Bijlage 1 - Gebiedsvisie Bovenkerkerwegzone
Tekst van het document
Gebiedsvisie Bovenkerkerwegzone augustus 2025
Inhoud Samenvatting4 1. Inleiding en status Gebiedsvisie 6
4. Van Nota van Uitgangspunten naar Gebiedsvisie 24
Bijlagen
4.1 Nota van Uitgangspunten
24
2. Bouwenveloppen en Beeldskwaliteitskader 3. R esultaten vragenlijst Gebiedsvisie
1.1 Aanleiding
6
4.2 Massastudies
26
1.2 Nota van Uitgangspunten
7
4.3 Participatie
28
1.3 Gebiedsvisie
7
1.4 Participatie
7
1.5 Status Gebiedsvisie: Programma en Projectnota
8
1.6 Adviesrecht gemeenteraad
8
1.7 Leeswijzer en voorwaarden
8
2.1 Aanleiding andere invulling Bovenkerkerwegzone10 2.2 Woningbouwprogramma
12
2.3 Voorzieningen
13
2.4 Landschap
14
3. R uimtelijke raakvlakken en randvoorwaarden18 3.1 Inleiding
18
3.2 Verkeer
18
3.3 Geluid
20
3.4 Stikstofdepositie
20
3.5 Luchtkwaliteit
21
3.6 Natuurbescherming
21
3.7 Conclusies
22
2
Bovenkerkerwegzone 4. Samenvatting reacties op Massastudies
5. Visie op de Bovenkerkerwegzone en randvoorwaarden voor de ontwikkeling 32 5.1 Inleiding
2. R uimtelijke visie en programma10
1. Samenvatting voorwaarden
32
5.2 Doelen
32
5.3 Gebiedsniveau
34
5.4 Eilandniveau
40
Externe bijlagen A. Onderzoek verkeersafwikkeling Bovenkerkerwegzone B. A koestisch onderzoek wegverkeer Bovenkerkerwegzone
6. F inanciën, kostenverhaal en overeenkomsten
42
6.1 Financiën en kostenverhaal
42
6.2 Overeenkomsten
42
7. Terinzagelegging Gebiedsvisie44 8. Vervolgstappen
Gebiedsvisie Bovenkerkerwegzone
45
C. Quickscan Wet Natuurbescherming Bovenkerkerwegzone
3
Samenvatting De Gebiedsvisie Bovenkerkerwegzone draait om de
de groene sfeer zich op recreatie, ontmoeting en
Bovenkerkerwegzone een goede aanvulling wordt op
transformatie van een verouderd kantorengebied naar
natuur. De ontwikkeling richt zich op duurzaam
de wijk Middenhoven.
een groene en levendige woonwijk met ongeveer 1.000
bouwen en energiezuinige oplossingen, zoals het
woningen. Dit gebied, gelegen tussen de Nesserlaan
gebruik van bodemenergie en groene binnentuinen.
De visie is tot stand gekomen mede in overleg en
en de Beneluxbaan, zal een groene en duurzame
Dit draagt bij aan een gezonde en toekomstbestendige
na participatie met eigenaren en omwonenden.
woonomgeving bieden. De huidige kantoren zijn
leefomgeving. Er wordt gezorgd voor veilige
Reacties zijn verzameld tijdens inloopavonden en via
verouderd en niet toekomstbestendig. De vraag naar
verbindingen voor langzaam verkeer door het
online platforms, wat reeds in de NvU heeft geleid
dergelijke kantoren op locaties buiten stadscentra of
gebied met voldoende groen. Een fietstunnel onder
tot een kader voor bouwhoogtes en afstanden tot
nabij voorzieningen is afgenomen, en de gebouwen
de Bovenkerkerweg verbetert de bereikbaarheid
de bebouwing van de bestaande wijk Middenhoven.
vereisen grote investeringen. In combinatie met de
en veiligheid. De groene afscherming tussen de
Dit kader wordt in deze Gebiedsvisie bindend
grote vraag naar woningbouw in de gemeente wordt
nieuwbouw en de bestaande bebouwing van de wijk
vastgelegd, zodat opvolgende bouwplannen voor
dit gebied ontwikkeld naar een gemengde woonwijk.
Middenhoven is belangrijk en wordt versterkt. Op
de ontwikkeleilanden hieraan getoetst worden. De
deze manier wordt invulling gegeven aan de gestelde
Gebiedsvisie Bovenkerkerwegzone biedt hiermee een
De Nota van Uitgangspunten (NvU), vastgesteld in
opdrachten in de Omgevingsvisie, waarvan deze
helder en ambitieus plan voor de transformatie van
maart 2023 door de gemeenteraad, bood reeds een
Gebiedsvisie een uitwerking is.
een verouderd kantorengebied naar een levendige,
algeheel ruimtelijk kader voor de ontwikkeling van de
groene en duurzame woonwijk.
Bovenkerkerwegzone. Dit kader is in deze Gebiedsvisie
Het woningbouwprogramma omvat minimaal 20%
verfijnd door de bouwregels verder te specificeren per
sociale huurwoningen, 20-40% huurwoningen en 40-
ontwikkeleiland en nadere invulling te geven aan het
60% koopwoningen. Ten minste twee derde deel van
woningbouw- en voorzieningenprogramma. Hoewel
het totaal dient in de sociale en middeldure sector te
de eigenaren van de 6 ontwikkeleilanden allen een
worden gerealiseerd. Dit zorgt voor een gemengde
eigen bouwtempo zullen hanteren, is het doel om een
en betaalbare woonomgeving. Naast woningen
samenhangende gebiedsontwikkeling te realiseren.
wordt er ruimte geboden voor maatschappelijke en commerciële voorzieningen. Het realiseren van een
De Bovenkerkerwegzone wordt een groenstedelijk
medisch centrum is hierbij een harde voorwaarde.
milieu met drie zones: de beweegzone, de
Daarnaast zijn er mogelijkheden voor vele andere
verblijfszone en de entreezone. In deze zones richt
soorten voorzieningen die ervoor zorgen dat de
4
N
0
25 50
N
0
25 50
1. Inleiding en status Gebiedsvisie 1.1 Aanleiding Voor u ligt de Gebiedsvisie Bovenkerkerwegzone. In dit document doen we belangrijke en richtinggevende uitspraken en stellen we regels voor de herontwikkeling van de Bovenkerkerwegzone van overwegend kantorengebied naar een woongebied met ongeveer 1.000 woningen. De Bovenkerkerwegzone betreft de strook aan de oostzijde van de Bovenkerkerweg ter hoogte van de wijk Middenhoven, gelegen tussen de Nesserlaan in het zuiden en de Beneluxbaan in het noorden. In het gebied staan vijf kantoren en één restaurant, alle gebouwd rond 1990 toen de bouw van de wijk Middenhoven afgerond werd. De gebouwen bevinden zich vijfendertig jaar na dato aan het eind van hun economische levensduur waardoor grote investeringen moeten worden gedaan. Tevens is duidelijk dat de functie als kantoorgebied niet langer toekomstbestendig is. Enerzijds is de vraag naar kantoren van deze grootte afgenomen en anderzijds vinden we dit soort kantoren tegenwoordig meer geclusterd terug, in en nabij stadscentra, bij knooppunten van openbaar vervoer, bij overige voorzieningen.
6
1.2 Nota van Uitgangspunten
andere lengte, breedte, hoogte bouwvolume plus
Nota van Uitgangspunten
ontsluitingsrichting en parkeeroplossing en nog geen Omdat in het gebied verschillende initiatieven ontstonden voor herontwikkeling naar woningbouw is in het Ruimtelijk Ontwikkelingsperspectief 2020 (ROP) een
Transformatie Bovenkerkerwegzone
aantal gebieden aangegeven waar een samenhangende gebiedsontwikkeling op basis van een Gebiedsvisie wenselijk is, waaronder in de Bovenkerkerwegzone. Het ROP is in de gemeenteraad vastgesteld op 18 november 2020. In die vergadering is een motie aangenomen dat een Gebiedsvisie voor de Bovenkerkerwegzone prioriteit heeft. Voorafgaand aan de Gebiedsvisie is een Nota van Uitgangspunten (NvU) opgesteld. Op 23 maart 2023 stelde de gemeenteraad van Amstelveen deze NvU voor de Bovenkerkerwegzone vast. Het doel van de NvU was om inzicht te krijgen in de meest belangrijke thema’s binnen het gebied op basis van het geldende beleid. Ook gaf de NvU een belangrijk ruimtelijk kader waarbinnen de
gedetailleerd bouwplan) wordt voor de verschillende ontwikkeleilanden het bouwkader gegeven, inclusief beeldkwaliteitsregels, en wordt ingegaan op de ruimtelijke ingrepen die verder nog nodig zijn in het gebied. Ook gaan we in op verschillende onderzoeken die hebben plaatsgevonden, benoemen we het woningbouwprogramma, de manier van kostenverhaal en het vervolgproces na vaststelling van de Gebiedsvisie.
