Bundel PM 27 mei

Onze buffer neemt daardoor met dit bedrag toe. In de Perspectiefnota 2020 stellen we voor om hiervan € 2 miljoen in te zetten voor beheer en onderhoud en € 5,9 miljoen (= 20% ) voor stedelijke vernieuwing. Dit is zo afgesproken in het coalitieakkoord. Daarna blijft er nog € 21,5 miljoen over.

2. In te stemmen met de resultaatbestemming over 2020.

Van het geld dat in 2020 over is hebben we € 8,7 miljoen nodig om doorlopende en doorgeschoven activiteiten in 2021 alsnog af te kunnen ronden. Dit werk kunnen we niet afmaken als we het geld niet overhevelen naar 2020. Dit doen we ook met het geld wat het rijk ons in december nog heeft gegeven, bijvoorbeeld voor de corona-aanpak. We noemen dat ‘resultaatbestemming’. Het betreft de volgende voorstellen:

bedragen x € 1.000 progr. omschrijving bedrag P02 energietransitie 129 P02 duurzaamheidsagenda 150 P02 beheer en onderhoud 1010 P03 onderhoud Alnovum 245 P03 coördinatieteam Oosterwold 173 P03 vergunningverlening en OOV Floriade 225 P03 bestemmingsplannen 111

VOORSTEL AAN DE GEMEENTERAAD

IN T E V U L L E N D O O R D E R A A D S G R I F F I E RV-NUMMER PROCEDURE PAGINA

RV-42/2021 Carrousel 27 mei 2021 4

P04 wonen met zorg 177 P04 lokaal transformatiefonds 230 P04 onafhankelijke clientondersteuning (OC) 159 P05 lokale en regionale middelen re-integratie 1020 P05 Regionaal werkbedrijf Flevoland 1593 P05 businesscase BUIG 307 P06 subsidie Cultuurfonds 200 P06 decentralisatie uitkering laaggeletterdheid 105 P06 steunmaatregelen culturele sector 1330 P07 Veiligheid 173 P08 Veranderagenda 143 P08 huisvesting wijkteams 146 P08 IV Zorg & Welzijn 517 P08 innovatiefonds 72 P08 Verbetering Informatiebeheer en Archivering 479 P09 lagere risicoreservering -1.923 P09 winstneming grondbedrijf 2020 -29.434 P09 aanvullen buffer 31.357 totaal voorstellen voor resultaatbestemming 8.694

Een omschrijving en onderbouwing hiervan is te vinden in de inleiding van de digitale Programmarekening 2020.

3. De bijbehorende begrotingswijziging voor de resultaatbestemming Programmarekening 2020 vast te stellen.

Met deze begrotingswijzigingen worden de voorstellen tot resultaatbestemming in de begroting 2021 verwerkt.

4. In te stemmen met het opheffen van de reserves Hoger Onderwijs en Cameratoezicht.

In de Kadernota Reserves & Voorzieningen Almere 2017 staan onze spelregels voor de reserves en voorzieningen. De gemeenteraad besluit over het instellen en opheffen van bestemmingsreserves. We stellen voor om twee reserves op te heffen. Deze zijn ingezet voor het doel waarvoor ze bestemd waren. Er zit nu geen geld meer in. Daarmee zijn deze reserves niet langer nodig. Het betreft de reserves: 1. Hoger Onderwijs 2. Cameratoezicht.

5. Op grond van artikel 25 lid 3 van de Gemeentewet juncto artikel 10 lid 2 sub b van de Wet openbaarheid van bestuur (WOB) de door het college aan de raadsbrief vertrouwelijke risico’s opgelegde geheimhouding te bekrachtigen.

In de Kadernota Integraal risicomanagement en weerstandsvermogen staat dat we u vertrouwelijk informeren over sommige risico’s Het gaat dan om risico’s die we niet openbaar willen maken, omdat dit de gemeente kan benadelen. We vragen u daarom om de opgelegde geheimhouding aan de raadsbrief vertrouwelijke risico’s te bekrachtigen.

WAT IS HET DOEL EN HET BEOOGD EFFECT VAN HET VOORGESTELD BESLUIT? o Vaststellen van de Programmarekening 2020 o Goedkeuren van de voorstellen tot resultaatbestemming 2020 o Het afsluiten van het boekjaar 2020

WAT ZIJN ALTERNATIEVEN VOOR DE RAAD? Niet van toepassing. Met dit besluit wordt voldaan aan de bepalingen uit de Gemeentewet.

VOORSTEL AAN DE GEMEENTERAAD

IN T E V U L L E N D O O R D E R A A D S G R I F F I E RV-NUMMER PROCEDURE PAGINA

RV-42/2021 Carrousel 27 mei 2021 5

WAT ZIJN DE CONSEQUENTIES VAN DIT BESLUIT VOOR INWONERS EN ORGANISATIES IN DE STAD OF ANDERE DERDEN? IS OF WORDT HIERAAN IN HET KADER VAN EEN PARTICIPATIETRAJECT AANDACHT BESTEED? De Programmarekening heeft geen consequenties voor de stad of derden. Het is een terugblik op het afgelopen jaar. Met de voorstellen voor resultaatbestemming is het mogelijk om lopende activiteiten alsnog af te ronden.

WELKE FINANCIËLE MIDDELEN ZIJN MET DIT BESLUIT GEMOEID? Dit is hiervoor uitgebreid toegelicht. De hoofdpunten: o op de normale gemeentelijke taken is er een overschot van € 10,2 miljoen; o we stellen voor om hiervan € 8,7 miljoen in te zetten om het werk van 2020 in 2021 af te ronden; o bij het grondbedrijf is een winstafdracht mogelijk van € 29,4 miljoen; o in de Perspectiefnota 2022 doen we een voorstel wat we hiermee gaan doen.

WANNEER WORDT HET BESLUIT VAN DE GEMEENTERAAD UITGEVOERD, GEREALISEERD EN WANNEER WORDT DE GEMEENTERAAD DAAROVER GERAPPORTEERD? Met dit besluit wordt toestemming gegeven voor de besteding van de middelen conform het voorstel voor resultaatbestemming. Verantwoording over de besteding daarvan zal plaatsvinden in de Programmarekening 2021.

IS AAN DE BESLUITVORMING OVER DIT VOORSTEL EEN FATALE TERMIJN (WETTELIJKE DEADLINE) VERBONDEN? ZO JA, WAAROM? Ja, de gemeenteraad moet voor 15 juli 2021 de Programmarekening 2020 vaststellen. Deze moet ook voor 15 juli 2021 aan de provincie zijn aangeboden.

BIJLAGEN • Definitieve Programmarekening 2020 • Begrotingswijziging voorstellen resultaatbestemming 2020

ACHTERLIGGENDE STUKKEN 1. Collegevoorstel Voorlopige Programmarekening 2020 en besluit d.d. 20 april 2021 2. Raadsbrief vertrouwelijke risico’s (GEHEIM) d.d. 20 april 2021

RAADSBESLUIT

IN T E V U L L E N D O O R D E R A A D S G R I F F I E RV-NUMMER PROCEDURE PAGINA

1 RV-42/2021 Carrousel 27 mei 2021

ONDERWERP

Vaststelling Programmarekening 2020

De raad van de Gemeente Almere

Gezien het voorstel van burgemeester en wethouders,

Besluit:

1. De programmarekening van de gemeente over het jaar 2020 vaststellen. 2. In te stemmen met de resultaatbestemming over 2020. 3. De begrotingswijziging voor de resultaatbestemming 2020 vast te stellen. 4. In te stemmen met het opheffen van de volgende reserves: a. Hoger onderwijs b. Cameratoezicht 5. Op grond van artikel 25 lid 3 van de Gemeentewet juncto artikel 10 lid 2 sub b en g van de Wet openbaarheid van bestuur (WOB) de door het college aan de raadsbrief vertrouwelijke risico’s opgelegde geheimhouding te bekrachtigen.

