Jaarstukken 2020

Jaarstukken 2020

2 4 Hoofdstuk 1 Programma’s 1. Programma 1 Inwoner en Bestuur 2. Programma 2 Altena samenredzaam 3. Programma 3 Veelzijdig Altena 4. Programma 4 Duurzaam Altena 5. Programma 5 Bereikbaar Altena 6. Programma 6 Financiën • Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien • Overhead • Vennootschapsbelasting

5 18 36 56 70 79 79 85 85

Hoofdstuk 2 Paragrafen 1. Corona 2. Lokale heffingen 3. Weerstandsvermogen en risicobeheersing 4. Onderhoud kapitaalgoederen 5. Financiering 6. Bedrijfsvoering 7. Verbonden partijen 8. Grondbeleid

89 96 106 117 120 123 131 150

153 Balans per 31 december 2020 Overzicht baten en lasten Overzicht incidentele baten en lasten Toelichtingen − Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling − Toelichting op de balans per 31 december 2020 − WNT-verantwoording − Overzicht structurele toevoegingen en onttrekkingen reserves − Analyse begrotingsrechtmatigheid ex art 28 BBV − Overzicht restantkredieten − SiSa-verantwoording 2020 − Overzicht baten, lasten en saldo per taakveld 2020 − Overzicht saldo baten en lasten per taakveld en programma 2020

154 158 159 162 170 193 194 195 200 201 212 214

216 Controleverklaring

PM

1

Het jaar 2020 was een bijzonder jaar. Velen zullen hierbij als eerste denken aan corona, dat het normale leven ingrijpend verstoord heeft. Velen werden geconfronteerd met ziekte of zelfs verlies in hun familie of directe omgeving. Door corona is de aandacht voor gezondheid en welbevinden toegenomen maar ook de aandacht voor elkaar. Het heeft voor een andere bewustwording in de maatschappij gezorgd maar ook tot allerlei prachtige lokale initiatieven. Voor gemeente Altena was het jaar 2020 daarentegen ook een jaar waarin we veel hebben gerealiseerd. En daar zijn we trots op! Zoals in de programmaverantwoordingen zichtbaar is, staan zeer veel activiteiten op groen. Van de ene dag op de andere moesten wij ons werk op een andere manier uitvoeren. In deze situatie van beperkingen is het improvisatievermogen van onze organisatie groot gebleken. In 2020 hebben we Altena nog meer ontdekt. Er is meer oog ontstaan voor de buitenruimte. In het sociaal domein zijn wij gestart met de doorontwikkeling van de transformatie en moesten plotseling nieuwe regelingen als TONK en TOZO gaan uitvoeren. Niet in de laatste plaats: wij hebben de harmonisaties tijdig afgerond. En nogmaals: op dit alles zijn we trots!

In financieel opzicht is 2020 opnieuw een jaar dat wordt afgesloten met een overschot. In 2020 hebben we geïnvesteerd in het voorspellend vermogen van tussentijdse rapportages. Daardoor zagen we in de Tweede Bestuursrapportage en in de Decemberwijziging het overschot reeds aankomen, beter dan het jaar ervoor. En natuurlijk is op dat punt nog verdere groei mogelijk, maar we zijn blij met de stappen die we hebben kunnen zetten. In 2020 is de basis gelegd voor verdere groei in de sturing en beheersing van onze prachtige gemeente. In 2020 zijn wij echt Altena geworden! Het resultaat 2020 is als volgt opgebouwd.

(bedragen x € 1.000)

Begroting 2020

Begroting 2020 na Realisatie 2020 wijziging

Verschil

Lasten

119.210 N

146.236 N

136.977 N

9.259 V

Baten

118.255 V

142.710 V

136.053 V

6.657 N

Saldo

954 N

3.526 N

925 N

2.601 N

Mutaties reserves

1.059 V

7.425 V

7.132 V

293 N

Resultaat van lasten en baten

104 V

3.899 V

6.207 V

2.308 V

2

Het verschil tussen de Begroting na wijziging en de realisatie bedraagt € 2.308.ooo. De voornaamste verklaringen groter dan € 250.000 voor dit verschil zijn: Voornaamste afwijkingen (bedragen x € 1.000) 1

Bestuur

1.062 V

1

Leges begraven

273 V

2

Wijkteams / afwikkeling Juzt

310 V

2

Bijstandsuitgaven

308 V

2

Uitvoering TOZO

445 V

2

Maatwerkdienstverlening 18-

609 N

3

Onderwijsbeleid en leerlingzaken

508 V

3

Cultuur

412 V

4

Afval

289 V

4

Grondexploitaties

578 N

4

Bouwvergunningen

553 V

5

Verkeer en vervoer

567 N

6a

Overige baten en lasten

967 N

6b

Personeelskosten

593 V

-

Mutatie reserves

293 N

-

Overige afwijkingen

569 V 2.308 V

In het Jaarverslag 2020 is onder elk programma een uitgebreide analyse van het resultaat opgenomen. Voor een nadere toelichting wordt naar deze analyses verwezen.

3

4

Portefeuillehouder

Thema

Wethouder Tanis

Dienstverlening: de inwoner centraal*

Wethouder Van Oosten

Kerngericht en van buiten naar binnen

Burgemeester Lichtenberg

Sterke speler, in de regio en daarbuiten

Burgemeester Lichtenberg

Veiligheid, ondermijning en drugscriminaliteit

Wethouder Jorritsma

Dierenwelzijn

* Wethouder Van Vugt is portefeuillehouder begraafplaatsen.

Dienstverlening: de inwoner centraal In 2020 moest ook de dienstverlening aan inwoners, ondernemers, verenigingen en organisaties zich aanpassen als gevolg van de ontwikkelingen rondom het coronavirus en de maatregelen die landelijk gelden. Wij hebben geprobeerd dit vorm te geven zonder in te boeten op de kwaliteit van dienstverlening. Zo bezorgden wij bijvoorbeeld kosteloos aangevraagde reisdocumenten aan huis, breidden wij de mogelijkheden om digitaal zaken te doen met de gemeente uit , verleenden wij maatwerk waar nodig en mogelijk, en boden wij ondernemers snel duidelijkheid en medewerking op het gebied van vergunningverlening voor tijdelijke voorzieningen voor hun bedrijfsvoering in coronatijd. In 2020 is onderzocht of de dienstverlening van de gemeente Altena wordt ervaren overeenkomstig de waarden en normen van het dienstverleningsconcept. Hiertoe zijn inwoners, ondernemers, verenigingen en maatschappelijke organisaties bevraagd die sinds de start van de gemeente Altena op enigerlei wijze zaken met ons hebben gedaan. Wanneer we de uitkomsten vergelijken met de landelijke benchmark scoren we gemiddeld o,2 punten lager. Onze ambitie is om in 2021 minimaal de benchmark te halen. We willen toegroeien naar excellente dienstverlening waarmee we excelleren op service en toegang. Dat willen we steeds beter doen en dat doen we stapsgewijs.

Kerngericht en van buiten naar binnen Wij geven ruim baan aan het maatschappelijk initiatief. We zijn zichtbaar in de kernen aanwezig en staan in direct contact met de samenleving. Per project of initiatief kijken we wat de beste aanpak is om zoveel mogelijk mensen te bereiken en mee te laten doen. Zowel offline als online. We zijn aan de slag met het programma bestuurlijke vernieuwing & kerngericht werken om ons hierin verder te ontwikkelen. Met het kernenbudget geven we bewonersinitiatieven vanuit de kernen een duwtje in de rug.

5

Sterke speler, in de regio en daarbuiten Door de schaalsprong naar ongeveer 55.000 inwoners zijn wij in de regio en daarbuiten een speler van betekenis. We kunnen ons hierdoor sterker profileren in onze kernregio, de regio West-Brabant, RIA, het politiedistrict de Baronie, maar daarnaast komen ook nieuwe netwerken in beeld, zoals de P10 en M50. Ook investeren we in goede contacten met de colleges van onze buurgemeenten. Gezamenlijk verkennen we of (intensivering van) samenwerking tot wederzijdse voordelen leidt. Veiligheid, ondermijning en drugscriminaliteit Het terugdringen en tegengaan van het gebruik van alcohol en drugs bij de jeugd is een speerpunt. We maken onze jongeren weerbaar tegen zulke verleidingen, maar zijn streng als het op handhaving aankomt. Met een programmatische aanpak trekken we fel ten strijde tegen ondermijning, door gerichte controles en door onze inwoners, ondernemers, bestuur en ambtenaren bewust te maken van dit fenomeen. Dit heeft in 2020 zijn vruchten afgeworpen en er zijn mooie resultaten geboekt. Daarnaast heeft de uitbraak van Covid-19 een grote impact gehad op dit thema en zien wij een verschuiving van de aandachtsgebieden waarop ingespeeld wordt.

