Bijlage 3 Jaarstukken 2023 RAUM

Jaarstukken 2023

ALKMAARDER- EN UITGEESTERMEER

versie DB 12-04-2024

Inhoudsopgave

Bijlage II Overzichten IJ-Z ....................................................................................... 73 Inhoudsopgave Bijlage III Investerings- en financieringsstaat over 2023 ......................................... 75 Samenvatting ............................................................................................. 4 Bijlage IV Staat van geactiveerde investeringen tot en met 2023 ........................... 78

Jaarverslag.................................................................................................. 9 Bijlage V Gebeurtenissen na balansdatum ............................................................. 80 Bijlage VI Risicoanalyse ........................................................................................... 81 Programmaverantwoording ...................................................................... 11 Bijlage VII SiSa verantwoordingsinformatie 2023 .................................................... 85 Programma 1. Ontwikkeling en inrichting ..................................................................... 13 Bijlage VIII WNT-verantwoording 2023 ...................................................................... 86 Programma 2. Beheer en onderhoud ............................................................................. 17 Programma 3. Toezicht en veiligheid ............................................................................. 21 Programma 4. Bestuur en ondersteuning ...................................................................... 23 Programma 5. Algemene dekkingsmiddelen ................................................................. 26

Paragrafen ................................................................................................ 29

A. Weerstandsvermogen en risicobeheersing ................................................................ 30 B. Kapitaalgoederen ....................................................................................................... 32 C. Financiering ................................................................................................................ 39 D. Bedrijfsvoering en openbaarheid Woo ...................................................................... 42 E. Grondbeleid ................................................................................................................ 46 F. Participanten .............................................................................................................. 49

Jaarrekening 2023 ..................................................................................... 53

Overige gegevens...................................................................................... 66

Bijlagen .................................................................................................... 70

Bijlage I Overzichten A-UM ........................................................................................ 71

Jaarstukken 2023 Recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer Pagina 2 van 86

Inhoudsopgave

Jaarstukken 2023 Recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer Pagina 3 van 86

Samenvatting Jaarverslag Jaarstukken Overige gegevens en bijlagen

Samenvatting De gemeenten Zaanstad, Alkmaar, Beverwijk, Castricum, Heemskerk, Heiloo en Realisatie uitvoeringsplan en Verdienmogelijkheden Uitgeest participeren samen met Provincie Noord-Holland in de gemeenschappelijke In de vergadering van 6 december 2024 heeft het AB de kadernota vastgesteld, waarin regeling Recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer. De participantenbijdragen is gekozen voor beeldkwaliteit “B” voor het algemeen onderhoud en beeldkwaliteit “C” vormen het grootste deel van het begrotingsbudget, aangevuld met inkomsten uit voor groenonderhoud, en voor het uitvoeren van de volgende vijf (erf)pacht en verhuur voor recreatieve activiteiten, horeca en evenementen, en met uitvoeringsprojecten: subsidies en overige bijdragen.

1. Vitaal Platteland/waterkwaliteit Het recreatiegebied Alkmaarder- en Uitgeestermeer (RAUM) bestaat uit twee 2. 2de fase Natuurontwikkeling Saskerleidam deelgebieden, het Alkmaarder- en Uitgeestermeer (A-UM) en het deelgebied IJmond 3. Dorregeest tot Zaanstreek (IJ-Z) bestaande uit het Aagtenpark, de Buitenlanden en de Omzoom. 4. Uiterdam (zonder verplaatsing) 5. Beplanting en visieschets Aagtenpark Kerngegevens: 2.040 hectare werkgebied, waarvan 736 hectare het eigenlijke Voor Dorregeest geldt dat dit project in nauwe samenhang met de projecten Vitaal beheergebied van het recreatieschap bedraagt. Daarvan is 648 hectare voor het gebied Platteland (vergroting biodiversiteit onder en boven water) en Saskerleidam A-UM (123 hectare land en 525 hectare water) en 88 hectare voor het recreatiegebied (ontwikkeling natuurvriendelijke oevers) wordt uitgewerkt. Wat betreft Dorregeest IJ-Z. gaat het om uitbreiding bebouwingsmogelijkheden voor multifunctionele horeca, watersport, verblijfrecreatie en zwemwaterrecreatie. Dit plan wordt in nauw overleg Het aantal bezoekers was in 2023 1,4 miljoen (in 2022 ruim 1,5 miljoen). met de gemeente Uitgeest opgepakt. Hoogtepunten In opdracht van het AB heeft Bureau Buiten in 2023 onderzoek gedaan naar nieuwe, Vaststelling Kadernota 2025 met structureel financieel evenwicht structurele verdienmogelijkheden.

Op basis van dit rapport zijn door het AB de In 2023 is vooral ingezet op het uitwerken van een structureel sluitende volgende opbrengstmogelijkheden geselecteerd om uit te werken en de resultaten meerjarenbegroting. Gedurende 2023 heeft het recreatieschap diverse scenario’s laten daarvan te presenteren in de Kadernota 2026: opstellen en doorrekenen. Doel was het realiseren van een structureel evenwicht tussen de kosten en opbrengsten, rekening houdend met de opgaven uit de visie, de • recreatiearken financieel-economische omstandigheden bij de participanten en de maatschappelijke • reclamezuilen opgaven (groeiend aantal inwoners, recreatie, natuur, klimaat en milieu). • recreatiekaart

.

Jaarstukken 2023 Recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer Pagina 4 van 86

Samenvatting Jaarverslag Jaarstukken Overige gegevens en bijlagen

Verdere realisatie in hoofdlijnen Dit gebeurt in de paragraaf Bedrijfsvoering. Samen met de accountant is daarvoor een In 2023 heeft het recreatieschap zich ook ingezet voor: plan van aanpak opgesteld. In de eerste bestuursronde van 2023 heeft het bestuur hiervoor het normenkader, de gewijzigde controleverordening en de gewijzigde • Het afronden van het Recreatief Netwerk dat samen met Recreatieschap verordening financieel beheer vastgesteld. Het recreatieschap kan over 2023 zelf Twiske-Waterland is uitgevoerd. Bij de bestuurlijke vaststelling (AB d.d. 6-12- verantwoording afleggen over de rechtmatigheid van de baten, lasten en 2023) is besloten: balansmutaties. − om de bestaande structuur te versterken met het oog op de toenemende druk door bevolkingsgroei en bezoekers van “buiten”, − en om meer bekendheid te geven aan de organisatie en de beheerlast Wat heeft het in 2023 gekost en opgeleverd? van het Recreatief Netwerk. Het rapport kan als basis dienen voor de De totale lasten van recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer bedroegen uitvoerings- en ambitiedocumenten van alle betrokken partijen. € 2.410.000. Per programma verdeeld: • Gelijktijdig met het Recreatief Netwerk is de “Visie herstel veenlandschappen • Ontwikkeling en inrichting € 240.000 Laag Holland” vastgesteld.

