Bijlage Tweede Bestuursrapportage 2023 bij RV Tweede Bestuursrapportage 2023
Tekst van het document
Inleiding ............................................................................................................................................ 2 Programma 1. Inwoner en Bestuur ..................................................................................................... 3 1.1
Doelenbomen Inwoner en bestuur ...................................................................................... 3
1.2
Financieel overzicht ............................................................................................................ 7
Programma 2. Altena Samenredzaam .............................................................................................. 9 2.1
Doelenbomen Altena Samenredzaam ............................................................................... 9
2.2 Financieel overzicht ................................................................................................................ 16 Programma 3. Veelzijdig Altena ....................................................................................................... 19 3.1
Doelenbomen Veelzijdig Altena ........................................................................................ 19
3.2
Financieel overzicht .......................................................................................................... 32
Programma 4. Duurzaam Altena ...................................................................................................... 34 4.1
Doelenbomen Duurzaam Altena ....................................................................................... 34
4.2
Financieel overzicht .......................................................................................................... 43
Programma 5. Bereikbaar Altena .................................................................................................... 48 5.1
Doelenbomen Bereikbaar Altena ..................................................................................... 48
5.2
Financieel overzicht .......................................................................................................... 53
Programma 6. Financiën .................................................................................................................. 55 6.1
Doelenbomen Financiën ................................................................................................... 55
6.2
Financieel overzicht ..........................................................................................................59
Investeringen .................................................................................................................................. 64 Samenvattend overzicht ................................................................................................................. 66 Financieel overzicht ..................................................................................................................... 66 Bijlage 1. Actualisering investeringsprogramma 2023-2027............................................................. 68
1
Voor u ligt de Tweede Bestuursrapportage 2023. Hierin wordt gerapporteerd over de uitvoering van de Begroting 2023 in de periode van januari tot mei 2023. De Tweede Bestuursrapportage 2023 bevat voor het begrotingsjaar 2023 financiële mutaties van per saldo € 660.000 voordelig. De doorwerking van de mutaties in de jaren 2024 en verder is verwerkt in de Begroting 2024 en de Meerjarenraming 2025-2027. Tezamen met de mutaties van de Eerste Bestuursrapportage 2023 is de stand van de Begroting 2023 nu € 3,2 miljoen nadelig. De ervaring van de afgelopen jaren is dat het financiële beeld in de laatste maanden nog wordt bijgesteld. Zo zijn er diverse incidentele voordelen en blijkt dat er diverse werken budgettair doorschuiven naar een volgend jaar. Die laatste categorie bedroeg de afgelopen jaren ongeveer € 3,5 miljoen. Met het oog daarop zal een Decemberwijziging worden opgesteld. De stand van zaken van de beleidsmatige uitvoering wordt weergegeven via de in de doelenbomen samengebrachte doelstellingen uit de Begroting 2023, waarbij de voortgang wordt aangegeven door de kleur groen, geel of rood, voorzien van een korte toelichting. Op de volgende pagina’s worden per programma de beleidsmatige stand van zaken beschreven en de significante financiële mutaties in het jaar 2023 toegelicht.
Conform de financiële verordening worden alleen significante afwijkingen toegelicht, vormgegeven door een ondergrens van € 50.000. De rapportage sluit af met een overzicht van de ontwikkelingen in de investeringsbudgetten. Tot slot volgt een samenvatting en worden de beslispunten weergegeven. Budgetten waarvan op dit moment duidelijk is dat deze in 2024 benodigd zullen zijn omdat de werkzaamheden niet meer in 2023 plaatsvinden maar in 2024 uitgevoerd zullen worden, worden in het jaar 2023 afgeraamd. Het college zal bij de Jaarrekening 2023 een voorstel doen deze niet bestede middelen naar 2024 over te hevelen. De overheveling van deze budgetten naar 2024 wordt derhalve betrokken bij de besluitvorming over de Jaarrekening 2023.
2
Doelstelling is behaald / Op koers om doelstelling te behalen. Bijsturing nodig om doelstelling te behalen. Nog geen actie ondernomen of forse bijsturing nodig om doelstelling te behalen.
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
Status
Toelichting
Uitnodigend bestuur en kerngericht werken Burgers en bedrijven, belanghebbenden, buurten en bestuur zijn tevreden over de dienstverlening van de gemeente Altena.
•
We volgen een dienstverleningsagenda waarin we integraal prioriteiten stellen. Hierbij houden we rekening met beschikbare capaciteit, werkprocessen en financiële middelen. We stellen serviceformules op aan de hand waarvan we de dienstverlening verder invullen naar de aard van de relatie. We monitoren de dienstverlening aan de hand van de 4 B’s.
2022-2026
We geven uitvoering aan het programma bestuurlijke vernieuwing en kerngericht werken. Dit doen we volgens de vastgestelde uitvoeringsagenda van de notitie ‘Bestuurlijke vernieuwing in actie’.
Doorlopend
•
•
De samenleving (inwoners, politiek, ambtenaren en de maatschappelijke partners) werken gezamenlijk aan maatschappelijke opgaven.
3
Er wordt uitvoering gegeven aan de projecten, die zijn opgenomen in de roadmap. Vanuit dienstverlening ligt de focus op: Procesgericht verbeteren Leren werken en denken vanuit de serviceformules Informatievoorziening up-to-date houden Meten en monitoren klantbeleving Er is een procesmodel vastgesteld en een methodiek om processen te optimaliseren. Daarnaast is een tool aangeschaft om klantbeleving te gaan monitoren. Met het KSG bestuurlijke vernieuwing wordt invulling gegeven aan de uitvoering en wordt een themasessie voorbereid voor Q3. Samen met het KSG maatschappelijke agenda wordt het besteden van de middelen op een wijze die aansluit bij bestuurlijke vernieuwing besproken.
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
Dienstverlening van de Buitendienst is ingericht volgens het principe kerngericht werken.
We implementeren het kerngericht werken in de Buitendienst aan de hand van een daartoe op te stellen uitvoeringsplan.
2022-2026
Status
Toelichting Q2 2023 wordt een pilot voorbereid om in één van onze kernen samen met inwoners te werken aan het operationaliseren van het kerngericht werken bij de Buitendienst.
Sterke speler, in de regio en daarbuiten Er komen themateams binnen de Baroniesamenwerking.
We dragen actief bij aan de verdere professionalisering van de samenwerking in de Baronie-regio. Dit komt voort uit de verkenning die in 2021 is gedaan naar de mogelijkheden. In onze bijdrage houden we oog voor de samenhang met de samenwerking in de regio West-Brabant (RWB) en op de schaal van de stedelijke regio Breda Tilburg (SRBT).
2022-2026
Actieve bijdrage in de Regio West-Brabant (RWB).
De samenwerking in de RWB is belangrijk voor het realiseren van onze inhoudelijke doelen op het gebied van economie, arbeidsmarkt, mobiliteit en ruimte. Bestuurlijk zijn we de komende periode vertegenwoordigd in het Strategisch Beraad (portefeuille economische sector High Tech Maintenance). Daarnaast leveren we een bijdrage aan de speerpunten mobiliteit, circulaire economie en vitaal buitengebied. Dit alles ondersteund door betrokkenheid in ambtelijke overleggen en werkgroepen. Het actieprogramma van de RWB wordt nog herijkt voor de periode 2023-2027. We zijn betrokken bij de keuzes die daarin gemaakt worden. Met de gemeenten in de regio Breda – Tilburg is toegewerkt naar een verstedelijkingsstrategie die in het najaar van 2022 wordt vastgesteld. De
Doorlopend
Verstedelijkingsakkoord.
4
2022-2023
Er zijn geen themateams gestart, wel wordt binnen De Baronie verder gewerkt aan het verstevigen van de samenwerking. Daarbij wordt gekeken naar de samenwerking in de fysieke pijler, sociale pijler en bestuurlijke pijler. Ook op het vlak van de vluchtelingenopvang wordt al intensief samengewerkt. Komend najaar wordt een bestuurlijke Baronie-dag georganiseerd (voor alle colleges) én een bijeenkomst voor alle gemeenteraden. Nog steeds wordt gewerkt aan de herijking van het Actieprogramma 2023-2027. Het is de ambitie om daarbij scherpere keuzes voor het profiel en de focus van de werkzaamheden van de RWB te gaan maken. De keuzes richten zich vooralsnog op drie hoofdprogramma's: circulaire regio, plantaardige regio en innovatieve regio. In het najaar worden de gemeenteraden geraadpleegd.