Almere,

De raad voornoemd,

De griffier, De voorzitter,

G.J. Broer F.M. Weerwind

Gemeente Almere 15 april 2021

Programmarekening 2020 tbv vaststelling College

Inhoudsopgave

1 INLEIDING ................................................................................................................................................ 4

1.1 Leeswijzer .................................................................................................................................. 4 1.2 Bestuurlijke inleiding................................................................................................................. 7 1.3 Financiële inleiding .................................................................................................................... 8 1.4 Jaarresultaat algemene dienst ................................................................................................. 8 1.5 Voorstellen tot resultaatbestemming ..................................................................................... 11 1.6 Financiële gevolgen corona..................................................................................................... 15 1.7 Ontwikkelingen grondbedrijf ................................................................................................... 20 1.8 Vermogenspositie .................................................................................................................... 21

2 OPGAVEN ................................................................................................................................................ 25

2.1 Floriade .................................................................................................................................... 25 2.2 Duurzaamheidsagenda ............................................................................................................ 25 2.3 Realiseren van een aantrekkelijk vestigingsklimaat voor bedrijven ..................................... 26 2.4 Stadsvernieuwing binnenring Almere Haven en Buiten-centrum ........................................ 27 2.5 Gezond in Almere ..................................................................................................................... 28 2.6 Sluitende aanpak personen met verward gedrag .................................................................. 28 2.7 Goud in Almere: het verzilveren van de vergrijzing ............................................................... 28 2.8 Wonen ....................................................................................................................................... 29 2.9 Wonen met zorg ....................................................................................................................... 29

3 TOTAALREKENING................................................................................................................................. 30

3.1 Inleiding .................................................................................................................................... 30 3.2 Bestuur, inwoners en economie ............................................................................................. 30 3.3 Duurzaam, leefbaar en bereikbaar ......................................................................................... 38 3.4 Ruimte en wonen ..................................................................................................................... 58 3.5 Zorg en welzijn ......................................................................................................................... 70 3.6 Werk en inkomensondersteuning en inclusiviteit .................................................................. 81 3.7 Onderwijs, sport en cultuur ..................................................................................................... 89 3.8 Veiligheid .................................................................................................................................101 3.9 Bedrijfsvoering ........................................................................................................................105 3.10 Financiën .................................................................................................................................114

4 PROGRAMMAVERANTWOORDING .......................................................................................................121

4.1 Bestuur, inwoners en economie ............................................................................................121 4.2 Duurzaam, leefbaar en bereikbaar ........................................................................................125 4.3 Ruimte en wonen ....................................................................................................................131 4.4 Zorg en welzijn ........................................................................................................................137 4.5 Werk en inkomensondersteuning en inclusiviteit .................................................................145 4.6 Onderwijs, sport en cultuur ....................................................................................................148 4.7 Veiligheid .................................................................................................................................155 4.8 Bedrijfsvoering ........................................................................................................................162 4.9 Financiën .................................................................................................................................165

5 PARAGRAFEN .......................................................................................................................................169

Programmarekening 2020 2

5.1 Risicoparagraaf .......................................................................................................................169 5.2 Lokale heffingen .....................................................................................................................177 5.3 Grondbeleid .............................................................................................................................181 5.4 Financiering ............................................................................................................................198 5.5 Floriade ...................................................................................................................................202 5.6 Verbonden partijen .................................................................................................................222 5.7 Bedrijfsvoering ........................................................................................................................239 5.8 Onderhoud kapitaalgoederen .................................................................................................243 5.9 Interbestuurlijk toezicht (IBT) ................................................................................................250 5.10 Fonds Verstedelijking

.............................................................................................................252

6 BIJLAGEN JAARVERSLAG ....................................................................................................................268

6.1 Kostenverhaal Oosterwold .....................................................................................................268 6.2 Bestedingsplan groot onderhoud en vervangingen ..............................................................269 6.3 Opvolging aanvaarde moties en amendementen ..................................................................275

7 BALANS EN TOELICHTING ...................................................................................................................277

7.1 Waarderingsgrondslagen .......................................................................................................277 7.2 Balans per 31 december 2020 ................................................................................................283 7.3 Toelichting op de balans per 31 december 2020 ...................................................................285 7.4 Niet uit de balans blijkende verplichtingen ...........................................................................358

8 OVERZICHT VAN BATEN EN LASTEN ..................................................................................................360

8.1 Overzicht per programma ......................................................................................................360 8.2 Overzicht per taakveld ............................................................................................................361 8.3 Primitieve begroting per programma ....................................................................................363 8.4 algemene middelen en overhead ...........................................................................................364 8.5 Overzicht incidentele en structurele baten en lasten ...........................................................367 8.6 Wet normering topinkomens..................................................................................................368 8.7 Wachtgelden college ..............................................................................................................369

9 BIJLAGEN JAARREKENING..................................................................................................................370

9.1 Gewaarborgde geldleningen ..................................................................................................370 9.2 Overzicht begrotingswijzigingen ............................................................................................371 9.3 Overzicht mutaties investerings- en financieringsstaat .......................................................371 9.4 Begrotingsrechtmatigheid .....................................................................................................372

Programmarekening 2020 3

1 Inleiding 1.1 Leeswijzer In de programmarekening legt het college verantwoording af aan de gemeenteraad. We beschrijven hoe wij hebben gewerkt aan onze doelstellingen en wat dit heeft gekost. De programmarekening bestaat uit drie onderdelen: de totaalrekening, het jaarverslag en de jaarrekening.

U kunt de programmarekening op twee manieren lezen: • via de digitale omgeving. Deze is te vinden via https://almere.pcportal.nl/ • via een traditioneel document (pdf bestand)

In de digitale omgeving is meer informatie opgenomen dan in het pdf bestand. Zo treft u in de digitale omgeving bijvoorbeeld detailinformatie aan van verbonden partijen en detailoverzichten van alle reserves. In het pdf bestand zijn hiervan alleen totaaltabellen opgenomen.

We beginnen de programmarekening met een samenvatting van de belangrijkste punten In de inleiding vindt u een korte bestuurlijke samenvatting en een financiële samenvatting. In de bestuurlijke samenvatting beschrijven we in het kort hoe Almere ervoor staat en welke belangrijke gebeurtenissen er in 2020 waren. In de financiële samenvatting geven we een toelichting op het jaarresultaat. Wat zijn de grootste voor- en nadelen ten opzichte van de laatst vastgestelde begroting? Dit jaar besteden we ook aandacht aan de (financiële) gevolgen van corona. Ook wordt inzicht gegeven in de zogenoemde voorstellen voor resultaatbestemming. Er wordt aan de gemeenteraad toestemming gevraagd om geld dat in 2020 over is mee te nemen naar 2021. Dit is nodig voor werkzaamheden die in 2020 niet konden worden uitgevoerd of afgerond. Tot slot wordt gekeken naar de ontwikkeling van de grondexploitaties en de financiële positie van de gemeente. Naast de bestuurlijke- en financiële samenvatting wordt in de inleiding ook inzicht gegeven in stand van zaken van de opgaven.

Totaalrekening Met ingang van 2020 geven we gedetailleerder inzicht in de financiën, via de 'totaalrekening'. Dit hebben we ook zo gedaan in de Programmabegroting 2021 (totaalbegroting). We laten daarin per activiteit zien wat dit in 2020 heeft gekost en opgeleverd. Ook geven we daarin een toelichting op de afwijkingen ten opzichte begroting 2020 (na wijzigingen). Dit noemen we het resultaat. We doen dat als het resultaat van de activiteit groter is dan € 100.000.

Jaarverslag Het jaarverslag is een verantwoordingsdocument richting de gemeenteraad en de stad. Het jaarverslag bevat de volgende onderdelen:

Programmaverantwoording De programmaverantwoording bestaat uit negen programma’s. Ieder programma bestaat uit de volgende onderdelen:

Ambitie en speerpunten Per programma beschrijven we in hoeverre we de ambities en bestuurlijke speerpunten uit de begroting 2020 hebben gerealiseerd.

