Vastgesteld verslag raadsvergadering 18 december 2023 vervolg op 19 december 2023

VASTGESTELD VERSLAG Openbare raadsvergadering van maandag 18 december 2023 met voortzetting op dinsdag 19 december 2023

Voorzitter: mevrouw A.M.C.G. Schouten Griffier: mevrouw V. Hornstra

Aanwezig zijn de leden: mw. M. Biesheuvel (LA), dhr. B. Bijl (BAS), mw. J.C.L.L. Bijl-Jellema (BAS), dhr. B. Bilbal (BAS), mw. M.N. Bolte (LA), mw. C.A.M. Bouchier (GL), dhr. E. Bromlewe (GL), dhr. M. Ezhar (LA), mw. F.A. Flietstra (OPA), mw. C.H. Garcia (GL), dhr. J.E. van Gorp (D66), dhr. R.M. Haverlag (BAS), dhr. P.T. van der Heijde (SPA), dhr. J. Hoekzema (OPA), mw. A.M.P.A. de Jong (D66), dhr. F.H.J. Jonk (CDA), mw. M.A. Kardinaal (GL), mw. C.G. Kerssens (PvdA), dhr. V.H. Kloos (OPA), mw. E.C. Konijn (D66), dhr. G.P.J. Kuyper (CDA), dhr. R. van Lier (OPA), mw. S.J. Meijnen (D66), mw. S.M. Pesie (PvdD), dhr. W.J. Peters (VVD), dhr. K. Pinar (PvdD), dhr. G.W.J. Postma (BAS), dhr. J. van der Rhee (VVD), dhr. D. Rubio Borrajo (PvdA), dhr. R. Seignette (GL), dhr. S.H. Smit (D66), mw. S. Spek (SPA), dhr. R.C.M.M. van Veen (CU), mw. T. Vermeulen (VVD), dhr. M.E.R. Wiegman (VVD), dhr. R.E. Wijdoogen (SP), dhr. J.C. Wittebrood (FVD) en dhr. G.P.C.C. Zucotti (OPA).

Wethouders: dhr. R.G. te Beest, dhr. A.J. Epskamp, dhr. J. Nieuwenhuizen, dhr. C.D. Peetoom, dhr. C.C. Schouten en mw. A.J.A. van de Ven.

Afwezig is: dhr. M. de Boer (PvdA).

Later: mw. M.A. Kardinaal (GL) aanwezig vanaf 20.25 uur. dhr. R.C.M.M. van Veen (CU) aanwezig vanaf 20.25 uur.

Vertrokken: mw. S.M. Pesie (PvdD) om 22.50 uur. mw. C.G. Kerssens (PvdA) om 00.00 uur. mw. S. Spek (SPA) om 00.00 uur. dhr. R.C.M.M. van Veen (CU) om 00.00 uur.

1 Opening en mededelingen De voorzitter opent de vergadering en heet iedereen van harte welkom. De voorzitter noemt de berichten van verhindering.

o Speciaal welkom voor mevrouw Pesie die weer terug is na haar zwangerschapsverlof. o De raadsleden hebben een boek ontvangen over de historie van de gehele gemeente Alkmaar ten tijde van het Alkmaars Ontzet. o Mevrouw De Jong wordt gefeliciteerd met haar verjaardag en krijgt een boeket bloemen.

Mevrouw Bolte, nestor van de raad, bedankt traditiegetrouw de bodes, de leden van de griffie, de notulisten, de beveiligers en de cameramensen voor alle goede zorgen. Zij krijgen een mooi boeket bloemen, een leuke kaart en een cadeaubon (Noot van de notulisten: Bedankt voor de leuke attentie, zeer gewaardeerd).

2 Vaststelling agenda o Er zijn vragen ingediend voor de rondvraag (agendapunt 8). o Er is geen tweeminutendebat aangekondigd. o Er zijn twee moties ‘vreemd aan de orde de agenda’ aangekondigd (agendapunt 21 en 22).

Mevrouw Bolte (LA) stelt voor om de motie ‘Red onze scholen in de dorpen en de kernen’ naar voren te halen vanwege het feit dat er veel inwoners van Grootschermer vanavond naar de raadszaal zijn gekomen om in te spreken en om het debat over deze motie te volgen. Besloten wordt om deze motie direct na de hamerstukken te behandelen.

De agenda wordt vastgesteld met bovengenoemde aanpassing.

284

3 Ontslag en benoeming commissieleden Voorgesteld besluit 1. Met ingang van 18 december 2023 ontslag te verlenen aan mevrouw J. Kranendonk als commissielid namens de fractie VVD; 2. Met ingang van 18 december 2023 a. de heer R.J. Boots te benoemen tot commissielid van de fractie PvdD; b. mevrouw E. Endel te benoemen tot commissielid van de fractie VVD; c. de heer J.C. Hagens te benoemen tot commissielid van de fractie LA; d. mevrouw B.F.M. van der Sluijs te benoemen tot commissielid van de fractie BAS; e. de heer J. Tamis te benoemen tot commissielid van de fractie D66; f. de heer L. Lakeman te benoemen tot commissielid van de fractie OPA; g. mevrouw Y. van den Brakel Visser te benoemen tot commissielid van de fractie CDA;

Het stembureau bestaat uit; de heer Bijl, de heer Seignette en de heer Pinar.

De raad stemt in met het ontslag, op eigen verzoek, van mevrouw Kranendonk (VVD).

De heer Van Gorp, voorzitter commissie Geloofsbrieven, deelt mee dat de commissie de bescheiden heeft onderzocht en in orde heeft bevonden. Gebleken is dat alle personen aan alle door de wet gestelde vereisten voldoen. De commissie adviseert om over te gaan tot de benoeming van de commissieleden.

De heer Pinar, voorzitter van stembureau, deelt mee dat er 36 stembriefjes zijn ingeleverd en dat komt overeen met het aantal raadsleden dat aanwezig is. Alle stembriefjes zijn behoorlijk ingevuld.

Stemming 22 stemmen voor, 14 stemmen tegen de benoeming van de heer Boots. 36 stemmen voor, 0 stemmen tegen de benoeming van mevrouw Endel. 34 stemmen voor, 2 stemmen tegen de benoeming van de heer Hagens. 36 stemmen voor, 0 stemmen tegen de benoeming van mevrouw Van der Sluijs. 36 stemmen voor, 0 stemmen tegen de benoeming van de heer Tamis. 36 stemmen voor, 0 stemmen tegen de benoeming van de heer Lakeman. 25 stemmen voor, 1 stem tegen de benoeming van mevrouw Van den Brakel Visser.

De voorzitter stelt vast dat alle commissieleden benoemd kunnen worden.

Mevrouw Van den Brakel Visser en de heer Lakeman leggen de eed af. De heer Boots, mevrouw Endel, de heer Hagens, mevrouw Van der Sluijs en de heer Tamis leggen de belofte af.

De voorzitter feliciteert de nieuwe commissieleden.

4 Spreekrecht publiek De heer Van Treijen is ouder en dorpsbewoner van Grootschermer. Zijn dochter gaat iedere dag blij naar school en is zeer gesteld op haar juffen. Als ouder is de heer Van Treijen erg bezorgd en hij vindt dat er onrecht wordt aangedaan als een school, die al generaties bestaat, door een prestigekwestie, dreigt om zeep te worden geholpen. Een school die altijd goed heeft gefunctioneerd en nog steeds goed functioneert. Er is een onderbezetting van leerkrachten maar het is altijd gelukt om er een oplossing voor te vinden. Heel Amsterdam kampt met een leerkrachtentekort. Worden deze scholen ook gesloten? Is dat de oplossing? Het gaat blijkbaar niet om de jonge kinderen die een fijne school hebben. Kinderen, die allemaal lopend of op de fiets naar school kunnen. Wat gebeurt er met deze kinderen? Wat als ouders van deze kinderen voor een andere school kiezen en de kinderen hun vriendjes en vriendinnetjes kwijt raken? Het is verdrietig. Grootschermer is de dupe van de belangen van de ISOB. De ISOB lijkt zich er niets van aan te trekken, ze tonen geen empathie en schuiven de ideeën van de ouders aan de kant. Ouders voelen zich niet gehoord en machteloos. De heer Van Treijen is zeker niet tegen een fusie maar de plannen vanuit ISOB, die er nu liggen, zijn niet haalbaar. De school in Driehuizen zit nu al vol en er is geen ruimte om uit te breiden.

Er is geen veilige plek om kinderen te halen en te brengen. De heer Van Treijen doet een oproep om de school te behouden.

