over
een belangrijke opgave. Stikstofproblematiek,
isolatieprogramma’s, VvE-aanpakken en warmtenetten,
bodemkwaliteit en luchtkwaliteit vereisen gerichte
wat tijd en kosten bespaart bij de uitvoering.
maatregelen in mobiliteit en ruimtelijke ordening. Schone lucht en een groene leefomgeving dragen direct
MRA
bij aan de volksgezondheid en helpen zorgkosten te
De samenwerkende overheden in de Metropoolregio
verminderen.
Amsterdam (MRA) zetten stevig in op duurzaamheid. Of het nu gaat om toekomstbestendig bouwen, om
Voor Amstelveen betekent dit onder andere
circulaire inkoop of om duurzame mobiliteit: de
aandacht voor het beperken van emissies, een
ambities die zijn opgenomen in de MRA Agenda zijn
gezonde bodem, verkeersbeperkende maatregelen
groot. Op alle onderdelen wordt vooruitgang geboekt,
en functioneel vergroenen van de openbare ruimte.
maar er blijken ook knelpunten te zijn in de uitvoering.
Bij functioneel vergroenen staat de kwaliteit van
Een gebrek aan capaciteit binnen gemeenten is
het groen centraal, met als doel klimaatadaptatie te
misschien wel het belangrijkste knelpunt. De MRA
versterken, natuurwaarden te vergroten en beweging te
heeft een hulpaanbod beschikbaar. Als één van de
stimuleren.
bestuurlijke trekkers van het thema Circulaire Economie coördineert de wethouder Duurzaamheid Amstelveen
Gezonde leefomgeving
regionale initiatieven op dit gebied en wijst college-
Een gezonde leefomgeving is veilig en beschermt tegen
bestuurders in de regio op het hulpaanbod van het
ongezonde omgevingsinvloeden. Extreme hitte en
MRA.
wateroverlast kunnen leiden tot gezondheidsklachten zoals stress, luchtwegklachten en hart- en vaatziekten.
De gemeente Amstelveen draagt actief bij aan de
In de visie Gezonde Leefomgeving heeft de gemeente
samenwerking door onder andere de marktconsultatie
zich gecommitteerd aan het beperken van deze
te faciliteren voor niet-herdraagbaar textiel en draagt
ongezonde omgevingsinvloeden en het inrichten van
bij actief aan de ontwikkeling van het convenant ‘Het
9
Hoofdstuk 3 Doelstellingen Algemene CO2-doelen Op basis van de Europese en landelijke kaders die worden beschreven in hoofdstuk 2, heeft Amstelveen zowel harde als zachte doelstellingen voor duurzaamheid geformuleerd. Harde doelstellingen zijn
emissievrij • 2030: Alle nieuwbouw volgens Zero Emission Building (ZEB) standaard • 2050: Volledige gebouwenvoorraad emissievrij
ons afval; de “Van Afval Naar Grondstof” (VANG)doelstellingen. Vóór 2021 lag de focus op het reduceren van de hoeveelheid restafval en het bereiken van 75% afvalscheiding in 2020. Hoewel er in het hele land en ook in Amstelveen flinke stappen werden gezet, zijn
goed meetbaar, zachte doelstellingen zijn moeilijker
Circulaire economie
in cijfers uit te drukken. Voor zover mogelijk zijn onze
In een circulaire economie worden grondstoffen zo lang
De grote toename in afvalscheiding bracht ook een
doelstellingen meetbaar gemaakt en opgenomen in de
mogelijk en steeds opnieuw gebruikt en is er (bijna)
druk op de kwaliteit van bepaalde afvalstromen,
monitor duurzaamheid.
geen afval. De aanpak is verdeeld in vier werklijnen:
wat een reden was voor de verschuiving naar meer
Amstelveen heeft de volgende algemene CO2-doelen:
Inkoop en aanbesteding
daarom herijkt door focus op het verbeteren van
• 2040: Amstelveen stoot 95% minder CO2 uit ten
Bij circulair inkopen wordt gestuurd op het sluiten
de kwaliteit van ingezamelde stromen en faciliteren
van grondstofkringlopen en het verminderen van
van hoogwaardigere recycling. Sinds mei 2025 zijn
Voor de drie grote transities zijn de doelen als volgt
milieubelasting gedurende de hele levenscyclus
de VANG-Wegwijzers geactualiseerd met nieuwe
geformuleerd:
van producten en diensten. Dit betekent dat bij
inzichten en cijfers om gemeenten te ondersteunen
aanbestedingen wordt gekeken naar aspecten zoals
bij deze herijking naar hogere recyclingpercentages en
het gebruik van gerecyclede of biobased materialen,
kwaliteitsverbetering. De Europese norm voor recycling
de oorspronkelijke streefdoelen niet volledig behaald.
hoogwaardige recycling. De landelijke ambitie werd
opzichte van 1990
Energietransitie • 2030: Gemeentelijk wagenpark maximaal
de mogelijkheid tot hergebruik, de levensduur van
is dat minstens 65% van het stedelijk afval in 2035
geëlektrificeerd, 100% groene energie-inkoop
producten en de recyclebaarheid aan het einde van de
gerecycled moet zijn.
• 2035: Maatschappelijk vastgoed aardgasvrij voor
gebruiksfase. Het percentage circulair inkopen wordt
• 2030: Minimaal 60% recycling (niet scheiding)
bepaald aan de hand van het aantal aanbestedingen
• 2035: Minimaal 65% recycling
zover technisch en financieel haalbaar. • 2040: De bebouwde omgeving is onafhankelijk van fossiele brandstoffen.
waarin circulariteit als gunningscriterium is opgenomen.
