3.2 Notulen raadsvergadering 26 mei 2021 (vervolg geschorste vergadering 25 mei 2021) (getekend).pdf

Wat is de garantie voor het percentage mensen dat aan het werk is? Die heb ik tot nu toe nooit gehoord en meerdere malen gevraagd. Is dat 70, 80, 90 of 100%? We krijgen altijd het verwijt dat we het alleen maar over de doelgroep hebben, dat wij niets van geld snappen en er helemaal niets over willen zeggen. We proberen dit interpellatiedebat met bijna alleen meer financiële risico's en inhoudelijke reacties te onderbouwen. Maar dit wordt allemaal weggezet van: komt wel goed, joa, joa, ie ziet wah, vertrouw-me-maar. Als we over-ver-trouwen-beginnen..._Als_de wethouder continu zegt: vertrouw me maar, vertrouw mij maar, vertrouw mij maar, zonder mij te overtuigen...? De belangrijkste vraag is of de wethouder een risicoanalyse wil laten doen. Zijn antwoord is: nee. Dan verliest hij mij. Ik vertrouw de wethouder, ik vertrouw u allemaal, ik vertrouw iedereen. Maar vertrouwen betekent niet dat ik u op uw blauwe ogen, of wat de kleur van uw ogen ook mag zijn, moet geloven. Ik wil garanties. Het gaat over honderden mensen, het gaat over miljoenen euro's. Het moest efficiënter en goedkoper worden. Ik wil overtuigd worden. Als het efficiënter en goedkoper wordt, waarom kan ik dat dan nergens zien? De wethouder heeft alleen maar gezegd: dit komt wel goed, dat komt wel goed, vertrouw me maar, ik ga het regelen, ik dit, ik dat, ik zus, ik zo... Dan begint het wel te kriebelen.

Het gaat om ongelooflijk veel risico's. Stel dat we die mensen niet aan het werk krijgen! Stel dat via de Wmo, het sociaal domein, de middelen allemaal weer bij ons terugkomen? We hebben daar geen enkel zicht op. Alles wat Soweco in vijftig jaar heeft opgebouwd, moet een wonderstichting binnen een dag overnemen. Een wonderstichting. We richten die morgen op en het komt allemaal goed. We dragen geen risico's, het gaat geld opleveren en we krijgen iedereen aan het werk. Hoe krijg je die mensen aan het werk? In de Participatiewet wordt geen boete opgelegd. Daarom kun je er niet voor zorgen dat die mensen verplicht bij die ondernemers komen. Oké, die wet komt uit Den Haag, maar daarmee hebben wij te dealen. 30 R 2106733

Ik wil de wethouder niet wantrouwen, maar daarom wil ik openheid, duidelijkheid, cijfers, risicoanalyses. Ik geef het college niet zomaar vrij spel. Dat kan niet, dat moet het college niet van ons verlangen, gezien de landelijke tendens. In welke situatie begeven we ons, ook landelijk? Ik vind dat wij een klein Den Haag aan het worden zijn. Vertrouw ons maar, het komt goed. Ik snap dat de wethouder als VVD'er de Rutte-doctrine overneemt. Dat gaat niet. Ik wil een taakstellende, kaderstellende, controlerende raad. Ik wil het weten, ik wil het zien, ik wil een onpartijdige, onafhankelijke risicoanalyse. Het gaat om honderden mensen, het gaat om miljoenen euro's en zoals de wethouder zelf heeft gezegd, voor hetzelfde geld is hij morgen weg. Wat heb ik eraan? Het gaat mij niet om hem, het gaat om Almelo, het gaat om de risico's. Waarom kan en wil hij daar geen enkele toezegging over doen? De heer ST~TELER (PVV): Voorzitter! Deze hele ophef is ontstaan, omdat de gemeente Twenterand heeft besloten niet deel te nemen aan de oprichting van de NUO. De wethouder, woordvoerder van dít college, heeft vanaf het begin gezegd dat de NUO een lege hulst zou zijn en de doelgroepen in dienst kwamen van de verschillende gemeenten.

Ik vraag de heer fete waar die ophef en emotie vandaan komt voor het niet meedoen aan iets dat toch al een lege huls is en door andere middelen, de dienstverleningsovereenkomsten, zal moeten worden ingekleurd. Wat is hier het grote probleem? De heer BETE (Lijst fete): Voorzitter! De heer Stbteler steunt het beleid van dit college de afgelopen jaren continu, tegen de landelijke tendens van de PVV in. Hij is heel vaak redelijk positief. Daarvoor mijn respect, dat is zijn keuze. Het is niet Twenterand, maar Twenterand was de laatste druppel. Mijn emoties refereren aan die motie. Ja, uiteindelijk worden we emotioneel door die motie; dat klopt. Uiteindelijk hebben we een interpellatiedebat aangevraagd, nadat Twenterand niet medeoprichter wilde zijn. Ik heb vorig jaar gestemd voor een besluit waarin stond dat vier gemeenten de NUO zouden oprichten. Dat was voor mij doorslaggevend. Het enige wat de wethouder zegt, is: een stichting is een stichting, ook al richt je die alleen op of met zijn vieren. Het risico blijft hetzelfde. Dat kan hij wel zeggen, maar ik wil daarover een risicoanalyse van een onafhankelijke, onpartijdige persoon. Als de wethouder morgen ergens anders een job heeft en weggaat, zitten wij met de problemen. Dat de heer Stbteler erin gelooft, is prachtig: be my guest. Twenterand was de laatste druppel. We zetten al maanden, al jaren vraagtekens.

De heer STOTELER (PVV): Voorzitter! Een leuke debattruc om te zeggen dat mijn fractie de afgelopen jaren het collegebeleid alleen maar heeft gesteund. Nogmaals de vraag, want daar gaat de heer fete niet op in. Wat is het probleem met het niet deelnemen aan het oprichten van toch al een lege huls? De heer BETE (Lijst fete): Omdat wij een lege huls oprichten waarin wij verantwoordelijkheid dragen en uiteindelijk toch geld moeten stoppen. De deelnemende gemeenten gaan voor 15%geld stoppen in de NUO. Het is niet de NUO. De heer St~teler doet net alsof ik alleen de NUO bekritiseer. Ik bekritiseer ook het totale beeld. Ik bekritiseer dat wij de risico's niet zien, dat ik tot nu toe geen enkel antwoord heb gekregen op hoe veel mensen wij aan het werk krijgen. Niet loon, werk! Ik ben bang dat de NUO met de huidige Participatiewet geen diensten kan afgeven, zoals de wethouder beweert. Dat de heer Stóteler dat gelooft! Be my guest. Het is mijn taak als volksvertegenwoordiger om dit te vragen en hier antwoorden op te krijgen. Ik geef geen carte blanche; dat is te veel. Mevrouw TEN BELDAM (CDA): De heer fete hield een heel krachtig betoog. Waarom? We zouden met zijn vieren de NUO oprichten, zoals in het convenant staat. Dat werd twee en daarna een.

