Notulen raadsvergadering 16 maart 2021 (getekend).pdf

Ik geef als eerste het woord aan mevrouw Buikema. De heer STORK (Lokaal Almelo Samen): Voorzitter! Ik had ook het woord gevraagd. De VOORZITTER: Dan voeg ik u graag toe aan de lijst. De heer ZIELMAN (Democraten.Nu): Voorzitter! Niet de heer Gerritsen, maar ik zal woordvoerder zijn. De VOORZITTER: Dan wisselen we dat om. Mevrouw BUIKEMA-ALBERS (Christenunie): Voorzitter! Vanavond staat het vaststellen van de Woonvisie voor Almelo op de agenda, een onderwerp van lange adem. In principe zou deze Woonvisie al voorde zomer van 2020 vastgesteld worden, maar door inbreng van de raad is nu de gewijzigde Woonvisie aan de orde. Een visie op wonen Iaat zien waar je in de toekomst met de stad wilt staan. Alle inwoners willen graag een goed thuis en een fijne buurt om te wonen, maar hoe spits je dat nu toe op de Almelose situatie? Daarvoor is het belangrijk dat je weet wat er speelt in de stad. Het is dan ook goed om te zien dat deze visie in samenspraak met veel stakeholders is samengesteld.

Hoe is de situatie op de woningmarkt, wat zijn de ontwikkelingen in de stad, hoe zijn de wijken opgebouwd wat betreft woningen en bevolking, groeit onze stad nog of krimpt het inwonertal juist, zijn er voldoende goede woningen voorde specifieke doelgroepen in de stad, starters, jonge gezinnen, alleenstaanden en ouderen, en is er een goede verhouding tussen koop en huurwoningen? Niet al deze vragen zijn gemakkelijk te beantwoorden, omdat een stad altijd in beweging is. Een visie is dan ook een punt op de horizon waar je naartoe zou willen. De weg daarnaartoe is constant aan verandering onderhevig. In de vorige Woonvisie van 2012 gingen we nog uit van een inwonergroei met 3.000 mensen, met een totaal van 75.000 inwoners in 2020. Het reële getal is per 1 januari 2021 net iets boven de 73.000. In deze Woonvisie gaan we weer uit van een lichte groei tot 2030 en R 2106600

32

daarna van krimp. De cijfers zullen uiteraard gestoeld zijn op goede onderzoeken, maar garanties kunnen we hier niet aan ontlenen. Zo zijn erop meerdere punten aannames, die je natuurlijk moet doen om een visie neer te zetten. Maar het is goed om de weg daarnaartoe om de twee jaar te evalueren en eventueel bij te stellen. De Christenunie-fractie kan de hoofdlijnen in deze visie onderschrijven. De woningvoorraad moet flexibel zijn, evenwichtig en gevarieerd, toekomstbestendig en duurzaam. Wel hebben we bij sommige punten een opmerking. Het fenomeen scheefwonen, een te hoog inkomen voor een bepaalde sociale huurwoning, vinden wij een vreemd instrument om differentiatie in een wijk te krijgen. Woningcorporaties zijn verplicht om een woning passend toe te wijzen. De huurprijs van een woning moet passen bij het inkomen van de bewoner. Als de bewoner zijn inkomen ziet stijgen, is het beter om een andere oplossing te zoeken middels woningen die beter bij dat inkomen passen. Er moet naar onze mening dan ook meer ingezet worden op het beschikbaar komen van woningen voor deze doelgroep. Gevarieerde woningtypen in een wijk dragen meer bij aan differentiatie dan mensen met een hoger inkomen in een portiekflat. Een groot deel van deze scheefwoners geeft zelf aan liever te verhuizen naar een koopwoning of een duurdere huurwoning, maar dan moet die er wel zijn.

Dit bevordert dan ook weerde doorstroming, zodat starters op de huurmarkt sneller een kans krijgen op een woning. Ook is onze fractie blij dat voorde senioren de blijverslening nu een feit is. Er moet ruim ingezet worden op woningen voor ouderen. Als zij dan ook in hun, veelal koopwoning kunnen blijven wonen met relevante aanpassingen, is dat erg plezierig. Goede voorzieningen in de buurt van ouderencomplexen is een goed punt om de leefbaarheid voor ouderen op peil te houden. Dit is een van de punten uit het manifest van de Christenunie "Waardig ouder worden 2.0". Investeren in generatiewoningen en kleinschalige concepten. We begrijpen niet zo goed waarom een plan van de COSBO als De Portier in het centrum niet zou passen. Het centrum is juist een gebied met voorzieningen die ouderen nodig hebben. Varieer dat met woningen voor jongeren of jonge gezinnen. Als laatste punt willen we nogmaals de afschaffing van de verhuurderheffing noemen. In het politiek beraad heb ik dat ook aan de orde gesteld. Toen sprak de wethouder de hoop uit dad-dit-punt-wordtmeegeno~ne~-in-n+erxwe-kabinetsonderhand~ting~n-n~d~ve~-kiezmgen. V1/ij zouden het graag sterker zien, namelijk dat het college zich, zoals zo veel gemeenten doen, beter en uitgesprokener hard maakt richting Den Haag om met deze heffing af te rekenen en de woningcorporaties meer ruimte te geven voor vernieuwing en verduurzaming.

De heer BETE (Lijst Cete): Mevrouw Buikema spreekt over scheefwonen en zegt dat woningbouwcorporaties daarbij waar nodig moeten ingrijpen. Ik heb vorige week bij het politieke beraad een voorbeeld genoemd van een ex-Kamerlid. Alsje een beroep mag doen op een sociale huurwoning en je inkomsten worden later meer, is er helemaal geen middel om dat scheefwonen tegen te gaan. Mevrouw Buikema wil dat en vraagt daarom en denkt dat de gemiddelde Nederlander daar gebruik van zal maken, maar wettelijk is daar geen middel voor. Hoe ziet zij het voor zich om die mensen toch te dwingen om hun huis te verlaten? Wat heeft de Christenunie-fractie in gedachten? Ik weet bijna zeker dat het wettelijk niet mogelijk is. Mevrouw BUIKEMA-ALBERS (Christenunie): Ik denk dat de heer fete daar gelijk in heeft. Het is wettelijk niet mogelijk, maar dat heb ik ook niet gezegd. Ik heb gezegd dat wij graag zouden willen dat scheefwonen niet op die manier aan differentiatie in de wijk bijdraagt. Het zou beter zijn als die mensen een andere woning toegewezen krijgen, maar dan moet die woning er wel zijn. Veel mensen willen graag uit hun woning weg, omdat zij liever naar een duurdere huurwoning of een koopwoning willen. Ik heb gezegd dat die er dan wel moet zijn. Daarom kun je beter daarop inzetten zodat het probleem zich op die manier oplost. Maar je kunt een bewoner er niet uitzetten. Dat is inderdaad waar.

De heer WIERTZ ~D66): Voorzitter! Iedereen wil graag een prettige woning en een mooie woonomgeving. Een Woonvisie kan daarvoor de kaders scheppen, maar uiteindelijk is het natuurlijk wat men er zelf van maakt. Vorig jaar is in een politiek beraad de concept-Woonvisie al besproken. Mevrouw Buikema verwees daar ook al naar. Er was toen nog wel wat kritiek. R 2106600

33

Daarna is de Woonvisie op een aantal punten tekstueel aangepast, maar groot zijn de wijzigingen niet. Ik wil daarmee overigens niets afdoen aan het werk van de fracties die de wijzigingsvoorstellen hebben gedaan. Die wijzigingen hebben wat mijn fractie betreft zeker tot een aantal verbeteringen geleid, maar het is de vraag of dat voldoende is. Onlangs verscheen een bericht dat de provincie Overijssel een nieuwe woningbouwprogrammering krijgt. We hebben inmiddels een uitnodiging gekregen voor een zogenaamde Woonkeuken. Daarin is te lezen: "De woonagenda's liggen ter besluitvorming voor aan de colleges van gemeenten en provincie. Tijdens de uitzending op 25 maart 2021 zullen we de agenda's op feestelijke wijze ondertekenen. Naast vaststelling van de woonagenda's gaan we het vooral hebben over de concrete uitvoering van de woonagenda's: wat gebeurt er al, hoe Ieren we hiervan, hoe komen we tot versnelling van de woningbouw en hoe kijken ze hier vanuit Den Haag en vanuit de wetenschap naar?" Wat dat laatste betreft: er is in Nederland een tekort aan woningen. We zien dat de landelijke politiek dan ook veel meer woningen wil bouwen. Dat roept bij mijn fractie de vraag op hoe deze Woonvisie zich verhoudt total die mooie provinciale, en misschien straks ook wel landelijke, plannen.