In het voorjaar is de Woondeal SRBT vastgesteld en ondertekend. De verstedelijkingsstrategie is inmiddels verder uitgewerkt in een
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
Status
inhoud van deze strategie wordt vervolgens verwerkt in een op te stellen ‘woondeal'. In deze ‘woondeal’ maken we in 2023 op regionale schaal met de provincie afspraken over woningbouw.
Toelichting ‘ontwikkelstrategie’, die na de zomer wordt aangeboden aan de gemeenteraden in de SRBT regio voor een procedure van wensen en bedenkingen.
Veiligheid, ondermijning en drugscriminaliteit Altena is een veilige plek om te wonen, te werken en deel te nemen aan het maatschappelijke leven.
Er komt een stevige aanpak op het gebied van ondermijning.
De samenwerking en samenhang op het gebied van zorg en veiligheid wordt nog optimaler.
We stellen een nieuw veiligheidsbeleid op voor 2023-2026. Om tot nieuw beleid te komen wordt er een enquête veiligheid uitgezet om het subjectieve veiligheidsgevoel van onze inwoners te meten. Ook brengen we de objectieve cijfers van de afgelopen jaren en de trends en ontwikkelingen in beeld. Tijdens een veiligheidsavond presenteren we de uitkomsten en cijfers aan uw raad om gezamenlijk de prioriteiten voor het veiligheidsbeleid te bepalen.
2022-2023
We herijken het actieplan ondermijning 20202021. Ook wordt het Altena Interventieteam (AIT) doorontwikkeld en gaan we meer gerichtere controles houden om een beter beeld te krijgen van verdachte locaties. Naast deze ‘harde’ aanpak willen we actief inzetten op bewustwording, zowel intern bij de collega's, college en raad als extern bij onze inwoners en ondernemers. Samen staan we sterk in de aanpak. We brengen alle lokale en regionale overlegstructuren en samenwerkingsverbanden in beeld om beter zicht te krijgen op het doel van onder andere de overlegstructuren, frequentie en deelnemers. Dit doen we om te komen tot een betere, snellere afstemming en in te zetten op kortere lijnen. Waar nodig wordt er procesregie ingezet. We gaan ons hard maken voor het opzetten van een regionaal crisisinterventieteam.
2022-2026
5
• • •
•
• •
2022-2026
•
• •
Het Veiligheidsbeleid is op 18 april 2023 door de gemeenteraad vastgesteld. De veiligheidsavond voor raadsleden heeft plaatsgevonden op 1 november 2022. De enquête Veiligheid is uitgevoerd in het voorjaar van 2022 en de resultaten zijn verwerkt in het Veiligheidsbeleid. De objectieve cijfers van de afgelopen jaren en de trends en ontwikkelingen zijn in beeld gebracht in de Veiligheidsanalyse. In 2023 wordt het nieuwe Actieplan Ondermijning vastgesteld. Eind 2024 voldoet de gemeente Altena aan de Brabantse Norm Weerbare Overheid.
Doorlopend proces; in beeld brengen van lokale en regionale overlegstructuren en samenwerkingsverbanden op het gebied van zorg en veiligheid. Verdere afstemming en inzet procesregie vanuit zorg en veiligheid krijgt nader vorm in 2023. In 2023 wordt onderzocht of we kunnen komen tot een regionaal crisisinterventieteam, zowel voor jeugd als ook voor volwassenen.
Wat willen we bereiken?
We leggen meer focus op de mogelijkheden, maar ook op de gevaren van digitale veiligheid.
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
Daarnaast gaan we aan de slag met een integrale aanpak om jeugdoverlast tegen te gaan. We gaan aan de slag om meer aandacht te krijgen voor digitale veiligheid en de gevaren van cybercrime. Dit doen we door het verstevigen van de veiligheid van informatie en systemen binnen onze organisatie, bij ketenpartners, maar ook bij onze inwoners en ondernemers. Hiermee willen we slachtofferschap voorkomen.
6
2022-2026
Status
Toelichting
Digitale veiligheid en maatschappelijke onrust is opgenomen als prioriteit in het veiligheidsbeleid van de gemeente Altena. In 2023 wordt er een actieplan ‘digitale veiligheid en maatschappelijke onrust’ opgesteld. Momenteel wordt onderzocht hoe de gemeente Altena de cyberweerbaarheid van inwoners en ondernemers kan vergroten.
(bedragen x € 1.000)
2023
2024
2025
2026
2027
Opbrengst grondverkopen
160 V
-
-
-
-
Actualisatie frictiekosten
100 V
326 N
-
-
-
Baten reisdocumenten
92 V
-
-
-
-
Vervallen mutaties voorziening onderhoud gebouwen
84 V
84 V
84 V
84 V
84 V
Meicirculaire 2023: bommenregeling
116 N
-
-
-
-
Actualisatie voorziening pensioenen (oud-) wethouders
114 N
114 N
123 N
138 N
136 N
Actualisatie kapitaallasten
109 N
1N
1N
1N
1N
Verkiezingen Tweede Kamer november 2023
90 N
-
-
-
-
Afdracht reisdocumenten
50 N
-
-
-
-
Deelnemersbijdrage RWB
-
30 N
44 N
57 N
75 N
Diverse mutaties < 50.000
6N
16 V
56 V
56 V
82 V
Totaal 1. Inwoner en Bestuur
49 N
371 N
28 N
56 N
46 N
Actualisatie frictiekosten mutatie reserve
100 N
326 V
-
-
-
Diverse mutaties < 50.000
43 N
23 N
23 N
23 N
23 N
Totaal Mutaties 1. Inwoner en Bestuur
143 N
303 V
23 N
23 N
23 N
Totaal 1. Inwoner en Bestuur
192 N
68 N
51 N
79 N
69 N
1. Inwoner en Bestuur
Mutaties reserves 1. Inwoner en Bestuur
Opbrengst grondverkopen De opbrengst van de verkoop gronden valt € 160.000 hoger uit dan geraamd. Het betreft de verkoop van snippergroen. Actualisatie frictiekosten In 2023 wordt voor een bedrag van € 100.000 minder frictiekosten verwacht dan eerder geraamd. Dit bedrag wordt toegevoegd aan de reserve Frictiekosten. Voor 2024 wordt in verband met de verdere organisatieontwikkeling een bedrag van € 326.000 in de exploitatie geraamd. Dit bedrag wordt aan de reserve Frictiekosten onttrokken. Per saldo zijn deze mutaties budgettair neutraal (zie ook onder Mutaties reserves). Baten reisdocumenten / Afdracht reisdocumenten Er worden meer documenten aangevraagd dan voorzien ten tijde van de begroting, waardoor de baten hoger uitkomen dan de raming. Er is niet te bepalen wat hier de reden voor is. Bij de begroting is uitgegaan van het aantal te verlopen reisdocumenten. Voor de nieuwe berekening is nu een vergelijking gemaakt de aangevraagde documenten tot 1 augustus van het jaar 2022. Tegelijkertijd nemen ook de lasten toe; als de gemeente meer reisdocumenten verstrekt moet ook meer aan het Rijk afgedragen worden. 7
Vervallen mutaties voorziening onderhoud gebouwen In de begroting zijn onttrekkingen aan de voorziening onderhoud gebouwen geraamd. Omdat een actueel beheerplan ontbreekt is het inzetten van een voorziening voor onderhoud gebouwen niet mogelijk. Er kunnen dan ook geen onttrekkingen aan de voorziening plaatsvinden. Meicirculaire 2023 In de Meicirculaire 2023 is aangegeven dat Altena in het kader van de bommenregeling een bedrag van € 116.000 ontvangt. Deze ontvangst is verwerkt op programma 6a. De uitgaven die samenhangen met het ruimen van bommen worden op programma 1 geraamd. Per saldo is deze mutatie budgettair neutraal. Actualisatie voorziening pensioenen (oud-) wethouders Op basis van actuele informatie is de voorziening pensioenen (oud-) wethouders opnieuw berekend. Dit leidt tot een hogere storting in de voorziening. Actualisatie kapitaallasten De kapitaallasten van investeringen zijn op basis van een herberekening voor 2023 aangepast. Op programma 1 leidt dit in 2023 tot een nadeel van € 109.000. Verkiezingen Tweede Kamer november 2023 Vanwege de val van het kabinet vinden er op 22 november 2023 extra verkiezingen plaats voor de leden van de Tweede Kamer. Hiermee zijn lasten van € 90.000 gemoeid. Deze lasten waren niet voorzien. Mutaties reserves Voor het ramen van frictiekosten in de exploitatie vindt een onttrekking uit de reserve Frictiekosten plaats.