1.4 Participatie De Gebiedsvisie is tot stand gekomen in samenspraak met de eigenaren van de ontwikkeleilanden. Na eerdere participatie met omwonenden bij de totstandkoming van de NvU, hebben de eigenaren gewerkt aan het uitwerken van massastudies binnen de gestelde kaders uit de NvU.
verschillende ontwikkeleilanden in het gebied ontwikkeld
Op deze massastudies hebben omwonenden kunnen
kunnen worden, iets wat beschreven is binnen de
reageren en tijdens de reactieperiode is hierover op
zogenaamde “Ontwikkeltrap” (zie ook hoofdstuk 4).
31-01-2023 I
1.3 Gebiedsvisie
3 juli 2024 een inloopavond georganiseerd. In hoofdstuk 4 wordt ingegaan op hoe met de reacties is omgegaan. Deze Gebiedsvisie is als ontwerp ter inzage gelegd, waarbij het mogelijk was om zienswijzen in te dienen.
concretiseren we het ruimtelijk kader uit de NvU
Deze zienswijzen zijn allen beantwoord en bij de
Nu zijn we zo ver om de op de NvU volgende
in één samenhangende visie. Op het niveau
besluitvorming over deze Gebiedsvisie gevoegd.
Gebiedsvisie te presenteren. In dit document,
van een bouwenvelop (de kaders voor onder
Meer daarover in hoofdstuk 7.
7
1.5 Status Gebiedsvisie: Programma en Projectnota
Binnen het gemeentelijk planproces voor ruimtelijke
burgemeester en wethouders kan beslissen op de
initiatieven en projecten heeft deze Gebiedsvisie
aanvraag omgevingsvergunning die benodigd is voor
Deze Gebiedsvisie is een gebiedsgerichte uitwerking
de status van Projectnota. Dat betekent concreet
de realisatie van een bouwplan.
van de Omgevingsvisie “Amstelveen Bloeit” die
dat met deze Gebiedsvisie zowel de wenselijkheid
op 27 november 2024 door de gemeenteraad is
als de haalbaarheid voor het realiseren van de
vastgesteld (Omgevingsvisie). In de Omgevingsvisie
Bovenkerkerwegzone als geheel is aangetoond. Hierna
is de Bovenkerkerwegzone opgenomen als
kunnen de initiatieven per ontwikkeleiland binnen het
Ontwikkelgebied waar een Gebiedsvisie voor wordt
gemeentelijk planproces starten op het niveau van
In hoofdstuk 2 wordt een toelichting gegeven op het
opgesteld en waarover de raad een besluit dient
“Voorlopig Ontwerp” (VO), waarbij de initiatiefnemer
programma dat in de Bovenkerkerwegzone gewenst
te nemen. Om de doorwerking van de in deze
een VO bouwplan bij de gemeente indient. Vervolgens
is en wat de gewenste verdeling daarbinnen is. In
Gebiedsvisie gestelde regels op een juiste manier te
toetst de gemeente dit VO bouwplan aan de
hoofdstuk 3 gaan we in op de ruimtelijke raakvlakken
laten plaatsvinden, krijgt deze Gebiedsvisie de status
Gebiedsvisie en aan andere ruimtelijke onderdelen,
en randvoorwaarden waarmee bij de ontwikkeling
van een Programma als bedoeld in afdeling 3.2 van de
waarmee de haalbaarheid per ontwikkeleiland wordt
van de Bovenkerkerwegzone voor woningbouw
Omgevingswet. In zo’n Programma worden regels of
bepaald.
rekening moet worden gehouden. In hoofdstuk 4
1.7 Leeswijzer en voorwaarden
een toetsingskader gesteld voor ontwikkelingen in de
beschrijven we de ruimtelijke visie op het gebied
fysieke leefomgeving. In deze Gebiedsvisie zijn daarom
van stedenbouw en landschap waarbinnen we de
voorwaarden opgenomen die hun doorwerking krijgen in de opvolgende ruimtelijke procedures die
1.6 Adviesrecht gemeenteraad
zone willen ontwikkelen met als startpunt de Nota van Uitgangspunten, waarna in hoofdstuk 5 de
nodig zijn om bouwplannen op de ontwikkeleilanden
Met het vaststellen van de Gebiedsvisie door de
uiteindelijke bouwenveloppen worden vastgelegd op
daadwerkelijk te kunnen ontwikkelen. Bouwplannen
gemeenteraad wordt met toepassing van het
basis waarvan de eigenaren bouwplannen kunnen
worden aan deze voorwaarden getoetst. De
‘Beleid inzake adviesrecht voor de gemeenteraad
ontwikkelen. In hoofdstuk 6 wordt ingegaan op de
voorwaarden waaraan de bouwplannen moeten
van Amstelveen’ (hierna: ‘Beleid adviesrecht’)
financiële aspecten en het kostenverhaal. Vervolgens
voldoen zijn op verschillende plekken in deze
invulling gegeven aan het adviesrecht van de
wordt in hoofdstuk 7 ingegaan op de ontvangen
Gebiedsvisie opgenomen en worden aan het eind in
gemeenteraad voor de opvolgende ruimtelijke
reacties bij de terinzagelegging. In hoofdstuk 8 volgt
bijlage 1 samengevat herhaald, zodat duidelijk is aan
procedures (de zogenaamde procedure voor een
een toelichting op de vervolgstappen ná vaststelling
welke voorwaarden de gemeente toetst in opvolgende
Buitenplanse Omgevingsplanactiviteit, de “BOPA”) per
van deze Gebiedsvisie. Het geheel eindigt met
ruimtelijke procedures. De voorwaarden zullen worden
ontwikkeleiland. Dit betekent dat de gemeenteraad,
meerdere bijlagen.
vastgelegd als beleidsregels, zodat de voorwaarden
in het kader van dit ‘Beleid adviesrecht’, geen
goed zijn verankerd.
advies meer hoeft te geven voordat het college van
8
9
2. Ruimtelijke visie en programma 2.1 Aanleiding andere invulling Bovenkerkerwegzone De aanleiding voor een herontwikkeling van
Woningbouw op deze plek is daarmee een logische
ontstaansgeschiedenis van het poldergebied dat er
de Bovenkerkerwegzone is dat de status
invulling. De ontwikkeling van de Bovenkerkerwegzone
ooit was.
van kantoorgebied op deze plek niet langer
vervult ook een rol in het versterken van de zuidelijke
toekomstbestendig is. Enerzijds is de vraag naar
entree van de stad met bebouwing aan weerszijden
De Bovenkerkerwegzone vormt samen met Nieuw-
kantoren van deze grootte in absolute zin afgenomen
van de Bovenkerkerweg.
Legmeer een nieuwe zuidelijke entree van de stad,
en anderzijds vinden we dit soort kantoren
maar het gebied is bovenal ook onderdeel van de
tegenwoordig meer geclusterd terug, in en nabij
Doelstelling is om met de ontwikkeling van de
woonwijk Middenhoven. De Bovenkerkerwegzone
stadscentra en overige voorzieningen. Hier komt
Bovenkerkerwegzone de leefkwaliteit van het gebied
is daarom de schakel tussen de bestaande wijk en
bij dat de eigenaren van de inmiddels 35 jaar oude
een impuls te geven, waardoor er een groenstedelijk
de nieuwe entreezone. Belangrijk doel is om met
gebouwen voor de keuze staan tot het doen van grote
milieu ontstaat.
de inpassing van de bebouwing en inrichting van
investeringen, of overgaan tot herontwikkeling van
het openbaar gebied rekening te houden met de
hun eigendom. De gemeenteraad heeft in het ROP uit
De Bovenkerkerwegzone kenmerkt zich nu en straks
woonwijk. De nieuwe bebouwing zal aan de zijde
2020 de keuze gemaakt om de Bovenkerkerwegzone
door een groene uitstraling. De nieuwe ontwikkelingen
van Middenhoven terughoudender zijn en rekening
te herontwikkelen als woningbouwgebied. Dit
vinden plaats op 6 ontwikkeleilanden. Er omheen ligt
houden met zichtlijnen vanuit de bestaande woningen.
ontwikkelgebied is tevens opgenomen in de
een groen- en waterstructuur die teruggrijpt op de
Omgevingsvisie waarbij het ruimtelijk kader uitgewerkt dient te worden in deze Gebiedsvisie.
2.1.1 Ruimtelijke visie op de Bovenkerkerwegzone De herontwikkeling van de Bovenkerkerwegzone tot gebied voor woningbouw komt mede voort uit de locatie van deze zone, gelegen tussen de overwegende laagbouw van Middenhoven en de hoogbouw op het tevens voor woningbouw te herontwikkelen 0 10
bedrijventerrein Legmeer (Nieuw-Legmeer).
