Bijlage Ruimtelijke onderbouwing bij RV VVGB Koolmeespad-Essenveldlaan Andel

RUIMTELIJKE ONDERBOUWING

Koolmeespad, Andel Gemeente Altena NieuwBlauw Stedenbouw en landschapsarchitectuur

RUIMTELIJKE ONDERBOUWING

Koolmeespad, Andel Gemeente Altena

OPDRACHTGEVER Bouwlinie B.V.

ONDERDELEN Ruimtelijke onderbouwing Bijlagen bij de ruimtelijke onderbouwing

PROJECTIDENTIFICATIE Datum: 30-05-2023 Status: Concept Projectgegevens: 20230526_BWL016_RO_V7

NieuwBlauw Stedenbouw en landschapsarchitectuur www.nieuwblauw.nl

Inhoudsopgave 1

Inleiding

3

1.1 1.2 1.3 1.4

Algemeen Ligging en begrenzing plangebied Vigerend bestemmingsplannen Opzet van de ruimtelijke onderbouwing

3 3 4 7

2

Beschrijving bestaande situatie

8

2.1 2.2

Gebiedsbeschrijving Beschrijving planlocatie

8 9

3

Beleid

10

3.1 3.2 3.3

Rijksbeleid Provinciaal en regionaal beleid Gemeentelijk beleid

10 12 21

4

Randvoorwaarden

27

4.1 4.2 4.3 4.4 4.5 4.6 4.7 4.8 4.9 4.10

Bodem Archeologie en cultuurhistorie Waterparagraaf [nog te actualiseren] Geluidshinder wegverkeerslawaai Bedrijven en milieuzonering Externe veiligheid Luchtkwaliteit Stikstof Natuurwaarden Milieueffectrapportage

27 29 33 34 35 36 38 40 42 45

5

Planbeschrijving

47

5.1

Beoogde situatie

47

6

Economische uitvoerbaarheid

51

7

Overleg

52

7.1 7.2 7.3.

Omgevingsvergunning met de uitgebreide procedure Omgevingsdialoog Handhaving

52 52 52

8

Conclusie

53

Ruimtelijke onderbouwing Koolmeespad, Andel Gemeente Altena

1

BIJLAGEN Bijlage A:

Bijlage B:

Bijlage C:

Bijlage D:

Bijlage E: Bijlage F Bijlage G: Bijlage H: Bijlage I: Bijlage J: Bijlage K: Bijlage L: Bijlage M: Bijlage N:

Bijlage O:

2

2

Diverse onderzoeken, Dokter Esseveldlaan 29-35 en Koolmeespad 1-7 te Andel, Verhoeven Milieutechniek B.V. (verkennend bodemonderzoek, inclusief historisch onderzoek, en een verkennend onderzoek naar asbest), Projectnummer: B20.8019, Versie 01, 19 februari 2021 Bureauonderzoek Archeologie Plangebied Dokter Esseveldlaan 29, 31, 33 en 35 en Vinkenpad 1, 3, 5 en 7 te Andel, gemeente Altena, Hamaland Advies, projectnummer 202809,17-12-2020 Andel, Dr. Esseveldlaan en Vinkenpad Gemeente Altena (NB) Een inventariserend veldonderzoek d.m.v. proefsleuven, karterende en waarderende fase, Transect, Transect-PvE 20210908 /AB1.1, 28-09-2021 Andel, Dr. Esseveldlaan en Vinkenpad Gemeente Altena (NB) Een Archeologisch Inventariserend Veldonderzoek door middel van Proefsleuven (IVO-P), Transect, Transect-rapport 3754, 15-02-2022 Rapportage watertoets Koolmeespad/Dr. Esseveldlaan, Andel. Econsultancy, Rapportnummer 20483.001, 7-12-2022 Rapportage onderzoek wegverkeerslawaai Dokter Esseveldlaan, Andel, Econsultancy, Rapportnummer: 20483.003, versie D2, 14 maart 2023 Rapportage onderzoek industrielawaai Koolmeespad/Dr. Esseveldlaan, Andel, Econsultancy, rapportnummer: 20483.002, versie D2, 29-03-2023 Voortoets/berekening stikstofdepositie Dr.

Esseveldlaan Andel, kenmerk: ADDE/2023/PLmbs/01, Datum: 17 maart 2023 Rapportage QuickScan Wet natuurbescherming Woonwijk Andel, BTL Advies, projectnummer: 722190027, versie 1.0, 21-01-2019 Aanvullend Onderzoek Vleermuisonderzoek Andel, BTL Advies, projectnummer: 722190027, versie 1.0, 9-10-2019 Activiteitenplan Koolmeespad 1-7 & Dokter Essenveldlaan 29- 37, Andel, idverde Advies, projectnummer 722200318, versie 1.0, 3-12-2020 Ecologisch werkprotocol Koolmeespad 1-7 & Dokter Essenveldlaan 29-37, Andel, idverde Advies, projectnummer 722200318, versie 1.0, 3-12-2020 Beschikking van gedeputeerde staten van Noord-Brabant, odbn, kenmerk: Z/132238, 27-01-2021 Actualiserend bodem- en asbestonderzoek (fase 2, na sloop en verwijdering fundering), Dokter Esseveldlaan 29-35 en Koolmeespad 1-7 te Andel, ref: B20.8019B/Brfrpp-01/MS, 24 maart 2022 Verslag omgevingsdialoog, Bouwlinie, 9 mei 2023

Ruimtelijke onderbouwing Koolmeespad, Andel Gemeente Altena

1 Inleiding 1.1

Algemeen

Het perceel met de huisnummers Koolmeespad 1-7 en Dokter Essenveldlaan 29-37 te Andel is in eigendom van Bouwlinie B.V. Voorheen waren hier 8 grondgebonden woningen aanwezig. De woningen voldeden niet meer aan de huidige eisen. De aanwezige bebouwing op het woningbouwperceel is reeds gesloopt. De beoogde nieuwbouw zal bestaan uit 2 woningblokken van elk 6 grondgebonden woningen (6 huur- en 6 koopwoningen) die voldoen aan de huidige duurzaamheidseisen. Er zullen in dit initiatief dus 4 woningen toegevoegd worden. In voorliggende ruimtelijke onderbouwing wordt de haalbaarheid van dit plan aangetoond ten behoeve van de omgevingsvergunning met de uitgebreide procedure.

1.2

Ligging en begrenzing plangebied

Het plangebied ligt in het noorden van Andel. Het plangebied wordt in het noorden begrensd door het woonperceel van Koningin Emmastraat 9, aan de oostzijde door de woonpercelen Langenhof 26, 24 en 22.

Andel

Ligging plangebied, plangebied rood omlijnd (bron: Ruimtelijke plannen)

Begrenzing planlocatie (bron: Ruimtelijke plannen)

Ruimtelijke onderbouwing Koolmeespad, Andel Gemeente Altena

3

1.3

Vigerend bestemmingsplannen

1.3.1 Inleiding Op de planlocatie gelden een aantal bestemmingsplannen: • WAAU2017 bestemmingsplan (vastgesteld 19-06-2018) • Paraplubestemmingsplan wonen (vastgesteld op 19-11-2019) • Paraplubestemmingsplan beleidsharmonisatie (vastgesteld 27-09-2022) Tevens is een bestemmingsplan in voorbereiding dat zal gaan gelden voor de planlocatie: • Paraplubestemmingsplan Archeologie (vastgesteld 07-02-2023) 1.3.2 WAAU2017 (vastgesteld 19-06-2018) Binnen het plangebied vigeert het bestemmingsplan ‘WAAU2017’ dat door de gemeenteraad van Woudrichem (waar Andel in 2018 deel vanuit maakte) is vastgesteld op 19 juni 2018. In dit bestemmingsplan heeft het plangebied de bestemmingen ‘wonen’ ‘tuin’, ‘groen’ en ‘verkeer’ gekregen. Het plangebied valt binnen de gebiedsaanduiding ‘geluidszone-industrie’ en deels binnen de dubbelbestemming ‘Waarde archeologie 2’. Ter plaatse van de bouwvlakken mag conform het vigerende bestemmingsplan tot een hoogte van 6 meter gebouwd worden met een goothoogte van 3,5 meter. Tevens is in het bestemmingsplan opgenomen dat maximaal 4 woningen gerealiseerd mogen worden per bouwvlak in het plangebied. De te bouwen woningen zullen worden teruggebouwd binnen de contouren van de bouwvlakken op de verbeelding van het vigerende bestemmingsplan. In aantal en maat wijkt het bouwplan echter af van de regels van het vigerende plan.