Gemeentelijke begraafplaatsen Het 'Beleidskader gemeentelijke begraafplaatsen Altena 2021 - 2040', de 'Beheersverordening gemeentelijke begraafplaatsen Altena 2021' en de 'Nadere regels gemeentelijke begraafplaatsen Altena 2021' zijn vastgesteld. Vanaf 1 januari 2021 gelden hierdoor uniforme regels voor alle gemeentelijke begraafplaatsen.

6

✓ ☺  

Gereed We liggen goed op koers om deze doelstelling te behalen. Bijsturing is nodig om doelstelling te behalen. Nog geen actie ondernomen of forse bijsturing is nodig om doelstelling te behalen.

Maatschappelijke effecten

Resultaten

Inspanningen

Status

Toelichting

Dienstverlening: de inwoner centraal Onze informatie is duidelijk, actueel en volledig, op alle kanalen. We informeren de inwoners actief. Iedereen doet mee en kan met ons communiceren.

Begrijpelijke communicatie, zowel in woord als geschrift.

We bieden ondersteuning aan inwoners die digitaal minder vaardig zijn of moeite hebben met de Nederlandse taal.

Een benaderbare en aanspreekbare gemeente die meedenkt met de inwoner.

We implementeren de gemeentelijke serviceformule Altena.

☺

-

Actief gebruik van social media-platforms.

-

Een taalcoach geeft schrijftrainingen en neemt (standaard)brieven onder de loep.

-

De website is gescreend op het B1-taalniveau.

-

Samen met diverse partners zorgen we voor een passend lesaanbod voor digitaal minder vaardige mensen.

-

Zo nodig ondersteuning op maat.

-

De serviceformule en het sturen op servicenormen moet nog breder en beter worden geïmplementeerd en is om die reden ingebed in het project procesoptimalisatie;

-

We werken volgens het uitvoeringsplan dienstverlening aan diverse activiteiten, zoals het operationeel maken van onze kernwaarden en het betrekken van inwoners;

-

We hebben diverse e-formulieren laten maken om de digitale dienstverlening uit te breiden;

 

7

Uitgebreide informatiepagina in Het Kontakt, periodiek aangevuld met een themagericht katern.

✓

 Optimale dienstverlening, waarbij de inwoner centraal staat.

-

Maatschappelijke effecten

Resultaten

Inspanningen

Status

We streven naar een cultuurverandering, zowel bij de organisatie als bij het bestuur. We realiseren ons dat daar tijd voor nodig is.



We betrekken onze inwoners bij het organiseren van de dienstverlening. De vorm waarin hangt af van de klantvraag en van de dienst of het product.



We bieden ruimte aan ideeën, plannen en wensen uit de samenleving, vanuit het principe ‘ja mits’. We maken gebruik van het kerngericht werken om dichtbij de inwoners te kunnen opereren, zichtbaar en aanspreekbaar te zijn.

We maken onze prestaties op het gebied van dienstverlening meetbaar.

8

Toelichting Met een burgerpeiling is de dienstverlening vanaf de start van de gemeente Altena tot aan de zomer 2020 geëvalueerd. We beschikken nu over een nulmeting. Hierover is de gemeenteraad geïnformeerd. Met de uitkomsten en de verbeterpunten op met name de kanalen e-mail en telefonie is de organisatie aan de slag. Aanvullend op deze evaluatie zal in het eerste kwartaal 2021 ook een ondernemerspeiling plaatsvinden; De analyse van de burgerpeiling en de analyse van het vervolgonderzoek onder ondernemers zijn de basis om eind Q1 2021 met de gemeenteraad het gesprek aan te gaan over een eventuele actualisatie van het huidige dienstverleningsconcept, alsmede de reikwijdte daarvan;

☺

Binnen de organisatie wordt voortdurend aandacht gevraagd te werken vanuit het principe van verbinding en partnerschap in de driehoek overheid, inwoners en organisaties.

☺

Vanuit het programmateam bestuurlijke vernieuwing en kerngericht werken op initiatieven van inwoners ingespeeld. Daar waar mogelijk wordt gewerkt aan de oprichting van een dorpsvertegenwoordiging. -

In 2020 een Burgerpeiling gehouden, waarmee de dienstverlening is geëvalueerd. Deze liet zien waar we staan (nulmeting) en hoe we kunnen door ontwikkelen. Op basis van de resultaten zijn speerpunten voor de verdere optimalisatie van de dienstverlening opgesteld.

-

We presenteren de evaluatie in het derde kwartaal van 2020 en verkennen hoe we de dienstverlening verder kunnen verbeteren. We nemen de verdere ontwikkeling van het gedachtegoed rond ‘uitnodigend besturen’ daarbij mee.

☺

Maatschappelijke effecten

Voldoende ruimte voor lijkbezorging in de eigen kern op een adequaat onderhouden begraafplaats

Krachtige kernen met een sterke sociale cohesie en inwoners die zich betrokken voelen bij de gemeente en meedoen.

Resultaten

Meerjarenperspectief op dienstverlening, beheer, onderhoud, kosten en baten voor de begraafplaatsen.

Inspanningen

Status

Door de gemeenteraad zijn het Beleidskader en de nieuwe Beheersverordening vastgesteld, waardoor vanaf 2021 voor de hele gemeente met uniforme regelgeving gewerkt wordt.

✓

Het Beleidskader bevat de activiteiten die in de komende jaren opgepakt gaan worden.

De maatstaven voor de gewenste ruimtelijke kwaliteit van de begraafplaatsen en de capaciteit en de behoefte zijn in beeld gebracht alsmede de kosten en baten.

✓

De ruimtelijke kwaliteit van de begraafplaatsen wordt gecombineerd met een duurzaamheidsslag verder uitgewerkt.

We werken van ‘buiten naar binnen’ en zijn zichtbaar en actief in de kernen aanwezig.

☺

We experimenteren met ‘uitnodigend besturen’, een onderwerp dat past bij het principe ‘van buiten naar binnen’.

☺

Ook op andere manieren proberen we zichtbaar en actief in de kernen aanwezig te zijn. De raad draagt daaraan bij met de keuze om de beeldvormende bijeenkomsten in de kernen te houden en de vergaderavond te koppelen aan een kernenbezoek in de middag.

✓

De kernen zijn al in 2019 onder de wethouders verdeeld. Tevens werken we al geruime tijd met een programmamanager en twee gebiedsregisseurs.

☺

We hebben als college een eerste visie vastgesteld op het kerngericht werken. De notitie Bestuurlijke vernieuwing in actie is in 2020 opgesteld. Deze notitie bevat onze uitvoeringplanning op de onderdelen kerngericht werken, right to challenge en online participatie en is tot stand gekomen met gesprekken in raad, college en inwoners. Samen met het KSG van de raad wordt ingezet op het vormgeven van een uitnodigende bestuurspraktijk.

We treden initiatieven uit de samenleving welwillend tegemoet en vullen onze rol steeds 'op maat’ in.

Er wordt kerngericht gewerkt.

Toelichting

We verdelen de 21 kernen onder de wethouders en wijzen ambtelijke gebiedsregisseurs en een programmamanager aan.

We werken het gedachtegoed uit in een programma kerngericht werken dat we jaarlijks evalueren.

9

Maatschappelijke effecten

Resultaten

Inspanningen

Status

Het programma wordt opgesteld in co-creatie met inwoners, ondernemers, maatschappelijke organisaties en een aantal raadsleden.

☺

De visie en het uitvoeringsplan worden samen met onze partners opgesteld en gevalideerd.

☺

Het online participatieplatform is in juni gelanceerd. Dit onder de vlag: aandeslag.gemeentealtena.nl het platform zal een jaar draaien om ervaringen op te doen waarna voor een structurele inzet kan worden gekozen.

☺

Het kernenbudget heeft een plaats gekregen in het Beleidskader harmonisatie subsidies. Voor het kernenbudget is een subsidieregeling opgesteld en van kracht.

We ontwikkelen kaders voor de toekenning van bijdragen.

☺

De regie over het budget wordt zoveel mogelijk bij de kernen gelegd en het proces is ‘regelarm’ georganiseerd. De subsidieregeling is opgesteld en gepubliceerd.

We onderzoeken of kleinere subsidies omgebogen kunnen worden tot kernbudgetten.

