bijlage 1 bij RB 13 - Ontwerp programma Warmte Almelo 2026-2035

36

PROGRAMMA WARMTE ALMELO 2026-2035

6| WAT WE GAAN DOEN IN DE PERIODE 2026-2030

Dit overzicht geeft aan hoeveel gebouwen, inclu-

men met een aantal basismaatregelen een

sief woningen, aanwezig zijn in de geselecteerde

flinke besparingsslag slaan. Belangrijk is wel dat

buurten. Ook andere gebouwen dan woningen

ook de ventilatie van de woning goed geregeld is

moeten overstappen op een duurzaam alter-

zodat eventueel vocht in de woning het huis kan

natief. Vandaar dat het overzicht niet alleen

verlaten. Op onze gemeentelijke websites staan

woningen bevat. Een deel van deze gebouwen

meer tips en tricks voor het verduurzamen van

moet nog beter worden geïsoleerd als de voor-

de woning.

keursstrategie hét duurzame alternatief wordt voor de buurt. Voor sommige van de te isoleren

Voor nieuwere woningen met een energielabel

woningen is de gemeente verantwoordelijk. Dit

B en hoger zijn er geen aanvullende isolerende

is de isolatieopgave van de gemeente. Deze

maatregelen nodig om de woning geschikt te

opgave valt buiten dit programma, maar wordt

maken voor een aardgasvrij warmtealternatief.

wel in afstemming met dit programma Warmte

Nieuwbouw nu wordt sowieso al aardgasvrij

uitgevoerd. Een ander deel van de te isoleren

opgeleverd. Ook zijn veel nieuwere woningen al

woningen zijn huurwoningen. Hiervoor zijn de

voorzien van een warmtepomp en goede isola-

woningstichtingen verantwoordelijk. Verhuur

tie. De uitdaging van de warmtetransitie ligt dan

van woningen in de vrije sector valt hier niet

ook vooral bij de bestaande, oudere bouw.

onder. Deze woningen vallen onder de categorie ‘eigen inzet’ waarvoor de vrije sector zelf verant-

Het isoleren van (bestaande) gebouwen kan

woordelijk is. De nationale kosten zoals aanleg

door verschillende partijen plaatsvinden. In de

leidingnetwerk staan ook in het overzicht. En tot

meeste gevallen zal de eigenaar van de wo-

slot de warmtebehoefte van alle gebouwen nu

ning zelf zijn woning isoleren. Dit kunnen zowel

versus de situatie als het duurzame alternatief is

particuliere eigenaren zijn als woningstichtingen.

gerealiseerd.

Maar ook de gemeente heeft de komende programmaperiode een isolatieopgave in Almelo.

Met dit overzicht geven we uitvoering aan de verplicht voorgeschreven onderwerpen van het

Dat er overigens al van alles gebeurt in Alme-

programma Warmte. Zie hiervoor paragraaf 6.1

lo, blijkt wel uit de landelijke Klimaatmonitor. In

van dit programma. We benadrukken nog wel

algemene zin toont deze monitor aan dat Almelo

dat deze gegevens afkomstig zijn uit de Star-

verduurzaamt.

tanalyse. Dit zijn geschatte en indicatieve gegevoor onze gemeente zijn. Door het nader on-

6.5 RESULTAAT NADER ONDERZOEK PER BUURT

derzoeken krijgen we een completer beeld van

We verwachten dat de nadere onderzoeken van

de buurten, hoe de woningen zijn geïsoleerd en

elkaar verschillen. Zowel qua opzet en inhoud

of de voorkeursstrategie ook daadwerkelijk hét

als de uitkomst ervan. Voor de ene buurt kan

duurzame alternatief is voor de buurt. En daar-

waarschijnlijk al eerder worden geconcludeerd

om starten we deze periode met een onder-

of de voorkeursstrategie uit de Startanalyse

zoeksopgave in deze buurten.

uitgevoerd kan worden dan voor de andere

vens en getallen die gezamenlijk een vertrekpunt

buurt. Als uitvoering van de voorkeursstrategie

6.4.3 ISOLEREN IS ALTIJD GOED

niet kan dan onderzoeken we ook meteen welk

Het energiezuinig maken van de woning met

duurzaam alternatief eventueel wel uitgevoerd

isolatie is altijd goed om te doen. Een goed ge-

kan worden. Wij verwachten dat dit in de meeste

ïsoleerde woning verbruikt minder energie, dus

gevallen neerkomt op een individuele aanpak.

kost minder geld om te verwarmen. Vergaande

Met onze aanpak krijgt uiteindelijk iedere buurt

isolatiemaatregelen zijn goed maar vaak kan

in beeld welk duurzaam alternatief voor aardgas

37

in beeld is. Dit allemaal gebeurt niet zonder een in het volgende hoofdstuk op terug.