Er kunnen conform het vigeren de plan 8 woningen gerealiseerd worden. Het initiatief bestaat uit de bouw van 12 woningen (2x 6, 6 huur- en 6 koopwoningen). De toegestane goothoogte volgens het vigerende bestemmingsplan is 3,5 meter. De beoogde woningen zullen een goothoogte hebben van ca. 3,73 meter. De toegestane bouwhoogte volgens het vigerende bestemmingsplan is 6 meter. De beoogde woningen zullen een bouwhoogte hebben van ca. 9,00 meter. Om voldoende parkeren te kunnen garanderen zal de realisatie van extra parkeerplaatsen noodzakelijk zijn. Daarom zullen enkele parkeerplaatsen toegevoegd worden aan de parkeerkoffer aan het Koolmeespad ter plaatse van de bestemming groen.

Uitsnede vigerend bestemmingsplan WAAU2017 (vastgesteld 19 juni 2018) (plangebied rood omlijnd)

Conclusie Voorliggend initiatief past niet binnen dit bestemmingsplan. Het aantal woningen en de

4

4

Ruimtelijke onderbouwing Koolmeespad, Andel Gemeente Altena

goot- en bouwhoogte zijn niet passend binnen de geldende kaders. Tevens wordt er parkeerruimte gecreëerd ter plaatse van de bestemming groen. Om de gewenste ontwikkeling mogelijk te maken middels een uitgebreide omgevingsprocedure is het initiatief, in voorliggende ruimtelijke onderbouwing, onderbouwd. 1.3.3 Paraplubestemmingsplan wonen (vastgesteld op 19-11-2019) De gemeente Altena wil meer regie krijgen op mogelijke woonvormen welke een ruimtelijke uitstraling hebben die niet altijd past in de omgeving. In de geldende bestemmingsplannen zijn verschillende begrippen met betrekking tot wonen opgenomen. Daaruit volgen ook ruime mogelijkheden voor woonvormen. Met het paraplubestemmingsplan wonen wordt een eenduidige regeling voor wonen in relatie tot mogelijke woonvormen vastgesteld. Dit bestemmingsplan is een partiële herziening welke aanvullend/corrigerend werkt op de geldende bestemmingsplannen. De begrippen welke via voorliggend plan over heel de gemeente gelijkgetrokken worden zijn: • Huishouden: een huishouden bestaat uit één of meer personen die op hetzelfde adres wonen en een economisch-consumptieve eenheid vormen.

Van een huishouden is slechts sprake indien er bloedverwantschap, huwelijksbinding of een daaraan in intensiteit en continuïteit gelijk te stellen mate van binding tussen de bewoners is; • Wonen: het gehuisvest zijn in een woning of wooneenheid conform de onderhavige begripsbepaling; • Woning of wooneenheid: een complex van ruimten, dat blijkens zijn indeling en inrichting bestemd is voor de huisvesting van niet meer dan één huishouden. Het planvoornemen betreft de bouw van 12 woningen. De woningen zullen bewoond worden door één huishouden per woning. Conclusie Het initiatief past hiermee binnen de kaders van het Paraplubestemmingsplan wonen (vastgesteld op 19-11-2019). 1.3.4 Paraplubestemmingsplan beleidsharmonisatie (vastgesteld 27-09-2022) De voormalige gemeenten Aalburg, Werkendam en Woudrichem vormen sinds 1 januari 2019 de gemeente Altena. Op het grondgebied van de gemeente Altena geldt thans een groot aantal bestemmingsplannen. Het merendeel van deze plannen is vastgesteld door de voormalige gemeenten. Elke gemeente voerde haar eigen ruimtelijk beleid. Daardoor verschillen de bestemmingsplannen van de voormalige gemeenten ten opzichte van elkaar met betrekking tot een aantal beleidsthema’s. Daarnaast is er op onderdelen inmiddels wel nieuw Altena beleid vastgesteld, maar dat beleid heeft nog geen doorwerking gekregen in de bestemmingsplannen.

De gemeente acht het daarom wenselijk om de bestemmingsplannen op een aantal beleidsthema’s te harmoniseren, waarbij nieuw beleid planologisch wordt verankerd. Dit ook in het licht van de voorbereidingen op de komst van de Omgevingswet, zodat daarmee voor de betreffende beleidsthema’s geharmoniseerd van start kan worden gegaan. Het voorliggende paraplubestemmingsplan dient ertoe om deze harmonisatie vorm te geven. Met dit plan wordt het beleid geharmoniseerd met betrekking tot de volgende thema’s: • De wijze van meten van de goothoogte; • Een afwijkingsmogelijkheid voor de herinrichting van openbaar gebied; • Een afwijkingsmogelijkheid voor het vergroten van de oppervlakte van bijbehorende bouwwerken bij woningen;

Ruimtelijke onderbouwing Koolmeespad, Andel Gemeente Altena

5

• Een afwijkingsmogelijkheid voor het gebruik van woningen en/of bijbehorende bouwwerken voor een bed and breakfast; • Een afwijkingsmogelijkheid voor het gebruik van een woning en/of bijbehorende bouwwerken voor een aan huis verbonden beroep of bedrijf; • Parkeren en laden en lossen. Het paraplubestemmingsplan herziet de geldende bestemmingsplannen in de gemeente Altena met betrekking tot deze beleidsthema’s. De regels worden met het plan gelijkgetrokken waarmee een eenduidige regeling ten aanzien van deze thema’s ontstaat. Conclusie De aspecten uit dit bestemmingsplan zullen worden toegepast op het initiatief. De regels vormen geen belemmering voor het initiatief. 1.3.5 Paraplubestemmingsplan Archeologie (vastgesteld 07-02-2023) Met het parapluplan worden in alle geldende ruimtelijke plannen, voor zover gelegen binnen het plangebied van het parapluplan, tegelijkertijd de verbeelding en regels voor het aspect archeologie aangepast. Een paraplubestemmingsplan moet worden gezien als een plan dat als een paraplu over andere, reeds bestaande bestemmingsplannen heen hangt.

Dubbelbestemming Waarde-Archeologie 2

Dubbelbestemming Waarde-Archeologie 3a

Voor de planlocatie gelden de dubbelbestemmingen Waarde -Archeologie 2 en 3a. Dubbelbestemming Waarde-Archeologie 2 De voor 'Waarde - Archeologie 2' aangewezen gronden zijn, behalve voor de andere daar voorkomende bestemming(en), mede bestemd voor de bescherming van de archeologische waarden van archeologische monumenten (AMK-terrein), archeologische vindplaatsen en historische kernen, waarbij de bestemming 'Waarde - Archeologie 2' voorrang heeft op de andere daar voorkomende bestemming(en). Ter plaatse van deze dubbelbestemming is het oprichten van bebouwing toegestaan indien bij de bouw geen grondwerkzaamheden worden uitgevoerd met een oppervlakte groter dan 100 m² of waarvoor bij de bouw geen grondwerkzaamheden worden uitgevoerd dieper dan 0,30 meter onder het bestaande maaiveld. Dubbelbestemming Waarde-Archeologie 3a De voor 'Waarde - Archeologie 3a' aangewezen gronden zijn, behalve voor de andere daar voorkomende bestemming(en), mede bestemd voor de bescherming van de te verwachten archeologische waarden van gronden met een hoge verwachting (diepteligging 0-0,5 m Mv), waarbij de bestemming 'Waarde - Archeologie 3a' voorrang heeft op de andere daar voorkomende bestemming(en). Ter plaatse van deze dubbelbestemming is het oprichten van bebouwing toegestaan indien

6

6

Ruimtelijke onderbouwing Koolmeespad, Andel Gemeente Altena

bij de bouw geen grondwerkzaamheden worden uitgevoerd met een oppervlakte groter dan 250 m² of waarvoor bij de bouw geen grondwerkzaamheden worden uitgevoerd dieper dan 0,30 meter onder het bestaande maaiveld. Conclusie Op het vlak van archeologie zal het initiatief in deze ruimtelijke onderbouwing onderbouwd worden. 1.3.6 Conclusie Het voorliggende initiatief kan niet gerealiseerd worden binnen het vigerende beleid. Om de beoogde ontwikkeling mogelijk te maken is voorliggende Ruimtelijke onderbouwing opgesteld.

1.4

Opzet van de ruimtelijke onderbouwing

Na dit eerste inleidende hoofdstuk volgt in hoofdstuk 2 de beschrijving van de bestaande situatie. Het initiatief is vervolgens getoetst aan de relevante beleidsstukken op provinciaal en gemeentelijk niveau in hoofdstuk 3. In hoofdstuk 4 zijn de randvoorwaarden, bestaande uit de milieuhygiënische en planologische verantwoording, opgenomen. De planbeschrijving is opgenomen in hoofdstuk 5. De economische uitvoerbaarheid is in hoofdstuk 6 beschreven in hoofdstuk 7 is het overleg met omwonenden beschreven. Tenslotte is in hoofdstuk 8 de conclusie opgenomen.

