Bijlage Tweede Bestuursrapportage bij RV Tweede Bestuursrapportage 2024
Tekst van het document
Inhoudsopgave ................................................................................................................................... 1 Inleiding ............................................................................................................................................ 2 Programma 1. Inwoner en Bestuur ..................................................................................................... 3 1.1
Doelenbomen Inwoner en bestuur ...................................................................................... 3
1.2
Financieel overzicht ........................................................................................................... 9
Programma 2. Altena Samenredzaam ............................................................................................. 10 2.1
Doelenbomen Altena Samenredzaam .............................................................................. 10
2.2 Financieel overzicht ................................................................................................................ 21 Programma 3. Veelzijdig Altena ...................................................................................................... 26 3.1
Doelenbomen Veelzijdig Altena ....................................................................................... 26
3.2
Financieel overzicht .......................................................................................................... 38
Programma 4. Duurzaam Altena ......................................................................................................40 4.1
Doelenbomen Duurzaam Altena .......................................................................................40
4.2
Financieel overzicht ......................................................................................................... 48
Programma 5. Bereikbaar Altena ..................................................................................................... 53 5.1
Doelenbomen Bereikbaar Altena ...................................................................................... 53
5.2
Financieel overzicht .......................................................................................................... 63
Programma 6. Financiën ..................................................................................................................65 6.1
Doelenbomen Financiën ...................................................................................................65
6.2
Financieel overzicht ......................................................................................................... 69
Investeringen ................................................................................................................................... 75 Samenvattend overzicht ..................................................................................................................80 Bijlage 1. Overzicht mutaties lasten en baten per programma ......................................................... 81 Bijlage 2. Overzicht aanbevelingen ..................................................................................................82 Rapporten Rekenkamercommissie ...............................................................................................82 Onderzoeken 213a........................................................................................................................ 93
1
Voor u ligt de Tweede Bestuursrapportage 2024. Hierin wordt gerapporteerd over de uitvoering van de Begroting 2024 in de periode na vaststelling van de Eerste Bestuursrapportage 2024 tot september 2024. De Tweede Bestuursrapportage 2024 bevat voor het begrotingsjaar 2024 financiële mutaties van per saldo € 5.475.000 voordelig. De doorwerking van de mutaties in de jaren 2025 en verder is verwerkt in de Begroting 2025 en de Meerjarenraming 2026-2028. De positieve mutatie is enerzijds het gevolg van de verwerking van de Mei- en Septembercirculaire 2024. Anderzijds werpt de Eerste Bestuursrapportage 2024 ingezette lijn zijn vruchten af. Voor de Eerste Bestuursrapportage 2024 is de lijn gevolgd niet alle aangevraagde budgetverhogingen te honoreren, maar deze opnieuw te bezien bij de Tweede Bestuursrapportage 2024, als ook meer zicht is op onderuitputting van budgetten. De keuze voor deze lijn heeft positief uitgepakt. In de Tweede Bestuursrapportage 2024 zijn de eerder gewenste budgetverhogingen grotendeels achterwege gebleven. Met een kritische(r) houding zijn relatief veel budgetten op basis van prognoses en inschattingen afgeraamd. Hiermee is het ramingsoptimisme verminderd en geeft de Tweede Bestuursrapportage 2024 een realistischer inschatting van het resultaat voor 2024. Ook ten aanzien van de investeringsbudgetten is een stap gezet in het meer realistisch ramen.
In de afgelopen maanden is een proces doorlopen waarin de totale investeringsplanning (oude en nieuwe investeringen) inclusief de investeringen uit het IHP Onderwijs in de jaren 2024-2028 opnieuw tegen het licht is gehouden. Dit leidt voor het jaar 2024 tot een neerwaartse bijstelling van de investeringsbudgetten met meer dan € 20 miljoen. De stand van zaken van de beleidsmatige uitvoering wordt weergegeven via de in de doelenbomen samengebrachte doelstellingen uit de Begroting 2024, waarbij de voortgang wordt aangegeven door de kleur groen, geel of rood, voorzien van een korte toelichting. Op de volgende pagina’s worden per programma de beleidsmatige stand van zaken beschreven en de significante financiële mutaties in het jaar 2024 toegelicht. Conform de Financiële verordening worden alleen significante afwijkingen toegelicht, vormgegeven door een ondergrens van € 50.000. De rapportage sluit af met een overzicht van de ontwikkelingen in de investeringsbudgetten. Tot slot volgt een samenvatting van het financiële beeld.
2
Doelstelling is behaald / Op koers om doelstelling te behalen. Bijsturing nodig om doelstelling te behalen. Nog geen actie ondernomen of forse bijsturing nodig om doelstelling te behalen.
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
Status
Toelichting
Uitnodigend bestuur en kerngericht werken De samenleving (inwoners, politiek, organisatie en maatschappelijke partners) werkt gezamenlijk aan maatschappelijke opgaven.
We werken verder aan bestuurlijke vernieuwing (Uitnodigend Bestuur) en het kerngericht werken in Altena. In 2024 ligt de nadruk op het verbreden van deze houding en werkwijze in het DNA van het gemeentebestuur en de hele organisatie. We maken het concreet door onder meer scholing, inbedding in beleidsprocessen en het etaleren van leerzame voorbeelden.
3
Q4 2024 / Doorlopend
De afgelopen jaren hebben we een stevige basis gelegd als het gaat om uitnodigend bestuur en inwonersparticipatie. In de kernen (ook kernen zonder dorpsraad) wordt gewerkt aan het opzetten van netwerken om de thema’s te kunnen beleggen. Daar waar mogelijk kan dit leiden tot de oprichting van een dorpsraad (Het opzetten van een dorpsraad is geen voorwaarde voor samenwerking in de kern). Inmiddels hebben we 13 dorpsraden gericht op 14 kernen. Leerzame voorbeelden, initiatieven en projecten zetten we extra in de ‘etalage’; bijvoorbeeld via ons digitale participatieplatform Aan De Slag. Op dit platform zijn 3083 inwoners ingeschreven. De beleidsdossiers waarin het uitnodigend besturen is opgenomen, buitendienst, preventief jeugd, gezondheid en sport worden vanuit dit uitgangspunt opgepakt. Zowel vanuit de desbetreffende teams als vanuit de programma's.
Wat willen we bereiken?
Burgers en bedrijven, belanghebbenden, buurten en bestuur zijn tevreden over de dienstverlening van de gemeente Altena.
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
We monitoren de dienstverlening op verschillende niveaus. We meten de klanttevredenheid (kwantitatief) en verzamelen feedback van inwoners (kwalitatief) om gerichte verbeteringen door te voeren en de dienstverlening passend te maken.
2024-2026
Status
Toelichting In het kader van kerngericht werken wordt er integraal samengewerkt tussen teams en binnen programma's. De aanpak wordt afgestemd op het specifieke vraagstuk of de situatie. In het eerste kwartaal van 2024 zijn drie onderzoeken opgestart. Deze onderzoeken de klanttevredenheid op het kanaal telefonie, het proces meldingen openbare ruimte en het proces huwelijken en geregistreerd partnerschap. In het najaar 2024 worden de eerste resultaten gepresenteerd.
Sterke speler, in de regio en daarbuiten Er komen themateams binnen de Baroniesamenwerking.
•
•
•
We dragen actief bij aan de verdere professionalisering van de samenwerking in de Baronie-regio. Dit komt voort uit de verkenning die in 2021 is gedaan naar de mogelijkheden. In onze bijdrage houden we oog voor de samenhang met de samenwerking in de regio West-Brabant (RWB) en op de schaal van de stedelijke regio Breda Tilburg (SRBT). We maken regionale en bovenregionale samenwerkingsafspraken om aan de beschikbaarheid en de verbetering van de zorgfuncties invulling te geven. Dit komt voort uit de resolutie Norm voor Opdrachtgeverschap van de VNG, vanuit het besef dat goede (boven)regionale samenwerking voor bepaalde zorgfuncties nodig is. In de Baronie blijven wij actief samenwerken en ons aandeel leveren aan de opgave voor het opvangen en huisvesten van Oekraïense ontheemden, asielzoekers en statushouders.