Circulair bouwen en gebiedsontwikkelingen
• 2022: 10% van de inkopen is circulair
Circulair bouwen houdt materialen en producten zo
Wettelijke verplichtingen uit EU-wetgeving: “Uit de
• 2025: 50% circulair inkopen
lang mogelijk in de kringloop, met minimale verspilling
EPBD IV vloeien de volgende verplichtingen voort voor
• 2030: 100% circulair inkopen
en milieubelasting. De gemeente kan dit niet juridisch
Amstelveen: • 2027: Alle nieuwe gemeentelijke gebouwen
afdwingen bij derden, maar stimuleert via de Leidraad Grondstoffen
Duurzaam bouwen, convenanten en eigen projecten.
Landelijk zijn er doelen gesteld voor hergebruik van
• Bij nieuwbouw van maatschappelijk vastgoed
10
streeft Amstelveen naar minimale verspilling ven
De doelstellingen vloeien voort uit het nationale
De gemeente erkent dat veel doelstellingen alleen
milieubelasting door hergebruik van bouwmaterialen
Deltaprogramma Ruimtelijke Adaptatie, dat voorschrijft
haalbaar zijn met actieve deelname van inwoners
dat Nederland in 2050 klimaatbestendig moet zijn
en bedrijven. Waar onze directe invloed beperkt is,
Amstelveen dit maximaal circulair met oog voor
ingericht. Amstelveen heeft dit vertaald naar lokale
zetten we maximaal in op indirecte instrumenten. De
hergebruik van bouwmaterialen
ambities die aansluiten bij de gemeentelijke situatie:
energietransitie vraagt daarbij de meeste capaciteit en
• Sinds 2020: De stad wordt planmatig
financiële middelen.
• Bij sloop van maatschappelijk vastgoed doet
• Amstelveen stimuleert circulair bouwen bij projecten van derden • Bij grotere gebiedsontwikkelingen stimuleert Amstelveen circulaire ontwikkeling door bijvoorbeeld oog te hebben voor een geïntegreerde afvallogistiek, flexibele infrastructuur en door slimme energieopwek en -opslag.
klimaatbestendig ingericht • 2026-2028: 130 bomen per jaar extra aanplant • 2030: Minimaal 30% bladerdakbedekking in alle wijken • 2050: Volledige ecologische corridor stad-bos-polder functioneel • 2050: Amstelveen is klimaat-robuust ingericht tegen
Grondbank De grondbank verwerkt en slaat vrijgekomen gronden,
wateroverlast, droogte en hitte
groenafval en bagger op. In 2025 zijn repara-ties
Gemeentelijke rollen
uitgevoerd aan vloeistofdichte ondergronden en is
De gemeente neemt binnen haar bevoegdheden
de opslagcapaciteit voor compostering ver-groot. De
maximale verantwoordelijkheid voor de
grondbank draagt bij aan de circulaire economie door
duurzaamheidstransities. We hanteren vier rollen:
groene reststromen om te zetten in bruikbare compost.
• Zelf doen: eigen vastgoed, wagenpark en
In 2025 wordt de locatie Krijgsman herijkt in relatie tot gebiedsontwikkeling en efficiëntere bedrijfsvoering.
Klimaatadaptatie Klimaatadaptatie is het proces van aanpassing aan de actuele en verwachte gevolgen van klimaatverandering, zoals extremere weersomstandigheden, om schade te beperken en waar mogelijk kansen te benutten. Voor Amstelveen betekent dit voorbereid zijn op drie
bedrijfsvoering verduurzamen • Regisseren: binnen wettelijke kaders sturen op warmtenetten, gebiedsontwikkeling en openbare ruimte • Faciliteren: ondersteunen waar directe sturing niet mogelijk is, zoals bij particulier woningbezit • Stimuleren: subsidies, voorlichting en samenwerking om beweging te creëren • Data-gedreven prioritering: Waar exacte CO2-
hoofdrisico’s: wateroverlast door extreme neerslag,
reductie vooraf niet te kwantificeren is, baseert de
langdurige droogte met grondwaterdaling, en
gemeente keuzes op beschikbare verbruiksdata,
hittestress in stedelijk gebied.
energielabels en technische kennis. We investeren eerst waar het grootste verbruik meetbaar is.
11
Hoofdstuk 4 Waar staat de gemeente nu? Inleiding
aan binnen de grenzen van budget, netcapaciteit en
Lokaal Isolatieprogramma: Het in april 2024 vastgestelde
Dit hoofdstuk geeft een overzicht van de lopende
marktomstandigheden. Precieze CO2-effecten worden
programma voor 2024-2026 richt zich op alle woningen,
activiteiten en projecten per augustus 2025. De
achteraf gemonitord.
met intensieve ondersteuning voor DEFG-labels met
energietransitie vraagt de grootste inzet van de
lage WOZ-waarde. De resultaten tot juli 2025 tonen twee
organisatie en de meeste financiële middelen. Met
1) Gebiedsgerichte aanpak
sporen: via ‘Vind een vakspecialist’ op het Energieloket
de CDOKE-middelen voor 2023-2026 heeft het team
Het buurtenergieteam wat in 2024 startte in
zijn 212 offerteaanvragen ingediend waarvan 100 in
energietransitie kunnen groeien in capaciteit en expertise.