Naam buurt(en)

Jaar uitvoering onderzoek

Naast onze onderzoeksopgave lopen er ook al

Binnenstad Noord,

2026

andere projecten op het gebied van warmte.

Binnenstad Zuid,

Bijvoorbeeld de projecten Bornestraat, PAW

Ulk en omgeving

participatietraject met de buurt. Hier komen we

Aalderinkshoek en deel van de Windmolenbroek. De resultaten uit de onderzoeken die worden

Wester Sluitersveldlanden

gedaan binnen deze projecten leggen wij vast.

en Ootmarsumsestraat

Dit betekent dat wij voor deze buurten niet weer

en omgeving

2027

apart een onderzoek doen. Zodra een onderzoek binnen zo’n eigen traject voldoende is en

Kerkelanden

2028

Aaboer

2028

met de buurt is afgestemd, verwerken wij dit in onze overzichten. Een voorbeeld hiervan is het onderzoek dat is gedaan binnen het Wijkteam Duurzaam Windmolenbroek, voor een gedeelte

Planning programmaperiode 2026-2030

van de woningen aan de kanaalzijde. Hieruit blijkt dat de bewoners zelf aan zet zijn en op

tueel nodig zijn om ons te ondersteunen bij deze

eigen tempo hun woningen kunnen verduurza-

onderzoeksopgave, een punt van aandacht. We

men. Iedere buurtbewoner kan dit nagaan in

merken namelijk in de praktijk dat veel gemeen-

onze Storymap waarin we de conclusies van het

ten bezig zijn met hun warmteopgave. Hierdoor

onderzoek hebben vastgelegd.

neemt de druk op onderzoeksbureaus toe. Ons

6.6 PLANNING NADER ONDERZOEK GESELECTEERDE BUURTEN

uitgangspunt is zelf doen waar dit kan. Beschikbaarheid van externe expertise en de beschikbare capaciteit binnen de gemeente, kan reden zijn om onze planning aan te passen. Uiteraard

In totaal komen deze periode acht buurten in

zetten we ons ervoor in om dit zoveel mogelijk te

aanmerking voor nader onderzoek in deze pro-

voorkomen door goed te plannen en, als dit nodig

grammaperiode. Ook deze acht buurten kunnen

is, tijdig externe expertise in te schakelen.

we niet in één keer onderzoeken. En daarom periode van vijf jaar. Hierbij clusteren we be-

6.7 PLANNING OVERIGE BUURTEN IN ALMELO

paalde buurten omdat ze naast elkaar liggen of

Tot 2030 ligt onze focus op de boven geselec-

vergelijkbaar zijn. Dit geeft de volgende planning:

teerde buurten. Maar volgens de regelgeving

Deze planning geeft globaal aan wanneer we

moeten we ook een doorkijk geven naar 2035.

onze onderzoeksopgave gaan uitvoeren. Het kan

Uit de multi-criteria-analyse volgt dat we tussen

zijn dat tussentijdse ontwikkelingen zorgen voor

nu en 2035 ook bij de volgende buurten zullen

een andere prioritering. Bijvoorbeeld omdat een

starten met onderzoek:

buurt onderdeel is van een koppelkans, bijvoor-

• Parkweg en omgeving

beeld omdat werkzaamheden aan riool of kabel-

• Indië

netwerk plaatsvinden, of dat een buurt zelf een

• Wonde en omgeving

initiatief neemt om onderzoek te laten uitvoeren.

• Kollenveld

smeren we dit uit over de volledige programma-

• Groeneveld

38

Naast onverwachte ontwikkelingen is ook de be-

• Huttenveld

schikbaarheid van onderzoeksbureaus, die even-

• Nijrees

PROGRAMMA WARMTE ALMELO 2026-2035

6| WAT WE GAAN DOEN IN DE PERIODE 2026-2030

Het programma Warmte wordt elke vijf jaar

6.9 KOELBEHOEFTE

geüpdatet. Tijdens het updatemoment, om-

Dit programma Warmte richt zich op het iso-

streeks 2030, bekijken we de meerjarenplanning

leren en duurzaam verwarmen van woningen

opnieuw.

in de koude maanden. Door het veranderende

6.8 LOPENDE PROJECTEN, KOPPELKANSEN EN BUURTINITIATIEVEN

klimaat, met langere warme periodes als gevolg, is het van steeds groter belang dat woningen ook koel blijven in de zomermaanden. Het zijn met name goed geïsoleerde woningen, waar

