Bijlage 1 - Detailhandelsvisie Amstelveen (2025)

draagvlak beperkter, tenzij dit aansluit op de

de komende jaren mee te maken krijgt. Paragraaf 3.1

op internationale huishoudens én de realisatie van

boodschappenfunctie.

beschrijft demografische ontwikkelingen, gevolgd door

nieuwe woningbouwlocaties, zoals Nieuw-Legmeer en

veranderingen in consumentengedrag, digitalisering

Kronenburg.

Huishoudenssamenstelling en levensfasen

en andere trends in 3.2. Een SWOT-analyse brengt

• In Legmeer is de transformatie van een

Amstelveen kent een diverse huishoudensstructuur,

sterke en zwakke punten in balans met kansen en

monofunctioneel bedrijventerrein naar een

die bepalend is voor het koopgedrag en de vraag

bedreigingen (3.3). Paragraaf 3.4 identificeert de

gemengd woon-werkgebied voorzien, met circa

naar winkelvoorzieningen. Eenpersoonshuishoudens

belangrijkste opgaven die richtinggevend zijn voor de

4.400 woningen. Volgens het behoefteonderzoek

vormen 44% van alle huishoudens. Dit percentage

visie in hoofdstuk 1.

is dit voldoende voor een nieuwe stadswijk met

ligt relatief hoog ten opzichte van het landelijk

naar verwachting circa 7.000 inwoners (Actualisatie

gemiddelde. Vooral in wijken als Uilenstede en

behoefteonderzoek Legmeer, 2023)​.

Kronenburg wonen veel alleenstaanden (studenten),

• In Kronenburg is in het kader van een

met een sterke vraag naar gemakswinkels, kleinere

3.1 Demografische ontwikkelingen Demografische ontwikkelingen spelen een belangrijke

herontwikkeling (in samenhang met de campus

supermarktconcepten en horeca-initiatieven die

rol bij het bepalen van de detailhandelsstructuur

Uilenstede) voorzien in 438 studentenwoningen en

inspelen op snelle consumptie.

in Amstelveen. Factoren zoals bevolkingsgroei,

circa 3.500 short-stay eenheden (Hoofdlijnenplan

leeftijdsopbouw, huishoudenssamenstelling en

Kronenburg, 2024)​.

inkomensniveaus beïnvloeden direct de vraag

Meerpersoonshuishoudens met kinderen maken 33% van alle huishoudens uit. In wijken als Westwijk

naar producten en diensten. Daarnaast zorgt de

Deze groei heeft directe gevolgen voor de

Zuid is dit percentage relatief hoog. Deze groep heeft

internationale diversiteit van de bevolking voor specifieke

detailhandelsstructuur. Een groter aantal inwoners

vooral behoefte aan ruime supermarkten, winkels voor

behoeften, bijvoorbeeld op het gebied van internationale

leidt tot:

dagelijkse boodschappen en een compleet aanbod in

supermarkten en gespecialiseerde winkels.

• Toenemende vraag naar dagelijks winkelaanbod, met

wijkwinkelcentra. Daarnaast speelt de aanwezigheid

name supermarkten, drogisterijen en verswinkels,

van recreatieve voorzieningen een belangrijke rol in

die in nieuwe woongebieden nodig zijn.

hun winkelgedrag.

Bevolkingsomvang en groei Amstelveen telt momenteel circa 95.000 inwoners.

• Volgens het behoefteonderzoek is in Nieuw-Legmeer

Naar verwachting groeit dit aantal tot ruim 110.000

alleen al ruimte voor circa 2.250 à 2.450 m² WVO aan

Meerpersoonshuishoudens zonder kinderen vormen

25

de overige 23%. Deze groep bestaat grotendeels

Koopkracht en bestedingspatronen

3.2 Trends en ontwikkelingen

uit oudere inwoners of stellen zonder kinderen.

Tot slot ligt het besteedbaar inkomen per huishouden

Inzicht in trends en ontwikkelingen in de

De vergrijzing in Amstelveen neemt toe, wat leidt

en per persoon in Amstelveen relatief hoog. Het

detailhandel is van belang om effectief in te

tot een groeiende vraag naar gezondheidswinkels

gemiddelde besteedbaar inkomen ligt 17% boven

spelen op veranderende consumentenbehoeften

en servicegerichte winkels die inspelen op

het landelijke gemiddelde. Dit resulteert in een

en marktcondities. In deze paragraaf worden de

mobiliteitsbeperkingen en gemak. Dit betekent

koopkrachtige consumentengroep en biedt kansen

algemene trends en ontwikkelingen binnen de

dat zowel het productaanbod als de fysieke

voor een divers winkelaanbod, inclusief segmenten in

detailhandel besproken en wordt uitgelegd hoe deze

toegankelijkheid van winkelgebieden hierop moet

het hogere marktsegment.

zich specifiek manifesteren in Amstelveen.