Zit er wel genoeg ambitie in dit stuk? Hoe flexibel zijn we? Inde berichtgeving van Tubantia stond het aantal te bouwen woningen van een aantal gemeenten. Almelo werd daarbij niet genoemd. Sluiten wij achter in de rij aan? In sommige delen van de Woonvisie kunnen wij ons goed vinden. Ik wil een aantal punten benoemen waarvoor wij nog aandacht willen vragen. Naar aanleiding van de conceptWoonvisie die vorig jaar in een politiek beraad is besproken, stuurde de COSBO een brief waarin de COSBO onder andere vroeg om een Woonzorgvisie. Daar lijkt weinig reactie op te zijn gekomen. Wel presenteerde de COSBO ondertussen een plan voor woningen in het centrum. Tevergeefs, want het plan werd door het college afgewezen. Daarover zal ik nu overigens geen discussie voeren, want ik heb er al schriftelijke vragen over gesteld. Wij zijn het echter wel eens met de COSBO dat zo'n Woonzorgvisie wenselijk is. Er zijn steeds meer ouderen en ouderen wonen steeds langer thuis. Verschillende gemeenten hebben al zo'n Woonzorgvisie. Die bevat dan een duiding van de woonzorgopgave, een overzicht van de woonbehoefte, een onderscheid in doelgroepen met een woonzorgbehoefte, het lokale aanbod van woonvormen, lokale aanbod van zorg en ondersteuning, de leefbaarheid van de omgeving, het aanbod en de behoefte aan woonaanpassingen en hoe de gemeente tot uitvoering komt.

Wij vragen het college in een motie om daarmee aan de slag te gaan en de resultaten mee te nemen bij de prestatieafspraken met de woningstichtingen Sint Joseph en Beter Wonen en nog een andere in Aadorp. "Motie 1. Woonzorgvisie. De gemeenteraad van Almelo, in vergadering bijeen op 16 maart 2021, constaterende dat: - het aantal ouderen in Almelo de komende jaren toeneemt; - ouderen door besluiten van de Rijksoverheid langer thuis wonen; - verschillende gemeenten een woonzorgvisie hebben opgesteld; - in deze visie bijvoorbeeld de woonzorgopgave en de woonbehoefte is vastgelegd; - de COSBO in een brief om een woonzorgvisie heeft gevraagd; verzoekt het college: in samenwerking met onder andere woningstichtingen en de COSBO een woonzorgvisie op te stellen en deze te betrekken bij de prestatieafspraken, en gaat over tot de orde van de dag." Wij hebben de afgelopen jaren gezien dat het initiatief Hof van Ede door middel van collectief opdrachtgeverschap wil bouwen. Het gaat om een groep burgers die samen woningen of zelfs een hele woonwijk ontwikkelen. Gemakkelijk is dat niet. Het is een kwestie van lange adem. Maar collectief particulier opdrachtgeverschap heeft ook voordelen. De opdrachtgevers kunnen meer hun eigen keuzes maken. Wij vragen het college om met een notitie te komen en de inwoners hierover te informeren. "Motie 2. R 2106600

34

Collectief particulier opdrachtgeverscha~. De raad van de gemeente Almelo, in vergadering bijeen 16 maart 2021, constaterende dat: - de vraag naar woningen van bepaalde doelgroepen, zoals starters of 1-en 2persoonshuishoudens, voor een betaalbare prijs niet altijd aansluit bij het aanbod; - collectief particulier opdrachtgeverschap (CPO) een manier is voor inwoners om hun woonbehoefte om te zetten in plannen; - een CPO-project de kansen van onze inwoners op de woningmarkt vergroot; - CPO als mogelijkheid voor woningbouw niet bij iedereen bekend is; - CPO-projecten voorzien in een duidelijke behoefte aan betaalbare woningen voor sta rte rs; verzoekt het college: een beleidsnotitie Collectief particulier opdrachtgeverschap op te stellen en inwoners via alle bruikbare kanalen van de mogelijkheid van CPO-projecten op de hoogte te brengen, en gaat over tot de orde van de dag." Dan kom ik bij het kopje Duurzaamheid. In het voorstel voorde Woonvisie 2020-2030 is als uitgangspunt inbreiding boven uitbreiding benoemd. Dat wil zeggen dat nieuwe woningen vooral moeten worden gebouwd binnen het bestaande bebouwde gebied. D66 kan zich in dat uitgangspunt prima vinden, maar meer bouwen binnen bestaand bebouwd gebied kan ook ten koste gaan van groen en van speelplaatsen. Wij willen daarom meer aandacht voor het behoud van dat groen en dienen daarvoor een motie in. "Motie 3.

Groen en inbreídinq. De raad van de gemeente Almelo, in vergadering bijeen 16 maart 2021, overwegende dat: - de gemeente Almelo kiest voor inbreiding in plaats van uitbreiding; - vrijwel iedereen graag bij natuur woont, en graag toegang heeft tot groen; - staand beleid is dat in de groene longen van Almelo niet wordt gebouwd; -- groen-in-domstadzor-g~voor-een-goed-leefkli-maat;de-zgn stadsh-abltat-Wert-is onmisbaar voorde biodiversiteit en de klimaatadaptatie, omdat groenvoorzieningen veel water kunnen opvangen en daarmee het rioolsysteem en de rioolwaterzuiveringsinstallaties niet overbelasten. Bovendien zorgt groen in de stad voor afname van de hittestress in de zomer; constaterende dat: - alle inwoners makkelijk toegang moeten hebben tot groen; - dit vraagt om groen in de buurten behoud van grootschalig groen in de stad; - ínbreiding ten koste van groen zo veel mogelijk moet worden voorkomen; verzoekt het college: 1. in overleg met relevante partijen, zoals buurtverenigingen, ondernemers, het Natuurhuis en de stichting Parkstad in kaart te brengen welke gebieden vanwege hun belangrijke waarde voor natuur en leefklimaat zo veel mogelijk uitgesloten worden van woningbouw; 2.

om bij nieuwbouwplannen klimaatadaptatie, hittestress, waterberging en behoud van de groenkwaliteit als uitgangspunt te nemen om daarmee de leefkwaliteit te waarborgen, en gaat over tot de orde van de dag." Ik heb nog een tweede punt over duurzaamheid. Woningen moeten energiezuiniger worden gemaakt. Dat past ook bij de Energietransitie. Maar zolang we voorde minst energiezuinige woningen niet genoeg doen, lopen de kosten voor die woningen steeds meer op. Het lijkt ons goed om met die minst energiezuinige woningen te beginnen. Ook daarover dienen wij een motie in. "Motie 4. Laaaste energielabels eerst. R 2106600

35

De gemeenteraad van Almelo, in vergadering bijeen op 16 maart 2021, constaterende dat: - erin Almelo nog veel woningen zijn met de slechtste energielabels E, F en G en/of grootschalig achterstallig onderhoud (bijvoorbeeld betonrot en schimmelvorming); - hierover in de Woonvisie geen expliciete passages of uitgangspunten zijn opgenomen; verzoekt het college: in de prestatieafspraken expliciet op te nemen dat de woningen met de slechtste energielabels (E, F en G) en de slechtste staat van onderhoud met voorrang worden aangepakt, in samenhang met de warmtevisie, en gaat over tot de orde van de dag." De heer BETE (Lijst fete): Ik heb de moties gezien. De heer Wiertz begon met complimenten voor collega-raadsleden voor hun eerdere inbreng bij het aanpassen van de Woonvisie. Inhoudelijk ben ik het redelijk eens met de moties, maar hij komt met flink wat moties. Waarom heeft zijn fractie die punten niet eerder ingebracht, zodat de wethouder ze had kunnen overnemen? Verbindt hij er consequenties aan als zijn moties het niet halen? Ik ben ook benieuwd wat de wethouder hiervan vindt. Waarom komt hij nu ineens inhoudelijk met vier moties en heeft hij die punten niet eerder ingebracht? De VOORZITTER: Dit lijkt mij een debetpunt dat u straks zelf kunt inbrengen. Het staat elk raadslid vrij om moties in te dienen. Daar hoeft het raadslid zich niet over te verklaren.