Als mijn geheugen mij niet bedriegt, ik houd een slag om de arm, maar ik kan me niet heugen dat toen we besloten over de acte en oprichting van de NUO, de heer fete er heel veel bezwaar tegen heeft gemaakt dat we van vier naar twee gingen. De CDA-fractie heeft erin ieder geval iets van gevonden, maar dat was toen niet het issue. Waarom is dit nu wel zo'n issue? 31 R 2106733

De heer BETE (Lijst Cete): Voorzitter! Nogmaals, ook als reactie op de heer Stóteler, het is een opeenstapeling van. Ik ben een eenmansfractie. Ikprobeer een dossier als Soweco goed te doorgronden, goed te begrijpen. Ik doe mijn best. Het gevaar is altijd dat als je met te veel emotie reageert, je het niet goed doet en als je terughoudend reageert en te weinig vraagt, je het ook niet goed doet. Wanneer doe je het wel goed? Ik wil antwoorden. En elke keer komen er nieuwe dingen bij. Ja, ik heb er toen ook wat van gevonden. Toen vond ik alleen maar wat van de doelgroep en kreeg ik het verwijt dat ík alleen maar heel rooskleurig zat te kijken en het alleen maar over de doelgroep had en niet over hoe het wordt betaald. Nu maak ik me ongerust over de financiën en doe ik het weer niet goed. De VOORZITTER: Het begint bijna een heel lang betoog te worden. Mevrouw TEN BELDAM (CDA): Voorzitter! Een zin moet u mij gunnen. Ik heb concreet iets gevraagd bij interruptie en ik krijg een heel uitvoerig betoog dat ik eerder heb gehoord. Het enige wat ik niet krijg is het antwoord, terwijl de heer Cete antwoorden wil. Laat maar. De heer BETE (Lijst Cete): Ik zal het proberen. Bij vraag 17 hebben we gevraagd wanneer Wierden en Tubbergen zich hebben teruggetrokken en of de wethouder dit wist. Daarop heeft hij een antwoord gegeven. Dat wist ik niet. Als mevrouw Ten Beldam het wist, het zij zo.

Tegen de tijd dat twee gemeenten de NUO zouden oprichten, had ik al enorm veel twijfels. Maar toen het er één werd en men er heel laconiek over deed — we dragen geen enkel risico... Niemand kan mij ervan overtuigen dat wanneer je de NUO eerst met zijn vieren opricht en uiteindelijk alleen zelf, het risico hetzelfde is. Dat heeft de wethouder net gezegd: het risico voor ons zal groter zijn. Wat wordt dat risico? Dat is toch een gedegen vraag? De VOORZITTER: U stelt een min of meer retorische vraag. Ik Iaat dat punt even rusten. Mevrouw BIJENHOF (VVD): Voorzitter! Ik heb bewondering voorde bevlogenheid en betrokkenheid van de heer fete bij de doelgroep en de medewerkers van Soweco. Blijkbaar verschillen we van mening over de aanpak. Dat hebben we eerder geconstateerd. We willen allemaal hetzelfde. Dit proces looptal tien jaar. We hebben de wethouder horen zeggen dat er een raadsvoorstel onderweg is. Ik begrijp dat de heer fete nog met vragen zit, maar stel hem voor dat raadsvoorstel af te wachten, te kijken wat daarin staat en of hij tevreden is. Ik hoor hem praten over percentages, baangaranties en werkgaranties. Mijn vraag is: wanneer is de heer fete tevreden? Wat moet de opbrengst voor hem zijn. Dus ik vraag dit niet aan de wethouder, want die kan een getalletje noemen.

Maar is dat voldoende? Wanneer is de heer fete tevreden met de antwoorden van de wethouder? De heer BETE (Lijst fete): Als ik uberhaupt een antwoord krijg. Mevrouw BIJENHOF (VVD): Dat is niet mijn vraag. Met welk antwoord bent u tevreden? U bent tevreden als u een antwoord krijgt. Volgens mij heeft de wethouder al heel veel antwoorden gegeven. Mijn vraag is: met welk antwoord bent u tevreden? De heer CETE (Lijst fete): Voorzitter! Ik kan heel vies reageren en zeggen: wat is voor u genoeg? Dit is een klassieke debattruc. Ik probeer zo eerlijk mogelijk mijn wens neer te zetten. Natuurlijk wil ik 100% van de mensen aan het werk hebben. Natuurlijk wil ik dat mijn gemeente nul risico draagt. Ik denk dat wij dit allemaal willen. Maar ik wil weten wat de prognoses zijn voor het eerste jaar van de NUO, voor het tweede jaar, hoeveel mensen men aan het werk krijgt. Stel dat de mensen uit andere gemeenten niet aan het werk kunnen worden gezet. Waarom zouden ze de NUO dan betalen? Ze sluiten een DVO af om diensten geleverd te krijgen. Als die diensten niet geleverd worden, betaal je niet. Stel dat die gemeenten niet betalen, welke consequenties heeft dit economisch voor ons? De VOORZITTER: Volgens mij reageert u niet meerop de interruptie. Vervolgt u uw betoog. 32 R 2106733

De heer BETE (Lijst fete): Voorzitter! Ik doe mijn best. Ik denk dat iedereen emotioneel is. Ik krijg een vraag. Mevrouw Bijenhof vraagt wanneer ik tevreden ben. Ik probeer uit te leggen wanneer ik tevreden ben. Ik ben tevreden wanneer ik een risicoanalyse zie. Wat gaat er gebeuren als de NUO het niet haalt? Gaat ons dat een miljoen kosten, of gaat ons dat tien miljoen kosten? Hoeveel mensen krijgen we aan het werk? Hebben we daar enig idee van? Alleen maar met "we komen er wel, we gaan het zien" ga ik niet mee. Mevrouw POL (Forum voor Rechts): Heeft de heer fete een beeld waarom de wethouder de risicoanalyse niet wil aanleveren? De heer CETE (Lijst Cete): Ik begrijp waarom mevrouw Pol dit vraagt. Ik kan het haar wel zeggen, maar ik hoop dat de wethouder nog een risicoanalyse wil maken. We zullen hem nog andere vragen stellen. Voor nu zijn we dan klaar. Ik wil de risico's weten. Als er een risicoanalyse komt en als de varianten bekeken worden, kunnen wij achteraf zeggen... De VOORZITTER; Meneer fete, ik moet u vragen tot een afronding te komen, u vervalt een hele poos in herhaling. We hebben nog meer sprekers en willen er geen nachtwerk van maken. De heer BETE (Lijst fete): Absoluut niet. De VOORZITTER: Ik heb u nu ettelijke malen horen zeggen wat u nog nodig hebt en wat uw aanvullende vragen zijn.

Mevrouw BIJENHOF (VVD): Ik begrijp dat ik nu niet meer mag reageren? De VOORZITTER: Hebt u daar behoefte aan op dit punt? Mevrouw BIJENHOF (VVD): Nee, Iaat maar. De VOORZITTER: Dank u wel. De heer BETE (Lijst Cete): Voorzitter! Om de emotie te verduidelijken. De reden dat wij richting de wethouder steeds krampachtiger worden en het vertrouwen ter discussie stellen is de volgende. Laurens van Lier zegt: "Een goed sociaal werkbedrijf met 1100 trotse werknemers ontmantelen omdat het nog efficiënter zou kunnen. De laatste stuiptrekkingen van de oude neoliberale bestuurscultuur." Het antwoord van locoburgemeester tyethouder Maathuis: "Oh Laurens, ik had jou veel intellectueler ingeschat. Nee, efficiëntie is nooit het hoofdargument geweest. Dat maakt Soweco-adept Bouwhuis ervan. De huidige NV is niet toekomstbestendig vanwege de stop van de instroom Wsw. Dat is reden voor een nieuw model dat rust biedt voor mensen. Bovendien was Soweco niet zo goed als het leek. € 6 miljoen verlies, subsidietekort. Voorde gemeente € 2 miljoen winst, voorde NV omzet toen er toenemend door de gemeente werd ingezet. Het rondpompen van geld. Bovendien topsalarissen. Blij dat ik dit heb aangepakt." Voorzitter! Ik ben een straatjongen. Iedereen weet dat. Zelfs ik zou niet durven beginnen met: "ik had jou intellectueler ingeschat." Hij maakt het tot zijn project.