Financiën Per programma geven wij een totaaloverzicht van de financiën. We presenteren de gerealiseerde lasten en baten en vergelijken dit met de laatst vastgestelde begroting. Het verschil tussen de rekening en de

Programmarekening 2020 4

begroting noemen we het 'resultaat'. In de Totaalrekening geven we een gedetailleerder inzicht per activiteiten, en verklaren we ook de verschillen (indien groter dan € 100.000).

Indicatoren (alleen in de digitale omgeving) Het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV) schrijft een verplichte set van beleidsindicatoren voor. Deze zijn per programmaonderdeel via het tabblad ‘Indicatoren’ terug te vinden. Almere wordt waar mogelijk vergeleken met gemeenten met 100.000 tot 300.000 inwoners. Voor de indicatoren gaan we uit van de gegevens die door het Kwaliteitsinstituut Nederlandse Gemeenten (KING) en via de website waarstaatjegemeente.nl beschikbaar zijn gesteld. Het beschikbare peiljaar kan per indicator verschillen. Wij hebben de laatst beschikbare gegevens opgenomen. Per indicator wordt een korte toelichting gegeven en waar mogelijk de relatie gelegd met het gevoerde beleid.

Risico's De risico's met een financieel gevolg die de gemeente loopt bij haar activiteiten zijn per programma opgenomen en toegelicht. Een totaaloverzicht is opgenomen in de risicoparagraaf.

Verbonden Partijen In de programmaverantwoording hebben we informatie over de verbonden partijen opgenomen. In de digitale omgeving geven we per verbonden partij een toelichting. In de toelichting staat bijvoorbeeld hoe een verbonden partij bijdraagt aan het beleid van de gemeente. Een totaaloverzicht van de Verbonden Partijen is te benaderen via de gelijknamige paragraaf.

Beleidsdocumenten In de digitale omgeving kunt u per programma de belangrijkste beleidsplannen via een link vinden.

Paragrafen In de negen paragrafen van de programmarekening geven we extra informatie. Dit is extra informatie over een onderwerp, bijvoorbeeld over de Floriade, het grondbeleid en het Fonds Verstedelijking Almere (FVA). Het gaat om onderwerpen die bij meer programma's aan de orde zijn, maar in de paragrafen gebundeld worden. We willen hiermee overzicht en verdieping geven. Een aantal paragrafen zijn wettelijk verplicht. Dit zijn onder andere de paragraaf lokale heffingen, financiering en bedrijfsvoering. Andere paragrafen, zoals de Floriade en FVA, zijn niet wettelijk verplicht. We voegen deze toe om u inzicht en overzicht te geven over deze onderwerpen.

Bijlagen Bij het jaarverslag zijn een aantal bijlagen opgenomen die extra inzicht geven in de programmaverantwoording en de afspraken die college en raad met elkaar hebben gemaakt. Dit zijn de volgende bijlagen: • kostenverhaal Oosterwold; • bestedingsplan groot onderhoud en vervangingen; • opvolging aanvaarde moties en amendementen. Tot slot is een lijst met afkortingen opgenomen.

Jaarrekening In de jaarrekening wordt financiële verantwoording afgelegd. Dit doen wij volgens de regels van het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV). De accountant controleert de jaarrekening en geeft hierbij een controleverklaring af. De jaarrekening bevat de volgende onderdelen:

Balans en toelichting In dit hoofdstuk wordt, aan de hand van de balans, inzicht gegeven in de bezittingen van de gemeente en de wijze waarop deze worden gefinancierd (schulden). Voorbeelden van bezittingen zijn gebouwen en installaties (materiële vaste activa), uitgeleende bedragen (financiële vaste activa) en bouwgronden in

Programmarekening 2020 5

exploitatie (vlottende activa). De waarde van deze bezittingen is per definitie gelijk aan de wijze waarop deze zijn gefinancierd. We financieren met eigen vermogen (reserves), voorzieningen of met geleend geld (lang- of kortlopende schulden). De ontwikkeling van deze balansposten in 2020 wordt stuk voor stuk toegelicht.

Programmaverantwoording beleid en middelen De verantwoording van het beleid en de middelen, zoals opgenomen in de programmaverantwoording en totaalrekening, maakt ook onderdeel uit van de jaarrekening. Hierin is de financiële verantwoording over 2020 opgenomen.

Overzicht van baten en lasten In dit onderdeel wordt inzicht gegeven in een aantal specifieke (verplichte) onderdelen. • het overzicht van baten en lasten per programma en per taakveld; • de primitieve begroting en totaalbegroting; • overzicht van algemene middelen, overhead en treasury; • overzicht van incidentele baten en lasten; • overzicht wet normering topinkomens; • overzicht wachtgelden college. De toelichting op de financiële afwijkingen is opgenomen in de totaalrekening (per activiteit).

Bijlagen Het BBV schrijft een aantal verplichte overzichten voor die niet zijn opgenomen onder het overzicht van baten lasten. Deze zijn opgenomen in de bijlagen. Dit zijn: • het overzicht Single Information Single Audit (SiSa). Hierin wordt verantwoording afgelegd over een aantal specifieke uitkeringen, zoals de Rijksbijdrage bijstandsuitkeringen (BUIG)-uitkering waaruit bijstandsuitkeringen worden gefinancierd en het participatiebudget. Deze verantwoording wordt door de accountant onderworpen aan een specifieke rechtmatigheidscontrole. • Overzicht gewaarborgde geldleningen. • Overzicht begrotingswijzigingen. • Overzicht mutaties investerings- en financieringsstaat. • Begrotingsrechtmatigheid. • Overzicht verloop kredieten.

Tabellen in de programmarekening De cijfers in de tabellen tonen we in principe in miljoenen euro’s. We ronden daarbij af op honderdduizenden euro’s. De optelling van de (sub)totalen in de tabellen wordt gedaan op niet afgeronde bedragen. Hierdoor kunnen er kleine afrondingsverschillen in de tellingen ontstaan. Sommige tabellen tonen we in duizendtallen of in hele euro’s zijn opgenomen. Dit komt doordat in sommige gevallen er meer detail nodig is om het juiste inzicht te geven. Per tabel is in de kop aangegeven welke weergave van toepassing is.

Programmarekening 2020 6

1.2 Bestuurlijke inleiding Het jaar 2020 werd door de komst van corona en de lockdown een jaar vol onzekerheid. Tot op de dag van vandaag hebben wij er allemaal mee te maken. Aan het begin van de lockdown misschien de onzekerheid rondom dierbaren en over wat het virus zou kunnen doen in je eigen omgeving. Later in het jaar misschien steeds meer de onzekerheid over of het bestaan van je zaak of baan. En ook de situatie rondom schoolgaande kinderen leidt op allerlei manieren ook tot onzekerheid en uitdagingen.

Maar ondanks alles ging veel van ons werk gewoon door. We probeerden te blijven doen wat nodig was. We zochten elkaar, inwoners en ondernemers op. Niet fysiek maar steeds vaker digitaal. En van het een op het andere moment moesten we onze dienstverlening aanpassen. Nog veel meer op afspraak én op afstand. Niet alleen in het stadhuis maar ook in de stad.

En op veel plekken ging dit goed. Ondanks corona en ondanks de onzekerheid mogen we voorzichtig tevreden terugkijken op 2020. Het meeste van ons werk konden we blijven doen. Het werk aan de balie, gesprekken met inwoners en de projecten in de stad. Soms liepen we daarbij wat vertraging op omdat we ons moesten aanpassen. Maar 2020 was ook het jaar van de uitvoering: het jaar dat ons werk nog meer zichtbaar werd in de stad, bijvoorbeeld met de stedelijke vernieuwing in Almere Haven en Almere Buiten- centrum en de verdere ontwikkeling van de Floriade. Maar ook in de uitvoering van de Duurzaamheidsagenda en de vaststelling van de Woonvisie. Allemaal bouwstenen voor de toekomst.