20 30 40 50
10
N 0
10
20
30
40
50
2.2 Woningbouwprogramma
2.1.2 Relatie tot de Omgevingsvisie
en versterken van de
Hoewel het proces voor de herontwikkeling van
groenstructuur en kwaliteit
de Bovenkerkerwegzone al enige tijd loopt, past
van groen en bij Duurzaam
In de NvU is opgenomen dat de Woonagenda 2020-
de ruimtelijke visie binnen het kader van de
Amstelveen om een optimale
2023 geldt als vigerend beleid, met daarnaast het
Omgevingsvisie waarin de opgaven voor Amstelveen
inzet van de (openbare)
Coalitieakkoord 2022-2026, waarin enkele accenten
ruimte en ondergrond
zijn verschoven. Vervolgens is beschreven dat het
voor klimaatadaptatie en
woningbouwprogramma voor de Bovenkerkerwegzone
die Amstelveen wil uitdragen.
energietransitie. Bereikbaar
zoveel als mogelijk in lijn gebracht moet worden met de
In de Omgevingsvisie is in
Amstelveen is onder andere
programmatische uitgangspunten uit het Coalitieakkoord.
paragraaf 5.1.7 opgenomen
verbonden met het stimuleren
Expliciet benoemd hierbij is het realiseren van een
op welke manier de
van voorzieningen voor
aandeel sociale woningbouw. Voor dit aandeel geldt 20%
Bovenkerkerwegzone bij kan
langzaam verkeer en de
als richtpercentage van het woningbouwprogramma in de
dragen aan de ruimtelijke
verbindingen met de haltes
gehele Bovenkerkerwegzone. De overige categorieën zijn
voor openbaar vervoer, maar
niet benoemd in de NvU.
zijn benoemd vanuit opdrachten en kernwaarden
Gezond Amstelveen
opdrachten van Amstelveen. Zo gaat het in het kader van de ruimtelijke opdracht Gezond
Duurzaam Amstelveen
Bereikbaar Amstelveen
Amstelveen bijvoorbeeld over
ook met het voorkomen van een toename van parkeerdruk
De Woonvisie 2023-2030 (woonvisie) is op 18 oktober
in de wijk Middenhoven.
2023 door de gemeenteraad vastgesteld. Het beoogde
het stimuleren van gezond
Compact Amstelveen
woningbouwprogramma voor de Bovenkerkerwegzone
bewegen en “ommetjes in
Zoals in hoofdstuk 1 is benoemd, is de uitwerking
is grotendeels gebaseerd op de woonvisie. Echter, al
de wijk”, maar ook om het
van de Omgevingsvisie in een Gebiedsvisie voor de
vóór de vaststelling van de woonvisie zijn er tussen de
creëren van maatschappelijke
Bovenkerkerwegzone te beschouwen als Programma
gemeente en de eigenaren basisafspraken gemaakt,
en zorgvoorzieningen. Door
als bedoeld in artikel 3.2 van de Omgevingswet.
waardoor er een nuanceverschil is in de verdeling
de gemengde ontwikkeling
Groen Amstelveen
12
tussen huur- en koopwoningen. Ten opzichte van de
in gestapelde vorm alleen
Welk soort woningen en aanvullend programma als
woonvisie wordt tot maximaal 40% huur toegestaan,
toe te staan op de huidige
uitwerking van deze ruimtelijke opdrachten gewenst
naast tenminste 20% sociale huur. Dit betekent
ontwikkeleilanden doen
zijn in dit gebied, is in de volgende paragrafen
automatisch dat het woningbouwprogramma voor
we recht aan de opdracht
beschreven.
minimaal 40% uit koopwoningen bestaat. Deze
Compact Amstelveen. Bij de
verdeling geeft voor de eigenaren voldoende speling
opdracht Groen Amstelveen
om in de komende jaren op de actuele marktsituatie
draait het om het behouden
te reageren, waarbij de gemeente ernaar streeft
om binnen de gegeven marge het merendeel als
ook als levensloopbestendig te bestempelen zijn. Dit
In onderstaand kader worden de belangrijkste
koopwoning te realiseren. Omdat de verwachting
betekent dat senioren hier goed hun plek kunnen
voorwaarden omtrent het woningbouwprogramma
is dat alle woningen als appartement gerealiseerd
vinden, zoals ook door de gemeenteraad was
vastgelegd.
worden, is het waarschijnlijk dat de meeste woningen
aangegeven bij de besluitvorming over de NvU in 2023.
2.3 Voorzieningen Het woningbouwprogramma voor de Bovenkerkerwegzone is als volgt: Sociale huurwoningen: min. 20% Huurwoningen:
min. 0% tot max. 40%
Koopwoningen:
min. 40% tot max. 80%
(= sociaal en middelduur) conform gemeentelijk
Met de transformatie van de Bovenkerkerwegzone
beleid. Sociale huurwoningen moeten worden
realiseren we ongeveer 1.000 woningen. Doelstelling
geëxploiteerd door een toegelaten instelling
is om ook aanvullende voorzieningen te realiseren
(woningcorporatie). De middeldure huurwonin-
voor deze woningen. De gemeente wil hierbij
gen worden geëxploiteerd volgens de Verorde-
invulling geven aan de ruimtelijke opdracht uit de
ning doelgroepen woningbouw 2023.
Omgevingsvisie voor een Gezond Amstelveen en een Compact Amstelveen, waarbij we ruimte maken
3. Het is de verantwoordelijkheid van 1. Hierbij horen de voorwaarden voor de
voor de noodzakelijke voorzieningen die het wonen
de Initiatiefnemers om gezamenlijk
in Amstelveen versterken. Het moeten daarnaast
woninggroottes, aantal kamers, prijsgrenzen en
tot de genoemde verdeling van het
voorzieningen zijn die ook een functie vervullen voor
de positie van (de prijzen van) parkeerplekken,
woningbouwprogramma binnen het
de bestaande woonwijk Middenhoven. Gedachte
zoals die zijn vastgelegd in de Nota passend
Plangebied te komen. Hierbij is enige
hierbij is dat ongeveer 25% van de oppervlakte van
en betaalbaar wonen die op 18 juni 2024 door
flexibiliteit in de onderlinge verdeling mogelijk.
iedere begane grondverdieping (“de plint”) bestaat uit
het college van burgemeester en wethouders
Uitwisseling tussen huur- en koopwoningen
voorzieningen.
is vastgesteld als uitwerking van de Woonvisie
tussen Initiatiefnemers is toegestaan, mits
2023-2030. Uitzondering hierop is de
dit schriftelijk wordt vastgelegd door de
Maatschappelijke voorzieningen
oppervlakte van de sociale huurwoningen, deze
betreffende Initiatiefnemers en dit door
In Amstelveen bestaat er een aanzienlijke druk op
mogen per ontwikkeleiland gemiddeld 45 m²
de Gemeente wordt goedgekeurd. In ieder
maatschappelijke voorzieningen. Vooral de druk op
gebruiksoppervlakte (gbo) groot zijn.
geval dient bij iedere per ontwikkeleiland te
voorzieningen in de eerstelijnszorg is hoog. Specifiek in
doorlopen ruimtelijke procedure de behoefte
Amstelveen-Zuid is grote behoefte aan extra plekken
van het opgenomen woningbouwprogramma
voor huisartsen en aanverwante zorgverlening, zoals
te worden onderbouwd.
fysiotherapie of een apotheek. Met de herontwikkeling
2. Minimaal 2/3 deel van het woningbouwprogramma behoort tot de betaalbare categorie
van de Bovenkerkerwegzone ontstaat de kans
13
hiervoor in ruimte te voorzien door de realisatie van
dienstverlenende functies.
2.4 Landschap
een medisch centrum waarin al deze functies voor
Om versnippering van detailhandel te voorkomen
De Bovenkerkerwegzone vormt als geheel een
eerstelijnszorg samenkomen. Reeds in de NvU is
is het toevoegen van detailhandel in de
samenhangend groen parkgebied met daarbinnen
daarover geschreven en bij de raadsbesluitvorming
Bovenkerkerwegzone niet wenselijk. Nieuwe
bebouwing. Het gebied kenmerkt zich door drie
over de NvU is aanvullend unaniem een motie
detailhandel zal uiteindelijk op loopafstand worden
groene sferen die ieder een eigen rol en functie
aangenomen om ruimte te geven aan huisartsen in
gerealiseerd in de nieuwe woonwijk Nieuw-Legmeer.
hebben. Vanuit deze rol en functie kunnen we de
de Bovenkerkerwegzone. Naast een medisch centrum
Winkelcentrum Middenhoven ligt daarnaast ook
verschillende doelstellingen benoemen die we beogen
is ook kinderdagopvang en/of buitenschoolse opvang
in de nabijheid. In relatie tot het creëren van
met de ontwikkeling van de Bovenkerkerwegzone:
passend als maatschappelijke voorziening binnen het
seniorenwoningen is het realiseren van detailhandel
gebied.
wenselijk, maar het belang van sterke wijkwinkelcentra
De beweegzone
in Middenhoven en Nieuw-Legmeer is een absolute
Deze zone wordt gevormd door het historisch lint
waarde.
dat de Bovenkerkerweg is. Het is al vele jaren de
Commerciële voorzieningen Het huidige gebied kenmerkt zich door een eenzijdige
belangrijkste verbindingsweg vanuit het zuiden naar
invulling met kantoren. Het renoveren van deze
Gezien het voorgaande is het in de
Amstelveen en Amsterdam. Door de hogere ligging
kantoren of het herbouwen van de kantoren is niet
Bovenkerkerwegzone passend om als commerciële
in het landschap is de berm hier opvallend breed en
aan de orde, omdat kantoren van deze omvang
invulling kleinschalige kantoorunits mogelijk te maken
landschappelijk ingericht. Hier presenteert Amstelveen
passender zijn in grotere concentratiegebieden met
met dienstverlenende functies en daghoreca met
zich met haar groene karakter en met een knipoog
meer voorzieningen en betere verbindingen met het
creatieve werkplekken.
naar het verleden toen er nog sprake was van een
openbaar vervoer. De vraag naar kantoren van deze omvang in niet-centrumgebieden is hiervoor te klein.
polderlandschap. Passend bij deze functie leidt de In hoofdstuk 5 wordt ingegaan hoe de
komst van nieuwe bewoners tot de behoefte om meer
maatschappelijke en commerciële functies worden
ruimte te bieden voor gebruik en bewegen. Dit zowel
Wanneer we kijken naar gemengde woon-werklocaties,
vastgelegd: qua categorisering, qua oppervlakte en
als onderdeel van ommetjes in de wijk als voor het op
zoals in de Bovenkerkerwegzone met wonen op de
qua locatie binnen de Bovenkerkerwegzone.
gewenst niveau houden van verbindingen met de stad
verdieping en werken in de plint, draagt een mix van functies bij aan de aantrekkelijkheid van een kantoor-
en het buitengebied.
en thuiswerklocatie. De trend van het thuiswerken,
De verblijfszone
geïntroduceerd tijdens de coronacrisis, zet zich voort.