De al lopende warmteprojecten in Almelo zoals

geen rekening is gehouden met koeling in de

Aalderinkshoek en Bedrijventerrein Bornse-

zomer. Hierom is aandacht voor het voorkomen

straat, staan los van bovengenoemde onder-

van hitte bij de isolatieaanpak belangrijk. Hitte in

zoeksopgave in de geselecteerde buurten. Deze

de woning kan worden voorkomen door bijvoor-

projecten blijven we ondersteunen en doen

beeld het weren van directe zoninval, mogelijk-

we naast onze onderzoeksinspanning in deze

heden voor ventilatie of het doorluchten van de

programmaperiode. Ook voor andere koppel-

woning, of koeling met bijvoorbeeld een warm-

kansen passen we dit toe. Als zich een ontwikke-

tepomp.

ling voordoet die bijdraagt aan de gezamenlijke

De Klimaateffectatlas van Nederland geeft

warmteopgave dan bekijken we óf en hoe wij

inzicht in waar behoefte kan zijn aan koeling in

hieraan kunnen bijdragen. Dit geldt zowel voor

Almelo. Per buurt brengt deze atlas dit in beeld.

buurtinitiatieven als voor koppelkansen in de

Om te voorkomen dat we later weer opnieuw

openbare ruimte. Omdat deze koppelkansen

aan de slag moeten, nemen we koelbehoefte

zich vrij ‘random’ voordoen, kunnen we ze niet

mee bij de wijkuitvoeringsplannen.

op voorhand plannen. Uiteraard moeten we capaciteit en middelen binnen de gemeente. Dit

6.10 OVERIGE DATA EN GEGEVENS

kan tot gevolg hebben dat we niet alles kunnen

Naast voorgaande data en overzichten zijn meer

ondersteunen en oppakken. En dat we prioritei-

gegevens beschikbaar over de warmtetransi-

ten moeten stellen.

tie. Bijvoorbeeld de bekende energielabels en

wel rekening blijven houden met beschikbare

de gemiddelde investeringskosten per woning. Tot slot nog de buurtinitiatieven. Deze buurtini-

We hebben ervoor gekozen om deze buiten dit

tiatieven staan los van onze onderzoeksopgave

programma Warmte te houden omdat dit weinig

de komende periode. De Startanalyse houdt

toevoegt aan dit programma. Wel hebben we ze

geen rekening met buurtinitiatieven. Vandaar

opgenomen in de Almelose Storymap Warmte-

dat deze initiatieven ook niet terugkomen als

transitie. Hierdoor zijn deze gegevens wel voor

buurten in onze onderzoeksopgave. Wel kunnen

iedereen in te zien. Graag verwijzen we hiervoor

deze buurtinitiatieven bijdragen aan het voor

naar de website van onze gemeente. De ener-

elkaar krijgen van een gemeentedekkend beeld

giecoöperatie Almelo Energie werkt aan digital

van warmtealternatieven, en wat dit betekent

twins, samen met de gemeente. Samenwerking

voor de inwoners van Almelo. Als deze initiatie-

hierin kan de warmtetransitie ondersteunen,

ven onderzoeken opleveren die gebruikt kunnen

met betere data, visualisaties en scenarioana-

worden voor de warmtetransitie, dan betrekken

lyses.

we ze hier graag bij. Bijvoorbeeld door ze een plek te geven in de Storymap. Dit vraagt nog wel om een verdere uitwerking van onze kant, wat gebeurt tijdens deze programmaperiode.

39

7| HOE BETREKKEN WE ONZE INWONERS ERBIJ? Zoals we al vaker aangeven in dit programma, is de warmtetransitie een maatschappelijke opgave die iedereen aangaat. Als gemeente pakken we, zoals door het Rijk aangegeven, de regie hierin met onder meer dit programma Warmte. Maar daarnaast hebben we onze inwoners, bedrijven en maatschappelijke partners en organisaties nodig om tot uitvoering te komen en de gestelde doelen te halen. Hiervoor is medewerking en draagvlak van onze inwoners nodig. En daarom zetten we actief in op participatie. Hier beginnen we al zo vroeg mogelijk mee door onze inwoners al te betrekken bij onze onderzoeksopgave deze periode.

40

PROGRAMMA WARMTE ALMELO 2026-2035

7| HOE BETREKKEN WE ONZE INWONERS ERBIJ?

Voordat we verder ingaan op participatie,

moeten zijn. Zo willen we voorkomen dat de

zetten we eerst enkele uitgangspunten op een

eersten of de laatsten die aansluiten op de

rij. Deze vinden wij belangrijk en we houden

eindoplossing het voordeligst of duurst uit

hiermee rekening bij het invullen van de parti-

zijn.

cipatie en wijkuitvoeringsplannen.