Ruimtelijke onderbouwing Koolmeespad, Andel Gemeente Altena

7

2 Beschrijving bestaande situatie 2.1

Gebiedsbeschrijving

2.1.1 Historie Andel bestaat uit Op- en Neder-Andel. De oorsprong van de naam Andel is te vinden in de Germaanse woorden ana=hoger gelegen en lo=bos. De stijging van het zeewater tussen de 5e en de 9e eeuw veroorzaakte in het laaggelegen Land van Altena veel wateroverlast. Op een aantal plaatsen was zelfs sprake van een tijdelijke onderbreking van de bewoning. Ook Andel was gedurende deze periode nauwelijks bewoond. Toen het water zich in de 9e eeuw terugtrok, werd het weer meer bewoond. De hogere gronden werden als eerst weer bewoond en gecultiveerd, zoals de percelen Huiswerf en Konijnenberg, op de plaats van de gelijknamige straat en de Prins Bernhardstraat. Hier werden in de bodem de sporen van een versterkte boerderij gevonden. In het jaar 850 werd voor het eerst in geschreven bronnen melding gemaakt van Andel, geschreven als Villa Analo, toen ene Balderik een mansum cum huba, huis met hoeve, verkocht aan de Abdij van Lorsch. Hiervan getuigt de 12e-eeuwse Codex Laureshamensis. Uit 1258 of 1259 dateert opnieuw een document waarin de naam Andel voorkomt. Niet gedocumenteerd is de verandering van de loop van de Maas, waarschijnlijk in de 11e of 12e eeuw, waarbij het toenmalige centrum van Andel buitendijks kwam te liggen en moest worden afgebroken, inclusief het kerkje dat er toen reeds stond.

Vervolgens werd de kerk van Opandel gebouwd, deels met stenen uit het verdronken dorp. Ook de kavelpatronen wijzen op het verdwijnen van een stuk grondgebied. Vermoedelijk heeft Andel er toen grondgebied van Giessen bijgekregen. Hierop is Neerandel gebouwd, inclusief de Sint-Romboutskerk. Meer dan enkele tientallen huizen en boerderijen zal het dorp echter niet geteld hebben. Ook in de volgende eeuwen was er nauwelijks sprake van bevolkingsgroei. Uit een belastingkohier van 1632 weten we bijvoorbeeld dat er in dat jaar slechts 91 huizen in Andel stonden. Dat betekent een bevolking van ongeveer 450 personen. Honderd jaar later waren er 101 huizen, volgens een verpondingsregister van 1731. Sindsdien is het inwonertal meer dan vervijfvoudigd. In het verleden is er in de Nederlanden langs wegen en vaarten een uitgebreid netwerk van herbergen ontstaan. Ze boden de reiziger de mogelijkheid tot overnachting, verpozing en het gebruik van een maaltijd. Langs de doorgaande wegen bedroeg de afstand van de ene naar de andere herberg vaak niet meer dan tien kilometer. Ook Andel had binnen zijn grenzen in het verleden in ieder geval twee van zulke logementen. Andel maakt deel uit van de gemeente Altena. De gemeente Altena is ontstaan op 1 januari 2019 door samenvoeging van de gemeenten Aalburg, Werkendam en Woudrichem.

2.1.2 Ruimtelijke karakteristiek Andel De structuur van Andel wordt bepaald door de vorm van de Afgedamde Maas maar ook de wegen die juist afbuigen van de Afgedamde Maas. De Hoge Dijkweg (op de dijk en 5 meter hoger dan het binnendijksgebied) die dus later een stuk landinwaarts ligt, is een belangrijke doorgaande weg waaraan het dorp is ontwikkeld samen met de Burgemeester van Schansstraat die haaks het dorp in prikt. Aan deze wegen verleend Andel haar oriëntatie. Een duidelijke kern heeft Andel niet.

8

8

Ruimtelijke onderbouwing Koolmeespad, Andel Gemeente Altena

2.1.3 Bebouwingsstructuur Het historisch dorpsgebied bestaat uit lintbebouwing die in de loop der tijd is verdicht. Dit verdichtingsproces heeft gezorgd voor variatie in bebouwing: (arbeiders)woningen, seriematig gebouwde, geschakelde, twee-onder-één-kap woningen en vrijstaande panden. Typerend voor het gebied is dat het grootste deel de bebouwing onderling verschilt van vorm, massa, materiaal, kleur, etc. De panden dateren uit verschillende tijden, zijn in verschillende bouwstijlen gebouwd en de percelen hebben verschillende kavelbreedtes. Bij nieuwe inbreidingslocaties is een planmatige opzet met identieke panden aanwezig. Kenmerkend is de aaneen geslotenheid van de bebouwing (losse korrel), waardoor er weinig open tussenruimtes zijn. Belangrijk in het straatbeeld zijn de voortuinen, de afwisseling in groene erfafscheidingen en de oudste wegen die begeleid worden door geknotte linde.

2.2

Beschrijving planlocatie

2.2.1 Ruimtelijke aspecten De planlocatie is onderdeel van een ensemble van vier bouwblokken. Samen vormen de bouwblokken een molenwiekstructuur. De planlocatie bevat het bouwblok dat zich oriënteert aan de Dokter Esseveldlaan en het bouwblok aan het Koolmeespad. De twee bouwblokken bevatte elk vier aanleunwoningen. Inmiddels zijn deze aanleunwoningen gesloopt. Te midden van het ensemble bevindt zich een groene ruimte. 2.2.2 Functionele aspecten In de omgeving van het plangebied is de belangrijkste functie wonen. De woningen verschillen van twee-onder-een-kap en vrijstaande woningen, geschakelde woningen en appartementen. Aan Dokter Esseveldlaan bevindt zich een verzorgingshuis (De Notenhoff) en tandartsenpraktijk Andel. In Andel zijn enkele bedrijven gevestigd. Deze bedrijven liggen niet in de nabijheid van de planlocatie.

Foto’s huidige situatie plangebied

Ruimtelijke onderbouwing Koolmeespad, Andel Gemeente Altena

9

3 Beleid In dit hoofdstuk wordt ingegaan op de beleidsaspecten die van toepassing zijn op de beoogde ontwikkeling. Volstaan kan worden met het provinciaal en gemeentelijk beleid. De locatie is gelegen in de gemeente Altena.

3.1

Rijksbeleid

3.1.1 De Omgevingswet De Omgevingswet is één wet die alle wetten voor de leefomgeving bundelt en moderniseert. De Omgevingswet staat voor een goede balans tussen het gebruik maken en beschermen van de fysieke leefomgeving. ‘Ruimte voor ontwikkeling en waarborgen voor kwaliteit’ is het motto. Naar verwachting treedt de Omgevingswet op 1 januari 2024 in werking. 3.1.2 Nationale Omgevingsvisie (NOVI) De Nationale Omgevingsvisie (NOVI) is een instrument van de nieuwe Omgevingswet en loopt vooruit op het moment dat die wet in gaat. Tot die tijd geldt de NOVI als structuurvisie onder de Wet ruimtelijke ordening (Wro). Zodra de Omgevingswet in gaat, zal de NOVI gelden als instrument, zoals in de nieuwe wet is bedoeld. De Nationale Omgevingsvisie (NOVI) biedt een duurzaam perspectief voor de Nederlandse leefomgeving. Hiermee wordt ingespeeld op de grote uitdagingen die voor liggen. De NOVI biedt een kader, geeft richting en maakt keuzes waar dat kan. Tegelijkertijd is er ruimte voor regionaal maatwerk en gebiedsgerichte uitwerking. Omdat de verantwoordelijkheid voor het omgevingsbeleid voor een groot deel bij provincies, gemeenten en waterschappen ligt, kunnen inhoudelijke keuzes in veel gevallen het beste regionaal worden gemaakt. Met de NOVI zet de Rijksoverheid een proces in gang waarmee keuzes voor onze leefomgeving sneller en beter gemaakt kunnen worden.