Binnen Amstelveen zijn er echter verschillen in

• Toename van leegstand. De winkelleegstand in

worden aangepast.

Internationale bevolking

inkomensniveaus. In sommige wijken, zoals Elsrijk,

Amstelveen is sterk gestegen: van 2,2% in 2023 naar

Amstelveen heeft een uitgesproken internationaal

ligt het gemiddelde inkomen per persoon hoger dan

9,4% in 2024, en bleef in 2025 stabiel (ca. 10.500 m²

karakter, mede dankzij de nabijheid van Schiphol en

in bijvoorbeeld Uilenstede of Groenelaan. Hierdoor

WVO) (Locatus, 2025). Ook het aantal leegstaande

de vestiging van internationale bedrijven. In totaal

kunnen bestedingspatronen en winkelvoorkeuren

vestigingen liep op tot 43 (12%). De stijging is vooral

heeft 53% van de inwoners een migratieachtergrond.

per wijk uiteenlopen. Winkelgebieden kunnen hierop

zichtbaar in het Stadshart, Bankrashof en Waardhuizen.

Dit percentage ligt aanzienlijk hoger dan het landelijk

inspelen door een passend assortiment en diverse

Een deel van de leegstand hangt samen met

gemiddelde van 28% (CBS, 2024).

winkelconcepten aan te bieden die aansluiten bij de

verbouwingen of herontwikkeling en is slechts tijdelijk.

behoeften van verschillende doelgroepen. • Afnemend winkelvloeroppervlak en

Een opvallend kenmerk van de internationale gemeenschap in Amstelveen is de hoge mobiliteit:

Daarnaast leidt het relatief hoge inkomensniveau

schaalvergroting. Sinds 2019 is het WVO met

ongeveer de helft van de internationals vertrekt

in Amstelveen tot een bovengemiddeld gebruik van

circa 2% gedaald, terwijl het aantal winkels met

binnen vijf jaar, wat zorgt voor een constante instroom

online winkelen, wat in bepaalde sectoren, zoals

10% afnam. De krimp zit vooral in mode, luxe

van nieuwe internationale bewoners. Verder valt op

mode en elektronica, zorgt voor een toenemende

en vrije tijd. Tegelijkertijd groeit het gemiddeld

dat de stad een sterke aanwezigheid heeft van Oost-

concurrentie met fysieke winkels. Dit benadrukt

vloeroppervlak per winkel, wat duidt op

Aziatische internationals, vooral uit India, Japan en

het belang voor winkeliers om te investeren in

schaalvergroting en clustering.

China. In totaal is 18% van de inwoners afkomstig uit

beleving, service en omnichannelstrategieën om hun

Azië, terwijl dit percentage landelijk op slechts 5% ligt.

aantrekkelijkheid en concurrentiekracht te behouden.

• Online winkelen en afvloeiing. Het aandeel online

Dit heeft directe invloed op het detailhandelsaanbod

bestedingen blijft met circa 31% relatief hoog, vooral

in de gemeente. Zo zijn er in Amstelveen diverse

binnen de niet-dagelijkse sectoren. Sinds 2022 lijkt

Japanse en Indiase supermarkten, gespecialiseerde

deze trend te stabiliseren, maar het niveau ligt

winkels en horecagelegenheden die hierop inspelen.

structureel hoger dan vóór de coronapandemie.

26

• Beperkte transformatie, groeiende behoefte. Hoewel herbestemming van winkelpanden nog beperkt is in Amstelveen, groeit de behoefte om structurele leegstand om te zetten naar andere functies zoals wonen, dienstverlening of maatschappelijke voorzieningen. • Supermarkten als stabiele kern. Supermarkten blijven cruciaal als trekkers van wijkwinkelcentra. Het behouden van clustering rond dagelijkse voorzieningen blijft belangrijk voor de vitaliteit van wijken. • Branchevervaging. Gemengde winkelconcepten (zoals detailhandel met horeca of dienstverlening) zorgen voor levendigheid, maar vragen ook om duidelijke beleidskaders en ruimtelijke afwegingen. • Duurzaamheid en lokaal winkelen. De verduurzaming van winkelgebieden blijft achter: 57% van het WVO heeft nog geen energielabel (Monitor Detailhandel provincie Noord-Holland, 2024). Tegelijkertijd groeit de vraag naar lokale en duurzame producten. • Van ‘place to buy’ naar ‘place to meet’. Winkelgebieden ontwikkelen zich steeds meer tot ontmoetingsplekken, met ruimte voor cultuur, horeca en sociale interactie. Dit vraagt om multifunctionele inrichting en aantrekkelijke verblijfsruimtes.

