Bijlage Eerste Bestuursrapportage 2026

135 N

-

-

-

-

-

57 N

56 N

56 N

55 N

100 N

100 N

100 N

100 N

100 N

3N

32 N

19 N

21 N

14 N

-

-

-

-

-

842 N

588 N

215 N

177 N

169 N

Investeringen (kapitaallasten) Vervangingsinvestering ICT

Budgettair neutraal Administratieve overheveling tussen programma 2 en overhead

Diverse mutaties < € 50.000 Diverse mutaties < € 50.000

Mutaties reserves Geen mutaties

Totaal

Toelichting op de mutaties

Financiën Per 1 januari 2028 stappen we over op een nieuw financieel pakket. De Europese aanbesteding hiervoor is inmiddels gestart. Gunning is voorzien in de zomer van 2026. Om de implementatie goed te laten verlopen start in september 2026 de voorbereiding / inrichting met de verkozen leverancier. Hiervoor zullen kosten gemaakt worden: enerzijds voor de capaciteit / begeleiding door de leverancier, anderzijds moeten binnen de organisatie medewerkers vrijgemaakt worden voor de voorbereiding / inrichting. Daarnaast wordt externe expertise ingehuurd om het project van de noodzakelijke kennis te kunnen voorzien en moeten reguliere werkzaamheden tijdens de voorbereidingsfase ook doorlopen. Voor de periode september 2026 tot en met februari 2028 is hiervoor een implementatiebudget nodig.

62

Informatiemanagement - Doorontwikkeling ICT. In 2026 is de gemeente Altena gestart met project portfolio management (PPM). Hiermee wordt beoogd meer samenhang en sturing aan te brengen in projecten, zodat niet alleen inhoudelijk betere keuzes kunnen worden gemaakt, maar ook financieel en beheersmatig meer grip ontstaat op de uitvoering. Hiertoe zijn in de tweede helft van 2025 nog diverse informatiesystemen vervangen of nieuw ingevoerd. Dit was noodzakelijk om de continuïteit van de dienstverlening te waarborgen, nieuwe applicaties mogelijk te maken en bestaande systemen actueel en veilig te houden. Als gevolg hiervan is in 2026 sprake van een lastenverzwaring. Dit sluit aan bij de toelichting in de jaarrekening, waarin is aangegeven dat in 2025 sprake was van hogere kosten voor ICT-onderhoud door onder meer hogere applicatiekosten, benodigde externe expertise en een noodzakelijke migratie binnen de clouddiensten. - Implementatiekosten nieuw zaaksysteem. De eenmalige implementatiekosten voor het nieuwe zaaksysteem vallen in 2026 hoger uit dan voorzien. Dit wordt veroorzaakt door de keuze om alle zaken vanaf de start van de gemeente Altena (1 januari 2019) te migreren naar het nieuwe systeem. Deze keuze draagt bij aan een volledig en uniform digitaal archief, maar leidt in 2026 tot hogere lasten (€ 83.000 N). Gemeentelijke accommodaties - Facilitaire zaken.

Het budget voor facilitaire kosten is in 2026 niet toereikend. Dit wordt veroorzaakt door een combinatie van factoren: uitbreiding van de organisatie: meer medewerkers leiden tot een intensiever gebruik van werkplekken en voorzieningen (zoals hogere kosten voor koffie en thee); toegenomen beveiligingskosten, onder meer door intensievere bewaking van het gemeentehuis en hogere kosten voor alarmopvolging en kostenstijgingen bij leveranciers waarmee in het huidige budget geen rekening is gehouden. Voor 2026 is een verhoging van het budget noodzakelijk (€ 175.000 N). De structurele omvang van het benodigde budget wordt bezien in het kader van de verbouwing van het gemeentehuis - Gemeentelijke accommodaties. Eind 2025 zijn in alle brandweerkazernes elektrotechnische veiligheidsinspecties uitgevoerd conform de NEN3140-norm. Uit deze inspecties zijn diverse aandachtspunten naar voren gekomen die, vanuit veiligheidsoverwegingen, binnen de gestelde termijn moeten worden verholpen. Deze termijn bedraagt maximaal zes maanden na de inspectiedatum. Om deze reden wordt voorgesteld om in 2026 eenmalig budget beschikbaar te stellen, zodat de aandachtspunten tijdig en volledig kunnen worden opgelost (€ 95.000 N in 2026). - Externe beheerder Wijklocatie De Werf.