Randwijck en Bankras/Kostverloren heeft de aanpak
uitvoering zijn, terwijl de intensieve SpUK Lokale Aanpak
uitgebreid naar meer woningtypologieën. In 2025 zijn
Isolatie heeft geleid tot 59 daadwerkelijk geïsoleerde
Daarnaast werken we aan de circulaire economie en
8 informatieavonden georganiseerd (totaal nu 18)
woningen. De aanpak wordt geactualiseerd met
klimaatadaptatie. Deze drie transities versterken elkaar:
met focus op het winterklaar maken van woningen
specifiek aanbod voor VvE’s in de doelgroep, aangezien
energiebesparing vermindert CO2-uitstoot, circulair
en nieuwe isolatietechnieken. De inloopspreekuren
265 VvE’s een indicatief DEFG-label hebben.
bouwen beperkt grondstoffengebruik, en vergroening
trokken 153 unieke bezoekers en de technisch adviseur
draagt bij aan zowel koeling als waterberging.
legde circa 80 woningbezoeken af voor persoonlijk
Collectieve acties en doorlopend aanbod: Na drie
advies over energiebesparende maatregelen.
collectieve acties in 2024 is overgestapt op een
Per transitie beschrijven we hierna de concrete
doorlopend aanbod van energiebesparende
uitvoering via de werksporen voor energie, werklijnen
2) Woningen en inwoners ondersteuning
maatregelen via het Energieloket. Tot en met juli 2025
voor circulariteit en het actieplan voor klimaatadaptatie.
Energieloket en advisering: Het afgelopen jaar is
zijn 212 offerteaanvragen ingediend, waarvan circa 100
Ook komen de ondersteunende programma’s aan bod
de nieuwe website volledig geïmplementeerd en
opdrachten in behandeling of uitgevoerd zijn
zoals CO2-prestatieladder, ondernemersklimaat en
geoptimaliseerd, waarbij ‘Slim besparen Amstelveen’
natuur- en milieueducatie.
volledig is geïntegreerd (en dus opgeheven) in de
Energietransitie - 8 werksporen uitgevoerd
Energieloket website. Hierdoor is het voor bewoners direct duidelijk dat het gaat om het officiële energieloket van de gemeente.
Om de CO2-uitstoot te verminderen werkt de gemeente via 8 werksporen aan de energietransitie:
Via het loket kunnen bewoners direct offertes aanvragen voor isolatie, zonnepanelen of
De gemeente hanteert een pragmatische aanpak: we
warmtepompen bij geselecteerde leveranciers.
identificeren de grootste verbruikers op basis van
Van augustus 2024 tot nu zijn er 18.500 bezoeken
bekende informatie en expertise, en pakken deze
geregistreerd, een stijging ten opzichte van vorig jaar.
Uw woning verduurzamen? Wij helpen u graag met dit stappenplan op maat
20250808 Stappenplan woningverduurzaming.indd 1
22-8-2025 09:13:19
12
Subsidies verduurzaming: Het gebruik van landelijke
Energieloket registreerde 18.500 websitebezoeken voor
3) Bedrijven en utiliteitsbouw
ISDE-subsidies is in Amstelveen explosief gegroeid
informatie over beide regelingen.
In 2022 is het Uitvoeringsplan energiebesparing
sinds 2021. Volgens data van de Rijksdienst voor
bedrijven 2022–2025 vastgesteld, in samenwerking met
Ondernemend Nederland (RVO) steeg het aantal
Energiearmoede: In juni 2022 is het Plan van aanpak
de Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied (OD NZKG).
aanvragen van 337 adressen in 2021 naar 1.340 in
energiearmoede vastgesteld, met een looptijd
De uitvoering richt zich op de wettelijke verplichtingen
2024 - een verviervoudiging. Warmtepompen namen
verlengd naar 2027. Het Rijk heeft €1.524.929
voor bedrijven op het gebied van energiebesparing. Zo
toe van 47 naar 436 stuks, het geïsoleerde oppervlak
beschikbaar gesteld. Er wordt gewerkt langs drie
geldt sinds 1 januari 2023 een landelijke verplichting
verdubbelde van 15.000 naar 38.000 m².
sporen: inkomensondersteuning, energiebesparing
voor utiliteitsgebouwen, zoals kantoren, om minimaal
woningniveau, en energiebesparing inwonersniveau.
energielabel C te hebben. Twee bedrijven in Amstelveen
Waar in 2021-2022 vloerisolatie de populairste
De energiefixers, stichting Belklus en energiecoaches
voldoen nog niet aan deze norm, met hen zijn
maatregel was (121 en 133 adressen), vormden
bereiken jaarlijks honderden inwoners. Daarnaast zijn
afspraken gemaakt of loopt een handhavingstraject.
warmtepompen vanaf 2023 de grootste categorie
tien panden op campus Uilenstede verduurzaamd en is
(413 in 2023, 419 in 2024). In totaal profiteerden 4.213
een succesvolle witgoedactie uitgevoerd.
Amstelveense adressen van ISDE tussen 2021 en juli 2025, goed voor 137.000 m² isolatie en 1.222 apparaten.
Daarnaast geldt voor bedrijven de Energiebesparingsplicht. Dit is een Nederlandse wettelijke
VvE’s ondersteuning: De gemeente ondersteunt VvE’s
verplichting voor bedrijven en instellingen die jaarlijks
via het Servicepunt Energieadvies Amstelveen, onder
meer dan 50.000 kWh elektriciteit en/of 25.000 m³
Gemeentelijke subsidie als aanvulling
andere met informatieavonden, nieuwsbrieven en
aardgas verbruiken. Zij moeten alle energiebesparende
De gemeente Amstelveen biedt een eigen
het beantwoorden van verduurzamingsvragen. Er zijn
maatregelen uitvoeren die binnen vijf jaar kunnen worden
subsidieregeling die aanvullend is op de landelijke
ruim 530 VvE’s in Amstelveen, waarvan 265 met een
terugverdiend. Dit omvat maatregelen van de Erkende
regelingen. In 2024 kende de gemeente 377 subsidies
indicatief DEFG-energielabel. Onlangs is ook een cursus
Maatregelenlijsten en maatregelen die de CO2-uitstoot
toe voor €564.592 (gemiddeld €1.497). In 2025 zijn er
gestart voor bestuurders van VvE’s om hen verder op
verminderen. Het doel is energieverbruik te verminderen
tot juli 189 aanvragen toegekend voor € 179.000.
weg te helpen met energiebesparing en gezamenlijke
en bij te dragen aan de Nederlandse klimaatdoelstellingen.
maatregelen.