Zie ook de toelichting onder Actualisatie frictiekosten. Per saldo zijn deze mutaties budgettair neutraal.
8
Doelstelling is behaald / Op koers om doelstelling te behalen. Bijsturing nodig om doelstelling te behalen. Nog geen actie ondernomen of forse bijsturing nodig om doelstelling te behalen.
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
Status
Toelichting
Bestaanszekerheid De gemeente wil zicht krijgen op de inhoudelijke opgaven op het terrein van het maatschappelijk beleid. Daarbij willen we antwoord op de vraag hoe de relatie tussen de gemeenten en haar maatschappelijk partners vormgegeven wordt.
We stellen in 2022 een concept Maatschappelijke Agenda op.
Q1 2023
De ‘Maatschappelijke Agenda Sociaal Domein 2023’ is met en door de inwoners en maatschappelijke partners in 2022 opgesteld en juni 2023 vastgesteld.
Wij willen data inzetten om meer datagedreven keuzes te maken en in monitoring en evaluatie zicht te hebben op de impact van beleid
De monitor sociaal domein wordt geactualiseerd en doorontwikkeld; doorontwikkeling monitor/ strategisch informatiemanagement sociaal domein.
2023-2024
Er is gestart met de voorbereiding van het toekomstig Dashboard Sociaal Domein. In 2023 wordt een gesprek met de gemeenteraad gefaciliteerd over data en indicatoren.
We willen strategisch partnerschap ontwikkelen met de partijen in het sociaal domein.
We leggen de focus in de Maatschappelijke Agenda op duurzaam partnerschap.
Q4 2022
De KSG's van bestuurlijke vernieuwing en de MAG zijn in gesprek geweest om de middelen van de MAG (twee keer € 50.000) participatief in te zetten. Dit zal gaan aan de hand van een inwonersbudget waarvoor de raad de kaders heeft vastgesteld in juni 2023.
9
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
De opgaven in het sociaal domein richten zich op het herstellen van bestaanszekerheid (financieel en sociaal-maatschappelijk), het vergroten van kansengelijkheid en het makkelijker maken van gezond leven.
We maken de middelen passend aan de opgaven.
2022-2023
De raad heeft de bezuinigingen in het sociaal domein afgerond, omdat de financiële middelen niet meer passend waren bij de maatschappelijke opgaven. De opgaven hebben in de eerste helft van 2023 een plek gekregen in meerdere landelijke akkoorden (GALA, Integraal Zorg Akkoord, Hervormingsagenda Jeugd). De inspanningen die we in Altena moeten leveren voor uitvoering van die akkoorden, vertalen we zo goed mogelijk in de Tweede Bestuursrapportage 2023 en de Begroting 2024. Omdat de akkoorden nog uitwerkingsvraagstukken bevatten, zal mogelijk bijsturing nodig zijn bij de Eerste Bestuursrapportage 2024.
Bij onze schaalgrootte past dat we meer en meer (mee)bepalend willen zijn in regionaal verband.
•
Q1 2023
De Maatschappelijke Agenda is een lokaal product waarin onze gemeentelijke prioriteiten en ambities zijn vastgesteld. Het eindproduct is niet gedeeld op regioniveau, maar de ambities zijn leidend voor de Altena inbreng bij regionale overleggen. Op diverse thema’s (zoals vluchtelingen en statushouders, WMO, Geweld in Afhankelijkheidsrelaties, WBO Jeugd en de Regionale Educatieve Agenda) wordt er samenwerking gezocht met de regiogemeenten.
MidZuid is een belangrijke partner van de gemeente. De samenwerking tussen de gemeenten, MidZuid/WSP en de markt moet beter om de ambities maximaal te verzilveren.
Samen met het nieuwe bestuur van MidZuid en de gemeenten doorlopen we het proces in 2022 en nemen we 2023 besluiten over de positie en de financiële toekomst van MidZuid / Besluit over de positie en de financiële toekomst van MidZuid. Ingezet wordt op een meer integrale werkwijze en aanpak, waarbij duidelijk is waar MidZuid wel van is en waar zij niet van is.
2023
In juli heeft het Algemeen Bestuur van MidZuid de gemeenschappelijke taken van MidZuid herbevestigd. Deze basistaken (Wsw, beschut werk en (detacherings-) banen) vormen een belangrijk fundament voor de verder uitwerking van de meerjarenstrategie “MIdZuid 2035” en de plannen over de huisvesting van MidZuid.
•
We delen de Maatschappelijke Agenda met de regiogemeenten. We leveren onze bijdrage in themateams om de samenwerking in de regio Baronie verder te intensiveren.
10
Status
Toelichting
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
Status
Toelichting
Kansengelijkheid We zijn als gemeente verantwoordelijk voor de organisatie van jeugdhulp. Uitgangspunt is dat de zorg dicht bij de jongeren beschikbaar is.
We leggen de regiovisie op jeugd ter vaststelling voor aan de raad.
2022
In Q3 2022 is de regiovisie Jeugd door de raad vastgesteld.
Alle jeugdregio's zijn aan de slag met de implementatie van de Norm voor Opdrachtgeverschap (NvO) Jeugd. Wij sluiten aan bij de NvO om de inkoop van onze jeugdregio vorm te geven.
Het proces rond de inkoop en aanbesteding op jeugdzorg gaan we zorgvuldig organiseren en professionaliseren. We leggen in de tweede helft van 2022 keuzes voor aan de raad omtrent de vormgeving van de samenwerking en de governancestructuur.
2024
De wens om voorzieningen dicht bij huis te kunnen aanbieden is vertaald in de regionale visie op jeugdhulp. De visie is vertaald naar een strategie voor implementatie. De strategie gaat niet alleen over regionaal inkopen en aanbesteden, maar omvat ook het versterken van de sociale basis in de eigen gemeente, het versterken van het lokale toegangsteam, formaliseren van regionale samenwerking en het inrichten van een permanente leercyclus met partners. Na consultatie van alle betrokken partners, inclusief de gemeenteraad, stelt het college de strategie in september vast. In het strategieplan blijkt dat de veranderopgave voor de komende twee jaar zeer omvangrijk is. In april is gestart met een inventarisatie van wat dit vraagt van de organisatie. Naar aanleiding daarvan is de regionale programmaorganisatie geïntensiveerd, en is in Altena een projectleider implementatie aangesteld. In de landelijke Hervormingsagenda Jeugd kondigt het Rijk een nieuwe ministeriele regeling aan voor de organisatie van jeugdhulpregio's. Het blijft nog onduidelijk wanneer deze regeling er komt, en wat de eisen worden voor governancestructuur en indeling
11
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
Status
Toelichting van jeugdhulpregio's. Op basis van een afwegingskader is in het strategieplan vooruitlopend een voorstel gedaan voor een governancestructuur voor een Gemeenschappelijke Regeling (GR). Deze wordt verder uitgewerkt in een uitvoeringsagenda.
Gezond leven Vitaal Altena staat voor een vitale plattelandsgemeente met gezonde en gelukkige inwoners. Het programma Vitaal Altena heeft vijf strategische doelen. Deze sluiten aan bij het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) en het Beleidskader Vitaal Leven en zijn geïntegreerd in het programma Vitaal Altena; 1. Gezondheid staat meer centraal in onze fysieke en sociale leefomgeving 2. We zetten meer in op het versterken van de sociale basis 3. We zetten meer in op preventie en gezonde leefstijl 4. We stimuleren jong en oud om meer te sporten en te bewegen 5. We staan samen voor een vitalere plattelandsgemeente Wij willen het gebruik van middelen terugdringen.