Samen maken we Almere beter en mooier We leven sinds ruim een jaar in een nieuwe werkelijkheid waarbij een groot deel van het openbare leven stil ligt. Geen concerten en theaters of cafés en restaurant, maar afstand houden, mondkapjes en digitaal vergaderen. En ondanks dat we elkaar maar zo weinig echt kunnen ontmoeten, zien we nog steeds dat mensen de stad maken. De verschillende initiatieven die inwoners en ondernemers het afgelopen jaar opstartte, laten verbondenheid en veerkracht zien. En gezamenlijk boeken we mooie resultaten. Met de Economische Agenda werken we aan ons economisch profiel en zien we de grondverkoop op bedrijventerreinen toenemen. We zetten ons verder op verschillende manieren in om banen in Almere te behouden. En we werken er ook aan om ouderen ‘zo veel mogelijk thuis’ te kunnen laten wonen. Daarbij gaan we uit van hun wensen en mogelijkheden. Hiervoor zijn in 2020 de eerste stappen gezet. En ondanks corona hebben we op het gebied van sport het afgelopen jaar veel activiteiten georganiseerd en nieuwe contacten gelegd. En met de nieuwe subsidieafspraken rondom cultuur bieden we cultuur in Almere meer zekerheid.

Toch blijft er een hoop onzeker. Veel van ons werk vraagt ook om een lange adem. Bijvoorbeeld de aanpak van de verschillende vormen van criminaliteit, de aanpak van het lerarentekort en de tekorten in het sociaal domein. Dit zijn problemen die niet even snel zijn opgelost. Ook voor wat betreft de economische gevolgen van corona moeten we afwachten, bijvoorbeeld wat dit gaat betekenen voor het aantal inwoners in de bijstand. Maar we zitten niet bij de pakken neer. We zijn hoopvol gestemd omdat we in de afgelopen jaren ook een goede basis hebben gelegd. We kunnen daarbij de aanpak van het coronavirus zelf niet versnellen, maar we kunnen er wel voor zorgen dat we voorbereid zijn op de toekomst. Daar blijven we aan werken.

Financieel sluiten we 2020 af met een positief saldo De financiële gevolgen van het coronavirus waren ook lang onzeker. Vanaf het begin van de eerste lockdown liepen we inkomsten mis, bijvoorbeeld uit betaald parkeren en de toeristenbelasting. Ook moesten we extra kosten maken, bijvoorbeeld om ondernemers en de cultuursector te steunen. Voor het grootste deel zijn we hier door het Rijk voor gecompenseerd (exclusief Floriade). Maar tegelijkertijd weten we niet precies welke financiële gevolgen er de komende tijd nog op ons af komen. De jaarrekening 2020 zelf sluit met een voordeel van € 10,2 miljoen. Voor een bedrag van € 8,7 miljoen komt dat doordat we sommige activiteiten in 2020 niet hebben kunnen uitvoeren of afronden. Dit willen we in 2021 alsnog doen. Hiervoor doen we voorstellen voor resultaatbestemming. Daarna houden we een voordeel over van € 1,5 miljoen. Voor het grondbedrijf was het financieel gezien een succesvol jaar. De

Programmarekening 2020 7

grondprijzen stijgen. De resultaten van onze grondexploitaties verbeteren. Mede daardoor is er in 2020 een resultaat gerealiseerd van bijna € 30 miljoen.

1.3 Financiële inleiding De gemeente heeft over 2020 een goed financieel jaar achter de rug. Dit is volledig te danken aan de grondverkopen. De winstafdracht bedraagt bijna € 30 miljoen. Op de 'normale' gemeentelijke taken is een klein overschot van € 1,5 miljoen. Dit komt door eenmalige meevallers. In deze paragraaf gaan we hier nader op in.

1.4 Jaarresultaat algemene dienst In dit onderdeel presenteren we het jaarresultaat en verklaren we de belangrijkste oorzaken op hoofdlijnen. Een gedetailleerde verklaring per begrotingsactiviteit is opgenomen in de Totaalrekening.

Resultaat op hoofdlijnen De jaarrekening laat per programma het volgende resultaat zien:

bedragen x € 1.000 programma 1. resultaat 2. bestemming eindtotaal startbegroting -5.279 0 -5.279 P01 Bestuur, inwoners en economie -5 0 -5 P02 Duurzaam, leefbaar en bereikbaar 6.226 -1.289 4.937 P03 Ruimte en wonen 7.326 -754 6.572 P04 Zorg en welzijn -4.451 -566 -5.017 P05 Werk en inkomensondersteuning en inclusiviteit 6.083 -1.900 4.183 P06 Onderwijs, sport en cultuur 3.373 -1.635 1.738 P07 Veiligheid -148 -173 -321 P08 Bedrijfsvoering -187 -1.357 -1.544 P09 Financiën -2.778 -1.021 -3.798 eindtotaal 10.160 -8.694 1.466

Voor resultaatbestemming is het resultaat € 10,2 miljoen positief. Dit wordt voor € 8,7 miljoen veroorzaakt doordat we een aantal projecten niet in 2020 hebben kunnen uitvoeren of afmaken. Het geld dat we daardoor overhouden, hebben we in 2021 alsnog hiervoor nodig. Dat heet 'resultaatbestemming'. Onder het kopje Voorstellen tot resultaatbestemming lichten we dit verder toe. Als we rekening houden met de resultaatbestemming, hebben we in totaal een voordeel van € 1,5 miljoen. Hieronder geven we per programma aan waaruit dit bedrag bestaat.

Startbegroting In de begroting 2020 hielden we al rekening met een tekort van € 5.279.000.

Bestuur, inwoners en economie Vanwege de krapte op de arbeidsmarkt hebben we bij burgerzaken meer moeten inhuren dan verwacht. Hierdoor hebben we € 0,2 miljoen extra moeten uitgeven. Bij economische ontwikkeling hebben we een voordeel van ongeveer € 0,2 miljoen. Dat komt doordat we vacatureruimte niet hebben ingevuld. Verder hebben we minder kennisevents georganiseerd door de corona pandemie.

Duurzaam, leefbaar en bereikbaar Er is € 4,2 miljoen minder uitgegeven voor stedelijke vernieuwing. Dit komt doordat projecten zijn vertraagd. Daardoor wordt er op het programma financiën ook minder geld uit de reserve gehaald. Per saldo valt dit tegen elkaar weg (neutraal).

Programmarekening 2020 8

Er is een voordeel van € 1,1 miljoen op de afvalinzameling. Dit komt vooral doordat de verwerker van plastic afval een nabetaling heeft gedaan over de jaren 2017 t/m 2019. De tarieven voor de grondstoffen zijn hoger en er is minder plastic afgekeurd. Daar staat tegenover dat we ook € 1,1 miljoen aan extra afvalkosten hebben door corona, maar dat was al in de begroting verwerkt. Ook hebben we in 2020 nog € 0,6 miljoen minder inkomsten uit parkeergeld. In de begroting hielden we al rekening met een tekort van € 2,2 miljoen als gevolg van corona. In totaal hebben we door corona dus € 2,8 miljoen minder parkeerinkomsten. Er zijn € 0,2 miljoen aan overige afwijkingen.