Ik Iaat het even bij de heer Wiertz. De heer WIERTZ (D66): Ik heb gesproken over het politiek beraad van vorig jaar. Ik heb toen aangegeven dat er wat mij betreft een aantal verbeteringen mogelijk waren. Daarna is een aantal fracties daarmee aan de slag gegaan. Mijn fractie vond echter dat er nog een aantal andere punten waren. Die heb ik nu in moties gegoten. Eris volgens mij geen verplichting om dat eerst met de wethouder te bespreken. Dat heb ik dan ook niet gedaan. Ik dien de moties bij dezen in. De wethouder en de andere fracties kunnen daarop reageren. De heer ZIELMAN (Democraten.Nu): Voorzitter! Deze Woonvisie gaat onze fractie nog niet ver genoeg. Er staan weliswaar contouren in van waar het college eventueel heen wil, maar echte ambitie straalt de visie niet uit. Zo missen wij een plan om te komen tot meer betaalbare woningen tussen de € 200.000 en € 300.000. Juist in deze prijsklasse is veel vraag naar woningen. Ik begrijp dat de wethouder zich Iaat leiden door Primos-getallen, maar deze kunnen zowel positief als negatief uitpakken. Met deze getallen in het achterhoofd zien wij de voorzichtigheid van het college en de wethouder. En Iaat dat nu net het gedeelte zijn waar wij een stap verder willen gaan. Behalve Noordoost hebben wij als gemeente geen kavels meer te vergeven. En Noordoost is nu niet bepaald haalbaar voorde doorsnee beurs.

Tijdens het politieke beraad van vorige week hebben wij al gezegd dat wij graag zouden zien dat het college komt met een soort back-upplan voor als we flink gaan groeien. Is dater? Je kunt als uitgangspunt nemen dat je groei of krimp verwacht, maar je kunt ook redeneren dat, alsje aanbod hebt en het goede aanbod hebt, mensen juist naar je stad willen komen. Groei kweken waar krimp wordt verwacht. Ook vanuit de markt horen wij dat er vraag is naar kavels/woningen in gebieden die nu nog geen bebouwing hebben. Dat lijkt ons juist een gelegenheid om gebruik van te maken. In Aadorp wordt bijvoorbeeld op dit moment De Stobbe afgebroken. Die plek biedt een kans om daar eventueel woningen te zetten. Heeft het college hier al over nagedacht en is dat in de scope van de wethouder? Tot slot denkt onze fractie dat wij op dit moment meer dan voldoende sociale huurwoningen hebben. Graag zouden we dan ook zien dat die daadwerkelijk ten behoeve komen en blijven van onze inwoners en dat er geen overschot wordt gebruikt waardoor mensen vanuit andere gemeenten doorverwezen worden naar Almelo. Wij realiseren ons dat we een centrumfunctie hebben inde regio, maar iedere gemeente moet een eigen mate van R 2106600

36

verantwoordelijkheid nemen. Het moet geen kwestie worden van: ga maar naar Almelo, want daar hebben ze genoeg. De heer BUITENWEG (GroenLinks): Voorzitter! Het college zegt in het raadsvoorstel dat Almelo een sterke centrumgemeente moet zijn en blijven, met een regionale functie voor Noordwest Twente. In de nieuwe Woonvisie Almelo 2020-2030 staat hoe dat op woongebied gerealiseerd moet worden. We hebben drie grote ambities, zo zegt het college. We streven naar een woningvoorraad die flexibel is, evenwichtig en gevarieerd, en die toekomstbestendig en duurzaam is. Dit kan de GroenLinks-fractie zeker onderschrijven. Wij kunnen ons voor het overgrote deel vinden in de Woonvisie die aan ons is voorgelegd. We kunnen er nog van alles bijhalen over hoe er landelijk is omgegaan met het woningbouwbeleid, zoals de verhuurderheffing, het stikstofbeleid enzovoort, maar dat heeft nu op lokaal niveau niet zo veel zin. Een paar opmerkingen en vragen hebben we wel. We denken dat erin de toekomst meer behoefte is aan sociale huurwoningen. Met name door de coronacrisis zullen veel mensen hun baan of bedrijf verliezen. Dit leidt meestal tot inkomensproblemen, waardoor een groter beroep moet worden gedaan op sociale huurwoningen. Hoe denkt de wethouder hierover? Het aantal ouderen neemt fors toe de komende jaren.

Dit leidt, zo blijkt uit de CBS-cijfers van 2020, niet meteen tot doorstroming op de woningmarkt. Ouderen blijven langer in hun woning zitten en passen die liever aan. Ze moeten dus worden verleid tot verhuizen. Dat kan bijvoorbeeld met het plan in de binnenstad, waar voorzieningen worden toegevoegd, zoals de COSBO voor ogen heeft in het project De Portier. De doorstroming geeft lucht op de woningmarkt. We hebben eerder al gepleit voor experimentele woonvormen, zoals wonen op het water, knarrenhofjes, tiny houses enzovoort. Daarom steunen we de motie die Lokaal Almelo Samen hierover indient. Er worden veel woningen gekocht door projectontwikkelaars en beleggers. Die drijven de huurprijzen op en dat is niet goed voor starters op de woningmarkt. Daarom steunen wij de motie van de SP. De eerste motie van D66 zullen we aan het eind van het debat beoordelen. Bij de motie over het collectief particulier opdrachtgeverschap hebben we enige twijfel. Volgens ons ligt er een notitie-die_in-2010-is-opg~st~ld-doa~to~nma~ig-wethouder-IEuiper-over-ondersteuning-vancpo bij nieuwbouw. Ook zijn er verdere initiatieven op dit gebied. Misschien kan de wethouder toelichten wat nu het beleid ís met betrekking tot cpo. Dan kom ik bij de Grotestraat Zuid en Noord, waar winkels worden gesaneerd tot woningen.

Er bereiken ons signalen dat, als er woningen worden gemaakt in voormalige winkelpanden, een eis wordt gesteld inzake parkeren op eigen terrein. Dit is niet altijd mogelijk. Daardoor komen sommige projecten niet van de grond. De GroenLinks-fractie pleit nogmaals voor een parkeerfonds, zoals bijvoorbeeld de gemeente Wierden heeft. Per woning wordt er € 5.000 betaald aan een fonds waarvan de gemeente parkeervoorzieningen aanlegt. Doen we dit niet, dan stagneert de bouw van woningen in winkelpanden in de binnenstad. De GroenLinks-fractie heeft twijfels bij punt 2.2.a in het raadsbesluit. Kan de wethouder uitleggen hoe hij dit gerealiseerd ziet? Het gaat over het bewegen van andere gemeenten om specifieke doelgroepen, waaronder mensen in sociale woningbouw, zelf te huisvesten. We vragen ons af hoe hij dat gaat realiseren en welk overleg hij daarvoor heeft. De heer HUMMELS (Leefbaar Almelo): Voorzitter! Ik wil dit stuk voordragen voorde Raadmeter. Dat wil niet zeggen dat ik het er 100% mee eens ben, maar ik vind het stuk wel aardig in elkaar zitten. Het leidt tot een goede discussie in de raad en dat vind ik mooi. Ik wil wel wat kritische kanttekeningen plaatsen. Het is heel mooi dat we in het voorwoord van het stuk zeggen dat we voor iedereen wat willen doen, dat iedereen welkom is en dat we wat moois van de stad willen maken. Ik vat het even in mijn eigen woorden samen.

Er staat ook ergens dat we wat willen doen met de wensen van nieuwe inwoners, maar ik vind dat we daar nogal selectief mee omgaan. Lang niet alle nieuwe inwoners zijn van harte welkom en dat valt me een beetje tegen, zeker van een raad die over het algemeen redelijk sociaal is. Ik ga niet alle details langs die ik in het verleden heb genoemd, want de wethouder heeft redelijk positief op gereageerd. Ik ben benieuwd wat daarvan waargemaakt wordt. In het daar raadsvoorstel geeft artikel 1.3, de argumenten voor, wel een beetje weer hoe dit college en R 2106600

37

deze coalitie lijken te werken. Daar staat: "De op- en aanmerkingen van de verschillende partijen zijn, waar relevant en voor zover passend binnen de gekozen lijn, verwerkt in de Woonvisie en worden verder geconcretiseerd in het uitvoeringsbeleid". Ja, zo kan ik het ook! Je kunt praten met iedereen, je kunt het heel belangrijk vinden dat je met iedereen praat, maar als je dan alleen maar meeneemt wat je uitkomt, vind ik dat een beetje bedenkelijk. Ik vind dat jammer, want juist kritische kanttekeningen zou je mee moeten nemen. Dat blijkt niet uit wat hier staat. Hier zal ik het voorlopig bij laten. Mevrouw TEN BELDAM (CDA): Voorzitter! De raad heeft uitvoerig gesproken over de Woonvisie. De CDA-fractie heeft in het begin van het BOB-proces kritische kanttekeningen geplaatst. Daarin stonden wij niet alleen. Met meerdere partijen uit de raad hebben wij daarover gesproken en een voorstel aan de wethouder aangeboden om bepaalde passages te verwijderen of aan te passen. De meeste punten zijn aangepast, waarvoor onze dank. Het punt met betrekking tot scheefwonen, op pagina 23, is echter niet overgenomen. De argumentatie is dat dit het instrument is om differentiatie inwijken te bevorderen. Dit instrument wil de wethouder graag in zijn gereedschapskist houden. In onze beleving is scheefwonen geen instrument dat ingezet moet worden om differentiatie in de wijk te realiseren.