De betrokken partijen (Landschap Noord-Holland, • Beheer en onderhoud € 1.584.000 Natuurmonumenten, Staatsbosbeheer en de recreatieschappen) gebruiken de • Veiligheid en toezicht € 98.000 visie om hun eigen activiteiten op te zetten in de gebieden die zij zelf in • Bestuursondersteuning kostte € 488.000 beheer hebben. Ook brengen zij deze visie in bij processen die lopen in het kader van het provinciaal programma landelijk gebied (PPLG). De totale baten van recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer waren • Gedurende 2023 is door RAUM sterk ingezet op de afronding van de € 2.363.000, bestaande uit: noodzakelijke voorbereiding bij de drie projecten Vitaal Platteland, • Participantenbijdragen € 1.717.000 Saskerleidam en Dorregeest. Daarvoor moest voor ieder project zowel apart • Inkomsten uit gebiedsexploitatie € 567.000 als in samenhang met alle betrokkenen overleg worden gevoerd. Het gaat • Subsidies en bijdragen € 79.000 daarbij om provincie, hoogheemraadschap, gemeenten, ondernemers en andere belanghebbenden. Ook zijn daarvoor succesvolle gesprekken gevoerd om de noodzakelijke subsidies en/of bijdragen bijeen te krijgen.

Rechtmatigheidsverantwoording dagelijks bestuur Door een wetswijziging is vanaf 2023 het dagelijks bestuur van het recreatieschap verantwoordelijk voor het afgeven van de rechtmatigheidsverantwoording. Dit betekent dat voortaan het dagelijks bestuur in de Jaarstukken een rechtmatigheidsverantwoording moet opnemen.

Jaarstukken 2023 Recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer Pagina 5 van 86

Samenvatting Jaarverslag Jaarstukken Overige gegevens en bijlagen

Financieel resultaat Waar is het geld in 2023 aan besteed? De Jaarstukken van Recreatieschap Alkmaarder- Uitgeestermeer laat over 2023 een negatief resultaat zien van € 47.000, terwijl een negatief resultaat van € 491.000 was 8% begroot. Het minder negatieve resultaat van € 444.000 is vooral het gevolg van: 17% 1. Ontwikkeling en inrichting 2. Beheer en onderhoud 0% • vertragingen van projecten in beide gebieden, tijdelijk ‘on hold’ zetten van 3. Veiligheid en toezicht projecten en activeren (en over meerdere jaren afschrijven) van projecten 4. Bestuur en ondersteuning (€ 127.000 positief); 17% 5. Algemene dekkingsmiddelen • lagere onderhoudskosten, het maaien van de waterplanten was in 2023 niet Dotatie reserve nodig en een besparing t.a.v. het gebied de Woudhaven. Daarnaast diverse besparingen/doorschuiven van werkzaamheden naar 2024 (€ 118.000 54%

positief); 4% • meer rentebaten ontvangen dan begroot (€ 51.000 positief); • overschrijdingen en besparingen van per saldo € 23.000 (positief): • inruilwaarde van 2 vervoermiddelen (€ 20.000 positief); • financiële boekingen inzake vormen beheerreserve (€ 159.000 positief); • meer bedrijfskosten; verzekeringspremie en advieskosten (€ 50.000 negatief); Waar kwam het geld vandaan? • meer inzet door RNH voor financieel advies en programmasturing, zoals het 18% opstellen van financieel scenario’s, en meer inzet voor vastgoedbeheer Onttrekking reserve (€ 39.000 negatief); • minder kosten Routebureau: kosten schuiven door naar 2024 (€ 19.000 Evenementen, huren en pachten positief). Subsidies en bijdragen 20% Voorgesteld wordt het negatieve saldo in mindering te brengen op de reserves. Participantenbijdragen

59% 3%

Jaarstukken 2023 Recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer Pagina 6 van 86

Samenvatting Jaarverslag Jaarstukken Overige gegevens en bijlagen

Financieel resultaat Resultaat totaal 2023 De jaarrekening 2023 laat per saldo een negatief resultaat zien van € 47.000,-. Jaarrekening Begroting na Dit resultaat omvat een: Verschil 2023 wijziging 2023 • Reguliere winst van € 46.000,- op reguliere bedrijfsvoering; Lasten 2.410.228 2.822.337 -412.109 • Incidenteel verlies van € 93.000.- op incidentele werkzaamheden/projecten. Baten 2.363.186 2.331.182 32.004 Saldo -47.043 -491.155 444.113 Resultaat reguliere werkzaamheden Voorgesteld wordt het saldo uit de reguliere werkzaamheden toe te voegen aan de Het totale resultaat is € 444.000,- lager dan het begroot was bij de begrotingswijziging. algemene reserve. Het minder negatieve resultaat is het gevolg van overschrijdingen en besparingen op:

Begroting na • Programma 1 Ontwikkeling en inrichting (€ 152.000,- positief); Jaarrekening 2023 Verschil • Programma 2 Beheer en onderhoud (€ 121.000,- positief); wijziging 2023 Lasten 2.083.979 2.162.751 -78.772 • Programma 3 Toezicht en veiligheid (€ 8.000,- positief); Baten 2.129.493 2.071.675 57.818 • Programma 4 Bestuur en ondersteuning (€ 66.000,- negatief); Saldo 45.514 -91.076 136.590 • Programma 5 algemene dekkingsmiddelen (€ 229.000,- positief). De programma’s worden bij de paragraaf ‘programmaverantwoording’ uitgewerkt .