☺

Bij de kleine budgetten wordt gekeken naar het effect van de te subsidiëren activiteiten op de verbetering van het leefklimaat in de gemeente op straat-, buurt- of wijkniveau.

We stellen een startnotitie op voor het ‘right to challenge’.

☺

De visie en het uitvoeringsplan op right to challenge is opgenomen in de notitie 'Bestuurlijke vernieuwing in actie'.

We nemen een besluit over voortzetting van de deelname aan de M50, waarvan we gastlid zijn.

✓

We nemen deel aan de M50 en de P10.

We oriënteren ons op eventuele toetreding tot de P10.

✓

Zie bovenstaand.

Als onderdeel van het programma ontwikkelen we een portal met een online participatieplatform om inwoners meer bij de lokale politiek te betrekken en inspraak te digitaliseren. We werken met budgetten per kern om initiatieven met een duidelijke maatschappelijke meerwaarde een duwtje in de rug te geven.

Actieve inwoners en ondernemers die taken van ons overnemen als zij het beter of goedkoper kunnen. Optimale behartiging van de belangen van de lokale samenleving in samenwerkingsrelaties

Krachtige vertegenwoordiging van de gemeente in samenwerkingsrelaties.

Toelichting

10

Maatschappelijke effecten

Resultaten

Veiligheidsbeleid

Inspanningen

Status

We houden een open oog voor andere samenwerkingsverbanden en netwerken die voor Altena interessant kunnen zijn.

☺

Altena wordt steeds beter zichtbaar in de intergemeentelijke samenwerkingsverbanden, zoals de Regio West-Brabant. We werken eraan om die zichtbaarheid en de positie van Altena nog verder te versterken. Dat geldt ook voor de samenwerking met Gorinchem en de Drechtsteden, gezien het belang daarvan voor onze maritieme sector en met het oog op de Regiodeal.

We bouwen aan goede contacten met de colleges van onze buurgemeenten en verkennen de mogelijkheden tot het aangaan van nieuwe of intensiveren van bestaande vormen van samenwerking.

☺

Verbreding en verdieping van de samenwerking met Heusden, Waalwijk en Zaltbommel is ook een belangrijk actiepunt voor het college. De contacten met die gemeenten zijn geïntensiveerd.

Op 17 december 2019 heeft de raad het veiligheidsbeleid gemeente Altena 2020-2022 vastgesteld. Daarin staan de volgende prioriteiten centraal: 1. het versterken van de verbinding tussen zorg en veiligheid 2. samen met de inwoners de woon-en leefomgeving versterken 3. de aanpak van ondermijning/georganiseerde criminaliteit versterken

We werken samen met de raad, inwoners en veiligheidspartners aan een nieuw integraal en breed gedragen veiligheidsbeleid.

✓

We stimuleren en ondersteunen de politie bij het vergroten van de zichtbaarheid van de wijkagenten.

☺

Deze onderwerpen zijn regelmatig aan de orde tijdens de verschillende overleggen met de politie.

We gaan in gesprek met de politie over het verbeteren van de bereikbaarheid van de politieorganisatie.

☺

In het kader van de zichtbaarheid en bereikbaarheid is het behoud van de politiepost in Altena belangrijk. Dit is dan ook een speerpunt van het Actieplan veiligheid 2020.

In januari 2020 is de raad in de gelegenheid gesteld om wensen en bedenkingen te uiten over het Actieplan veiligheid 2020. Inmiddels is dit plan vastgesteld. Dat geldt ook voor het Actieplan alcohol en drugs. Het Actieplan ondermijning is op 12 mei 2020 vastgesteld.

Altena is een veilige plek om te wonen, te werken en deel te nemen aan het maatschappelijke leven.

Betere zichtbaarheid en bereikbaarheid van de politie

Toelichting

11

Maatschappelijke effecten

Resultaten

Inspanningen

Inwoners weten hoe zij de politieorganisatie kunnen bereiken

We gaan in gesprek met de politie over het verbeteren van de bereikbaarheid van de politieorganisatie. We stimuleren en ondersteunen de politie bij het communiceren over hoe en wanneer de politie benaderd kan worden

Meer vrijwillige politiemedewerkers in onze gemeente

We stimuleren en ondersteunen de politie bij het werven van vrijwillige politiemedewerkers.

Een efficiënte afstemming en verbinding tussen veiligheid en het sociaal domein

We verbeteren de afstemming en samenwerking tussen veiligheid en het sociaal domein.

Een daadkrachtige en zero tolerance aanpak in Altena tegen ondermijnende en drugscriminaliteit

We ontwikkelen een programmatische aanpak om ondermijnende criminaliteit tegen te gaan

12

Status

Toelichting

☺

Zie hierboven.

☺

Zie hierboven.

☺

✓

Ook dit is een regelmatig terugkerend onderwerp in het overleg met de politie. Vanuit de politie wordt hier momenteel geen knelpunt ervaren. Onze veiligheidsmedewerkers participeren inmiddels in de diverse overleggen. Deze samenwerking wordt doorontwikkeld, conform de aanbevelingen van Berenschot in het onderzoek naar de tekorten in het sociaal domein. Bij die doorontwikkeling wordt gewerkt aan verdere integratie tussen veiligheid en het sociaal domein. Het thema zorg en veiligheid wordt steeds omvangrijker in Altena en gekeken gaat worden naar de visie en de positionering hiervan. De burgemeester is sinds maart 2020 voorzitter van het Zorg- en Veiligheidshuis Baronie Breda en de portefeuillehouder zorg is ook lid van het bestuur van het Zorg- en veiligheidshuis, zodat ook op dat schaalniveau kan worden ingezet op die integratie. Bij de doorontwikkeling in het Sociaal Domein is er ook specifiek aandacht voor de afstemming en samenwerking tussen Sociaal Domein en veiligheid.

✓

Op 12 mei 2020 is de aanpak vastgesteld door het College en vervolgens ter informatie naar de raad toegezonden. De aanpak richt zich onder meer op het verbeteren van de informatiepositie van de gemeente en het bevorderen van een integere en veilige werkomgeving.

Maatschappelijke effecten

Resultaten

Inspanningen

Status

We starten een eigen Altena Interventie Team (AIT) en werken nauw samen met het Baronie Interventie Team (BIT). Hiermee organiseren en nemen we deel aan gerichte controles op handhavingsknelpunten.

✓

Sinds de opstart van het Altena Interventieteam zijn er al vele acties geweest, inclusief de acties vanuit het BIT. Onder meer bij transportbedrijven, jachthavens, growshop, spookbewoning, buitengebied, growshop, e.d. Door de uitbraak van Covid-19 zijn er in 2020 minder acties geweest dan gepland. In 2021 vindt er een doorontwikkeling van het AIT plaats.

☺

Dit is een doorlopend punt van aandacht en de gemeente treedt op indien dit op basis van het Damoclesbeleid. In 2020 tot nu toe 4drugspanden op last van de burgemeester gesloten en er is een last onder dwangsom opgelegd. Het ging zowel om soft- als om harddrugs. Daarnaast is er een woning gesloten op basis van de Victoriawet na het aantreffen van een grote hoeveelheid vuurwerk en drugs

We stimuleren en intensiveren de samenwerking tussen boa’s, wijkagenten, inwoners, ondernemers en gemeentelijke medewerkers voor het verbeteren van de oog- en oor functie. We werken aan een integere en veilige werkomgeving voor de gemeentelijke medewerkers.

☺

Dit is een doorlopend punt van aandacht. De medewerkers zijn getraind in het herkennen van het gebruik van alcohol en drugs, in het kader van de verbetering van de oog- en oorfunctie. De samenwerking tussen de politie en Boa's is in 2020 enorm verbeterd, er worden gecombineerde acties georganiseerd, er wordt aangesloten bij de briefing bij de politie en casuïstiek wordt afgestemd. In 2020 is er minder prioriteit gegeven aan buurtpreventie, dat gaat in 2021 een doorontwikkeling maken. Daardoor wordt de samenwerking met inwoners verbeterd.

We herzien het havenveiligheidsplan, samen met onze veiligheidspartners en bedrijven in het havengebied

✓

De risicoanalyse is opgesteld met de veiligheidspartners en heeft als input gediend voor het havenbeveiligingsplan dat inmiddels is vastgesteld door het Ministerie.

We leggen het plan ter goedkeuring voor aan het Ministerie.

✓

We treden streng op tegen drugscriminaliteit, onder meer door een stringent Damoclesbeleid.

Een haven die aan de actuele veiligheidseisen voldoet en een goedgekeurd havenveiligheidsplan heeft

Toelichting

13

Plan is goedgekeurd door het Ministerie en de gemeente heeft weer een goedgekeurd havenbeveiligingsplan.