Ruimte en wonen We hebben een voordeel van € 1,8 miljoen op het Alnovum. De verkoop van het kantoorgebouw is niet doorgegaan. De afgelopen jaren is het gebouw meer waard geworden. De waardestijging verwerken we nu in de boekhouding. Dat betekent een meevaller van € 2 miljoen. Wel moet er nog noodzakelijk onderhoud uitgevoerd worden in 2021. Hiervoor doen we een voorstel voor resultaatbestemming van € 245.000. Ook hebben we een voordeel van € 3 miljoen op de risico's van IbbA leningen. In het verleden hebben we via vennootschappen leningen aan starters gegeven om een IbbA woning te kunnen kopen. We staan samen met de woningbouwcorporaties garant voor de uitstaande leningen. Voor ons deel van het risico hebben wij geld overgemaakt naar de vennootschappen die de leningen beheren. Destijds was de huizenmarkt erg onzeker. Daarom hebben wij een voorziening getroffen voor het geval het uitstaande geld niet meer terugbetaald kan worden. Inmiddels is de waarde van woningen 50% tot 70% toegenomen. Het risico is daarmee komen te vervallen en de voorziening dus niet meer nodig. Verder is er op de omgevingsvergunningen een voordeel van € 1 miljoen. In 2020 zijn een aantal bouwprojecten sneller afgerond dan gedacht. Daardoor ontvingen we dit jaar meer leges. Verder zijn er € 0,8 miljoen aan diverse kleinere voordelen.

Zorg en welzijn Op de jeugdhulp zonder verblijf is een nadeel van € 2,1 miljoen. De kosten zijn in 2020 met 18% gestegen ten opzichte van 2019. Onze jongeren krijgen steeds duurdere behandelingen. Dit komt onder andere doordat de problematiek steeds groter wordt. Waarschijnlijk komt dit voor een deel ook door de corona pandemie.

Op de jeugdhulp met verblijf is ook een tekort van € 2,1 miljoen. Voor de jeugdhulp met verblijf hebben we een meerjarig contract met onze zorgaanbieders. Elk jaar moeten we de zorgaanbieders een vast bedrag betalen. Maar de zorgaanbieders maken veel meer kosten voor: • jeugdhulp voor kinderen bij zorgaanbieders waarmee de gemeente geen contract heeft; • groei van het aantal klanten in 2017 en 2018; • specialistische jeugdhulp; • pleegzorg voor jeugdigen onder de 18 jaar. De zorgaanbieders hebben de gemeenten gevraagd om extra geld. Hierover zijn nu afspraken gemaakt.

Op de Wmo komen we € 1,7 miljoen tekort. Door corona zijn de kosten van ondersteuningsarrangementen € 0,6 miljoen hoger. Ook zijn er € 0,5 miljoen minder eigen bijdragen ontvangen, omdat door de coronamaatregelen lang onduidelijk was of de eigen bijdragen doorbetaald moesten worden. Dit is wel het geval. De eigen bijdragen ontvangen we volgend jaar. De kosten van de gehandicaptenvoorziening zijn € 0,4 miljoen hoger door een duurder contract en het in één keer plaatsen van deuropeners in een aantal appartementencomplexen. Ook zijn de kosten van de persoonsgebonden budgetten € 0,2 miljoen hoger.

Het resterende verschil komt door diverse kleine afwijkingen, zoals vertraagde activiteiten en minder uitgaven voor welzijn. Per saldo een voordeel van € 0,9 miljoen.

Werk en inkomensondersteuning en inclusiviteit Op de bijstand is er een voordeel van € 2 miljoen. Dit komt doordat de toename van het aantal bijstandsklanten door corona lager is dan gedacht. Verder hebben zelfstandigen een kleiner beroep gedaan

Programmarekening 2020 9

op bijstand. Waarschijnlijk komt dat door de steun die het Rijk heeft gegeven aan zelfstandigen. Hier staat een nadeel tegenover doordat we minder onderzoek hebben kunnen doen naar onterechte bijstandsuitkeringen. Dit komt door de coronamaatregelen. Verder is er een voordeel op re-integratie van € 1,5 miljoen. Dit komt doordat we € 1 miljoen extra btw hebben kunnen terugvragen van de belastingdienst over de afgelopen jaren. Ook hebben we minder personeel ingezet. Op minimabeleid is er een voordeel van € 0,7 miljoen. Dit komt vooral doordat er minder beroep is gedaan op de schuldhulpverlening. Het Rijk had hier juist extra geld voor beschikbaar gesteld in verband met de corona pandemie. We verwachten de komende jaren wel extra uitgaven voor schuldhulpverlening.

Onderwijs, sport en cultuur Er is een voordeel van € 0,9 miljoen op onderwijshuisvesting. De sloop van enkele tijdelijke schoolgebouwen is uitgesteld. Ook was er dit jaar weinig glas- en vandalismeschade. Verder zijn voordelen ontstaan door latere oplevering van nieuwe scholen. En er is een voordeel van € 0,9 miljoen op sportgebouwen en sportvelden. Dit komt vooral doordat we de aanleg en vervanging van sportvelden konden uitstellen. De werkelijke levensduur blijkt langer te zijn dan we hadden gedacht. Ook zijn de gebruikskosten van een aantal sportaccommodaties lager door de tijdelijke sluiting als gevolg van corona.

Veiligheid Het nadeel op veiligheid heeft te deels te maken met de corona pandemie. We hebben extra ingezet om de (voorzitter van de) Veiligheidsregio Flevoland te ondersteunen. Daarnaast waren er in het afgelopen jaar meer demonstraties, is er meer inzet gepleegd op jeugd.

Bedrijfsvoering Dit nadeel komt door meer personeelskosten bij het ruimtelijk domein en bij het sociaal domein. Dit komt onder andere door meer stadsgesprekken. Verder zijn er meer kosten door inhuur bij communicatie. Dit heeft onder andere te maken met extra inzet van het klant en contact centrum door de corona pandemie. Ook staan tegenover de hogere apparaatskosten op dit programma lagere apparaatskosten op andere programma's. De totale bedrijfsvoering van de gemeente is nagenoeg neutraal. Dit is toegelicht in het overzicht van overhead en algemene dekkingsmiddelen.

Financiën Er is € 4,8 miljoen minder geld uitgegeven voor stedelijke vernieuwing en het Fonds verstedelijking Almere. zie hiervoor programma duurzaam, leefbaar en bereikbaar. Daardoor wordt er op het programma financiën ook minder geld uit de reserve gehaald. Per saldo valt dit tegen elkaar weg. In werkelijkheid is er dus op dit programma een voordeel van € 1 miljoen. We hebben € 2,1 miljoen meer ontvangen uit het gemeentefonds voor corona dan begroot. Hiervan is € 1,1 miljoen voor het betalen van extra kosten in 2020. Het gaat bijvoorbeeld om: extra zorgkosten, quarantainekosten en lagere Wmo bijdrages. Hier staan dus nadelen tegenover op andere programma's. Daardoor blijft er nog € 1 miljoen over. Dit is nodig voor re-integratie en de aanpak van jeugdwerkloosheid in 2021. Hiervoor doen we voorstellen tot resultaatbestemmingen. In deze inleiding is een apart hoofdstuk voor corona. Hier staat een totaaloverzicht van de middelen die we hebben gekregen corona en waar dit voor is ingezet. We hebben € 0,3 miljoenvoordeel op het reguliere gemeentefonds. Dit valt vrij in het jaarresultaat. Op de rentekosten is er een nadeel van € 0,3 miljoen. Door de lage rentestand mogen we ook minder rentekosten aan het grondbedrijf toerekenen. Verder zijn er nog wat kleinere afwijkingen.

Programmarekening 2020 10

1.5 Voorstellen tot resultaatbestemming Een aantal activiteiten konden in 2020 niet uitgevoerd of afgerond konden worden. We houden daardoor geld over. Dit geld is in 2021 nodig om deze activiteiten alsnog af te kunnen ronden. We stellen daarom voor dit budget door te schuiven naar 2021. We noemen dat 'resultaatbestemming'. Soms moet dat omdat het geoormerkt rijksgeld is. Of soms kan het niet anders omdat projecten al gestart zijn en er al afspraken zijn gemaakt. We hebben kritisch gekeken naar de voorstellen van resultaatbestemming, omdat we ook willen sparen. Voor onderstaande voorstellen vinden wij resultaatbestemming echter toch noodzakelijk of onvermijdelijk.