Resultaat incidentele werkzaamheden Voorgesteld wordt het saldo uit de incidentele werkzaamheden te onttrekken uit de daarvoor bestemde reserves. Jaarrekening Begroting na Verschil 2023 wijziging 2023 Lasten 326.249 659.586 -333.337 Baten 233.692 259.507 -25.815 Saldo -92.557 -400.079 307.522

Jaarstukken 2023 Recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer Pagina 7 van 86

Samenvatting Jaarverslag Jaarstukken Overige gegevens en bijlagen

Participantenbijdragen Ontwikkeling van reserves en voorzieningen Zoals vastgelegd in de gemeenschappelijke regeling wordt de participantenbijdrage Het negatieve resultaat over het boekjaar 2023 is ten laste van de algemene reserve en jaarlijks geïndexeerd. Voor het boekjaar 2023 bedroeg de index voor de de bestemmingsreserves gebracht. De omvang van de totale reserves bedroeg eind participantenbijdrage 2,3%. van het boekjaar 2023 € 1.426.103.

Bijdrage in Bijdrage in Stand per Stand per Participantenbijdrage RAUM - totaal Verschil 2022 2023 31-12-2023 31-12-2022 Provincie Noord-Holland 829.596 848.677 Kapitaal 408 408 - Gemeente Beverwijk 113.879 116.498 Algemene reserve A-UM 43.162 45.392 -2.230 Gemeente Heemskerk 89.489 91.547 Bestemmingsreserves A-UM 608.430 476.706 131.724 Gemeente Uitgeest 83.137 85.049 Algemene reserve IJ-Z 131.717 35.765 95.952 Gemeente Alkmaar 87.385 89.395 Bestemmingsreserves IJ-Z 642.386 914.876 -272.490 Gemeente Zaanstad 380.956 389.717 Totaal reserves 1.426.103 1.473.147 -47.044 Gemeente Castricum 63.997 65.469 Voorziening groot onderhoud A-UM 462.160 381.953 80.207 Gemeente Heiloo 29.538 30.217 Voorziening groot onderhoud IJ-Z 403.972 326.401 77.571 Totaal 1.677.977 1.716.569 Totaal reserves en voorzieningen 2.292.235 2.181.501 110.734

Jaarstukken 2023 Recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer Pagina 8 van 86

Samenvatting Jaarverslag Jaarstukken Overige gegevens en bijlagen

Programmaverantwoording Paragrafen

Tevens heeft Bureau Buiten een onderzoek uitgevoerd naar extra Jaarverslag verdienmogelijkheden in de gebieden van het RAUM. In het AB van 6 december 2023 heeft het bestuur hierover een besluit genomen door het vaststellen van de Kadernota Beleidsverantwoording 2025. Daarin zijn opgenomen:

Hoofddoelstelling • scenario “Midden” met beeldkwaliteit “B” voor algemeen onderhoud en De gebieden Alkmaarder- en Uitgeestermeer (A-UM) en IJmond tot Zaanstreek (IJZ) zijn beeldkwaliteit “C” voor groenonderhoud; ingericht als recreatiegebieden om de steden, de kuststrook en de natuurgebieden te • uitvoeren van de projecten: ontlasten en aantrekkelijke recreatiemogelijkheden te bieden aan inwoners uit de − Vitaal Platteland omliggende gemeenten en de regio. Het doel van het Recreatieschap Alkmaarder- en − Saskerleidam Uitgeestermeer is vastgelegd in de Gemeenschappelijke Regeling (GR): − Dorregeest − Uiterdam (zonder verplaatsing) • het bevorderen van een evenwichtige ontwikkeling van de openluchtrecreatie − Beplanting en visieschets Aagtenpark en watersport; • het uitwerken van de opbrengstmogelijkheden conform het rapport van • het tot stand brengen en bewaren van een evenwichtig natuurlijk milieu; Bureau Buiten voor: • het tot stand brengen en onderhouden van een landschap, dat is afgestemd − recreatiearken op bovengenoemde doelen. − reclamezuilen − recreatiekaart Alle activiteiten van het recreatieschap dragen bij aan deze doelen. De ambitie is: • Voorts het ambitieniveau bij te stellen en participanten, ondernemers en stakeholders te informeren met behulp van het communicatieplan.

Een herkenbaar en bekend gebied met een toegankelijke naam dat in de zomer en winter eigentijdse en duurzame (water)recreatiemogelijkheden biedt voor de lokale bewoners, voor de inwoners van de regio en voor (inter)nationale Externe ontwikkelingen toeristen, met goede verbindingen over land en water met andere • Provincie Noord-Holland verkent de mogelijkheid om de aandelen in de bestemmingen, waarin de natuur zich positief ontwikkelt. uitvoeringsorganisatie RNH, die voor 100% in het bezit van de provincie zijn, te verkopen aan Staatsbosbeheer. Strategische doelen 2023 • De gemeenten verwachten een neerwaartse bijstelling van hun In 2023 is vooral ingezet op het uitwerken van een structureel sluitende gemeentefondsuitkering. Deze financiële vooruitzichten leiden ertoe dat de meerjarenbegroting. Daarover zijn diverse bijeenkomsten met het bestuur, de AC- participanten terughoudend zijn om hun financiële bijdragen te verhogen. leden en RNH-medewerkers georganiseerd.

Jaarstukken 2023 Recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer Pagina 9 van 86

Samenvatting Jaarverslag Jaarstukken Overige gegevens en bijlagen

Programmaverantwoording Paragrafen

• De spanningen tussen maatschappelijk-ruimtelijke ontwikkelingen en opgaven het recreatieschap vrijgesteld van vennootschapsbelasting. De verwachting is dat dit op het gebied van stikstof, woningbouw, klimaat en waterbeheer, in ook voor 2023 geldt. combinatie met de recreatieve opgaven; • Maatschappelijke tendens is dat de gewenste (en noodzakelijke) recreatieve Onvoorzien voorzieningen onder druk staan als het gaat om de afweging met de natuur. Het recreatieschap had geen kosten onvoorzien begroot. Wel is het benodigde weerstandsvermogen bepaald op basis van de becijferde risico’s, genoemd in de Voortgang verbetering planning en control risicoparagraaf. De planning en control cyclus wordt continue verbeterd. Ook wordt opvolging gegeven aan de aanbevelingen van de accountant. • Begin 2023 zijn de gewijzigde inkoop- en aanbestedingsrichtlijn en de algemene inkoopvoorwaarden vastgesteld. • De processen rondom autorisaties in digitale systemen zijn aangescherpt. • De verplichte rechtmatigheidsverantwoording is ingebed in de bedrijfsvoering van het recreatieschap, waarvoor begin 2023 het normenkader en controleplan zijn vastgesteld. Tot en met 2022 gaf de externe accountant een rechtmatigheidsoordeel bij de Jaarstukken. Door een wetswijziging is vanaf 2023 het dagelijks bestuur van het recreatieschap verantwoordelijk voor het afgeven van de rechtmatigheidsverantwoording.