285

De heer Schokker, is vertegenwoordiger van de dorpsraad Zuidschermer en heeft de MR de afgelopen maanden geadviseerd. Het dorp heeft een actief verenigingsleven maar toch maakt de heer Schokker zich zorgen over de leefbaarheid in het dorp. De dorpsbewoners zijn een week voor de Herfstvakantie op de hoogte gesteld van de stichting Bosse dat men voornemens was om de school in Zuidschermer per 1 januari 2024 te sluiten. Ondanks gesprekken met de wethouders Te Beest en Nieuwenhuizen heeft men het tij niet weten te keren. De Sint Michaëlschool zal halverwege het schooljaar sluiten. Het is een ad hoc besluit waarbij niet nagedacht is over de gevolgen voor de kinderen, de ouders en het dorp. Er is aan alle redelijkheid en billijkheidcriteria voorbij gegaan. Is dit besluit in het belang van de kinderen, de ouders en het dorp? Is het dorp straks nog aantrekkelijk voor jonge gezinnen? Wat gebeurt er als de cohesie tussen de leeftijdsgenoten er straks niet meer is? De heer Schokker verwacht niet dat de saamhorigheid en leefbaarheid er beter op wordt. Ook de basisschool in Grootschermer wordt met sluiting bedreigd. Geen van de omliggende scholen heeft plek om alle kinderen van deze twee scholen een plek te bieden. In het coalitieakkoord staat dat de basisscholen in de dorpen behouden blijven. In Zuidschermer is het dus niet gelukt.

De gemeente gaat niet over het onderwijs maar wel over de onderwijslocaties. Men zou verwachten dat deze locatie beschikbaar gesteld worden waar de vraag is. Mocht het zover komen dat de school in Grootschermer ook sluit, dan zou dat betekenen dat er in een verzorgingsgebied van bijna 3500 Hectare, 30% groter dan de hele stad Alkmaar, 1 school open blijft (de school in Driehuizen). Deze school is veel te klein om alle kinderen in het verzorgingsgebied te huisvesten. De heer Schokker sluit zich aan bij de woorden van de heer Van Treijen over de bereikbaarheid. Het is een wonderlijke situatie dat een school met minder kinderen in de basisschoolleeftijd open blijft terwijl scholen in de dorpen met meer basisschoolleerlingen moeten sluiten. Ouders zullen moeten uitwijken naar verder gelegen scholen. De heer Schokker vraagt de raad om haar verantwoordelijkheid te nemen.

De heer Bouw spreekt namens de dorpsraad Grootschermer. DUO heeft een prognose opgesteld voor de W.J. Driessenschool. Tot het jaar 2042 komt de W.J. Driessenschool niet in de gevarenzone voor wat betreft de opheffingsnorm. De school krijgt dit jaar een half miljoen euro aan Rijksbijdragen. De heer Bouw verwijst naar de wet die als doel heeft om kleine scholen te stimuleren en levensvatbaar te houden. De W.J. Driessenschool heeft nog nooit in haar geschiedenis een aantekening gekregen van de Onderwijsinspectie. De IEP-score is de afgelopen jaar 84,81. Het landelijk gemiddeld ligt op 80. Het onderwijs is dus prima. Het tevredenheidsonderzoek onder ouders heeft een cijfer 8 opgeleverd. De heer Bouw verwijst naar het onderzoek ‘Dorpsschool of Leerfabriek’. Schaalgrootte heeft geen invloed op de kwaliteit en de werkdruk. De werkdruk op een kleine school is niet zwaarder maar anders. Kleine scholen kunnen met elkaar sparren over de uitdagingen waar ze tegenaan lopen. Er is dus geen sprake van professioneel isolement. Er wordt een enorme groei van leerlingen verwacht in het basisonderwijs in de periode 2025-20241. Er is een groot project gestart in Alkmaar voor de leefbaarheid en vitaliteit van de dorpen. Onderwijs is een van de voorzieningen waar onderzoek naar wordt gedaan.

Het kan toch niet zo zijn dat er, lopende het project, een onomkeerbaar besluit wordt genomen om een school te sluiten. De bewoners zijn verheugd dat het college een raadsinformatiebrief heeft toegezonden aan raad en hebben er vertrouwen in dat het college het proces op een goede manier zal begeleiden.

De heer Zijlstra is ouder en dorpsbewoner van Grootschermer. Hij heeft zelf ook op de W.J. Driessenschool gezeten en heeft zich in een vrije en veilige omgeving kunnen ontwikkelen. Hij heeft het geluk gehad om, samen met zijn vrouw, een woning in Grootschermer te kunnen kopen. Ook het echtpaar Zijlstra wil hun kinderen laten opgroeien in een vrije, veilige en landelijke omgeving. De kinderen kunnen op hun eigen tempo leren en zich verder ontwikkelen. De kinderen worden echt gezien en gaan iedere dag met enorm veel plezier naar school. Er is een goed contact met de vaste leerkrachten. Leerkrachten die er bewust voor hebben gekozen om les te geven op een kleine dorpsschool. De school is het kloppend hart van Grootschermer. Alle kinderen spelen, na schooltijd en in het weekend met elkaar. Door een fundraisingactie is er 20.000 euro opgehaald om het schoolplein te vernieuwen en te vergroenen. Bij de fusie met de gemeente Alkmaar hebben de bewoners zich afgevraagd of er wel echt gekeken zou worden naar de behoeften van de dorpen. Er is toen afgesproken dat ieder dorp een eigen basisschool behoudt. Gelukkig zijn er nog steeds raadsleden die voor deze belangen opkomen. Dat geeft de inwoners vertrouwen.

De heer Wind spreekt namens de dorpsraad Grootschermer. Er is veel onderzoek gedaan naar de positie van kleine scholen. Leerlingen, ouders, dorpsbewoners en leerkrachten willen erg graag dat

286

deze school in Grootschermer open blijft. Er wordt goed onderwijs gegeven en de kinderen worden er gelukkig. Het leerlingenaantal zit boven de opheffingsnorm. De school heeft geen financiële problemen. Het enige probleempje is dat er 1 leerkracht tekort is. Is dat een reden om de school te sluiten? Er is al drie jaar ophef, drie jaar geleden begon ISOB al met de fusieplannen. Al drie jaar horen de leerkrachten dat de W.J. Driessenschool niet goed presteert. Dit heeft een enorme impact op de leerkrachten. De school heeft eigenlijk 470.000 euro tegoed om de school op te knappen. De ISOB schuift dit bedrag ieder jaar weer door, achter de rug van de MR om. De heer Wind roept de gemeenteraad op om de ISOB ter verantwoording te laten roepen en gebruik te maken van de potentie van deze school. De gemeenteraad stelt de Raad van Toezicht van de ISOB aan. Is het geen tijd om met de RvT in gesprek te gaan? Wellicht kan de gemeente een signaal afgeven en de opheffingsnorm verlagen naar 23 (hoewel de W.J. Driessen ruim boven de opheffingsnorm zit).

5 Vaststellen verslag van de raadsvergadering d.d. 23 november 2023 Het verslag is ongewijzigd vastgesteld.

6 Lijst van ingekomen stukken De lijst van ingekomen stukken is vastgesteld.

7 Aangenomen nog openstaande moties Er zijn geen op- of aanmerkingen op de nog openstaande moties.

8 Rondvraag Mevrouw Garcia (GL) stelt vragen, mede namens de PvdA, over de W.J. Driessenschool in Grootschermer en de Sint Michaëlschool in Zuidschermer. Deelt de wethouder de mening van GL/PvdA dat het open houden van kleinere scholen in de dorpen bijdraagt aan de leefbaarheid van de dorpen? Het college heeft contact met de schoolbesturen van ISOB en Blosse. De vraag is op welk moment het college ook contact heeft gehad met de inwoners en/of ouders. En wat is de uitkomst van het contact? De gemeente komt met een procesvoorstel richting de schoolbesturen, schoolteams, ouders en overige belanghebbenden. Wat is de insteek van het procesvoorstel en welke termijn staat er voor? Kan de wethouder toezeggen de raad actief te informeren over de voortgang van het overleg met alle belanghebbenden. De heer Haverlag (BAS) stelt vragen over hetzelfde onderwerp. Vraagt de wethouder om duidelijkheid te verschaffen over de W.J. Driessenschool in Grootschermer. Blijft de school wel of niet open? En wat gaat de wethouder eraan doen om de school open te houden? En is er wel voldoende plek voor leerlingen uit Zuidschermer bij de dichtbij zijnde scholen? De heer Van Lier (OPA) zegt dat er eerder gedoe is geweest met een RvT en een schoolbestuur.