Maatschappelijke effecten

Resultaten

Inspanningen

Status

Een goed beheer van onze archieven in overeenstemming met wettelijke normen

Archief wordt overgebracht naar Streekarchief

We maken ca. 250 meter archief van de voormalige gemeente Werkendam klaar voor overdracht aan het Streekarchief Langstraat Heusden Altena.

☺

De leverancier is per 1 juli 2020 met de bewerking gestart en zal deze werkzaamheden uiterlijk 31 december 2020 afronden. In Q1/2021 vindt de overbrenging naar Streekarchief plaats.

Gewonde zwerf- en wilde dieren worden opgevangen

Invulling gemeentelijke verantwoordelijkheid t.a.v. zwerfdieren en gewonde dieren

We verstrekken een bijdrage aan de dierenambulance en aan de asielen in Gorinchem en Waalwijk.

☺

De bijdrage wordt jaarlijks verstrekt.

14

Toelichting

Absolute aantallen in Altena

Altena

Nederland

Verwijzingen Halt (aantal per 10.000 jongeren) (totaal 2020)

57

132

Winkeldiefstallen (aantal per 10.000 inwoners) (3e kw 2020)

0,36

1,86

Diefstallen uit woning (aantal per 10.000 inwoners) (3 kw 2020)

0,72

1,48

Vernielingen en beschadigingen (in de openbare ruimte) (aantal per 10.000 inwoners) (2019)

20,58

44,5

Altena 2020 *

e

Bron: https://www.waarstaatjegemeente.nl/

Algemene waardering dienstverlening gemeente

6,6

Benchmark (50.000+ gemeenten) 6,8

Waardering voor de dienstverlening via digitale faciliteiten van de gemeente Waardering voor communicatie en voorlichting gemeente

6,8

7,0

6,6

6,7

*Resultaten op de drie vragen van waarstaatjegemeente uit de Burgerpeiling dienstverlening 2020 Bron: https://www.waarstaatjegemeente.nl/

Realisatie 01. Inwoner & Bestuur (bedragen x € 1.000)

2019

Begroting 2020 voor wijziging

Begroting 2020

Realisatie

na wijziging

2020

Verschil

Lasten

13.923 N

10.189 N

12.139 N

10.980 N

1.159 V

Baten

2.394 V

2.199 V

1.902 V

2.519 V

616 V

Saldo programma

11.529 N

7.989 N

10.237 N

8.462 N

1.775 V

Mutaties reserves

3.379 V

29 N

506 V

612 N

1.119 N

Resultaat van lasten en baten

8.150 N

8.019 N

9.730 N

9.074 N

656 V

15

Omschrijving

Afwijking V/N

01. Inwoner & Bestuur

1.775

V

0.1 Bestuur - Voordeel van € 1.062.000. In de Decemberwijziging 2020 is ten laste van de bestemmingsreserve Frictiekosten een voorziening van € 1.690.000 gevormd voor toekomstige uitkeringsverplichtingen voor salariskosten van voormalig personeel. Daardoor kwamen de salariskosten 2020 van voormalig personeel ad € 628.000 niet ten laste van de exploitatie maar ten laste van de nieuw te vormen voorziening. Op grond van de regelgeving BBV echter besloten hiervan af te zien en de gelden daarvoor te blijven reserveren binnen de bestemmingsreserve Frictiekosten. Het voordeel van per saldo € 1.062.000 (€ 1.690.000 minus € 628.000) is uiteindelijk budgettair neutraal omdat het wegvalt tegen hetzelfde nadeel bij de mutaties op de reserves bij dit programma (zie onder). - Voordeel van € 111.000 op diverse posten van de raad door lagere lasten op onder andere het gebied van reis- en verblijfkosten en ondersteuning alsmede lagere lasten accountant. - Voordeel van € 53.000 door overige verschillen.

1.226

V

0.2 Burgerzaken - Voordeel van€ 50.000. Hogere baten leges secretarie overig en geoinformatie. - Voordeel van € 25.000. Lagere lasten rijbewijzen, verkiezingen en straatnaamgeving. - Nadeel van € 20.000. Hogere lasten huwelijksvoltrekkingen, GBA en reisdocumenten. - Nadeel van € 20.000. Lagere baten leges reisdocumenten en rijbewijzen door minder verstrekte documenten.

35

V

0.3 Beheer ov. gebouwen en gronden - Voordeel van € 34.000 vanwege een nagekomen overeenkomst voor de pacht van een perceel grond. - Voordeel van € 13.000 door overige verschillen.

47

V

1.1 Crisisbeheersing en brandweer - Voordeel van € 64.000 door teruggave deelnemersbijdrage Veiligheidsregio 2019 en afschrijving in verband met aankoop kazerne in Genderen. - Voordeel van € 16.000 bij brandblusmiddelen, er is minder structureel hierop uitgegeven gelet op het project dat loopt voor de optimalisering van de brandblusmiddelen.

80

V

16

Omschrijving - Voordeel van € 15.000 bij rampenbestrijding, vanwege corona nauwelijks uitgaven voor opleidingen. - Nadeel van € 15.000 door kleine verschillen.

Afwijking V/N

1.2 Openbare orde en veiligheid - Voordeel van € 118.000 als gevolg van een bedrag dat via de algemene uitkering in 2020 is ontvangen voor Veiligheids- en Toezichtstaken in verband met corona. Dit geld is voor een deel besteed in 2020. Het overige deel van het budget zal in 2021 worden besteed. - Nadeel van € 34.000 door hogere uit uitgaven voor subsidies voor het dierenasiel van Gorinchem en Waalwijk en voor zwerfdierenopvang die voor een deel begroot waren. - Voordeel van € 9.000 door overige kleine verschillen.

93

V

7.5 Begraafplaatsen en crematoria - Voordeel € 273.000 door meer begrafenissen dan verwacht, ook deels door corona. Hoewel eind vorig jaar al wel een stijgende trend te zien was, kon de omvang op dat moment nog niet worden voorspeld. - Voordeel € 50.000 bij subsidie nieuwe aula Nieuwendijk. Met de vereniging Nieuwendijk is afgesproken dat de subsidie op declaratiebasis wordt uitbetaald. Over 2020 is nog niets gedeclareerd. Voorgesteld is de subsidie naar 2021 mee te nemen. - Een nadeel van per saldo € 29.000 door overige kleine verschillen.

294

V

-

V

Overige verschillen

Mutaties reserves programma Inwoner & Bestuur - Nadeel van per saldo € 1.062.000 (€ 1.690.000 minus € 628.000) wegens niet gevormde voorziening boventallig personeel ten laste van de bestemmingsreserve Frictiekosten. Dit nadeel is uiteindelijk budgettair neutraal, zie verschillenverklaring hierboven bij taakveld 0.1 Inwoner en bestuur. - Nadeel van € 55.000 vanwege hogere storting in de bestemmingsreserve Frictiekosten door lagere overige frictiekosten dan geraamd.

17

1.119 N

Portefeuillehouder

Thema

Wethouder Jorritsma

Samenredzaam Altena

Wethouder Jorritsma

De inclusieve samenleving

Wethouder Sheikkarriem

Gezondheid

Samenredzaam Altena We willen een samenleving waarin mensen zoveel mogelijk samenredzaam zijn, naar elkaar omzien en wat voor elkaar over hebben. De vier sociale wijkteams opereren dichtbij de inwoners. In het kader van de doorontwikkeling s0ciaal domein zijn we gestart deze opnieuw in te richten, met het doel de dienstverlening aan onze inwoners duurzaam te verbeteren. In plaats van de aanvraag als uitgangspunt te nemen, gaan we uit van de hulpvraag. Hierdoor zijn we beter in staat om het uitgangspunt 1 gezin, 1 plan, 1 regisseur waar te maken. Onze inwoners zullen hierdoor beter passende ondersteuning aangeboden krijgen. De samenwerking met zorgverzekeraars is in ontwikkeling. De eerste stappen om naar gezamenlijke projecten uit te voeren zijn (regionaal) gezet. Het doel is de zorg en ondersteuning aan onze inwoners te kunnen bieden, zonder dat er financiële schotten tussen zorgverzekeraars en gemeenten hierbij in de weg staan. De verwachting is dat in de loop van 2021 hiermee gestart kan worden. In 2020 hebben we een nieuwe overeenkomst, die ingaat per 1-1-2021, gesloten met de aanbieders van Huishoudelijke Ondersteuning. Alle bestaande aanbieders hebben deze overeenkomst onderschreven, zodat we alle inwoners die gebruik maken van huishoudelijke ondersteuning hun eigen hulp kunnen houden. De nieuwe overeenkomst biedt meer ruimte voor kostenbesparing en vernieuwing.