Dit gaat ten koste van het woningaanbod voor mensen die het net kunnen betalen. Nu kan ik daar een heel uitgebreide verhandeling over gaan houden, maar daar kies ik niet voor. Ik roep de wethouder op om de hand die door meerdere partijen is uitgestoken, aan te nemen. Doe alsnog de toezegging om de tekst van de woonvisie op pagina 23 aan te passen, zoals voorgesteld bij punt 5 van de bijlage. Het liefst zouden wij zien dat de passage wordt geschrapt, maar ook wij maken een gebaar door genoegen te nemen met de tekst "scheefwonen bij zowel te lage als te hoge huur in relatie tot het inkomen moet worden voorkomen door een evenwichtig en divers aanbod van (sociale) huurwoningen". Ik sluit af met de wens dat deze uitgestoken hand voor het college aanleiding is de afstand te overbruggen en de toezegging te doen om de tekst op pagina 23 te wijzigen. Laten we elkaar figuurlijk -door corona moet dat - de hand schudden. De Lokaal Almelo Samenfractiezal de motie inzake bijzondere woonvormen straks uitleggen. Wij zijn mede-indiener, maar laten het woord graag over aan de Lokaal Almelo Samen-fractie. De heer STORK (Lokaal Almelo Samen): Voorzitter! De Lokaal Almelo Samen-fractie heeft niet zo heel veel nieuwe dingen te melden. Eris al veel gezegd en we wachten met spanning de antwoorden van de wethouder af. Er is veel overleg geweest over deze Woonvisie.

De wethouder is aan veel wensen van de raad tegemoetgekomen. Ik denk dat dit een goed voorbeeld is van hoe het college heeft geluisterd naar de raad en bereid was om de zaak aan te passen. Voor ons heel belangrijk waren de flexibiliteit, de gevarieerde woningvoorraad en de toekomstbestendigewoningvoorraad. Daaraan is voldaan en daar zijn we tevreden over. De provincie zal op korte termijn - ik dacht deze of volgende week -met een eigen Woonvisie komen. Lokaal Almelo Samen neemt aan dat de wensen van Almelo en de Almelose Woonvisie daar integraal onderdeel van uitmaken. Het valt ons wel op dat in de publicatie in Tubantia alle gemeenten genoemd werden behalve Almelo. Dat bevreemdt ons een beetje. Kan de wethouder dat uitleggen? Omdat Lokaal Almelo Samen veel waarde hecht aan bijzondere woonvormen willen we hiervoor bij de uitwerking van de Woonvisie extra aandacht vragen. Daarvoor dienen wij een motie in. Ons doel is om het college een extra impuls te geven om dit soort dingen te realiseren. Wij vinden dat uitermate belangrijk. "Motie 5. Bijzondere woonvormen. De raad van de gemeente Almelo, in vergadering bijeen d.d. 16 maart 2021, gehoord de beraadslaging, constateert: dat de gemeenteraad op 16 maart 2021 de woonvisie Almelo 2020-2030 vast heeft gesteld. overweegt: R 2106600

38

dat in de woonvisie benoemd wordt dat er voldoende ruimte is voor bijzondere woonvormen, zoals wonen in en op het water, tiny houses en knarrenhofjes; - dat deze woonvormen een welkome aanvulling vormen op het ruime aanbod in Almelo; - dat de gemeente op dit moment in gesprek is met de initiatiefnemers van "Hof van Heden" om een geschikte plaats voor dit initiatief te realiseren; - dat ervoor dit soort initiatieven nog geen plekken zijn om ze te realiseren; verzoekt het college: - voor tiny houses, wonen in en op het water, knarrenhofjes, e.d., op zo kort mogelijke termijn locaties en plaatsen aan te wijzen in Almelo, waar dit soort initiatieven daadwerkelijk gerealiseerd kunnen worden; - op deze locaties de bestemmingen overeenkomstig aan te passen; - op basis van de aangewezen locaties, actief te promoten en mee te werken aan het realiseren van dit soort initiatieven in Almelo, en gaat over tot de orde van de dag." -

De motie wordt mede ingediend door de fracties van CDA, GroenLinks, Christenunie, Fractie Weinreder, VVD en Leefbaar Almelo. De heer BETE (Lijst fete): Voorzitter! Complimenten mogen ook gegeven worden. Toen we voor het eerst de Woonvisie voor ons zagen, was eigenlijk niemand tevreden. Links niet, rechts niet, woningbouwcorporaties niet en ondernemers niet. Iedereen heeft zijn bijdrage geleverd en de wethouder heeft daar goed naar geluisterd. Er zijn bepaalde bewoordingen en punten waarin sociale huurwoningen nog niet of op een heel nonchalante manier worden genoemd. Als ik naar het uiteindelijke effect kijk, namelijk dat het vijftien huizen per jaar minder worden -- maar we moeten zien of dat zo gebeurt -- ben ik daar enorm blij mee. Als het aan de grootste coalitiepartner lag, zouden wij 3.000 sociale huurwoningen in Almelo afbreken. Die belofte is men niet nagekomen en dat vind ik prachtig. Ik heb de moties die tot nu toe zijn ingediend gelezen en ik wacht de reactie van het college af. Ik denk dat de handreikingen die de wethouder tot nu toe heeft gedaan ook voorde indieners-enorm-belangr-iJk-aijnrkl~t r~aal~~-loetvoor-ons-allemaal-makkelijker;wantzo-kunnen we een visie ondertekenen die hopelijk een toegevoegde bijdrage heeft.

Ik heb vorige week mijn bedenkingen uitgesproken over verduurzamen van woningen in Almelo en vooral verduurzamen van woningen die 100 jaar oud zijn of ouder. Ik heb het dan niet over grote villa's, maar meer over woningen in arbeidersbuurten. De wethouder heeft daar toen iets over gezegd. Ik zou het zeer waarderen als hij nu kan toezeggen dat hij daarin de toekomst naar gaat kijken. Ik weet vanuit mijn eigen straat hoe die woningen eruitzien. Ik zie geen enkel modern instrument om die huizen te verduurzamen. Ik ben ervan overtuigd dat er heel veel extra geld in gestopt moet worden. De wethouder zei vorige week dat de mensen dat ook zelf moeten doen. Als er oudere mensen weggaan en er komen nieuwe mensen in, gebeurt er ook wel wat. Maar als we het Klimaatakkoord willen halen en echt willen verduurzamen, moet het niet alleen voorde bovenkant van de samenleving gelden, maar ook voorde onderkant. Er zijn mensen die bijna meer geld aan gas en elektriciteit betalen dan wat ze voor de woning betalen. Dat moet ook gezegd worden. Dat is voor mij heel belangrijk. Over starterswoningen wordt straks een motie ingediend door de SP, dus ik ga daar niet meer veel over zeggen. De fractie van de Christenunie sprak over scheefwonen. Er is ook scheefwonen omdat er geen alternatief is. De alternatieven worden in de Woonvisie wel een klein beetje genoemd en de moties dringen er ook wel op aan.