Zou ISOB in de gemeenteraad kunnen komen uitleggen waar men mee bezig is? Wethouder Nieuwenhuizen zegt dat het college heel goed begrijpt dat dit onderwerp emoties oproept. Het gaat niet alleen maar over de school maar ook over de leefbaarheid van een dorp. Het college deelt zeker de mening dat het openhouden van de scholen bijdraagt aan de leefbaarheid. Een school is een enorme belangrijke voorziening, niet alleen om te leren maar ook om elkaar te ontmoeten. Kinderen bouwen een band met elkaar op die belangrijk is voor de rest van hun leven. Het college heeft contact gehad met inwoners en houdt ook contact met de inwoners. Het college spant zich maximaal in als het gaat om het openhouden van scholen in alle dorpen die bij Alkmaar horen. Er wordt geprobeerd om de communicatie te verbeteren tussen de ouders en de schoolbesturen door middel van een procesbegeleider. Het college gaat eerst het gesprek aan met de stichtingen ISOB en Blosse om te kijken welke mogelijkheden er zijn. De scholen hebben te kampen met een enorm tekort aan leerkrachten. Het kan genuanceerd worden met wat werkdruk inhoudt op een kleine school en op een grote school. Er is een tekort van 6.000 leerkrachten. Dit tekort wordt niet alleen gevoeld door deze schoolbesturen maar ook door andere schoolbesturen.

Er ligt een verantwoordelijkheid van het college om, samen met de schoolbesturen, te kijken hoe er zoveel mogelijk leerkrachten naar de gemeente Alkmaar komen. Het college zal de raad actief op de hoogte houden via raadsinformatiebrieven. Er wordt op logische momenten in het proces een terugkoppeling gegeven. De wethouder kan nu geen duidelijkheid geven over het open houden van de W.J. Driessenschool want hij is gebonden aan de bevoegdheden die een college heeft. Een college kan zich maximaal inspannen richting schoolbesturen en als het gaat om dorp en schoolbestuur maar uiteindelijk is het de verantwoordelijkheid van een schoolbestuur om de afweging te maken. Een college kan een schoolbestuur wel aanspreken. Deze rol wordt opgepakt door het college. Op dit moment is er voldoende plek op de dichtbij zijnde scholen al is het wel schipperen als de Sint Michaëlschool sluit.

287

Het college maakt zich zorgen over het toekomstbeeld hoe men zorgt dat het ook een prettige school blijft. De heer Van Lier (OPA) zegt dat OPA een brief heeft gelezen van het ISOB waarbij het gevoel is dat de verantwoordelijkheid bij de gemeente wordt neergelegd. De vraag is of dit gevoel ook bij het college leeft. Wethouder Nieuwenhuizen benadrukt dat de verantwoordelijkheid uiteindelijk bij de scholen ligt. Scholen moeten op tijd een melding doen van een voornemen tot sluiting. Op basis daarvan kan het college met schoolbesturen in gesprek. Als het niet op het juiste moment gebeurt, dan heeft men een ander gesprek.

Mevrouw Garcia (GL) vraagt om een toezegging dat, als het college met de schoolbesturen gesproken heeft en de raad eventueel aan zet kan zijn en de schoolbesturen kan uitnodigen, dat de raad bericht krijgt als het moment daar is. Wethouder Nieuwenhuizen zegt dat het voor het college belangrijk is om de raad op de hoogte te houden op momenten dat de raad het verschil zou kunnen maken. Het college komt er via een raadsinformatiebrief op terug en wellicht ook op een andere wijze.

De heer Kloos (OPA) stelt vragen over de wielerbaan ook namens de fractie van BAS. Is het college voornemens om, op welke manier dan ook, de wielerbaan te gaan sluiten. Hoe strookt het met de eerdere besluitvorming in de raad? Is het juist dat het college in overleg is met het Dalton College om mogelijk in de wielerbaan een sportvoorziening voor scholen te realiseren? Er is een petitie ingediend door inwoners om ervoor te zorgen dat de wielerbaan niet gesloten wordt. Het verzoek is om zo spoedig mogelijk met betrokkenen in overleg te gaan over de gang van zaken. En kan het college vertellen wanneer de raad geïnformeerd is? Als de raad niet geïnformeerd is, dan strookt het niet met de actieve informatieplicht. Wethouder Peetoom zegt dat er op 12 juli jl. antwoorden gegeven zijn door het college op raadsvragen over de outdoor bike experience. In deze beantwoording stond de huidige stand van zaken. Het is absoluut nog niet zover dat de wielerbaan voornemens is om te sluiten. Er is een raadsbesluit genomen om voor een renovatie plus scenario te gaan. Dit raadsbesluit kwam financieel niet uit. Begin 2024 komt het college met een aantal scenario’s naar de raad na de participatie met gebruikers. Het college is zich wel aan het herbezinnen aangezien het financieel niet uit kan. De wethouder herkent niet dat hij met het Dalton College in gesprek zou zijn, wel met het Horizon College.

Dit was ook meegenomen in het renovatie plus scenario, het opleiding van sportleraren voor de toekomst. De raadsbrief over de participatie is bijna klaar, de verwachting is dat de brief in de eerste week na het kerstreces aan de raad wordt toegezonden. De heer Kloos merkt op dat de antwoorden van 12 juli niet in Notubiz staan. De wethouder mailt de antwoorden zo dadelijk aan OPA. De initiatiefnemer van de petitie heeft de wethouder waarschijnlijk al gesproken en de projectleider gaat met alle initiatiefnemers in gesprek.

De heer Rubio Borrajo (PvdA) vraagt een schorsing aan voor de behandeling van de motie ‘Red onze scholen in de dorpen en de kernen’.

De heer Pinar (PvdD) stelt een vraag over het openbaar maken van de agenda van het college in de geest van de WOO. Waarom worden de agenda’s niet meer vooraf openbaar gemaakt? En is het college bereid om de agenda’s voortaan wel weer openbaar te maken. Wethouder Van de Ven zegt dat het college niet precies heeft kunnen achterhalen waarom de agenda’s niet meer gepubliceerd worden. Begin 2024 zullen de vastgestelde agenda’s voor de collegevergaderingen weer openbaar worden gemaakt.

De voorzitter draagt het voorzitterschap over aan de heer Seignette aangezien zij de volgende twee vragen zal beantwoorden. Zij schorst de vergadering voor enkele momenten.

De waarnemend voorzitter, de heer Seignette, heropent de vergadering en geeft het woord aan de heer Van der Rhee.

De heer Van der Rhee (VVD) stelt een vraag over de spreidingswet en het standpunt van burgemeesters. Op 14 december is er een brief uitgegaan namens de VNG, het IPO en het veiligheidsraad over de Tweede Kamer motie in het kader van de spreidingswet. De ondertekenaars zouden voorstander zijn van de uitvoering van de spreidingswet. De VVD stelt vragen over het proces.

288

Met welk mandaat, vanuit de gemeenteraden, stelt het Veiligheidsberaad dit? En is de burgemeester, als lid van het veiligheidsberaad, hierover geconsulteerd? Zo ja, mag de VVD dan aannemen dat de ondertekening ook namens de burgemeester is? Zo niet, wat gaat de burgemeester er dan aan doen? Zo ja, met welk democratisch mandaat heeft de burgemeester het dan namens Alkmaar gedaan? Burgemeester Schouten zegt dat er inderdaad een brief is gestuurd. Deze brief staat niet op zichzelf. Sinds maart 2022 dringt het veiligheidsberaad aan op een structurele oplossing voor de problemen in de asielketen en een evenredige verdeling van de last. De reden waarom het veiligheidsberaad ervoor pleit is dat men op dat moment in een zogenaamde landelijke asielcrisis zat. De veiligheidsregio’s waren aan zet om ervoor te zorgen dat er een crisisnoodopvang gecreëerd werd. Het veiligheidsberaad wilde dit niet meer en heeft gepleit voor een structurele oplossing waarbij de gemeenteraden weer aan zet zijn. Er is een bestuurlijk akkoord gesloten tussen de Provincies, de Rijksheren, de VNG en het Rijk waar de spreidingswet een onderdeel van was. Dat is de basis van de gemeenschappelijke brief. De burgemeester begrijpt dat de VVD de brief politiek duidt. Er staat ook in de brief om het besluit vooral bij de Eerste Kamer te laten. Gemeenten en Provincies denken dat het haalbaar moet zijn.