4
2023-2026
•
•
2023-2025
•
We leveren onze bijdrage aan de doorontwikkeling van de Baronie-samenwerking. De burgemeester van Altena is bestuurlijk opdrachtgever van het proces van versterking van de samenwerking in de Baronie. Met betrekking tot jeugd is in WBO verband de strategie voor implementatie van de regiovisie vastgesteld. Er is nog geen regionale strategie bepaald voor het implementeren van landelijke convenanten, zoals de Hervormingsagenda Jeugd. De ambities uit de visie, landelijke agenda’s en programma NvO kunnen niet allemaal uitgevoerd worden met de bestaande middelen. Na de zomer van 2024 vindt een bestuurlijke discussie plaats in de regio over prioritering. Op basis hiervan wordt een begroting voorgelegd aan de vijf colleges in de jeugdhulpregio, voor programma NvO en de Dienstverleningsovereenkomst met Breda voor het jaar 2025. De actieve samenwerking in de Baronie positioneert Altena als sterkere speler in de regio. Binnen de Baroniesamenwerking worden stappen
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
Met elkaar gaan we kijken naar bijbehorende thema's als structurele huisvesting, onderwijs, zorg en werk en inkomen.
Actieve bijdrage in de Regio West-Brabant (RWB).
•
•
Verstedelijkingsakkoord
De samenwerking in de RWB is belangrijk voor het realiseren van onze inhoudelijke doelen op het gebied van economie, arbeidsmarkt, mobiliteit en ruimte. Bestuurlijk zijn we de komende periode vertegenwoordigd in het Strategisch Beraad (portefeuille economische sector High Tech Maintenance). Daarnaast leveren we een bijdrage aan de speerpunten mobiliteit, circulaire economie en vitaal buitengebied. Dit alles ondersteund door betrokkenheid in ambtelijke overleggen en werkgroepen. Verder zijn we betrokken bij het aanbrengen van de focus in de samenwerking van de RWB.
2023-2026
5
Toelichting gezet om de samenwerking te intensiveren. De verschuiving van taken tussen samenwerkingsverbanden wordt hierin meegenomen. Deze verschuiving hangt samen met de focus van het Rijk op daily urban systemniveau bij het maken van regionale afspraken. De Strategische Agenda 2024-2028 is in het voorjaar vastgesteld. Er is veel draagvlak voor de koers richting een nieuwe economie en de drie nieuwe programma’s: Circulaire regio Plantaardige regio Innovatieve regio. Een samenwerking tussen overheid, onderwijs en ondernemers is noodzakelijk. Met de nieuwe regionale economische agenda kiezen we positie richting de provincies, het Rijk en Europa. Vanuit de kopgroep Vitaal buitengebied geeft Altena actief medesturing. De verdere concretisering van de Strategische Agenda is ver gevorderd. Onze portefeuillehouders bespreken in november de inzet van de RWB voor 2025.
Het actieprogramma van de RWB wordt nog herijkt voor de periode 2023-2027. We zijn betrokken bij de keuzes die daarin gemaakt worden.
In het najaar van 2022 is de met de gemeenten in de regio Breda – Tilburg opgestelde verstedelijkingsstrategie vastgesteld. De inhoud van deze strategie is verwerkt in de reeds vastgestelde en ondertekende ‘woondeal'. In
Status
2023-2024
In het najaar van 2024 starten we het bestuurlijk gesprek over de vernieuwing van de governance op de Strategische Agenda. Dit heeft mogelijk gevolgen voor de taken van de RWB. Of er taken van de RWB verschuiven naar een ander samenwerkingsverband en om welke taken het in dat geval zal gaan, is nog onduidelijk. De ontwikkelstrategie is in het najaar van 2023 in de gemeenteraad besproken. De uitgangspunten van de ontwikkelstrategie zijn in 2024 uitgewerkt in een uitvoeringsagenda die wordt verwerkt in de Uitvoeringsagenda NOVEX Stedelijk Brabant. De
Wat willen we bereiken?
We delen kennis en ervaring met vergelijkbare gemeenten
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
deze ‘woondeal’ maken we in 2023 op regionale schaal met de provincie afspraken over woningbouw. Verder wordt de verstedelijkingstrategie uitgewerkt in een ontwikkelstrategie die aan de gemeenteraden voor een procedure van wensen en bedenkingen zal worden aangeboden. Wij nemen actief deel in de landelijke netwerken, zoals P10, M50, J42 en VNG. Daar maken we gebruik van de kennis en ervaring van anderen, maar brengen we ook in wat we in Altena leren en ontwikkelen.
Status
Toelichting uitvoeringsagenda NOVEX Stedelijk Brabant wordt besproken met het Rijk.
2023-2026/ doorlopend
Aan de diverse bijeenkomsten wordt doorlopend deelgenomen.
Uitrollen buurtpreventieteams kernen. Nieuwe buurtpreventieteams in Almkerk, Hank en Sleeuwijk Samenwerking met en het blijven betrekken van de inwoners en maatschappelijke partners Werken van buiten naar binnen met behulp van boa’s. Samenwerking met veiligheidsregio’s (wendbaar en duurzaam) Actieve communicatie: preventie en voorlichting voor inwoners en bedrijfsleven en succes delen
2023- 2026
In Sleeuwijk en Hank zijn nieuwe buurtpreventieteams opgezet. Als alle teams zelfstandig opereren wordt een nieuwe kern opgepakt.
Het organiseren van BIT actiedagen. Inzetten op meldingen/ signalen van ondermijning.
2023 - 2026
Veiligheid Veilige Woon- en leefomgeving
• • •
• • •
Ondermijning.
•
6
De BOA's werken gebiedsgericht waardoor zij zichtbaarder zijn in de kernen. De burgers weten welke BOA's ze kunnen benaderen.
•
Het aantal AIT en BIT actiedagen voor 2024 zijn behaald. Hierbij zijn er o.a. op de thema's spookbewoning, prostitutie en ondermijning controles uitgevoerd.
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen? •
•
•
•
•
• • • •
Zorg en Veiligheid
• • • •
Planning
Districtelijk 11 actiedagen per jaar uitvoeren, 3 afgeronde dagdelen voor de gemeente Altena. Het organiseren van AIT actiedagen. Inzetten op meldingen/ signalen van ondermijning. Controles op spookbewoning. Hierbij maken we gebruik van onze districtelijke projectleider die is aangesteld bij het Taskforce-RIEC. In november 2023 is de MMA-campagne gestart, met het doel om de meldingsbereidheid onder de inwoners te vergroten. Samenwerken aan de aanpak van ondermijning in de Biesbosch met de gemeente Drimmelen, Dordrecht en Staatsbosbeheer. Vaststellen districtelijk Bibob-beleid. Implementeren districtelijk Bibob-beleid. Voldoen aan de Brabantse Norm Weerbare Overheid. Voorlichting over het thema ondermijning voor vrijwilligers van buurtpreventie. Eenduidige aanpak complexe casuïstiek op basis van heldere criteria Aansluiten bij het Meldpunt Crisiszorginterventie Extra inzet voor de aanpak van jeugdproblematiek Aanpak Huiselijk Geweld en Kindermishandeling
7
2023 - 2026
Status
Toelichting •
Er wordt in 2024 ook weer aangesloten bij de landelijke MMA-campagne.
•
Het districtelijke Bibob-beleid is in 2024 vastgesteld en geïmplementeerd voor Altena.
•
Eind 2024 voldoen we aan de Brabantse Norm Weerbare Overheid. Hier zal in Q1 2025 een terugkoppeling op worden gegeven.
Het veiligheidsdomein en het zorgdomein moeten structureel beter met elkaar verbonden worden. Hierdoor kan zorg, overlast en criminaliteit vroegtijdig gesignaleerd en integraal aangepakt worden. Deze verbinding is al duidelijk zichtbaar doordat verschillende werkprocessen gezamenlijk worden opgepakt. Daarnaast is er een nieuwe procesregisseur
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen? • • • •
Digitale veiligheid en Maatschappelijke onrust
• • • • • • • • •
Planning
8
Toelichting Zorg en Veiligheid gestart die de verbinding als prioriteit en aandachtspunt heeft.