Voor mij is heel belangrijk dat er in de wijken veel meer variatie komt. Dat komt de saamhorigheid en de cohesie van de stad en de bewoners ten goede. Ik zou het niet zozeer zoeken in de buitenwijken, zoals in de Woonvisie staat. Vorige week hebben de heren Hummels en Buitenweg ook al gezegd dat we wat hoger kunnen bouwen in de binnenstad. We hebben genoeg ruimte in de stad waarop we ons kunnen richten. In Nederland moeten er 1 miljoen huizen bijgebouwd worden. Het gaat de laatste weken bijna nergens anders meer over in alle politieke debatten. Ik ben als Almeloër verheugd dat wij het hier in vergelijking met de Randstad redelijk goed hebben. Laten we hopen dat we het beste zullen doen voor bestaande Almeloërs en ook voor toekomstige Almeloërs. R 2106600

39

Nogmaals mijn complimenten voorde wethouder. Ik hoop dat de moties die zijn ingediend van positief advies worden voorzien. Dan kunnen wij een prachtig mooie Woonvisie neerzetten en hoeven wij geen niet-onderbouwde woorden te gebruiken als "3.000 huizen slopen". De heer DE VRIES (PvdA): Voorzitter! Toen wij in september 2020 de Woonvisie in twee edities bespraken, gaf ik namens de PvdA-fractie al aan dat we de Woonvisie waarderen, in die zin dat die een richting geeft waar elke politieke kleur zijn ei in kwijt kan. Dat is een voordeel, maar dat kan ook zorgen geven. Daar kom ik straks op terug. In de eindtekst staat dat de afbouw van sociale huur geen dominant thema meer is. In ieder geval is dat sterk afgezwakt. Ik dank de wethouder voor die aanpassing en ook de voorzitter van de CDA-fractie. Het is een aanpassing waar wij volop in mee gingen. Ook wij vinden dat we moeten bouwen om een voorraad in stand te houden die aansluit bij de ontwikkelingen, onder andere demografische en sociaaleconomische ontwikkelingen en de wensen van woningzoekenden. Wij willen daarbij vooral de arbeidsmigranten en starters niet onbesproken laten. Dat geldt niet alleen voor een "werk"-welkom, maar ook voor een "woon"-welkom in de richting van alle mbo'ers met een Almelose baan. We moeten onze ambitie om mbo-stad van Twente te willen zijn, ondersteunen.

Ik dank de wethouder voorde beantwoording van onze vragen van vorige week. Die beantwoording bevestigt andermaal dat het inkleuren iets voor later is, geheel in stijl met een van de ambities rondom flexibiliteit. Maar, zo zeg ik tegen de wethouder, later begint vandaag met de vaststelling van deze visie. Als iedereen zijn ei erin kwijt kan, beginnen vandaag behalve de kansen misschien ook de zorgen over het hoe, wat en waar we gaan inkleuren en voor wie. Met huur, koop, groen en blauw, inbreiden, de hoogte in, tiny houses. Alvast waardering voor de motie die door Lokaal Almelo Samen wordt ingebracht. Een gevarieerde wijk wil iedereen: rijk, modaal en arm door elkaar heen. Onder een fijne woning voorde Almeloërs, nu en in de toekomst, verstaat iedereen wat anders. De wethouder stelt in de beantwoording een aantal malen dat een en ander sterk afhankelijk is van de economische groei en de economische ontwikkeling. Er worden aannames gedaan die je alle kanten op kunt sturen. Prima, strik eromheen! Met de visie is niks mis, maar hoe gaan we dat dan vormgeven? De wethouder heeft eerder in een politiek beraad gezegd dat de voorliggende Woonvisie een van de stenen is waarbij ook de wijkplannen, de Omgevingsvisie, de Warmtevisie en ook de Energienota horen.

Als je al dat gestapelde werk bij elkaar brengt - je kunt dat niet uit het steeps verband halen -ben ik benieuwd of ik en de raad daar nog soep van kunnen koken. Betaalbaar wonen is voor ons heel belangrijken gaat verder dan de huur- en hypotheeklasten. Een woning moet ook betaalbaar zijn als het gaat om energie. De woorden van de heer Zielman spraken mij wel aan. Het is een stip op de horizon, maar gaat het college wel ver genoeg? Geef ons eens richting. Wat is de toekomst van 33.000 bestaande en van 1.600 nieuwe woningen en hun bewoners? Neem ons eens mee in die visie. Kan de wethouder het uitvoeringsbeleid dat na deze visie komt en dat wordt afgeleid van de visie voor ons schetsen? Op welk moment heeft de raad daar invloed op? Ik kan me voorstellen dat een niet-onbelangrijk uitvoeringsbeleid neerdaalt in de afspraken met de woningcorporaties en andere stakeholders. Het is belangrijk om de raad nu te laten weten op welk moment hij, liefst aan de voorkant, betrokken kan worden bij die strategische keuzes. Dat is een concrete vraag. Mevrouw Buikema heeft al gesproken over de verhuurderheffing. Ik zou het prettig vinden om een beetje meer richting Den Haag te porren om die belasting af te schaffen, want daarmee brengen we de woningcorporaties meer in positie om goed te gaan bouwen. Hier Iaat ik het voorlopig bij, want door andere fracties zijn al een heleboel vragen gesteld.

De heer TEUNIS (SP): Voorzitter! Zoals ik vorige week in het politiek beraad ook al zei, zijn wij overwegend positief over de voorliggende Woonvisie. Er is een aantal tekstwijzigingen doorgevoerd en daarmee is de meeste pijn voor ons eruit geschreven. We danken speciaal de CDA-fractie voor het initiatief en hun verdere rol daarin. Ik vond die samenwerking zelf heel erg R 2106600

40

prettig en hoop dat dit vaker lukt. Het tekstvoorstel voor scheefwonen is niet overgenomen. Wij delen de opvatting van de CDA-fractie daarover en zien die passage graag geschrapt. Ik heb nog enkele beschouwingen en punten van zorg die ik graag binnen de raad wil delen. Het eerste punt is segregatie, de concentratie van lagere, zwakkere inkomensgroepen bij elkaar. Ik vind het belangrijk om daar iets over te zeggen, want dit komt niet alleen terug bij wonen, maar ook bij andere domeinen, zoals de zorg en het sociaal domein. Eris in deze raad meerdere malen een directe relatie gelegd tussen de sociale huur en het gebruik van sociale voorzieningen. Ook wordt er over de leefbaarheid van wijken gesproken. De oorzaak ligt volgens ons niet bij de huishoudens zelf, maar in het woonbeleid. De Woningwet zegt tegen corporaties: u moet u richten op de laagste inkomens. Dat heeft geleid tot een heel scherpe afbakening van het taakveld voor corporaties. Daarnaast moeten de laagste inkomens in de woningen met de laagste huurprijs komen: men moet passend toewijzen. Tegelijkertijd is er een afname van de woningproductie door corporaties - daar is ook een verklaring voor - en krijgen corporaties van gemeenten over het algemeen te weinig mogelijkheden om te bouwen. Duurdere woningen moesten door corporaties afgestoten worden. Dat had ook weer met het taakveld in het beleid te maken.

We hebben ook te maken met de afname van de middenklasse en we zien over het algemeen een toenemende vraag van niet-zelfredzame personen. Om maar eens iets te noemen: we hebben de ggz-instellingen gesloten. Mensen moeten in de wijk wonen en dat is prima. Dat heeft voordelen, maar het heeft ook gevolgen voorde leefbaarheid. Waarom benoem ik dit alles? Omdat het een mogelijke verklaring geeft voorde correlatie tussen sociale huur en het gebruik van sociale voorzieningen. De heer WIERTZ (D66): Ik hoorde de heer Teunis zeggen - en mevrouw Ten Seldam daarvoor ook -dat een formulering geschrapt zou kunnen worden. Ik vraag mij af of zij een indicatie hebben dat de wethouder dat daadwerkelijk gaat doen. De heer TEUNIS (SP): Die heb ik nog niet. Ik wacht even de eerste termijn van de wethouder af. Dan kan ik, eventueel in samenwerking met de CDA-fractie, kijken of we daarvoor een voorstel doen middels een amendement of een ander raadsmiddel. Dan_hef_p_unt van_woonlast€nrBatis-uoor-ons-ook-een-punt-vanzorg.He~pr~bleem bestaat voornamelijk bij huurders en niet bij kopers. Die zien hun lasten alleen maar dalen. Het woonquotum in de koopsector daaltal jaren door een dalende hypotheekrente. In de huur stijgt het door de stijgende huurprijzen. Tegelijkertijd zijn inkomens nauwelijks gestegen. In absolute termen zijn deze zelfs in crisistijd gedaald.