Het veiligheidsberaad heeft geen formele rol in de wetgeving ten aanzien van de spreidingswet. Het veiligheidsberaad is terughoudend in het reageren op de inhoud maar pleit wel voor een effectief instrumentarium. De burgemeester is er niet, als persoon, op geconsulteerd. De brief is opgesteld door de voorzitters van de diverse gremia. De heer Van der Rhee leest duidelijk dat de ondertekenaars voorstander zijn van de uitvoering van de spreidingswet zonder dat er over besloten is in de Eerste Kamer. Wat de VVD betreft is dat een politieke stellingname van het veiligheidsberaad. Is de burgemeester van plan om ruzie te maken in het veiligheidsberaad aangezien ze niet persoonlijk geconsulteerd is? Burgemeester Schouten zegt dat ook in de brief staat dat ook de gemeenten (via de VNG) en de Provincie de brief onderschrijft. De burgemeester leest de brief zoals de oproep die steeds in het veiligheidsberaad is gedaan. Er is een noodzaak om afspraken te maken om te zorgen dat men niet in crisis komt. De burgemeester zegt toe contact op te nemen met de voorzitter van het Veiligheidsberaad om deze feedback van de VVD met hem door te nemen. Het is niet de bedoeling om de snelheid uit het proces te halen. De heer Van der Rhee begrijpt dat de burgemeester de voorzitter van het veiligheidsberaad niet publiekelijk wil afvallen.

Het gaat, wat de VVD betreft, niet alleen om snelheid maar ook om zorgvuldigheid. De heer Kloos (OPA) vraagt of de burgemeester het met OPA eens is dat een uitspraak over de spreidingswet per definitie politiek is gezien het feit dat het zo gevoelig ligt in Nederland. Burgemeester Schouten is het daarmee eens. De heer Kloos vraagt of de burgemeester de wethouders in het college over haar standpunt heeft geconsulteerd? Zo ja, dan is OPA benieuwd wat het standpunt van het college is. Burgemeester Schouten vindt het jammer dat er op deze manier naar gekeken wordt aangezien er een groot maatschappelijk probleem op te lossen is. De gevoeligheid maakt het lastiger. De burgemeester zit er niet op te wachten dat zij een crisismandaat krijgt. De burgemeester heeft het niet met het college besproken omdat, in haar beleving, er geen nieuw standpunt is ingenomen. Het standpunt van het veiligheidsberaad is al sinds maart 2022 dat er een goed instrumentarium moet komen. De heer Kloos wijst erop dat de wereld fundamenteel veranderd is sinds maart 2022. Waar is voor de burgemeester de democratische legitimatie om dit soort besluiten te nemen? Burgemeester Schouten zegt dat het veiligheidsberaad geen besluitvormend orgaan is. De brief is ook niet bedoeld als een besluit.

De heer Rubio Borrajo (PvdA) is in de veronderstelling dat de rol van de burgemeester in het veiligheidsberaad is, de voorzitter van de veiligheidsregio, en in deze rol geen verantwoording hoeft af te leggen aan de gemeenteraad. Burgemeester Schouten zegt dat de voorzitter van de veiligheidsregio verantwoording aflegt aan alle gemeenteraden en dus ook aan de raad van Alkmaar. Als men in grip 4 of 5 komt, dan is er een direct lijn. Mevrouw Kardinaal (GL) vraagt of de burgemeester van mening is dat de gemeenteraad over de spreidingswet gaat? Burgemeester Schouten denkt niet dat de gemeenteraad over de spreidingswet gaat. De wet ligt nu bij de Eerste Kamer.

De ingediende rondvraag door de heer Pinar komt te vervallen.

289

De waarnemend voorzitter schorst de vergadering om de voorzittersrol weer over te dragen aan burgemeester Schouten.

Hamerstukken

9 Raadsvoorstel Bestemmingsplan Kennemerstraatweg 10-16 Alkmaar Stemverklaring de heer Wittebrood (FVD) stemt enorm voor dit raadsvoorstel. FVD is blij dat er eindelijk iets moois gebouwd wordt in Alkmaar dat over twintig jaar ook nog mooi is.

Het raadsvoorstel is, zonder beraadslaging, unaniem aangenomen.

10 Raadsvoorstel Bestemmingsplan Haviksdijkje 6 Het raadsvoorstel is, zonder beraadslaging, unaniem aangenomen.

11 Raadsvoorstel Bestemmingsplan Oostgraftdijk 92a Het raadsvoorstel is, zonder beraadslaging, unaniem aangenomen.

12 Raadsvoorstel begrotingswijziging 2023 Wet Energietoeslag Het raadsvoorstel is, zonder beraadslaging, unaniem aangenomen.

13 Raadsvoorstel Nota gebied overstijgende voorzieningen Het raadsvoorstel is, zonder beraadslaging, unaniem aangenomen.

De voorzitter schorst de vergadering tot 21.07 uur.

Bespreekstukken

21 Motie: Red onze scholen in de dorpen en de kernen

Mevrouw Bolte (LA) licht de onderstaande motie toe.

De gemeenteraad van Alkmaar in vergadering bijeen op 18 december 2023 Constaterende dat: • tijdens de fusie in 2015 tussen Alkmaar, Schermer en Graft/De Rijp beloofd is dat elk dorp en elke kern een eigen basisschool behoudt; • dat de basisscholen in de dorpen en kernen niet vallen onder de Alkmaarse onderwijskoepels; • dat het voortbestaan van de scholen in de dorpen en kernen ernstig onder druk staat; Overwegende dat: • het voor de hand liggend is te bekijken of de scholen kunnen worden ondergebracht bij de Alkmaarse onderwijskoepels, al dan niet als zelfstandige school of als dependance; Verzoekt het college: 1. in overleg met zowel de onderwijskoepels waar de scholen in de dorpen en de kernen onder vallen, als met de Alkmaarse onderwijskoepels, te bespreken wat er nodig is om de scholen voor sluiting te behoeden; 2. op een passend moment de onderwijskoepels met de raad in gesprek te laten gaan; 3. het resultaat van dit overleg voor te leggen aan de gemeenteraad.

En gaat over tot de orde van de dag.

Ondertekend door: M. Bolte (LA), J.C. Wittebrood (FVD), W. Peters (VVD), S. Spek (SPA), R. Wijdoogen (SP), K. Kerssens (PvdA), C. Garcia (GL), K. Pinar (PvdD), R. van Lier (OPA), S. Meijnen (D66)

De heer Wittebrood (FVD) bedankt de insprekers die met hart en ziel hebben ingesproken. De school is enorm belangrijk voor het dorpsgevoel. FVD dient de motie heel graag mede in.

290

Mevrouw Spek (SPA) sluit zich aan bij de woorden van de voorgaande sprekers. SPA is enorm blij met deze motie.

De heer Peters (VVD) zegt dat het gaat om de essentie; de leefbaarheid, de weerbaarheid en het gezonde voortbestaan van de dorpen en kernen. De VVD vindt het belangrijk dat de kernvoorzieningen in stand worden gehouden. De VVD roept het college op om alles uit de kast te halen en te knokken voor het behoud van de scholen.

Mevrouw Meijnen (D66) zegt dat de insprekers duidelijk hebben gemaakt hoe belangrijk de scholen zijn voor de dorpen. D66 vindt het belangrijk dat kinderen goed onderwijs krijgen in hun eigen dorp of wijk. Het college heeft al toegezegd zich sterk te maken voor het behoud van de school.

De heer Rubio Borrajo (PvdA) wijst erop dat het dictum ertoe dient om regie bij de gemeenteraad te houden zonder het bestuurlijke proces te willen dwarsbomen. De raad wil in gesprek met de onderwijskoepels, de raad neemt de bewoners van de dorpen serieus.

De heer Van Lier (OPA) heeft al gevraagd waar het ISOB nu eigenlijk mee bezig is. OPA stelt de RvT en het bestuur van ISOB alvast de vraag of er nog gehandeld wordt in het belang van de leerlingen of is het slechts organisatiebelang.

De heer Haverlag (BAS) zegt dat BAS de motie ook van harte ondersteunt. De voorzieningen in de dorpen moeten op peil blijven en BAS verwacht dat het college zich er maximaal voor zal inspannen.

De heer Jonk (CDA) zegt dat het CDA deze motie ook van harte zal ondersteunen. Het CDA heeft artikel 42 vragen gesteld.

De heer Wijdoogen (SP) verwijst naar de belofte die is gedaan dat er geen voorzieningen uit de dorpen mogen verdwijnen. De SP sluit zich aan bij de woorden van de insprekers. Als voorzieningen worden weggehaald uit een dorp dan wordt het een krimpgebied. De SP dient de motie mede in.