Inzetten van de Wet aanpak woonoverlast Aanpak mensenhandel Verkenning invulling regionaal crisisinterventieteam. Conceptvorm crisisinterventieteam bekend. Preventie en bewustwording digitale risico’s Ontwikkelen actieplan Digitale Veiligheid Communicatieplan Digitale Veiligheid Interne digitale veiligheid Werken aan terugwinnen vertrouwen inwoners Intensiveren integrale aanpak en samenwerking partners Districtelijke samenwerking Ontwikkelen protocol online aangejaagde Ordeverstoringen Opstellen actieplan ‘digitale veiligheid en maatschappelijke onrust’
Status
2023 - 2026
We willen onze inwoners bewust en weerbaar maken tegen de risico’s van cybercriminaliteit en tegelijkertijd een betrouwbare overheid zijn. Hiervoor wordt er o.a. een bijeenkomst met de bibliotheken op dit thema georganiseerd. Doordat de BOA's gebiedsgericht zijn gaan werken en veel optrekken met andere teams zoals jongerenwerkers en gebiedsbeheerders, zijn zij meer benaderbaar en zichtbaar voor de inwoners van de kernen.
(bedragen x € 1.000)
2024
2025
2026
2027
2028
Opbrengst grondverkoop
400 V
250 V
250 V
250 V
250 V
Latere invulling formatie Griffie
100 V
-
-
-
-
Meicirculaire 2024 - Bommenregeling
113 N
-
-
-
-
Diverse mutaties < 50.000
166 N
100 N
82 N
67 N
59 N
Totaal 1. Inwoner en Bestuur
221 V
150 V
168 V
183 V
191 V
5N
23 N
16 N
16 N
16 N
5N
23 N
16 N
16 N
16 N
215 V
127 V
152 V
167 V
176 V
1. Inwoner en Bestuur
Mutaties reserves programma 1 Diverse mutaties < 50.000 Totaal Mutaties reserves programma 1 Eindtotaal
Opbrengst grondverkopen De opbrengst van de verkoop gronden valt in 2024 € 400.000 hoger uit dan geraamd. Gezien in voorgaande jaren steeds sprake is geweest van een niet geraamde, maar wel gerealiseerde opbrengst wordt vanaf 2025 een structurele raming van € 250.000 opgenomen. Latere invulling formatie Griffie Op basis van het raadsbesluit d.d. 26 maart 2024 is voor formatie-uitbreiding bij de Griffie vanaf 1 januari 20204 extra budget geraamd. De extra formatie bij de Griffie wordt echter eerst per 1 september 2024 ingevuld. Een deel van het budget voor 2024 wordt niet benut en kan daarom vrijvallen. Meicirculaire 2024 In de Meicirculaire 2024 is aangegeven dat Altena in het kader van de bommenregeling een bedrag van € 113.000 ontvangt. Deze ontvangst is verwerkt op programma 6a. De uitgaven die samenhangen met het ruimen van bommen worden op programma 1 geraamd. Per saldo is deze mutatie budgettair neutraal.
9
Doelstelling is behaald / Op koers om doelstelling te behalen. Bijsturing nodig om doelstelling te behalen. Nog geen actie ondernomen of forse bijsturing nodig om doelstelling te behalen.
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
Status
Toelichting
Sociaal domein We werken informatie-gestuurd. We monitoren en evalueren op basis van data de impact van ons beleid en hebben daarbij een passend instrument waarmee zowel de raad als de gemeentelijke organisatie kunnen sturen binnen het sociaal domein.
•
• •
•
Door middel van een inwonersbudget (vervolgtraject Maatschappelijke Agenda) willen we de samenwerking tussen de inwoners en de gemeente versterken. Dit
•
We leveren frequente rapportages op aan de stakeholders, zodat er bij het constateren van afwijkingen en bijzonderheden kan worden besloten aan welke knoppen gedraaid moet worden. We leveren een scherpe analyse die niet eenmalig is, maar een continue activiteit. We intensiveren ons partnerschap met regiogemeenten, externe verwijzers zoals artsen en jeugdbeschermers, en zorgaanbieders. We benchmarken onze gegevens met de andere omliggende gemeenten en de P10 en M50 gemeenten.
2024-2026
Begin 2024 is een eerste bijeenkomst geweest met de woordvoerders van de raadsfracties over de doorontwikkeling van de monitor sociaal domein. Tijdens deze sessie zijn de wensen van de verschillende fracties opgehaald. Er is behoefte aan kwantitatieve en kwalitatieve informatie, zodat in de toekomst (bestuurlijke) duiding kan worden gegeven aan de effecten van het (gewijzigde) beleid. Hierbij wordt uitgegaan van de wmo, de jeugdwet en de participatiewet en is er behoefte aan inzicht in de effecten van een vierde beleidsveld: terugdringen gebruik alcohol en drugs. Momenteel wordt er gewerkt aan de inrichting van een datawarehouse.
We zetten het inwonersbudget in om te experimenteren met een gelijkwaardige samenwerking met inwoners.
2024-2025
De eerste ronde van het inwonersbudget heeft plaatsgevonden in 2023. De evaluatiepunten zijn meegenomen om bij te sturen voor de tweede ronde in 2024. Deze komt in september 2024 tot een eind.
10
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
experiment omtrent burgerparticipatie gaat om vertrouwen, eigenaarschap, regie, gelijkwaardigheid en transparantie.
• •
•
Planning
Status
Toelichting Het proces is transparant weergegeven op Aan De Slag en was toegankelijk voor alle inwoners. In Q4 wordt een evaluatie van het inwonersbudget aangeboden aan de gemeenteraad.
We geven dit gehele proces transparant weer op Aan de Slag. We evalueren de eerste ronde van het inwonersbudget met de gemeenteraad om zo eventueel bij te sturen voor de tweede ronde. We zorgen ervoor dat het gehele proces toegankelijk is voor alle inwoners (digitaal en fysiek) en dat er wordt gecommuniceerd in toegankelijke taal. Bestaanszekerheid
We proberen financiële problemen bij onze inwoners te voorkomen. We pakken schuldenproblematiek vroegtijdig aan en we voorkomen dat een inwoner terugvalt en opnieuw schulden maakt.
•
•
•
•
We stellen een beleidsplan schuldhulpverlening op voor de jaren 20242027. We verbeteren de toeleiding van inwoners naar passende ondersteuning, we zetten activiteiten op om financiële vaardigheden van inwoners te ontwikkelen en zetten in op interne (afdelingen gemeente) en externe (partijen) signalering van financiële problemen. We ontwikkelen Vroeg Eropaf verder door, verbeteren de ketensamenwerking en de monitoring van casussen. We zetten in op het verbeteren van financiële vaardigheden van inwoners tijdens een hulpverleningstraject en bieden goede nazorg.
11
2024 - 2027
Het beleidsplan schuldhulpverlening is vastgesteld. We zijn aangesloten bij Geldfit voor een goede samenwerking tussen ketenpartners om inwoners zo vroeg mogelijk passend te ondersteunen. We brengen mogelijkheden voor ondersteuning beter onder de aandacht bij zzp'ers en ondernemers en bieden specifieke financiële hulpverlening voor ondernemers. Door het maatschappelijk werk wordt weer twee keer per jaar een budgetcursus gegeven. Er hebben weer bijeenkomsten vanuit het armoedepact plaatsgevonden. Het streven is om dit minimaal twee keer per jaar te organiseren. Doorontwikkeling vroegsignalering (effectievere benaderingswijze en codelijsten aangepast om de effecten van Vroeg Eropaf beter te kunnen monitoren) is ingezet. Er volgt nog een doorontwikkeling zodat de wijze van registratie volledig aansluit op dashboard
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
Status
Toelichting Divosa alvorens er in wordt gezet op de inzet van ervaringsdeskundigen. Dit zal vanuit het programma Bestaanszekerheid vormgegeven worden.
Zoveel mogelijk inwoners doen mee in de samenleving en doen dit bij voorkeur via betaald werk. We ondersteunen onze inwoners bij het vinden en behouden van betaald werk.
•
•
•
We geven uitvoering aan de samenwerkingsovereenkomst tussen MidZuid en de gemeente Altena. We sluiten meer aan bij de samenwerking in de arbeidsmarktregio West-Brabant waar de gemeente Altena toe behoort. Met de vier Dongemond-gemeenten werken we verder aan de doorontwikkeling van MidZuid en vervolgen we het proces over de huisvesting van MidZuid.