Was het maar goed en hadden we maar geen twijfels, dan mocht het ook zijn project zijn. Ik wil zekerheden en ik wil af van egocentrische houdingen. Daarmee is de wethouder begonnen. Ik hoop dat we er vanavond uitkomen. Ik denk dat we nog twee moties gaan indienen na het afsluiten van de tweede termijn. Als we een handreiking krijgen, zeg ik in ieder geval voor mezelf, dat ik die handreiking zal aannemen. Maar ik blijf tot het bittere eind strijden als er domweg gezegd blijft worden: dit is wat ik wil, dit is mijn uitleg, ik doe het niet. Dit kan betekenen dat ik het vertrouwen opzeg, maar dat ga ik nu nog niet zeggen. De VOORZITTER: Dat is allemaal nog in de nevelen van de uitkomst van dit debat gehuld. Daarop moeten we niet vooruitlopen. Uiteindelijk gaat het om het vertrouwen van de raad als zodanig. 33 R 2106733

De heer HUMMELS (Leefbaar Almelo): Mijnheerde voorzitter! Het ís wat ingewikkeld om de concentratie vast te houden. Ik las door de goede steun van de PvdA-fractie nog even wat in het college is besproken. In plaats van dat dingen voor mij duidelijk worden, krijg ik nog meer vraagtekens. Ik zeg eerlijk dat ik wat gekleurd ben. Dit heb ik in eerste instantie uitgelegd. En van de beantwoording van de wethouder werd ik eerlijk gezegd ook niet vrolijker. Hij heeft dit goed voorbereid, zo klinkt het, maar het lijkt alsof hij op een aantal vragen helemaal geen antwoord geeft. Dat is al gezegd, ik ga dit niet herhalen. De wethouder weet waarschijnlijk waarover het gaat. Mocht dit niet het geval zijn, dan hoor ik dat niet meer, want ik moet zo weg. Ik kan me niet voorstellen dat wij straks een goede organisatie hebben. Als ik lees dater twee bestuurders inzitten, krijg ik al de kriebels. Stelt dat er twee bestuurders in zouden zitten die het niet met elkaar eens zijn, wat gebeurt er dan? De stukken van het college van gisteren maken me nog onrustiger. Als ik het hele traject terug beschouw, durf ik de vraag die de heer Teunis gesteld heeft beantwoorden. Ik heb een keer gezegd dat ik me afvraag wie ik ben als ik hier nog moeilijk over zou doen, omdat er hier werd gezegd dat iedereen het ermee eens was, iedereen erachter stond en iedereen heel blij was.

Ik heb niet de indruk dat dit zo is. Dus antwoord op de vraag van de heer Teunis of ik toen ingestemd zou hebben als ik weet wat ik nu weet, is nee. Ik geloof niet dat we dit tot een goed eind kunnen brengen. Ik wens jullie succes. (De heer Humme/s ver/aat, te 22.55 uur de vergadering.) De heer EKIZKUYU (GroenLinks): Voorzitter! Ik heb niet zulke scherpe analyses als andere raadsleden. Ik heb wel een vraag. Ik heb het DVO-gebeuren niet helemaal begrepen. Is het zo dat als een gemeente een DVO gaat afnemen, deze niet perse een dienst bij ons hoeft af te nemen? Ik hoor net dat dit zo is. Als wij dan als enige de oprichter zijn van de NUO, betekent dit, dat dit niet bevorderlijk is voor de continuïteit van de stichting, het hele concept. Op de vraag naar een risicoanalyse antwoordt de wethouder nee; dat is vreemd. De zaken zijn anders gelopen dan in het begin is voorgesteld. Het lijkt zo verwarrend. De heer TEUNIS (SP): Voorzitter! Soms gaat een vergadering voor mijn gevoel hier wat te traag, maar deze ging met zo'n tempo, dat het bijna te snel ging voor mij. Ik herhaal de cruciale vraag van de Wiertz: waarom die stichting? Voor ons voelt dit nog steeds als doordrukken: blik op oneindig en doordrukken. Ik wil dat gevoel graag weggenomen hebben. Ik wil hier geen semantische discussie starten over de woorden organiseren, oprichten, deelnemen en eigenaarschap of aandeelhouderschap.

Maar we kunnen de indruk krijgen dat we woorden achteraf op meerdere manieren kunnen uitleggen. Ik moet er maar voor kiezen om hier het voordeel van de twijfel te geven, want ik kan dat niet bewijzen of weerleggen. Ik meen dat de volgende vraag is blijven liggen. Wat is het verschil tussen oprichten en deelnemen? Welke-unieke risico's en--kosten kennen ze ~oor_de_gemeente Almelo.?De__ .. _ ___ . standaard risico-opslag van 15% is vandaag voor het eerst door de wethouder genoemd. Dat is niet voor niets. Niet alle risico's zullen worden afgedekt door contracten of zaken zoals huurcontracten afstemmen op de duur van DVO's. Ik heb begrip voorde behoefte aan duidelijkheid nu er zo veel zaken zijn veranderd. Daarom deel ik de wens voor een onafhankelijke risicoanalyse. Als het materieel geen enkel verschil maakt of een gemeente opricht of deelneemt, waarom zijn dan al die gemeenten afgehaakt als deelnemer? Als voorzitter van het DB-Soweco moet de wethouder dat weten. Ik heb nog een opmerking; dit is geen vraag. Eris net gezegd dat de NV niet toekomstbestendig is, omdat de Wsw een eindige regeling is. Mijn oordeel is dat de NV Soweco niet toekomstbestendig was, omdat die zich moest ontwikkelen tot zelfstandige maatschappelijke organisatie die de P-wet zou uitvoeren. Uiteindelijk bleek dat dat traject werd onderbroken, omdat geen enkele gemeente daar aandeelhouder van wilde zijn.

Dat is misschien de reden waarom Twenterand ons achteraf een onbetrouwbare samenwerkingspartner heeft genoemd. En misschien ook wel de reden dat ze nu die stichting niet mee wil oprichten. Dat weet ik niet, want ik ben niet van Twenterand. Nog een laatste statement. De PvdA-fractie zegt altijd dat het haar om de brede doelgroep gaat. Maar er zit een bepaald soort vrijblijvendheid in die DVO's, die wij heel jammer 34 R 2106733

vinden. Het is een lege huls, je kunt er van alles instoppen. Maar het staat elke deelnemende gemeente vrij om daar maatwerk in te stoppen en er onderdelen van de P-wet in te beleggen, zelfs de oprichtende gemeente Almelo. Wat is de garantie dat die brede doelgroep straks is gediend? Dit is een opmerking voor wie haar wil beantwoorden. De heer STOTELER (PVV): De motie in Twenterand is hier al besproken en vervolgens het collegebesluit. Heeft ons college niet aan kunnen zien komen dat het in Twenterand toch misging? Ik wil geen beschuldigingen uiten van belangenverstrengeling, verre van dat, maar als je weet dat raadslid Van Veen van het GBT, die in Twenterand een absolute meerderheid heeft, rayonchef is bij Larcom en de gemeente Twenterand in het verleden zaken deed en nog zaken doet met Larcom en Soweco, hadden we misschien kunnen zien aankomen dat er wat grilligheid zit in die fractie, zeker gezien de motie van vorig jaar. Dus ondanks het collegebesluit van de gemeente Twenterand zou ook bij dat college —dit moet ongetwijfeld aan tafels besproken zijn, de grilligheid van het GBT en de absolute meerderheid van die fractie —een rol moeten hebben gespeeld. Ik vraag hierop een reflectie van de wethouder. Mevrouw TEN BELDAM (CDA): Voorzitter! De beantwoording van de wethouder ging inderdaad heel snel.

Ik hou daar wel van, maar ik kan me voorstellen dat de beantwoording behulpzaam kan zijn —hiermee blijf ik consistent, gezien het interpellatiedebat —bij de volgende stap. Ik zou het waarderen als de wethouder zijn bijdrage op heel korte termijn beschikbaar zou kunnen stellen aan de raad. Dan kunnen we die op ons gemak nalezen. Dat zou buitengewoon behulpzaam kunnen zijn. We hebben het steeds over een lege huls. Ik hoop dat zowel vanavond geen lege huls is alsook de uitvoeringsorganisatie niet, maar een vehikel om te doen voorde doelgroep wat we moeten doen. Mevrouw GEERDINK (PvdA): Ik heb precies hetzelfde. Ik mis het vuur een beetje in de beantwoording. Daar word ik ongerust van. Op 23 maart jl. hebben we een amendement ingediend, een zienswijze. In de Tweede Kamer is door het CDA en de SP een mooi initiatief genomen over het nieuwe sociale ontwikkelbedrijf, of hoe je het wil noemen. Dat is aangenomen. Het lijkt erop dat dit in de toekomst vorm zal moeten krijgen. Ik hoor de wethouder zeggen dat die DVO's voor vijf jaar zijn en als dan niemand meer wil, er niets meer overblijft en we het anders gaan doen. Ik zou graag zien dat de wethouder ook gaat voor toekomstbestendigheid na die vijf jaar en niet zegt na vijf jaar: we trekken de stekker eruit en het is klaar.