Aan de hand van een toekomstperspectief op 2050 brengt de NOVI de langetermijnvisie in beeld. Op nationale belangen wil het Rijk sturen en richting geven. Die komen samen in vier prioriteiten: Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie; 1. Duurzaam economisch groeipotentieel; 2. Sterke en gezonde steden en regio's; 3. Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied. De druk op de fysieke leefomgeving in Nederland is zo groot, dat belangen soms botsen. Het streven vanuit de NOVI is combinaties te maken en win-win situaties te creëren. Soms zijn er scherpe keuzes nodig en moeten belangen worden afgewogen. Hiertoe gebruikt de NOVI drie afwegingsprincipes: 1 Combinaties van functies gaan voor enkelvoudige functies: In het verleden is scheiding van functies vaak te rigide gehanteerd. Met de NOVI wordt gezocht naar maximale combinatiemogelijkheden tussen functies, gericht op een efficiënt en zorgvuldig gebruik van de ruimte; 2 Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal: wat de optimale balans is tussen bescherming en ontwikkeling, tussen concurrentiekracht en leefbaarheid,

10

10

Ruimtelijke onderbouwing Koolmeespad, Andel Gemeente Altena

verschilt van gebied tot gebied. Sommige opgaven en belangen wegen in het ene gebied zwaarder dan in het andere; 3 Afwentelen wordt voorkomen: het is van belang dat de leefomgeving zoveel mogelijk voorziet in mogelijkheden en behoeften van de huidige generatie van inwoners zonder dat dit ten koste gaat van die van toekomstige generaties. Relatie met de voorgenomen ontwikkeling De voorgenomen ontwikkeling voorziet in het bouwen van maximaal 12 woningen op een terrein dat deel uitmaakt van een bestaand woongebied. De woningbouwontwikkeling behorende bij de voorliggende onderbouwing is gepland in bestaand stedelijk gebied (kern landelijk gebied). De ontwikkeling past hiermee binnen de prioriteit “sterke en gezonde steden en regio’s” van de NOVI. 3.1.3 Regels voor duurzame verstedelijking Bij besluit van 28 augustus 2012 is de Ladder voor duurzame verstedelijking toegevoegd aan artikel 3.1.6 Besluit ruimtelijke ordening. De inwerkingtreding was op 1 oktober 2012. Op 1 juli 2017 is de gewijzigde (nieuwe) Ladder inwerking getreden. De Ladder is van toepassing op woningbouwplannen die worden aangemerkt als nieuwe stedelijke ontwikkeling.

Bij het bepalen of en hoe de Ladder moet worden toegepast, zijn de volgende aspecten van belang:  Is er sprake van een stedelijke ontwikkeling?  Is de stedelijke ontwikkeling nieuw?  Wat is het ruimtelijk verzorgingsgebied?  Is er behoefte aan de voorgenomen ontwikkeling?  Ligt de ontwikkeling in bestaand stedelijk gebied? Hieronder zijn deze aspecten voor het voorliggende initiatief beschreven. Is er sprake van een stedelijke ontwikkeling? Of er sprake is van een stedelijke ontwikkeling wordt bepaald door de aard en omvang van die ontwikkeling, in relatie tot de omgeving. Voor wonen geldt, dat voor woningbouwlocaties vanaf twaalf woningen sprake is van een stedelijke ontwikkeling die Ladderplichtig is. Het initiatief betreft de toevoeging van 4 woningen. Er is dus geen sprake van een stedelijke ontwikkeling die Ladderplichtig is. In het kader van een goede ruimtelijke ordening zijn de overige aspecten van de laddertoets hieronder wel aangehaald: Is de stedelijke ontwikkeling 'nieuw'? De Laddertoets geldt alleen voor nieuwe stedelijke ontwikkelingen. Van een nieuwe stedelijke ontwikkeling is sprake als het nieuwe ruimtelijke besluit meer bebouwing mogelijk maakt dan er op grond van het voorheen geldende planologische regime aanwezig was, of kon worden gerealiseerd.

Volgens het vigerende bestemmingsplan is het realiseren van de gehele beoogde ontwikkeling niet mogelijk, omdat er meer woningen beoogd zijn dan toegestaan met een hogere bouw- en goothoogte dan toegestaan. Wat is het ruimtelijk verzorgingsgebied en is er behoefte aan de voorgenomen ontwikkeling? Wanneer sprake is van een nieuwe stedelijke ontwikkeling, moet de toelichting van de ruimtelijke onderbouwing een beschrijving van de behoefte aan de woningen die mogelijk worden gemaakt bevatten. De behoefte moet worden bepaald binnen het ruimtelijk

Ruimtelijke onderbouwing Koolmeespad, Andel Gemeente Altena

11

verzorgingsgebied van de woningbouwontwikkeling. De behoefte bij een woonplan wordt bepaald door de confrontatie van de lange termijn prognose van de vraag naar woningen, met het woningaanbod in de bestaande plancapaciteit om in die vraag te voorzien. In paragraaf 3.2.3, De bevolkings- en woningbehoefteprognose Noord-Brabant Actualisering 2020, zijn de provinciale prognoses opgenomen. Uit deze prognose blijkt dat de planningsruimte voor woningbouw in de gemeente Altena tot en met 2030 2185 woningen bedraagt. Het stedenbouwkundig plan voor de planlocatie bestaat uit de toevoeging van vier woningen. Deze woningen dragen bij aan de invulling van de woningbehoefte. Ligt de stedelijke ontwikkeling in bestaand stedelijk gebied? Als de woningbouwontwikkeling voorziet in een behoefte en gepland is binnen bestaand stedelijk gebied, dan wordt voldaan aan de Ladder. Het plangebied is gelegen in het stedelijk gebied van Andel. In de Structuurvisie Land van Heusden en Altena is het plangebied aangeduid als 'Stedelijk gebied'. In de Interim omgevingsverordening Noord-Brabant van de Provincie Noord Brabant is het plangebied aangeduid als ‘landelijke kern’. Conclusie Voor de geplande ontwikkeling is de Ladder niet van toepassing omdat er geen sprake is van een stedelijke ontwikkeling. De woningbouwontwikkeling voorziet in een behoefte en gepland is binnen bestaand stedelijk gebied.

Hiermee is de ontwikkeling wel onderbouwd.

3.2

Provinciaal en regionaal beleid

3.2.1 Omgevingsvisie Noord-Brabant De nieuwe Omgevingswet bundelt de wetten en regels voor ruimte, wonen, infrastructuur, milieu, natuur, cultureel erfgoed en water. En regelt zo het beheer en de ontwikkeling van de fysieke leefomgeving. Vooruitlopend hierop heeft de Provincie Noord-Brabant alvast een provinciale Omgevingsvisie gemaakt welke op 14 december 2018 is vastgesteld. De omgevingsvisie bevat de belangrijkste ambities voor de fysieke leefomgeving voor de komende jaren. De basisopgave voor de provincie is: 'werken aan veiligheid, gezondheid en omgevingskwaliteit'. Hierbij heeft de provincie als doel gesteld voor de middellange termijn, 2030: Brabant heeft een aanvaardbare leefomgevingskwaliteit doordat wij voor alle aspecten voldoen aan de wettelijke normen. Voor de lange termijn, 2050, wil men een goede leefomgevingskwaliteit hebben door op alle aspecten beter te presteren dan wettelijk als minimumniveau is bepaald. De Omgevingsvisie bevat geen sectorale beleidsdoelen. De concrete doelen, voor bijvoorbeeld natuur, water, veiligheid, milieu, mobiliteit en ruimtelijke kwaliteit, staan nu nog in de bestaande plannen van de provincie (PMWP, Structuurvisie RO, BRUG, PVVP). Grote delen van die beleidsplannen horen vanuit het systeem van de Omgevingswet straks (soms verplicht) thuis in een programma zoals het natuurbeheerplan en het waterprogramma.

De komende tijd wordt dit sectorale beleid afgestemd op de Omgevingsvisie en al dan niet uitgewerkt in de programma's en/of omgevingsverordening. Conclusie Met onderhavige ontwikkeling worden vier nieuwe woningen toegevoegd binnen een kern in het landelijk gebied. De nieuw te bouwen woningen voldoen aan de minimale eisen ten aanzien van duurzaamheid, zoals gasloos bouwen. De Omgevingsvisie Noord-Brabant vormt geen belemmering voor voorliggend initiatief.

12

12

Ruimtelijke onderbouwing Koolmeespad, Andel Gemeente Altena

3.2.2 Interim omgevingsverordening Noord-Brabant (IOV) Naast één omgevingsvisie moet de provincie vanuit de Omgevingswet ook één omgevingsverordening vaststellen voor haar grondgebied. In de omgevingsvisie staat wat de provincie wil bereiken en wat ze wil doen om dat te bereiken. Soms vraagt dat om een nadere uitwerking van beleid en maatregelen in een (beleids)programma, soms zijn er regels nodig om de ambities te realiseren. Net zoals de Omgevingswet een groot aantal wetten vervangt, zo vervangt de Brabantse Omgevingsverordening een aantal provinciale verordeningen. De Omgevingsverordening vervangt onder andere de Provinciale milieuverordening, de Verordening natuurbescherming, de Verordening Ontgrondingen, de Verordening ruimte, de Verordening water en de Verordening wegen. In de Omgevingsverordening staan regels voor burgers en bedrijven, dit zijn zogenaamde algemene regels voor activiteiten. Deze algemene regels geven bijvoorbeeld ook aan of er een vergunning nodig is. Maar ook voor bestuursorganen van de overheid, dit zijn zogenaamde instructieregels. Met deze regels kan de provincie een opdracht geven aan gemeenten over onderwerpen die zij in het omgevingsplan moeten opnemen of aan het Waterschap over de manier waarop ze hun taken uitvoeren. Om straks als de Omgevingswet in werking treedt echt klaar te zijn, maakt de provincie eerst een Interim Omgevingsverordening.