2024
De nazorg wordt uitgevoerd door Kredietbank Nederland. Naar aanleiding van het vaststellen van de ‘basisdienstverlening schuldhulpverlening’ door het rijk zijn we op dit moment bezig met het ontwikkelen van een nieuwe werkwijze, waarvoor een nieuwe aanbesteding wordt uitgezet. In de eerste maanden zijn het partnerschap met MidZuid en de uitkomsten daarvan geëvalueerd. In 2024 zetten we de samenwerking voort om inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt op een passende arbeidsplaats duurzaam aan het werk te helpen. In de arbeidsmarktregio West-Brabant wordt gewerkt aan een beleid- en uitvoeringsplan met als titel van ‘versnippering naar verbinding’. Hierbij wordt samengewerkt met o.a. gemeenten, UWV, Curio, Avans, VNO-NCW, sociaal ontwikkelbedrijven en vakbonden. Aanvullend worden in het nog vast te stellen programmaplan Bestaanszekerheid inspanningen opgenomen om in te zetten op een bredere samenwerking (buiten de arbeidsmarktregio), met het doel zoveel mogelijk inwoners via betaald werk mee te kunnen laten doen in de samenleving.
We bereiken een groter deel van de inwoners die gebruik mogen maken van minimaregelingen.
•
Op basis van onderzoek en overleg in het voorgaande jaar richten we twee inlooppunten in de kernen in, waar kwetsbare inwoners langs kunnen komen voor informatie, advies en ontmoeting. Een
12
2024
We zijn bezig met het verstevigen van de sociale basis (Gala-middelen). Onderdeel daarvan zijn de ontmoetingsplekken in het teken van het samenbrengen en versterken van de ontmoetingsmogelijkheden in de kernen. De
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
•
We verstevigen de sociale basis door het vergroten van de zelfredzaamheid en mentale weerbaarheid van onze inwoners
•
•
•
Planning
belangrijk onderdeel van deze inloop is het informeren over en helpen met het gebruik van minimaregelingen. We sluiten zoveel mogelijk aan bij de subsidietender Oog voor Elkaar. Deze inzet loopt gelijk op en wordt afgestemd met de ontmoetingsplekken Sociale basis, waarbij we de personele en financiële inzet zo veel effectief mogelijk inzetten. Hierbij zal ook aandacht zijn voor het aansluiten bij bestaande activiteiten in het dorp. Ondersteuning vanuit de GGZ en ervaringsdeskundigen zullen meegenomen worden.
We stellen een uitvoeringsplan op waarbij we de punten Sociale basis versterken, Mantelzorg en Welzijn in meenemen. We verzorgen doorverwijzing naar vrijwillige ouderenadviseurs, mantelzorgondersteuning, vrijwilligerswerk en activiteiten in de buurt. In overleg met huisartsen maken we een start met een Welzijn op recept aanpak. Waar dat kan zetten we vrijwillige ouderenadviseurs en een welzijnscoach in om de zelfredzaamheid van onze inwoners te versterken.
13
Status
Toelichting ontmoetingsmogelijkheden worden losgekoppeld van specifieke doelgroep en problematiek; iedereen mag er zijn. De ontmoetingsplekken worden afgestemd met de programma's Vitaliteit, bestaanszekerheid, opvang en huisvesting bijzondere doelgroepen en wonen. Momenteel wordt er een inventarisatie gedaan over wat we verstaan onder ontmoetingsplekken en hoe we dit het beste tot uitvoering kunnen brengen. Daarnaast nemen we dit mee in de woonzorgvisie/het volkshuisvestingsprogramma. Aandachtspunt hierbij is de structurele financiering van de ontmoetingsplekken. Hiervoor wordt gekeken naar de mogelijkheden om community building in te zetten.
2024
•
In het eerste kwartaal is het bestedingsplan voor het GALA opgesteld. In het plan is aandacht voor de thema's versterken sociale basis, Mantelzorg en Welzijn op recept.
•
We hebben een welzijnscoach ingezet en vanaf Q2 is gewerkt aan een ketenaanpak Welzijn op Recept.
2024
2024
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
We maken de Wmo toekomstbestendig
•
2024
•
We onderzoeken hoe we innovatie (zowel inhoudelijk als financieel) in kunnen zetten in de uitvoering van de Wmo. Voor de huishoudelijke ondersteuning wordt in 2024 een pilot reablement uitgevoerd. We voeren voor het product begeleiding een evaluatie uit.
Status
Toelichting •
2024
•
We willen een bijdrage leveren aan het humane probleem rondom vluchtelingen opvang in Nederland en ons sterk maken voor iedereen die onze steun nodig heeft, ongeacht afkomst of verblijfsstatus.
• •
We openen locatie(s) voor asielopvang. We bieden intensieve begeleiding aan nieuwkomers na huisvesting in onze samenleving samen met woningbouwcorporaties en contractpartner
2024 2024
•
•
14
In 2023 hebben de gemeenten Altena, Drimmelen en Geertruidenberg en de aanbieders voor huishoudelijke ondersteuning met elkaar gesproken over de start van een pilot voor reablement. Begin 2024 hebben wij moeten concluderen dat er onvoldoende aanbieders zijn om een pilot te kunnen opstarten. We zijn in gesprek met aanbieders en bekijken in het vierde kwartaal nogmaals of er aanbieders zijn die de mogelijkheid zien om een bijdrage te leveren aan de pilot. Het onderzoek naar de effectiviteit van de inkoop begeleiding is gestart. Het doel van het onderzoek is om te beoordelen of de wijze van inkoop en contractafspraken het gewenste effect hebben gehad. Op basis daarvan kunnen we onderzoeken hoe we begeleiding kunnen blijven geven aan onze inwoners op een effectieve en toekomstbestendige manier. Na het vaststellen van de criteria van asielopvang door de gemeenteraad eind 2023 is het college op zoek gegaan naar geschikte locaties. In het najaar 2024 heeft zij 2 asiellocaties bekend gemaakt waar per locatie 150 personen worden opgevangen. Realisatie vindt naar alle waarschijnlijk de eerste helft van 2025 plaats e.e.a. afhankelijk van de capaciteit en planning van het COA. Deze begeleiding wordt geboden door de gemeente, corporaties en contractpartner. Eind 2024 is de maatschappelijke begeleiding aanbesteed. Om alles nog beter in beeld te brengen en rollen en verantwoordelijkheden
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
Status
Toelichting
•
We streven naar een inclusieve samenleving waarin men respect heeft voor elkaar, waarin iedereen mee kan doen en waarin niemand aan de zijlijn staat. In een inclusieve samenleving is er sprake van gelijkwaardigheid en heeft iedereen dezelfde rechten om zelfstandig mee te doen op alle terreinen van het leven. Dat kan alleen als men rekening met elkaar houdt en geen drempels opwerpt voor de ander om mee te kunnen doen.
• •
In 2024 stellen we de lokale inclusie agenda op met een visie voor Inclusief Altena. We vertalen de visie en agenda door naar een programma van concrete acties en activiteiten voor 2025.
2024-2025
goed af te spreken, zijn diverse werkprocessen rondom inburgering met elkaar in beeld gebracht. Er zijn 4 werkprocessen in beeld gebracht rondom de begeleiding van statushouders, zodat inzicht is in de rollen, taken en verantwoordelijkheden van de gemeente, corporaties en Vluchtelingenwerk.
Er heeft in 2023 een Quickscan en 0-meting plaatsgevonden die begin 2024 is gepresenteerd aan de gemeenteraad. Na het duidingsdebat heeft het college de opdracht meegekregen om een Lokale Inclusie Agenda op te stellen. Naar verwachting komt deze in Q4 ter besluitvorming naar de gemeenteraad.
Kansengelijkheid Jeugdigen in Altena groeien zo gezond, kansrijk en zo gewoon mogelijk op.