Dit betekent dat voortaan het dagelijks bestuur in de Jaarstukken een rechtmatigheidsverantwoording moet opnemen. Dit gebeurt in de paragraaf Bedrijfsvoering.

Vennootschapsbelasting De activiteiten van het recreatieschap kunnen als volgt worden omschreven: beleidsbepaling, beheer en onderhoud van recreatieterreinen, genereren van publiciteit en ter beschikking stellen van recreatieterreinen voor openluchtrecreatie en evenementen. Alkmaarder- en Uitgeestermeer neemt het standpunt in dat haar activiteiten geen belaste ondernemingsactiviteiten vormen voor de Wet op de Vennootschapsbelasting 1969. Dit wordt jaarlijks beoordeeld. In voorgaande jaren is

Jaarstukken 2023 Recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer Pagina 10 van 86

Samenvatting Jaarverslag Jaarstukken Overige gegevens en bijlagen

Programmaverantwoording Paragrafen

Verkorte balans Programmaverantwoording De balans per 31 december 2023 kan verkort als volgt worden weergegeven. (bedragen x € 1.000) De verschillende taken die het recreatieschap uitvoert, zijn verdeeld over vier programma’s, met een vijfde programma voor de algemene dekkingsmiddelen. In de ACTIVA 2023 2022 PASSIVA 2023 2022 programma’s zitten naast kosten ook exploitatieopbrengsten, zoals de inkomsten uit Vaste activa Vaste financieringsmiddelen huren, (erf)pachten, vergunningen en gebruiksvergoedingen. Materiële vaste Eigen vermogen 1.426 1.473 activa 206 14 Een groot deel van de kosten wordt gedekt door de jaarlijkse financiële bijdrage van de Voorzieningen 866 708 participanten; de deelnemers in de gemeenschappelijke regeling. De Subtotaal 206 14 Subtotaal 2.292 2.182 exploitatieopbrengsten, participantenbijdragen, subsidies en overige bijdragen zijn verwerkt als baten in de begroting en Jaarstukken van het recreatieschap. Vlottende activa Vlottende passiva Netto-vlottende De lasten en baten zijn als volgt verdeeld over de programma’s. Vorderingen en schulden met een overlopende rentetypische 206 222 86 128 activa looptijd korter dan Programma Lasten Baten Saldo een jaar 1. Ontwikkeling en inrichting 239.630 51.709 -187.920 Uitzettingen met 2. Beheer en onderhoud 1.583.680 325.277 -1.258.403 een rentetypische 3.

Veiligheid en toezicht 97.980 1.447 -96.533 Overlopende passiva 25 164 looptijd korter 2.170 2.360 4. Bestuur en ondersteuning 487.872 - -487.872 dan een jaar 5. Algemene dekkingsmiddelen Liquide middelen 1.066 1.984.752 1.983.686 62 66 (exclusief mutaties reserves Subtotaal 2.318 2.554 Subtotaal 231 386 Totaal voor bestemming 2.410.228 2.363.186 -47.043 Toevoeging Onttrekking Saldo Totaal 2.523 2.568 Totaal 2.523 2.568 Ad 5. Mutaties reserves 503.561 550.604 47.043 Totaal na bestemming 2.913.789 2.913.789 -

Jaarstukken 2023 Recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer Pagina 11 van 86

Samenvatting Jaarverslag Jaarstukken Overige gegevens en bijlagen

Programmaverantwoording Paragrafen

Overzicht van baten en lasten over het begrotingsjaar 2023

Jaarstukken 2023 Begroting na wijziging 2023 Jaarstukken 2022 Programma Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo Lasten Baten Saldo 1. Ontwikkeling en inrichting 239.630 51.709 -187.920 578.978 239.007 -339.971 468.140 143.835 -324.305 2. Beheer en onderhoud 1.583.680 325.277 -1.258.403 1.716.612 337.105 -1.379.507 1.420.670 284.521 -1.136.148 3. Veiligheid en toezicht 97.980 1.447 -96.533 104.529 - -104.529 92.815 5.105 -87.710 4. Bestuur en ondersteuning 50.788 - -50.788 22.409 - -22.409 16.287 - -16.287 5. Algemene dekkingsmiddelen (exclusief 1.066 1.984.752 1.983.686 900 1.755.070 1.754.170 -151 1.677.979 1.678.130 mutaties reserves Overhead 437.084 - -437.084 398.909 - -398.909 401.255 - -401.255 Heffing vennootschapsbelasting - - - - - - - - - Gerealiseerde totaal saldo van baten en 2.410.228 2.363.186 -47.043 2.822.337 2.331.182 -491.155 2.399.015 2.111.440 -287.576 lasten Resultaatbestemming Toevoeging Onttrekking Saldo Toevoeging Onttrekking Saldo Toevoeging Onttrekking Saldo (ad 5. mutaties reserves) Algemene reserve 201.556 107.834 93.723 89.959 100.576 -10.616 67.061 751.902 -684.840 Bestemmingsreserve 302.005 442.770 -140.765 - 480.539 -480.539 972.888 575.623 397.265 Totaal mutaties reserves 503.561 550.604 -47.043 89.959 581.115 -491.155 1.039.949 1.327.524 -287.576

Gerealiseerd resultaat 2.913.789 2.913.789 - 2.912.296 2.912.296 - 3.438.964 3.438.964 -

In bovenstaande tabel is de begroting na wijziging 2023 opgenomen als referentie, omdat in deze programmaverantwoording de Jaarstukken 2023 wordt verantwoord ten opzichte van de begroting na wijziging 2023. Voor een vergelijking naast de begroting voor- en na wijziging 2023, zie het overzicht van baten en lasten over het begrotingsjaar 2023 in de Jaarstukken.