De heer Van Veen (CU) is blij met de eensgezindheid ten aanzien van dit onderwerp. De CU hoopt dat de wethouder, samen met de schoolbesturen, tot een passende oplossing komt aangezien er geen reden is tot sluiting.

De heer Pinar (PvdD) vindt dat er genoeg gezegd is. De PvdD bedankt de inwoners voor hun betrokkenheid.

Reactie van het college Wethouder Nieuwenhuizen heeft bij de beantwoording van de gestelde vragen tijdens de rondvraag al het een en ander gezegd over de inzet van het college. Het gaat over kwalitatief goed onderwijs zo dicht mogelijk bij de kinderen. Niet alleen in overdrachtelijke, maar ook in fysieke, zin. College en raad hebben elkaar nodig om ervoor te zorgen dat de voorzieningen in de dorpen gehandhaafd blijven. Of het proces van de Sint Michaëlschool nog terug te draaien is, weet de wethouder niet aangezien er een definitief besluit is genomen door het schoolbestuur. De wethouder vindt het heel treurig. Mevrouw Bolte (LA) vraagt of de wethouder toch nog een poging willen doen om het bespreekbaar te maken. Het zou wel heel verdrietig zijn voor deze school, als het college voor de andere scholen, die met sluiting worden bedreigd, wel resultaat bereikt maar niet voor de Sint Michaëlschool. Wethouder Nieuwenhuizen ziet, samen met wethouder Te Beest, een proces voor ogen om te kijken wat er nodig is voor het hele gebied. Het is belangrijk dat, als een schoollocatie wordt teruggegeven, dat het college er niet direct een andere bestemming aan geeft. In technische zin is deze motie overbodig, gelet op alle toezeggingen van het college maar de motie wordt tegelijkertijd vanuit het hart omarmd door de wethouder.

De motie is unaniem aangenomen.

14 Raadsvoorstel vestigen gemeentelijk voorkeursrecht 'Oostrand'

De heer Rubio Borrajo (PvdA) dient een amendement in namens de fracties van GL/PvdA en geeft een toelichting. De GL/PvdA vraagt zich af welk belang er wordt behartigd.

291

AMENDEMENT De gemeenteraad van Alkmaar in vergadering bijeen op 18 december 2023 Beslispunt 3 van het voorgestelde besluit luidende “Aan te wijzen op basis van artikelen 2 en 5 Wvg voor de duur van drie jaren als percelen waarop de artikelen 10 tot en met 15, 24 en 26 van de Wvg van toepassing zijn, de percelen, zoals aangegeven op de bij dit besluit behorende en als zodanig gewaarmerkte kadastrale tekeningen met nummers TK-30405074-05, TK-30405074-06, TK-30405074-07 en TK-30405074-08 en perceel lijst met nummer PL-30405074-02, inhoudende de kadastrale aanduiding van de in de aanwijzing opgenomen percelen, hun grootte, alsmede de namen van de eigenaren en de rechthebbenden op de daarop rustende beperkte rechten, één en ander volgens de openbare registers van het Kadaster per 4 oktober 2023.” Te wijzigen in het volgende beslispunt 3 “Aan te wijzen op basis van artikelen 2 en 5 Wvg voor de duur van drie jaren als percelen waarop de artikelen 10 tot en met 15, 24 en 26 van de Wvg van toepassing zijn, het perceel, zoals aangegeven op de bij dit besluit behorende en als zodanig gewaarmerkte kadastrale tekening met nummer TK- 30405074-08 en perceel lijst met nummer PL-30405074-02, inhoudende de kadastrale aanduiding binnen Sector C (kadastrale gemeente Oudorp) van de in de aanwijzing opgenomen percelen (te weten: C 445, C 447 en C 479), hun grootte, alsmede de namen van de eigenaren

en de rechthebbenden op de daarop rustende beperkte rechten, één en ander volgens de openbare registers van het Kadaster per 4 oktober 2023.”

TOELICHTING Bij de fusie van de voormalige gemeente Graft-De Rijp en Schermer met de gemeente Alkmaar is in de fusieafspraken opgenomen dat er geen woningbouw zal worden gerealiseerd in de landelijke polders. Hoewel alle partijen het belang van woningbouw erkennen, zijn zij zich er ook van bewust dat de fusieafspraken dienen te worden gerespecteerd en dat voor de 66 hectare binnen de Sectie X (kadastrale gemeente Schermer) conform fusieafspraken geen grondslag is voor realisatie van woningbouw. Zoals opgenomen in het coalitieakkoord zal er in samenspraak met de dorpen een actuele dorpenvisie worden opgesteld. In die visie komt naast wonen, werken en bereikbaarheid ook het sociale en culturele leven aan de orde. Onderdeel van de dorpenvisie en de samenspraak met dorpen en hun dorpsraden, zal een onderzoek naar de behoefte aan woningbouw zijn om de leefbaarheid te continueren. Momenteel hebben de genoemde percelen binnen Sectie X (kadastrale gemeente Schermer) de bestemming agrarisch en water. Alvorens over kan worden gegaan tot een nieuwe bestemming binnen Sectie X (o.a. wonen, bedrijf, water, groen en verkeer) dient de bestemming hierop te worden aangepast. De gemeenteraad heeft hierin altijd de laatste stem en dus volledige regie.

Gezien de omvang van het totale gebied in het initiële raadsvoorstel (88 hectare) gaat het mogelijk om tientallen miljoen euro’s die nodig zullen zijn voor het kopen van de aangeboden percelen. Door het Wvg enkel te vestigen op een kwart van de percelen, te weten de 22 hectare binnen Sectie C (kadastrale gemeente Oudorp) zal ook de financiële impact en het risico voor de gemeente Alkmaar worden verkleind.

Ondertekend door: C.A.M. Bouchier (GL), D. Rubio Borrajo (PvdA), J.C. Wittebrood (FVD)

Mevrouw Bolte (LA) wijst erop dat de gemeente in deze situatie gekomen is doordat de Provincie een rapport heeft laten opmaken om te kijken wat er mogelijk is in het kader van ‘straatje erbij’. Waarom spreekt de PvdA/GL dan over ‘paniekvoetbal’? De heer Rubio Borrajo (PvdA) heeft het rapport beschouwd als een eerste inventarisatie waarbij een aantal plekken zijn geïdentificeerd met een potentie tot woningbouw. De hele gemeenteraad maakt zich sterk voor woningbouw en weet heel goed waar men wil bouwen. PvdA/GL heeft voorbeelden genoemd. Mevrouw Bolte zegt dat de gemeenteraad weet waar men wil bouwen maar ook waar men niet wil bouwen. Ook is bekend welke afspraken er zijn gemaakt. Wat is er op tegen om het Schermerdeel van de Oostrand te beschermen? De heer Rubio Borrajo zegt dat dit juist de kern is van zijn betoog. Als men er niet wil bouwen als gemeente, dan gaat de gemeenteraad geen bestemmingsplan wijzigen. Dan hoeft men er geen Wvg op te zetten. Er zijn tal van bezwaren denkbaar bijvoorbeeld ten aanzien van de mobiliteit, natuurwaarden. Bovendien zijn er fusieafspraken dat dit gebied open zal blijven. De gemeente heeft al regie want bepaalt wat er wel of niet gebouwd gaat worden. Dit soort openbare debatten helpen enorm bij speculatie. De heer Hoekzema (OPA) constateert dat PvdA/GL een amendement indient op

292

een raadsvoorstel waar men het niet mee eens is. Waarom dienen fracties het amendement in als ze ook gewoon tegen kunnen stemmen. De heer Rubio Borrajo dient een amendement in als constructieve oppositie. De afspraak is dat er binnen de ring gebouwd kan worden. Het deel aan de Oostrand, aan de kant van de stad Alkmaar, grenst al aan bebouwd gebied. Mevrouw Bolte (LA) zegt dat het moment nu is om Wvg op te leggen. De heer Rubio Borrajo vraagt zich af waar de angst (de urgentie) vandaan komt. PvdA/GL dringt aan op het eerlijke verhaal richting de inwoners. Mevrouw Bolte constateert dat PvdA/GL het deel van de Oostrand, dat in de voormalige gemeente Schermer ligt, vogelvrij heeft verklaard. De heer Rubio Borrajo wil dit deel juist uitsluiten van de Wvg en van een bestemmingsplanwijziging tot nader orde. Het gaat de PvdA/GL juist om het beschermen van dit gebied. De heer Pinar (PvdD) vraagt of de raad, in een latere fase, toch tot de conclusie kan komen om alleen aan de binnenkant van de ring te bouwen. De heer Rubio Borrajo wijst op de fatale termijnen binnen de Wvg op basis waarvan het college moet komen met een structuurvisie. De heer Hoekzema (OPA) vraagt wat nu de bezwaren zijn als de Omgevingsvisie nog wordt gemaakt. De raad bepaalt toch wat er met het gebied gaat gebeuren. De heer Rubio Borrajo zegt dat het te maken heeft met bestuurlijke consistentie.