7.1 UITGANGSPUNTEN BIJ PARTICIPATIE EN WIJK­ UITVOERINGSPLANNEN

5. Een collectieve eindoplossing in de vorm van een warmtenet heeft onze voorkeur ten opzichte van een individuele eindoplossing. Wij verwachten namelijk dat dit tegemoet komt aan het uitgangspunt dat dit leidt tot

De volgende uitgangspunten passen wij toe als

de laagste nationale kosten afgezet tegen

we samen met een buurt aan een (collectief)

zoveel mogelijk deelnemende woningeige-

duurzaam warmtealternatief werken.

naren. We merken hierbij wel op dat een

1. We bieden de woningeigenaar de mogelijk-

collectieve oplossing zoals een warmtenet

heid om zelf een gelijkwaardig duurzaam

geen doel is, maar een middel. Onderzoek

alternatief (opt-out) te realiseren als deze

zal dan ook altijd moeten aantonen dat de

niet mee wil doen met de door de gemeente

collectieve oplossing beter scoort op natio-

gekozen oplossing. Als een woningeigenaar

nale kosten dan een individuele eindoplos-

hiervoor kiest dan is deze zelf verantwoor-

sing.

delijk voor het realiseren van de gekozen

6 Vast onderdeel van het wijkuitvoeringsplan

eindoplossing, en moet deze eindoplossing

is de gekozen einddatum waarop de buurt/

zijn gerealiseerd vóór de door de gemeente

wijk aardgasvrij moet zijn. Deze einddatum

vastgestelde einddatum.

moet reëel en haalbaar zijn. Bij voorkeur

2. We doorlopen per buurt/wijk een ‘eigen’

kiezen we een datum in samenspraak en

participatietraject. Hiervoor kiezen we

overeenstemming met de inwoners in de

omdat iedere buurt/wijk een eigen karakter

buurt/wijk. Maar als dit niet lukt dan stelt de

heeft waarop we de gewenste participa-

gemeente zelf de einddatum vast waarop

tie afstemmen. Energiecoöperatie Almelo

de buurt/wijk aardgasvrij moet zijn. Zo hou-

Energie heeft een prominente rol in het

den we als gemeente regie op de voortgang

participatietraject.

en uitvoering. Uiteraard blijven we gedu-

3 We kiezen voor één aardgasvrije oplossing

rende het uitvoeringsproces toetsen of de

per buurt/wijk als dit mogelijk is. Dit geeft

vooraf vastgestelde datum haalbaar is.

namelijk duidelijkheid voor de inwoners in de buurt/wijk en eventuele partners. Ook

Aan voorgaande uitgangspunten voegen we

zetten we zo in op lagere nationale kosten

de kanttekening toe dat de wetgeving ons

(meerdere alternatieven zullen naar ver-

voldoende houvast en middelen moet bieden

wachting leiden tot extra nationale kosten).

om een gekozen eindoplossing voor te schrij-

4. Betaalbaarheid voor iedereen staat voor-

ven. Bijvoorbeeld door het vastleggen van een

op. Hierbij kijken we nadrukkelijk naar alle

einddatum in het omgevingsplan waarop een

kosten, dus ook bijvoorbeeld kosten voor

buurt aardgasvrij moet zijn. Als de wetgeving

netverzwaring en andere infrastructure-

hierin niet voorziet dan verwachten we dat we

le aanpassingen. We vinden daarom de

te maken krijgen met vrijblijvendheid waarop

laagste nationale kosten belangrijker dan de

wij niet kunnen programmeren en vertrouwen.

laagste eindgebruikerskosten. Eindgebruikerskosten zijn namelijk maar een onderdeel van de totale kosten en we vinden dat de kosten voor iedereen zo gelijk mogelijk

41

7.2 OP WEG NAAR EEN WIJKUITVOERINGSPLAN

een definitief ontwerp opgesteld en krijgen

Aan een wijkuitvoeringsplan gaat meestal een

Stap 6. Voorbereidende werkzaamheden

langdurig en intensief traject vooraf. Hoe dit

Voorbereidingen voor de daadwerkelijke uit-

plan er uiteindelijk uitziet en hoe deze met de

voering.

inwoners tot stand komt, verschilt per buurt.