Ik zou dat vuur graag willen aanwakkeren om mee te nemen in het eerstvolgende voorstel dat naar de raad komt voor het oprichten van die stichting, zodat die niet een lege huls blijft, zoals hier al een paar keer gezegd, maar echt toekomstbestendig wordt voorde brede doelgroep, Ik pleit daar graag voor en daarop zal de PvdA-fractie het voorstel beoordelen: de toekomstbestendigheid en een goede regeling voor het personeel, nu en straks. De heer WIERTZ (D66): Voorzitter! Die toekomstbestendigheid was natuurlijk heel goed gewaarborgd op het moment dat meerdere gemeenten samen een stichting gingen oprichten. Dan hadden ze zich daaraan gecommitteerd. Nu committeren ze zich voor vijf jaar en daarna kan het afgelopen zijn. Dat is het probleem van het feit dat Almelo alleen de NUO gaat oprichten. Mevrouw TEN BELDAM (CDA): Het gaat met name om de laatste woorden van mevrouw Geerdink over de nieuwe stichting en de discussie die we daar nog over gaan krijgen. Ik beluisterde een beetje tussen de regels door —dat verifieer is ik even —dat het voorde PvdAfractie niet vanzelfsprekend is, het raadsvoorstel dat naar de raad toekomt voor het oprichten van een stichting alleen door de gemeente Almelo voorde uitvoeringsorganisatie. Dat is voor de PvdA-fractie nog geen gelopen race. Mevrouw GEERDINK (PvdA): Ik heb al die stukken gezien, want ze staan vandaag bij de besluitenlijst.

Ik heb ook gezien dat de zienswijze een op een is overgenomen. Dus de richting naar het ontwikkelbedrijf is welomschreven in de oprichtingsacte. Maar in de uitvoering moeten we natuurlijk zien dat die stichting echt toekomstbestendig is en het niet bij die vijf jaar 35 R 2106733

blijft en daarna ophoudt. In dat debat wil ik iets horen, zodat we daarover ook enige zekerheid hebben, voor Almelo, maar juist ook voor die heel brede doelgroep die daaronder valt. De heer GERRITSEN (Democraten.Nu): Ik vind mooi wat mevrouw Geerdink zegt, ze zoekt een naar oplossing. Ik vind het mooie van een interpellatiedebat dat we ergens naartoe roeien. Ik merk bij mevrouw Geerdink dat het bezwaar niet is dat Almelo de NUO alleen opricht. Dat is niet het probleem. Ze zoekt zekerheid voor het personeel dat erin zit en toekomstbestendigheid. Dat is volgens mij het risicovolle waarde heer fete naar kijkt. Hij wil die analyse hebben. Mevrouw Geerdink beantwoordt een deel van die analyse. Ik ben benieuwd naar de bijdrage van de heer fete, of hij zich aansluit bij het gedachtegoed dat mevrouw Geerdink hier neerlegt, die zekerheidsstelling die zij zoekt en misschien kan krijgen. Daarmee wordt de angel uit het debat gehaald. Ik denk dat we dan ergens naartoe roeien. Mijn complimenten aan mevrouw Geerdink voor haar gedachtegoed. Ik wil er best met haar over meedenken. Mevrouw BIJENHOF (VVD): Voorzitter! Ik had een binnenpretje, omdat werd gezegd dat de wethouder te snel was in zijn beantwoording. Als ik op de stoel van de voorzitter zit, jut ik hem vaak op om sneller te praten.

Ik kan me voorstellen dat er nog een paar vragen openstaan om het goed te kunnen volgen en steun het voorstel van mevrouw Ten Seldam om de beantwoording van de vragen rond te sturen. Het raadsvoorstel is onderweg en zal geagendeerd worden. Voorde VVD-fractie zijn de vragen prima beantwoord en ze wil graag verdergaan met dit proces. De heer TEEUW (Christenunie): Voorzitter! Ik heb in eerste termijn niet gesproken, maar aanleiding van de discussie breng ik graag een aantal zaken naar voren. naar Laat ik beginnen met de interpellanten te bedanken voor hun vragen, want het zijn terechte vragen, zeer kritische vragen. Ik denk dat die vragen breder leven dan bij de interpellanten. Daarmee dank ik direct de wethouder voor zijn antwoorden. We moesten inderdaad het lijstje vragen erbij houden om het goed te kunnen volgen. Ik zie wat verschillen tussen de interpellanten; de ene is wat meer gefocust op de kwaliteit, bij andere spreken ook risico en vertrouwen. Eris zelfs gesproken over een egocentrische houding. Dat roept bij mij de vraag op die mevrouw Bijenhof stelde of men per definitie tevreden te stellen is als antwoorden wel gegeven worden maar niet gewenst zijn. Laat ik beginnen met de vraag van de heer Teunis over de kennis van nu. Volgens mij wilden wij geen GR en daarom wilde niemand aandeelhouder worden van de NV, want dan zouden we een nieuwe GR oprichten.

Uiteindelijk is daar een soort stichting uitgerold. Volgens mij — maar ik word graag gecorrigeerd als dit niet zo is — is een stichting geen publiek-private samenwerking, maar valt ze onder het Privaatrecht. Dus is Almelo daar helemaal niets mee, behalve oprichter. In die zin ben ik benieuwd naar de antwoorden op de vragen over de risicoopslag. Is het mogelijk dat Almelo geen DVO aangaat met de stichting en andere gemeenten wel? Wat is precies de andere positie van een oprichter? Als ik de antwoorden van de wethouder zie, zou ik me over de risico's niet zo veel zorgen maken. Als ik me ergens zorgen over zou maken, is het hoe het zit met de kwaliteit en of we er beter van worden. De risico's, de financiële risico's, zijn mitigeerbaar, zoals ik uit de antwoorden begrijp. Volgens mij valt dat wel mij. In ieder geval kunnen we blij zijn dat Twenterand ervoor vijf jaar in gaat zitten, maar nee, we hebben ze niet aan het touwtje. De verwevenheid van GBT met Larcom is al genoemd. Misschien heeft de positie van mevrouw Van Abbema van Twenterand daar ook mee te maken. Er zit blijkbaar een verschil tussen de raad en het college. Maar dat is niet onze zaak. Ik denk dat we het onze wethouder niet kwalijk kunnen nemen dat hij het college als gesprekspartner ziet en niet met iedere fractie in Twenterand kan gaan spreken.

Uiteindelijk moet Twenterand er zelf uitgekomen en is ze er uitgekomen. De heer BETE (Lijst Cete): De heer Teeuw zegt dat we geen enkel risico lopen met de stichting, omdat de stichting privaatrechtelijk wordt opgericht. Hoe wil hij via een stichting kwaliteit waarborgen? Hoe wil hij via een stichting die niets is, toekomstbestendig mensen aan het werk zetten en houden? Kan dat allemaal gratis? 36 R 2106733

De heer TEEUW (Christenunie): Ik heb gezegd dat de risico's beheersbaar zijn, mitigeerbaar. De heer BETE (Lijst fete): Waar haalt u dat vandaan? De heer TEEUW (Christenunie): Omdat ik dit uit de antwoorden begrijp. Er werd gesuggereerd dat iedereen in dienst komst bij de gemeente Almelo. Volgens mij is dat niet zo, maar ik hoor dit graag van de wethouder. Als de gemeente ermee stopt, weten we dat een jaar van tevoren en kunnen we dat regelen. Dat lijkt me beheersbaar. De vraag over de kwaliteiten of het allemaal zo veel beter wordt, zal moeten blijken, dat ben ik met de heer Cete eens. Daar kan niemand een antwoord op geven. De heer BETE (Lijst fete): Meer zekerheid zou u ook wel beter vinden. De heer TEEUW (Christenunie): Wij wilden af van die GR, of niemand wilde aandeelhouder van de stichting worden. Die NV zou zelfstandig moeten worden. In dat opzicht zijn onze standpunten niet veranderd door de kennis van nu en ook niet door wat er in eerder debatten is ingebracht. In die zin denken we er hetzelfde over, waarbij ik niet in de toekomst kan kijken of de kwaliteit beter wordt. Dat zal de toekomst Ieren. Ik neem afstand van alle insinuaties en wantrouwen, zoals de heer Gerritsen ook al zei. Ik zeg erbij, zonder het risico dat dit allerlei discussies oproept: het oordeel wat je over iemand velt, heeft ook te maken met hoe je er zelf instaat. Daar is ook een spreekwoord over.