Tijdens de behandeling van het raadsvoorstel over de verbouwing en verhuur van een gedeelte van De Werf aan zorgverleners (april 2025), is door insprekers nadrukkelijk aandacht gevraagd voor de positie van de huidige gebruikers en het dagelijks beheer van de locatie. Vanaf september 2025 zijn de ervaren knelpunten in het gebruik en beheer van De Werf systematisch in kaart gebracht. Op basis daarvan zijn verschillende verbeteracties gestart. Een belangrijke maatregel is de inzet van een externe locatiebeheerder. Deze vervult een centrale rol in de coördinatie van het dagelijks beheer; de uitvoering van facilitaire werkzaamheden; en het fungeren als vast aanspreekpunt voor gebruikers. De inzet van de locatiebeheerder wordt door de gebruikers zeer positief beoordeeld. Voor het voortzetten van deze inzet in 2026 is aanvullend budget nodig (€ 54.000 N in 2026). In 2026

63

-

wordt de inzet van de locatiebeheerder geëvalueerd. Op basis daarvan volgt een voorstel voor de invulling en eventuele structurele voortzetting in de jaren daarna. Onderhoud wijklocatie Werkendam. Voor de wijklocatie in Werkendam is op korte termijn noodzakelijk onderhoud nodig om het gebouw veilig, functioneel en toekomstbestendig te houden. Het gaat om het opnieuw voegen en plaatselijk herstel van het metselwerk in de gevels, het vervangen van dilatatievoegen, het vervangen en verduurzamen van het glas, schilderwerk alsmede het (deels) vervangen van de automatische deuren. Met deze onderhoudswerkzaamheden blijft de locatie goed bruikbaar en worden toekomstige kosten beperkt (€ 135.000 N in 2026).

Kapitaallasten investeringen In de Begroting 2026 is abusievelijk de vervangingsinvestering voor ICT niet opgenomen. Het betreft een investeringsbudget voor de vervanging van hardware, zoals laptops, iPads en telefoons. Deze vervangingsinvestering is noodzakelijk om de continuïteit, veiligheid en doelmatigheid van de gemeentelijke dienstverlening te waarborgen. Apparatuur veroudert relatief snel, zowel technisch als qua beveiligingseisen, waardoor periodieke vervanging essentieel is. Zonder tijdige vervanging ontstaat het risico op storingen, verminderde productiviteit en kwetsbaarheid op het gebied van informatiebeveiliging. Met deze mutatie wordt het ontbrekende budget alsnog opgenomen voor 2026, zodat de reguliere vervangingscyclus kan worden voortgezet. De vervangingsinvesteringen na 2026 worden nader bezien in het kader van de i-Visie. De kapitaallasten van deze investering leiden vanaf 2027 tot een nadeel. Diverse mutaties < € 50.000 Hieronder valt een aantal afwijkingen < € 50.000 die niet verder worden toegelicht.

6c. Vennootschapsbelasting Programma 6c. Vennootschapsbelasting (bedragen in €)

2026

2027

2028

2029

2030

Geen mutaties

-

-

-

-

-

Totaal

-

-

-

-

-

Op programma 6c doen zich geen mutaties voor.