27

3.3 SWOT-analyse

Deze analyse vormt een belangrijke bouwsteen voor

winkelaanbod met regionale aantrekkingskracht,

Een SWOT-analyse (Strengths, Weaknesses,

de detailhandelsvisie, omdat het inzicht biedt in de

een koopkrachtige en internationale bevolking, en

Opportunities, Threats) brengt de interne sterke en

belangrijkste opgaven en keuzes (zie figuur 3.1).

een verbeterde samenwerking tussen ondernemers.

zwakke punten van de Amstelveense detailhandel in kaart, evenals externe kansen en bedreigingen.

Tegelijkertijd staat de sector onder druk. Toenemende Amstelveen beschikt over een sterk en divers

leegstand, veroudering van winkelgebieden en

Figuur 3.1: SWOT-analyse

Sterkten

Zwakten

• Sterke centrumfunctie op regionaal niveau

• Toename leegstand en afname bezoekersaantallen

• Breed en divers winkelaanbod, met mix van lokale ondernemers en ketens

• Winkelgebieden met planmatige opzet missen identiteit en flexibiliteit, wat

• Substantiële investeringen in winkelgebieden • Relatief koopkrachtige en internationaal diverse bevolking • Goede autobereikbaarheid en parkeervoorzieningen

aanpassing bemoeilijkt • Beperkte groei van werkgelegenheid in detailhandel, achterblijvend bij andere sectoren

• Verbeterde organisatiegraad en samenwerking ondernemers

• Lage toegevoegde waarde van detailhandel aan de economie

• Evenementen en culturele voorzieningen versterken het verblijfsklimaat

• Veroudering van winkelpanden en matige uitstraling in delen van de hoofdwinkelstructuur

Kansen

Bedreigingen

• Herinrichting Stadshart en uitbreiding van de cultuurstrip versterken beleving

• Structurele personeelstekorten in de detailhandel

en verblijfsklimaat

• Stijgende bedrijfskosten en inflatie

• Verduurzaming en vergroening van winkelgebieden

• Betaald parkeren als drempel, met name bij kort bezoek

• Nieuwe detailhandelsconcepten

• Veroudering en functieverlies door omvorming naar andere invullingen dan

• Digitalisering en omnichannel-detailhandel creëren kansen voor innovatieve ondernemers • Versterken organisatiegraad en samenwerking met ondernemers • Ondersteuning Stadsfonds als katalysator voor gebiedsversterking

28

• Concurrentie van omliggende winkelgebieden

• Bevolkingsgroei vergroot lokaal draagvlak, met name voor dagelijks aanbod

detailhandel • Weinig nieuwe aanwas van detaillisten

een beperkte economische groei maken de sector

• Behouden en doorontwikkelen van sterke

kwetsbaar. Deze uitdagingen worden versterkt door

wijkwinkelcentra

veranderend consumentengedrag en concurrentie

De demografische groei en veranderende

van zowel online detailhandel als nabijgelegen

samenstelling van de bevolking vragen om

winkelgebieden.

toegankelijke, diverse en toekomstbestendige voorzieningen op wijkniveau.

3.4 Opgaven voor de visie

• Tegengaan van leegstand door regie op

De detailhandel in Amstelveen bevindt zich in een

transformatie

dynamisch speelveld, waarin demografische groei,

Structurele leegstand in winkelgebieden vraagt

digitalisering, veranderend consumentengedrag

om actieve herontwikkeling, functiemenging en

en economische druk tegelijkertijd kansen én

maatwerk per gebiedstype.

bedreigingen met zich meebrengen. De SWOTanalyse maakt duidelijk waar de sterke fundamenten

• Stimuleren van duurzaamheid en innovatie

liggen – zoals het regionaal sterke Stadshart, een

De detailhandel moet zich voorbereiden op een

koopkrachtige bevolking en een divers winkelaanbod

toekomst waarin toegankelijkheid, circulaire

– maar ook welke risico’s de vitaliteit van de sector

concepten, duurzame logistiek en energiezuinige

onder druk zetten.

panden de norm zijn.

De belangrijkste opgaven die voortvloeien uit de SWOT-analyse zijn:

• Vergroten van veerkracht door samenwerking en organisatiegraad Samenwerkingsverbanden zoals BIZ’en en

• Versterken van het Stadshart als

Ondernemersverenigingen zijn cruciaal voor het

multifunctioneel centrum

versterken van collectieve slagkracht, marketing en

Door in te zetten op functiemenging, beleving en

gebiedsontwikkeling.

ruimtelijke kwaliteit kan het Stadshart zijn regionale rol blijven vervullen en beter concurreren met

Deze opgaven zijn verankerd in de visie (hoofdstuk 1)

omliggende winkelgebieden.

en worden per winkelgebied verder uitgewerkt in hoofdstuk 1.4. Ze vormen daarmee de kern van het gemeentelijke detailhandelsbeleid voor de komende jaren.

29

Colofon Tekst en ontwerp: : Gemeente Amstelveen Foto’s: Gemeente Amstelveen, Jochem Brak Amstelveen mei 2025