Daar neem ik verder afstand van. De heer EKIZKUYU (GroenLinks): Voorzitter! De heer Teeuw zegt dat de wethouder niet verantwoordelijk gehouden kan worden voor wat erin de raad van Twenterand leeft en dat het college de gesprekspartner is. Maarde raad is toch een factor, een belangrijk element in het hele gebeuren? Uiteindelijk is gebleken dat ze die stichting niet met ons willen oprichten. De heer TEEUW (Christenunie): Bekijk het eens van de andere kant. Stel je voor dat wethouder Van Abbema van Twenterand hier met vijftien fracties moet spreken om te kijken hoe Almelo in het dossier Soweco staat. Dan moet Twenterand toch ook kunnen vertrouwen op wat het college van Almelo zegt? Het omgekeerde geldt ook. We mogen ervan uitgaan dat als wethouder Maathuis spreekt met zijn collega-bestuurders, die collega-bestuurders verantwoordelijk zijn voor hoe een gemeente erin staat. Als dan blijkt dat de raad van Twenterand een ander koers vaart dan het college, is dat een probleem dat ze binnen die gemeente hebben. Dat moeten ze daar oplossen. De heer EKIZKUYU (GroenLinks): Voorzitter! Dat is wel heel kort door de bocht. De wethouder hoeft niet met alle fracties te praten, maar hij kan zien dat er een motie is ingediend. Dat is een signaal. De heer TEEUW (Christenunie): Die motie is unaniem aangenomen. De heer Stóteler heeft haar voorgelezen en er heeft ook wat over ín Tubantia gestaan.

Ik zou zeggen: lees die motie nog een keer. Mevrouw POL (Forum voor Rechts): Voorzitter! Ik heb aangegeven dat ik mogelijk nog een vraag had. Ik wil de wethouder graag nog een vraag meegeven. Er is een risico-opslag van 15°/o gerekend. Daar zit een berekening achter. Waar is die berekening op gebaseerd? Welk risico's loopt Almelo waar die 15% op is gebaseerd? Mevrouw TEN BELDAM (CDA): Voorzitter! Ik heb behoefte aan een korte schorsing voordat de wethouder aan zijn tweede termijn begint. Dan kan ik me goed prepareren. Daarop schorst de VOORZITTER de vergadering. Ha heropening van de vergadering spreekt de VOORZITTER als volgt. 37 R 2106733

Dames en heren! ik deel u mede dat de heer Makkinga zijn motie vreemd aan de agenda, motie Zelfbewoningsplicht, aanhoudt en haar later weer indient, in overleg met de griffie. De heer Zielman doet hetzelfde met zijn motie Vergaderen vanaf zetel. Ik heropen de vergadering en geef het woord aan de heer Maathuis. De heer MAATHUIS (wethouder): Voorzitter! Dank voorde vragen in de tweede termijn. Er ligt nog een aantal punten open. Ik probeer zo volledig mogelijk te zijn en als dat niet zo is, hoor ik dat via u. De heer Wiertz begon over de motie van Twenterand. Ik heb daarover het nodige gezegd in eerste termijn. De heren St~teler en Teeuw hebben op dat vlak heel rake woorden gewisseld met uw raad als het gaat om de zelfstandigheid van de beslissingen van het college van Twenterand, die als onze counterpartner dient. Uiteraard is de motie van Twenterand op 20 oktober jl. afgedaan met een raadsbrief. Vervolgens is het college van Twenterand de besluiten gaan nemen die tot en met maart hebben gegolden. Sterker nog, die werden pas veranderd door de uitspraken in de raadscommissie in Twenterand. Toen bleek dat de raad er anders in zat. Eris gevraagd waarom de NUO geen directeursfunctie kent. Wij hebben erin het inrichtingsplan voor gekozen —dat is bij uw raad bekend, want dit zat bij de raadstukken van 23 maart jl.

—dat de NUO een eindverantwoordelijke kent met daarbij de nodige mandaten om de beslissingen te nemen die deze kan nemen. Dus geen directeursfunctie, want een directeursfunctie hoort typisch in een andere context dan deze, dat de stichting in een gemeentelijke context opereert en in dat opzicht wordt aangestuurd door aanvankelijk twee gemeenten en in het onderhavige geval door één gemeente. De heer Wiertz en mevrouw Pol hebben een vraag gesteld over de risico's en waar die 15%vandaan komt om de risico's te dekken. Ook de heer fete heeft daarnaar gevraagd. Ik kom straks nog op een aantal andere zaken die daarmee annex zijn. Zoals ik in de beantwoording in eerste termijn heb aangegeven, zijn de risico's heel beperkt. De organisatieomvang van een stichting behelst in financiële zin € 5 miljoen. Bij Soweco was dat — de GR en de NV bij elkaar opgeteld — € 35 miljoen à € 40 miljoen. Doordat de NUO voor vier gemeenten gaat werken, wordt de omvang van het risico alleen maar kleiner dan ten opzichte van de huidige uitvoering en spitst die zich toe —dit heb ik in eerste termijn aangegeven — op het organisatorische aspect. In antwoord op mevrouw Pol of de NUO personeel in dienst heeft, zei de heer Teeuw terecht dat de NUO geen personeel op de loonlijst heeft. Mevrouw POL (Forum voor Rechts): Voorzitter! Dat was niet mijn vraag.

De vraag was of Almelo alle personeel op de loonlijst heeft staan. De heer MAATHUIS (wethouder): Het antwoord is nee, elke gemeente levert volgens het sociaal plan naar rato niet-regelinggebonden personeelsleden, dus de staf en leiding van __ . ___ _ Soweco: Ze komen dus niet bij-Almelo op-de-loonlijst_te_staan.___ _ ___ De risico's spitsen zich toe op organisatorische risico's. Die zitten in de verplichtingen die de Stichting NUO aangaat, vooral op organisatorisch en facilitair vlak. Het vastgoed wordt afgestoten, dus de NUO moet een nieuwe ruimte huren. Dat zal voorlopig aan de Plesmanweg zijn. Bij dat soort huurcontracten weten wij dat de reikwijdte van de DVO's niet verder gaat dan 5 jaar. Ik kom straks terug op de opmerking van mevrouw Geerdink over met welk vuur we waarvoor gaan. Het college gelooft in dit verhaal en de periode zou wat dat betreft ook langer kunnen zijn. Het is aan uw raad om dat te bepalen. Die periode is standaard vijf jaar. Dat is de minimale termijn om de organisatie voldoende slagkracht te laten ontwikkelen, ook met het oog op het amendement dat de PvdA-fractie heeft ingediend. De deelname, ik verval misschien in herhaling, aan die stichting is niet het afzekeren van het risico dat een gemeente, welke dan ook, altijd zo'n DVO kan opzeggen. Dit zeg ik ook tegen de heer Wiertz.