Stap 7. Werk in uitvoering

Er is dus niet één standaard beschikbaar voor

Uitvoeren van de werkzaamheden om te ko-

alle wijkuitvoeringsplannen. Toch onderschei-

men tot een aardgasvrije buurt.

bewoners een aanbod.

den we enkele vaste stappen die voor iedere buurt in meer of mindere mate van toepassing

Bij het toepassen van deze verschillende stap-

zijn.

pen maken we ook gebruik van de Handreiking

Stap 1. Inwoners betrekken

uitvoeringsplan warmtetransitie, opgesteld

Inwoners van de geprogrammeerde wijk en/

door het Nationaal Programma Lokale Warm-

of buurt krijgen informatie over het proces en

tetransitie.

worden uitgenodigd om mee te doen. Dit doen in de buurt, bijvoorbeeld door de inzet van de

7.3 COMMUNICATIE EN PARTICIPATIE

wijkregisseurs.

De Omgevingswet benadrukt het belang van

Stap 2. De buurt in kaart brengen

participatie om de kwaliteit van oplossingen

De sociale en fysieke kenmerken van de wijk en

te vergroten, draagvlak te creëren, en de

buurt worden in kaart gebracht, tevens wor-

besluitvorming te verbeteren. De wet schrijft

den maatschappelijke stakeholders betrokken

niet voor hoe participatie moet plaatsvinden,

en wordt aan een participatieplan gewerkt.

maar benadrukt dat het maatwerk vereist. De

Stap 3. Onderzoek

gemeente Almelo zorgt ervoor dat de betrok-

We bakenen het gebied af en verkennen de

kenheid van inwoners, bedrijven en andere

wensen en kaders voor een mogelijk alter-

stakeholders zichtbaar is bij de voorbereiding

natief. Dit doen we samen met bewoners en

van wijzigingen in het omgevingsplan. De ge-

andere stakeholders. Op basis hiervan stellen

meente zoekt hierbij de samenwerking op met

we een eerste programma van eisen op voor

energiecoöperatie Almelo Energie.

we via de al bestaande communicatiekanalen

het warmteaanbod voor inwoners. Hierbij on-

alternatieven (bijvoorbeeld all-electric). Ook

7.3.1 COMMUNICATIE BIJ HET OPSTELLEN VAN WIJKUITVOERINGSPLANNEN

onderzoeken we op welke datum \ de wonin-

Inwoners moeten goed geïnformeerd worden

gen en gebouwen in de onderzochte buurt

over de transitie naar duurzame warmte. Hier-

aardgasvrij moeten en kunnen zijn.

voor hebben we de Storymap Warmte ontwik-

Stap 4. Wijkuitvoeringsplan

keld. Maar daarnaast zijn ook de wijkuitvoe-

Op basis van het programma van eisen werken

ringsplannen een belangrijk instrument voor

we een voorlopig ontwerp uit. Dan is duidelijk

het verduurzamen van wijken. De gemeente

wat er nodig is om de overstap woonlasten-

heeft verschillende communicatiestrategieën

neutraal te kunnen maken. Maar ook wanneer

vastgesteld:

een woning aardgasvrij moet zijn als de wonin-

1. Informatievoorziening: Duidelijke en toegan-

geigenaar kiest voor niet-meedoen. Dit werken

kelijke informatie wordt verstrekt via infor-

we uit in het wijkuitvoeringsplan.

matiedagen, digitale platforms, huis-aan-

derzoeken we zowel de collectieve warmtealternatieven (een warmtenet) als de individuele

Stap 5. Aanbod Op basis van het wijkuitvoeringsplan wordt

42

PROGRAMMA WARMTE ALMELO 2026-2035

huis brieven en flyers. 2. Transparantie: Inwoners krijgen inzicht in het

7| HOE BETREKKEN WE ONZE INWONERS ERBIJ?

proces, de planning, de kosten en de impact

samenwerking en zorgen voor een kostprijsle-

van de transitie.

vering van warmte.

3. Oprechte dialoog: Er wordt actief geluisterd naar de zorgen van inwoners via openbare

In Almelo zal het opzetten van warmtege-

bijeenkomsten en online platforms.

meenschappen zorgvuldig worden afgewogen per wijk en situatie, in overleg met de ener-

7.3.2 PARTICIPATIE BIJ WIJKUITVOERINGSPLANNEN

giecoöperatie Almelo Energie. Dit kan een

De participatie is essentieel om draagvlak voor

versnellen en de betrokkenheid van inwoners

de warmtetransitie te creëren. De gemeente

te versterken, mits er duidelijk wordt afgespro-

gebruikt de participatieladder van Arnstein om

ken wie verantwoordelijk is voor de benodigde

te bepalen welk niveau van participatie per wijk

investeringen en andere randvoorwaarden

wordt toegepast. Dit varieert van informeren

bepaald worden.

en raadplegen tot een volledig partnerschap.