De Wvg is een van de zwaarste bestuurlijke instrumenten die men kan inzetten. Het grijpt in op een vrije markt. College en raad moeten er prudent mee omgaan. De goede grondslag ontbreekt.

Mevrouw Bolte (LA) zegt dat er een essentieel verschil is tussen het amendement en de motie, die door LA wordt ingediend. Het gaat om het deel Oostrand dat in de Schermer ligt. LA heeft, via de griffie, juridisch advies ingewonnen. LA licht de motie toe.

Mevrouw Konijn (D66) is het eens met het betoog van LA. D66 wil de motie graag steunen als bij de tweede bullit ook Oudorp wordt toegevoegd in de peiling. Mevrouw Bolte zegt dat het zeker mogelijk is. De fractie van OPA heeft al een voorstel gedaan.

MOTIE De gemeenteraad van Alkmaar in vergadering bijeen op 18 december 2023 Constaterende dat: • het college op 17 oktober 2023 heeft besloten tot het toepassen van de Wet voorkeursrecht gemeenten op de locatie ‘Oostrand’ te Alkmaar; • in 2015 afspraken zijn gemaakt over de bestemming van dit gebied tijdens de fusie van de gemeente Schermer en Graft-De Rijp met de gemeente Alkmaar. Overwegende dat: • het gebied ten oosten van de provinciale weg N242 tot de voormalige gemeente Schermer behoorde; • in het fusiedocument van 2015 uitdrukkelijk vermeld staat dat het polderlandschap open moet blijven; • een referendum hierover, alleen te houden onder de inwoners van de voormalige gemeente Schermer, niet mogelijk is; • in het raadsvoorstel participatie door de inwoners van de voormalige gemeente Schermer ontbreekt. Verzoekt het college: 1. alvorens tot toewijzing bestemming van het gebied oostzijde Oostrand over te gaan, een inwonerspeiling uit te voeren bij de inwoners en de dorpsraden van de voormalig gemeente Schermer over het gebied Schermer, en hierbij te vragen welke bestemming van dit gebied de voorkeur heeft, rekening houdende met de afspraken in het fusiedocument; 2.

alvorens tot toewijzing bestemming van het gebied westzijde Oostrand over te gaan, een inwonerspeiling uit te voeren bij de inwoners en de wijkraden van Oudorp over het westelijk gebied gelegen aan de N242, en hierbij te vragen welke bestemming van dit gebied de voorkeur heeft; 3. de gemeenteraad te betrekken bij het opstellen van deze inwonerspeiling; 4. de resultaten van deze inwonerspeiling leidend te laten zijn bij nadere toewijzing van de bestemming van dit gebied; 5. deze peiling uit te voeren voor 1 juni 2024, en de gemeenteraad hierover op een zo kort mogelijke termijn terugkoppeling te geven. En gaat over tot de orde van de dag.

Ondertekend door: M. Bolte (LA), B. Bijl (BAS), E. Konijn (D66)

293

De heer Wittebrood (FVD) is mede-indiener van het amendement en is het ook eens met de motie. Voor FVD wegen de fusieafspraken zwaar. Met de dorpen is afgesproken dat er niet gebouwd gaat worden in de Schermer. FVD stelt voor om eerst de bouwplannen langs het Alkmaars Kanaal en Stompetoren West te realiseren voordat er weer een nieuw gebied wordt aangewezen. 60 ha is niet ‘een straatje erbij’. Ook de bereikbaarheid is een issue. FVD wil het polderlandschap beschermen. Mevrouw Bolte (LA) zegt dat FVD en LA niet van mening verschillen over het feit dat er niet in het polderlandschap gebouwd wordt, fracties denken wel verschillend over de wijze waarop het gebied wordt beschermd. Raad en inwoners willen niet dat het deel van de Schermer bebouwd wordt. De heer Wittebrood zal de motie steunen maar met het voorkeursrecht wordt er een eerste voorzichtige stap richting woningbouw gezet en dat wil FVD voorkomen. De heer Hoekzema (OPA) heeft de angst dat er woningbouw plaatsvindt niet. De tekst van de motie is goed, de inspraak wordt goed geregeld, maar OPA is niet van mening dat de raad nu nog niet moet stellen dat het niet mag. OPA wil dat de inwoners zelf vertellen wat ze er van vinden. De mening van de inwoners van de dorpen kan veranderd zijn sinds de fusie. De heer Wittebrood neemt kennis van deze opmerking.

Mevrouw Konijn (D66) merkt op dat FVD stelt dat het wordt gedaan om woningen te bouwen. Waar is deze stelling op gebaseerd? De heer Wittebrood weet dat er ook een andere bestemming aan het gebied kan worden gegeven maar het gevoel van FVD is dat het zeker deels ook woningen zal zijn. Mevrouw Konijn zegt dat de gemeenteraad uiteindelijk bepaalt wat er gaat komen. De heer Wittebrood is het met D66 eens dat de gemeenteraad bepaalt maar het gaat voor FVD om het principe.

De heer Van der Rhee (VVD) ondersteunt de motie ingediend door LA. Het amendement van PvdA/GL wordt niet ondersteund. De reden is dat als men wil bouwen in Overdie of op Overstad, dan zullen er plekken binnen de gemeentegrenzen nodig zijn, als men de werkgelegenheid wil behouden, om de bedrijven uit te leggen. Als het amendement wordt aangenomen, dan vervalt deze mogelijkheid. Voor wat betreft het raadsvoorstel, VVD heeft altijd moeite met deze vorm van overheidsoptreden, de VVD wil weten of er goed over nagedacht is. Het college heeft aangegeven de gevolgen van eventuele woningbouw ten aanzien van de mobiliteit te onderzoeken. De VVD hoort graag van het college dat het niet alleen onderzocht wordt maar dat er ook actie wordt ondernomen en dat rond de periode dat er eventueel gebouwd zal gaan worden (2040) onderzocht wordt of de demografische ontwikkeling nog steeds aanleiding is voor het bouwen van nieuwe woningen. De VVD stemt in met het raadsvoorstel en de motie.

De heer Jonk (CDA) heeft in de commissie al aangegeven dat het CDA geen voorstander is van bouwen in de Schermer. Wat het CDA betreft is dit raadsvoorstel wel de eerste stap. Het CDA vraagt het college, ten aanzien van het amendement, wat de juridische consequenties zijn als het amendement zou worden aangenomen met betrekking tot het voorstel dat er nu ligt. Het CDA is van mening dat de motie, ingediend door LA, de beste manier is om een slot op de deur te houden. Het CDA wil een toezegging van de wethouder dat de motie uitgevoerd wordt met een peiling, huis-aan- huis zodat alle bewoners echt mee kunnen beslissen. De heer Rubio Borrajo (PvdA) is benieuwd naar de duiding van het CDA of de gemeenteraad het slot op de deur het beste zelf kan borgen door te zeggen dat het bestemmingsplan nooit gewijzigd wordt zonder participatie door bewoners van de Schermer. Dit kan ook zonder Wvg. De heer Jonk herhaalt dat de motie het meest recht doet aan het geheel. De Schermer is ook landbouwproductiegebied. De mening van de agrariërs, die in dit gebied hun brood verdienen, moet ook op een bepaalde manier meegewogen worden. De heer Hoekzema (OPA) is benieuwd hoe het CDA dat wil gaan borgen. Hoe wil het CDA de meningsverschillen oplossen? De heer Jonk laat het aan het college over om er een goede oplossing voor te vinden.

De heer Hoekzema ziet niet in hoe de agrariërs gevaar zouden kunnen lopen. Niemand is verplicht om zijn grond te verkopen. Als ze hun grond verkopen dan staat er toch een vergoeding tegenover? De heer Jonk zegt dat vestiging een uitstraling heeft naar het achterliggend gebied. Het levert beperkingen op voor het achterliggend gebied als er een bestemmingsplanwijziging komt. Mevrouw Konijn vraagt of het CDA het met D66 eens is dat het agrarisch gebied kan blijven als de agrariër zijn grond niet wil verkopen. En deelt het CDA de mening van D66 dat in het participatietraject de ondernemer ook een volwaardige rol heeft. De heer Jonk doelt op de ondernemers, die hun bedrijf hebben, achter het gebied Oostrand. Door de bestemmingsplanwijziging mogen zijn wellicht niet meer dezelfde gewassen telen als nu of beperkt worden in hun bedrijfsvoering. Mevrouw Bolte (LA) is blij met de insteek van het CDA ten aanzien van de agrarische ondernemers. LA denkt dat agrarische ondernemers er juist goed uit gaan komen. Mevrouw Bouchier (GL) stelt vragen over de Dorpenvisie maar de Dorpenvisie staat bij dit agendapunt niet ter discussie.