De stichting, de heer Teeuw heeft dit in zijn slottermijn netjes aangegeven, is een aparte privaatrechtelijke entiteit zonder aandeelhouder. Als we spreken over risico's voor Almelo, spreken we feitelijk over de risico's van de NUO en niet van Almelo. De NUO kent een zelfstandige begroting en een zelfstandig bestuur en wordt op inhoud en geld gevoed door de vier gemeenten. De heer St~teler heeft daar volgens mij terecht in zijn bijdrage een aantal malen de vinger op gelegd. 38 R 2106733

De heer BETE (Lijst fete): Voorzitter! De wethouder stelt dat de NUO geen lege huls is, maar dat er een bedrag van € 5 miljoen in komt. Stel dat die andere drie gemeenten na vier jaar zeggen: toedeloe? Wat gebeurt er dan met het geld van de Stichting NUO? De heer MAATHUIS (wethouder): Voorzitter! De primitieve begroting is op dit moment becijferd op ongeveer € 5 miljoen, zeg ik uit mijn hoofd. Die begroting is gebaseerd op inkomsten die de NUO op dit moment aan de ene kant genereert vanwege de vergoedingen die ze krijgt voor het personeel en aan de andere kant door de inbreng van gemeenten. Wat die doorrekening doet in onze gemeentelijke begroting, staat in de stukken van 23 maart jl. Als een gemeente zegt te stoppen met een DVO, kan dit niet eerder dan na vier jaar. Op dat moment weet het stichtingsbestuur van de NUO dat en kan het daarmee rekening houden. Het Wswpersoneel dat via die NUO aan de slag was, en ook het andere personeel, valt dan op die gemeente terug. Daar zit in dat opzicht geen risico. Het enige risico is misschien dat we te veel ruimte hebben gehuurd. Maar omdat wij de huurcontracten niet langer laten lopen dan de looptijd van die DVO's, kunnen we daarop sturen, omdat we dat zien aankomen. Dat mag uw raad van het bestuur van de Stichting NUO verwachten. De heer BETE (Lijst fete): De stichting is een private instelling.

De wethouder zegt dat we daarvoor geld inzetten. Ik vraag wat er gebeurt met het resterende geld als de andere gemeenten weggaan. Houdt de stichting dat geld, of krijgen wij dat geld, omdat we de oprichter zijn? De heer MAATHUIS (wethouder): De stichting houdt dan dat geld. Het risicobedrag dat wordt ingebracht, wordt in een risicoreserve gestopt en alleen aangeboord als een risico zich manifesteert. Waar komt dat bedrag vandaan? Dat is een gebruikelijk percentage —zeg ik tegen mevrouw Pol —dat doorgaans geldt bij het sluiten van DVO's en waar de financials van hebben gezegd dat dit voldoende moet zijn, kijkend naar het risicoprofiel van de NUO. Op dat advies vaart het college. Bovendien staat dit in het inrichtingsplan benoemd. Er is terdege aandacht voor risico's. Eris risicomanagement en de NUO krijgt een controller. Die is er bijna dagelijks mee bezig om dat in de gaten te houden. De heer STOTELER (PVV): Voorzitter! Hoe vaak vinden die controles plaats, met welke frequentie? De heer MAATHUIS (wethouder): De NUO krijgt gewoon een controller op de financiën.

De heer ST~TELER (PVV: Is het mogelijk om de gemeenteraad elk jaar op zijn minst, misschien bij de P&C-cyclus, te informeren over die financiële resultaten waarde controller op toetst en op de risico's? De heer MAATHUIS (wethouder): Volgens mij wordt uw raad via een eerder aangenomen motie van de kant van de PvdA-fractie jaarlijks op de hoogte gehouden van dit soort voortgang. Daar kunnen dit soort aspecten ook in meelopen. De VOORZITTER: Dames en heren! De heer Hummels is niet meer ter vergadering, want doet momenteel goed werk op een andere plek. Hij kijkt wel van een afstand mee en vraagt hij of de wethouder aandacht kan besteden aan zijn opmerkingen, voor zover hij die in zijn aantekeningen kan terugvinden. U weet dat de heer Hummels altijd in is voor innovaties. Mevrouw POL (Forum voor Rechts): Ik ontvang graag het risicoprofiel waarop die 15% is gebaseerd. Ik kan me voorstellen dat alle raadsleden dat willen. De heer MAATHUIS (wethouder): Voorzitter! Ik heb gezegd dat die 15% een standaardrisico-opslag is die heel gebruikelijk is voor het sluiten van DVO's. Dat wordt door financials gecheckt en die zeggen dat dat percentage afdoende is om de risico's af te dekken. Daar gaan wij van uit. 39 R 2106733

De heer Wiertz heeft het ook over het sociaal plan gehad. Volgens mij praatten we op dat punt langs elkaar heen. Dat sociaal plan is er. Daar staan handtekeningen onder. Maar dat gaat er wel van uit dat een deel van dat niet-regelinggebonden personeel zijn weg vindt binnen de NUO, vanuit de gemeente naar de NUO. Op het moment dat de gemeenteraad hier besluit om de wens aan het college mee te geven om die stichting niet op te richten, gaat dat proces weer opnieuw lopen. Dan bestaat het sociaal plan niet meer, want dan is er geen zicht op de functies waar die mensen uiteindelijk terechtkomen. Daar is wel rekening mee gehouden in het sociaal plan. Dus als de NUO niet doorgaat, gaat het hele verhaal opnieuw lopen en dat betekent een langere onzekerheid voor het niet-regelinggebonden personeel. Aan mij is gevraagd waarom ik richting het personeel in een aantal zoommeetingen heb gezegd dat ik hoop dat er voor de zomer zicht is op duidelijkheid. Dat heb ik in hun belang gezegd. Het is in hun belang dat wij zo spoedig mogelijk duidelijkheid hebben. Dat is niet de eagerness van het college, of van mij in het bijzonder, maar dat is in het belang van die mensen die zitten te wachten op duidelijkheid. Voor het Wsw-personeel is er sinds 1 januari duidelijkheid.

Ik ben erop gebrand, volgens mij terecht, dat ervoor het niet-regelinggebonden personeel, die handen die we heel hard nodig hebben bij de toekomstige uitvoering, snel duidelijkheid is. Dat motiveert me. Mevrouw VAN SAANE (D66): Ik heb nog wat vragen over wat de wethouder net heeft gezegd. Die DVO's die aan de NUO hangen zijn toch alleen voorde Wsw en een kleine groep beschut? De rest van de Participatiewet zit toch allemaal bij de gemeenten? Hoe moet ik dat zien? De heer MAATHUIS (wethouder): Dat wordt verankerd in de DVO, maar het is aan de lokale regie. Het is altijd het plan geweest dat gemeenten daar meer over te zeggen krijgen, zonder de gedwongen winkelnering die er eerst heerste in het construct van omzetgaranties. Toen is gezegd dat dit in die DVO's wordt geregeld. Op basis van de behoefte van het individu in de P-wet wordt gekeken wat de beste plek is om die persoon tot zijn recht te laten komen. Dat kan bij de NUO zijn, maar dat is niet per definitie op voorhand een garantie. Dat hebben we uit en te na, ook met mevrouw Geerdink, hier gewisseld. Het is belangrijk dat de gemeenteraad daar zelf op wil sturen, want uiteindelijk wordt alles Participatiewet. De VOORZITTER: Afgelopen dinsdag heeft uw college een raadsvoorstel over de NUO vastgesteld en het zou jammer zijn dat alle kruit nu wordt verschoten, terwijl de raad daar ook nog over komt te spreken.