Deze Interim omgevingsverordening voegt de bestaande regels over de fysieke leefomgeving zoveel mogelijk samen in één verordening en is beleidsneutraal. Doordat de Omgevingswet volgens huidige planning pas in 2024 in werking treedt, kan er nog geen invulling worden gegeven aan deze wet. De Provinciale Staten heeft de Interim omgevingsverordening in oktober 2019 vastgesteld. Vóór de inwerkingtreding van de Omgevingswet wordt de definitieve Omgevingsverordening vastgesteld. Daarin worden zowel aanpassingen vanwege de Omgevingswet meegenomen, als ook beleidswijzigingen gebaseerd op programma’s. Plan specifiek De woningen in het voorliggende plan zijn geprojecteerd in de structuur ‘Landelijke kern’.

Uitsnede kaart Instructieregels gemeenten: stedelijke ontwikkeling en erfgoed, Interim omgevingsverordening Noord-Brabant, plangebied aangeduid met roze kruisje (bron: Provincie Noord-Brabant)

Voor alle ontwikkelingen van een locatie voor wonen, werken of voorzieningen binnen Stedelijk gebied moet in de ruimtelijke onderbouwing een onderbouwing opgenomen worden dat de ontwikkeling past binnen de regionale afspraken en het een duurzame stedelijke ontwikkeling is.

Ruimtelijke onderbouwing Koolmeespad, Andel Gemeente Altena

13

Ten aanzien van een duurzame ontwikkeling is in de Interim omgevingsverordening NoordBrabant het volgende opgenomen: Een duurzame stedelijke ontwikkeling voor wonen, werken of voorzieningen: a. Bevordert een goede omgevingskwaliteit met een veilige en gezonde leefomgeving; b. Bevordert zorgvuldig ruimtegebruik, waaronder de transformatie van verouderde stedelijke gebieden; c. Geeft optimaal invulling aan de mogelijkheden voor productie en gebruik van duurzame energie; d. Houdt rekening met klimaatverandering, waaronder het tegengaan van hittestress en voldoende ruimte voor de opvang van water; e. Geeft optimaal invulling aan de mogelijkheden voor duurzame mobiliteit; f. Draagt bij aan een duurzame, concurrerende economie. Conclusie De woningen in het voorliggende plan zijn geprojecteerd in de structuur ‘Landelijke kern’. De bebouwingsstructuur sluit aan op de structuur van de kern Andel. Bij het ontwerp van de beoogde ontwikkeling is gekozen voor een zorgvuldige indeling die aansluit op de bebouwingsstructuur (grootte van de bebouwing, typologie en afstand tussen de bebouwing) van het gebied. ‘Zorgvuldig ruimtegebruik' geldt als basisprincipe van de Interim omgevingsverordening en is opgenomen vanuit de zorg voor een goede omgevingskwaliteit.

Dat betekent dat een stedelijke ontwikkeling voor wonen, werken of voorzieningen in beginsel plaatsvindt binnen Stedelijk gebied en dat de ruimte binnen Stedelijk gebied zo goed als mogelijk wordt benut. Vanuit de ladder voor verstedelijking die in het besluit ruimtelijke ordening is opgenomen gelden daarom ook voorwaarden. De Laddertoets is opgenomen in paragraaf 3.1.3. De ontwikkeling is weliswaar niet ladderplichtig maar voldoet wel aan de aspecten die opgenomen zijn in de ladder. Het plangebied is gelegen in het stedelijk gebied van Andel en is ingesloten door bestaande bebouwing. In het plangebied worden 8 woningen vervangen voor 12 woningen binnen hetzelfde bouwvlak. Hierdoor wordt zorgvuldig gebruik gemaakt van de ruimte. In paragraaf 3.2.5 (Perspectief op wonen en woningbouw sub regio Breda e.o. 2021) van voorliggende toelichting wordt ingegaan op de regionale afspraken met betrekking tot woningbouw. Uit deze paragraaf blijkt dat het plan past binnen de afspraken die op regionaal niveau zijn gemaakt. Naast bovenstaande is in voorliggende onderbouwing rekening gehouden met de gevolgen van de beoogde ruimtelijke ontwikkeling voor de in het plan begrepen gronden en de naaste omgeving, waaronder de bodemkwaliteit, de waterhuishouding, de ecologische waarden en andere relevante milieuaspecten.

De verantwoording hiervan bevindt zich in hoofdstuk 4 van voorliggende ruimtelijke onderbouwing. De ontwikkeling is derhalve passend binnen de regels van de Interim omgevingsverordening Noord-Brabant. 3.2.3 De bevolkings- en woningbehoefteprognose Noord-Brabant, Actualisering 2020 Om goed zicht te houden op de demografische ontwikkelingen actualiseert de provincie regelmatig haar prognoses, gemiddeld eens in de 3 à 4 jaar. Zo bestaat steeds een actueel beeld van de veranderingen in de omvang en samenstelling van de Brabantse bevolking, evenals van de effecten hiervan op ‘het wonen’. In 2020 heeft de Provincie Noord-Brabant haar bevolkings- en woningbehoefteprognose geactualiseerd.

14

14

Ruimtelijke onderbouwing Koolmeespad, Andel Gemeente Altena

Bevolkingsgroei in Brabant De Brabantse bevolking groeit tot 2050 nog met bijna 280.000 mensen, tot ruim 2,84 miljoen inwoners. Tegen het midden van de jaren ’30 krijgen de landelijke gebieden als geheel te maken met (geringe) bevolkingskrimp. In het stedelijk gebied blijft de bevolking doorgroeien, al neemt de groei ook hier af. Brabant wacht de komende tijd nog een flinke bouwopgave De komende jaren wacht Brabant nog een behoorlijke woningbouwopgave. Tot 2030 zal de woningvoorraad nog met 120.000 woningen moeten toenemen, oftewel zo’n 12.000 woningen per jaar. Dit om de verwachte groei van het aantal huishoudens op te kunnen vangen en bestaande woningtekorten terug te dringen. Regionaal zijn er grote en toenemende verschillen in groei van de woningvoorraad. De groei concentreert zich in stedelijke gebieden. Zoals is aangegeven in de Brabantse Agenda Wonen vragen demografische, sociaal-maatschappelijke en financieel-economische ontwikkelingen om “een gevarieerd en flexibel planaanbod, met (blijvende) aandacht voor de betaalbaarheid en financierbaarheid van het wonen, een gezonde mix van huur en koop, in verschillende prijssegmenten en met (volop) ruimte voor nieuwe, ook tijdelijke woonvormen”. Het gemeentelijke woningbouwprogramma: een indicatie van de toename van de woningvoorraad De bevolkings- en woningbehoefteprognose is uitgevoerd op het gemeentelijk schaalniveau.

De gemeenten vormen hierbij de basis voor de vooruitberekeningen. De gegevens over de toename van de woningvoorraad die hiervan zijn afgeleid, sluiten aan op de gemeentespecifieke bevolkingskenmerken en -ontwikkelingen en zijn opgesteld binnen de kaders van het provinciale (verstedelijkings)beleid. Per gemeente is een indicatie gegeven van de planningsruimte voor woningbouw in de komende jaren. Overeenkomstig de Interim omgevingsverordening is deze ‘programma-indicatie’ richtinggevend voor de (sub)regionale woningbouwplanning en -programmering en de hierover te maken regionale afspraken; kwantitatief, kwalitatief én ruimtelijk. Gemeentelijke bestemmingsplannen, die voorzien in de nieuwbouw van woningen of anderszins leiden tot een (netto) toename van de woningvoorraad, dienen te passen binnen dit regionale afsprakenkader. Ook de actielijnen en richtinggevende principes uit de Brabantse Agenda Wonen zijn hierbij een belangrijke leidraad. In de onderstaande tabel is de indicatie van de woningvoorraad van Altena opgenomen. Feitelijke woning Prognose van de woningvoorraad Toename bevolking voorraad 2020 2025 2030 2035 2040 2020-2030 Altena 22.400 23.620 24.585 25.240 25.335 2.185 Indicatie toename woningvoorraad per gemeente, 2020-2040 (Bron: De bevolkings- en woningbehoefteprognose Noord-Brabant, Actualisering 2020, Provincie Noord-Brabant)