Tabel voorstellen voor resultaatbestemming bedragen x € 1.000 progr. omschrijving bedrag P02 energietransitie 129 P02 duurzaamheidsagenda 150 P02 beheer en onderhoud 1010 P03 onderhoud Alnovum 245 P03 coördinatieteam Oosterwold 173 P03 vergunningverlening en OOV Floriade 225 P03 bestemmingsplannen 111 P04 wonen met zorg 177 P04 lokaal transformatiefonds 230 P04 onafhankelijke clientondersteuning (OC) 159 P05 lokale en regionale middelen re-integratie 1020 P05 Regionaal werkbedrijf Flevoland 1593 P05 businesscase BUIG 307 P06 subsidie Cultuurfonds 200 P06 decentralisatie uitkering laaggeletterdheid 105 P06 steunmaatregelen culturele sector 1330 P07 veiligheid 173 P08 veranderagenda 143 P08 huisvesting wijkteams 146 P08 IV Zorg & Welzijn 517 P08 innovatiefonds 72 P08 verbetering Informatiebeheer en Archivering 479 P09 aanvullen van de buffer 31357 P09 lagere risicoresevering -1923 P09 winstneming grondbedrijf 2020 -29434 totaal voorstellen voor resultaatbestemming 8.694

energietransitie 129 Een aantal projecten met betrekking tot de energietransitie zijn uitgelopen en worden afgerond in 2021. Hiervoor doen wij een voorstel tot resultaatsbestemming.

duurzaamheidsagenda 150 Voor de duurzaamheidsagenda is de samenwerking met ondernemers en inwoners een belangrijk onderdeel. Op sommige projecten dient dit in persoon te gebeuren met inwoners of ondernemers. Door de coronacrisis is dit simpelweg niet mogelijk. Dit is veel voorgekomen in het afgelopen jaar, waardoor meerdere projecten vertraging op hebben opgelopen. De projecten zijn veelal wel gestart en een aantal werkzaamheden heeft al plaatsgevonden, maar ze zijn nog niet afgerond.

beheer en onderhoud 1010

We voeren jaarlijks circa 80 (grote) projecten uit voor het beheer en onderhoud van de stad. Er zijn meerdere oorzaken waardoor projecten kunnen vertragen. Bijvoorbeeld de beschikbaarheid van aannemers of uitgebreidere inspraak. Ook in 2020 zijn een aantal projecten vertraagd. Deze moeten in 2021 alsnog uitgevoerd worden. We bestemmen meer geld dan dat er is overgebleven. Dat komt omdat wij een deel van het budget hebben moeten uitgeven aan onvermijdelijke knelpunten. We hebben

Programmarekening 2020 11

bijvoorbeeld extra kosten moeten maken voor de bestrijding van de eikenprocessierups. Ook hebben wij als gevolg van corona extra kosten moeten maken. Denk aan bewegwijzering, openbare toiletten en het (tijdelijk) afsluiten van gebieden.

onderhoud Alnovum 245 Het Alnovum was verkocht onder voorbehoud. Het gebouw is daardoor de afgelopen jaren op een minimum niveau onderhouden. De koelmachine en regelinstallatie zijn inmiddels in zodanig slechte staat dat deze vervangen moeten worden. Het gebouw is deels verhuurd. De huurders moeten op een aanvaardbaar klimaatniveau gebruik kunnen maken van dit gebouw, anders kan dit tot gezondheidsrisico's leiden. De verkoop is niet doorgegaan. Er moet nog een besluit worden genomen over de toekomstige bestemming. Dit onderhoud moet sowieso plaatsvinden.

coördinatieteam Oosterwold 173 Voor het coördinatieteam Oosterwold is incidenteel budget beschikbaar. Een deel van de activiteiten uit 2020 schuift door naar 2021. Deze activiteiten konden niet uitgevoerd/afgerond door de complexiteit van het onderwerp en beperkte capaciteit. Ook is afgesproken om 2 extra fte’s voor handhaving aan te stellen. Deze worden specifiek ingezet in Oosterwold, voor een periode van 2 jaar. De werving van deze handhavers heeft langer geduurd dan verwacht. Hierdoor is vertraging in de uitvoering ontstaan. Met deze resultaatbestemming blijft het mogelijk de handhavers 2 jaar lang in te zetten in Oosterwold.

vergunningverlening en OOV Floriade 225 Voor de vergunningverlening van de Floriade is incidenteel budget beschikbaar. Deze kosten kunnen niet gedekt worden uit de standaard leges. De vergunningaanvragen komen later dan was verwacht. Een deel van de geplande werkzaamheden schuift daardoor door naar 2021. Deze vertraging heeft ook gevolgen voor de vergunninen in het kader van openbare orde en veiligheid (OOV). Aan het eind van 2021 moet de opgelopen vertraging ingelopen zijn. Van het geld dat in 2020 over blijft is daardoor in 2021 nog € 225.000 nodig.

bestemmingsplannen 111 Bij de jaarrekening 2019 is een resultaatbestemmingsvoorstel ingediend voor juridische adviezen tbv herziening bestemmingsplan Oosterwold en Floriade alsmede zienswijze en beroep op de bestemmingsplannen van Poort. Voor Bestemmingsplan Poort is de beroepsfase inmiddels afgerond. Voor Oosterwold zijn inmiddels twee planprocedures gestart: een herziening van het bestemmingsplan (fase concept ontwerp) en een wijzigingsplan (fase ontwerp). De activiteiten en lasten voor juridische adviezen gaan dus zeker nog in 2021 komen.

Voor Oosterwold zijn twee planprocedures gestart: een herziening van het bestemmingsplan (fase concept ontwerp) en een wijzigingsplan (fase ontwerp). Voor de plannen is (externe) juridische expertise nodig omdat dit geen standaard bestemmingsplannen en ontwikkelingen zijn. Onder andere voor het aspect stikstof zal extra juridisch advies nodig zijn. Dit geldt ook voor de ontwikkelingen op het Floriadeterrein, die niet passen in het geldende bestemmingsplan.

wonen met zorg 177

Voor de opgave wonen en zorg heeft het college coalitiemiddelen gereserveerd voor 2020 en 2021. In 2020 is de opgave in beeld gebracht door middel van gesprekken met verschillende partners van de stad. In het addendum op de woonvisie - wonen en zorg - (begin 2021 naar de raad), worden de doelen en resultaten benoemd waar we in 2021 mee aan de slag gaan met een vast projectteam. De coalitiemiddelen worden ingezet om het projectteam te financieren, evenals een aantal inhoudelijke doelen en resultaten (samenwerkingsafspraken Thuis in de Wijk, uitvoeren onderzoek ‘huisvestingsbehoefte wonen en zorg’). Omdat 2020 nog een opstartjaar was, zal het merendeel van de coalitiemiddelen in 2021 worden uitgegeven. Om de kosten van de opgave in 2021 te kunnen betalen wordt een voorstel tot resultaatbestemming gedaan.

lokaal transformatiefonds 230 Vanwege de coronacrisis en de bijbehorende lockdown is er geen mogelijkheid geweest om te starten met de daadwerkelijk transformatie Lokaal.

onafhankelijke clientondersteuning (OC) 159 Het overschot van de algemene voorzieningen welzijn ontstaat vooral vanwege onderbenutting van het mantelzorgcompliment, Goud in Almere en onafhankelijke clientondersteuning. Voor de ontwikkeling van onafhankelijke cliëntondersteuning (OCO) is een Rijksbijdrage ontvangen. Deze bijdrage is toegekend om verschillende doelen te realiseren. Tegelijk staat de basis van OCO Almere en neemt de omvang van het aantal inwoners dat hierdoor ondersteund wordt geleidelijk toe. Mede door corona lopen enkele deelprojecten wat langer door. Het betreft onder andere de deelprojecten ‘ontwikkeling Eigen Plan inwoners’, Levenscoach, verbreding naar Sociaal Domein. Om de kosten van deze projecten in 2021 te kunnen betalen aangezien het een rijksbijdrage betreft, wordt een voorstel tot resultaatbestemming gedaan.