Voor veel bedrijven geldt ook de informatieplicht om
In de subsidieregeling van de gemeente zijn er
hierover gegevens aan te leveren bij de RVO.
aanvullende subsidies beschikbaar voor:
Huurwoningen: Ruim 700 corporatiewoningen van Eigen
• €1.000 extra voor monumenteneigenaren
Haard worden aangesloten op het warmtenet vanaf Q4
De Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied (OD NZKG),
• 20% bonus voor biobased isolatiematerialen
2025 tot en met 2027.
een gemeenschappelijke regeling waaraan Amstelveen
• 10% extra bij gezamenlijke dakisolatie met buren • 20% toeslag voor warmtepompen met natuurlijk koudemiddel
deelneemt, voert de handhaving op deze verplichtingen De particuliere huursector (56% van alle huurwoningen)
uit. De gemeente zelf richt zich op stimulering en
krijgt in 2025 een aparte aanpak ontwikkeld,
ondersteuning aan de voorkant. Zo zijn in samenwerking
De verhouding tussen landelijke en gemeentelijke
anticiperend op de EPBD IV-verplichtingen die vanaf
met Klimaatroute gratis energiescans beschikbaar
begunstigden is ongeveer 9:1 (1.340 ISDE-adressen
2026 gaan gelden.
gesteld en wordt in specifieke winkelgebieden een
versus 142 gemeentelijke aanvragen in 2024). Het
klus & coach-aanpak uitgevoerd voor het Midden-
13
en Kleinbedrijf (MKB). Hierbij krijgen ondernemers
gekozen voor grootschalige investeringen waar de
Toelichting:
energieadvies op locatie én worden direct kleine
meeste winst te behalen valt. Het nieuw te realiseren
• Orionscholen (label G) niet in tabel: separate
energiebesparende maatregelen geïmplementeerd.
zwembad De Meerkamp wordt volledig aardgasvrij met warmtenetaansluiting met een investering
nieuwbouw gepland • Prioritering aanpak: grootste verbruikers eerst
De Omgevingsdienst heeft met de 50 grootste
van circa €50 miljoen. Voor de Orionscholen wordt
energieverbruikers afspraken gemaakt over
bijna € 43 miljoen (tot 2030) miljoen geïnvesteerd
energiebesparing. Het doel is alle bedrijven die op
voor een sprong van energielabel G naar A++. Deze
1 januari 2025 als energierelevant bekend zijn vóór
prioritering op zwembad en scholen is logisch:
eind 2026 te controleren. Op dit moment ontbreekt
zij hebben het hoogste energieverbruik binnen
systematisch inzicht in het percentage bedrijven dat
het gemeentelijk vastgoed (figuur 1) en bieden de
2. Financiële beperkingen: Door de prioritering
daadwerkelijk voldoet aan de energiebesparingsplicht,
grootste CO2-reductie per geïnvesteerde euro.
van zwembad en scholen zijn voor de periode
de gerealiseerde energiebesparing door handhaving en het nog onbenutte besparingspotentieel. De gemeente
Figuur 1 CO2-uitstoot gemeentelijk vastgoed - Top 10
onderzoekt met de Omgevingsdienst hoe deze
gebouwen (2024)
(Meerkamp, scholen) • Vier gebouwen in uitvoering 2025-2027 Bron: CO2-dashboard gemeente Amstelveen 2024
tot 2030 onvoldoende menskracht en financiële middelen beschikbaar voor het verduurzamen van alle overige gemeentelijke panden. De benodigde
informatie structureel beschikbaar kan komen voor
voorbereidingen en investeringen worden gefaseerd
monitoring en rapportage aan de raad.
Gebouw
Adres
Aandeel gasverbruik
Status
Zwembad de Meerkamp
V.d. Hooplaan 239
52,4%
Nieuwbouw 2026-2028
Raadhuis Amstelveen
Laan Nieuwer-Amstel 1
9,4%
-
na voltooiing van dakrenovaties. Hiermee zijn alle
Crematorium Amsteldijk *
Amsteldijk 292
8,2%
Onderzoeksfase
gemeentelijke gebouwen nu volledig voorzien van
Emergohal
Langs de Akker 3, Emergohal
3,1%
Onderzoeksfase
zonnepanelen waar dit technisch mogelijk is.