We borgen de initiatieven en acties uit het preventief jeugdbeleid in de samenleving. De komende drie jaar ligt de focus op: -
-
2024-2026
Mentale weerbaarheid. We zetten in op het bieden van kortdurende hulpverlening. In 2024 werken we aan een concreet voorstel hoe en in welke vorm we kortdurende hulpverlening bieden. Opvoedondersteuning. We nemen deel aan de landelijke campagne Kansrijke Start. We vormen een lokale coalitie rondom het
15
Team Voorveld is uitgebreid met de functie jeugdconsulent kortdurende ondersteuning. Die biedt op een laagdrempelige manier hulp aan jongeren en ouders. Aanvullend daarop hebben de scholen een subsidie ontvangen waarmee zij trainingen gericht op het versterken van de mentale weerbaarheid aan kinderen en jongeren kunnen bieden. Begin dit jaar heeft de gemeente een Kick-Off bijeenkomst georganiseerd rondom het thema Kansrijke Start. Dit is de start van het vormen van een lokale coalitie. De komende periode gaan we met de
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
-
Jeugdigen in Altena krijgen de juiste en beste hulp, zo dichtbij mogelijk.
Planning
thema Kansrijke Start. We investeren in de preventieve interventies Voorzorg en Stevig Ouderschap, trajecten die zorg biedt aan kwetsbare (toekomstige) ouders met een minder makkelijke start. We continueren de pilot Buurtgezinnen, een preventieve interventie waarin hulpgezinnen gekoppeld worden aan steungezinnen. Vrijetijdsbesteding. We gaan aan de slag met het creëren van ontmoetingspunten voor jongeren.
-
-
We maken regionale afspraken over een gezamenlijke strategie om de visie en landelijke convenanten te implementeren We richten een gemeenschappelijke regeling op, waarin we als regio samen de jeugdzorg zorgvuldig organiseren en professionaliseren We onderzoeken waar de landelijke Hervormingsagenda Jeugd vraagt om nieuw of aangepast beleid in Altena, en leggen als dat nodig is beleidsvoorstellen voor.
16
Toelichting coalitie aan de slag met het opstellen van samenwerkingsafspraken rondom het thema opvoedondersteuning. In samenwerking met de LimonadeBrigade werken we toe naar een fysieke ontmoetingsplek en online platform voor (kwetsbare) ouders die vragen hebben rondom het thema opvoedondersteuning. Het jongerenwerk zet zich in op het thema vrijetijdsbesteding. Er zijn mobiele jongeren ontmoetingsplaatsen aangeschaft die in de kernen geplaatst zullen worden waar de vraag van jongeren naar een ontmoetingsplek speelt.
De komende jaren implementeren we de vastgestelde regiovisie op jeugdhulp in WBO, de landelijke Norm voor Opdrachtgeverschap Jeugd en de Hervormingsagenda Jeugd. Daarvoor gaan we het volgende doen: -
Status
H2-2023 / Uitgangspunten GR Q4-2023 Oprichting GR 2025
•
In 2024 zijn we aan de slag gegaan met de Proof of Concept, waarbij iedere gemeente van de regio WBO een subsidieregeling heeft opgesteld en uitgezet. Tijdens deze Proof of Concept gaan jeugdhulpaanbieders, partijen uit de sociale basis en de gemeente in de praktijk een aantal uitgangspunten vanuit de strategie beproeven. Dit met als doel te leren hoe we in 2027 het Stevig Lokaal Team kunnen inrichten.
•
In Q1 2024 hebben we de raad geïnformeerd over het proces van inrichting van een gemeenschappelijke regeling. Oprichting in 2025 is niet haalbaar. Streven is om in Q1 2025 de uitgangspunten vast te stellen, en de GR op te richten per 2026.
•
In de tweede helft van 2024 ronden we de inventarisatie af van welk beleid in Altena
Q1-Q3 2024
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
Status
Toelichting aangepast of gemaakt moet worden, om de landelijke Hervormingsagenda Jeugd uit te voeren. Hiervoor gebruiken we het landelijke implementatieplan en de handreiking van de VNG, die in november/december 2023 gepubliceerd zijn.
Gezond leven Een vitale plattelandsgemeente met gezonde en gelukkige inwoners. Het programma Vitaliteit heeft vijf strategische doelen. Deze sluiten aan bij het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA), het Sportakkoord en het Beleidskader Vitaal Leven 1. Gezondheid staat centraal in onze fysieke en sociale leefomgeving 2. We zetten in op het versterken van de sociale basis 3. We zetten in op preventie en gezonde leefstijl 4. We stimuleren jong en oud om meer te sporten en te bewegen 5. We staan samen voor een vitale plattelandsgemeente
•
•
• •
We geven uitvoering aan het Gezond en Actief Leven Akkoord, het Sportakkoord en het beleidskader Vitaal Leven binnen de programmalijnen van het programma Vitaliteit We geven uitvoering aan projecten en initiatieven die bijdragen aan het verbeteren van de vitaliteit van onze inwoners, zoals het terugdringen van middelengebruik onder jongeren, verminderen van overgewicht, meer beweging en bewustwording van gezonde voeding, rookvrije generatie en dementievriendelijke gemeente. Zie onderstaande doelen voor specifieke toelichting. We doen onderzoek naar het opzetten van vitaliteitscentra We stellen een vitaliteitsvisie op voor de interne organisatie
17
2023-2027
•
•
•
In het voorjaar van 2024 zijn drie uitvoeringsplannen opgesteld voor de drie pijlers van het programma Vitaliteit: Vitaal Leven, Vitaal Platteland en Vitale Organisatie. We geven uitvoering aan het uitvoeringsplan Vitaal leven. Hierin hebben we diverse initiatieven uitgevoerd, waaronder de organisatie van diverse bijeenkomsten gericht op dementie, sporten en bewegen en leefstijl. Ook zijn er diverse interventies uitgevoerd, bijvoorbeeld gericht op valpreventie en een kansrijke start (0-4 jarigen) en stellen we in de 2e helft van 2024 een lokaal hitteplan vast waarin de doelgroepen kwetsbare ouderen en chronisch zieken centraal staan. In 2023 heeft onderzoek plaatsgevonden naar het opzetten van vitaliteitscentra. De doorontwikkeling van het onderzoek, gericht op het toewerken naar vitaliteitscentra, loopt door in 2024 in samenwerking met het programma Circulair Voedselsysteem en de Regiodeal Brede Welvaart. In Q3 2024 wordt een plan van aanpak opgesteld en verder uitvoering gegeven aan Groene ontmoetingsplekken
Wat willen we bereiken?
We pakken onze rol bij het terugdringen van middelengebruik door jongeren.
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
Vanuit het programma Vitaliteit gaan we aan de slag met de OKO-aanpak samen met lokale partners om de volgende speerpunten uit te werken tot acties: -
We versterken de bewustwording van ouders over de (gevolgen van) middelengebruik en helpen hen dit bespreekbaar te maken met hun kinderen (opvoedondersteuning);
-
We zorgen voor een betere samenwerking met en tussen scholen in de voorlichting en interventies naar ouders en leerlingen;
-
We organiseren meer vrijetijdsactiviteiten voor jongeren aansluitend bij hun eigen behoefte
-
18
Status
Toelichting •
In Q2 is het uitvoeringsplan opgesteld voor de vitale organisatie met daarin de vitaliteitsvisie voor de interne organisatie. In 2024 wordt hieraan uitvoering gegeven.
•
Om ouders opvoedondersteuning te bieden en samen te brengen hebben we in september een bijeenkomst georganiseerd met een aantal kerken over het versterken van de mentale weerbaarheid van jongeren en staan er nog een aantal bijeenkomsten op de planning voor de 2e helft van 2024.
•
We treffen voorbereidingen om ouders en jongeren te informeren over diverse onderwerpen die te maken hebben met opgroeien in een kansrijke omgeving, waaronder met prestatiedruk en stress,het (pre)puberbrein en gamen en gokken. In het najaar organiseren we hiervoor een aantal bijeenkomsten.
•
We hebben de middelbare scholen gestimuleerd om een gezamenlijk beleidskader rondom middelengebruik en vroegsignalering op te stellen. Daarbij stimuleren we zoveel mogelijk te werken met effectief bewezen interventies zoals het Helder op school-programma (onderdeel van de Gezonde School aanpak). Het resultaat van deze inspanning is dat 2 van de 4 scholen dit programma uitvoeren in het schooljaar 20242025. Daarnaast faciliteren we LEVweerbaarheidstrainingen van Chris en Voorkom voor leerlingen in groep 7 en 8 van de basisscholen.
Start werkgroepen Q4 2023 Opleveren plannen Q2 2024 Uitvoering 2024
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
Status
Toelichting •
•
We streven naar een rookvrije generatie en rookvrije zwangerschap. We willen minder overgewicht onder onze inwoners en willen dat zij meer bewegen.