belangrijke stap zijn om de warmtetransitie te

In sommige wijken wordt gestart met informe-

7.4 GEEN UITVOERINGSPLAN VOOR WIJKEN DIE EEN INDIVIDUELE OPLOSSING KRIJGEN

ren, terwijl in andere wijken een intensievere

In veel gebieden en buurten van Almelo ver-

betrokkenheid mogelijk is, bijvoorbeeld door het

wachten we dat een collectieve warmtevoor-

oprichten van wijkcommissies. De gemeente

ziening niet haalbaar is. Enerzijds omdat dit fi-

biedt verschillende participatiemogelijkheden

nancieel niet haalbaar is. En anderzijds omdat

aan – zoals wijkbijeenkomsten en digitale plat-

er onvoldoende warmtebronnen beschikbaar

forms – en de gemeente kan ambtelijke onder-

zijn. Onze verwachting baseren we op ken-

steuning aan buurtteams bieden.

nis van Almelo, aangevuld met de gegevens

Dit zorgt ervoor dat het proces flexibel is en aansluit bij de behoeften van de wijk.

uit de Startanalyse. Voor de gebieden waar

7.3.3 BURGERBERAAD

geen collectieve warmtevoorziening mogelijk

Het burgerberaad is een waardevolle manier

is, geldt een individuele warmteoplossing. De

om brede participatie te organiseren. Een re-

all-electric oplossing. Deze buurten krijgen

presentatieve groep van inwoners komt samen

geen wijkuitvoeringsplan.

om over belangrijke kwesties in de warmtetransitie te discussiëren en advies te geven.

Mogelijk dat in deze buurten een wijkstimu-

Dit bevordert de democratische legitimiteit en

leringsplan een alternatief kan zijn. Dit plan

zorgt ervoor dat het besluitvormingsproces

is minder uitgebreid dan een wijkuitvoerings-

rekening houdt met diverse perspectieven.

plan en richt zich vooral op het stimuleren van bewoners om zelf maatregelen te treffen. We

7.3.4 WARMTEGEMEENSCHAPPEN

betrekken de energiecoöperatie Almelo Ener-

Een warmtegemeenschap is een democrati-

gie bij het opstellen van dit plan. Vooral oudere

sche organisatievorm waarin de eindgebrui-

woningen vragen om een goede (na)isolatie.

kers zelf verantwoordelijk zijn voor de levering

En ook moet de capaciteit van het elektrici-

van duurzame warmte. De gemeente Almelo

teitsnetwerk op orde zijn om de vraag naar

onderzoekt de mogelijkheid voor het oprich-

elektriciteit op te kunnen vangen. Voor buurten

ten van warmtegemeenschappen, waarbij

waar duurzame gassen beoogd zijn, is het de

inwoners, overheden en bedrijven samenwer-

vraag of er voldoende duurzaam gas beschik-

ken aan de verduurzaming van de wijk. Deze

baar is. Uiteindelijk zal ook voor deze wijken

gemeenschappen bevorderen langdurige

een einddatum voor de levering van aardgas

43

gesteld worden. Een wijkstimuleringsplan kan

wel zelf aan de slag met verduurzamen van

inwoners helpen bij het verduurzamen. Hier-

hun woning.

over gaan wij te zijner tijd in gesprek met de buurt. In de tussentijd kunnen de inwoners al Buurten ‘Eigen tempo’ zonder uitvoeringsplan in deze programmaperiode: Naam buurt Verspreide huizen wijk 11

Vriezenveenseweg e.o. Haghoek West

Markgraven

Rumerslanden

Robbenhaarsweg Noord

Mooie Vrouwenweg en omgeving

Verspreide huizen wijk 13

Rohof en omgeving

Verspreide huizen wijk 14

Beeklust

Ossenkoppelerhoek West

Verspreide huizen wijk 17

Schelfhorst Zuidwest

Drakensteyn en omgeving

Schelfhorst Noordwest

Havezathe

Schelfhorst Noordoost

Schelfhorst Zuidoost

Verspreide huizen wijk 19

Aadorp West

Aadorp Oost

Bornerbroek Kern

Verspreide huizen wijk 21

BUURTEN EIGEN TEMPO Eigen tempo CBS buurten 2022 CBS buurten 2022

Kaart 4: buurten Eigen tempo

44

PROGRAMMA WARMTE ALMELO 2026-2035

8| WAT DOEN WE NOG MEER DEZE PROGRAMMAPERIODE? Onze focus ligt deze programmaperiode op de onderzoeksopgave voor de geselecteerde buurten in Almelo. Daarnaast zetten we ons in voor de al lopende trajecten Bedrijventerrein Bornsestraat, Aalderinkshoek en (delen van) Windmolenbroek. En gaan we nog aan de slag met enkele aanvullende activiteiten binnen dit programma Warmte.