Zo kunnen we technologische vernieuwingen als robotstofzuigers in zetten. Ook kunnen we gebiedsgericht ondersteuning gaan verlenen, bijvoorbeeld rondom een verpleeghuis. Dit zal in eerste instantie in de vorm van een pilot plaatsvinden. In 2020 is het nieuwe beleidskader jeugdhulp vastgesteld. De afgelopen jaren is er hard gewerkt aan de inrichting van het jeugdstelsel. Voor een deel samen met de regio en voor een deel lokaal. Daar zijn we trots op. Met dit beleidskader stellen we ons nog meer ambities. We willen onder andere nog meer sturen op de juiste hulp op maat vanuit het uitgangspunt één gezin, één plan en één regisseur. Waarbij er nog meer aandacht moet zijn voor de leefwereld van de jeugdige, zijn gezin en omgeving. De hulp moet makkelijker vindbaar zijn, bij voorkeur preventief en goed aansluiten om de ondersteuningsbehoefte van de jeugdige en zijn gezin en zo dichtbij mogelijk plaatsvinden. Een mooi voorbeeld hiervan is de samenwerking van leerplicht, jongerenwerk en jeugdconsulent.

18

Voor sommige jongeren is de stap naar het zoeken van hulp groot. Ook minder positieve ervaringen met jeugdhulp kunnen er voor zorgen dat zij juist geen hulp meer zoeken. Goed contact met de jongerenwerkers kan hierbij helpen. Een luisterend oor of extra ondersteuning kan soms voldoende zijn. Als er meer nodig is, blijkt dat de samenwerking tussen leerplicht, jongerenwerk en de jeugdconsulent er voor kan zorgen dat de jeugdige toch naar de juiste hulp en/of onderwijs kan worden doorgeleid. Deze integrale en domeinoverstijgende samenwerking sluit naadloos aan op onze ambities binnen de doorontwikkeling sociaal domein. Het nieuwe beleidskader jeugdhulp vormt tevens de inhoudelijke basis voor de inkoop van diverse maatwerkvoorzieningen jeugdhulp. In 2020 hebben we de inkoopprocedure doorlopen van de maatwerkvoorzieningen voor ambulante zorg, pleegzorg en gezinshuiszorg. Deze contract zijn ingegaan op 1-1-2021. Het nieuwe contract voor de gesloten jeugdzorg is op 1-1-2020 ingegaan. Binnen dit nieuwe contract is specifiek aandacht voor het verminderen van gesloten opnames c.q. het verkorten van gesloten opnames. Om dit te realsieren is het van groot belang dat er ook gekeken wordt naar alternatieve zorgvormen. In 2020 is ook de verordening Jeugdhulp en bijbehorend uitvoeringsbesluit Jeugdhulp van de gemeente Altena vastgesteld.

Deze harmonisatie van de voorgaande regelingen zorgt ervoor dat de toegang tot Jeugdhulp voor alle inwoners in de gemeente Altena gelijk is. Om jeugdzorg dichtbij huis te bevorderen, stimuleren we ook de werving van nieuwe pleegouders en kleinschalige woonzorgvoorzieningen in de kernen. De afgelopen jaren hebben we onder andere meegedaan aan landelijke wervingsacties. In 2020 is er een nieuw gezinshuis bijgekomen in de gemeente Altena. We streven ernaar om jeugdigen die niet meer thuis kunnen wonen zoveel mogelijk te laten wonen in een gezinsachtige situatie. Dit houdt in dat we voor onze jeugdige eerst kijken naar een plek bij (netwerk)pleegouders of een gezinshuis in de buurt voordat we kijken naar verblijfszorg elders of in een andere vorm. Ook bij de invulling van beschermd wonen en maatschappelijke opvang bieden we ‘zorg en ondersteuning dichtbij huis’. Kwetsbare mensen moeten zoveel mogelijk in hun vertrouwde omgeving kunnen blijven. De pilot Opvang in Altena die in dit kader is uitgevoerd is succesvol verlopen; dit wordt een structurele voorziening. Voor inwoners van onze gemeente die dreigen dakof thuisloos te worden, betekent dit dat ze de in eigen omgeving opgevangen kunnen worden, en niet per se naar Breda hoeven.

Regionaal hebben we met het oog op deze doelen een beleidskader voor de doordecentralisatie van beschermd wonen opgesteld, waarover de gemeenteraden begin 2021 besluiten. Dit resulteert er op de middellange termijn in dat inwoners met psychische problematiek ook in de eigen omgeving kunnen blijven wonen, met integrale ondersteuning vanuit de gemeente, bijvoorbeeld begeleiding uit de Wmo en schuldhulpverlening en re-integratie via de Participatiewet. In het Platform WZW bespreken wooncorporaties, zorgaanbieders en welzijnsinstellingen de ontwikkelingen met betrekking tot Wonen, Zorg en Welzijn in Altena. In 2020 is een Meerjarenagenda opgesteld onder de noemer “Langer Thuis en Normaal Wonen”. Hierin staan de belangrijkste opgaven en een mogelijke aanpak voor het zo zelfstandig mogelijk wonen van onze meest kwetsbare inwoners. De agenda WZW geeft input voor de woonvisie en maatschappelijke agenda.

19

Sinds 2020 zijn we als gemeente ook deels verantwoordelijk voor de uitvoering van de Wet verplichte GGZ. We merken dat organisaties nog zoekend zijn in de uitvoering van deze wet, onder andere in afstemming met de Wet zorg en dwang. Zo wordt een belangrijk nieuw instrument in deze wet, namelijk verplichte zorg aan huis, dus zonder opname in een instelling, nog weinig ingezet. Zelfredzaamheid is een belangrijk uitgangspunt van de Participatiewet. De inzet is dat we mensen begeleiden naar betaald werk. Als dat (nog) niet mogelijk is vrijwilligerswerk of sociale activering een optie. We experimenteren met mogelijkheden om zoveel mogelijk inwoners te activeren. Dat kan bijvoorbeeld met een parallelle arbeidsmarkt. Denk aan inwoners die zijn of nog niet de vereiste vaardigheden hebben, dan wel blijvend zijn aangewezen op ondersteuning of een aangepaste werkomgeving. Met behoud van uitkering worden inwoners ingezet op maatschappelijke behoeften die nu onvoldoende vervuld worden, zoals de bestrijding van eenzaamheid, zorgtaken enz. Voor een aantal van hen kan het een eerste stap zijn naar een baan op de reguliere arbeidsmarkt. Ook zijn we aan de slag gegaan met verschillende plannen en pilots rondom re-integratie met ons SW-bedrijf MidZuid en verschillende lokale partijen zoals Kozakken Boys, WMI en Da Vinci.

Met deze pilots hebben we al meerdere inwoners geholpen om een stap te maken op de participatieladder. Voor de ene inwoner betekent dit werken met behoudt van uitkering en voor de ander betekent dit volledige uitstroom naar betaald werk. Een voorbeeld van één van deze pilots is het groenproject in samenwerking met het regionale werkbedrijf MidZuid en de buitendienst van de gemeente Altena. Verschillende inwoners zijn vanuit de uitkering deel gaan nemen aan dit project. Tijdens het project werkt men aan persoonlijke- en werknemersvaardigheden. Dat wil zeggen; men werkt bv. aan werkritme, op tijd komen, je aan de afspraken houden enzovoorts. Dit zijn vaardigheden die niet alleen van meerwaarde zijn tijdens het werk maar ook voor persoonlijke omstandigheden. Tijdens de pilot wordt gekeken naar ontwikkeling en mogelijkheden tot uitstroom. Dit heeft voor een aantal inwoners al geresulteerd in uitstroom naar betaald werk bij een werkgever. In 2021 gaan we verder met de doorontwikkeling van deze pilots. Daarnaast is er halverwege 2020 is er een onderzoek gestart naar het onderbrengen van Participatiewet activiteiten bij ons sociaal werkbedrijf MidZuid. Dit in het kader van het verbeteren van de dienstverlening en de doorontwikkeling sociaal domein. Het hebben van schulden heeft een grote invloed op de mate van zelfredzaamheid.