Jaarstukken 2023 Recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer Pagina 12 van 86

Samenvatting Jaarverslag Jaarstukken Overige gegevens en bijlagen

Programmaverantwoording Paragrafen

1. Ontwikkeling en inrichting 2. Beheer en onderhoud 3. Toezicht en veiligheid 4. Bestuur en ondersteuning 5. Algemene dekkingsmiddelen

• De projecten Haalbaarheidsonderzoek De Kil en het fietspad Buitenlanden- Programma 1. Ontwikkeling en inrichting Nieuwendijk zijn “on hold” gezet. Visie • In 2023 is het project “Informatiepunt Erfgoedpark De Hoop” volledig afgerond. Met het programma ontwikkeling en inrichting heeft het recreatieschap zich ingezet • Ook zijn de resultaten en documenten gepresenteerd van voor de ontwikkeling van recreatie en natuur. De belangrijkste opgave voor het schap o het Recreatief Netwerk dat samen met Recreatieschap Twiske- is het realiseren van een structureel gezonde recreatieschap. De vaststelling van de Waterland is uitgevoerd; visie en het uitvoeringsplan (2021) zijn daarbij de eerste aanzet geweest. Het afgelopen o en de “Visie herstel veenlandschappen Laag Holland” vastgesteld. jaar is vooral ingezet om gegeven de financieel-economische omstandigheden te komen tot een realistisch en haalbaar toekomstbeeld. Het bestuur heeft bij de Binnen programma 1 Ontwikkeling en inrichting zijn de gerealiseerde kosten vaststelling van de Kadernota 2025 zowel de UP-projecten vastgesteld als extra € 339.000 lager dan begroot en de opbrengsten € 187.000 lager zijn dan begroot. Per verdienmogelijkheden onderzocht. saldo is het verschil in dit programma € 152.000 (positief) lager dan begroot.

• In het afgelopen jaar is ingezet op de voorbereidingen (uitgaande van een De belangrijkste verschillen per taakveld zijn hieronder weergegeven. positief besluit) voor de uitvoering van de 2de fase natuurontwikkeling Saskerleidam in nauwe samenhang met de projecten Vitaal Platteland (vergroting biodiversiteit onder en boven water) en Dorregeest Prestaties per taakveld in 2023 (multifunctionele horeca, watersport, verblijfrecreatie en Een specificatie van de projecten uit dit programma is onderaan te vinden in de tabel zwemwaterrecreatie). Voor het realiseren van dit laatste project werd in 2023 “specificatie van de projecten per taakveld”. (en ook eerder) nauw met de gemeente Uitgeest samengewerkt. • Verder is in 2023 ook ingezet op de het opstellen van een visieschets Taakveld 3.1 Economische ontwikkeling Aagtenpark en zijn er gesprekken geweest met alle belanghebbenden. De geplande aanplanting van het bomenlint in 2023 wordt verschoven naar 2024. Dit taakveld omvat het ambitie- en visieproces, de programmering in een • Tevens is in 2023 een begin gemaakt met het project “Uiterdam – zonder uitvoeringsprogramma en de werving van ondernemers. verplaatsing”.

Dit taakveld heeft een onderschrijding van ruim € 24.000 (positief) door: • In opdracht van het bestuur heeft Bureau Buiten in 2023 een onderzoek • Vertraging werkzaamheden herontwikkeling Dorregeest; uitgevoerd naar nieuwe verdienmogelijkheden. Het bestuur heeft op basis • Werkzaamheden woonarkenbeleid, deze werkzaamheden zijn wel uitgevoerd daarvan besloten de volgende mogelijkheden uit te werken: recreatie-arken, door Bureau Buiten maar de werkelijk gemaakte kosten komen tot uiting in reclamezuilen en de recreatiekaart. programma 4.

Jaarstukken 2023 Recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer Pagina 13 van 86

Samenvatting Jaarverslag Jaarstukken Overige gegevens en bijlagen

Programmaverantwoording Paragrafen

1. Ontwikkeling en inrichting 2. Beheer en onderhoud 3. Toezicht en veiligheid 4. Bestuur en ondersteuning 5. Algemene dekkingsmiddelen

Taakveld 3.2.1 Fysieke bedrijfsinfrastructuur De uitvoering bij het Informatiepunt Erfgoedpark De Hoop is sneller uitgevoerd en nu Dit taakveld omvat de fysieke locatieontwikkelingen waarbij er zowel een afgerond. De werkzaamheden voor 2024 konden reeds in 2023 worden uitgevoerd. De onderschrijding was bij de lasten (€ 195.000 - positief) als bij de baten (€ 187.000 - kosten zijn in 2023 daardoor hoger maar in 2024 nihil. negatief). De belangrijkste posten zijn: • Lagere kosten werkzaamheden bij de Hoorne. Dit project is in 2023 afgerond. Verder is het pontje Molletjesveer gekwalificeerd als investering en zijn deze kosten Het toegekende subsidie bedrag in niet helemaal benodigd geweest. Het geactiveerd, waardoor de lasten in meerdere jaren worden afgeschreven. restant van het subsidiebedrag is toegevoegd aan de bestemmingsreserve beheer & onderhoud De Hoorne; Baten en lasten • Voor het project Vitaal Platteland is een beperkt deel van de subsidie benut, Programma 1. Begroting Jaarstukken Verschil Jaarstukken omdat nog niet alle activiteiten zijn uitgevoerd. Zowel de lasten als de baten na wijziging Ontwikkeling en inrichting 2023 2023 2022 van het niet-gebruikte projectbudget schuiven door naar 2024. 2023 • Het project Revitalisatie van de Woudhaven heeft wat verdere vertraging Bedrijfskosten 132.112 383.903 -251.791 356.377 opgelopen en zal nog doorlopen in 2024.

Inzet RNH 107.518 195.075 -87.557 111.763 Kapitaallasten - - - - Taakveld 3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen Totale lasten 239.630 578.978 -339.349 468.140 Opbrengsten - - - - Het aantal verzoeken van ondernemers neemt af. Vanwege het afnemende aantal Subsidies en projectbijdragen 51.709 239.007 -187.298 143.835 verzoeken is de loketfunctie afgeschaald. De werkelijke kosten zijn in 2023 nagenoeg nihil. Totale baten 51.709 239.007 -187.298 143.835 Saldo -187.920 -339.971 152.051 -324.305

Taakveld 5.7.1 Openbaar groen en openluchtrecreatie Dit taakveld omvat gebiedsinrichting projecten en heeft een onderschrijding bij de lasten (€ 115.000 positief) hoofdzakelijk doordat minder werkzaamheden voor het uitvoeringsprogramma zijn uitgevoerd. De uitvoering van de projecten (Vitaal Platteland, Dorregeest en Natuurontwikkeling Saskerleidam) waren tijdelijk stilgelegd in afwachting van de bestuurlijke besluitvorming over de financiële scenario’s (Kadernota 2025 – AB d.d. 6-12-20023).