Dat betekent dat een steeds groter deel van je inkomen opgaat aan huur. Dat is een groot punt van zorg voor ons. In het algemeen wil ik ook iets zeggen over hoe wij de sociale huurwoning zien, want daarover verschillen wij van mening inde raad. De rol van de sociale huursector is het oplossen van problemen in de woningmarkt. De visie van de SP is een sterke sociale huursector. Wij noemen dat als SP een trotse volkshuisvesting. We zien een tegenovergestelde trend. De sociale huursector wordt kleiner. Wij vinden dat die sterker moet zijn. Dat is een politieke keuze in beleid. Ik hoop dat daar met de landelijke verkiezingen verandering in komt. Er zijn veel externe factoren waar onze gemeente geen invloed op heeft: de verhuurderheffing, de inkomstenbelasting voor woningcorporaties, Ionen die zijn achtergebleven bij de huizenprijzen en de huurprijzen, flexcontracten die het moeilijk maken om een hypotheek te krijgen. Landelijk is een kwart van alle banen inmiddels een flexcontract. Nederland is daarin koploper in Europa. Ook is Nederland koploper in woonvermogenongelijkheid. Dat is niet iets om trots op te zijn. Ik kan iedereen aanraden om de onderzoeken en inzichten van de volgende twee mensen te lezen: Barend Wind, universitair docent sociale planologie aan de Rijksuniversiteit Groningen, en prof. dr. Boelhouwer, hoogleraar housing systems aan de TU Delft.

Zij hebben daar veel over geschreven en gezegd en zij gaan daar verderop in. Samengevat: ik vind de ambities in de Woonvisie inde basis goed, maar ik hoop dat het landelijk beleid verandert, zodat onze woningcorporaties niet meer vleugellam zijn en instaat zijn om de ambities te kunnen waarmaken. Dan kom ik bij de motie die wij gaan indienen. Die heeft te maken met de ontwikkeling waarover wij ons zorgen maken, de opmars van de particuliere verhuur en dan specifiek R 2106600

41

woningbeleggers die koopwoningen opkopen met als doel ze te verhuren. Toevallig stond erin Tubantia van vandaag een artikel over. Ik citeer daaruit: "Afgelopen weekend maakte het Kadaster bekend dat particuliere beleggers actiever waren dan ooit. Ze kochten in de vier grootste steden een kwart van alle huizen op voor verhuur en in het laatste kwartaal van 2020 zelfs 40%. In de rest van Nederland was dat 15% en in het laatste kwartaal 30%. Volgens het Kadaster heeft dat voor hogere huurprijzen gezorgd." Inmiddels zijn we in de situatie beland waarin van de 8 miljoen woningen in Nederland er 700.000 in handen zijn van particuliere investeerders, die ze vervolgens verhuren. De ene verhuurder is de andere niet. Het kan gaan om een kleine investeerder met een of meerdere panden, maar het kan ook een vastgoedfonds uit het binnen- of buitenland zijn, dat soms tientallen, honderden of duizenden woningen bezit en verhuurt. Je kunt misschien zeggen dat dit alleen in de Randstad of in de grote studentensteden speelt, maar dat is niet zo. Het Kadaster noemt Almelo zelfs als gemeente die intrek is bij woningbeleggers. Dit gaat ook gepaard met een onderzoek van Colliers International van 2019 waaruit blijkt dat de rendementen in Almelo voor woonbeleggingen hoog zijn. Wij hebben in februari schriftelijke vragen gesteld die inmiddels zijn beantwoord. Dank daarvoor.

Daarom dienen we een motie in die oproept om als gemeente bij toekomstige nieuwbouwplannen van koopwoningen voorwaarden te stellen die voorkomen dat koopwoningen alsnog worden verhuurd. Ons instrumentarium als gemeente is voor bestaande bouw heel beperkt. Gelukkig zijn ze daar landelijk ook achter en is er vorige week in de Tweede Kamer een voorstel aangenomen dat het mogelijk maakt voorde gemeente om een gebied aan te wijzen waar een zelfbewoonplicht heerst. Voor nieuwbouw mag je al wel voorwaarden stellen. Ik ben heel benieuwd hoe het college en de raad naar onze motie kijken. "Motie 6. Voorkomen dat bij nieuwbouw koopwoningen alsnog verhuurd worden.

De raad van de gemeente Almelo, in vergadering bijeen 16 maart 2021, constateert dat: - woningbeleggers actief zijn op de woningmarkt van Almelo en daardoor woningzoekenden moeten concurreren met deze woningbeleggers bij het zoeken naar een koopwoning; - verschillende gemeenten voorwaarden stellen aan nieuwbouwplannen zoals lotingen, een verbod op doorverkoop, of een woonplicht; overweegt dat: - woningen zijn om in te wonen en niet om geld mee te verdienen; - het belangrijk is dat woningen voorde juiste doelgroep worden gebouwd; - het mogelijk is om als gemeente bij nieuwbouwplannen voorwaarden te stellen die voorkomen dat koopwoningen alsnog verhuurd worden; draagt het college van B&W op: voor toekomstige nieuwbouwplannen voor koopwoningen voorwaarden in te stellen die voorkomen dat koopwoningen alsnog worden verhuurd, en gaat over tot de orde van de dag." De motie wordt mede ingediend door de fracties van PvdA, Leefbaar Almelo en GroenLinks. De heer ZIELMAN (Democraten.Nu): Ik begreep het gedeelte van het betoog van de heer Teunis niet over de particuliere belegger die huizen opkoopt. Wat is precies zijn statement? Is hij daar juist blij mee of niet en zo niet, welk gevaar ziet hij daarin? Dat begreep ik niet helemaal. De heer TEUNIS (SP): Ik zal dat heel duidelijk zeggen. Ik ben daar niet blij mee.

Ik zie het als een enorm probleem, want het leidt tot een prijsopdrijvend effect van koopwoningen en tot enorme woekerprijzen, waarbij mensen huur moeten betalen aan een private partij. Ook zien wij nog als punt van zorg de leefbaarheid van wijken. Ik denk dat een koper beter zorgdraagt voor zijn woning dan een particuliere investeerder die de woning vervolgens verhuurt. Als we het dan toch over leefbaarheid in wijken hebben, kunnen we dat ook nog als punt van zorg R 2106600

42

aanmerken. Dus nee, we zijn niet blij met die ontwikkeling. We zien alleen maar nadelen, geen voordelen. De heer ZIELMAN (Democraten.Nu): De SP-fractie benadert het nu negatief. Volgens mij is er onlangs een wet aangenomen die juist woekerprijzen tegengaat en die bepaalt datje de huur niet proportioneel mag verhogen als dat niet in verhouding is tot de soort woning. Ik denk dat er heel veel particuliere beleggers zijn die huizen juist mooier maken en ze dan verhuren en die juist heel goed zorgdragen voor hun woning. Ik heb daarvan in Almelo heel veel voorbeelden. Ik zie niet in wat het probleem is. De heer TEUNIS (SP): Ik ken die voorbeelden niet. Ik zie niet de waarde die een particuliere investeerder toevoegt door het kopen van een koopwoning, om deze vervolgens te verhuren. Ik vind dat een woning - en dan kom je op ideologieen daarin zijn wij het oneens -- is om in te wonen en niet om geld mee te verdienen. Mevrouw POL (Forum voor Rechts): Ik heb de nadelen van dat opkopen ook in mijn eigen buurt gezien. Wat mij zorgen baart in die situatie is dat een investeerder een hoger budget heeft en daarmee voor starters, gezinnen of andere partijen op de woningmarkt die graag een woning willen kopen, de woning uit het circuit haalt. De woning komt dan in handen van beleggers en het drijft de woningprijs op die manier op.

Dat is een probleem voor het verkrijgen van een koopwoning door mensen díe erin willen wonen. Dat ondersteunt de ideologie van de SP. Hoe denkt de heer Teunis daarover? De heer TEUNIS (SP): Ik deel die mening. Ik vind dat het een prijsopdrijvend effect heeft voor koopwoningen, omdat diezelfde starter of woningzoekende moet concurreren met een particuliere investeerder. Die particuliere investeerder heeft zelfs een aantal voordelen boven de woningzoekende, want hij kan vaak zonder voorbehoud van financiering een hypotheek krijgen. Sterker nog: op de radio wordt actief reclame gemaakt voor speciale hypotheekvormen, de zogenaamde buy-to-Iet-hypotheekvorm, die speciaal is gemaakt om een koopwoning te kopen met als doel die te verhuren. Van die reclames gaan bij mij de nekharen overeind staan. De heer BETE (Lijst fete): Ik kan het verhaal van de heer Teunis in tweeën delen. Ten eerste heeft hij als een SP'er een hart voor sociale huurwoningen. Vanuit mijn perspectief kunnen hij en zijn partij daarin doorschieten. Ik heb de afgelopen weken en maanden meegemaakt hoe collega's in de raad hebben gereageerd. Wij vinden dat er genoeg mogelijkheden moeten zijn voor starters. Daarvoor hebben wij zelfs een lening gecreëerd. Een derde van de woningen in Nederland werd vorig jaar verkocht aan projectontwikkelaars.