Met het project Vroeg Eropaf Altena proberen we in een vroeg stadium schulden te voorkomen. Dit doen we samen met (lokale) maatschappelijke partners. We lopen hierbij vooruit op de wetwijzigingen vroeg signalering in 2021. Voor een hoop mensen die hulp aanvaarden komen we tot een passende oplossing en kunnen we diegene duurzaam helpen. Helaas blijft ook altijd nog een groep inwoners die geen hulp accepteert. In 2021 blijven we ons inzetten op het bereiken van zoveel mogelijk inwoners die een betalingsachterstand hebben. Ook actualiseren we het beleid voor de schuldhulpverlening, mede omdat we inmiddels een andere Kredietbank hebben gecontracteerd. Daarnaast zijn we aan de slag gegaan met pilots rondom de nieuwe wet inburgering 2022. Deze pilots zijn gericht op een sneller inburgeringsproces en daarbij een snellere ontwikkeling naar zelfredzaam.

20

De gemeentelijke bijdrage op de aanvullende zorgverzekering wordt met ingang 2021 verminderd als gevolg van de bezuinigingsopgave. Tegelijkertijd zijn meer keuzemogelijkheden gecreëerd qua pakketten voor onze inwoners. Dit zorgt voor meer passende pakketten voor onze inwoners. De Wlz en Zvw vergoeden in het algemeen alle noodzakelijke kosten die verband houden met medische en paramedische behandeling (welke relatie hebben met de aanvullende zorgverzekering). Beide regelingen gelden samen in het kader van de Participatiewet als een voorliggende voorziening die passend en toereikend is. Corona Ook zorgaanbieders moesten anticiperen op de coronacrisis. Zij hebben hun hulpverlening veelal moeten aanpassen aan de anderhalve meter samenleving. Vaak werd de zorg digitaal geleverd. In alle gevallen hebben zij de zorg zo goed als kan kunnen continueren. In de paragraaf Corona wordt hier verder op ingegaan. Ook op het gebied van werk en inkomen zijn de gevolgen van de coronacrisis te zien. Het heeft gevolgen gehad voor het aantal aanvragen dat ingediend wordt en voor de werkzaamheden van de consulenten. In de paragraaf Corona wordt hier verder op ingegaan. De financiële middelen Passende zorg en hulp staan voorop. Maar tegelijkertijd moeten we komen tot een betere beheersing van de uitgaven om ook in de toekomst volhoudbare zorg te kunnen blijven geven..

In 2020 zagen we dat de uitgaven Jeugdhulp toenemen, terwijl het in 2019 leek te stabiliseren. Grofweg zien we 4 verklaringen hiervoor 1) cao-ontwikkelingen die vertaald zijn in de tarieven 2) corona en 3) grotere zorgvraag en 4) de overheveling van zorgaanbieder Juzt naar andere aanbieders. Een deel van de overschrijding is incidenteel door het roerige jaar dat achter ons ligt. Voor de meer structurele toename kijken wij met name naar de lokale toegang, omdat we daar de meeste grip op hebben. Daarnaast zoeken we naar mogelijkheden om de ondersteuning ingezet door huisartsen en andere externe verwijzers te verminderen. We zien een forse toename van ondersteuning via externe verwijzers. Daarvoor is de gemeente financieel verantwoordelijk, maar niet in staat om direct te sturen. We onderzoeken hierbij niet alleen de instroom maar ook de uitstroom, omdat deze laatste met name stagneert. Met het programma doorontwikkeling transformatie sociaal domein verwachten we een vermindering van de zorgkosten te realiseren. We leggen daarbij meer nadruk op het beperken van de instroom, nog meer inzet vanuit het eigen netwerk en het bevorderen van de uitstroom. Per 1 april 2020 vond de overdracht van jeugdigen en jeugdhulp van zorgaanbieder Juzt naar nieuwe aanbieders plaats.

Een uniek en intensief traject in Nederland waarin in nauwe samenwerking tussen de regio West Brabant Oost, West Brabant West, het Ministerie van VWS en de zorgaanbieders is samengewerkt. Het streven naar zorgcontinuïteit voor de jeugdigen en hun hulpverleners is daarbij altijd het uitgangspunt geweest. De zorginhoudelijke overdracht is naar tevredenheid afgerond. In de meeste gevallen kon zelfs de relatie client- behandelaar in stand blijven. De financiële afwikkeling wordt meegenomen bij de jaarrekening 2020. We hebben in 2019 ingezoomd op alle schaalniveaus waarop inkoop van voorzieningen plaatsvindt. Inmiddels lopen er diverse acties, vaak in samenspraak met andere gemeenten en instanties als de VNG en de Jeugdhulpregio. Het kwaliteitskader binnen de jeugdhulpcontracten is aangescherpt,

21

bepaalde zorgvormen kennen betere productomschrijvingen, een contractuele afbakening en er wordt steeds meer ingezet op meten van kwaliteit en doelstellingen opgenomen in het regionale beleidskader. We kiezen daarbij voor goede aanbestedingsvormen en hanteren een strak contractmanagement. Om meer uniformiteit in het verwijsbeleid jeugd te creëren en om jeugdigen sneller en effectiever passende hulp te bieden, is het afgelopen jaar ingezet op de samenwerking tussen de huisartsen en de jeugdconsulenten. De eerste ervaringen zijn erg positief en ondanks de corona periode is er bij ongeveer de helft van alle huisartspraktijken inmiddels een nauwe samenwerking met onze lokale toegang. We hopen hiermee een betere kwaliteit van geboden ondersteuning te realiseren. Maar ook meer tevredenheid en een lagere drempel om hulp te vragen waardoor eerder passende ondersteuning kan worden ingezet en minder verwijzingen naar (te) zware jeugdhulp. De inclusieve samenleving Iedereen moet mee kunnen doen in Altena, dit is onder andere geborgd in het VN-Verdrag Handicap. Inclusiviteit is onderdeel van de Sociale Altenacode. Als vervolg hierop zal in de tweede helft van 2021, met ervaringsdeskundigen, een plan van aanpak voor de uitvoering van het VNVerdrag worden opgesteld. De focus ligt vooral op het opheffen van belemmeringen voor de toegang tot gebouwen en activiteiten.

De planning en uitvoering van de fysieke toegankelijkheid van gebouwen, wordt gekoppeld aan het strategisch vastgoedplan, dat in Q3 2021 aan de raad wordt voorgelegd. Het thema ‘inclusief’ omvat ook andere vormen van ‘meedoen’, zoals een passend aanbod van maatwerk- en algemene voorzieningen, voldoende (vrijwilligers)werk enz. Ook het tegengaan van armoede plaatsen we in deze context. Met ons minimabeleid ondersteunen we huishoudens met een laag inkomen. We hebben een armoedepact, waarmee we tal van organisaties, instellingen en verenigingen uit Altena met elkaar verbinden. Het gezamenlijk doel daarvan is het opsporen van armoede en het aanreiken van oplossingen daarvoor. Dit betekent in de praktijk dat iemand die vanuit een organisatie signalen krijgt van een casus, waarbij armoede en schulden spelen, deze uit kan zetten binnen het netwerk van het Armoedepact. Schaamte speelt een grote rol bij armoede en schulden. Men heeft moeite met het naar buiten treden en zal niet snel de gemeente om hulp vragen. Met het Armoedepact willen we de toegang voor inwoners laagdrempeliger maken doordat zij bij personen terecht kunnen waar zij een vertrouwensband mee hebben (bijvoorbeeld kerkelijke instellingen). Dit tezamen betekent snellere en passendere hulpverlening voor de inwoner.

Het gevolg zal niet alleen financieel terug te zien, maar men krijgt dan ook weer ‘lucht’ om met andere zaken bezig te zijn dan geldzorgen. Gezondheid We willen dat de woon-, leer-, werk-, en leefomgevingen in Altena worden ingericht op een manier die de gezondheid van mensen bevordert en chronische ziekten voorkomt. De adviesrol van de GGDGMV krijgt met de inwerkingtreding van de Omgevingswet een wettelijke basis. Op 1 april 2020 is bekend geworden dat de Omgevingswet niet per 1 januari 2021 in werking treedt. Inmiddels is inwerkingtreding voorzien per 1 januari 2022. Om de weerbaarheid van onze jeugd te vergroten is het LEV project op middelbare scholen uitgevoerd. Ook is het actieplan alcohol en drugs 2020 opgesteld en hier wordt verder vervolg aan

22

gegeven. Echter, de planning zoals die eerder opgesteld is in 2020 niet behaald. Hierover is de raad geïnformeerd. De jongerenraad wordt nauw betrokken bij dit proces. Dit is geborgd door een structureel overleg. Daarnaast wordt er door een projectgroep gewerkt aan het uitvoeren van concrete acties. Met de kernpartners van de dementievriendelijke gemeente hebben we ons in 2020 gericht op het vergroten van de signalerings- en bewustwordingsfunctie van inwoners, sportverenigingen, ondernemers en specifiek de supermarkten. Daarnaast is de dementheek gerealiseerd. Er is continue aandacht voor het aanbieden van trainingen, Ook is de mantelzorgnota opgesteld met verbeterpunten. Hieruit zijn 2 projecten ontstaan. Het eerste project richt zich op brede bewustwording en communicatie. Het tweede project richt zich op een deel van de mantelzorgers en is gericht op onderlinge ondersteuning en gezondheid. Er is een motie aangenomen om onderzoek te doen naar de mogelijkheid van het openen van een centrale huisartsenpost in de gemeente Altena. Het onderzoek is inmiddels gestart en in het 3e kwartaal van 2021 hopen we u hierover verder te informeren. In de afgelopen periode is het AED-netwerk door de leveranciers en betrokken verenigingen op eigen kracht in stand gehouden. De subsidieregeling AED-netwerk 2020 is vastgesteld.