64

Investeringen Voor een aantal onderwerpen wordt voorgesteld nieuwe investeringsbudgetten beschikbaar te stellen. Het betreft hierbij met name investeringen die voortvloeien uit eerdere college- en raadsbesluiten. Met deze investeringen wordt uitvoering gegeven aan reeds vastgestelde beleidskeuzes. Conform de geldende financiële systematiek leiden deze investeringen tot kapitaallasten (afschrijving en rente) in de jaren na realisatie. Deze kapitaallasten zijn vanaf 2027 structureel in de begroting verwerkt en maken daarmee onderdeel uit van de meerjarige financiële doorwerking. Om de betreffende investeringen daadwerkelijk in 2026 te kunnen uitvoeren, is het noodzakelijk dat de raad de bijbehorende investeringsbudgetten formeel beschikbaar stelt. Om deze reden zijn de investeringen expliciet opgenomen en toegelicht in de Eerste Bestuursrapportage 2026. Programma (bedragen in €)

2026

2027

2028

1

Bereikbaarheid Visserskade Hank (Raadsbesluit)

170 N

-

-

3

Scenario-onderzoek 't Rond Woudrichem (Raadsbesluit)

300 N

-

-

4

Aankoop grond De Alm - Doornseweg Almkerk (Collegebesluit)

62 N

-

-

4

Voorbereidingskosten woningbouwprojecten Dorpsstrategie Almkerk (Raadsbesluit)

200 N

-

-

5

Project Provinciale weg Noord (Wegen)

1.600 V 1.600 N

-

5

Project Rijksweg Nieuwendijk (Wegen)

1.090 V

5

Project Hooftlanden Werkendam (Groen)

59 V

59 N

-

5

Project Hooftlanden Werkendam (Wegen)

454 V

454 N

-

6b

Vervangingsinvestering ICT

218 N

-

-

Totaal

- 1.090 N

2.253 V 2.213 N 1.090 N

Toelichting Bereikbaarheid Visserskade Hank De Visserskade in Hank kent momenteel een knelpunt in de bereikbaarheid: door een smalle doorgang is het gebied niet toegankelijk voor standaard nood- en hulpdiensten. Dit brengt aantoonbare veiligheidsrisico’s met zich mee voor bewoners en bezoekers. Om deze situatie structureel op te lossen, is een herinrichting van het gebied noodzakelijk. Besloten is de gekozen voorkeursvariant uit te werken tot een Definitief Ontwerp. Deze voorkeursvariant waarborgt de bereikbaarheid voor hulpdiensten en doet tegelijkertijd recht aan de belangen van omwonenden en de aanwezige cultuurhistorische waarden in het gebied. Hiertoe is een investering van € 170.000 noodzakelijk (Raadsbesluit d.d. 3 maart 2026). Scenario-onderzoek ’t Rond Woudrichem De gemeente Altena werkt aan een toekomstgerichte herontwikkeling van het centrumgebied rond ’t Rond in Woudrichem. Op basis van een eerste verkenning is besloten drie samenhangende ontwikkelrichtingen nader uit te werken. Het gaat hierbij om (i) de ontwikkeling van De Werf als woonlocatie, gecombineerd met ruimte voor commerciële functies op de begane grond; (ii) de

65

herontwikkeling van ’t Rondeel tot een multifunctionele accommodatie, met sociaal-culturele en sportvoorzieningen zoals een bibliotheek en sporthal; en (iii) de vernieuwing van basisschool EbenHaëzer, in combinatie met kinderopvangvoorzieningen. Bij de verdere uitwerking wordt nadrukkelijk gekeken naar de samenhang met de openbare ruimte, de verkeersstructuur en parkeermogelijkheden. Hiermee wordt toegewerkt naar een integraal en toekomstbestendig centrumgebied dat voorziet in wonen, voorzieningen en ontmoeting. Voor het vervolgonderzoek is een investering van € 300.000 noodzakelijk (Raadbesluit d.d. 3 maart 2026). sc Aankoop grond De Alm - Doornseweg Almkerk De gemeente Altena koopt een perceel van circa 6.660 m² aan, gelegen tussen De Alm en de Doornseweg ten westen van de kern Almkerk. Met deze aankoop wordt invulling gegeven aan bredere maatschappelijke opgaven in het gebied. Het betreft onder meer het verbeteren van de landschappelijke inpassing van De Alm, het versterken van natuurwaarden en het vergroten van de toegankelijkheid van het gebied. Deze opgaven hangen nauw samen met toekomstige ontwikkelingen op de eerder verworven gronden ten zuidwesten van Almkerk (Collegebesluit d.d. 17 maart 2026). Voorbereidingskosten woningbouwprojecten Dorpsstrategie Almkerk In het kader van de Dorpsstrategie Almkerk wordt gewerkt aan de voorbereiding van meerdere woningbouwprojecten.