45

8.1 DOORONTWIKKELING VAN HET PROGRAMMA niet stil. De dynamiek van de omgeving vraagt

8.3 ONDERSTEUNEN VAN ONDERWIJS, KENNISINSTELLINGEN EN BEDRIJFSLEVEN

steeds om aanpassingen en doorontwikkeling

In Twente, waaronder ook in Almelo, vindt al

ervan. Tussen de regels door staan in dit pro-

veel samenwerking plaats tussen onderwijs,

gramma Warmte al enkele activiteiten die we

kennisinstellingen en het bedrijfsleven. Ook op

gaan uitvoeren:

het gebied van de energietransitie. Aangezien

• Bijdragen leveren aan ‘slimme’ technieken en

de energietransitie een opgave van vele jaren

Ook als een programma is vastgesteld staat dit

oplossingen gericht op het verder aardgasvrij

is, blijft samenwerking op dit vlak erg belangrijk.

maken van bestaande woningen in Almelo.

Ook de gemeente onderkent dit en ondersteunt

• Een aanpak opstellen voor het vergroten van

dit waar mogelijk. We kiezen bewust voor een

de kenbaarheid (marketing) van dit program-

meer ondersteunende of faciliterende rol in

ma Warmte onder de Almelose inwoners. En

plaats van een actieve, initiatief nemende rol

wat zij zelf kunnen doen binnen de warmte-

omdat onze ervaring is dat de samenwerking in

transitie.

de praktijk al goed loopt. Voor deze program-

• Onderzoeken van manieren óf en hoe een

om te inventariseren en beoordelen hoe wij als

gestimuleerd.

gemeente de bestaande samenwerking kunnen

• Een nadere analyse uitvoeren naar koelbe-

ondersteunen (en waar mogelijk kunnen verster-

hoefte in de buurten van de onderzoeksopga-

ken). Dit pakken we samen met het onderwijs en

ve en hoe dit kan worden meegenomen in een

het bedrijfsleven op.

wijkuitvoeringsplan.

8.2 BEDRIJVENSTRATEGIE WARMTETRANSITIE Uitgangspunt is dat bedrijven zelf verantwoordelijk zijn voor het verduurzamen van hun gebouwen en (bedrijfs-)processen. Omdat de energievoorziening op bedrijventerreinen een onderdeel is van alle bedrijfsaspecten op zo’n terrein, willen we dat het aspect energievoorziening integraal wordt meegenomen in een bedrijvenstrategie. Dit voorkomt dat aspecten elkaar in de weg zitten, belemmeren of worden vergeten. Vanuit dit programma Warmte is de activiteit erop gericht om de warmtetransitie van bedrijven te ondersteunen. Hierbij kan gedacht worden aan het verstrekken van informatie, het bij elkaar brengen van diverse partijen of het leveren van expertise door de gemeente aan bedrijven.

46

maperiode hebben we budget gereserveerd

collectieve all-electric aanpak kan worden

PROGRAMMA WARMTE ALMELO 2026-2035

9| PLANNING, ORGANISATIE EN FINANCIËN Dit programma Warmte beschrijft hoe Almelo de komende jaren toewerkt naar een aardgasvrije gebouwde omgeving in 2050. In dit laatste hoofdstuk gaan we in op de planning van de verschillende activiteiten, de organisatie en benodigde menskracht om het programma uit te voeren, en het financiële vraagstuk. Tot slot staan we stil bij de monitoring van het programma en hoe we effectief blijven bijsturen om onze doelen te bereiken.

47

9.1 PLANNING De planning van het programma Warmte combineert de activiteiten die horen bij de doorontwikkeling van het programma en de analyses en onderzoeken die worden gedaan voor het komen tot een definitieve techniekkeuze voor elke buurt. Daarnaast wordt er rekening gehouden met de lopende projecten. Deze lopende projecten hebben een eigen planning en lopen door deze programmaperiode heen.