OBS De Westwijzer
Noorddammerweg 51-55 Amstelveen
2,4%
2025 gereed
Amstelland International School
Asserring 93-95, Overloop
2,3%
Tijdelijke huisvesting
Zorgvlied
Amsteldijk 273, Zorgvlied
2,1%
Onderzoeksfase
Wijkcentrum, Bibliotheek, KDV
Westwijkplein 3-5, Asserring 196-198
2,0%
In beheer
KBS De Triangel
Zeelandiahoeve 1-3
1,7%
-
Wijkcentrum en sporthal
Orion 3
1,5%
Onderdeel school/VvE
4) Maatschappelijk vastgoed Zonnepanelen: Het afgelopen jaar zijn de resterende 240 panelen op de gemeentelijke gebouwen geplaatst
De oorspronkelijke doelstelling om al het gemeentelijk vastgoed in 2030 aardgasvrij te maken blijkt niet haalbaar. Een herziene routekaart met de doelstelling ‘gemeentelijk vastgoed in 2035 aardgasvrij’ wordt bij de perspectiefnota 2027 voorgelegd aan de raad. De bijstelling is noodzakelijk om vier redenen: 1. Strategische prioritering: Het college heeft bewust
*
Subtotaal top 10
85,1%
Overige locaties
14,9%
Totaal
100%
Divers
Crematorium gebruikt gas voor crematieproces, niet voor verwarming
14
over een langere periode. 3. Netcongestie: Het elektriciteitsnet heeft
Nieuwbouw: De gemeente realiseert gemeentelijke
haalbaarheid behouden blijft. Deze bevindingen bieden
nieuwbouw aardgasvrij, zoals de Sporthal van het HWC,
concrete handvatten voor de verdere ontwikkeling van
onvoldoende capaciteit voor grootschalige
het schoolcomplex aan de Landtong en de uitbreiding
Nieuw Legmeer als voorbeeldwijk op het gebied van
elektrificatie van alle gebouwen tegelijkertijd. Nieuwe
van zwembad de Meerkamp.
circulair en duurzaam bouwen.
5) Duurzaam bouwen
6) Warmtebronnen en infrastructuur elektra
Leidraad Duurzaam bouwen: De Leidraad Duurzaam
Elektriciteitsnetwerkuitbreiding: Ook in Amstelveen
en materialen, plus stijgende kosten maken
bouwen en gebiedsontwikkelen is in 2021 door de
staat het elektriciteitsnetwerk onder druk. Er is
versnelde uitvoering praktisch onmogelijk.
gemeenteraad vastgesteld en wordt toegepast op
netcongestie voor nieuwe aanvragen van 3x80A en
aansluitingen boven 3x80A zijn voorlopig niet mogelijk. 4. Marktontwikkelingen: Schaarste aan installateurs
nieuwbouw van gemeentelijke gebouwen, projecten
groter door netcongestie in het Hoofdtransportnet
Financieel perspectief De investeringsbehoefte voor
door derden en gebiedsontwikkelingen. De leidraad
van TenneT. Prognoses van Liander tonen dat het
het verduurzamen van maatschappelijk vastgoed wordt
is een levend document dat wordt aangepast op basis
elektriciteitsnetwerk voor Midden en Laagspanning
geschat op 80 tot 100 miljoen euro. Dergelijke bedragen
van ervaring. In een actieve rol of bij gemeentelijke
snel volloopt.
moeten over meerdere jaren worden gespreid gezien
vastgoedontwikkelingen is het eenvoudiger om
de gemeentelijke investeringscapaciteit. Voor 2026 en
hoog op duurzaamheid in te zetten. Bij de tender
Provinciaal Meerjarenprogramma Infrastructuur Energie
2027 is krediet opgenomen voor vier gebouwen. Het
van Landtong woog duurzaamheid 60% mee naast
en Klimaat (pMIEK): Uitbreiding van het Onderstation
eerste gebouw is in Q3 2025 aardgasvrij opgeleverd.
criteria als beeldkwaliteit en kosten. Bij de selectie van
Amstelveen (Langs de Akker) en nieuwbouw van
De herziene routekaart biedt daarna een realistische,
een architect voor de bouw van een basisschool op
Onderstation Amstelveen-Zuid (ten Noorden van BTAZ)
gefaseerde aanpak waarbij per gebouw de technische
Middenwaard woog duurzaam bouwen 30% mee bij
zijn opgenomen in de pMIEK. In Amstelveen zijn drie
en financiële haalbaarheid wordt beoordeeld.
selectie en nog eens 10% bij gunning.
150 kV stations in voorbereiding.
of beperkte investeringen of vervangingen via de
Onderzoek houtbouw Legmeer: In 2024 is een onderzoek
Op 2 april 2025 heeft de gemeenteraad het
meerjarenonderhoudsplanning duurzaam kunnen
gestart naar houtbouw op Legmeer op initiatief van
bestemmingsplan voor de locatie Langs de Akker
worden uitgevoerd.
ontwikkelaar Prosper Vitea, in samenwerking met de
en Amstelveen Zuid met verbindend kabeltracé
TU Delft, verschillende architectenbureaus en Built
vastgesteld. Voorbereidingen voor vernieuwing en
Sportaccommodaties: De gemeente ondersteunt
by Nature. Het doel was te komen tot een ontwerp
uitbreiding van Onderstation Bolwerk langs de A9 zijn
sportverenigingen bij verduurzaming met een bijdrage
waarbij zoveel mogelijk hout wordt toegepast, waarbij
in gang gezet. TenneT verwacht medio 2025 het eerste
uit de reserve duurzaamheid. Dit budget is voor 2025-
de stappen en keuzes werden gedocumenteerd die
resultaat van de haalbaarheidsstudie voor verbinding
2027 verhoogd van €75.000 naar €100.000 per jaar.
nodig zijn voor houtbouw versus traditionele bouw.
van het nieuwe Onderstation Bolwerk.