Deze regeling voorziet in een basisbijdrage voor training in het reanimeren en de plaatsing van nieuwe of vervangende AED’s. Tijdens de begrotingsraad in november 2020 is een breed gedragen motie aangenomen om een plan van aanpak voor het AED-netwerk voor de komende jaren op te stellen. Dit gebeurt in overleg met de betrokken organisaties.

23

✓ ☺  

Gereed We liggen goed op koers om deze doelstelling te behalen. Bijsturing is nodig om doelstelling te behalen. Nog geen actie ondernomen of forse bijsturing is nodig om doelstelling te behalen.

Maatschappelijke effecten

Resultaten

Inspanningen

Status

Toelichting

Zelfredzaam Altena

Grotere samen- en zelfredzaamheid en versterking van de sociale samenhang in de kernen

Meerjarenagenda als coproductie van het Platform WWZ (Wonen Welzijn Zorg) en de gemeente

De agenda wordt opgesteld en vanaf 2020 uitgevoerd.

☺

Er is een Meerjarenagenda opgesteld “Langer Thuis en Normaal Wonen”. Hierin staan de belangrijkste opgaven voor de thuiszorg en het zo zelfstandig mogelijke wonen van onze meest kwetsbare inwoners. Op basis van de Meerjarenagenda is input geleverd voor de Sociale Opgaven van de Woonagenda en voor de Sociale Altena Code. Het Platform blijft betrokken bij de verdere uitwerking van de Altena Code en de Woonagenda in 2021.

Sociale wijkteams worden netwerkorganisaties

De sociale wijkteams worden verbreed tot netwerkorganisaties, waarin ook de door ons gesubsidieerde zorgpartners deelnemen.

☺

Het progammaplan voor de doorontwikkeling sociaal domein is vastgesteld. Optimaliseren van de wijkteams maakt hier onderdeel van uit en wordt voorbereid.

24

Maatschappelijke effecten

Resultaten

Afspraken met zorgaanbieders, zorgverzekeraars en het zorgkantoor over integrale zorg en ondersteuning dicht bij huis

Mensen ontvangen zorg en ondersteuning zoveel mogelijk dicht bij huis en doen zo veel mogelijk mee

Een adequaat aanbod van voorzieningen in de kernen

Tijdige vertaling van ontwikkelingen binnen de jeugdhulp in een regionaal

Inspanningen

Status

Toelichting Altena is regionaal trekker van de regionale samenwerking met zorgverzekeraar CZ. Het proces om tot een gedeeld regiobeeld te komen is nog niet succesvol. In 2021 wordt dit verder samen met zorgverzekeraars, regiogemeenten en zorgbelang opnieuw opgepakt. Afspraken met zorgaanbieders over integrale zorg en ondersteuning dicht bij huis wordt voor jeugdhulp veelal regionaal opgepakt via contract beheer en contractmanagement. Verder zijn de eerste gesprekken gestart met de Gecertificeerde instellingen omtrent een betere afstemming bij het afgeven van bepalingen Jeugdhulp Deze acties betreffen voorzieningen vanuit de WMO, en zijn in voorbereiding in het kader van de doorontwikkeling van het sociaal domein.

We zoeken samenwerking met aanbieders, zorgverzekeraars en het zorgkantoor om integrale zorg en ondersteuning dicht bij huis te organiseren.



(Door)ontwikkelen van algemene toegankelijke voorzieningen in de kernen.

☺

We ondersteunen initiatieven op het gebied van wonen, welzijn en zorg.

☺

Deze acties zijn in volle gang.

In regionaal verband werken we aan de werving van nieuwe pleegouders en de ontwikkeling van nieuwe vormen van kleinschalig gezinsgericht verblijf.

✓

Dit is een continu proces. Het aantal gezinshuizen in Altena is gestegen. Ook doen we mee met landelijke wervingscampagnes.

We bieden integrale ondersteuning aan mensen met een verslaving en hun sociale netwerk.

☺

Deze acties zijn in volle gang.

De eventuele financiële consequenties van de invoering van de verlengde pleegzorg monitoren en indien nodig verwerken.

☺

De kosten worden gemonitord en indien mogelijk zullen een verzoek indienen voor een compensatieregeling bij het Rijk.

25

Maatschappelijke effecten

Resultaten

Inspanningen

Status

beleidskader en in samenwerkingsafspraken.

We maken goede samenwerkingsafspraken met de regio in een dienstverleningsovereenkomst waarin alle regionale taken geborgd zijn.

In regionaal verband afspraken vastleggen over het beheersbaar houden van de kosten

Samen met de regio werken aan het door ontwikkelen van de administratie jeugdhulp per 2021 om daarmee meer grip te krijgen op het stelsel van specialistische jeugdhulp Een aanpak van beschermd wonen en maatschappelijke opvang (en crisiszorg), waarbij kwetsbare inwoners zoveel mogelijk in hun kern worden ondersteund en wonen, zorg en welzijn worden verbonden.

We voeren het in 2019 vastgestelde plan voor doordecentralisatie uit.

Toelichting

✓

De Dienstverleningsovereenkomst 2020 is vastgesteld.

✓

Dit is meegenomen in het overleg over de dienstverleningsovereenkomst en voor zover mogelijk verwerkt in het regionale beleidskader en het inkoopkader. Zo worden onder andere contracten met aanbieders aangescherpt, in PDC zijn voor bepaalde zorgvormen maximale duur en volumes omschreven en contractmanagement gaat op basis van signalen uit de toegang gesprekken aan met zorgaanbieders.

☺

Per 1-12-2020 is de PGB administratie overgegaan naar Zorgned. Per 1-1-2021 is de gehele administratie overgeheveld naar Breda. Project loopt op schema.

☺

Eind 2020 is bekend geworden dat de doordecentralisatie van beschermd wonen per 2022 definitief doorgaat. Dit betekent wel een jaar uitstel. De voorbereidingen om de doordecentralisatie te effectueren, zijn in volle gang. Besluitvorming in de raad is gepland voor Q1 2021. De termijn is heel krap om de voorbereiding voor de besluitvorming rond te krijgen. Vooralsnog blijft de planning gehandhaafd.

Afhankelijk van de evaluatie van de pilot opvang in Altena geven we daaraan in 2020 al dan niet een vervolg.

26

☺

De pilot opvang is naar tevredenheid verlopen, maar de resultaten van de evaluatie zijn nog niet ter kennis van de raad gebracht. Dit wordt Q1 2021 gedaan.

✓

De werkmethodes zijn geïmplementeerd. In de doorontwikkeling sociaal domein wordt dit mogelijk nog meegenomen.

Maatschappelijke effecten

Resultaten

Zoveel mogelijk mensen zijn voorzien van een zinvolle daginvulling en werkzoekenden worden geholpen om een passende functie te vinden.

Inspanningen

Status

Toelichting

We implementeren werkmethodes voor de aanpak van personen met verward gedrag.

De pilot wijk-GGD'er is omgezet in structurele invulling.

We participeren in het meldpunt ‘integrale crisiszorg 0-100’.

We participeren in het meldpunt dat is ondergebracht bij Veilig Thuis. De besluitvorming om te komen tot een gemeenschappelijke regeling Geweld in Afhankelijkheidsrelaties en meldpunt Crisiszorg West- Brabant is afgerond.

✓

We gaan op zoek naar mogelijkheden om te experimenteren met een parallelle arbeidsmarkt. Hierbij maken we gebruik van de mogelijkheden van bijvoorbeeld MidZuid en van initiatieven uit de samenleving. We zoeken afstemming met praktijkscholen en scholen voor speciaal onderwijs om te zorgen dat inwoners niet tussen wal en schip vallen bij schooluitval.