Om deze projecten zorgvuldig en voortvarend te kunnen ontwikkelen, zijn middelen nodig voor voorbereidende werkzaamheden. Het gaat hierbij onder meer om onderzoeken, planvorming en noodzakelijke procedures die voorafgaan aan de daadwerkelijke realisatie van woningen (Raadsbesluit d.d. 20 mei 2025). Fasering projecten openbare ruimte Een aantal projecten binnen de openbare ruimte wordt gefaseerd en doorgeschoven in de tijd. Door deze fasering wordt beter ingespeeld op uitvoeringscapaciteit, prioritering en samenloop met andere projecten. Hiermee blijft de kwaliteit van uitvoering geborgd en wordt gewerkt aan een realistische en beheersbare planning van de investeringsagenda. Het betreft: - Provinciale weg Noord (JOR-24-07, Wegen): uitvoering verschuift naar 2027. - Rijksweg Nieuwendijk (JOR-26-07, Wegen): uitvoering verschuift naar 2028. - Hooftlanden Werkendam (JOR-26-12, Groen en Wegen): uitvoering verschuift naar 2027. Vervangingsinvestering ICT In de Begroting 2026 is abusievelijk de vervangingsinvestering voor ICT niet opgenomen. Het betreft een investeringsbudget voor de vervanging van hardware, zoals laptops, iPads en telefoons. Deze vervangingsinvestering is noodzakelijk om de continuïteit, veiligheid en doelmatigheid van de gemeentelijke dienstverlening te waarborgen.

Apparatuur veroudert relatief snel, zowel technisch als qua beveiligingseisen, waardoor periodieke vervanging essentieel is. Zonder tijdige vervanging ontstaat het risico op storingen, verminderde productiviteit en kwetsbaarheid op het gebied van informatiebeveiliging. Met deze mutatie wordt het ontbrekende budget alsnog opgenomen voor 2026, zodat de reguliere vervangingscyclus kan worden voortgezet. De vervangingsinvesteringen na 2026 worden nader bezien in het kader van de i-Visie.

66

Samenvattend

overzicht

In de Eerste Bestuursrapportage 2026 rapporteert het college over de financiële afwijkingen van de Begroting 2026 in de periode tot mei 2026. In onderstaande tabel worden per programma de effecten op het begrotingssaldo weergegeven. Omschrijving (bedragen x € 1.000)