In de bevolkings- en woningbehoefteprognose Noord-Brabant (actualisering 2020) is voor Altena de prognose opgenomen dat het inwonertal blijft stijgen tot 2038. Om voldoende woningvoorraad te hebben in de gemeente Altena zijn volgens de prognose van de Provincie Noord Brabant nog 2.185 woningen nodig in de periode 2020-2030. Conclusie In Altena is behoefte aan extra woningen. De beoogde ontwikkeling bestaat uit de toevoeging van maximaal vier woningen. De ontwikkeling sluit aan op de groeiende behoefte aan woningen. De ‘programma-indicatie’ uit de ‘bevolkings- en woningbehoefteprognose Noord-Brabant’ is richtinggevend voor de (sub)regionale woningbouwplanning en -

Ruimtelijke onderbouwing Koolmeespad, Andel Gemeente Altena

15

programmering en de hierover te maken regionale afspraken. Hierop wordt ingegaan in paragraaf 3.2.4 en 3.2.5. 3.2.4 Brabantse agenda wonen Wonen is een centraal thema in het provinciale beleid. Brabant wil blijven behoren tot de top van Europese kennis- en innovatieregio’s. Daarvoor is een aantrekkelijk woon-, leef- en vestigingsklimaat belangrijk, evenals een goed functionerende woningmarkt. Woningbehoefte verandert Brabant heeft nog een flinke woningbouwopgave, de eerstkomende 10 tot 15 jaar moeten er nog ongeveer 120.000 woningen bij komen. Bovendien verandert de vraag naar woonruimte sterk. Zo bestaat ruim 40% van de huishoudens in 2040 uit eenpersoonshuishoudens en is er een grote behoefte aan kleinere, betaalbare woonruimten. Ook het bouwen van voldoende woningen voor het middensegment op de woningmarkt – betaalbare koop en middeldure huur – blijft punt van aandacht. Verder vragen initiatieven voor nieuwe woonvormen steeds vaker van overheden om experimenteerruimte te bieden. De woningbouwopgave biedt ook kansen voor de aanpak van thema’s als leegstand, economische structuurversterking, mobiliteit en bereikbaarheid, duurzaamheid en energie, klimaatadaptatie, sociale veerkracht en erfgoed. Brabantse Agenda Wonen De Brabantse Agenda Wonen is een agenda op hoofdlijnen en stippelt een koers uit voor (verdere) regionale samenwerking en vernieuwing van de woningbouwafspraken.

Vanuit deze actieagenda wordt gestimuleerd dat gemeenten samen met de provincie en woningmarktpartijen per subregio een 'regionaal perspectief op bouwen en wonen' opstellen en actueel houden. In de agenda zijn vier actielijnen en zes richtinggevende principes opgenomen waarmee de provincie aangeeft welke accenten er de komende jaren liggen bij het bouwen en wonen en hoe zij zich hiervoor gaat inzetten. Actielijnen 1. Accent op duurzame verstedelijking 2. Meer nadruk op de bestaande woningvoorraad 3. Inzetten op een vraaggericht, flexibel planaanbod met ruimte voor nieuwe woonvormen 4. Versterken van de regionale samenwerking en vernieuwen van regionale woningbouwafspraken Richtinggevende principes 1. Het woningbouwprogramma zet optimaal in op (toekomstige) binnenstedelijke locaties – inbreiden, herstructureren, transformeren – en op het herbestemmen van leegstaand en leegkomend kantoor-, winkel- en ander vastgoed, met als uitgangspunt dat zorgvuldig ruimtegebruik voor zuinig ruimtegebruik gaat 2. We geven ruim baan voor ‘goede woningbouwplannen’ binnen het bestaand stedelijk gebied van steden en dorpen: woningbouw op geschikte inbreidings-, herstructurerings- en transformatielocaties en in leegstaand vastgoed, die aansluit op een actuele vraag en snel in aanbouw kan worden genomen 3.

We leggen in Brabant meer nadruk op de bestaande woningvoorraad, met specifieke aandacht voor herstructurerings- en transformatieopgaven, verduurzaming van de voorraad en het geschikt maken van woningen en de woonomgeving voor mensen met een zorgvraag 4. We ontwikkelen in Brabant vraaggerichte woningbouwplannen, die aansluiten op de vraag van huishoudens en met oog voor nieuwe, flexibele en tijdelijke woonvormen en strategische toevoegingen aan de bestaande woningvoorraad 5. Om tijdig en adequaat in te kunnen spelen op de dynamiek op de woningmarkt, veranderende woonwensen en onvoorziene ruimtelijke ontwikkelingen zorgen we voor

16

16

Ruimtelijke onderbouwing Koolmeespad, Andel Gemeente Altena

realisme en flexibiliteit in de regionale en gemeentelijke woningbouwplanning en programmering 6. We versterken in Brabant de samenwerking op de regionale woningmarkt, met de gemeenten als eerste aan zet. We vernieuwen de regionale woningbouwafspraken, met een groter accent op de kwalitatieve samenstelling van het planaanbod en de inzet van het woningbouwprogramma voor bredere, vaak ruimtelijk-kwalitatieve doelen en met specifiek aandacht voor de regionale afweging van de meer grootschalige gebiedsontwikkelingen en uitbreidingslocaties Conclusie De beoogde ontwikkeling voorziet in de bouw van maximaal vier extra woningen in bestaand stedelijk gebied. Er zijn op de locatie 8 aanleunwoningen (huur) gesloopt en er zullen 6 kleine koopwoningen en 6 sociale huurwoningen teruggebouwd worden. De bebouwing is ingepast in een bestaande bebouwingsstructuur. Hierdoor ontstaat een kwantitatief en kwalitatief passend woningaanbod. Hiermee sluit het initiatief goed aan bij de actielijnen en richtinggevende principes uit de Brabantse agenda wonen. 3.2.5 Perspectief op wonen en woningbouw sub regio Breda e.o. 2021 Op 9 juli 2021 heeft de provincie Noord-Brabant en de sub regio Breda e.o. het Perspectief op Wonen en Woningbouw sub regio Breda e.o. 2021 vastgesteld.

Het uitgangspunt voor het Perspectief op Wonen en Woningbouw zijn de volgende documenten, ambities en afspraken(kaders): • Provinciale Interim-Omgevingsverordening (IOV) en Brabantse Agenda Wonen • Werkafspraken • Uitgangspunten versterken regionale samenwerking vanaf 2021 • Regionale Investeringsagenda/verstedelijkingsafspraken Breda-Tilburg • Intensievere samenwerking met de corporaties De kwalitatieve opgave voor de regio ligt in het creëren van meer doorstroming door het toevoegen van de juiste woning (ook belangrijk voor starters) én het verduurzamen van de bestaande woningvoorraad. De centrale ambitie in het regionale woningmarktbeleid is het terugdringen van de druk op de woningmarkt door een versnelling van de woningbouwproductie. Zeker nu de laatste bevolkingsprognose laat zien dat de regio toegroeit naar 485.000 inwoners in 2030 en naar 495.000 inwoners in 2040. De regio Breda staat gezamenlijk voor de kwantitatieve opgave van het toevoegen van minimaal 18.315 woningen in de periode 2020 tot 2030 (conform provinciale prognose 2020). Dit is nodig om de huishoudensgroei te kunnen faciliteren. Kijkend naar de groei- en verstedelijkingsambities van de regio Breda bevat het Perspectief op Wonen en Woningbouw een extra woningbouwopgave, boven op de provinciale prognose. De omvang van de ‘plus’ wordt geraamd op 11.995 woningen. De totale woningbouwopgave is daarmee ca.

30.000 woningen tot 2030. In de periode 2030 tot 2040 is de ambitie van de gemeenten gericht op de toevoeging van ca. 17.750 woningen. Deze woningbouw voorziet primair in de groeiende behoeften in de sub regio en draagt verder bij aan het versterken van het vestigingsklimaat en de stedelijke en regionale economie. Conclusie De beoogde ontwikkeling voorziet in de toevoeging van maximaal vier woningen in bestaand stedelijk gebied. De bebouwing is ingepast in een bestaand bebouwingsstructuur. Het Perspectief op wonen en woningbouw sub regio Breda e.o. 2021 vormt geen belemmering voor de voorgestelde ontwikkeling.