☺

-

Het accent ligt op toeleiding naar een reguliere baan. Voor de doelgroep die daarvoor niet geschikt is, wordt een andere zinvolle daginvulling gezocht.

-

We zijn aangehaakt op initiatieven uit de samenleving en zoeken samenwerking met de Dongemond gemeenten, MidZuid en lokale partijen.

-

Daarnaast zijn de eerste stappen gezet met pilots die aansluiten op het gedachtegoed van de parallelle arbeidsmarkt. Die pilots worden nog verder afgestemd en ontwikkeld.

Dit is een continu proces en een regelmatig terugkerend agendapunt op het overleg met de scholen.

De financiële middelen

Passende zorg en hulp in een financieel houdbaar stelsel

Terugdringen tekorten zonder afbreuk te doen aan het principe van passende zorg en hulp

Bij de voorbereiding van aanbestedingen implementeren we zoveel mogelijk instrumenten die gericht zijn op kostenbeheersing. Ook voeren we een strakker contractmanagement bij begeleiding en hulp bij het huishouden.

27

-

Het college heeft naar aanleiding van de tekorten in het sociaal domein een aantal onderzoeken laten uitvoeren. De onderzoeksresultaten zijn vertaald in een aantal scenario’s met concrete ombuigingsmaatregelen die aan de raad zijn gepresenteerd. De raad heeft gekozen voor het 7,5%-scenario.

-

In 2020 is een nieuwe overeenkomst gesloten voor Huishoudelijke Ondersteuning. In 2021 gaat een werkgroep concrete mogelijkheden voor besparing en vernieuwing onderzoeken. Deze mogelijkheden kunnen binnen de overeenkomst als Pilots worden uitgevoerd.

☺

☺

Maatschappelijke effecten

Resultaten

Inspanningen

Status

Samen met de Jeugdhulpregio en de VNG proberen we meer grip te krijgen op de landelijk ingekochte jeugdhulp. We dringen het aantal plekken in gesloten jeugdzorgvoorzieningen terug door een beter aanbod aan reguliere verblijfzorg. We nemen dit mee bij de regionale inkoop van jeugdzorg plus.

☺

De Jeugdhulpregio zet zich er voor in dat de VNG blijvend aandacht houdt voor de landelijk ingekochte zorg.

☺

Gesloten jeugdzorg is ingekocht bij één zorgaanbieder, waarmee afspraken zijn gemaakt die gericht zijn op het terugdringen van het aantal gesloten plaatsingen. Dit najaar is gestart met het Centraal Traject Beraad (CTB). Dit heeft tot doel een jeugdzorgplus plaatsing te voorkomen of te verkorten.

We implementeren een toolkit voor verwijzers bij alle lokale en regionale partners die onze inwoners mogen verwijzen naar jeugdhulp.

We experimenteren met praktijkondersteuning jeugd bij huisartsen (regionale pilot).

Meten van de effecten van beleid

In overleg met aanbieders ontwikkelen en implementeren we verbeterd instrumentarium voor het meten van cliëntervaringen.

28

Toelichting

☺

✓

Op basis van een regionaal opgestelde toolkit, maken we lokaal afspraken met verwijzers. Het overleg hierover met huisartsen loopt, via de pilot POH Jeugd. Met voogden en rechters is dit overleg gestart. Met medisch specialisten wordt dit grotendeels regionaal opgepakt. De financiering loopt via de regio, maar iedere gemeente geeft zelf invulling aan een lokale pilot. Er zijn voor 3 jaar middelen om een jeugdconsulent in te zetten. Inmiddels hebben we met 7 huisarts praktijken concrete samenwerkingsafspraken gemaakt. Wat betekent dat er een jeugdconsulent is aangesloten bij de huisartspraktijk. Patiënten met jeugdhulp vragen kunnen binnen twee weken naar het spreekuur van de jeugdconsulent om indien nodig passende hulpverlening in toezeggen. Meerdere praktijken zijn inmiddels geïnteresseerd om ook aan te sluiten. De werkwijze wordt geëvalueerd. Regionaal wordt er in het tweede kwartaal van 2021 een business case opgeleverd. Op basis van de evaluatie en de business case kan er in 2021 een voorstel voor vervolg opgeleverd worden. De eerste meting clientervaringsonderzoek heeft plaatsgevonden. Dit zal nu elk kwartaal plaatsvinden.

Maatschappelijke effecten

Resultaten

Inspanningen

Status

Toelichting

De inclusieve samenleving

Plan van aanpak ter uitwerking van VN-verdrag Handicap

Een inclusieve samenleving waarin iedereen meedoet Een adequaat aanbod van voorzieningen zonder hiaten

Een brede sociale adviesraad

We omarmen het VN-verdrag Handicap en maken in 2020 samen met ondernemers, scholen, verenigingen en ervaringsdeskundigen een plan van aanpak met concrete acties gericht op ‘meedoen’. De focus ligt o.a. op het toegankelijker maken van gebouwen.

☺

Inclusiviteit is een onderdeel van de voorbereidingen voor en de afwegingen in de Sociale Altenacode. Als vervolg hierop kan in de tweede helft van 2021, met ervaringsdeskundigen, een plan van aanpak voor de uitvoering van het VN-Verdrag worden opgesteld. De planning en uitvoering van de fysieke toegankelijkheid van gebouwen, wordt gekoppeld aan de meerjaren onderhoudsplanning. Grootschalige aanpassingen worden opgenomen in het meerjaren onderhouds- en investeringsplan. Kleine aanpassingen ter verbetering van de toegankelijkheid worden meegenomen in het regulier onderhoud.

We zorgen voor een dekkend aanbod van diensten en producten. Aanbieders worden uitgenodigd aanbod te ontwikkelen op hiaten in het bestaande aanbod.

☺

Het zorgen voor een dekkend aanbod is een continu proces. Voor hiaten worden passende oplossingen gezocht, zoveel mogelijk budgetneutraal.

We evalueren het eigen bijdragebeleid en stellen abonnementstarieven vast. Een uitgangspunt daarbij is dat inwoners een reële bijdrage betalen voor het gebruik van Wmo-voorzieningen.

✓

De raad heeft het abonnementstarief op 17 december 2019 opgenomen in de Verordening maatschappelijke ondersteuning. De korting van 33% op de eigen bijdrage is vervallen per 1 januari 2020.

We zetten in op een brede sociale adviesraad. Die is inmiddels operationeel. Zoals in de Kadernota 2020 gemeld zijn hiervoor extra middelen nodig.

✓

De sociale adviesraad functioneert binnen het gestelde financiële kader.

Gezondheid

29

Maatschappelijke effecten

Resultaten

De woon-, leer-, werk- en leefomgevingen in Altena zijn zo ingericht dat ze de gezondheid van mensen bevorderen en chronische ziekten voorkomen

Een gezond Altena met veerkrachtige inwoners

Inspanningen

Status

Toelichting

Het inwinnen van gezondheidsadvies bij de GGD-GMV nemen we op in de standaard werkwijze bij de ontwikkeling van ruimtelijke plannen.

☺

De adviesrol van de GGD-GMV krijgt met de inwerkingtreding van de Omgevingswet een wettelijke basis. Vooruitlopend daarop gaan we hiermee al aan de slag. Op 1 april 2020 is bekend geworden dat de Omgevingswet niet per 1 januari 2021 in werking treedt. Inmiddels is inwerkingtreding voorzien per 1 januari 2022.

We motiveren scholen in Altena om het vignet ‘Gezonde School’ te behalen. We streven ernaar dat in 2022 50% van de scholen het vignet heeft.

☺

Dit is besproken met de scholen en goed ontvangen. In het eerste kwartaal van 2020 heeft het Willem van Oranjecollege het vignet behaald. We liggen op koers om de doelstelling te halen.

We zorgen dat alle schoolterreinen voldoen aan de wettelijke plicht om voor 1 augustus 2020 hun terrein rookvrij te maken.

☺

Dit is eveneens besproken met de scholen. De doelstelling kan tijdig worden gerealiseerd.

☺

Geen bijzonderheden.

☺

Geen bijzonderheden.

☺

Uitvoeringsplan is vastgesteld door B&W.

We geven uitvoering aan het procesplan dementievriendelijke gemeente. In 2020 is o.a. de nulmeting uitgevoerd en de dementheek gerealiseerd Altena is een We bieden trainingen en dementievriendelijke en voorlichtingsbijeenkomsten aan en mantelzorgvriendelijke gemeente verbinden met ondernemers en het verenigingsleven. We geven uitvoering aan het uitvoeringsprogramma ter ondersteuning van mantelzorgers.