Ik lees in de motie dat de SP heel graag wil dat starters ruimte krijgen en dat mensen die scheefwonen ruimte krijgen. Andere idealen over sociale huurwoningen Iaat ik aan de heer Teunis over. Ik snap een deel wel, maar aan de andere kant vind ik het ook wel wat extreem. Ik zie de motie vooral positief om de starters te steunen en om scheefwonen tegen te gaan. Ik heb ook liever dat we verkopen aan Almeloërs dan dat we verkopen aan projectontwikkelaars. Vorig jaar is een derde van alle woningen in Nederland verkocht aan projectontwikkelaars. Dat lijkt me niks. Kan hij dit even verduidelijken, niet alleen vanuit zijn idealen maar ook vanuit het perspectief dat de collega's de afgelopen weken hebben genoemd? De heer TEUNIS (SP): Ik heb de cijfers opgezocht. Als ik het goed heb, is het aantal huurwoningen van corporaties in Almelo gedaald en het aantal koopwoningen gestegen. Verder is de grootste stijging de huurwoningen van andere wanbieders. Ik kan met een voorbeeld antwoord op de vraag geven. Er is recentelijk een kleinschalig nieuwbouwproject geweest bij de Schoolstraat en de Bornerbroeksestraat: 7woningen. Je kon daarop als geïnteresseerde inschrijven bij Van Kamphuis Makelaars. Ze kosten € 180.000 v.o.n., een mooie starterswoning. Dat hebben mensen gedaan.

En wat gebeurt er? Er staat opeens op de Facebookpagina van dat nieuwbouwproject dat een investeerder zich heeft gemeld en alle 7 woningen heeft opgekocht. Men kon een telefoonnummer bellen als men wilde huren. Dat vinden wij geen goede ontwikkeling. Dat vindt de heer Zielman volgens mij ook geen goede ontwikkeling, want hij R 2106600

43

hield net een pleidooi voor het realiseren van meer starterswoningen voorde koop. Dan kun je niet meer spreken van een maatschappelijke functie die zo'n investeerder vervult. Mevrouw POL (Forum voor Rechts): Ik heb net ook de vraag van de heer Cete gehoord. Zoals ik het zie, maakt het niet zo veel uit om welke idealen wij deze motie goed vinden, zolang we elkaar maar vinden in de motie. We hebben ieder onze eigen motieven. Wij zien de motie vooral als een meerwaarde omdat die onwenselijke gevolgen op de woningmarkt kan tegenhouden. De idealen die daarachter zitten, doen dan eigenlijk niet ter zake, zolang we elkaar maar vinden en het voor onze eigen partijen van toegevoegde waarde is. Hoe denkt de heer Teunis daarover? De heer TEUNIS (SP): Ik hoop dat iedereen vanuit zijn eigen idealen en ideologie tot dezelfde conclusie komt. Voorde een kan dat zijn dat ze niet willen dat mensen van buiten de stad voorrang krijgen, want wat is een investeerder anders dan een invloed van buiten de stad? Wat maakt het uit of een investeerder van binnen of buiten Almelo komt? Maar misschien maakt dat voor een andere groep wel uit. De een wil specifiek starters helpen, de ander wil misschien specifiek doorstromers helpen. Iedereen heeft zijn eigen achterban en overtuigingen. Ik zie zelf - en misschien is dat mijn naïviteit - niet in waarom je hiertegen zou zijn.

Maarde raad en het college kunnen het mij vertellen. Mijn hoop is dat iedereen dit steunt. De heer TIJHOF (PVV): Voorzitter! De Woonvisie 2020-2030 die vanavond voorligt, is gebaseerd op een heel aantal onderzoeken, statistieken en verwachtingen inzake de bevolkingssamenstelling van onze gemeenteen op de behoefte waarin in de toekomst moet worden voorzien. We vinden dat de Woonvisie er prima uitziet. Een ideologisch en principieel punt waarop nog een keuze gemaakt kan worden, vindt de PVV-fractie in het voornemen van het college om volledig gebruikte maken van de zogeheten vrije toewijzingsruimte voor woningcorporaties. Misschien een goed idee, maar wat is deze vrije toewijzingsruimte? In de Woningwet staat dat woningcorporaties ervoor moeten zorgen dat de huren voor toegewezen woningen worden afgestemd op de inkomensniveaus van de doelgroep. Stelregel is dat minstens 90% van de huizen en de daaraan gekoppelde huur passend wordt toegewezen. De woningcorporaties hebben daarnaast zelf de vrijheid om te bepalen hoe zij de resterende 10% wensen te gebruiken. Ze moeten wel voorrang geven aan gezinnen die dringend woonruimte nodig hebben, maar verder zijn ze helemaal vrij om het in te vullen.

Vorige week heeft de PVV-fractie aangegeven dat wij het eens zijn met de argumenten van het college om de tekst waarin scheefwonen wordt beschreven, te behouden en zo differentiatie te realiseren in de wijken. Even voorde mensen thuis: scheefwonen is het wonen van mensen ineen sociale huurwoning ondanks het feit dat hun inkomen daar te hoog voor is. Huurders hebben dus een te hoog inkomen voor een woningtype, waardoor ze een kleiner deel van hun inkomen aan huur betalen in vergelijking tot hun buren. De PVV-fractie heeft de wethouder opgeroepen om deze vrije ruimte te benutten voorde Almeloërs. De reactie van de wethouder in het politiek beraad was dat het college niets wil afdoen aan de vrije vestiging. Dat wil de PVV ook niet, maar als de Almelose woningcorporaties die vrije ruimte hebben, die vrij ingevuld kan worden, kunnen we die toch ook besteden aan de Almeloër in plaats van aan een Amsterdammer, Rotterdammer of statushouder? Die Amsterdammers kunnen zich hier nog steeds inschrijven. Daarmee doen we niks af aan de vrije vestiging. Je maakt alleen de keuze om de vrije toewijzingsruimte in te zetten voor Almelo. Zou de wethouder kunnen toezeggen dat hij dit met de woningcorporaties gaat bespreken? Nog één toevoeging: de PVV-fractie is tegen alle moties. De heer MAKKINGA (VVD): Voorzitter! Veel is al besproken, ook in eerdere politieke beraden.

We zullen onze eerdere inbreng even samenvatten. We hebben gezegd dat er meer gebouwd moet worden naar de vraag. Dat lijkt niet meer dan logisch. We hebben ook gezegd: praat met makelaars, zij weten wat erin de markt gebeurt en wat de behoefte is van de woonconsument. Het is logisch om daarnaar te ontwikkelen. Wij zijn ook voorstander van herstructurering van wijken. Wij hebben altijd gezegd dat wij voorstander zijn van diversiteit van woonvormen, zoals knarrenhofjes en tiny houses, waar wij R 2106600

44

altijd al voor gestreden hebben, en particuliere initiatieven zoals Hof van Ede, heel mooie initiatieven. We zijn blij met de beantwoording van de wethouder vorige week dat hij niet stringent vasthoudt aan de Primos-cijfers. Wel zijn we wat ongerust over de plannen die er nu liggen, al genoemd door de collega van Democraten.Nu. In de harde plancapaciteit is er uitgifte van 900 kavels en er zijn 1.000 zachte plannen, waarvan we weten dat een deel sowieso niet doorgaat. Wij vragen ons af welke nieuwe plannen er nog komen, want dan is er onvoldoende. Welke plannen komen waar en wanneer? Wij hebben nog een aantal vragen aan de wethouder. Wij vragen ons af of hij kan aangeven of we in Almelo in aanmerking kunnen komen voor subsidies vanuit de Woningbouwimpuls en of we daar eventueel in de toekomst gebruik van kunnen maken. De provincie Overijssel stelt € 20 miljoen beschikbaar voorde woningbouw en ontwikkeling van complexe gebieden. Wij vragen ons af of wij daarop plannen kunnen ontwikkelen - of misschien al wel hebben - om daar aanspraak op te maken. Wij vragen ons af of de wethouder concreet kan aangeven hoeveel woningen Almelo gaat opeisen in het kader van de Regionale Woonagenda boven op de bestaande plancapaciteit.