Deze zone betreft het grootste deel van de private
Het langer en vaker thuiswerken zorgt ervoor dat er
ontwikkeleilanden, waar nu de kantoorgebouwen,
in de directe thuiswerkomgeving meer behoefte is
het restaurant en alle parkeerterreinen zijn gelegen.
aan daghoreca met creatieve werkplekken en overige
De binnentuinen op de ontwikkeleilanden zijn en
14
15
blijven semi-openbaar en toegankelijk voor aan- en omwonenden. Vanwege de waarde die het groen heeft voor natuur, klimaat en het verblijfsklimaat levert de (her)inrichting van de binnentuinen een grote bijdrage aan het leefmilieu van de wooneilanden en dient daarmee een breed belang. De ontwikkeleilanden liggen los van elkaar en zijn niet onderling met elkaar verbonden. Door de afzonderlijke ontwikkeleilanden met elkaar te verbinden ontstaat een doorgaande groenstedelijke ruimte. De ontwikkeleilanden verschillen van eigenaar en in mate van openbaarheid maar krijgen hierdoor een meer toegankelijk en openbaar karakter. De groene inrichting is per ontwikkeleiland binnen
afscheiding tussen de wijk Middenhoven en de nieuwe
leefomgeving voor bestaande en nieuwe bewoners.
de verblijfszone verschillend, maar doelstelling is
bebouwing van de Bovenkerkerwegzone. Deze zoom
Daarom zal de (her)inrichting plekken bieden voor
om deze met elkaar te verbinden door middel van
heeft betekenis voor de natuur in en om het water. Het
rust en ontmoeting, sport en spelen en zal het gebruik
aaneengesloten routes.
overige deel van de entreezone is het toegangsgebied.
ervan aansluiten bij verschillende doelgroepen.
De entreezone
Deze zone biedt ruimte voor de ontsluiting van de wooncomplexen en zorgt, met de groenzoom, voor
In hoofdstuk 5 wordt benoemd welke maatregelen
Deze zone wordt in de NvU bufferzone genoemd.
extra afstand tussen de wijk Middenhoven en de
worden voorzien om het landschap in de
De titel entreezone beschrijft beter het belang
nieuwbouw.
Bovenkerkerwegzone te versterken.
dat deze strook heeft als overgang tussen de wijk Middenhoven en de nieuwe bebouwing langs de
De polderstructuur deelt de voornoemde zones op in
Bovenkerkerweg en voor de centrale ontsluiting van
verschillende (ontwikkel)eilanden. De polderstructuur
de nieuwe bebouwing. De entreezone bestaat uit twee
verwijst met zijn inrichting naar het landschappelijke
elementen, een groenzoom en een toegangsgebied
verleden als veenpolder en droogmakerij.
waarover de ontsluitingsweg van de ontwikkeleilanden
De openbare eilanden aan de noord- en zuidzijde en
loopt. De groenzoom vormt een natuurlijke en groene
de boomgaard in het midden, zijn overwegend groen
afscherming langs het water en is belangrijk voor
ingericht. Het groen is landschappelijk van karakter.
omwonenden van de wijk Middenhoven als groene
Deze eilanden zijn van groot belang voor een gezonde
16
PARK
N
E
EZON
NE
ENTR E
LIJFZO
VERB
EGZO
NE
25 50
BEWE
0
Bovenkerkerweg, beweegzone
Tussen en op de eilanden, verblijfzone
Middenhoven, entreezone 17
3. Ruimtelijke raakvlakken en randvoorwaarden 3.1 Inleiding
zone. De verkeersgeneratie van woningbouw is bekeken
wegen op de Bovenkerkerweg.
ten opzichte van de verkeersgeneratie in de huidige
Conclusie is dat bij de kruising van Poortwachter
Met het kaderstellende programma van wonen en
situatie. In de huidige situatie is de verkeersgeneratie
met de Bovenkerkerweg de verkeersafwikkeling
aanvullende voorzieningen ontstaat een beeld van
van de Bovenkerkerwegzone niet maximaal, gezien
acceptabel blijft. Dit komt doordat Poortwachter
welke invulling mogelijk is in de Bovenkerkerwegzone.
de leegstand van kantoorruimte in meerdere
geen wijkontsluitingsweg is van de wijk Middenhoven,
Er zijn daarbij een aantal ruimtelijke raakvlakken
panden. Bureau Goudappel heeft in opdracht van de
maar alleen voor het noordelijk deel van de
en randvoorwaarden waar rekening mee moet
gemeente in 2023 een onderzoek uitgevoerd naar de
Bovenkerkerwegzone. Het is niet de bedoeling dat de
worden gehouden. Deze randvoorwaarden
verkeersgeneratie van de Bovenkerkerwegzone. Dit
bussluis, die ter hoogte van de tramhalte Poortwachter
kunnen mede sturend zijn bij de invulling van de
onderzoek is uitgevoerd in combinatie met de voorziene
ligt, verdwijnt als gevolg van de ontwikkeling van de
Bovenkerkerwegzone als geheel. Hierbij valt te denken
herontwikkeling van bedrijventerrein Legmeer naar
Bovenkerkerwegzone.
aan de verkeersaantrekking, de geluidsbelasting, de
woningbouw. Hierbij zijn de effecten van beide
De kruising van de Dr. Willem Dreesweg met de
luchtkwaliteit en stikstofdepositie en de gevolgen
projecten los van elkaar en in combinatie met elkaar
Bovenkerkerweg zorgt voor een groter aandachtspunt
voor de natuurwaarden in het kader van de Wet
in beeld gebracht voor het jaar 2040. Dit wordt ook
in de verkeersafwikkeling. Deze kruising is in
Natuurbescherming. Onderzoek is gedaan of hieruit
afgezet tegen de verkeersontwikkeling op autonome
de ochtendspits zwaar belast. Dit wordt niet
randvoorwaarden voortkomen die we mee moeten
basis, oftewel de groei van het aantal auto’s op de
veroorzaakt door louter de ontwikkelingen in de
nemen bij de vormgeving van deze Gebiedsvisie. In dit
betrokken wegdelen en kruisingen onafhankelijk van
Bovenkerkerwegzone en Legmeer, maar ook door
hoofdstuk wordt een samenvatting gegeven van de
de beide projecten. Op deze manier wordt duidelijk
de autonome groei van de verkeersstroom op de
conclusies uit deze onderzoeken. De onderzoeken zelf
welk project welke impact heeft op de verschillende
Bovenkerkerweg. In het onderzoek is aangegeven
(verkeer, geluid en natuurbescherming) vormen een
wegdelen. Maatgevend daarbij is in hoeverre de
dat de voet- en fietsersoversteekplaats over de
bijlage bij deze Gebiedsvisie.
druk op de verschillende kruispunten toeneemt.
Bovenkerkerweg tussen de Dr. Willem Dreesweg
De Bovenkerkerwegzone is met 1.000 woningen
en de Zagerij beter verwijderd kan worden om
in het onderzoek opgenomen, de ontwikkeling op
de doorstroming te behouden. Dit betekent dat
bedrijventerrein Legmeer met 4.400 woningen.
voetgangers en fietsers de Bovenkerkerweg
3.2 Verkeer
ongelijkvloers zullen moeten kruisen. Het aanleggen
De verkeersgeneratie, ofwel het aantal
De beide hoofdontsluitingswegen van de
van een tunnel voor langzaam verkeer, zoals ook
verkeersbewegingen van en naar de
Bovenkerkerwegzone, Poortwachter en de Dr. Willem
beschikbaar is bij de tramonderdoorgang bij
Bovenkerkerwegzone geeft een belangrijke
Dreesweg, zijn opgenomen in het onderzoek. Er zijn
Poortwachter, is hierbij de meest logische oplossing.
randvoorwaarde voor de totaalontwikkeling van de
analyses gemaakt van de kruisingen van deze twee
Daarmee blijft de kruising voor het overige verkeer
18
Willem
len
Drees
B Landlu st
Zageri j
sermo
st
Veldlu
Spinn erij rgijn
Chiru
0
De Nes
rweg
kerke
Boven
25 50 Bouw meest er
Beneluxbaan
N
Poort wach ter
T
weg
19
regelbaar zonder overige aanpassingen.