Binnen de programmalijnen wordt uitvoering gegeven aan de Integrale Aanpak SPUK/GALA, het beleidskader Vitaal Leven en projecten en initiatieven ter bevordering van de transitie naar vitaal mens en platteland.,
De komende vier jaar is gemeente Altena aangehaakt bij het project Opgroeien in een Kansrijke Omgeving (OKO), onder begeleiding van het Trimbos Instituut. OKO is een preventieve aanpak gericht op het creëren van een positieve omgeving voor jongeren zodat zij gezonder en
12
Per 1 januari 2023 is het programma Vitaal Altena gestart. In de opbouwfase wordt gewerkt aan het inrichten van een programmateam en het opstellen van een programmaplan. In het participatietraject zijn de strategische doelen en de maatschappelijke effecten bepaald. Hierbij zijn onze maatschappelijke partners, ondernemers, kennisinstellingen en inwoners bij betrokken. Op ambtelijk niveau zijn beleidsadviseurs van verschillende disciplines aangesloten en wordt er reeds uitvoering gegeven aan het beleidskader Vitaal Leven, Sportakkoord en Leefstijlakkoord. Projecten en initiatieven binnen de verschillende programmalijnen worden opgepakt. Vanaf april 2023 is een projectleider bezig met haalbaarheidsonderzoeken naar mogelijke vitaliteitscentra in samenwerking met ondernemers en partners en sluiten we aan bij de Regio Deal West Brabant Brede Welvaart. Q1 2023 Q1 2024 Q1 2026
In oktober 2022 is de eerste OKO-monitor afgenomen bij de vierdeklassers van de VO-scholen in Altena. Resultaten van de monitor zijn in mei besproken met lokale partners waaronder de VOscholen, dorpsraden, sportverenigingen, kerken en professionals in het veld. Met deze partners zijn 4 speerpunten gekozen om mee aan de slag te gaan. Vanaf september starten 4 werkgroepen met lokale
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
gelukkiger opgroeien en hun middelengebruik afneemt.
Status
Toelichting partners om deze speerpunten uit te werken naar beleid. Uiterlijk Q1 2024 is dit beleid bepaald en starten we met de uitvoering.
Het project Opgroeien in een Kansrijke Omgeving verloopt volgens een vaste cyclus. Na onderzoek onder de jongeren worden deze uitkomsten als basis gebruikt voor de acties. In 2022 wordt er een 0-meting uitgevoerd, in het najaar 2023 wordt er opnieuw een meting uitgevoerd. Daarna wordt het een tweejaarlijkse cyclus. We zetten in op preventie. De speerpunten zijn: • • •
We borgen de initiatieven en acties uit het leefstijlakkoord in de samenleving.
Q4 2023
roken: de rookvrije generatie en de rookvrije zwangerschap; overgewicht: gezonde voeding en meer bewegen; problematisch alcoholgebruik: alcoholgebruik onder de 18 jaar en door zwangeren en problematisch drankgebruik bij volwassenen en ouderen.
Naar aanleiding van de uitkomsten van de dialoogsessie OKO, zullen werkgroepen gevormd worden die aan de slag gaan met het uitwerken van concrete acties, met als hoofddoel het terugdringen van middelengebruik (waaronder roken). Aansluitend daarop wordt vanuit het Leefstijlakkoord een start gemaakt met het stimuleren van rookvrije sportclubs. Gekoppeld aan de motie Rookvrije bushokjes van de jongerenraad, wordt er onderzoek gedaan naar de haalbaarheid en mogelijkheden voor het ontmoedigen van roken bij bushokjes in de gemeente. Het onderzoek wordt naar verwachting in oktober afgerond. Dit jaar neemt gemeente Altena deel aan de coalitie Kansrijke Start. Deze coalitie richt zich op de eerste 1.000 dagen van het kind. De JGZ is gestart met prenatale huisbezoeken, Voorzorg en Stevig Ouderschap. Deze interventies richten zich op het ondersteunen van kwetsbare ouders.
13
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
Status
Toelichting In samenwerking met de GGD zijn diverse scholen aan de slag gegaan met de Gezonde Schoolaanpak.
Wij willen een dementievriendelijke gemeente zijn.
Samen met netwerkpartners en de gemeenschap initiëren we projecten rondom dementie.
2023
-
-
-
14
De uitkomsten van het onderzoek ‘Een fijne dag voor thuiswonende mensen met dementie’ zijn tijdens een openbare bijeenkomst in april gepresenteerd aan lokale partners en inwoners. Hier is besproken hoe we thuiswonende mensen met dementie actiever kunnen laten deelnemen aan de samenleving. Aanbevelingen uit het onderzoek en uitkomsten van de dementiescan Alzheimer NL worden vertaald naar een plan van aanpak dementievriendelijke gemeente 2023-2026. Dit wordt ontwikkeld in samenspraak met lokale partners en is in Q4 gereed. Uitvoering van acties die volgen in 2023: o Ontwikkelen en verspreiden animatiefilm over dementie (Q4 2023 gereed) o Opstellen en verspreiden informatiefolder dementie (Q4 2023 gereed) o Benaderen groepen in samenleving (waaronder de sportverenigingen) met voorlichting/training over dementie i.k.v. bewustwording en omgaan met de doelgroep (vanaf Q4 2023, doorlopend in 2024) o 9 oktober 2023: theatervoorstelling Matzer voor inwoners i.k.v. vergroten bewustwording over dementie.
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
Status
Toelichting o
Inzet kwartiermaker voor realisatie van niet-geïndiceerde ontmoetingsplaats voor mensen met dementie
Wij willen eenzaamheid bestrijden.
We maken afspraken met verenigingen om (sociaal) isolement onder ouderen te verkleinen.
2023
Verschillende verenigingen en dorpshuizen hebben in de afgelopen periode een ontmoetingsactiviteit voor ouderen georganiseerd. We kijken daar met hen op terug en zien hoe we continuïteit kunnen aanbrengen. Daarnaast zoeken we verenigingen om uitbreiding te realiseren.
Wij zetten in op positieve gezondheid en maken een integraal plan van aanpak gericht op de clusters Sport & Bewegen, Gezondheid & Preventie en versterking sociale basis. Dit in het kader van het Gezond en Actief Leven Akkoord
In 2023 stellen van een integraal plan van aanpak GALA op, met de beleidskaders gezondheid en sport/bewegen als onderlegger. Wij zetten de middelen van uit de brede SPUK op een integrale wijze in om onze doelstellingen te behalen.
Q3 2023
De GALA-middelen voor 2023 zijn aangevraagd en beschikt. Het integraal plan aanpak is in afrondende fase en zal voor de deadline van 1 oktober 2023 worden ingediend.
15
(bedragen x € 1.000)
2023
2024
2025
2026
2027
Opvang vluchtelingen Oekraïne baten
5.120 V
-
-
-
-
Opvang vluchtelingen Oekraïne lasten
5.120 N
-
-
-
-
Regionaal uitvoeringsbudget Beschermd Wonen
360 V
436 V
-
-
-
Jaarrekeningresultaat 2022 Beschermd Wonen
344 V
-
-
-
-
Meicirculaire 2023 - vervallen Brede impuls combifuncties
206 V
206 V
206 V
-
-
Budget programma NvO
176 V
-
-
-
-
Meicirculaire 2023 - Begeleidingsverg. beschut + regulier
93 V
93 V
93 V
93 V
93 V
Coronabudget Welzijn en Leefstijl
75 V
-
-
-
-
Meicirculaire 2023 - Aanpassen IU participatie WSW
245 N
232 N
208 N
202 N
130 N
Meicirculaire 2023 - Leerlingenvervoer Oekraïne
77 N
-
-
-
-
Deelnemersbijdrage GGD
70 N
148 N
200 N
255 N
356 N
Bijstelling Oog voor elkaar
48 N
57 N
57 N
57 N
57 N
Diverse mutaties < 50.000
150 N
71 N
43 N
42 N
62 N
Totaal 2. Altena Samenredzaam
663 V
227 V
209 N
464 N
512 N
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
663 V
227 V
209 N
464 N
512 N
2. Altena samenredzaam
Mutaties reserves 2. Altena Samenredzaam
Totaal Mutaties 2. Altena Samenredzaam Totaal 2. Altena Samenredzaam
Opvang vluchtelingen Oekraïne Op basis van het beschikbare normbedrag van het Rijk is een raming van de lasten en baten in het kader van de opvang van vluchtelingen uit Oekraïne. Per saldo is deze mutatie budgettair neutraal. Regionaal uitvoeringsbeleid Beschermd Wonen Voor het jaar 2023 wordt een positief exploitatiesaldo van de gemeenschappelijke regeling Beschermd Wonen verwacht. Net als eerdere jaren overstijgt het ontvangen regionaal uitvoeringsbudget de bestedingsprognose. De begroting van Beschermd Wonen is daarop aangepast, het positieve resultaat komt terug naar de deelnemende gemeenten. Voor Altena gaat het in 2023 om een bedrag van € 360.000. Voor 2024 wordt eenzelfde ontwikkeling verwacht, aangegeven is dat Altena in 2024 een bedrag van € 436.000 zal ontvangen. Jaarrekeningresultaat 2022 Beschermd Wonen In de loop van mei van dit jaar is het definitieve bedrag over 2022 aan de deelnemende gemeenten gemeld. Voor Altena betrof het een bedrag van € 344.000. Deze ontvangst kon vanwege het late moment niet meer in de Jaarrekening 2022 verwerkt worden.