In verband met wijzigingen in de landelijke Bouw en
Het in 2025 opgeleverde onderzoek toont aan dat
Onderhoud Sport Accomodaties (BOSA)-regeling wordt
houtconstructie, vooral het volledige houtscenario,
Energiesysteem Actieplan (ESAP): In samenwerking met
de gemeentelijke regeling herzien.
de meest veelbelovende weg biedt naar duurzame,
Liander en regiogemeenten wordt gewerkt aan slimme
koolstofarme woningbouw terwijl economische
programmering van elektriciteitsnetuitbreiding. Het
Tevens wordt in de herziene routekaart gekeken
15
eerste concrete resultaat is aandacht voor ‘netbewuste
nieuwe Warmtewet. Amsterdam onderzoekt met
nieuwbouw’. Een pilot verdiepingsbijeenkomst
Firan en EBN de oprichting van een regionaal publiek
is georganiseerd waarbij ervaringen uit andere
warmtebedrijf.
congestiegebieden werden gedeeld.
Nieuw Legmeer. Uitbreiding elektriciteitsnet: De gemeente Amstelveen heeft in 2024 en 2025 actief gewerkt aan de uitbreiding
Eigen Haard en Eneco afspraken: 600 corporatiewoningen
van het elektriciteitsnet om te kunnen voldoen aan
Laag- en middenspanningsniveau: Er is samen met
van Eigen Haard worden aangesloten op het
de groeiende stroomvraag en het waarborgen van
Liander een plan gemaakt voor programmatische
warmtenet: 108 woningen in Q4 2025, circa 492
de lokale energievoorziening door middel van de
uitbreidingen. In de zomer van 2025 wordt gestreefd
woningen gefaseerd in 2026-2027.
samenwerking met de netbeheerders TenneT en
naar vaststelling van de Nadere Overeenkomst, met ondertekening in Q3.
Liander. Amstelveen wijzigde het bestemmingsplan Geothermie: Het 3D-onderzoek in Amstelveen-Noord is
om de bouw van een nieuw hoogspanningsstation
in het najaar van 2025 gestart, zoals gepland.
van Tennet mogelijk te maken in Amstelveen Zuid,
Opwek duurzame energie: In juni 2024 is de herziening
door een bestaand hoogspanningsstation uit te
van de RES NH Zuid door de gemeenteraad vastgesteld.
WKO (Warmte-koude opslag): Voor collectieve
breiden en door het faciliteren van ondergrondse
In 2024 is de versnellingsaanpak Zon op dak &
warmteprojecten heeft de gemeente haar rol en
kabelverbindingen. Om de energievoorziening
parkeerplaatsen geëvalueerd. De opwek van duurzame
werkwijze uitgewerkt, waarbij wordt gekeken naar
betrouwbaar te houden, sluit de gemeente met Liander
energie is toegenomen van 14,7 GWh in 2020 tot
eigenaarschap, gemeentelijke sturing en de rol van
een nadere overeenkomst voor het uitbreiden van
38,5 GWh in 2023, waarbij de groei op grote daken
burgerinitiatieven in de warmtetransitie. De gemeente
transformatorhuisjes in woonwijken.
achterloopt bij kleine daken.
ondersteunt gesprekken tussen bewoners uit Westwijk Zuid-West/Zuid-Oost en energieleveranciers.
Solar Carports: de aanbesteding voor de eerste solar carport wordt opgestart.
Batterijopslag: Amstelveen stimuleert batterijopslag via een subsidie voor thuisbatterijen voor huiseigenaren,
Legmeer WRK-leiding: Na afronding van de
huurders en kleine verhuurders. De subsidieregeling
onderzoeksfase in 2025 is de ontwerpfase gestart.
wordt in 2026 herijkt om de focus te leggen op
Energieroute Noord-Holland: In november 2022
Er wordt verder uitgewerkt hoe Nieuwlegmeer en
innovatieve duurzame opslagsystemen zoals de Nestor.
ondertekende het college de ‘Intentieverklaring Opwek
omgeving door middelen van een collectieve warmte
De gemeente onderzoekt met de taskforce e-infra
Energie langs A9, A5, A22 & A2 en A1’. In juni 2024
systeem verwarmt kan worden. Om dit mogelijk te
NH haar rol in projecten voor grootschalige opslag
stemde de raad in met het toevoegen van de locatie
maken wordt gewerkt aan het oprichten van een
om netcongestie aan te pakken en de energietransitie
tegenover Krijgsman aan de provinciale uitwerking van
publiek warmtebedrijf.
te versnellen. Door netcongestie en het einde van
de Energieroute.
de salderingsregeling per 2027 neemt de aandacht Greenport Aalsmeer: Amstelveen participeert in de
voor en het belang van (thermische) batterijopslag
Warmtenet Amstelveen Noord: Het warmtenet in
Taskforce Energiesysteem Greenport Aalsmeer.
toe. Nu zwaardere elektriciteitsaansluitingen
Amstelveen Noord is verbonden met Amsterdam
Met Liander wordt onderzocht hoe geothermie en
niet meer vanzelfsprekend zijn, zoeken bedrijven
(warmtebron Diemercentrale). Uitbreiding van het
datacenterwarmte via een warmtenet kassen en
naar alternatieven. De ZARA in Amstelveen pakt
warmtenet wordt voorbereid in afwachting van de
woningen kunnen verwarmen, met synergie voor
stroomtekorten tijdens piekmomenten aan met
16
batterijopslag, een oplossing die ook wordt onderzocht
Deelmobiliteit: Amstelveen heeft een divers aanbod
Als eerste gemeente in de MRA heeft Amstelveen
door gebiedseigenaren in transformatiegebied
van deelmobiliteit met deelauto’s, deelfietsen en
snelladers met geïntegreerde batterijopslag geplaatst.