Jaarstukken 2023 Recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer Pagina 14 van 86

Samenvatting Jaarverslag Jaarstukken Overige gegevens en bijlagen

Programmaverantwoording Paragrafen

1. Ontwikkeling en inrichting 2. Beheer en onderhoud 3. Toezicht en veiligheid 4. Bestuur en ondersteuning 5. Algemene dekkingsmiddelen

Lasten en baten per taakveld Jaarstukken 2023 Begroting na wijziging 2023 Jaarstukken 2022 Taakveld Lasten Baten Lasten Baten Lasten Baten 2.1 verkeer en vervoer - - - - - - 3.1 economische ontwikkeling 24.889 - 48.908 - 17.967 - 3.2.1 fysieke bedrijfsinfrastructuur 55.642 51.709 250.577 239.007 266.682 103.835 3.3 bedrijvenloket en bedrijfsregelingen 219 - 5.266 - - - 5.7.1 openbaar groen en (openlucht) recreatie 158.880 - 274.228 - 183.492 40.000 Totaal 239.630 51.709 578.978 239.007 468.140 143.835

Specificatie van de projecten per taakveld

Verschil (realisatie minus Taakveld Jaarstukken 2023 Begroting na wijziging 2023 begroting) Nr. Projectnaam Lasten Baten Lasten Baten Lasten Baten 3.1 Reguliere werkzaamheden economische ontwikkeling 2.034 - 3.063 - -1.029 - 3.2.1 Woonarken beleid - - 7.500 - -7.500 - 3.2.1 Ontwikkeling Uiterdam 11.171 - 9.565 - 1.606 - 3.2.1 Realisatie horecapunt Dorregeest 9.951 - 27.047 - -17.096 - 3.1 Vitaal platteland: Recreatief Grid Laag Holland 1.733 - 1.733 - - - Subtotaal taakveld 3.1 24.889 - 48.908 - -24.019 - Reguliere werkzaamheden ontwikkeling en inrichting fysieke 3.2.1 - - - - - - bedrijfsinfrastructuur 3.2.1 Revitalisatie Woudhaven 3.933 - 11.570 - -7.637 - 3.2.1 Recreatieve versterking De Hoorne 6.830 6.830 14.440 14.440 -7.610 -7.610 3.2.1 Vitaal Platteland Alkmaarder en Uitgeestermeer 44.879 44.879 224.567 224.567 -179.688 -179.688 Subtotaal taakveld 3.2.1 55.642 51.709 250.577 239.007 -194.935 -187.298 3.3 Reguliere werkzaamheden bedrijvenloket en bedrijfsregelingen 219 - 5.265 - -5.046 - Subtotaal taakveld 3.3 219 - 5.265 - -5.046 -

Jaarstukken 2023 Recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer Pagina 15 van 86

Samenvatting Jaarverslag Jaarstukken Overige gegevens en bijlagen

Programmaverantwoording Paragrafen

1. Ontwikkeling en inrichting 2. Beheer en onderhoud 3. Toezicht en veiligheid 4. Bestuur en Programma 5. Algemene dekkingsmiddelen ersteuning

Verschil (realisatie minus Taakveld Jaarstukken 2023 Begroting na wijziging 2023 begroting) Nr. Projectnaam Lasten Baten Lasten Baten Lasten Baten 5.7.1 Reguliere werkzaamheden openbaar groen en (openlucht)recreatie 2.341 - 5.310 - -2.969 - 5.7.1 Uitvoeringsprogramma 4.972 - 21.500 - -16.528 - 5.7.1 Wandelpad Omzoom 8.107 - 8.000 - 107 - 5.7.1 Boerenlandpad Busch&Dam 943 - 1.750 - -807 - 5.7.1 Visieschets Aagtenpark en BTL 27.222 - 90.418 - -63.196 - 5.7.1 Informatiepunt Erfgoedpark De Hoop 103.630 - 53.543 - 50.087 - 5.7.1 Pontje Molletjesveer - - 59.458 - -59.458 - 5.7.1 Haalbaarheid De Kil 11.665 - 31.919 - -20.254 - 5.7.1 Doortrekken fietspad Rorik - Nieuwendijk - - 2.330 - -2.330 - Subtotaal taakveld 5.7.1 158.880 - 274.228 - -115.348 - Totaal 239.630 51.709 578.978 239.007 -339.348 -187.298

Jaarstukken 2023 Recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer Pagina 16 van 86

Samenvatting Jaarverslag Jaarstukken Overige gegevens en bijlagen

Programmaverantwoording Paragrafen

1. Ontwikkeling en inrichting 2. Beheer en onderhoud 3. Toezicht en veiligheid 4. Bestuur en Programma 5. Algemene dekkingsmiddelen ersteuning • Door samenwerking met sociale ondernemingen draagt het recreatieschap bij Programma 2. Beheer en onderhoud aan duurzame inzetbaarheid van mensen met een afstand tot de Visie arbeidsmarkt. Deze mensen met een sw-indicatie of een re-integratietraject Met het programma beheer en onderhoud heeft het recreatieschap zich ingezet voor werden ingezet via Zaffier. de instandhouding van de natuur en recreatie. In 2023 ging het vooral om: • Bestuurlijk is besloten (AB 6-12-2023) voor de komende jaren de beeldkwaliteit voor groen te verlagen van B naar C. Er is bepaald dat dit zich • Op 9 juni was de officiële in gebruik name van het elektrisch aangedreven met name zal uiten in het minder maaien van het intensief gras. Voor 2023 pontje door wethouder Wessel Breunesse van Zaanstad. Voorafgaand hieraan had dit nog geen financieel effect. zijn de afgelopen maanden de nodige aanpassingen verricht, zodat het pontje voortaan elektrisch aangedreven kan varen. Zo’n 25.000 fietsers maken Bij het programma 2. Beheer en onderhoud zijn de gerealiseerde kosten € 133.000 jaarlijks de overtocht met het pontje dat – met tussenposen- al sinds 1634 op lager dan begroot en de opbrengsten € 12.000 lager dan begroot.