Ruimtelijke onderbouwing Koolmeespad, Andel Gemeente Altena

17

3.2.6 Structuurvisie Land van Heusden en Altena De gemeenten Aalburg, Werkendam en Woudrichem hebben gezamenlijk de structuurvisie 'Land van Heusden en Altena' opgesteld. De structuurvisie zal vervangen worden door de Omgevingsvisie Gemeente Altena (zie 3.2.7). De Omgevingsvisie is nog niet vastgesteld. Tot de vaststelling van dit plan is de structuurvisie geldend. De structuurvisie is door de gemeenteraad van Aalburg vastgesteld op 2 juli 2013. De vorige StructuurvisiePlus 'Land van Heusden en Altena' (vastgesteld in 2004) is geactualiseerd en op onderdelen bijgesteld. Het resultaat is opgenomen in de structuurvisie 'Land van Heusden en Altena' met de bijbehorende structuurvisiekaart. De visie geeft aan hoe de gemeenten Aalburg, Werkendam en Woudrichem tot 2025 omgaan met de beleidsvelden wonen, voorzieningen (commercieel en niet-commercieel), economie ((bedrijven, agrarische bedrijven, toeristisch-recreatieve bedrijven), omgeving en eigenheid ((waarden, kwaliteiten, identiteiten, fysieke omgeving) en verkeer en mobiliteit. Voor de verschillende beleidsvelden zijn vier vormen van beleid uitgewerkt.

Het beleid voor goed wonen en leven is uitgewerkt in de volgende vormen van beleid: • Een woningvoorraad geschikt voor specifieke doelgroepen; • Invulling geven aan de prestatieafspraken; • Woningbouwinitiatieven moeten bijdragen aan de woonkwaliteit; • Verval van de woningvoorraad en woonomgeving voorkomen.

Uitsnede Structuurvisie Land van Heusden en Altena, Gemeente Aalburg, vastgesteld 02-07-2013 (Bron: Structuurvisie Land van Heusden en Altena, BRO, 2013) (plangebied omlijnd)

Actuele bevolkingskrimp is in de regio niet aan de orde. Meerjarenprognoses laten groei noch krimp zien voor de regio. Wel zal een verschuiving in leeftijdscategorie (afnemend aantal jongeren, toenemend aandeel ouderen) optreden. Dat vraagt om een andere benadering van de woningmarkt. De hoeveelheid één- en tweepersoonshuishoudens neemt toe. Waarbij het erop aankomt deze doelgroep voldoende passende woonruimte te bieden, al dan niet in combinatie met (extramurale) zorg. Gelet op deze ontwikkelingen wordt de prioriteit gelegd bij: 1. Woningen en woonomgevingen die het voor jongere huishoudens aantrekkelijk maken in het Land van Heusden en Altena of in hun eigen kern te blijven wonen; 2. Woningen die mensen in staat stellen om ook in hun latere levensfase zo lang mogelijk te blijven wonen in een voor hun ook sociaal passende woonomgeving. Hiermee verandert ook de woonopgave, waarbij de kwaliteit van de woningvoorraad en een goede differentiatie daarbinnen belangrijker wordt dan de kwantiteit. Hoewel de gemeenten geen primaire verantwoordelijkheid hebben in het realiseren van een passende voorraad, willen en zullen ze wel een actieve rol spelen. Dit door geschikte planologische en juridische kaders voor transformatie of toevoegingen aan de voorraad mogelijk te maken.

18

18

Ruimtelijke onderbouwing Koolmeespad, Andel Gemeente Altena

Relevantie voor het plangebied Het plangebied is gelegen binnen het gebied wat in de structuurvisie is aangeduid als 'Stedelijk gebied'. Op deze locatie is een invulling die passend is in de omgeving voorgesteld. Het initiatief bestaat uit zes huur- en 6 koopwoningen. Het initiatief draagt bij aan de woonkwaliteit van Andel. Het initiatief past goed in de structuurvisie. 3.2.7 Omgevingsvisie Gemeente Altena De structuurvisie zal vervangen worden door de Omgevingsvisie Gemeente Altena. De Omgevingsvisie is nog niet vastgesteld. Tot de vaststelling van dit plan is de structuurvisie geldend (zie 3.2.6). Het is de verwachting dat de omgevingsvisie in 2023 zal worden vastgesteld. Het initiatief is daarom ook getoetst aan dit plan. In de omgevingsvisie van Altena staat wat de gemeente belangrijk vindt als het om de leefomgeving gaat. Dit kan gaan over vergrijzing, het omgaan met het buitengebied, bereikbaarheid en winkelaanbod. Over gezondheid, veiligheid en duurzaamheid. In de omgevingsvisie wordt dus niet alleen gekeken naar de fysieke leefomgeving, ook wordt gekeken naar sociale onderwerpen die in de gemeente spelen. De visie zal naar verwachting in 2022 vastgesteld worden. In de omgevingsvisie laten de gemeente zien wat de gemeente Altena heeft en waar ze naar toe willen in de toekomst.

De combinatie van ‘thema’s’, ‘waarden’ en ‘ambities’ bepaalt de mogelijkheden voor nieuwe initiatieven in de verschillende gebieden.

Uitsnede Omgevingsvisie Gemeente Altena, ontwerp 03-06-2022 (Bron: Omgevingsvisie gemeente Altena, BRO, 2022) (plangebied omlijnd)

Het plangebied is gelegen in de legendaeenheid “Kleine kernen”. Hierover is in de omgevingsvisie het volgende opgenomen: In Altena zijn de volgende kleinere kernen gelegen: Giessen, Rijswijk, Uitwijk, Waardhuizen, Drongelen, Eethen, Almkerk, Hank, Nieuwendijk, Uppel, Andel, Genderen, Veen, Dussen, Babyloniënbroek en Meeuwen. Ieder dorp en buurtschap is anders en heeft zijn eigen kwaliteiten en waarden. Bij de vorming van Altena is beloofd dat iedere kern zijn identiteit behoudt. Inwoners voelen zich over het algemeen meer betrokken bij hun eigen kern, dan bij de gemeente als geheel. Dit zorgt ervoor dat inwoners erg op het eigen dorp gericht zijn en er een sterke sociale cohesie voelbaar is. Er is sprake van een forse woningbouwopgave, maar dit kan ook kansen bieden. Door de vergrijzing en een afname van het aantal jongeren is het een uitdaging om de kwaliteit van voorzieningen overeind te houden. De veranderende bevolkingssamenstelling vraagt daarnaast ook om andere voorzieningen. Toekomstperspectief In de kleinere kernen spelen vergelijkbare opgaven als in de grotere kernen. Daarnaast speelt in de kleinere kernen specifiek de opgave voor het op peil houden van voldoende voorzieningen en de kwaliteit hiervan. Er is sprake van vergrijzing en onvoldoende passende (betaalbare) woningen voor starters en senioren. Hier gaat de gemeente zich voor inzetten.

Ruimtelijke onderbouwing Koolmeespad, Andel Gemeente Altena

19

In de kleinere kernen is het fijn om te wonen. De kleine kernen hebben betrokken inwoners door de kleinschalige ontmoetingsplekken. Door een netwerk van dorpen te creëren die elkaar aanvullen, zijn voorzieningen goed verbonden en wordt zelfredzaamheid en leefbaarheid versterkt. Dit wordt bereikt door in de kleinere kernen door (de kwaliteit van) voorzieningen in stand te houden en te zorgen voor het behoud van ontmoetingsfuncties, zoals de basisvoorzieningen en scholen. Daar waar een voorziening in een bepaalde kern niet in stand gehouden kan worden, helpt het netwerk ons om de bereikbaarheid van eenzelfde voorziening in een andere kern te behouden. De gemeente zet zich in voor voldoende betaalbare woningen (huur en koop) in alle kernen. Het is van belang dat we in alle kernen kunnen bouwen. Zo voorziet de gemeente in de woningbehoefte én wordt de leefbaarheid en vitaliteit behouden. Daarbij kiest de gemeente zowel voor inbreiding als uitbreiding. Inbreiding mag niet ten koste gaan van de (groene)waarden in de kernen die zorgen voor een gezonde leefomgeving. Uitbreiding moet passend zijn bij de aanwezige kwaliteiten en waarden van de kernen. Ook bekijkt de gemeente de mogelijkheden bij bestaande woningbouw, zoals woningsplitsing. Op deze manier kan ook voldaan worden aan de doelen van de gemeente van wonen met zorg.

Daarnaast gaat de gemeente wijkgericht grootschalig verduurzamen. Bestaande woningen worden klaargemaakt voor aardgasvrij wonen. Woning- en bedrijfsdaken worden zoveel mogelijk benut voor zonnepanelen. Ook zal de gemeente voor zowel herontwikkeling als nieuwbouw normen stellen rondom klimaatadaptatie, waterrobuustheid, natuurinclusiviteit en biodiversiteit. Relevantie voor het plangebied De planlocatie is gelegen in het gebied dat aangeduid is als ‘Kleine Kernen’. Er is in het plangebied sprake van het opvullen een stedenbouwkundige structuur. Het bouwen van de 12 woningen (6 huur- en 6 koopwoningen) draagt bij aan het vergroten van de woningvoorraad met vier woningen. Dit past in de visie van de gemeente. 3.2.8 Landschapsbeleidsplan Land van Heusden en Altena Het landschapsbeleidsplan Land van Heusden en Altena geeft de landschapsbeleidsplannen van de drie gemeenten - gemeente Aalburg, gemeente Woudrichem en gemeente Werkendam - weer.