294

De heer Hoekzema (OPA) verwijst naar de commissievergadering. Het college wil de Wvg alleen maar toepassen om regie te houden over het gebied. Het heeft niets met onteigening te maken. De heer Rubio Borrajo (PvdA) vraagt OPA te duiden wat men bedoelt met ‘regie behouden’. De heer Hoekzema bedoelt ermee dat ook voorkomen moet worden dat de grond in delen verkocht wordt aan projectontwikkelaars. Als de gemeente het in eigen hand houdt dan kan het gebied integraal worden ingericht. De heer Rubio Borrajo merkt op dat de gemeente dan ‘schijn’ aan het creëren is. De gemeente kan niet alle percelen gaan opkopen. De heer Hoekzema antwoordt dat OPA wil dat de gemeente de regie houdt om een gebiedsplan te ontwikkelen in samenspraak met de bewoners. De heer Jonk (CDA) vraagt of OPA niet gewoon voorstander is van woningbouw in het gebied. De heer Hoekzema heeft dat niet gezegd. Hij vraagt of de CDA-fractie nog wel kijkt naar de belangen van heel Alkmaar of dat men alleen kijkt naar de belangen van het buitengebied. De heer Jonk zegt dat het CDA zich zeker ook sterk maakt voor de stad Alkmaar. Het CDA heeft de Kanaalvisie en andere bouwplannen van harte ondersteund. De heer Hoekzema is blij dat aan de motie is toegevoegd dat het gebied aan de Oudorpzijde ook meegenomen wordt in de peiling.

Mevrouw Bouchier (GL) vraagt of OPA nu zegt dat de Wvg gevestigd moet worden om te voorkomen dat er gebouwd wordt. De heer Hoekzema heeft dat niet gezegd. Mevrouw Bouchier zegt dat het haar niet duidelijk is waarom er een Wvg gevestigd moet worden. De heer Hoekzema is er voldoende op ingegaan. De heer Wittebrood (FVD) vraagt hoe leidend de peiling in Oudorp en de Schermer is. De heer Hoekzema verwijst naar de motie. Het is net zo leidend voor OPA als voor de (mede)indieners van de motie. Mevrouw Bolte (LA) verduidelijkt dat de bewoners van Oudorp meepraten over het deel dat aan Oudorp grenst en de bewoners van de Schermer praten mee over het Schermer deel. Mevrouw Konijn (D66) zegt dat, wat D66 betreft, de motie zo aangepast wordt dat beide gebieden over het hele plan meepraten. D66 en OPA stellen een schorsing voor. De voorzitter zal de vergadering kort schorsen na de eerste termijn.

De heer Bijl (BAS) heeft tijdens de commissievergadering al aangegeven wat de zwaarwegende argumenten voor BAS zijn (mobiliteit en het fusiedocument). BAS vindt dat een afspraak wel geschonden kan worden maar dan moet het van twee kanten komen. Wat BAS betreft praten de bewoners van Oudorp mee over het gedeelte dat grenst aan Oudorp en de bewoners van de Schermer over het Schermer gedeelte. De heer Rubio Borrajo (PvdA) is verbaasd dat BAS, als lokale fractie, gewoon meebeweegt met een besluit van het Rijk. Wie bepaalt er nu wat er in Alkmaar gebouwd gaat worden. De gemeenteraad, het Rijk of de Provincie? De heer Bijl zegt dat de gemeenteraad bepaalt als er een structuurvisie wordt gemaakt en of er een voorkeursrecht op het gebied moet komen. De heer Rubio Borrajo memoreert dat deze percelen aan de Oostkant nooit ter sprake zijn geweest in de raad. De heer Bijl reageert op het voorliggende raadsvoorstel. Voor een goede peiling moet er zoveel mogelijk belangrijke informatie worden verstrekt. BAS legt het verband met de motie die wordt ingediend ‘vreemd aan de orde van de agenda’. BAS wijst op het risico van speculatie door projectontwikkelaars. BAS wil de regie houden, en mocht woningbouw gewenst zijn, dan gaat de voorkeur van BAS uit naar grondgebonden woningen.

De heer Van Veen (CU) wijst erop dat het gaat om een gebied dat in laaggebied ligt terwijl er steeds meer stemmen opgaan om niet meer te bouwen in laaggebied. Wellicht willen hypotheekverstrekkers in de toekomst geen hypotheken meer zullen verstrekken voor woningen in laaggebied. De CU vindt Wvg een zwaar middel om toe te passen op een gebied waar nog helemaal geen plannen voor zijn. Mevrouw Konijn (D66) memoreert dat er in de commissie is geconstateerd dat veel nieuwbouw in Dijk en Waard nog lager ligt. Is de CU het met D66 eens dat het argument van laaggebied niet opgaat. De heer Van Veen is het er mee eens dat er wel gebouwd kan worden in laaggebied. De CU weet niet waarom de gemeenteraad van Heerhugowaard er destijds voor gekozen heeft om wel in het laaggebied van De Draai te bouwen. Mevrouw Konijn stelt de CU voor om het college te vragen of er rekening wordt gehouden met NAP. De heer Van Veen heeft niet de behoefte om deze vraag te stellen aan het college. De CU vindt dat de Wvg niet van toepassing behoort te zijn. Agrariërs kunnen de grond niet meer verkopen aan projectontwikkelaars, er kan niet meer opgeboden worden, agrariërs kunnen dus minder geld verdienen aan de grond die zij in bezit hebben. De heer Hoekzema (OPA) vraagt waar de CU het op baseert dat de grond, tegen een lage opslag, aan de gemeente Alkmaar moet worden verkocht.

De heer Van Veen vraagt hoe OPA denkt dat een verkoopprijs gehanteerd gaat worden. Als de Wvg wordt toegepast dan moet de grond aangeboden worden aan de gemeente tegen een vastgesteld getaxeerd bedrag. De heer Hoekzema zegt dat de redenatie niet opgaat want de grondeigenaar is niet verplicht om de grond te verkopen. Mevrouw Konijn (D66) legt uit dat de verkoper het aan kan vechten bij de rechtbank als hij vindt dat de gemeente te weinig biedt voor de grond. Deze bepaling staat in het raadsvoorstel. De heer Van Veen is ervan op de hoogte dat een

295

eigenaar van de grond bezwaar kan maken via de rechtbank. De CU vindt het een te zwaar middel dat de grondeigenaar het als eerste aan de gemeente moet aanbieden.

De heer Wijdoogen (SP) vindt het een goede zaak als de inwoners van de dorpskernen en Oudorp geraadpleegd gaan worden. De SP vraagt welke trede van de participatieladder er zal worden toegepast. Als het slechts om raadplegen gaat, dan valt de stem van de dorpen helemaal weg.

De heer Pinar (PvdD) vindt het een interessante discussie. Agrariërs hoeven niet te verkopen en de raad blijft de regie houden via een omgevingsvisie. Fusieafspraken zijn belangrijk maar het kan geen kwaad om 8 jaar na de fusie aan de inwoners te vragen of zij nog steeds op het standpunt staan dat de grond niet bebouwd mag worden.

Beantwoording door het college Wethouder Van de Ven benadrukt dat het vestigen van de Wvg geen paniekvoetbal is. Het is het inzetten van een strategisch instrument op het moment dat het Rijk in kaart heeft gebracht waar in potentie woningbouw kan worden gerealiseerd. Het college vindt het belangrijk om adequaat actie te ondernemen. In eerste instantie is het echt bedoeld om het gebied te beschermen. Om regie te houden op mogelijke verdere ontwikkelingen. Het biedt een kans om de komende drie jaar, in alle rust, met de inwoners van de Schermer en Oudorp te bekijken wat er mogelijk is. De heer Rubio Borrajo (PvdA) zegt dat als de Wvg bekrachtigd wordt, dan gebiedt de Wvg om binnen een termijn van drie jaar te komen met een gebiedsontwikkeling/structuurvisie. Dat gaat ambtelijke capaciteit kosten. Het college heeft al getemporiseerd op het woningbouwdossier. De vraag is waar het vanaf gehaald wordt? Wethouder Van de Ven zegt dat er niet getemporiseerd wordt. Het college brengt focus aan in de binnenstedelijke ontwikkeling. Dat betekent dat er juist wordt versneld. Er is geen sprake van dat het ergens vanaf gehaald wordt. Het is sowieso een verplichting, na 1 januari 2024, om de omgevingsvisie te actualiseren. Er is ambtelijke capaciteit beschikbaar. De wethouder zegt dat het gaat om het mobiliteitsvraagstuk, dat voorwaardelijk is om überhaupt ontwikkelingen mogelijk te maken.