Per saldo resulteert deze plek de overtocht op de Nauernasche Vaart mogelijk maakt. Het pontje dit in een positiever resultaat van € 121.000 voor dit programma. is een belangrijke schakel van de populaire Pontjesroute. De belangrijkste verschillen per taakveld zijn hieronder weergegeven. • Als gevolg van diverse stormen (zomer en najaar) zijn extra veel noodgedwongen kapwerkzaamheden uitgevoerd om het recreatiegebied Prestaties per taakveld in 2023 weer veilig te krijgen. Dit is exclusief eventuele herplanting in 2024. Een specificatie van de projecten uit dit programma is onderaan te vinden in de tabel • Het maaien van waterplanten was niet nodig (€ 60.000 besparing). • Uitstroombegeleider en golfbreker bij Zwaansmeer vervangen. Starten van de “specificatie van de projecten per taakveld”. voorbereidingen voor het vervangen van het toiletgebouw (met kiosk) op Dorregeest, mede in overleg met de gemeente Uitgeest. Taakveld 2.1.2 Verkeer en vervoer • Starten van de inspecties voor vervanging van de beschoeiingen van het Dit taakveld omvat het onderhouden van wegen, paden, parkeerterreinen, Alkmaarder- en Uitgeestermeer. kunstwerken, weg- en terreinmeubilair. Wat betreft de geplande werkzaamheden is er • Vervangen van de toiletgroep beheerkantoor Lagendijk. een onderschrijding van € 59.000 (positief). • Onderzoek naar verduidelijking duikgevaar.

Er is door RNH een inventarisatie Werkzaamheden die niet zijn uitgevoerd: van de mogelijke gevaarlijke situaties uitgevoerd. Op deze plekken worden • Groot onderhoud bruggen/steigers te hoog geraamd. extra waarschuwingsborden geplaatst voor het zwemseizoen 2024. Daarnaast • Voorbereidingskosten voor inspectie beschoeiingen is lager uitgevallen. Deel van is/wordt via sociale media meer gecommuniceerd in het zwemseizoen over de de kosten, met name de VAT-kosten, wordt in 2024 ingezet. gevaren van duiken en zwemmen. • Minder reparaties terreinmeubilair.

Jaarstukken 2023 Recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer Pagina 17 van 86

Samenvatting Jaarverslag Jaarstukken Overige gegevens en bijlagen

Programmaverantwoording Paragrafen

1. Ontwikkeling en inrichting 2. Beheer en onderhoud 3. Toezicht en veiligheid 4. Bestuur en Programma 5. Algemene dekkingsmiddelen ersteuning Taakveld 3.2.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur • Het realiseren van Oever- en Natuurontwikkeling Saskerleidam heeft in 2023 Dit taakveld (vastgoedbeheer) heeft € 6.000 (positief) hogere (pacht)inkomsten meer inspanningen gevraagd dan begroot was. Dit project zal nog verder gerealiseerd. Verder is er meer inzet RNH geweest € 18.500 (negatief). doorlopen in 2024 (en verder). • De realisatie van de aanplant van het ecologisch bosje / bomenlint Aagtenpark Taakveld 3.4 Economische promotie is in 2023 niet gelukt; dit verschuift naar 2024. Dit project wordt bekostigd uit Tennet Gelden (via de gemeente Beverwijk) en ook deze dekking/opbrengst Dit taakveld omvat gebiedspromotie en communicatie en is conform de planning en verschuift naar 2024. begroting uitgevoerd. • Hogere kosten verzekeringspremie als gevolg van duikongeval. Baten en lasten Taakveld 5.7.2 Openbaar groen en openluchtrecreatie Programma 2. Dit taakveld omvat het onderhouden van gras, beplanting, water, stranden, Begroting na speeltoestellen, evenemententerreinen, routes, etc.

De werkelijke totale lasten waren Jaarstukken Verschil Jaarstukken Beheer en onderhoud wijziging in 2023 € 88.000 lager (positief) dan begroot en de opbrengsten zijn € 18.000 2023 2023 2022 2023 (negatief) lager uitgekomen. De lagere kosten zijn het gevolg van: Bedrijfskosten DO 283.009 424.814 -141.805 292.387 • Het maaien van de waterplanten is in 2023 niet nodig geweest. De groei van Overige bedrijfskosten 346.825 351.742 -4.917 211.853 de planten was beperkt door meteorologische omstandigheden zoals Inzet RNH 613.911 601.856 12.055 589.961 temperatuur en neerslag. GO 172.223 383.888 -211.665 186.798 • Besparing voor het beheer van de Woudhaven. Tot de formele overdracht is Kapitaallasten 9.936 8.200 1.736 8.769 dit gebied in bruikleen gegeven en blijft het beheerbudget nog gehandhaafd. Subtotaal lasten 1.425.903 1.770.500 -344.597 1.289.767 • Minder kosten Routebureau doordat de werkzaamheden voor het Dotatie voorz. GO 330.000 330.000 - 317.700 fietsknopenpunt netwerk opschuiven naar 2024 Onttrekking voorz.

GO -172.223 -383.888 211.665 -186.798 Tegenover deze onderschrijdingen waren er in 2023 ook een paar kostenposten die Saldo mutaties 157.777 -53.888 211.665 130.902 hoger uitvielen dan was voorzien in de begroting: voorziening GO • Als gevolg van diverse stormen dit jaar, vooral in de zomer, hebben er extra Totale lasten 1.583.680 1.716.612 -132.931 1.420.670 veel noodgedwongen kapwerkzaamheden plaatsgevonden om het Opbrengsten 302.053 294.485 7.568 263.148 recreatiegebied weer veilig te krijgen. Projectsubsidies 23.225 42.620 -19.395 21.374 Totale baten 325.277 337.105 -11.828 284.521 Saldo -1.258.403 -1.379.507 121.104 -1.136.148

Jaarstukken 2023 Recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer Pagina 18 van 86

Samenvatting Jaarverslag Jaarstukken Overige gegevens en bijlagen

Programmaverantwoording Paragrafen

1. Ontwikkeling en inrichting 2. Beheer en onderhoud 3. Toezicht en veiligheid 4. Bestuur en Programma 5. Algemene dekkingsmiddelen ersteuning