(opgeteld) met het wegverkeer moet worden betrokken
Bij het bepalen van de geluidsoverlast wordt gekeken
Ook de grote kruisingen die buiten de
in de afweging. Andere significante geluidbronnen
naar het verkeersgeluid van en naar het plangebied
Bovenkerkerwegzone liggen, te weten de kruising
zijn niet in de omgeving aanwezig. Hoewel het niet
en hoe dit hoorbaar is bij bestaande woningen in
van de Bovenkerkerweg met de Beneluxbaan en
in het onderzoek is benoemd, is het onderzoek
de omgeving. Omdat de huidige bebouwing in de
de kruising van de Beneluxbaan met de Van der
uitgevoerd conform het door de gemeenteraad in 2023
Bovenkerkerwegzone al fungeert als een soort
Hooplaan, zijn in het onderzoek meegenomen.
vastgestelde “Geluidbeleid bij nieuwe ontwikkelingen”.
geluidsbuffer voor de Bovenkerkerweg en de
Voornoemde kruisingen zijn zwaar belast. Dit is
De bouwplannen op de ontwikkeleilanden binnen
nieuwe gebouwen vaak hoger zullen zijn, zal deze
niet specifiek gerelateerd aan de realisatie van
de Bovenkerkerwegzone zullen aan dit vastgestelde
geluidswerende werking waarschijnlijk toenemen.
voornoemde projecten, maar ook aan de autonome
geluidbeleid moeten voldoen.
De berekening hiervan houdt ook rekening met
groei in en om Amstelveen. Op dit moment lopen
veranderingen in het verkeer door de nieuwbouw.
studies om te onderzoeken wat de beste manier is
Conclusie van het uitgevoerde onderzoek door Tauw
Verwacht wordt dat dit geen grote problemen oplevert,
om de verkeersafwikkeling op beide kruisingen te
is dat de geluidsniveaus op de verschillende gevels
omdat de verkeersroutes grotendeels hetzelfde blijven
verbeteren.
hoog zijn, maar niet te hoog of onoplosbaar hoog.
als nu.
Uit de resultaten volgt dat het gecumuleerde geluid
3.3 Geluid
door gemeentewegen en de luchtvaart ten hoogste 62 dB bedraagt op de verschillende mogelijk gevels van de ontwikkeleilanden. Omdat de zogenaamde
3.4 Stikstofdepositie
De Bovenkerkerweg is zeer bepalend voor de
“standaardwaarde” wordt overschreden, dient de
Bij elke omgevingsvergunning-aanvraag moet
geluidbelasting bij de nieuwbouw van woningen
gemeente de aanvaardbaarheid van het gecumuleerde
aangetoond worden dat het desbetreffende plan
gelegen aan de Bovenkerkerweg. Om deze reden
geluid te beoordelen. Maatregelen nemen aan de
niet leidt tot stikstofdepositie op omliggende
is in opdracht van de gemeente door bureau Tauw
Bovenkerkerweg zelf of een geluidsscherm bieden te
Natura2000-gebieden. Dit wordt aangetoond
onderzoek uitgevoerd naar de manier waarop
weinig soelaas. Daarom moet gekeken worden naar
op basis van een berekening met de AERIUS
nieuwbouw het beste realiseerbaar is om daar zo
maatregelen van bouwkundige aard, door bijvoorbeeld
Calculator (de op dat moment actuele versie).
vroeg mogelijk in het proces wetenschap van te
het realiseren van de woningen met minimaal één
Het meenemen van een referentiesituatie (intern
hebben. Op deze manier proberen we de gezonde
geluidluwe gevel. Uit het onderzoek blijkt dat bijna alle
salderen) in het onderzoek is niet mogelijk zonder
leefomgeving een positie te geven in de ontwikkeling
oostgevels (de gevels die niet aan de Bovenkerkerweg
omgevingsvergunning flora- en fauna-activiteit.
van de Bovenkerkerwegzone. Er is onderzocht wat de
liggen) te beschouwen zijn als geluidluw. Daar waar dit
Daarnaast schrijft het Besluit bouwwerken
geluidbelasting is op de verschillende mogelijke gevels
niet mogelijk is, wordt geadviseerd om bouwkundige
leefomgeving (artikel 7.19a) voor dat adequate
per ontwikkeleiland. Ook is hierbij het geluid van het
oplossingen te vinden voor een geluidluwe gevel.
maatregelen worden getroffen bij bouw- en
vliegverkeer betrokken, omdat deze gecumuleerd
Voorbeeld hiervan is het maken van afsluitbare loggia’s.
sloopwerkzaamheden om de emissie van stikstof te
20
beperken. Bij de omgevingsvergunning-aanvragen
Beoordeling van de luchtkwaliteit betekent
vastgestelde grenzen, en is dus te classificeren als
wordt aangetoond hoe hier aan voldaan wordt.
kort gezegd dat het bevoegd gezag dient te
NIBM. Toetsing aan de rijksomgevingswaarden is
motiveren dat er geen overschrijding dreigt van
daarom niet nodig.
Een eventuele stikstofdepositie kan een belangrijke
de omgevingswaarden of de activiteit niet in
randvoorwaarde geven voor de ontwikkeling van
betekenende mate (NIBM of verwaarloosbaar)
de Bovenkerkerwegzone. Indien de bouwfase van
bijdraagt aan de luchtverontreiniging. Toetsing aan
een plan leidt tot stikstofdepositie kan de oplossing
de rijksomgevingswaarden voor luchtkwaliteit is niet
(mogelijk) gezocht worden in de wijze (inzet van nieuw
nodig als een project of activiteit NIBM bijdraagt
Er is een zogenaamde “Quickscan” uitgevoerd
of elektrisch materieel) en/of fasering (temporiseren)
aan de luchtverontreiniging. Een project of activiteit
door bureau E.C.O. Logisch met de vraag of
van de bouw. Indien het toepassen van deze
draagt niet in betekenende mate bij als de toename
de ontwikkelingen in de Bovenkerkerwegzone
maatregelen niet leidt tot een reductie tot 0,00 mol/
van de concentratie NO2 en PM10 niet hoger is dan 1,2
strijdig zijn met de Omgevingswet op het gebied
ha/jaar kan intern salderen in de bouwfase (met
µg/m3. Dat is 3% van de omgevingswaarde voor de
van natuurbescherming. De Quickscan is in 2023
passende beoordeling en omgevingsvergunning flora
jaargemiddelde concentraties.
uitgevoerd op alle ontwikkeleilanden, daarbij zijn zowel
en fauna) worden toegepast.
3.6 Natuurbescherming
de flora als de fauna in ogenschouw genomen. Er zijn twee mogelijkheden om aannemelijk te maken
3.5 Luchtkwaliteit
dat een project binnen de NIBM-grens blijft:
In het gebied zijn geen bijzondere vondsten gedaan
1. Motiveren dat het project binnen de getalsmatige
aangaande de flora en fauna. Alle gevels van de
grenzen van een aangewezen categorie blijft. Onder
huidige gebouwen zijn in potentie geschikt als
In en nabij vastgestelde aandachtsgebieden voor
deze standaardgevallen NIBM vallen kantoren,
verblijfplaats voor vleermuizen, gierzwaluwen en
luchtkwaliteit moeten overheden toetsen aan
woonwijken en het telen van gewassen. Dit moet
mussen, zoals doorgaans in Amstelveen voorkomt
de rijksomgevingswaarden voor luchtkwaliteit.
dan wel onder een bepaalde omvang blijven (artikel
bij bestaande bebouwing. Om deze reden is de
5.54 Bkl).
aanbeveling gedaan om nader onderzoek te doen naar
Aandachtsgebieden zijn locaties met hogere concentraties stikstofdioxide (NO2) of fijnstof (PM10). Soms wordt een rijksomgevingswaarde
2. Op een andere manier aannemelijk maken dat een project de 3%-grens niet overschrijdt.
overschreden. Of de achtergrondcentratie is zo hoog,
de verblijfplaatsen van vleermuizen, dit onderzoek dient jaarrond plaats te vinden. In het gebied zijn op één ontwikkeleiland meerdere boomholtes
dat bij toevoeging van een nieuw project alsnog een
Woonwijken zijn NIBM als het gaat om maximaal 1.500
rijksomgevingswaarde overschreden kan worden.
woningen bij 1 ontsluitingsweg of 3.000 woningen
aangetroffen waarin vleermuizen kunnen verblijven.