Kronenburg-Uilenstede.
deelscooters. Het gebruik van deelauto’s is volgens
Deze innovatieve oplossing vermindert netcongestie
de stadspeiling licht gedaald van 9% naar 8% van de
doordat de batterij energie opslaat tijdens daluren
Zonne-energie verkopen via energiemarktplaats:
inwoners, wat aansluit bij landelijke trends van een
en afgeeft tijdens piekbelasting, waardoor snelladen
Amstelveen heeft sinds 2023 een energiemarktplaats
krimpend aanbod. De pilot met deelscooters wordt
mogelijk blijft ook bij een overbelast net.
voor de verkoop van zonne-energie voor ondernemers
geëvalueerd: één overeenkomst is afgelopen, de andere
(bedrijven en instellingen). Dit initiatief, een
loopt af op 1 januari 2026. Ondanks klachten over
8) Communicatie en participatie
van de eerste in Nederland en gezamenlijk met
foutief geparkeerde scooters maken veel Amstelveners
De gemeente stimuleert en activeert inwoners en
regiogemeenten, geeft maatschappelijke en financiële
gebruik van het aanbod.
bedrijven om te verduurzamen, Er wordt samengewerkt
voordelen. Deelnemers ontvangen een betere
met Energieloket Amstelveen.
prijs omdat er geen afdracht is aan traditionele
Elektrisch laden: In 2024 telt Amstelveen 1.667
energieleveranciers.
laadpunten (17,5 per duizend inwoners), hoger dan het
Digitale kanalen: Een nieuwe website amstelveen.nl/
Nederlands gemiddelde van 10,2 per duizend inwoners.
duurzaam is gelanceerd. Het Energieloket kreeg in
Na twee jaar ervaring wordt in 2026 geëvalueerd
De pilot kabelgoottegels met 100 deelnemers is
juni 2025 een nieuwe website waarbij ‘Slim besparen
hoeveel bedrijven deelnemen en welke opbrengsten
succesvol afgerond met 93% tevredenheid. Ook buren
Amstelveen’ is geïntegreerd. Inwoners kunnen nu direct
zijn gerealiseerd. Op basis van deze evaluatie wordt
zijn overwegend positief (91%). De pilot toont aan dat
offertes aanvragen en vakspecialisten regelen.
bepaald of uitbreiding naar andere doelgroepen of
kabelgoottegels een praktische en breed gedragen
aanpassing van de voorwaarden de meerwaarde van
oplossing zijn voor het laden van elektrische voertuigen
Social media: De duurzame sociale kanalen zijn het
het platform kan vergroten.
in woonwijken.
afgelopen jaar gegroeid met 300 nieuwe volgers door intensievere campagnevoering. De always-on
7) Duurzame mobiliteit
Op basis van de evaluatie werkt de gemeente aan
campagne (12 posts per maand) heeft een bereik
Actieve mobiliteit: Er is extra aandacht voor actieve
integratie van kabelgoottegels in de nieuwe laadvisie
gerealiseerd van meer dan 135.000 unieke personen
mobiliteit, gezond bewegen, lopen en fietsen. Vanuit
voor elektrisch laden. Recent onderzoek van de
met ruim een miljoen advertentieweergaven,
de visie Gezonde Leefomgeving wordt ingezet op het
netbeheerder toont aan dat privé laadpalen met
duizenden website-clicks en vele interacties.
STOMP-principe voor duurzame mobiliteit. Het STOMP-
kabelgoottegels geen negatieve impact hoeven te
principe staat voor ‘stappen, trappen, OV-vervoer,
hebben op netcongestie en zelfs gedragsverandering
Nieuwsbrieven: Vanaf juni geven we de nieuwsbrief
mobiliteit als service (deelmobiliteit) en privé vervoer’.
en energietransitie kunnen stimuleren. Er hebben
‘Duurzaam Amstelveen’ iedere maand uit (voorheen
Dit geeft de volgorde van prioritaire vervoerswijzen
zich al ruim 200 nieuwe inwoners aangemeld voor
iedere 2 maanden). Deze wordt gestuurd naar 2.215
weer waarop de gemeente inzet. Het afgelopen jaar zijn
kabelgoottegels. De gemeente werkt aan criteria voor
inwoners. Iedere twee maanden wordt de nieuwsbrief
veel fiets- en voetpaden verbeterd en zijn autostraten
aanleg, verwijdering en de verhouding tussen publieke
‘Duurzame VvE’ naar 919 adressen gemaild.
zoals de noordzijde van de Rembrandtweg omgebouwd
laadpalen en individuele kabelgoottegels.”
tot fietsstraten.
Campagnes en publicaties 2024: Er zijn geïntegreerde
17
inwonerscampagnes gevoerd voor energie-fixers,
begeleidingstrajecten afgerond in 2024. De deelname
karton, en van half maart tot half oktober wekelijkse
energiecoaches en gratis financieel advies. Er zijn
geeft Amstelveense bedrijven toegang tot regionaal
GFT/E inzameling. Zoals beschreven in hoofdstuk 3
tientallen persberichten, themapagina’s, artikelen en
kapitaal en expertise voor energie- en circulaire
zijn de landelijke doelstellingen inmiddels gewijzigd en
advertenties gepubliceerd via diverse kanalen.
transitie.
richten zich meer op de kwaliteit dan de kwantiteit van scheiding en restafval.
Inwonersbijeenkomsten: In het afgelopen jaar zijn de
Circulaire economie
Doe-het-duurzaam markt en het Klimaatexamen
Een circulaire economie is een economisch model
Afvalpreventie: Per 1 juni 2024 heeft de gemeente een
gehouden, die samen 480 inwoners bereikten.
waarbij grondstoffen en producten zo lang mogelijk
opt-insysteem voor ongeadresseerd reclamedrukwerk
worden gebruikt, gedeeld, hergebruikt, gerepareerd en
ingevoerd. Inwoners krijgen alleen reclamefolders met
gerecycled, met als doel het creëren van waarde en het
een Ja-sticker.