Vanuit het programma vitaliteit borgen we de initiatieven en acties voor het verbeteren van de leefstijl van onze inwoners •
•
•
We zetten in op een rookvrije sportkantine en ontmoediging van roken in bushokjes. Daarnaast zetten we in op voorlichting en campagnes, om bewustwording te creëren en bij te dragen aan de rookvrije generatie. We arrangeren projecten om gezonde voeding te promoten, zoals de uitvoering van de Gezonde School Aanpak; We geven uitvoering aan het herijkte sportakkoord;
19
•
• •
In april is een preventiemedewerker OKO gestart. Eén van de taken van de preventiemedewerker is om samen met team Voorveld meer gezonde vrijetijdsbesteding voor jongeren te organiseren. Ook heeft Kids United diverse activiteiten georganiseerd voor jeugd met aandacht voor middelenpreventie. Aanvullend aan de begrotingsdoelstellingen hebben we op basis van het amendement 'voorkomen en terugdringen gokverslaving’ onderzocht in welke mate jongeren in Altena te maken hebben met gok- en gameproblemen en hoe we dit kunnen terugdringen. We hebben in 2023 een start gemaakt met het werken aan een rookvrije sportkantine en het ontmoedigen van roken in bushokjes. In 2024 lopen deze werkzaamheden door. We geven in 2024 uitvoering aan de Gezonde School Aanpak. In 2024 geven we uitvoering aan Sportakkoord 2.0. Hiervoor hebben we een kerngroep opgezet, waarin professionals uit het veld deelnemen. In deze kerngroep wordt ook aandacht besteed aan middelengebruik en de Rookvrije Generatie.
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
Wij willen een dementievriendelijke gemeente zijn.
•
Plan 2023-2026 gereed Q4 2023
•
Vanuit het programma Vitaliteit is dementievriendelijke gemeente een speerpunt. Samen met netwerkpartners en de gemeenschap initiëren we projecten rondom dementie Opstellen en uitvoering plan van aanpak dementievriendelijke gemeente 2023-2026
20
Status
Toelichting •
Het meerjarenplan dementie 2024-2026 is opgesteld en de uitvoering hiervan loopt. Zo zijn we o.a. in juli voor een jaar een pilot gestart om het aanvraagproces van Wmo-voorzieningen dementievriendelijker te maken, organiseerden we in juni een avond over dementievriendelijke gemeente tijdens het Alzheimer café Altena, in september een bijeenkomst over ontmoeten en bewegen in het kader van dementie, onderzoeken we de wenselijkheid en uitvoeringsvorm van wegwijs-paden (n.a.v. art. 53 vraag) en ontwikkelden we in samenwerking met gemeente Oosterhout een animatiefilm over dementie. We werken met een kerngroep van lokale partners die samen om de plannen en activiteiten te ontwikkelen.
•
In april voerden we met Alzheimer Nederland en casemanagers dementie een Dementiescan voor Altena uit. De scan geeft aan op welke punten de gemeente dementievriendelijk is en op welke punten we kunnen verbeteren.
Uitvoering in 2024
2024
2025
2026
2027
2028
Administratieve overheveling van programma 6b
105 N
-
-
-
-
Administratieve overheveling naar programma 6b
111 V
21 V
21 V
21 V
21 V
Kwaliteitsverbetering uitvoering P-wet
10 N
78 N
3N
-
-
Kwaliteitsverbetering uitvoering P-wet dekking
10 V
78 V
3V
-
-
GALA-budgetten - baten
391 N
378 N
602 V
-
-
GALA budgetten - lasten
36 V
58 V
912 N
-
-
1.024 N
1.169 N
1.147 N
1.075 N
989 N
50 N
100 N
100 N
100 N
100 N
-
-
1.400 N
1.400 N
1.400 N
Overschot beschermd wonen
728 V
-
-
-
-
Bijstelling raming opvang Oekraïners – lasten
500 V
-
-
-
-
Bijstelling raming opvang Oekraïners – baten
204 V
-
-
-
-
Doorbelasting ambtelijke uren opvang Oekraïners
222 V
-
-
-
-
Aframing onbenut budget programma Vitaliteit
350 V
-
-
-
-
Actualisatie salarislasten 2024
286 V
-
-
-
-
Bijstelling prognose Wmo Hulp bij het huishouden
229 V
-
-
-
-
Bijstelling budget Kleinschalig collectief vervoer
86 V
-
-
-
-
Aframing welzijnscoach
80 V
-
-
-
-
Schuldhulpverlening - ervaringsdeskundige
100 V
-
-
-
-
Schuldhulpverlening - groei aantallen
75 N
-
-
-
-
Correctie indexering Oog voor elkaar
75 V
-
-
-
-
Kosten programmaplan huisvesting bijz. doelgroepen
352 N
278 N
200 N
184 N
181 N
Meicirculaire 2024 - Participatie Begeleiding
82 N
88 N
94 N
101 N
129 N
Meicirculaire 2024 - Participatie WSW
225 N
89 N
77 N
68 N
64 N
Subsidie energiecompensatie verenigingen
67 N
-
-
-
-
Diverse mutaties < 50.000
35 N
20 N
21 N
22 N
23 N
Totaal 2. Altena Samenredzaam
601 V
2.044 N
3.328 N
2.929 N
2.865 N
352 V
278 V
200 V
184 V
181 V
67 V
-
-
-
-
419 V
278 V
200 V
184 V
181 V
1.020 V
1.766 N
3.128 N
2.745 N
2.684 N
2. Altena Samenredzaam Budgettair neutraal
Jeugd - hogere kosten Jeugdhulp Jeugd - bijstelling budget kosten DVO jeugdhulp Septembercirculaire 2024 – vervallen besparing Jeugd
Mutaties reserves programma 2 Kosten programmaplan huisvesting bijz. doelgroepen dekking reserve Subsidie energiecompensatie verenigingen dekking reserve Totaal Mutaties reserves programma 2 Eindtotaal
21
Administratieve overhevelingen tussen programma’s - Van programma 6b naar programma 2: het uit 2023 overgehevelde budget van € 105.000 bedoeld voor Vitaliteitscentra wordt overgeheveld van programma 6b Overhead naar programma 2 Altena Samenredzaam. Deze mutatie is budgettair neutraal. - Van programma 2 naar programma 6b. Overheveling van inhuurbudget van € 90.000 naar programma 6b. Inhuurbudget wordt centraal voor de gehele organisatie geraamd op programma 6b. Deze mutatie is budgettair neutraal. - Van programma 2 naar programma 6b. € 21.000 licentiekosten applicaties sociaal domein. Het structurele budget voor de licenties van zowel schuldhulpverlening (vroegsignalering) als gezond verzekerd.nl (collectieve zorgverzekering) wordt budgetneutraal overgeheveld naar programma 6b, waar de kosten voor alle licenties van de organisatie geraamd worden. Deze mutatie is budgettair neutraal. Kwaliteitsverbetering uitvoering P-wet Er wordt geïnvesteerd in het actualiseren van de 400 formulieren en het organiseren van de overgang van de oude werkwijze ‘Toetsing P-wet’ naar de nieuwe werkwijze. Dekking vindt plaats uit bestaande teambudgetten en uit de realisatie van de ESF-subsidie. GALA- budgetten baten en lasten De inkomsten vanuit de specifieke uitkering GALA worden verwerkt in de begroting van 2024, 2025 en 2026. Tegelijkertijd wordt de lastenraming opgenomen.
De baten en lasten zijn verdeeld over programma 2 Altena Samenredzaam en programma 3 Veelzijdig Altena. Per saldo is deze mutatie budgettair neutraal. Zie ook programma 3. Jeugd - hogere kosten Jeugdhulp Prognose op basis van Q2 rapportage vanuit de regio West Brabant Oost (WBO). De Q2 rapportage met daarin een prognose laat een stijging zien van de kosten. Een hoger percentage jeugdigen krijgt jeugdhulp. Dit is een snellere stijging ten opzichte van de totale populatie. De gemiddelde kosten per jeugdige stijgen en deze trend is al sinds 2021 waarneembaar (regionaal en landelijk). Mogelijke verklaring zijn de intensievere hulpvragen (multiproblematiek en toegenomen complexiteit) die om intensievere hulpverlening vraagt en om een andere samenstelling van medewerkers die duurder is. Daarnaast zet de inflatie in 2024 zich door met als gevolg een stijging van de CAO’s. We zien ook een verzwaring van de hulpvragen (meer beroep op Landelijk Transitie Arrangement en maatwerkovereenkomsten), waardoor zorg duurder uitvalt. Opvallend is de stijging van kosten voor ambulante jeugdhulp, doordat conform de regiovisie meer jeugdhulp ‘dichterbij’ wordt georganiseerd.