In een aandachtsgebied moet de overheid de
bij 2 of meer ontsluitingswegen. In het plangebied
Daarnaast dient nader onderzoek plaats te vinden
omgevingswaarden in acht nemen. Amstelveen ligt in
Bovenkerkerwegzone worden circa 1.000 woningen
naar jaarrond beschermde nesten. De nesten die in de
het aandachtsgebied Amsterdam/Haarlem.
gerealiseerd. Dit aantal blijft onder bovenstaande
Quickscan zijn aangegeven, zijn vooral gelegen in de
21
3.7 Conclusies
kan worden voor de woningbouwontwikkeling, is
Ook in goed ontwikkelde struikgewasstroken kunnen
Uit de uitgevoerde onderzoeken blijkt dat er een
Bovenkerkerwegzone concreet gevolgen ondervindt
marterachtigen voorkomen. Dit ‘struweel’ bevindt zich
aantal aandachtspunten is bij de ontwikkeling van de
van de netcongestie. De netbeheerders voeren
voor een groot deel in de eerdergenoemde groenzoom
Bovenkerkerwegzone. Daar is in deze Gebiedsvisie, en
in 2025 een nader onderzoek uit die de gevolgen
van de entreezone.
specifiek in de ruimtelijke visie en bouwenveloppen
per netvlak in beeld moet brengen met tijdspaden
in de volgende hoofdstukken, rekening mee
waarop de netcongestie opgelost zou moeten zijn. De
Voorgaande zaken dienen door de eigenaren te
gehouden voor zover dit op dit moment mogelijk
uitkomsten zullen we betrekken in de ontwikkelopgave
worden meegenomen in nader onderzoek, voordat
is. Immers, we werken nu met bouwenveloppen en
Bovenkerkerwegzone.
zij hun omgevingsvergunning kunnen aanvragen.
niet met uitgewerkte bouwplannen. Daarom dient
Wanneer eigenaren voor tijdelijke bouwruimte
bij de ruimtelijke procedures die voor de definitieve
ook buiten hun eigendom werkzaamheden willen
bouwplannen gevoerd worden ook de daadwerkelijke
verrichten, dan dienen zij die gronden ook in hun
verantwoording plaats te vinden op deze ruimtelijke
onderzoek te betrekken. Wanneer daadwerkelijk
raakvlakken en randvoorwaarden.
te behouden groenzoom van de entreezone tussen de kantoren en de woonbebouwing van Middenhoven.
soorten worden aangetroffen, dan dienen zij een plan van aanpak te maken en dienen doorgaans
Netcongestie
mitigerende (compenserende) maatregelen te
Tot slot vragen we aandacht voor netcongestie.
worden genomen. De Omgevingsdienst dient hier een
Het elektriciteitsnet kent momenteel een te kleine
vergunning voor af te geven voordat het bouwplan kan
capaciteit: de transportvraag is te hoog ten opzichte
worden uitgevoerd.
van het transportaanbod. Hierdoor worden aanvragen van nieuwe projecten momenteel getemporiseerd
Gezien het feit dat de Quickscan en het aanvullend
door de regionale netbeheerder. Hoewel woningbouw
onderzoek een houdbaarheidsdatum hebben, dienen
hierbij nu prioriteit heeft, leidt dit vaak alsnog tot een
de eigenaren rekening te houden met het moment van
wachttijd van enige jaren voordat elektriciteit geleverd
het uitvoeren van aanvullend onderzoek, in relatie tot
kan worden. Grote aansluitingen worden soms ook op
het verkrijgen van een mogelijke vergunning van de
een wachtlijst geplaatst.
Omgevingsdienst en de start bouw, of sloop, van hun
Omdat de te ontwikkelen ontwikkeleilanden binnen
project.
de Bovenkerkerwegzone niet binnen korte tijd worden gerealiseerd én omdat de bestaande gebouwen reeds ook een energietransportvraag kennen, die gebruikt
22
het niet zeker in hoeverre de ontwikkeling binnen de
23
4. Van Nota van Uitgangspunten naar Gebiedsvisie 4.1 Nota van Uitgangspunten
Op het gebied van Bebouwing
In aanloop naar deze Gebiedsvisie is in maart 2023
• De Bovenkerkerwegzone vervult een overgang
een Nota van Uitgangspunten vastgesteld door de
tussen Middenhoven en de nieuwbouw op
gemeenteraad. Het doel van de NvU is om inzicht te
bedrijventerrein Legmeer, zowel qua schaal als maat;
hebben in de meest belangrijke thema’s binnen het
• De bebouwing veroorzaakt een minimale impact op
gebied op basis van het geldende beleid. Ook geeft
de bebouwing van Middenhoven, zowel qua privacy
de NvU een belangrijk ruimtelijk kader waarbinnen
als bezonning;
de verschillende ontwikkeleilanden in het gebied ontwikkeld kunnen worden, iets wat beschreven is binnen de zogenaamde “Ontwikkeltrap”. De belangrijkste uitgangspunten en de Ontwikkeltrap
• De bufferzone tussen de woonwijk en de nieuwbouw is een beeldbepalend element.
Op het gebied van Mobiliteit • Geen nieuwe autoverbindingen tussen de
Bovenkerkerwegzone en Middenhoven; • Voorrang voor voetgangers en fietsers bij de uitwerking van de plannen; • Parkeerdruk in de wijk Middenhoven niet laten toenemen door de nieuwe bebouwing. Het belangrijkste instrument uit de NvU is de Ontwikkeltrap. De Ontwikkeltrap definieert zowel de afstand van de nieuwbouw ten opzichte van de huidige bebouwing van Middenhoven als de bijbehorende bouwhoogte die getrapt oploopt vanaf de oostzijde naar de westzijde aan de Bovenkerkerweg.
zijn als volgt samen te vatten:
Op het gebied van Groen • Een samenhangend en uniek groenstedelijk verblijfsmilieu; • Met drie groene sferen en functies die herkenbaar zijn binnen de zone: • Het groen ten oosten van de Bovenkerkerweg, dat verwijst naar de oorspronkelijke functie van deze historische weg; • De groene verbindingen binnen het gebied zelf als verblijfzone, van noord naar zuid en van oost naar west; • De groene zoom als onderdeel van de entreezone, als buffer tussen Middenhoven en de Bovenkerkerweg, maar ook tussen Middenhoven en de bebouwing binnen de zone zelf.
24
Ontwikkeltrap
N 0
Groene verbinding stad en land Polderlandschap Groene verbindingen wijk Buffer Hoofdfietsroute noord-zuid Fiets- voetverbinding wijk niveau Openbare routes (nieuw)
legenda
Mogelijke voetgangersverbinding (nieuw)
Groene verbinding stad en land
Openbare routes (bestaand)
Polderlandschap
Ontwikkel eilanden
Groene verbindingen wijk
Representatieve gevel entree van de stad
Buffer
Begeleiding sociale veilige oost west verbinding
Hoofdfietsroute noord-zuid
Laanbeplanting
Fiets- voetverbinding wijk niveau
Auto entree eilanden
Openbare routes (nieuw)
Plangrens
Mogelijke voetgangersverbinding (nieuw) Openbare routes (bestaand) Ontwikkel eilanden Representatieve gevel entree van de stad Begeleiding sociale veilige oost west verbinding
10
20
30
40
50
In de Hoogbouwvisie is aangegeven dat bouwen tot LIB-
van de NvU naar de Gebiedsvisie een tussenstap gezet
bouwlagen, maar mag ook deels uit lagere
hoogte (de hoogte van het Luchthavenindelingbesluit
waarbij voor ieder ontwikkeleiland precies is aangegeven
elementen bestaan, zolang de maximale grootte,
oftewel de maximale bouwhoogte vanwege Schiphol)
wat de bufferzone is en waar de precieze hoogtelijnen
zoals beschreven in het voorgaande punt, niet
mogelijk is. Dit met de voorwaarde dat de hoogbouw
liggen zie ook de afbeelding in paragraaf 4.2. De
overschreden wordt.
passend moet zijn in de omgeving. LIB-hoogte betekent
hoogtelijnen worden gedefinieerd met een zichtlijn
in dit gebied een hoogte van 15 tot 19 bouwlagen. De
vanuit de woningen aan de rand van Middenhoven.
afweging over wat passend is in de omgeving, heeft
op de volgende pagina, waarmee de eigenaren hun
in de NvU plaatsgevonden met het opnemen van de
De volgende uitgangspunten zijn hierbij gehanteerd om
zogenaamde Ontwikkeltrap. De Ontwikkeltrap geeft aan
per ontwikkeleiland de juiste invulling te geven van de
welke bouwhoogte in de Bovenkerkerwegzone passend
Ontwikkeltrap:
is in de omliggende (woon)omgeving. Een zichtlijn vanuit
• De zichtlijn loopt loodrecht vanuit de woningen in
de woningen definieert de maximale bouwhoogte met daartussen behoud en versteviging van de groenzone met bomen. Nieuwe bebouwing dient ónder die zichtlijn te blijven. Daarbij geldt ook de regel dat de hoofdmassa van de bebouwing niet hoger is dan 6 bouwlagen, met daar
Deze uitgangspunten hebben geleid tot de hoogtekaart
Middenhoven; • Aan de zijde van Middenhoven trapt de bebouwing op; • De eerste 10 meter is maximaal 3 bouwlagen hoog, de volgende 10 meter is 4 bouwlagen hoog; • Tot aan het hoogteaccent volgt een overgangszone.
massastudies hebben uitgewerkt.