Ik vraag de wethouder te proberen zich te beperken tot dat waarop de heer Wiertz c.s. de focus heeft gelegd. De heer MAATHUIS (wethouder): Voorzitter! Die vragen heb ik afgedaan. Ik heb gereageerd op de vragen die mevrouw Pol had. De heer fete heeft grote zorg over de mensen die.-niet aan het werk_komen.en_thuiszitten. Dat is een zorg van ons allemaal, ook een dagelijkse zorg van het bestuur. Wij hebben in het hele verhaal aangegeven dat bestaande contracten met inleners over worden genomen. Hij heeft eerder in het ongevraagde advies van de RvC gelezen dat ze allemaal beëindigd moeten worden en dat het onzeker is. Nee, de vereffenaar heeft straks als doel de contracten en dat werk over te zetten naar de NUO voorde vier daaraan deelnemende gemeenten. Dat borgt dat die mensen aan het werk blijven. Het zijn dezelfde mensen die in het construct van Soweco actief zijn met werving, die straks binnen de gemeentelijke context, gedetacheerd naar de NUO, er verantwoordelijk voor zijn dat er voldoende werksoorten worden binnengehaald. De heer BETE (Lijst Cete): Voorzitter! Stel dat het de NUO niet lukt om die mensen aan het werk te houden, wat wordt er dan wel of niet betaald? Ik snap dat de wethouder die contracten voortzet. Stel dat het een of twee jaar goed loopt.

Wat gebeurt er als we ze niet aan het werk kunnen houden? Dan gaan we toch niet betalen? De heer MAATHUIS (wethouder): Voorzitter! Dat klopt, maar dat is niet waarnaar gestreefd wordt en ook niet in het belang van werkgevers die op dat punt actief zijn, want deze mensen zijn in de bedrijfsvoering heel hard nodig. Dan gaat het specifiek over de groep 40 R 2106733

detacheringen. Ik heb vorige week, of twee weken geleden, nog een gesprek gehad met de huidige tijdelijke directeur van Soweco, de manager business development in het normale leven. We hebben het toen ook gehad over de werksoorten. Eris plenty aanbod van werk op dit moment. De heer CETE (Lijst fete): Voorzitter! Waarom zou de wethouder mij dan niet geruststellen met een risicoanalyse? De heer MAATHUIS (wethouder): Voorzitter! Ik verval in herhaling. Ik heb zojuist geantwoord in brede zin. Die risico's beperken zich sterk. De risicomitigatie, wat wij kunnen doen aan de voorkant in het contractmanagement, is veel relevanter in dat opzicht. Daarom ligt daar de focus op. Ik heb gezegd dat in het inrichtingsplan aandacht is voor het risicomanagement. We hebben een businesscontroller, een controller die daarvoor binnen de NUO aandacht vraagt. Dat is voor het college voldoende om die stichting op te kunnen richten, alleen door de gemeente Almelo. Uiteindelijk sluit elke gemeente een DVO. Dat doen wij ook. Dat was aan de voorkant bekend. Mevrouw POL (Forum voor Rechts): Wat was aan de voorkant bekend? De heer MAATHUIS (wethouder): Dat elke gemeente een DVO afsluit. Mevrouw POL (Forum voor Rechts): Nee, dat was niet aan de voorkant bekend. Nu blijkt dat we een stukje lotto hebben geschoten. Het had ook zo kunnen zijn dat Twenterand zaken ging doen met Larcom of SWB of weet ik veel wat.

Dan hadden we een gat gehad in het verhaal. Dit had de wethouder kunnen weten als hij zijn voorbereiding goed had gedaan. Hij heeft ons medegedeeld dat Twenterand zaken zou doen met Almelo, in de NUO zou komen, maar daar is geen sprake van. De wethouder had dit kunnen weten als hij zich verdiept had in Twenterand, de belangrijkste speler. Dat heeft hij niet gedaan. Hij heeft ons verkeerd voorgelicht. Hij trekt weliswaar rare gezichten, maar dit is zo. Dit zijn de feiten. De VOORZITTER: Mevrouw Pol, dit punt is al eerder in het debat door u geadresseerd. Mevrouw POL (Forum voor Rechts): Nee, dat is niet zo. Er zijn twee verschillen, namelijk de oprichting van de NUO waarin Twenterand niet participeert, ondanks het feit dat de wethouder continu heeft volgehouden dat Twenterand daarin zou participeren en al een jaar eerder bekend was dat dit absoluut niet het geval zou zijn, als hij zich daarin verdiept had. Wij moeten ons kunnen baseren op deze wethouder. En deze wethouder zegt dat een geluk bij een ongeluk is dat Twenterand uiteindelijk voor Almelo heeft gekozen. Dit was geen zekerheid. De heer MAATHUIS (wethouder): Voorzitter! Ik denk dat mevrouw Pol en ik het op dit niet met elkaar eens worden. Hierover is al genoeg gewisseld in het debat tot nu toe. punt De heer fete wil garanties.

Voor een groot deel van de uitvoering van de Wsw zijn we aan de inkomstenkant in heel grote mate afhankelijk van de inkomsten die we van het Rijk krijgen, net als bij de BUIG. Dat was bij Soweco al en is bij de NUO ook zo. Daarbij lopen we altijd het risico dat het Rijk aan die knoppen gaat draaien en wij aan de onderkant tekortkomen. Dat was zo, is zo en blijft zo. Uw raad krijgt van mij niet de garantie dat het Rijk de knop naar boven of beneden bijstelt, of stilzet op de huidige situatie. We spannen ons er wel voorin bij het overzetten van het werk en de contracten dat die mensen gewoon op een zinvolle manier een bijdrage kunnen leveren aan deze samenleving. Daar zijn we op gebrand. De heer BETE (Lijst fete): Efficiënter en effectiever, het zou beter zijn en meer geld opleveren: zo zijn we begonnen. Dat waren de woorden van de wethouder en heeft hij ons toegezegd. Het wordt beteren goedkoper, heeft hij gezegd. De heer MAATHUIS (wethouder): Voorzitter! Wat toekomstbestendiger, is gezegd. Beter en goedkoper is nooit een doel op zich geweest. Dat kan uw raad ergens in de nota's teruglezen. Op termijn voorzien wij efficiencyvoordelen. Dat heeft uw raad in de doorrekening 41 R 2106733

die bij de stukken zit van 23 maart jl. kunnen zien. Voorzitter! Dit waren wat mij betreft de vragen van de heer f ete. De fractie van Leefbaar Almelo gaf een beschouwing. Ik ben oprecht kwijt wat de portee of de vragen waren die de heer Hummels heeft gesteld. Hij gaf aan dat hij zich kon aansluiten bij de woorden van de heer Teunis. Volgens mij heb ik daarop in eerste termijn al antwoord gegeven. Er komt nog een debat over het raadsvoorstel. Ik hoop dat de heer Hummels het mij niet kwalijk neemt dat ik daarnaar verwijs en we er nog een keertje over komen te spreken. Via de voorzitter doe ik hem het aanbod om bij mij langs te komen of te bellen als erin de tussentijd behoefte is om met mij van gedachten te wisselen. Dat aanbod staat. De SP-fractie maakt gewag van het doordrukken van een besluit en vraagt waarom de NUO zo belangrijk is. De discussie looptal lang. Dit college, en ik als verantwoordelijk wethouder, is erop gebrand om dit dossier in goed vaarwater te brengen, ook voorde nietregelinggebonden mensen die nu nog wat bungelen, om het oneerbiedig te zeggen, om hen vaste grond onder de voeten te geven. Ik voel me daartoe verplicht als bestuursvoorzitter, maar ook als wethouder van deze gemeente. Dat motiveert met dagelijks, ondanks wat mevrouw Ten Seldam zo mooi verwoordde — ik weet niet meer exact hoe ze het zei —dater kinken in de kabel kunnen komen.