16
Budget programma NvO Jeugd Het budget voor het regionale programma Norm voor Opdrachtgeverschap (NvO) wordt in 2023 om twee redenen vermoedelijk niet volledig besteed. Ten eerste omdat in de begroting een reservering is gemaakt voor het afkopen van ambtelijke inzet, die niet nodig is gebleken omdat de inzet door eigen medewerkers is geleverd. Ten tweede omdat posities in het regionaal programmateam langere tijd niet ingevuld zijn geweest. Gevolg hiervan is dat activiteiten achterlopen op de planning. Deze zullen doorschuiven naar 2024. De overheveling van het niet benutte budget wordt betrokken bij de besluitvorming over de Jaarrekening 2023. Meicirculaire 2023 Uit de Meicirculaire 2023 vloeien mutaties voort met betrekking tot begeleidingsvergoeding beschut + regulier en leerlingenvervoer Oekraïne. Verder vindt een aanpassing plaats in de integratieuitkering participatie WSW. Coronabudget Welzijn en leefstijl Van het coronabudget voor Welzijn en Leefstijl wordt in 2023 een bedrag van € 75.000 niet besteed. Dit bedrag valt vrij. Deelnemersbijdrage GGD De deelnemersbijdrage GGD stijgt. In het AB van 6 juli 2023 is de begroting van de GGD vastgesteld. Naar aanleiding van de begroting dient de bijdrage vanuit Altena in de gemeentelijke begroting te worden bijgesteld. Dit mede als gevolg van een CAO-wijziging.
In de begroting wordt de gemeentelijke bijdrage meerjarig correct vertaald. In 2023 ligt de oorzaak in beleidsmutaties, vanaf 2024 stijgt de bijdrage als gevolg van de Cao-ontwikkelingen bij de GGD. Bijstelling Oog voor elkaar SW CAO De Cao Sociaal Werk is opnieuw vastgesteld. Dit heeft gevolgen voor de personeelskosten van de zes onderdelen van de subsidietender Oog voor Elkaar in de jaren 2022-2024. De hogere lasten die hieruit voortvloeien zijn vanaf 2023 in de begroting verwerkt. Motie Menstruatiearmoede In de post Diverse mutaties < € 50.000 is de financiële verwerking van de motie Menstruatiearmoede van 7 februari 2023 opgenomen. Met deze motie heeft de raad het college opgedragen te inventariseren hoe bestaande uitgiftepunten van menstruatieproducten in Altena het beste ondersteund kunnen worden. Zoveel mogelijk vrouwen en meisjes moeten in de gelegenheid gesteld worden om gebruik van deze uitgiftepunten te maken. Daartoe wordt voorgesteld zogenaamde Menstruatieproducten Uitgifte Punten (MUP) te ontwikkelen. Dit gebeurt met behulp van de inzet van het Armoedefonds, waaraan de gemeente een bijdrage betaalt passend bij het aantal jaarlijks bestelde pakketten met producten. In de raming wordt uitgegaan van 900 gebruikers. Daarnaast onderzoeken we op welke wijze meer voorlichting gegeven kan worden over menstruatie aan meisjes en vrouwen.
Er is voor gekozen in 2023 en 2024 te starten en te kijken hoe de uitgiftepunten benut worden. Een eventueel vervolg na 2024 wordt ingepast in het beleid op het gebied van bestaanszekerheid.
17
Armoedefonds MUP - pakketten
2023
2024
2025
2026
2027
18 N
20 N
-
-
-
-
5N
-
-
-
Armoedefonds MUP - uitvoeringskosten
18
Doelstelling is behaald / Op koers om doelstelling te behalen. Bijsturing nodig om doelstelling te behalen. Nog geen actie ondernomen of forse bijsturing nodig om doelstelling te behalen.
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
Status
Toelichting
Kansengelijkheid Voor herstel en ontwikkeling van het onderwijs tijdens en na corona heeft de overheid het Nationaal Programma Onderwijs in het leven geroepen. Met de middelen investeren we in de sociaalemotionele en cognitieve ontwikkeling van leerlingen en studenten en in het inhalen van coronavertragingen.
We hebben het NPO-plan in 2022 met uw raad gedeeld. De middelen kunnen ingezet worden tot en met schooljaar 2024-2025. We investeren in formatie-uitbreiding voor functies in team Toegang die veel met het onderwijs samenwerken en investeren in het verbeteren van de mentale belastbaarheid en weerbaarheid van jongeren.
2022-2025
Wij willen de samenwerking verbeteren tussen onderwijs en jeugdhulp.
We brengen de resultaten van het onderzoek naar de afstand tussen onderwijs en de jeugd in kaart en voeren verbeteringen door. We hebben hiervoor een visie en uitvoeringsplan opgesteld. De visie met bijbehorend financieel voorstel wordt in december 2022 aan uw raad voorgelegd.
2022
19
Veel interventies uit het NPO-plan zijn inmiddels afgerond en een eerste voortgangsrapportage is gedeeld met uw raad. De voorbereidingen voor de opzet van onderwijszorgarrangementen bij sbo De Akker zijn inmiddels afgerond en kan na de zomervakantie (schooljaar 2023-2024) van start gaan. De looptijd van het NPO is verlengd tot het schooljaar 2024-2025. De aankomende periode zullen we in onderlinge afstemming met de kinderopvang en het onderwijs gaan bekijken waar de restmiddelen van het NPO aan besteed gaan worden. Vanuit het uitvoeringsplan Verbinding onderwijs kinderopvang en jeugdhulp focussen we in 2023 enerzijds op een gezamenlijk werkproces voor de verbinding tussen kinderopvang, scholen en gemeente en anderzijds op (kansrijke) zaken die we snel en gemakkelijk kunnen oppakken, zoals het inregelen van een casusoverleg voor 0-5 jaar, het aansluiten van de gemeente bij de zorgoverleggen binnen het onderwijs en het realiseren van een betere
Wat willen we bereiken?
Goede, duurzame en toekomstbestendige onderwijshuisvesting waar schoolbesturen eigentijds onderwijs kunnen verzorgen in een veilige, uitdagende leeromgeving waar de leerling centraal staat. Huisvesting die een multifunctionele rol in het dorp of de wijk mogelijk maakt door samenwerking met kinderopvang en andere maatschappelijke partners die een rol kunnen spelen in de ontwikkeling van een kind.
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
We houden de gemeenteraad op de hoogte van de stand van zaken van de uitvoering van het IHP: • • • • • •
Doorlopend
MFA Almkerk Vervanging Duroxvleugel Altenacollege Kindcentrum Werkendam Brede school Genderen Brede school Wijk en Aalburg Brede school Veen
Status
Toelichting overdracht in de doorgaande zorg- en leerlijn van kinderopvang tot en met vervolgonderwijs. Daarnaast zijn er op dit moment vier verbindingsfunctionarissen onderwijs-jeugdhulp actief in Altena. Zij zijn de verbindende schakel tussen onderwijs en jeugdhulp, maar werken vooral preventief. We hebben de monitor aansluiting onderwijsjeugdhulp (over de samenwerking tussen onderwijs en gemeente) begin 2023 opnieuw afgenomen. De resultaten worden momenteel in kaart gebracht. We starten in september 2023 met een onderwijszorgarrangement bij sbo De Akker, waarbij onderwijs- en zorgondersteuning in de klas wordt verleend door 1 hulpverlener. Bij de MFA Almkerk heeft de architect het definitief ontwerp afgerond en is gestart met de aanbesteding van de aannemer. De bouw van de Duroxvleugel loopt. Voor kindcentrum Werkendam, brede school Genderen, brede school Wijk en Aalburg en brede school Veen zijn de architecten gestart met de voorlopige ontwerpen en zijn de aannemers geselecteerd.