4.2 Massastudies De eigenaren hebben op basis van de hoogtekaart gestudeerd op welke manier zij invulling kunnen geven aan een mogelijk bouwplan binnen deze kaders, oftewel een massastudie. De eigenaren hebben hier met verschillende architectenbureaus naar gekeken.
bovenop de mogelijkheid voor één hoogteaccent tot 10
Deze overgangszone kan per ontwikkeleiland
Doelstelling van de massastudies is om grip te krijgen
bouwlagen per ontwikkeleiland. Op deze manier heeft de
verschillen. Immers, het ene eiland is breder dan de
op het ontwikkelmodel per ontwikkeleiland, waarbij
belangenafweging plaatsgevonden tussen de individuele
andere. Vastgelegd wordt dat de bouwhoogte in de
alle ruimtelijke en programmatische ingrediënten
belangen van omwonenden en het algemeen belang
overgangszone minimaal 2 lagen onder de zichtlijn
moeten leiden tot een zowel voor de eigenaren als voor
van het bouwen van woningen, binnen de gegeven
blijft én dat de overgangszone zelf minimaal 10 meter
de gemeente haalbare ontwikkeling. Op basis van de
randvoorwaarden voor een aanvaardbaar woon- en
breed is;
massastudie is in deze Gebiedsvisie dan de verdere
leefklimaat en een financieel uitvoerbare businesscase.
• De overgangszone is in absolute zin ook niet hoger dan 6 bouwlagen;
De Ontwikkeltrap is in de NvU neergezet als model
bouwenvelop afgeleid, die dient als kader voor de toekomstige ontwikkeling.
• Het hoogteaccent aan de Bovenkerkerwegzijde is
dat toepasbaar is op de gehele Bovenkerkerwegzone.
maximaal 30 meter lang of breed met een maximale
De massastudies zijn eind 2023 en begin 2024 door de
In werkelijkheid ligt ieder ontwikkeleiland en de
maat van 45 meter in de diagonaal. (Deze regel is
eigenaren en hun architecten uitgewerkt en vervolgens
aanliggende bebouwing van Middenhoven net iets
conform gemeentelijke Hoogbouwvisie);
door de gemeente getoetst om te bezien of ze voldoen
anders ten opzichte van elkaar. Daarom is bij de vertaling
26
• Het hoogteaccent mag niet hoger zijn dan 10
aan de NvU. Uiteindelijk zijn alle massastudies
T 8
10
7
9 6
8 9
5
4
3
N
Overkragingszone
7 8
Accentzone 0
25 50
8 9
5
10
9
6 8
4 8
8
7
10
6
10
5
8
Tussenzone
7 8 4
max 3 lagen
6 7
3
4
10
7
max 4 lagen
3
3
10m
6
1
B
1.5m
x
8
x
20m
10m
10m
8m
10m
ca. 58m 10
4
9 6
8
2 3
9
10
9
5
4
ca. 35m
Doorsnede 1-1 Doorsnede 1-1
3
7 8
6 8
1
5 4
8
ca. 17m
7
Accentzone
3
7 1
Tussenzone max 4 lagen 10
2
6
9
5
4
max 3 lagen
2 3
8
10 9 86 9
8
8
7
5 4
10m
Legenda 5 4
3
1.5m
Plangebied Ontwikkeleilanden Bouwvlak
20m
Wegen
x ca. 64m
Bouwhoogte 3 t/m 10 lagen
10m
10m
8m
10m
ca. 16m
ca. 34m
Doorsnede 2-2 Doorsnede 2-2
Tramlijn
Legenda Plangebied Ontwikkeleilanden Bouwvlak Wegen
27
beoordeeld door de gemeente als “voldoenend aan de
van de nieuwbouw en de afstand tot de woningen in
NvU”. Vervolgens zijn alle massastudies opgenomen
Middenhoven, het behoud van de groene zone en de
op één kaart en in één 3D-model, zodat duidelijk werd
toenemende verkeers- en parkeerdruk zijn de grootste
hoe de massastudies naast elkaar liggen en op elkaar
zorgen van de omwonenden in Middenhoven. In de NvU
reageren. Dit is belangrijk om inzicht te krijgen in
die vervolgens in maart 2023 is vastgesteld door de
bouwhoogtes, bezonning, onderlinge verbindingen en
gemeenteraad is vervolgens het uitgangspuntenkader
onderlinge ontsluitingen, wat belangrijke inhoud vormt
gegeven waarbinnen de verdere uitwerking van de
voor de te maken bouwenveloppen per ontwikkeleiland.
Bovenkerkerwegzone zich moet bewegen.
De manier waarop de Ontwikkeltrap vanuit de NvU
Over de voornoemde grootste zorgpunten van
vertaald is per ontwikkeleiland en de massastudies
omwonenden is in de NvU het volgende vastgelegd:
van de verschillende ontwikkeleilanden zijn begin zomer 2024 door de gemeente toegelicht tijdens een
Bouwhoogte: de Ontwikkeltrap geeft het kader
bewoners- en participatieavond. Hierover meer in de
waarbinnen de nieuwbouw mag worden gebouwd.
volgende paragraaf.
De hoogte is gemaximeerd op 10 bouwlagen en niet op de mogelijkheid om tot de maximum bouwhoogte
4.3 Participatie A. Nota van Uitgangspunten
28
te gaan die vanuit het Luchthavenindelingbesluit ter plaatse mogelijk is (45 tot 55 meter boven NAP, oftewel ongeveer 15 tot 19 bouwlagen). Bovendien is de 10 bouwlagen alleen mogelijk als accent. Afstand tot woonbebouwing Middenhoven: ook
Bij het opstellen van de NvU hebben verschillende
de afstand tot de woonbebouwing is genormeerd
gesprekken plaatsgevonden met omwonenden,
in de Ontwikkeltrap. Vanaf de westelijke oever
grondeigenaren en raadsleden. Datgene wat is
van de grenssloot tussen Middenhoven en de
opgehaald uit deze gesprekken en hoe dit is verwerkt
Bovenkerkerwegzone is er altijd minimaal 18
in de NvU is in januari 2023 door de gemeente
meter ruimte (10 meter groenzone en 8 meter
toegelicht tijdens een drukbezochte inloopavond voor
verkeersruimte) tot de nieuwe bebouwing. In paragraaf
omwonenden en raadsleden. Tijdens deze inloopavond
2.4 is dit benoemd als de entreezone.
was er grote betrokkenheid van omwonenden bij de
Behoud groene bufferzone: in de Ontwikkeltrap
invulling van de zone met woningbouw. De hoogte
is opgenomen dat binnen de entreezone de groene
buffer minimaal 10 meter breed moet zijn. Hierin
B. Enquête
De enquête is 510 keer ingevuld, een responsresultaat
komen geen padenstructuren. Eén en ander met
Medio 2023 is een enquête uitgevoerd met verschillende
van 15%. Veruit de meeste respondenten wensen in de
uitzondering van kleine delen waar nu, bestaande,
vragen over de Bovenkerkerwegzone. De enquête
Bovenkerkerwegzone getrapte bebouwing (64% van de
openbare weg binnen de 10 meterzone valt.
is uitgezet onder alle bewoners van de gehele wijk
respondenten heeft dit ingevuld), daarnaast ziet men
Toenemende verkeers- en parkeerdruk: opgenomen
Middenhoven. De vragen richtten zich op de invulling
graag groene gevels (36% van de respondenten heeft
is dat er geen nieuwe autoverbindingen met
van de Bovenkerkerwegzone qua type bebouwing
dit ingevuld). Bij de uitstraling van het groen kregen
Middenhoven worden gerealiseerd. Bovendien wordt
en invulling van het landschap, met daarnaast enkele
een natuurlijke invulling en bewegen en ontmoeten
er ingezet op deelmobiliteit en optimaal gebruik
vragen over de woningbehoefte. In het najaar van 2023
de meeste stemmen, respectievelijk 56% en 43%.
van de aanwezige voorzieningen voor openbaar
heeft over de resultaten terugkoppeling plaatsgevonden
Dit correspondeert met de andere vraag over de
vervoer (tram en bus). Ook is opgenomen dat de Nota
met een samenvatting op denkmee.amstelveen.nl.
gewenste functie van het groen, namelijk “Wandelen,
Parkeernormen leidend is voor het aantal te realiseren
Deze samenvatting is opgenomen in Bijlage 3 van deze
hardlopen of hond uitlaten”. Maar liefst 72% van de
parkeerplekken.
Gebiedsvisie.
respondenten heeft dit ingevuld. Op de vraag of er meer voetgangersverbindingen in het groen moeten komen reageerde 2/3 deel positief en 1/3 deel negatief. Qua verwachte functies in de Bovenkerkerwegzone scoort een gezondheidscentrum veruit het hoogste met 65%
Accentzone
van de respondenten die dit hebben aangekruist. De resultaten van de enquête geven voldoende
Tussenzone
aanknopingspunten om verder te werken aan de max 4 lagen
invulling van de Bovenkerkerwegzone. De getrapte bebouwing was reeds uitgangspunt in de NvU evenals
max 3 lagen
de invulling van de groene zone voor bewegen en ontmoeten. Ook het in de enquête veel genoemde
Groene entreezone
gezondheidscentrum maakt deel uit van de plannen. 10m
C. Massastudies De manier waarop de Ontwikkeltrap uit de NvU is
1.5m
vertaald naar de situatie per ontwikkeleiland met Doorsnede ontwikkeltrap
8m
10m
daarnaast de massastudies zijn voorgelegd aan omwonenden. Hiertoe is aan het begin van de zomer
29
van 2024 een inloopavond georganiseerd en aansluitend
denkmee.amstelveen.nl is goed gebruik gemaakt.
worden geplakt, als van de nadien binnengekomen
konden omwonenden ook reageren via denkmee.