2026

2027

2028

2029

2030

Project Aalderinkshoek Project Restwarmte Urenco Buurtanalyse Binnenstad Analyse Koelbehoefte Strategie Bedrijventerreinen Buurtanalyse Wester Sluitersveldlanden, Ootmarsumsestraat en omgeving Buurtanalyse Kerkelanden Buurtanalyse Aaboer Ontwikkeling programma Warmte 2031-2040

Planning

9.2 ORGANISATIE

tanalyses en de werkzaamheden van de lopende

De uitvoering van het programma Warmte heeft

projecten, werken we deze programmaperiode

veel verschillende activiteiten. Deze verschillen

ook aan beleidsontwikkeling op thema’s als koe-

van het uitvoeren van een technische haal-

ling en hittestress in woningen, netbewuste en

baarheidsstudie tot aan het schrijven van een

aardgasvrije nieuwbouw, en grootschalige ener-

strategisch beleidsplan voor de verduurzaming

gieopslag. Daarnaast wordt een bronnenstra-

van bedrijventerreinen. Om al deze activiteiten

tegie opgesteld en starten we met een (warmte)

te kunnen uitvoeren, zijn er globaal zes ver-

kavelstrategie.

schillende functies nodig. Zij zijn bezig met de

In totaal is er negen fte nodig. Door huidige

directe uitvoering van het programma Warmte.

taken en werkzaamheden voor de uitvoering van

Daaromheen zijn er ook functies die op momen-

het Klimaatakkoord te herverdelen, te tempo-

ten nodig zijn. Hierbij kan gedacht worden aan

riseren of te beëindigen, past een deel van de

adviseurs ruimtelijke ordening, inkoopadviseurs

uitvoering van het programma Warmte binnen

of een subsidiespecialist.

de bestaande capaciteit. Voor vier fte is extra menskracht nodig. Hiervoor kan gebruik worden

48

Naast het opstellen van een strategie voor

gemaakt van de uitvoeringsgelden Klimaatak-

bedrijventerreinen, het uitvoeren van buur-

koord.

PROGRAMMA WARMTE ALMELO 2026-2035

9| PLANNING, ORGANISATIE EN FINANCIËN

9.3 FINANCIËN

Voor de uitvoering van dit programma, hebben

Voor de uitvoering van het programma Warmte

we een gemeentelijk projectteam beschikbaar.

en de lopende projecten is menskracht en uit-

Maar we vinden het ook belangrijk dat er veel

voeringsbudget nodig. In 2026 is er een budget

betrokkenheid is van buitenaf. Daarom gaan we

van 300.000 euro nodig, waarna jaarlijks tot en

na in hoeverre we het gemeentelijk projectteam

met 2030 een budget van 150.000 euro no-

kunnen versterken met inzet van buitenaf. Want

dig is. Hiermee worden buurtanalyses gedaan,

we beseffen dat we iedereen nodig hebben om

worden participatie en communicatie vormge-

uiteindelijk deze grote opgave uitgevoerd te krij-

geven en uitgevoerd, en worden beleidsstukken

gen. En kennis, kunde en ervaringen van ande-

ontwikkeld, zoals de beleidsnota’s voor koeling

ren zullen bijdragen tot een beter resultaat.

en hittestress en de strategie voor bedrijventerreinen. Het budget voor 2026 kan nog gefinan-

Naast dit programma Warmte maken we ook

cierd worden uit de begroting van het program-

gebruik van de Storymap Warmte Almelo. Nieu-

ma Klimaat en Milieu. Vanaf 2027 kunnen de

we ontwikkeling of tussentijdse resultaten kun-

uitvoeringsmiddelen van het Klimaatakkoord

nen reden zijn om de Storymap aan te passen.

worden ingezet. Daarnaast is voor vier fte extra

Als we dit doen dan zetten we erop in om deze

budget nodig. Deze capaciteit zit nu niet binnen

voortgang in beeld te houden. Zo ontstaat een

de huidige formatie van het programma Klimaat

beeld van hoe de warmtetransitie zich in Almelo

en Milieu. Ook hiervoor kunnen de uitvoerings-

ontwikkelt.

middelen Klimaatakkoord worden gebruikt. Daarnaast vindt verantwoording over de voortHet programma Warmte wordt vanaf medio

gang van dit programma plaats via de gemeen-

2029 herzien, waarna in 2030 het nieuwe pro-

telijke beleidscyclus.

gramma Warmte 2031-2040 ingaat. Bij deze herziening zal de programmabegroting opnieuw worden bekeken.

9.4 MONITORING EN GRIP OP UITVOERING Dit programma Warmte biedt de basis voor de warmtetransitie in Almelo. Het is het eerste programma Warmte volgens de nieuwe wet- en regelgeving. En we verwachten dan ook de nodige nieuwe ervaringen op te gaan doen de komende periode. Deze nieuwe ervaringen betrekken we bij de evaluatie van dit programma over vijf jaar. In de tussentijd monitoren we ook. Dit houdt in dat we onze activiteiten willen bijstellen als de omstandigheden hierom vragen. Maar ons uitgangspunt is wel dat we zoveel mogelijk in overeenstemming met het programma werken. Want dit laat zien wat we doen en wat onze inwoners, bedrijven en organisaties van ons mogen en kunnen verwachten.

49

www.almelo.nl