Gezond leven Wij willen gezonde voeding promoten.
Samen met de GGD arrangeren we projecten om gezonde voeding te promoten (uitvoering Gezonde School-aanpak)
Doorlopend
Het is de balans tussen verschillende levensgebieden waarbij veerkracht een
We ontwikkelen specifiek beleid om de (mentale) veerkracht van jongeren te versterken.
2022-2023
20
De GGD geeft in samenwerking met diverse scholen uitvoering aan de Gezonde School Aanpak. Daarnaast worden vanuit het programma Circulair Voedselsysteem en programma Vitaal Altena diverse projecten geïnitieerd die aansluiten bij dit doel. In zowel het integrale plan van aanpak GALA en het (nog vast te stellen) preventief jeugdbeleid is
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
centrale rol speelt. Wij willen onze jongeren in staat stellen om de dingen te doen die voor hen van waarde zijn.
We koesteren het sportieve karakter van Altena, door sportverenigingen te ondersteunen en in te zetten op meer sportmogelijkheden in de buitenruimte.
Status
Toelichting aandacht voor de mentale veerkracht van jongeren. Door middel van de inzet van het jongerenwerk, een collectief trainingsaanbod en de praktijkondersteuner jeugd bij de huisarts werken we hieraan. De jongerenwerkers en de activiteitenbegeleider hebben hier een actieve rol in. En ontmoeten de jongeren tijdens de vele uitdagende en uitnodigende activiteiten die gedurende het gehele jaar worden georganiseerd. Het afgelopen jaar hebben zij activiteiten georganiseerd zoals Jong Altena Bakt, Altena Presenteert, Carspotters Event en Drijf-in Altena. Daarnaast houden ze zich ook bezig met het opzetten van inloopavonden, om zo via een laagdrempelige manier in contact te komen met de jongeren.
• •
•
• • •
De inzet van buurtsportcoaches wordt verder ontwikkeld. We bieden de raad een toekomstvisie aan waarin we de verschillende scenario's uitwerken voor de sportverenigingen in Almkerk en Nieuwendijk. Eventuele samenvoeging en locatiekeuzes nemen we daarbij mee. We faciliteren verenigingen die naast sporten ook hun maatschappelijke bijdrage voor de specifieke doelgroepen willen vergroten. We onderzoeken de bredere benutting van de sportaccommodaties. We gaan verenigingen en sportmogelijkheden meer verbinden. We evalueren de samenwerking met de sportraad.
21
Q4 2022
•
Q4 2022
•
Doorlopend
Doorlopend
•
Doorlopend 2023 •
Op basis van het herijkte Sportakkoord en de motie vanuit de raad voor uitbreiding van de buurtsportcoaches en verenigingsondersteuning is de inzet van de buurtsportcoaches vertaald in de begroting 2024. De uitkomsten van het onderzoek naar een mogelijke nieuwe locatie voor de sportverenigingen in Almkerk en Nieuwendijk zullen worden meegenomen met de dorpsstrategie/gebiedsvisie die dit jaar voor Almkerk wordt opgesteld. Diverse sportverenigingen hebben in 2022 een bijdrage geleverd op thema's zoals inclusieve samenleving, dementie en eenzaamheid. In 2023 zijn we met enkele verenigingen in gesprek geweest. In het onderzoek om te komen tot een nieuw accommodatiebeleid nemen we de brede benutting van de sportaccommodatie mee. Dit
Wat willen we bereiken?
We willen investeren in het verhogen van de kwaliteit en toegankelijkheid van bestaande sportlocaties en in het verduurzamen van de gemeentelijke accommodaties.
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
•
We evalueren de sportsubsidies en de maatschappelijke effecten daarvan.
Q4 2022
We leveren een strategisch accommodatiebeleid voor de maatschappelijke accommodaties.
Q4 2023
2023-2025
22
Status
Toelichting onderzoek is naar verwachting eind 2023 afgerond. • De regisseur Sportakkoord brengt sinds Q3 2022 partijen samen. Dit wordt gecontinueerd en ook vanuit het programma Vitaal Altena zal het verbinden een prominente taak zijn. • De evaluatie over de de sportraad heeft in Q1 2023 plaatsgevonden. De sportraad zal (on)gevraagd advies blijven geven, waarbij de focus ligt op een sterke organisatie en een Vitaal Altena. • In 2022 is de subsidieregeling Sport en Bewegen technisch geëvalueerd, waarna enkele kleine technische aanpassingen in de regeling zijn doorgevoerd. De subsidieregeling Buitensportaccommodatie staat op de planning om in Q4 te worden geëvalueerd. Ook zal dan een inhoudelijke evaluatie van de regeling Sport en Bewegen plaatsvinden (afronding in 2024). Afhankelijk van de conclusie(s) zal de regeling in 2024 worden aangepast. De uitgangspuntennotitie Strategisch accommodatiebeleid voor maatschappelijk vastgoed is in Q3 in de raad besproken. Hierbij zijn wensen en bedenkingen opgehaald. Inmiddels is gestart met de verdere uitwerking van de Nota Strategisch accommodatiebeleid voor maatschappelijk vastgoed. De raad heeft in februari 2023 het krediet vastgesteld voor de uitbreiding, renovatie en verduurzaming van d’Alburcht in Wijk en Aalburg. Inmiddels zijn de voorbereidingswerkzaamheden hiervoor gestart.
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
Status
Toelichting
Visie op Werken in Altena 2023 Het realiseren van de ambities en doelstellingen uit de Visie op Werken in Altena.
•
Faciliteren realisatie maritieme campus (inclusief projectplan en rol gemeente).
•
•
•
We stellen een uitvoeringsagenda op ter uitwerking van de Visie op Werken in Altena. We voeren de acties uit de uitvoeringsagenda uit. Dit doen we door te stimuleren, faciliteren, verbindingen te leggen en mee te werken aan marktinitiatieven.
Q4 2023
We werken het plan voor de maritieme campus verder uit. We stellen een projectplan op inclusief rolverdeling.
2023-2025
2023-2026
De concept Uitvoeringsagenda Visie op Werken 20232026 is in maart 2023 met een RIB voor wensen en bedenkingen voorgelegd aan de gemeenteraad. Op basis van de wensen en bedenkingen die bij de Altenatafel van 4 april 2023 zijn opgehaald en afhankelijk van de kadernota 2024 wordt het stuk aangescherpt en eind 2023 voor vaststelling aangeboden aan het college. Ondertussen wordt al nadrukkelijk de verbinding gelegd met de actieagenda arbeidsmarkt. Er wordt gewerkt aan het opzetten van de economische adviesraad en de subsidieregelingen voor de het cofinancieringsfonds. Een marktverkenning en haalbaarheidsstudie wordt uitgewerkt. Dit moet resulteren in een businesscase. Op basis hiervan kan de rol van de gemeente in de campus worden bepaald. De businesscase wordt eind 2023 afgerond. Op initiatief (en kosten) van WMI is de fysieke pilotcampus ingericht en in gebruik genomen. De huidige activiteiten van WMI kunnen vanuit de pilotcampus verder worden uitgebouwd. De ervaringen dienen als vliegwiel en input voor de verdere uitwerking van de bovengenoemde plannen voor de maritieme campus.
Natuur, landschap en water Kernkwaliteiten van ons waardevolle landschap beschermen.
• •
We brengen kernkwaliteiten in kaart of maken ze zichtbaar. We toetsen ontwikkelingen op bescherming van de landschappelijke kernkwaliteiten en bieden hiervoor een handreiking.