De gemeente en eigenaren van de verschillende
reacties via denkmee.amstelveen.nl. Degenen
amstelveen.nl. Doelstelling van deze participatie
ontwikkeleilanden waren tijdens de inloopavond
die een reactie gaven waren er reeds mee bekend
was om omwonenden enerzijds te informeren over
aanwezig om de plannen toe te lichten en om vragen
dat er geen individuele reactie zou komen op de
de manier waarop de gemeente verder is gegaan met
te beantwoorden. Omwonenden zijn kritisch over de
opmerkingen, maar dat een samenvatting zou volgen
het vastgestelde kader uit de NvU en welke invulling
plannen. De meeste reacties gaan over de hoogte
in de Gebiedsvisie. Daarom wordt hieronder een
daarbinnen mogelijk is. Anderzijds konden omwonenden
en grootte, en daarmee ook de massaliteit, van de
reactie gegeven op de meest genoemde punten: Groen,
ook hun reactie geven op de verschillende massastudies
massastudies. Dit is begrijpelijk, maar ook lastig te
Verkeer/Parkeren en Voorzieningen. Zoals hiervoor
en de uitwerking daarvan, bijvoorbeeld over:
beantwoorden, omdat alle massastudies passen
reeds is aangegeven, volgt geen verdere reactie op de
• de precieze positie van de bouwvolumes;
binnen het kader van de vastgestelde NvU. De NvU
hoogte en de massa, aangezien de massastudies allen
• de ontsluitingsrichtingen van de verschillende
geeft het gebiedsgerichte kader van wat qua massa
passend zijn binnen het kader van de NvU.
ontwikkeleilanden;
passend is op deze plek en wat niet. In de NvU zijn
• de invulling van het groen in zijn algemeenheid;
de beperkingen opgelegd aan afstanden van de
Groen
• de invulling van de groene bufferzones;
nieuwbouw tot de bebouwing van Middenhoven en
Veel bewoners maken zich zorgen over het verlies aan
• de wenselijkheid van extra
aan de bouwhoogte. De massastudies voor de zes
groen in het gebied. Er wordt gesteld dat de groene
ontwikkeleilanden passen alle binnen de kaders
randzone, zoals dit in het stedenbouwkundig plan van
• de beeldkwaliteit van de panden.
voetgangersverbindingen met de wijk;
van de NvU en zijn daarmee ook, op grond van de
de wijk Middenhoven bedoeld was, wordt aangetast.
Per ontwikkeleiland was door iedere eigenaar een
NvU, passend binnen de Bovenkerkerwegzone.
Bovendien maakt men zich er zorgen over de mogelijke
bezonningsstudie opgesteld bij de massastudie.
Uiteraard dienen aanvullende randvoorwaarden ook
aantasting van de 10 meter groene bufferzone, die is
Hieruit blijkt dat door de getrapte bebouwing de
te kloppen, zoals de verkeersaantrekking, het aantal
voorzien tussen Middenhoven en de nieuwbouw.
schaduwwerking op de bestaande bebouwing vanaf
parkeerplekken of de bezonning, maar dit volgt later
de namiddag niet groot is, ook niet ten opzichte van
bij de verdere uitwerking van de bouwplannen door
Reactie hierop is dat de bouwontwikkelingen binnen
de schaduwwerking vanuit de bestaande bebouwing.
de eigenaren. De massa’s op zichzelf staan bij de
de Bovenkerkerwegzone zich louter bevinden op
Bij de bezonningsstudies is gerekend zonder de
verdere uitwerking niet ter discussie, omdat ze passen
de private ontwikkeleilanden van de verschillende
schaduwwerking van de bomenrij, die zeker in
binnen het kader van de door de gemeenteraad
eigenaren. Er worden geen woningen gebouwd
de maanden april-mei tot oktober-november een
vastgestelde NvU.
in de omliggende groenzone, die vanuit het
bepalende factor is in de bezonning.
stedenbouwkundig plan voor Middenhoven bedoeld In Bijlage 2 van deze Gebiedsvisie is de samenvatting
was en is als groenzone. Het overgrote deel van de
De inloopavond was goed bezocht en ook van de
opgenomen van de binnengekomen reacties, zowel
private ontwikkeleilanden bestaat uit bebouwing
aanvullende mogelijkheid om reactie te geven op
van de post-its die tijdens de inloopavond konden
en parkeerterrein, met enkele solitaire bomen en
30
opgaand struikgewas. Ook nu kunnen eigenaren op
Verkeer en parkeren
nieuwe bewoners en bezoekers van deze bewoners
eigen terrein bomen kappen of groen aanpassen. Daar
Veel reacties gaan over de verkeersaantrekking
geen recht hebben op een parkeervergunning in de
is geen kapvergunning voor nodig. Zij moeten wel
van de nieuwe plannen en de verkeersveiligheid
openbare ruimte.
rekening houden met het broedseizoen. De Quickscan
en het aantal parkeerplekken versus de al hoge
Natuurbescherming die is uitgevoerd, geeft aan dat op
parkeerdruk in de wijk Middenhoven. Ten aanzien
Voorzieningen
sommige plekken nader onderzoek door de eigenaren
van de verkeersaantrekking en de verkeersveiligheid
Een aantal reacties gaat over de voorzieningen in het
benodigd is, maar dat er niet op voorhand beperkingen
dienen de uit- en inritten aan Poortwachter en de Dr.
plan.
zijn in de aanpassingen van groen op de private
Willem Dreesweg te voldoen aan de ontwerpnormen
Enerzijds gaat het over het aantal woningen dat wordt
ontwikkeleilanden.
die daarvoor gelden. Wanneer de kantoren in vol
bijgebouwd en welke noodzakelijke voorzieningen daar
Met dit in gedachten wil de gemeente inzetten op het
bedrijf zouden zijn is er sprake van een aanzienlijke
tegenover staan. Reactie daarop is dat de gemeente
behouden van en waar mogelijk versterken van de
verkeersaantrekking, echter deze kantoren staan
als voorwaarde meegeeft dat ongeveer 25% van de
groene bufferzone van 10 meter tussen de woningen
nu voor een groot deel leeg. De uitritten zullen
plinten (de benedenverdiepingen) beschikbaar moeten
van Middenhoven en de nieuwbouw, zodat deze niet
verkeersveilig worden aangepast wanneer dit nodig
zijn voor voorzieningen. Daarbij dient in ieder geval
verloren gaat.
is voor de ontsluiting van de nieuwe woningen. Om
ook te worden voorzien in het aanwijzen van een plek
Bij de bouwontwikkelingen moet goed onderzocht
de kruising van de Dr. Willem Dreesweg met de
voor een medisch centrum, omdat daar in de huidige
worden op welke manier zoveel mogelijk bomen op de
Bovenkerkerweg te ontlasten, zal op termijn een
situatie gecombineerd met de nieuwbouw, de meeste
ontwikkeleilanden behouden kunnen blijven in deze
fietstunnel worden aangelegd. Deze fietstunnel wordt
behoefte aan is. De invulling van het medisch centrum
zone. Realiteit hierbij is dat sommige bomen zullen
ontworpen conform de normen voor sociale veiligheid.
is verder aan de huisartsen en ondernemers. Meer
worden gekapt omwille van de bouwactiviteiten, maar
Een aantal omwonenden gaf dit in de reacties als
hierover in paragraaf 5.3.2
ook omwille van de kwaliteit van de bomen zelf. Bomen
aandachtspunt mee.
Anderzijds gaat het over de groenvoorzieningen in en
staan hier en daar scheef en hangen daarmee soms
om het plan. Doelstelling is dat de binnenterreinen
ook over het water. Selectieve kap van bestaande
Ten aanzien van het parkeren is in de NvU reeds
van de nieuwe gebouwen op de ontwikkeleilanden
bomen biedt een kans om nieuwe bomen terug te
gemeld dat voor de parkeernormering per
aantrekkelijk zijn om te verblijven voor de nieuwe
plaatsen die toekomstbestendig zijn én een goede
ontwikkeleiland gebruik gemaakt wordt van de door
bewoners, maar dat deze binnenterreinen ook
bufferfunctie innemen in deze zone.
de raad vastgestelde Nota Parkeernormen. Dit is
openbaar toegankelijk zijn voor andere personen,
nog steeds uitgangspunt voor de ontwikkeling met
zoals omwonenden. Daarnaast wordt voorzien in
Naast de bufferzone zet de gemeente in op het creëren
de verduidelijking dat het gaat om de ten tijde van
een upgrade van het openbaar gebied rondom
van groene milieus in de binnentuinen op de nieuwe
de aanvraag omgevingsvergunning vigerende Nota
de nieuwbouw, zoals het vernieuwen van de
ontwikkeleilanden. Iedere eigenaar moet een groene