Uitsnede visiekaart Landschapsbeleidsplan Land van Heusden en Altena

20

20

Ruimtelijke onderbouwing Koolmeespad, Andel Gemeente Altena

In het landschapsbeleidsplan is ingegaan op de beschermingswaardige gebieden die men wil herstellen/beschermen en anderzijds welke groenstructuren en gebieden (verder) kunnen worden ontwikkeld. Bij het landschapsbeleidsplan is een visiekaart opgenomen waarop alle aandachtspunten en uitgangspunten zijn samengebracht. Relevantie voor het plangebied De voorliggende ruimtelijke onderbouwing heeft betrekking op het gebied dat aangeduid is als bebouwd gebied. 3.2.9 Nota archeologie; Tot op de bodem De beleidsnota Archeologie is tot stand gekomen door samenwerking van de voormalige gemeenten Aalburg, Werkendam en Woudrichem. Sinds de invoering van de Wet op de Archeologische Monumentenzorg (Wamz) op 1 september 2007 ligt de verantwoordelijkheid voor de archeologische erfgoedzorg grotendeels bij de gemeentelijke overheden. Om de nieuwe gemeentelijke rol op het gebied van archeologie vorm te geven hebben de voormalige gemeenten Aalburg, Werkendam en Woudrichem besloten om gezamenlijk te komen tot één intergemeentelijk beleid ten aanzien van de erfgoedzorg voor de archeologische resten. De basis hiervoor is de actuele archeologie kaart en cultuurhistorie kaart, die in opdracht van de voormalige gemeenten Aalburg, Werkendam en Woudrichem in 2010 door RAAP Archeologisch Adviesbureau RAAP zijn vervaardigd. In 2018 hebben de voormalige gemeenten dit beleid herzien en vernieuwd.

Op deze kaart zijn ook de resultaten van het onderzoek dat is uitgevoerd t.b.v. onderhavige ruimtelijke onderbouwing meegenomen. Het uitgangspunt voor het archeologiebeleid van de voormalige gemeenten Aalburg, Werkendam en Woudrichem wordt gevormd door deze beiden tezamen en is uiteindelijk in de archeologische beleidskaart verbeeld. De beleidsnota en beleidskaart Land van Heusden en Altena zijn leidend voor het archeologiebeleid voor lokale projecten. Uitzondering hierop zijn de provinciale archeologische landschappen die dienen als inspiratie voor toekomstige ontwikkelingen. Relevantie voor het plangebied De nieuwe ontwikkelingen die in planologische procedures mogelijk worden gemaakt dienen te worden getoetst aan het beleid van de gemeente Altena. De Archeologische Beleidskaart is planologisch-juridische verankerd in het bestemmingsplan 'Dubbelbestemmingen en Gebiedsaanduidingen' dat van toepassing is op het plangebied van voorliggend plan.

3.3

Gemeentelijk beleid

3.3.1 Bodemkwaliteitskaart De bodemkwaliteitskaart is een digitale kaart waarop de algemene, verspreide bodemkwaliteit staat. Het gaat om een soort gemiddelde kwaliteit van de grond. Het plangebied is gelegen in zone 1.

Uitsnede Bodemkwaliteitskaart Midden- & West-Brabant, Antea Group

Ruimtelijke onderbouwing Koolmeespad, Andel Gemeente Altena

21

Relevantie voor het plangebied In het plangebied is nader onderzoek verricht naar de milieuhygiënische kwaliteit van de bodem. In paragraaf 4.1 wordt hier nader op ingegaan 3.3.2 Welstandsnota De gemeente Altena vernieuwt de regels rondom welstand. De regels worden zoveel mogelijk losgelaten. Alleen voor het beschermd stadsgezicht Vesting Woudrichem en voor monumenten blijven welstandsregels gelden. Het blijft ook mogelijk dat er voor nieuwe ontwikkelingen een beeldkwaliteitsplan wordt gevraagd en er is een excessenregeling voor de gehele gemeente opgenomen. Voor inbreidingslocaties en andere grotere ontwikkelingen zoals dorpsuitbreidingen als ook voor ontwikkelingen in waardevol gebied zoals de Nieuwe Hollandse Waterlinie kan een stedenbouwkundig kader of beeldkwaliteitsplan worden vereist. Voor het plangebied is deze verplichting niet van kracht. Bij de architectuur van de 12 te bouwen woningen zal aansluiting gezocht worden bij de bestaande bebouwing in de omgeving van het plangebied. Relevantie voor het plangebied Er zijn geen specifieke welstandscriteria geformuleerd voor de planlocatie. 3.3.3 Mobiliteitsvisie 2040 Altena samen vooruit In juni 2021 is de mobiliteitsvisie van de gemeente Altena ‘Mobiliteitsvisie 2040 Altena samen vooruit’ vastgesteld. De mobiliteitsvisie is erop gericht om de gemeente Altena beter bereikbaar te maken voor iedereen.

Daarbij staat veiligheid, leefbaarheid en duurzaamheid voorop. Bij alles wat de gemeente in de gemeente doet op het gebied van mobiliteit zullen in de toekomst deze vier doelen centraal blijven staan. Op die manier blijft Altena een prettige omgeving om in te wonen, werken of recreëren.

22 projecten uit de Mobiliteitsvisie 2040 Altena samen vooruit (bron: Gemeente Altena in samenwerking met Goudappel, 2021)

22

22

Ruimtelijke onderbouwing Koolmeespad, Andel Gemeente Altena

In de mobiliteitsvisie worden 9 hoofdlijnen genoemd die de ambitie weergeven die Altena heeft op het gebied van mobiliteit. Ze beschrijven de belangrijkste principes, die de koers bepalen van de mobiliteitsvisie. Binnen deze hoofdlijnen staat de gebruiker steeds voorop en daarbij vormt continue aandacht voor de verkeersveiligheid een rode draad: 1. Verbindingen naar sterke ov-assen verbeteren; 2. Netwerken ontvlechten om leefbaarheid in kernen en veiligheid te vergroten; 3. Ruimtelijke ontwikkeling en mobiliteit gaan hand in hand; 4. Bedrijvenlocaties en distributie faciliteren met goede vrachtverbindingen; 5. Verplaatsingen op (e-)fietsafstand faciliteren met snelle, veilige en aantrekkelijke netwerken; 6. Mobiliteit levert een actieve bijdrage aan duurzaamheidsdoelstellingen; 7. Robuust wegennet klaar voor de toekomst; 8. Verbindingen over water koppelen aan auto- en fietsnetwerk; 9. Breed samenwerken vanuit eigen verantwoordelijkheden en gezamenlijke doelstellingen. De uitwerking van deze hoofdlijnen vormt het toekomstbeeld mobiliteit 2040. Om naar dit toekomstbeeld mobiliteit 2040 toe te werken, definieert de mobiliteitsvisie 22 projecten in de gemeente Altena. Relevantie voor het plangebied Geen van de 22 projecten heeft direct betrekking op het plangebied. De Mobiliteitsvisie 2040 Altena samen vooruit vormt geen belemmering voor de ontwikkeling van het initiatief.

3.3.4 Nota Parkeernormen Door de gemeente is de Nota Parkeernormen d.d. 15 december 2020 opgesteld. De Nota Parkeernormen van Altena hanteert de volgende doelstelling: “Het bieden van een toetsingskader voor het bepalen van de parkeerbehoefte van ruimtelijke plannen en ontwikkelingen in de gemeente Altena om daarmee de bereikbaarheid en leefbaarheid te waarborgen. Met behulp van dit toetsingskader moet worden voorkomen dat als gevolg van nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen parkeerproblemen in de openbare ruimte ontstaan.” Relevantie voor het plangebied Toetsing aan de parkeernormen is opgenomen in het bestemmingsplanbestemmingsplan 'Dubbelbestemmingen en Gebiedsaanduidingen' dat van toepassing is op het plangebied. Nieuwe ontwikkelingen in het plangebied dienen hieraan te worden getoetst. De wijze waarop het parkeren in voorliggend initiatief is opgelost is beschreven in hoofdstuk 5. 3.3.5 Groenbeleidsplan (2006) Op 17 januari 2006 is het Groenbeleidsplan van de gemeente Aalburg vastgesteld door het college. In het groenbeleidsplan van de gemeente Aalburg wordt het beleid met betrekking tot de inrichting en het beheer van het openbaar groen binnen de bebouwde kommen vastgelegd.