Jeugd - bijstelling budget kosten DVO jeugdhulp Voor de kosten die we aan de gemeente Breda betalen voor uitvoering van (regionale) taken voor jeugdhulp in het kader van de dienstverleningsovereenkomst is over 2024 een prognose opgesteld. Deze prognose laat hogere kosten zien dan begroot. De reden hiervoor zijn loon- en prijsontwikkelingen. Het aandeel in deze hogere kosten is voor Altena € 50.000. De begroting voor 22
2025 laat een verdere toename van de kosten zien. Het aandeel van Altena voor 2025 en verder komt op € 100.000. Septembercirculaire 202 - vervallen besparing Jeugd Eerder had het kabinet Rutte IV besloten te besparen op jeugdzorg. Deze besparing (oplopend tot € 511 miljoen in 2027) was in mindering gebracht op de middelen voor jeugdzorg op de aanvullende post van het ministerie van Financiën. Het nieuwe kabinet Schoof kiest ervoor om deze besparing te laten vervallen. De genoemde besparing wordt daarom nu toegevoegd aan de algemene uitkering van het gemeentefonds. Het gaat om € 500 miljoen in 2026 en € 511 miljoen vanaf 2027. Omdat in de begroting een navenante taakstelling opgenomen was betekent het besluit de besparing terug te draaien dat deze taakstelling uit de begroting geëlimineerd moet worden. Per saldo heeft dit geen effect op het begrotingssaldo. Overschot Beschermd Wonen De rijksbijdrage voor de centrumgemeente is hoger dan het benodigde budget voor Beschermd Wonen. Een deel van de middelen wordt ingezet om communitybuilding in de gemeenten uit te voeren. In 2024 is via de Meicirculaire 2024 compensatie voor de loonkostenstijging ontvangen. Daarnaast is sprake van een daling van het aantal cliënten en zijn de projectgelden niet allemaal ingezet.
Bijstelling raming opvang Oekraïners baten en lasten Altena vangt in 2024 Oekraïners op in de 286 gerealiseerde gemeentelijke opvangplekken (GOO) in de vijf gemeentelijke locaties. In de Begroting 2024 is een raming opgenomen voor lasten van € 4,2 miljoen en voor de baten van € 6,4 miljoen op basis van het normbedrag van € 61 per gerealiseerd bed per dag. Op basis van de huidige informatie worden zowel de lasten als de baten aangepast. Doorbelasting ambtelijke uren opvang Oekraïners De ambtelijke uren die betrekking hebben op werkzaamheden in het kader van de huisvesting van Oekraïners kunnen gedeclareerd worden bij het Ministerie. Begrotingstechnisch was hier nog geen rekening mee gehouden. Aframing onbenut budget programma Vitaliteit - Voor de zomer heeft het college besloten dat het project 'Groene Ontmoetingsplekken' uitgevoerd zal worden vanuit het programma Vitaliteit. Het project bevindt zich nog in de initiatieffase en de verwachting is dat de uitvoering pas in 2025 zal plaatsvinden. Hierdoor zal € 250.000 in 2024 niet benut worden. Bij de Jaarrekening 2024 volgt een voorstel om deze middelen over te hevelen naar 2025. - De vitaliteitscentra bevinden zich nog in de onderzoeksfase en maken deel uit van de Regio Deal Brede Welvaart. Het oorspronkelijke plan was om in maart / april uitsluitsel te krijgen op het project, maar dit is vertraagd naar september / oktober.
Door deze vertraging is ook de planning voor 2024 uitgesteld. Dit betekent dat een bedrag van € 100.000 in 2024 niet benut zal worden. Bij de Jaarrekening 2024 volgt een voorstel om deze middelen over te hevelen naar 2025 voor verdere uitvoering, conform afspraken binnen de Regio Deal.
23
Actualisatie salarislasten 2024 Er is een nulmeting geweest om een startpunt te bepalen van de formatie. Uit deze nulmeting kwam formatie-uitbreidingen naar voren waar dekking voor was binnen budgetten. De budgetten zijn bijgesteld. Zie ook programma 1 (€ 25.600 onder Diverse mutaties < € 50.000) en programma 6b (€ 260.000). Per saldo is deze mutatie budgettair neutraal. Bijstelling prognose Wmo Hulp bij het huishouden De verwachting was dat de instroom naar huishoudelijke ondersteuning door het wegvallen van de inkomenstoets in 2024 zou stijgen. Deze verwachting is cijfermatig meegenomen in de Begroting 2024. In de gerealiseerde aantallen over het eerste halfjaar van 2024 blijkt dat die groei minder is dan verwacht. De prognose is daarom bijgesteld. Bijstelling budget Kleinschalig collectief vervoer De ritten kleinschalig collectief vervoer RWB zijn verlaagd van 39.000 naar 34.000 op basis van de realisatie over het 1e halfjaar Aframing welzijnscoach Vanuit GALA Welzijn op Recept is bijgedragen aan de kosten voor de aanvullende inzet van de tweede welzijnscoach. Daardoor is het oorspronkelijk hiervoor geraamde budget in 2024 niet besteed en kan het worden afgeraamd. Schuldhulpverlening - groei aantallen De beschikbare (aanvullende) middelen voor extra inzet van de ervaringsdeskundige vroegsignalering worden niet in 2024 ingezet.
Een bedrag van € 100.000 blijft daarmee onbenut. Op basis van de gegevens over het eerste half jaar van 2024 wordt duidelijk dat het aantal cliënten is toegenomen. Hierdoor vallen de lasten € 75.000 hoger uit. Deze niet bestede middelen worden ingezet ter dekking van deze hogere lasten. De rest van het bedrag wordt ingezet als dekking voor de hogere lasten als gevolg van de groei in aantallen bij stichting Leergeld (de hogere lasten zijn opgenomen onder Diversie mutaties < € 50.000). Schuldhulpverlening - ervaringsdeskundige De doorontwikkeling van vroegsignalering is ingezet. Er volgt nog een verdere doorontwikkeling zodat de wijze van registratie volledig aansluit op dashboard van Divosa alvorens er wordt ingezet op de inzet van ervaringsdeskundigen vanaf 2025 vanuit het programma Bestaanszekerheid. Dit levert in 2024 een voordeel op. Correctie indexering Oog voor elkaar Surplus heeft de subsidietender Oog voor elkaar overgenomen van Trema op ruim € 20 onder de uurprijs die zij in de regio hanteren. Voor 2025 compenseert de gemeente deze verhoging. De verhoging is echter per abuis voor 2024 meegenomen. Dit wordt in de Tweede Bestuursrapportage 2024 hersteld door in 2024 € 75.000 af te ramen en hetzelfde bedrag te verwerken in de Begroting 2025. Lasten programmaplan Opvang en huisvesting bijzondere doelgroepen
24
Op 23 april 2024 heeft het college het programmaplan Opvang en huisvesting bijzondere doelgroepen vastgesteld. Tevens is besloten uitvoering te geven aan de maatschappelijke opgave en bijbehorende inspanningen. Een onderdeel van het programmaplan is de begroting van de geplande activiteiten. De lasten samenhangend met het vastgestelde programmaplan alsmede de dekking uit de reserve Opvang en huisvesting bijzondere doelgroepen worden nu in de begroting verwerkt (zie ook onder Mutaties reserves). Meicirculaire 2024 - Participatie WSW en Participatie Begeleiding Vanuit de Meicirculaire 2024 zijn in het kader van de Participatiewet extra middelen ontvangen om gemeenten tegemoet te komen bij de financiële uitdagingen die zij ervaren rondom de infrastructuur van sociaal ontwikkelbedrijven. Daarnaast zijn de begeleidingsmiddelen van beschut werk structureel verhoogd. De baten zijn ontvangen via de uitkering uit het gemeentefonds en geraamd op programma 6a. De lasten worden geraamd op programma 2. Per saldo is deze mutatie budgettair neutraal. Subsidie energiecompensatie verenigingen Net als in 2023 hebben verengingen en maatschappelijke instellingen ook in 2024 gebruik gemaakt van de mogelijkheid om compensatie te ontvangen voor de gestegen energieprijzen. Daarnaast zijn ook subsidies voor duurzaamheidsmaatregelen aangevraagd en gehonoreerd.