Programmarekening 2020 12

lokale en regionale middelen re-integratie 1020 Lokale en regionale middelen re-integratie

Lokaal: 1. Extra re-integratiemiddelen € 498.000 Regionaal: 2. Regionale mobiliteitsteams en crisisdienstverlening € 192.000 3. Ondersteuningstrajecten zelfstandigen € 27.000 4. Nazorg kwetsbare MBO-ers die in 2020 zijn uitgestroomd € 207.000 5. Regionale aanpak werkloosheid € 96.000

Regionaal werkbedrijf Flevoland 1593 Door de coronapandemie is er vertraging in de uitvoering van de werkzaamheden van het regionaal werkbedrijf Flevoland (RWF). Het gaat om: - € 1.000.000 perspectief op werk - € 196.000 baankansen kwetsbare jongeren - € 77.000 versterken arbeidsmarktregio's - € 306.000 minder uitgaven reguliere begroting RWF - € 13.000 IPS trajecten

Voor de eerste drie activiteiten hebben we extra geld gehad via de meicirculaire. De planvorming over de inzet van deze middelen is vertraagd. Ook de uivoering van het reguliere programma is vertraagd.

Het geld is nodig voor de uitvoering van vorig jaar. Ook besluiten we regionaal gezamenlijk over de inzet van middelen.

Ook houden we geld over op de IPS trajecten.

businesscase BUIG 307 In 2020 wouden we 1.700 klanten screenen. Hiervoor was € 423.000 beschikbaar. Door de coronapandemie is de screening vertraagd en zijn veel minder mensen opgeroepen. Hierdoor is een bedrag van ca. € 307.000 over. Dit bedrag is nodig om in 2021 de opgelopen achterstand bij het screenen in te halen.

subsidie Cultuurfonds 200

Er is incidenteel budget beschikbaar gesteld voor culturele activiteiten op en rond de Floriade. Hiervoor is een subsidie toegekend aan het Cultuurfonds. Volgens de verslaggevingsregels (BBV) moeten wij de kosten verantwoorden in het jaar waarin de activiteiten zijn uitgevoerd. De activiteiten die in 2020 gepland stonden konden niet uitgevoerd worden. Deze activiteiten zullen alsnog worden uitgevoerd in 2021. De kosten van € 200.000 schuiven daardoor door naar 2021.

decentralisatie uitkering laaggeletterdheid 105 Vanaf 2020 krijgen gemeenten extra budget van het Rijk om de regionale aanpak van laaggeletterdheid te versterken. Vanwege verschillende externe oorzaken is het opstellen van het regionale plan later op gang gekomen dan gepland. Hierdoor is een bedrag van € 105.000 niet uitgegeven. Omdat het Rijksmiddelen betreft moet het geld beschikbaar blijven voor uitvoering in 2021.

steunmaatregelen culturele sector 1330 We hebben in 2020 van het Rijk € 1.435.000 ontvangen voor de ondersteuning van de lokale cultuur. Zij worden door corona hard geraakt. Hiervan is € 105.000 besteed aan huurverlaging voor het KAF. Er resteert dus nog € 1.330.000. Hiervoor is eind 2020 een plan opgesteld. Het bedrag wordt ingezet via 3 sporen: overleven, overbruggen en transformeren. De cultuursector kon tot 1 februari 2021 een aanvraag indienen. Daardoor is het restantbudget van € 1.330.000 nog niet uitgegeven. Dit zal in 2021 alsnog gebeuren, samen met het tweede steunpakket voor de cultuursector.

veiligheid 173 Voor het Experiment gesloten coffeeshopketen hebben wij in 2020 geld gekregen van het Rijk. Een deel van het geld is bedoeld voor 2021. Dit geld nemen wij daarom mee. Voor de aanpak Woninginbraken krijgen wij ook geld van het Rijk. Daarnaast betalen we zelf mee, dit noemen we co-financiering. Geld van het Rijk is doorgeschoven naar 2021 en 2022. Het deel dat wij betalen voor co-financiering moeten we daarom ook meenemen. Bij het Zorg- en Veiligheidshuis Flevoland is niet al het geld uitgeven. Dit geld komt niet alleen van Almere, maar ook van bijvoorbeeld het Rijk en andere gemeenten uit Flevoland. Daarom nemen we dit geld mee naar 2021.

Programmarekening 2020 13

veranderagenda 143 Vanuit de organisatievisie en de daaruit voortvloeiende organisatieontwikkeling waren er ook in 2020 activiteiten begroot om op te pakken. Door corona is het niet gelukt om deze activiteiten uit te voeren. Met name omdat het jaar een heel ander karakter kreeg door corona, is er voorrang gegeven aan andere activiteiten inzake verbinding en goed werkgeverschap. De uitvoering van de organisatieontwikkeling is daarmee iets naar de achtergrond verdwenen in 2020. De organisatieontwikkeling zal in 2021 weer verder opgepakt worden. Onderdelen hiervan zijn o.a. het rijker verantwoorden, opgavegericht werken verder vorm geven en het concern opleidingsplan opnieuw inrichten.

huisvesting wijkteams 146

Er is vanuit de doorontwikkeling van de wijkteam met de clustering van het aantal wijkteams. De activiteiten en kosten voor de clustering en verhuizing zijn niet in alle gevallen uitgevoerd vanwege de coronacrisis. Deze kosten worden doorgeschoven naar 2021. Om deze kosten te kunnen betalen in 2021 wordt een voorstel tot resultaatbestemming gedaan.

IV Zorg & Welzijn 517 Door o.a. een tekort aan beschikbare capaciteit heeft het oorspronkelijke project vertraging opgelopen. In 2020 heeft onder leiding van een nieuw management een inventarisatie van taken en projecten plaatsgevonden. De projectorganisatie heeft gekeken naar de scope, juridische uitgangspunten en inrichting van het project. In tegenstelling tot de oorspronkelijke uitgangspunten is gekeken naar een bredere scope en mate van procesoptimalisatie. Dit heeft geleid tot andere uitgangspunten waardoor de doorlooptijd en fasering gewijzigd is. Dit betekent dat de inzet van middelen anders is dan in eerste instantie is gepland.

innovatiefonds 72 In 2020 is MS Teams, als gevolg van de coronacrisis, versneld in gebruik genomen. Vanuit informatiebeheerkundig optiek is dit in een tijdelijke omgeving gebeurd. Er is met veel inzet gebouwd aan de definitieve omgeving. Het resultaat wordt begin 2021 opgeleverd. De tijdelijke omgeving kan dan worden afgesloten. Door de complexiteit van het vraagstuk, uitdagingen qua aansturing en druk op interne resources door andere projecten, vindt de oplevering in 2021 plaats (in plaats van de beoogde doelstelling eind 2020).

verbetering Informatiebeheer en Archivering 479 In het programma staat welke resultaten we willen boeken voor het op orde brengen van het archief. De uitvoering van het programma is later gestart. Dit heeft verschillende redenen: - Het programma had een wisseling van programmamanager in de tweede helft van 2020. Het inwerken van de programmamanager kostte tijd. Ook zijn tijdens zijn inwerkperiode programmaonderdelen veranderd, bijvoorbeeld het opleiden van medewerkers en de scope van onderdelen. Hierdoor moest het uitvoeringsplan aangepast worden. - Door de coronacrisis werden interne medewerkers eerst ingezet op andere prioriteiten. Daarnaast was overleg door het thuiswerken niet goed mogelijk. Dit had gevolgen voor de planning. - Om programmaonderdelen volgens de regels te bevestigen zijn adviezen en beoordelingen nodig vanuit het Stadsarchief. In 2020 was er te weinig personeel bij het Stadsarchief, waardoor dit later op gang kwam. - De aanbesteding van de bewerking van het papieren archief heeft tijd gekost. Hierdoor is dit onderdeel later gestart.