23
2023 2023 en verder
Het landschapsbeleid in Altena wordt vanaf 2023 en verder tegen het licht gehouden om hiermee het landschap in Altena goed te beschermen en te ontwikkelen.
Wat willen we bereiken?
Behoud en vergroten van biodiversiteit.
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
•
Binnen de Gebiedsgerichte aanpak (GGA) voor het gebiedsprogramma voor het NPLG volgen we deze beschermende lijn.
•
Natuurinclusief en klimaatadaptief bouwen krijgen concrete invulling in ons beleid en laten we integraal meenemen bij ruimtelijke ontwikkelingen. We geven uitvoering aan de uitvoeringsagenda klimaatadaptatie. Binnen de GGA voor het gebiedsprogramma voor het NPLG nemen we als doelen het behoud en het vergroten van biodiversiteit mee. Bij de transitie is het een kans.
2022 (op basis van andere bronnen) en verder 2023 en verder
• •
Status
vanaf 2022
Toelichting
Het opstellen van duurzaam bouwbeleid is inmiddels opgestart. Naar verwachting wordt dit project eind 2023 of begin 2024 afgerond. (1e subsidie aan projecten verstrekt, vervolgaanvraag volgt), uitvoering loopt door in 2024 en verder.
vanaf 2022
Gebiedsgerichte Aanpak groenblauw (NPLG), waaronder agrarische sector Beter inzicht verwerven in de vraagstukken en uitdagingen van onze agrarische sector.
We verwerven inzicht over de wijze waarop agrarische ondernemers in Altena tegen hun toekomst aankijken.
2023
Alle gebiedspartijen hebben gereageerd op het Mé mekoare rapport, met daarin de bouwstenen voor het gebiedsproces. Op basis van die reacties wordt het GGA gebiedsproces Polder van de Toekomst verder georganiseerd. Focus ligt op het in kaart brengen van de opgaven en vanuit die opgaven gericht projecten op te zetten en samenwerking te organiseren. Als onderdeel van deze opgaven krijgen we beter zicht op de afhankelijkheden en raakvlakken tussen de landbouw en de natuur van de Biesbosch. Binnen de gebiedstafel Biesbosch zijn verregaande gesprekken gevoerd over de governance, rollen en verantwoordelijkheden rondom de Biesbosch. In de tweede helft van 2023 wordt dit geformaliseerd.
24
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
We faciliteren de agrarische sector (onder andere ruimte voor duurzame agrarische bedrijfsontwikkeling, perspectief blijvers en stoppers, kavelruil, Altena als experimenteergebied).
•
We halen gericht ruimtelijke belemmeringen in de eigen regelgeving weg (Omgevingsplan Altena), ook in samenwerking met andere overheden. In het op te stellen grondbeleid nemen we ook op op welke wijze de transitie van de landbouw kan worden ondersteund, bijvoorbeeld door kavelruil.
2023-2026
Binnen de gemeente zijn de processen rondom Piekbelasters (LBV/LBV+) ingericht. Andere nationale maatregelen en uitvoeringskaders volgen naar verwachting later dit jaar en volgend jaar. Er is goed zicht op de opgaven die vanuit nationaal en provinciaal beleid op ons afkomen. De eerste stappen zijn gemaakt om dit naar lokale opgaven (en positionering) te vertalen. Deze vormen de basis voor het ondersteunen van de agrarische sector via het ondersteuningsnetwerk, casustafel en ruimtelijke kaders/plannen.
De belangen en kansen van Altena stevig positioneren in het gebiedsprogramma dat provincie Noord-Brabant moet indienen voor het NPLG.
•
We participeren proactief in GGA's en gebiedsprogramma NPLG. We versterken de samenwerking met het Waterschap.
2023
Altena neemt deel aan verschillende overlegtafels en er is regelmatig contact met de Provincie. We hebben samen met gebiedspartijen inbreng geleverd op de uitvraag van de provincie in het kader van het BPLG. Aanvullend hebben we een propositie ingediend bij de provincie, voor financiële ondersteuning van de gebiedsprocessen. We zijn gestart met op het opstellen van een position paper, waarmee we ons nóg steviger kunnen positioneren in de regio. De samenwerking met het Waterschap verdient nog meer aandacht.
•
•
2022 en verder
Status
Toelichting
Bedrijventerreinen We willen vestigingsruimte bieden aan bedrijven die meerwaarde opleveren voor Altena als het gaat om werkgelegenheid en/of aansluiting bij de topsectoren.
•
We zorgen voor de ontwikkeling en uitgifte van SRBT Giessen.
•
We ronden de ruimtelijke verkenning voor een nieuw bedrijventerrein in Werkendam-Noord af.
•
We brengen het vervolgproces voor de definitieve locatiekeuze voor het nieuwe
25
Inmiddels zijn met het ROB selectiecriteria opgesteld voor de uitgifte. Het bestemmingsplan is onherroepelijk en het bouwrijp maken wordt voorbereid. De verkenning is afgerond en we zijn gestart met het opstellen van een gebiedsvisie die eind van dit jaar moet leiden tot keuzes over onder andere een locatie voor de realisatie van het bedrijventerrein. Dit gebeurt met betrokkenheid van externe partijen en
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
bedrijventerrein Werkendam-Noord in beeld en doorlopen dat proces. •
Status
Toelichting stakeholders. Vooruitlopend op de definitieve keuze is op voor het bedrijventerrein mogelijk geschikte gronden het zogenaamde voorkeursrecht gemeenten gevestigd. De conceptbedrijventerreinagenda is opgesteld en de uitgangspunten zijn vastgesteld door de gemeenteraad. Deze vormen, samen met uitvoering van de verschillende acties uit deze agenda de bedrijventerreinenstrategie voor Altena.
We stellen een strategische visie op waarmee we de huidige en toekomstige koers bepalen voor onze bedrijventerreinen.
Maritiem Afronden en ondertekenen intentieovereenkomst insteekhaven.
De onderhandelingen over de (voorwaarden bij de) intentieovereenkomst lopen.
2023
Onderzoek haalbaarheid en uitwerking insteekhaven.
Naast onderhandelen over de voorwaarden van de intentieovereenkomst, bekijken we of een uitvoeringsagenda/plan voor realisatie van de werkhaven kan worden opgesteld en gestart.
2023
Blijvend ontwikkelingsmogelijkheden bieden aan het maritieme cluster in Werkendam (door een derde haven aan te (laten) leggen).
•
2023 en mogelijk verder
•
Als vervolg op het mirtonderzoek laten we vervolgonderzoek door voor haalbaarheid en realisatiemogelijkheden van een derde haven; waar mogelijk in combinatie met doelen uit het Programma Integraal Riviermanagement. Naast het al lopende overleg met provincie Noord-Brabant leggen we samen met de provincie contact met het ministerie/de ministeries om te kijken of zij kunnen bijdragen aan en (ook financieel) participeren in het haalbaarheidsonderzoek en een eventuele (MIRT-)verkenning. De voorbereiding van het gezamenlijke overleg is in volle gang.
26
De focus bij dit project ligt op dit moment niet op het sluiten van de intentieovereenkomst maar op onderzoek naar de haalbaarheid door diverse ontwikkelingen (prijsstijgingen, stikstof etc.) Het ROB is aan de slag met de uitvoering van een haalbaarheidsstudie die eind van dit jaar/begin volgend jaar wordt opgeleverd, vergezeld van een advies over een go / no go. Per april 2023 is een kwartiermaker gestart die het haalbaarheidsonderzoek van de haven verder vorm gaat geven en die verbinding legt met benodigde overheidsinstanties en brancheorganisaties. Het onderzoek naar meekoppelkansen maakt hier ook onderdeel van uit.
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen? •
Planning
Status
Toelichting
Daarnaast blijven we actief betrokken bij het Deltaprogramma en het Programma Integraal Riviermanagement, dat meerdere doelen dient (waaronder scheepvaart). Ook streven we naar ‘meekoppelkansen' met het Hoogwaterbeschermingsprogramma. Cultuur en cultuurhistorie
Het realiseren en actualiseren van de ambities uit de cultuurvisie.
•
We voeren de resterende acties uit de cultuurvisie 2019 uit.