Tot slot hebben wij onlangs gehoord dat Beter Wonen op meerdere plekken in de stad vrije huursectorwoningen in prijs verlaagt, soms met terugwerkende kracht, zelfs tot vijf jaar terug. We hebben daarin een drietal straten voorbeelden van. Daardoor komen ze onder de huursubsidiegrens te vallen, terwijl ze voorheen gewoon verhuurbaar waren boven de huursubsidiegrens. Veel van die bewoners zijn voor een periode van een paar jaar gecompenseerd en hebben enorme bedragen teruggekregen. Wij vragen ons af of de wethouder hiervan op de hoogte is en of dit eventueel tegen te gaan is. De heer BETE (Lijst fete): Ik vind het inzicht van de VVD heel mooi dat we het aan professionals moeten overlaten wat de behoefte van de markt is en hoe mensen daarover denken. Is het ook zo dat de VVD-fractie eindelijk inziet dat het slopen van 3.000 woningen eerst en dan het bouwen van 1.000 woningen als sociale huurwoning niet meer het beleid is van de VVD Almelo? Begrijp ik dat goed? Als de VVD-fractie altijd professioneel had gedacht, had zij dat soort dingen nooit opgeofferd. Ik ben benieuwd of de VVD tot een beter inzicht is gekomen en niefrr~aer_gelooft_in-h- e~aa~a~rslapg~-man-duizenden-woningen-in-Alrrrelo. De VOORZITTER: Dat is een mooie vraag, maar het is geen interruptie op wat de heer Makkinga te berde heeft gebracht.

De heer BETE (Lijst Cete): Ik spreek nu met de VVD-woordvoerder en de VVD heeft hier jarenlang werk van gemaakt. Dat de VVD er nu niets over zegt, betekent niet dat ik erin een interruptie niet naar mag vragen. De VOORZITTER: Nee, u mag vragen wat u wilt, maar het lijkt mij niet dienstig dat de heer Makkinga ingaat op iets wat hij zelf niet te berde heeft gebracht. Ik snap uw punten ik snap waar u naartoe wilt, maar dat is iets voor een heel andere tafel. Ik vind deze interruptie buiten de orde van de vergadering. De heer Makkinga heeft het woord. De heer MAKKINGA (VVD): Ik heb onze inbreng geleverd en ik heb gezegd wat ik heb gezegd. Dat lijkt mij duidelijk. De heer BETE (Lijst Cete): Voorzitter, ik denk dat u zich inhoudelijk bemoeit met een interruptiedebat. Dit is iets waar we jaren mee bezig zijn geweest. Ik heb dit jaren aangehoord en u geeft nu de VVD-fractie niet de vrije ruimte om het debat met mij aan te gaan. Ik vind dit vreselijken zal hier later op terugkomen. Dit soort dingen horen juist bij een Woonvisie besproken te worden en niet alleen maar in verkiezingscampagnes of op sociale media. De VOORZITTER: Dank u wel. U heeft andere tafels om het punt van het functioneren van de voorzitter aanhangig te maken. Dan gaan we luisteren naar wethouder Van Rees.

R 2106600

45

Mevrouw POL 1Forum voor Rechts): Ik heb nog een vraag aan de heer Makkinga. Het is Iaat en dan dwalen mijn gedachten wellicht af. Maar als ik het goed recapituleer maakt hij zich zorgen over het feit dat er woningbouwverenigingen zijn die de huur iets verlagen zodat mensen in aanmerking komen voor huurtoeslag, waardoor die mensen economisch voordeel hebben en de woningen betaalbaar worden. Hij vindt dat vervelend. Heb ik dat goed begrepen? De heer MAKKINGA (VVD): Waarom zou je de prijs van een woning gaan verlagen alsje een bezetting hebt in de straten waar het om gaat? Die woningen waren gewoon verhuurd boven de huursubsidiegrens. Beter Wonen mocht die 10% verhuren boven de huursubsidiegrens. Waarom zou je dan de prijs gaan verlagen om alles maar weer onder de huursubsidiegrens te brengen? Zij hebben de mogelijkheid om 10% erboven te verhuren. Waarom zouden ze dat niet doen? Over het aantal sociale huurwoningen hebben we in eerdere debatten voldoende gezegd. Het is niet conform het landelijk gemiddelde, dus daar is wel een slag in te slaan. Dan is het jammer als je steeds maar weer opnieuw vrijesectorwoningen terugdrukt in de sociale sector. De heer WIERTZ (D66): Voorzitter, ik heb geen interruptie, maar ik hoorde dat u de wethouder het woord wilde geven. Ik vraag me af hoe lang u nog met deze vergadering wilt doorgaan. De VOORZITTER: Daar kom ik zo dadelijk op.

De heer ST~TELER (PVV): Ik wil een ordevoorstel doen om de wethouder zonder interrupties te laten antwoorden in eerste termijn, gezien de tijd. De heer DE VRIES (PvdA): Ik wil interrumperen op de woorden van de heer Makkinga. Kan het zo zijn dat hij het puntenstelsel van de woningcorporatie niet vertrouwt? Ik heb het idee dat het de woningcorporatie is toe te vertrouwen dat zij woningen op elk moment kunnen herwaarderen op basis van het vernieuwde toetsingskader. Ik heb het idee dat hij er moeite mee heeft dat eronder aan de streep meer sociale huurwoningen komen. Daaraan refereerde de heer Crete ook. Ik wil graag opheldering over wat de grootste moeite is die hij met dit punt heeft. De heer MAKKINGA (VVD): Allereerst is het onlogisch. Als die woningen nou niet bezet waren..., maar ze zíjn gewoon verhuurd. Het gaat alle economische wetten te buiten. De woningen waar ik over spreek, waren gewoon verhuurd voor een bedrag boven de huursubsidiegrens. Waarom dan de prijs verlagen? Dat gaat alle economische wetten te buiten. Dat is één. Waarom zou ik de woningcorporatie niet vertrouwen? Ik heb nooit gezegd dat ik die niet vertrouw.

Het is alleen een economisch vreemde situatie dat je mensen over zelfs een periode van vier tot vijf jaar tot € 8.000 teruggeeft voor te veel betaalde huur, die ze wel wilden betalen, maar waarvan je later zegt: laten we die toch maar terugbrengen omdat ze dan onder het huursubsidieniveau komen. Dat is erg vreemd. Ik heb niet gezegd dat ik de woningcorporaties niet vertrouw. Ik heb alle vertrouwen inde woningcorporaties, maar ik vind dit een vreemd gegeven. Ik ben benieuwd of de wethouder daar meer van weet en ons daarover kan informeren. Het lijkt me geen wenselijke situatie, zeker niet alsje een reductie van het aantal sociale huurwoningen wilt. De VOORZITTER: Is dit naar genoegen van de heer De Vries? Inhoudelijk niet, neem ik aan. De heer DE VRIES (PvdA): Een punt voorde burgemeester. De heer BETE (Lijst Cete): De heer Makkinga spreekt over een onderwerp dat hij eerder via de media heeft uitgespeeld. Een zeer prominente VVD'er heeft mij hierover aangesproken. Hij weet dat wij als plaatselijke overheid samenwerken met de woningbouwverenigingen, maar dat wij er niets over te zeggen, te eisen of te doen hebben. De heer Makkinga suggereert weer dat er te veel sociale woningbouw is en hoe een woningbouwstichting te werk moet gaan. Hij R 2106600

46

begon zijn termijn met de uitspraak dat het aan de markt overgelaten moet worden. Ik ben heel benieuwd waarom hij continu op de stoel van de woningbouwstichting wil zitten, terwijl die de expertise, de kennis en de kunde heeft en hij alleen maar uit de losse pols werkt. Waarom blijft hij dat doen? De VOORZITTER: Ik Iaat deze interruptie toe, want de heer Makkinga heeft het punt zelf te berde gebracht. De heer MAKKINGA (VVD): Voorzitter! Er wordt gezegd dat ik iets uit de losse pols doe, maar dat bestrijd ik ten zeerste. Wij hebben in Almelo 45%huurwoningen. Dat is bovenmatig ten opzichte van gemiddelde andere steden. We hebben 33% sociale huurwoningen. Dat is fors bovenmatig. Tubbergen heeft 12%, omliggende plaatsen 17%tot 21%, maar zij blijven verre van die 33%. Dat percentage heeft een aanzuigende werking. In een op de drie sociale huurwoningen komen mensen van elders. Er kunnen afspraken worden gemaakt in de Regionale Woondeal met andere gemeenten. Ik vind het heel goed dat het college dat doet. De woningstichtingen moeten inderdaad bouwen voorde sociale sector. Ik heb niet gezegd dat ze dat niet moeten doen. Ik heb alleen gezegd dat het vreemd is als je je woningen verhuurd hebt voor een normale prijs en die 10%verhuurt boven de huursubsidiegrens, je die huurprijs vervolgens verlaagt, terwijl de gewone prijs betaald wordt.