Deze situaties hebben ervoor gezorgd dat voorbereidingen en uitwerkingen verschuiven naar 2021. De deadline van de toezichthouder de provincie Flevoland verandert niet. Het is niet mogelijk het programma in de tijd uit te laten lopen. Dit betekent dat in 2021 een intensivering van activiteiten moet gebeuren om de achterstand van 2020 in te lopen.

aanvullen van de buffer 31357 De winst van het grondbedrijf over 2020 en de lagere risicoreservering storten wij volgens de reguliere systematiek in de buffer.

lagere risicoresevering -1923 We hebben de risico's op de algemene dienst bijgesteld. We hebben € 1,9 miljoen minder weerstandsvermogen nodig om onze risico's te kunnen dekken. In de risicoparagraaf en in de programmaplannen is dit toegelicht.

winstneming grondbedrijf 2020 -29434 Er is € 29,4 miljoen aan vrije ruimte binnen de reserve van het grondbedrijf. Dit komt doordat: - er in 2020 € 12,1 miljoen winst wordt genomen - er in totaal € 7,5 miljoen aan voorzieningen vrijvalt. Dit komt vooral doordat we verwachten meer bedrijventerreinen te kunnen verkopen en de doordat de resultaten va negatieve grondexploitaties zijn verbeterd - de reservering van € 9,8 miljoen voor te betalen VPB kan vrijvallen.

Bij de begroting 2022 wordt de winst ingezet.

Programmarekening 2020 14

1.6 Financiële gevolgen corona De coronacrisis heeft ons ruim € 66 miljoen gekost in 2020 In dit hoofdstuk geven we inzicht in de financiële gevolgen van corona in 2020. Het gaat hierbij om: • geld dat we van het Rijk hebben gekregen voor corona en het schrappen van de opschalingskorting • extra uitgaven die we door de coronacrisis hebben gemaakt • lagere inkomsten die we hebben ontvangen door de beperkende maatregelen • lagere uitgaven doordat activiteiten niet volledig door konden gaan door de beperkende maatregelen

We houden in 2020 € 0,9 miljoen over, meerjarig komen we minimaal € 13,5 miljoen tekort bedragen x € 1 miljoen bedrag ontvangen van het Rijk 67,4 nodig voor extra kosten en lagere inkomsten -66,5 resultaat 2020 0,9 geld nodig voor steunmaatregelen volgend jaar -2,6 geld dat we pas in 2021 ontvangen voor meerkosten afval 0,3 hogere kosten jeugdhulp door meer problematiek en in efficiëntere zorg ntb tekort Floriade als gevolg van corona -12,1 tekort inclusief Floriade en jeugdhulp 13,5 + ntb

We hebben in 2020 € 67,4 miljoen van het Rijk ontvangen. Hiervan hebben we € 66,5 miljoen in 2020 nodig voor extra kosten en lagere inkomsten. We houden in de jaarrekening 2020 dus € 0,9 miljoen over. We hebben ook nog € 2,6 miljoen nodig voor activiteiten die doorlopen naar volgend jaar. In de maartbrief van het Rijk is bekend gemaakt dat we in 2021 ook nog € 0,3 miljoen krijgen voor extra afvalkosten in 2020. Per saldo is er dus een tekort van € 1,4 miljoen.

We hebben nog geen geld gekregen voor de Floriade en extra kosten jeugdhulp Corona heeft ook gevolgen voor de Floriade. Er zijn extra risico's ten aanzien van bezoekersaantallen en sponsoring. Hiervoor hebben we bij de begroting 2021 € 12,1 miljoen apart gezet. Ook maken we extra kosten voor de jeugdhulp door extra problematiek en minder effectieve zorg. De werkelijke meerkosten zijn moeilijk te bepalen. Het is wel zeker dat dit zich voordoet. Het totale tekort in de jaarrekening op de jeugdhulp is € 4,2 miljoen. Het probleem is door het Rijk onderkent en wordt meegenomen in onderzoeken Voor beide onderdelen hebben we nog geen geld gehad van het Rijk.

Per onderdeel hebben we het geld als volgt ontvangen en uitgegeven bedragen x € 1 miljoen nodig volgend totaal regeling geld van het Rijk nodig 2020 resultaat 2020 jaar resultaat minder inkomsten 2,2 4,8 -2,6 0,0 -2,6 sociaal domein 3,9 3,7 0,2 0,0 0,2 werk en inkomen 47,8 47,1 0,7 0,0 0,7 extra kosten 11,1 12,7 -1,6 -0,3 -1,3 vertraagde activiteiten -1,8 1,8 0,2 1,6 re-integratie en cultuur 2,4 0,1 2,3 2,3 0,0 Floriade 12,1 -12,1 eindtotaal 67,4 66,5 0,9 14,4 -13,5

De onderdelen lichten we hieronder verder toe.

Programmarekening 2020 15

Onze inkomsten zijn € 4,8 miljoen lager door corona bedragen x € 1 miljoen regeling geld van het Rijk lagere inkomsten resultaat totaal minder inkomsten 2,2 4,8 -2,6

Landelijk heeft het Rijk € 245 miljoen uitgekeerd. We hebben hiervan € 2,2 miljoen gekregen. We komen zo fors tekort omdat we van het Rijk alleen geld hebben gehad voor een deel van 2020. Het Rijk heeft voor 2020 € 250 miljoen extra gereserveerd. Dit geld wordt pas uitgekeerd als de jaarrekening 2020 van alle gemeenten er zijn. Naar verwachting komt het geld daarom pas in september. Als we hetzelfde aandeel krijgen als bij de eerste tranche gaat het om € 2,4 miljoen. Dit is nog onzeker, omdat het Rijk op basis van de jaarrekening 2020 gaat bepalen hoeveel geld gemeenten krijgen. We weten dus niet zeker of we alle lagere inkomsten 1 op 1 vergoed krijgen. Maar we zouden wel ongeveer moeten uitkomen met het geld.

Voor het sociaal domein krijgen we genoeg geld om de extra kosten door corona op te vangen bedragen x € 1 miljoen regeling geld van het Rijk gemaakte kosten resultaat Maatschappelijke opvang 2,0 2,0 0,0 Continuïteit van zorg en inhaalzorg 1,0 1,4 -0,3 toename van zorg en minder efficiënte zorg pm pm pm eigen bijdrage Wmo 0,1 0,2 -0,1 kinderopvang 0,4 0,1 0,3 Buurthuizen en vrijwilligersorganisaties 0,3 0,0 0,3 totaal Sociaal domein 3,9 3,7 0,2

De meeste extra kosten maken we voor maatschappelijke opvang. De maatschappelijke opvang wordt regionaal uitgevoerd voor heel Flevoland. Het geld hebben we daarom 1 op 1 doorgegeven aan de regio. Ook maken we extra zorgkosten voor de jeugdhulp en Wmo. Voor de jeugdhulp gaat het om ongeveer € 0,75 miljoen en voor de Wmo om € 0,6 miljoen. Dit zijn kosten die 1 op 1 komen door corona en een inschatting van extra zorgkosten door de lockdown. Het gaat bijvoorbeeld om : • financiële compensatie voor inhaalzorg, omdat zorgaanbieders tijdens de lockdown niet alle zorg konden leveren. We hebben tijdens de lockdown de zorgaanbieders wel doorbetaald (zorgcontinuïteit) • extra kosten van beschermingsmiddelen en hulpmiddelen • extra behandelkosten door zwaardere problematiek en meer meldingen. Dit is een inschatting. Hiervoor hebben we geen geld gehad van het Rijk. • extra kosten door extra problematiek en minder effectieve zorg. De werkelijke meerkosten zijn moeilijk te bepalen. Het is wel zeker dat dit zich voordoet. Het totale tekort in de jaarrekening op de jeugdhulp is € 4,2 miljoen. Het probleem is door het Rijk onderkent en wordt meegenomen in onderzoeken