2026

2027

2028

2029

2030

1. Inwoner en Bestuur

213 N

222 N

235 N

235 N

328 N

2. Altena Samenredzaam

2.017 N

1.282 N

1.282 N

1.282 N

1.282 N

3. Veelzijdig Altena

382 N

4N

5N

5N

5N

4. Duurzaam Altena

101 V

254 N

265 N

224 N

224 N

5. Bereikbaar Altena

216 N

186 V

39 V

1N

1N

6.Financiën

563 N

338 N

25 V

53 V

52 V

Totaal mutaties lasten en baten

3.290 N

1.914 N

1.723 N

1.693 N

1.788 N

Mutaties reserves programma 1

-

-

-

-

-

Mutaties reserves programma 2

459 V

-

-

-

-

Mutaties reserves programma 3

80 V

-

-

-

-

Mutaties reserves programma 4

169 N

66 V

66 V

26 V

26 V

Mutaties reserves programma 5

-

-

-

-

-

Mutaties reserves programma 6

-

-

-

-

-

370 V

66 V

66 V

26 V

26 V

2.920 N

1.848 N

1.657 N

1.667 N

1.761 N

Totaal mutaties reserves

Totaal mutaties Eerste Bestuursrapportage 2026

De Eerste Bestuursrapportage 2026 bevat voor het jaar 2026 financiële afwijkingen van per saldo € 2.920.000 nadelig. Dit nadeel wordt met name veroorzaakt door prijs- en tariefstijgingen op verschillende beleidsterreinen. Belangrijk te vermelden is dat de uitkomsten van de Meicirculaire 2026 nog niet beschikbaar zijn en dus niet in deze Eerste Bestuursrapportage 2026 zijn verwerkt. Voor een toelichting op de afwijkingen wordt verwezen naar de Eerste Bestuursrapportage 2026. De structurele doorwerking van afwijkingen in 2026 naar de jaren 2027 en verder is meegenomen in het financieel perspectief van de Kaderbrief 2027 en wordt verwerkt in de Begroting 2027.

67

Bijlage 1. Overzicht mutaties lasten en baten

202 6

per programma Conform de Financiële verordening stelt de raad het totaal van de lasten en het totaal van de baten per programma vast. Begrotingswijzigingen die ertoe leiden dat deze totalen hoger of lager worden moeten door de raad goedgekeurd worden, ook al zijn deze wijzigingen per saldo budgettair neutraal. Onderstaande tabel bevat een overzicht van de mutaties in de baten en lasten en het effect daarvan op de begroting. Met deze tabel worden de mutaties in de baten en lasten per programma expliciet gemaakt en vormen zij zo onderdeel van de besluitvorming. Omschrijving (bedragen x € 1.000)

Begroting na vastgestelde wijzigingen

Mutaties lasten

Mutaties baten

Saldo mutaties

Begroting na Eerste Bestuursrapportage 2026

1. Inwoner & Bestuur

11.776 N

206 N

8N

213 N

11.989 N

2. Altena samenredzaam

56.284 N

6.702 N

4.685 V

2.017 N

58.301 N

3. Veelzijdig Altena

18.001 N

557 N

175 V

382 N

18.383 N

4. Duurzaam Altena

7.898 N

516 N

617 V

101 V

7.797 N

Programma

5. Bereikbaar Altena

11.821 N

218 N

2V

216 N

12.037 N

Totaal programma's

105.780 N

8.199 N

5.471 V

2.728 N

108.507 N

Lokale heffingen

12.056 V

-

-

-

12.056 V

Algemene uitkeringen

116.524 V

-

-

-

116.524 V

67 V

-

-

-

67 V

Financiering en algemene dekkingsmiddelen

Dividend Saldo Financieringsfunctie

441 V

-

-

-

441 V

1.641 N

379 V

100 N

279 V

1.362 N

Financiering en algemene dekkingsmiddelen

127.448 V

379 V

100 N

279 V

127.727 V

Overhead

26.389 N

874 N

32 V

842 N

27.231 N

-

-

-

-

-

4.721 N

8.694 N

5.403 V

3.290 N

8.011 N

Mutaties reserves programma 1

75 V

-

-

-

75 V

Mutaties reserves programma 2

1.197 V

-

459 V

459 V

1.656 V

Mutaties reserves programma 3

1.793 V

-

80 V

80 V

1.873 V

Mutaties reserves programma 4

1.019 V

275 N

106 V

169 N

850 V

Mutaties reserves programma 5

282 V

-

-

-

282 V

4.365 V

275 N

645 V

370 V

4.735 V

9N

-

-

-

9N

392 V

-

-

-

392 V

Overige algemene dekkingsmiddelen

Vennootschapsbelasting Geraamd totaal van lasten en baten Toevoeging / onttrekking aan reserves

Totaal programma's Mutaties reserves fin. en alg. dekkingsmiddelen Mutaties reserves overhead Mutaties reserves vennootschapsbelasting

-

-

-

-

-

Toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves

383 V

-

-

-

383 V

Geraamd resultaat

27 V

8.969 N

6.048 V

2.920 N

2.893 N

68