2023 / 2024
•
Het uitvoeren van de resterende acties uit de Cultuurvisie 2019 wort vervolgd. Cultuuronderwijs en muziekonderwijs worden uitgevoerd en uitgebreid. Het muziekonderwijs van schooljaar 2022-2023 wordt geëvalueerd en de raad wordt in Q3 over de resultaten geïnformeerd. De Adviescommissie Cultuur wordt geëvalueerd en zij organiseert in september voor de tweede keer de Uitmarkt. We blijven de amateurkunst stimuleren met de subsidieregeling cultuurparticipatie, die bij het herijken van de cultuurvisie in 2024 herzien zal worden. Er wordt gewerkt aan de herbestemming van het oorlogsmuseum en het Visserijmuseum (zie hieronder). Ook het bibliotheekwerk wordt geëvalueerd (zie hieronder).
•
We evalueren de regeling Adviescommissie Cultuur Altena in samenwerking met de Adviescommissie Cultuur.
2023 / 2024
•
De Adviescommissie Cultuur evalueert haar werkzaamheden en de regeling Adviescommissie Cultuur in samenwerking met de beleidsadviseur. In 2023 is de Adviescommissie Cultuur vier keer bij elkaar gekomen om hierover te spreken. We informeren de raad in Q4 over de uitkomsten van de evaluatie.
27
Wat willen we bereiken?
Een duurzame toekomst voor de musea in Altena.
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
•
We stellen een nieuwe regeling op voor het stimuleren van de culturele sector (mede met het oog op de nasleep van corona).
2023 / 2024
•
•
We evalueren het bibliotheekwerk.
2023 / 2024
•
•
We evalueren en actualiseren de cultuurvisie.
2024
•
De opgehaalde informatie over de vitaliteit van de culturele organisaties en de ontwikkelingen die daaruit voortkomen, worden onder andere gebruikt als input voor de evaluatie en actualisatie van de cultuurvisie. Ook het herzien van de subsidieregeling cultuurparticipatie en het ophalen van informatie voor een museumregeling worden in dit traject meegenomen.
•
We zoeken naar / vinden een geschikte locatie voor het oorlogsmuseum in samenwerking met de Stichting Oorlogsmuseum Veen.
2023-2026
•
De gesprekken over het vinden van een geschikte locatie voor het oorlogsmuseum met Stichting Oorlogsmuseum Veen, Brabants Landschap en de provincie worden voortgezet.
28
Status
Toelichting We onderzoeken op welke manier we zo efficiënt mogelijk zo veel mogelijk relevante informatie kunnen verzamelen over de vitaliteit van alle culturele organisaties in Altena. Op basis van de opgehaalde informatie, wordt een passende subsidieregeling opgesteld waarmee we de culturele organisaties eenmalig financieel tegemoet te komen. We komen dit jaar nog met een voorstel en zullen de raad hierover informeren. We zijn in gesprek met Bibliotheek Altena om het bibliotheekwerk te evalueren. In Q3 informeren we de raad over de stand van zaken. De opgehaalde informatie vertalen we door naar een nieuwe samenwerkingsvorm met Bibliotheek Altena in 2024.
Wat willen we bereiken?
Een verdere verbetering van de leefbaarheid en levendigheid in de vesting Woudrichem door een integrale benadering en aanpak van initiatieven en projecten via de vestingagenda.
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
•
We dragen bij aan het haalbaarheidsonderzoek naar de doorontwikkeling van het Visserijmuseum en het vervolg hierop.
2024/2025
•
•
We maken afspraken met musea over uitvoering van taken op het gebied van cultuur, erfgoed en toerisme.
2024/2025
•
•
We zetten een subsidieregeling op voor de musea in gemeente Altena.
•
Het uitvoeringsprogramma ronden we af en stellen we vast. In samenwerking met betrokken partijen, onder andere in de vesting. Deze agenda bestaat uit culturele, ruimtelijke, economische en sociale onderwerpen. We voeren de vestingagenda Woudrichem uit.
2023
•
2023 - 2026
•
We stellen een uitvoeringsagenda op ter uitwerking van de Erfgoedvisie Altena 20222027. We voeren de acties uit de uitvoeringsagenda uit. Dit doen we onder meer door te stimuleren, faciliteren, samen te werken en nog meer naar buiten toe te treden. In de uitvoeringsagenda wordt ook extra aandacht besteed aan de waterlinies.
2023
•
We stellen een digitale kwaliteitsatlas vast.
2023
• Het realiseren van de ambities en verzilveren van kansen uit de Erfgoedvisie Altena 2022-2027.
•
•
We inventariseren en waarderen (wegen) voor het hele gemeentelijke grondgebied
•
29
Status
Toelichting
2023-2026 •
•
Het externe haalbaarheidsonderzoek is afgerond. Wij zijn in gesprek met het Visserijmuseum en o.a. de Provincie NBR over concrete vervolgstappen, gericht op herbestemming en verduurzaming van het Arsenaal. Streven is te komen tot een intentieovereenkomst tussen betrokken partijen (2023) gevolgd door een samenwerkingsovereenkomst (2024). Het beleid voor- en de afspraken met musea worden meegenomen in de actualisatie en herijking van de cultuurvisie in 2024. Op basis daarvan zal in 2025 ook een nieuwe subsidieregeling voor musea worden opgesteld. Het uitvoeringsprogramma wordt samen met inwoners, ondernemers, buurtverenigingen en andere maatschappelijke partijen opgesteld en afgerond. Naar verwachting is deze voor de zomer 2023 gereed. Uitvoering van acties en projecten vindt plaats in 2023 en later. De integrale uitvoeringsagenda erfgoed is in concept gereed maar moet nog worden afgestemd met de betrokken partijen. Naar verwachting zal hij eind 2023 aan het college worden aangeboden. Uitvoering van acties en projecten die voortkomen uit de uitvoeringsagenda vindt plaats in de periode 2023-2026. De concept kwaliteitsatlas is opgeleverd en besproken met de interne werkgroep.
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Planning
Status
Toelichting
de cultuurhistorische waarden en vormen op basis hiervan beleidsuitgangspunten voor het vervolg.
We vormen samen met de kerkeigenaren een visie op de kerkelijke gebouwen binnen de gemeente Altena.
•
We onderzoeken of we deze kwaliteitsatlas ook voor iedereen digitaal kunnen ontsluiten.
•
•
We stellen een kerkenvisie vast met decentralisatiegelden van het Rijk.
2024
•
•
Als dat nodig is, stellen we een uitvoeringsagenda op voor eventuele vervolgstappen.
2024 - 2025
•
Afstemming met de provincie en de externe klankbordgroep volgen nog. Hierna kan de definitieve kwaliteitsatlas worden opgemaakt en begin 2024 worden aangeboden aan de raad. Het is nog altijd de bedoeling om het rapport en de digitale kaartlagen open te zetten via een link op de gemeentepagina. Op 22 maart is de startbijeenkomst geweest van de kerkenvisie en zijn de individuele gesprekken met de kerken gestart. De input uit deze gesprekken bepaald de koers die we op gaan met de kerkenvisie. In 2023 nog niet van toepassing.
Recreatie en toerisme Een goede spreiding van de bezoekers aan Altena om de druk op sommige (kwetsbare) gebieden te reguleren.
•
•
•
We zorgen voor monitoring van bezoekers in de gemeente Altena, met speciale aandacht voor de Biesbosch We starten in samenspraak met de gebiedspartners met het opstellen van een plan voor bezoekersmanagement We realiseren het plan voor bezoekersmanagement.
30
2023
2023
2024
In nauwe afstemming met het Biesbosch Netwerk, VVV Biesboschlinie en andere betrokkenen wordt in 2023 een passende aanpak opgesteld voor bestemmingsmanagement in Nationaal Park de Biesbosch, de schil rondom de Biesbosch en de rest van de gemeente Altena. De verwachting is dat het plan van aanpak in het najaar in het Biesboschnetwerk besproken wordt. Met bestemmingsmanagement bedoelen we alle inspanningen die gericht zijn op het realiseren van een zo groot mogelijke positieve impact van het gastvrijheidsdomein voor een specifiek gebied. De positieve impact bestaat uit sociale, ecologische en economische waarde. Bestemmingsmanagement draagt bij aan de kwaliteit van leven voor inwoners, de optimalisatie van bezoekerservaringen, de balans tussen recreatie en natuur en een