Ondersteunende programma’s en activiteiten
beperken van afval en milieu-impact. Dit sluit aan bij de
CO2-uitstootvrije organisatie
MRA-ambitie om grondstofkringlopen te sluiten en het
Activiteiten afvalreductie 2024-2025: In 2025 is een
De CO2-prestatieladder is het
primair grondstoffengebruik met 50% te reduceren in
communicatiecampagne uitgerold waarbij huishoudens
duurzaamheidsinstrument waarmee de gemeente
2030.
in de laagbouw en huishoudens bij hoogbouw met
Amstelveen (inclusief Amstelveen Sport) werkt aan
GFE-cocons twee gratis papieren GFE-zakjes hebben
CO2-reductie doelstellingen. In 2025 is een nieuwe
Het werkprogramma circulaire economie van
ontvangen om het gebruik te stimuleren. Andere
accreditatie geïntroduceerd waarbij ladderniveau’s
Amstelveen kent vier werklijnen die bijdragen aan de
initiatieven waren een textielrace voor basisscholen,
1-5 zijn vervangen door drie treden. Tot en met 2027
transitie naar een circulaire metropoolregio:
E-waste inzameling tijdens Koningsdag, plus een
bestaan beide systemen naast elkaar.
1. Grondstoffenplan 2022-2026
aankomende pilot voor extra GFE-inzameling bij
2. Circulair inkopen en aanbesteden
hoogbouw (start Q4 2025).
De nieuwe treden zijn: Trede 1 (CO2-reductie eigen
3. Circulair bouwen
organisatie), Trede 2 (CO2-reductie inclusief ketens), en
4. Grondbank
Trede 3 (CO2-reductie naar nul in 2050). Amstelveen
Circulair Ambachtscentrum: Op Bedrijven Terrein Amstelveen Zuid (BTAZ) lopen de voorbereidingen
heeft in 2024 de certificering op niveau 3/trede 1
1) Grondstoffenplan 2022-2026
voor de bouw van een nieuwe gemeentewerf en
behaald. De voorbereidingen voor trede 2 certificering
Het Amstelveense Grondstoffenplan 2022-2026
afvalbrengstation. Een Circulair Ambachtscentrum
zijn afgerond en het certificeringstraject voor 2025
had op basis van landelijke VANG doelstellingen de
wordt een belangrijk onderdeel: een plek waar afval
loopt.
doelstellingen 75% afvalscheiding en 100 kilo restafval
wordt voorkomen en hergebruik wordt gestimuleerd.
per inwoner per jaar. De maatregelen uit dit plan sluiten Duurzaam ondernemersklimaat
aan bij de evaluatie van het afvalbeleid en verhogen
Marktconsultatie niet-herdraagbaar textiel: Samen
De gemeente participeert sinds 2021 in deze Regionale
de service voor inwoners door 61 extra bovengrondse
met MRA-gemeenten wordt onderzocht hoe lokale
Ontwikkelingsmaatschappij voor duurzame economie.
cocons voor Groente, Fruit en Etensresten bij
overheden de transitie naar een circulaire textielketen
ROM InWest heeft €14,4 miljoen geïnvesteerd in 18
hoogbouwlocaties, vanaf januari 2023 elke drie weken
kunnen versterken. Technologische doorbraken
ondernemers (hefboom 1:2,5 met co-financiers) en 21
legen van aangeboden rolcontainers voor papier en
in textielrecycling bieden mogelijkheden voor het
18
benutten van niet-herdraagbaar textiel als grondstof.
Op basis van de motie ‘Naar een volledig CO2
Wetgeving duurzaam bouwen: De geplande aanscherping
uitstootvrije gemeente’ is een pilotproject binnen
van de MPG (Milieu Prestatie Gebouwen) is uitgesteld.
Luierrecycling: Meerlanden heeft plannen voor
het Fysiek Domein geselecteerd waarbij de
Voor woningen blijft de eis voorlopig 0,8 in plaats van
een luierrecyclingfabriek. Het Amstelveense
werkzaamheden zich richten op de inrichting van
de eerder voorgenomen verlaging naar 0,5. Wel komt er
restafval bestaat voor ongeveer 7% uit luiers.
de openbare ruimte. Het project onderzoekt hoe
per 1 juli 2025 een nieuwe rekenmethode die aansluit
Met de introductie van de UPV (uitgebreide
bij reconstructies en herinrichtingen maximaal kan
bij Europese standaarden. Door de eigen leidraad voort
producentenverantwoordelijkheid) Luiers in 2026
worden ingezet op circulariteit, zoals hergebruik
te zetten wordt voorkomen dat projecten tussentijds
dragen ook producenten verantwoordelijkheid voor
van verhardingsmaterialen, toepassing van
moeten worden aangepast.
kosten en recycling van luiers. De ontwikkelingen
biobased materialen en het minimaliseren van
van de luierrecyclingfabriek worden nauw gevolgd.
transportbewegingen.
Wanneer zich een sluitende businesscase aandient die
Circulaire convenanten: In 2025 onderzoekt de gemeente deelname aan twee convenanten die bijdragen aan
kan bijdragen aan een duurzamer afvalbeleid kan het
3) Circulair bouwen
duurzaam bouwen en slopen:
aantrekkelijk zijn voor de gemeente Amstelveen om