Ben ik daar altijd gelukkig mee? Nee! Maar ik heb er wel mee te dealen en uw raad heeft er ook mee te dealen. De heer Teeuw zei het al: als een andere gemeente tot een andere beslissing komt, is dat prima, maar dan horen ze het zelf op te lossen. Wij staan voor onze verantwoordelijkheid in dat opzicht. Daar kan uw raad mij aan binden. Daaraan voel ik mezelf ook gebonden. De heer Teunis had het over de risico-opslag voorde gemeente Almelo. Daar ben ik al op ingegaan, maar het gaat om de risico-opslag voorde stichting. Dat is een wezenlijk verschil. Dit heb ik de heer Wiertz al geantwoord. Ook heeft de heer Teunis gewezen op de brede doelgroep. Ja, het is in de statuten verankerd dat de NUO daarvoor is. Maar we hebben wel gezegd dat we kijken op basis van individueel maatwerken we bij de intake samen met de klant beoordelen wat de beste optie is voor die klant om op een zinvolle manier een arbeidzaam leven te leiden en perspectief te hebben op ontwikkeling. De heer WIERTZ (D66): Voorzitter! De gemeente Twenterand heeft nu al gezegd dat ze niet voor die brede doelgroep gaat en haar inkoop beperkt blijft tot de Wsw en nieuw-beschut. De heer MAATHUIS (wethouder): Voorzitter! Ik verwijs terug naar mijn bijdrage. De gemeente Twenterand zal conform de contourennota invulling geven aan haar verplichtingen die voortvloeien uit de DVO.

Aanvullende diensten in het kader van de Participatiewet zullen op basis van maatwerk —dat heb ik net uitgelegd —worden ingekocht, waarbij de NUO een van de aanbieders kan zijn. Twenterand zegt, conform de contourennotitie, dat het mogelijk is dat zij op dat vlak ook zaken doet met de NUO. Mevrouw -TEN -BELDAM-(.CDA): Voorzitter!_Het_beeld ontstaat eenbeetje alsof_de gemeente Twenterand straks naar Larcom gaat. Maar feitelijk is dat niet anders dan de huidige situatie. Ze heeft nu ook niet alles ondergebracht bij Soweco. Feitelijk verschuift er niet gelijk iets. Sterker nog, er ~ie~e~ dienen zich misschien op termijn kansen aan als de DVO met Larcom afloopt, omdat Twenterand goede ervaringen heeft met Almelo en alles naar de NUO brengt. Dit is misschien wishful thinking, maar we constateren vanavond dat we wel vaker wat gedacht hebben en de werkelijkheid een andere werd. De heer MAATHUIS (wethouder): Voorzitter! Ik moet lachen, want dat zou kunnen. Ook dat wachten wij af, voordat er over een jaar of twee jaar misschien vragen komen in de raad van een raadslid dat zegt: u hebt toen dat en dat gezegd. Maar het zou kunnen. Wij gaan niet over Twenterand, want die maakt eigen keuzes. Ik voeg er een ding aan toe. U bent kenner van raadsdebatten van andere gemeenten. Ook GBT heeft zich in de uitingen in de raad op een zeer constructieve manier over de NUO uitgelaten.

Dat mag ook gezegd worden, voordat er onterecht een negatief beeld over gaat ontstaan. De heer St~teler heeft van mij een reflectie gevraagd op wat hij heeft aangedragen. Dat ga ik niet doen. Ik denk dat het niet constructief is om daarover hele betogen op te zetten. Ik heb in mijn eerste termijn aangegeven hoe het proces is verlopen, ook vanuit het college van 42 R 2106733

Twenterand. Voor ons is dat altijd uitgangspunt geweest, ook in het debat van 23 maart jl. Het is helaas begin april volledig de andere kant opgegaan. Dat is jammer, maar er was tussen het afdoen van de motie in Twenterand en het positieve besluit van het college van Twenterand geen contra-indicatie. Dat is de reden waarom het college van Twenterand de lijn heeft doorgezet. De heer ST~TELER (PVV): Voorzitter! Ik kan me niet voorstellen dat dit niet besproken is aan de bestuurstafels. Zijn de notulen van die bestuurstafels waarin gesproken is over de oprichting van de NUO en de besluiten die de verschillende colleges daarover zouden nemen, openbaar? De heer MAATHUIS (wethouder): Voorzitter! Bij vraag 2 is gevraagd naar de notulen van de AB- en DB-vergaderingen en die kan uw raad krijgen. De heer STOTELER (PVV): Voorzitter! Dan ging de beantwoording ook mij te snel. De heer MAATHUIS (wethouder): Voorzitter! Mevrouw Geerdink heeft gevraagd naar het vuur op het amendement dat zij heeft ingediend en dat op een meerderheid van de raad kon rekenen. Bij de behandeling over een aantal weken, als het raadsvoorstel door uw presidium aanhangig wordt gemaakt, kunnen we daar nader op ingaan. De minimale termijn voor een DVO is vijf jaar, maar als uw raad erop de een andere manier andere gedachten over heeft, is dat bespreekbaar. We hebben gezegd dat we de DVO op 5 jaar zetten als standaard.

Daarom doet Almelo daar ook aan mee, maar als uw raad op voorhand al langer gecommitteerd wil worden aan de NUO, is dat een keuze. Het college heeft daarover op voorhand geen uitgesproken mening. De VOORZITTER: Hiermee ronden we de tweede termijn af. Dit betekent dat de heer Wiertz de gelegenheid krijgt om een slot aan dit interpellatiedebat te praten. Als hij daarvoor bedenktijd nodig hebt, kan hij daarvoor een schorsing aanvragen en heeft hij straks het laatste woord. De heer WIERTZ (D66): Ik vraag een korte schorsing aan. Daarop schorst de VOORZITTER de vergadering. Na heropening van de vergadering spreekt de VOORZITTER als volgt: Dames en heren! Ik geef het woord aan de heer Wiertz, die op grond van het reglement van orde de slotbeschouwing toekomt. De heer WIERTZ (D66): Voorzitter! Ik dank de wethouder voorde beantwoording. Het was een hoop informatie. Voor een deel was die verhelderend en voor een deel riep die nieuwe vragen op. Wij zien graag de schriftelijke uitwerking hiervan tegemoet en de notulen die zijn toegezegd. Dan beraden we ons op wat wij daar verder mee gaan doen. De VOORZITTER: Dat vind ik een beetje ingewikkeld. U moet tot een conclusie komen. U bent tevreden met de beantwoording en met het debat. Er is niets meer om daarna over te beraden.

Het college komt separaat —dit heeft de wethouder al aangegeven —via het presidium met een nieuw voorstel over de NUO. Ik vermoed zomaar dat de hele discussie van vanavond dan nog een keer overgedaan wordt. Ik vind dat niet dienstig. U trekt nu de conclusie dat u tevreden bent met de uitkomst, punt, wat mij betreft. Want er is niets meer waarop u zich nog kunt beraden. Dan zult u op een andere manier een ingang moeten vinden. Ik maak dit punt, omdat ik dit onbevredigend vind naar de rest van de gemeenteraad. Ik breng de heer Wiertz tot een wat puntiger reactie dan waar hij ons nu de nacht mee in wil sturen. De heer WIERTZ (D66): Het is inderdaad op dit moment klaar. We kunnen natuurlijk altijd op een later moment weer vragen stellen over hetzelfde onderwerp. Dat heb ik net gezegd. Dit debat roept voor een deel weer vragen op. Wij zijn daar nu niet meerop ingegaan, maar dit kan 43 R 2106733

altijd op een later moment. De VOORZITTER: Ik hoor u zeggen: het is wat ons betreft nu klaar. De heer WIERTZ (D66): Ja. Mevrouw POL (Forum voor Rechts): U wilt de beraadslaging sluiten, maar ik bepaal toch zelf of ik me ergens over beraad of niet. De VOORZITTER: We gaan die discussie nu niet aan. Ik had een gesprek met de heer Wiertz en die is helder geweest over de uitkomst van dit interpellatiedebat. Sluiting. De VOORZITTER: Dames en heren! Ik heb u al medegedeeld dat de twee moties vreemd niet meerop de agenda staan; die komen op een ander moment terug. Ik zeg u dank voor uw geleverde bijdragen en aandacht en wens u wel thuis. De VOORZITTER sluit daarop, te 00.17 uur, de vergadering.

Gewijzigd vastgesteld door de gemeenteraad van Almelo in zijn vergadering van 14 september 2021, _.,_-.--.._......_.....___..._ De griffier,

De voorzitter,

.,

~; ~ jfry ,~ drs. K.D. Handstede

A.J. Gerritsen

44 R 2106733