En het gaat om de inbreng van de bewoners, met name uit de Schermer, maar ook de bewoners van Oudorp. Bij de fusie is afgesproken dat er niet gebouwd gaat worden maar het Rijk heeft aangegeven dat het mogelijk zou zijn. De wethouder stelt een breed participatietraject voor zoals Oterleek of het Kanaalpark. De termijn, zoals in de motie genoemd, is haalbaar. De wethouder wil de uitkomst graag met de raad bespreken en samen kaders opstellen voor een mogelijke ontwikkeling. Mevrouw Bolte (LA) vraagt naar de juridische consequenties als de meerderheid van de raad voor het amendement van PvdA/GL stemt. Wethouder Van de Ven zegt dat het juridische complicaties zal hebben. Het risico is dat de Wvg tijdelijk vervalt en de kans dat marktpartijen zich dan melden is heel reëel. De Wvg heeft alleen meerwaarde als het gaat om een groter gebied. Er zijn door eigenaren in het gebied geen bezwaren of zienswijzen ingediend. De heer Wijdoogen (SP) vraagt hoe het college de vergaande participatie voor zich ziet. Wethouder Van de Ven schetst de ervaring met het Kanaalpark. Er kan huis-aan-huis een enquête worden gehouden wat de wensen en behoeften zijn. De uitkomsten ervan worden met de raad besproken. De mobiliteit is voorwaardelijk, er zal iets moeten gebeuren op de N242 zonder dat er plannen zijn voor de Oostrand.

Wethouder Peetoom is al bezig om er actie op te ondernemen en zal de raad binnen een maand informeren over de te nemen stappen. De belangen van de agrariërs kunnen zeker worden meegenomen in de peiling. Mevrouw Konijn (D66) vraagt hoe het college omgaat met het laagland. D66 gaat ervan uit dat het college de rapporten over bouwen in het laagland ter harte neemt. Wethouder Van de Ven zegt dat als het zover komt, dat er eerst gekeken wordt wat waar kan. LA heeft een vraag gesteld over het risico voor de inwoners van de Schermer als het amendement van PvdA/GL wordt aangenomen. De wethouder heeft bevestigd dat het zeker een risico is voor de inwoners van de Schermer. Hoe groot het risico is, dan de wethouder niet zeggen. Een toekomstige regering kan het gebied ook aanwijzen voor woningbouw en dan heeft de gemeente ook geen regie meer. Om die reden doet het college een voorstel om het risico, de komende drie jaar, af te wentelen. De heer Rubio Borrajo (PvdA) vindt de opmerking van de wethouder dat het Rijk de gemeente gaat overrulen, suggestief. De PvdA vraagt wat, volgens het college, precies het risico is. Wethouder Van de Ven zegt dat het risico is dat marktpartijen grond gaan kopen van de agrariërs waardoor er versnippering ontstaat met een prijsopdrijvend effect als gevolg. De heer Rubio Borrajo constateert dat er dus op voorhand al vanuit wordt gegaan dat er wordt gebouwd.

Het primaat of wel of niet te bouwen, ligt bij de gemeenteraad. Wethouder Van de Ven antwoordt dat het college niet heeft gezegd dat er gebouwd gaat worden.

De voorzitter schorst de vergadering voor tien minuten. De voorzitter heropent de vergadering om 23.00 uur.

296

Tweede termijn van de raad Mevrouw Bolte (LA) licht de aangepaste motie toe. Toegevoegd is de tekst; 2. alvorens tot toewijzing bestemming van het gebied westzijde Oostrand over te gaan, een inwonerspeiling uit te voeren bij de inwoners en de wijkraden van Oudorp over het westelijk gebied gelegen aan de N242, en hierbij te vragen welke bestemming van dit gebied de voorkeur heeft; Mevrouw Konijn (D66) licht toe dat D66 instemt met het raadsvoorstel. De aanwijzing door het Rijk is niet ondenkbaar vanwege de 981.000 woningen die het Rijk voornemens is om te laten bouwen in Nederland. De raad wordt meegenomen in denksessies. D66 wenst het college heel veel succes.

Mevrouw Spek (SPA) zegt dat SPA het ook heel belangrijk vindt om de Wvg nu toe te passen. SPA zal voor het raadsvoorstel stemmen zodat Alkmaar de regie kan houden. SPA stemt tegen het amendement en voor de motie.

De heer Hoekzema (OPA) stemt voor het niet geamendeerde raadsvoorstel. OPA stemt uiteraard in met de motie.

Stemming Voor het amendement stemmen: PvdA, GL, CU en FVD. Tegen het amendement stemmen: LA, PvdD, SPA, VVD, CDA, BAS, SP, D66 en OPA. Het amendement is verworpen met 9 stemmen voor en 28 stemmen tegen.

Voor het raadsvoorstel stemmen: LA, PvdD, SPA, VVD, CDA, BAS, SP, D66 en OPA. Tegen het raadsvoorstel stemmen: GL, PvdA, CU en FVD. Het raadsvoorstel is aangenomen met 28 stemmen voor en 9 stemmen tegen.

Stemverklaring de heer Rubio Borrajo (PvdA) mede namens de fractie van GL; de fracties zullen de motie gaan steunen ondanks dat men tegen het raadsvoorstel is. Op participatie kan men niet tegen zijn.

De motie is unaniem aangenomen.

De heer Van Veen (CU) doet het ordevoorstel om de vergadering nu te schorsen aangezien het niet haalbaar is om de vergadering vandaag af te maken. De meerderheid van de raad stemt voor doorgaan met de vergadering.

15 Raadsvoorstel vaststellen regels voor beschermd dorpsgezicht Oostwijk Eerste termijn van de raad Mevrouw Bolte (LA) dient een amendement in en licht het amendement toe. _________________________________________________________________________________

AMENDEMENT Onderwerp Raadsvoorstel vaststellen regels voor beschermd dorpsgezicht Oostwijk / Zonnepanelen De gemeenteraad van Alkmaar in vergadering bijeen op 18 december 2023 Voorgesteld besluit: 2. Bijgaande Beleidsregels voor gemeentelijk beschermd stadsgezicht Oostwijk vast te stellen. Als volgt aan te passen:: Besluit: 2. Bijgaande Beleidsregels voor gemeentelijk beschermd stadsgezicht Oostwijk vast te stellen, waarbij op pagina 7 na de aanhef “Zonnepanelen en technische installaties” de tekst “Zonnepanelen en zonneboilers zijn toegestaan op het achtervlak van daken van de woningen en op de bijgebouwen.” wordt gewijzigd in “Zonnepanelen op de daken van de bebouwing zijn toegestaan. Zonneboilers zijn toegestaan op het achtervlak van daken van de woningen en op de bijgebouwen.”.

TOELICHTING Het moet voor alle bewoners mogelijk zijn om zonnepanelen te plaatsen op welk dakvlak men wil; op het dakvlak waar het meeste rendement kan worden verkregen.

297

Ondertekend door: M. Bolte (LA)

De heer Peters (VVD) zegt dat de VVD instemt met het raadsvoorstel maar de VVD hoort graag de mening van het college over het ingediende amendement. Heeft het amendement op enige manier invloed op het raadsvoorstel? De heer Wittebrood (FVD) zegt dat FVD voor het raadsvoorstel is. Wat FVD betreft horen zonnepanelen niet op de monument.

Mevrouw Bouchier (GL) spreekt mede namens de PvdA. De fracties van GL/PvdA zijn heel tevreden met het resultaat. In de commissie heeft de wethouder aangegeven dat er een miniem verschil is in rendement van de zonnepanelen. De fracties van GL/PvdA zien dus geen reden om het amendement te steunen maar kunnen zich voorstellen dat er in de toekomst vaker spanning kan zijn tussen beschermd dorpsgezicht, monument en eisen aan de duurzaamheid. Men vraagt het college om voor de toekomst nader onderzoek te doen naar de mogelijkheden.