De lasten worden gedekt door een onttrekking aan de specifieke bestemmingsreserve die hiervoor door de raad beschikbaar is gesteld (zie ook onder Mutaties reserves en programma 3). Mutaties reserves - Dekking lasten programmaplan Opvang en huisvesting bijzondere doelgroepen. De lasten die samenhangen met het programmaplan worden in de begroting verwerkt. Dekking vindt plaats uit de reserve Opvang en huisvesting bijzondere doelgroepen. Deze mutatie is budgettair neutraal. - Subsidie energiecompensatie verenigingen dekking reserve. Net als in 2023 hebben verengingen en maatschappelijke instellingen ook in 2024 gebruik gemaakt van de mogelijkheid om compensatie te ontvangen voor de gestegen energieprijzen. Daarnaast zijn ook subsidies voor duurzaamheidsmaatregelen aangevraagd en gehonoreerd. De lasten worden gedekt door een onttrekking aan de specifieke bestemmingsreserve die hiervoor door de raad beschikbaar is gesteld.
25
Doelstelling is behaald / Op koers om doelstelling te behalen. Bijsturing nodig om doelstelling te behalen. Nog geen actie ondernomen of forse bijsturing nodig om doelstelling te behalen.
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
Status
Toelichting
Kansengelijkheid We zetten de middelen vanuit het Nationaal Programma Onderwijs (NPO) in om de achterstanden op sociaal-emotioneel gebied, die in het onderwijs ontstaan zijn door corona, te verminderen.
•
•
We investeren in het verbeteren van de mentale belastbaarheid en weerbaarheid van kinderen en jongeren. De afgelopen periode zijn hiervoor diverse interventies ingezet die gecontinueerd en/of geïntensiveerd worden. De restmiddelen vanuit het NPO zetten we tot en met schooljaar 2024-2025 in samenspraak met onderwijs en kinderopvang daar in waar nodig.
2022-2025
•
•
•
26
In 2024 heeft het onderwijs de mogelijkheid gekregen om subsidie aan te vragen voor een collectief trainingsaanbod ter bevordering van de mentale weerbaarheid en sociale vaardigheid van leerlingen. We hebben samen met het onderwijs verschillende mogelijkheden verkend om het collectieve cursusaanbod vanaf 2025 jaar anders vorm te geven, zodat we een breed preventief aanbod trainingen kunnen faciliteren in Altena. De jeugdconsulenten kortdurende ondersteuning zijn op individueel niveau inzetbaar om jeugdigen laagdrempelig te kunnen helpen. De methode MAZL die zich richt op het verminderen van ziekteverzuim is op circa de helft van de basisscholen geïmplementeerd. De evaluatiegesprekken met scholen zijn positief en er is verbetering te zien in de verzuimregistratie van scholen ten opzichte van de coronaperiode.
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
Status
Toelichting De pilot MAZL PO is verlengd tot en met juni 2025. Begin 2025 beslissen we of we door willen met deze aanpak en bekijken we hoe eventuele financiering kunnen regelen.
We verbinden onderwijs, kinderopvang en jeugdhulp door de preventieve aanpak verder door te voeren. We werken samen op basis van relatie en vertrouwen. We werken samen rondom het kind en we innoveren en monitoren op het snijvlak tussen onderwijs, kinderopvang en jeugdhulp.
•
•
•
De verbindingsfunctionarissen onderwijs en jeugdhulp hebben korte lijnen met de scholen om mee te denken over passende ondersteuning voor een kind. We werken aan een warme overdracht tussen kinderopvang en basisschool en tussen basisschool en voortgezet onderwijs. We experimenteren met een onderwijszorgarrangement bij sbo De Akker waarbij onderwijs- en jeugdhulpondersteuning door 1 hulpverlener in de klas wordt geboden.
2024-2026
•
•
•
•
27
We hebben een overdrachtsformulier ontwikkeld voor kinderen die van de kinderopvang naar het PO gaan. Uit de tussenevaluatie is naar voren gekomen dat het formulier over het algemeen goed ontvangen door de scholen. Om te innoveren op het snijvlak onderwijs en jeugdhulp is een Pilot OZA ontwikkeld in samenwerking met SBO de Akker. Deze is in het schooljaar 2023 – 2024 gestart. De doelen bij deze pilot zijn dat de leerling meer continuïteit ervaart, de zorgvraag van de leerling vermindert en de leerkracht meer tijd kan besteden aan het onderwijs. Tijdens de eerste evaluatie met SBO De Akker is aangegeven dat de pilot als positief wordt ervaren en de zorgzwaarte in een aantal klassen is afgenomen. Elke gemeente uit de regio WBO gaat aan de slag met de proof of concept (POC). Sterke Lokale Teams, bestaande uit professionals vanuit het brede gemeentelijk sociaal domein, de sociale basis en de gespecialiseerde jeugdhulp, zorgen voor een preventieve, effectieve en efficiënte uitvoering en coördinatie van de (jeugd)hulp. Eind 2024 is het voorbereidend werk voor de POC voltooid, zodat de POC in 2025 van start kan gaan. Met samenwerkingsverband De Langstraat en het PO in de regio Aalburg wordt gewerkt aan passend onderwijs. Ieder half jaar vindt een gebiedsgericht overleg plaats waarin we inhoud en vormgeven aan de gebiedsgerichte benadering. Bij de
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
Status
Toelichting
•
We bieden kinderen een zo goed mogelijke start op de basisschool, waarbij het onderwijs en de kinderopvang gefaciliteerd is om onderwijsachterstanden zo goed mogelijk aan te pakken. We laten de educatieve partners met elkaar samenwerken om aanbod en voorzieningen te verbinden.
•
• •
•
•
Doelgroeppeuters starten op 2,5-jarige leeftijd met voorschoolse educatie (VE) en nemen 16 uur per week deel. We verbeteren de toeleiding en het bereik van het VE-aanbod. We zorgen samen met de kinderopvang en de basisscholen voor een doorgaande zorgen leerlijn, zowel in overdracht van voornaar vroegschool, als in ontwikkeling en zorg. We financieren de Taalklas waar leerlingen in de basisschoolleeftijd die de Nederlandse taal nog niet machtig zijn intensief taalonderwijs krijgen. We hebben een focus op taal. Daarvoor zetten we onder andere de BibliotheekCultuurpuntAltena in met
28
2022-2025
•
•
•
•
gebiedsgerichte benadering gaat geen kind het gebied uit, tenzij het niet anders kan. Scholen, gemeente en het samenwerkingsverband werken samen aan mogelijkheden om leerlingen thuisnabij onderwijs te kunnen bieden. Met samenwerkingsverbanden Driegang en Berseba, Munio en de gemeenten Gorinchem, Hardinxveld-Giessendam, Vijfheerenlanden, West Betuwe en Molenlanden is gewerkt aan inclusief onderwijs in de regio. We hebben de pilot YOUZ (GGZ in de basisschool) en de pilot jeugdhulp in het OPDC geëvalueerd. We gaan de aankomende periode verder met de thema's inclusieve onderwijshuisvesting, de Hervormingsagenda Jeugd, het onderwijs-zorg continuüm en thuiszitters/verzuim. Er is een uniform overdrachtsformulier opgesteld die ingevuld wordt voor alle kinderen die van kinderopvang naar onderwijs toe gaan. We zijn bezig met de implementatie van een casuïstiek overleg van 0-5 jaar waardoor kinderen vroegtijdig in beeld zijn. We bieden interventies aan die zich richten op het bevorderen van de taalontwikkeling (Boekstart, VoorleesExpress, Bibliotheek op school). We stellen met de kerngroep VVE samenwerkingsafspraken op rondom het toeleiding proces van VVE indicatie naar kinderopvang.