Baten en lasten per taakveld

Jaarstukken 2023 Begroting na wijziging 2023 Jaarstukken 2022 Taakveld Lasten Baten Lasten Baten Lasten Baten 2.1 verkeer en vervoer 192.988 - 251.756 - 299.380 - 3.2.2 fysieke bedrijfs-infrastructuur 94.484 261.981 75.834 255.749 70.597 230.396 3.4 economische promotie 103.719 - 108.406 - 84.168 - 5.3 cultuur presentatie en productie - - - - - - 5.7.2 openbaar groen en (openlucht) recreatie 1.192.489 63.296 1.280.616 81.356 966.525 54.125 Totaal 1.583.680 325.277 1.716.612 337.105 1.420.670 284.521

Jaarstukken 2023 Recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer Pagina 19 van 86

Samenvatting Jaarverslag Jaarstukken Overige gegevens en bijlagen

Programmaverantwoording Paragrafen

1. Ontwikkeling en inrichting 2. Beheer en onderhoud 3. Toezicht en veiligheid 4. Bestuur en Programma 5. Algemene dekkingsmiddelen ersteuning

Specificatie van de projecten per taakveld Verschil (realisatie minus Taakveld Jaarstukken 2023 Begroting na wijziging 2023 begroting) Nr. Projectnaam Lasten Baten Lasten Baten Lasten Baten 2.1.2 Reguliere werkzaamheden beheer verkeer en vervoer 95.988 - 154.756 - -58.768 - 2.1.2 Dotatie voorziening GO/V 97.000 - 97.000 - - - 2.1.2 GO/V 36.895 - 185.788 - -148.893 - 2.1.2 Onttrekking voorziening GO/V -36.895 - -185.788 - 148.893 - Subtotaal taakveld 2.1.2 192.988 - 251.756 - -58.768 - 3.2.2 Reguliere werkzaamheden beheer fysieke bedrijfsinfrastructuur 94.484 261.981 75.834 255.749 18.650 6.232 Subtotaal taakveld 3.2.2 94.484 261.981 75.834 255.749 18.650 6.232 3.4 Reguliere werkzaamheden economische promotie 103.719 - 108.406 - -4.687 - Subtotaal taakveld 3.4 103.719 - 108.406 - -4.687 - Reguliere werkzaamheden beheer openbaar groen en 5.7.2 907.594 62.187 992.479 60.856 -84.885 1.331 openluchtrecreatie 5.7.2 Dotatie voorziening GO/V 233.000 - 233.000 - - - 5.7.2 GO/V 135.327 - 198.100 - -62.773 - 5.7.2 Onttrekking voorziening GO/V -135.327 - -198.100 - 62.773 - 5.7.2 Kapitaallasten 9.936 - 8.200 - 1.736 - 5.7.2 Aanplant ecologisch bosje en bomenlint Aagtenpark 1.109 1.109 20.500 20.500 -19.391 -19.391 5.7.2 Oever-en Natuurontwikkeling Saskerleidam fase 2 40.851 - 26.437 - 14.414 - Subtotaal taakveld 5.7.2 1.192.489 63.296 1.280.616 81.356 -88.126 -18.060 Totaal 1.583.680

325.277 1.716.612 337.105 -132.931 -11.828

Jaarstukken 2023 Recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer Pagina 20 van 86

Samenvatting Jaarverslag Jaarstukken Overige gegevens en bijlagen

Programmaverantwoording Paragrafen

1. Ontwikkeling en inrichting 2. Beheer en onderhoud 3. Toezicht en veiligheid 4. Bestuur en ondersteuning 5. Algemene dekkingsmiddelen

Programma 3. Toezicht en veiligheid Visie Door gastheerschap, het houden van toezicht en handhavend optreden wil het recreatieschap bij bezoekers de gevoelens van sympathie, vertrouwen en veiligheid vergroten.

Speerpunten • Vaartoezicht en landtoezicht met de nadruk in het hoogseizoen. Er hebben zich dit jaar geen noemenswaardige bijzonderheden voorgedaan. Controle op de Algemene verordening, vaarbewijzen, snelvaren en overlast naar de omgeving heeft de meeste aandacht gevraagd. • Extra aandacht is er voor handhaving bij Landgoed Rorik. Met name op veiligheid van de wegen, o.a. schoonhouden van de wegen, ongeoorloofd opslag van materialen op en naast de weg en achterstallig onderhoud (kan voor gevaarlijke situaties zorgen). Daar wordt in samenspraak met Landgoed Rorik en gemeente Beverwijk aandacht aan geschonken.

Bij het programma 3. Toezicht en veiligheid zijn de werkelijke kosten € 98.000 en daarmee iets lager uitgekomen dan de begroting. Daarnaast is er dit jaar een onbegrote subsidie voor groene Boa’s ontvangen ad € 1.500. Dit geld is ontvangen van RNH dankzij een subsidie van het Ministerie van Justitie.

Prestaties per taakveld in 2023 Taakveld 1.2 Openbare orde en veiligheid • De rol van gastheer in de gebieden vervuld en de zichtbaarheid verbeterd. • Toezicht houden en handhaven volgens Algemene Verordening en de Noodverordening COVID-19. • Jaarlijks wordt een handhavingsplan opgesteld.

Jaarstukken 2023 Recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer Pagina 21 van 86

Samenvatting Jaarverslag Jaarstukken Overige gegevens en bijlagen

Programmaverantwoording Paragrafen

1. Ontwikkeling en inrichting 2. Beheer en onderhoud 3. Toezicht en veiligheid 4. Bestuur en ondersteuning 5. Algemene dekkingsmiddelen

Baten en lasten

Programma 3.

Toezicht en Begroting na Verschil Jaarstukken 2023 Jaarstukken 2022 veiligheid wijziging 2023 2023 - Bedrijfskosten 10.221 13.646 6.987 3.425 - Inzet RNH 80.259 83.383 85.828 3.124 Kapitaallasten 7.500 7.500 - - - Totale lasten 97.980 104.529 92.815 6.549 Opbrengsten 1.447 - 5.105 1.447 Totale baten 1.447 - 1.447 5.105 Saldo -96.533 -104.529 7.996 -87.710

Baten en lasten per taakveld

Jaarstukken 2023 Begroting na wijziging 2023 Jaarstukken 2022 Taakveld Lasten Baten Lasten Baten Lasten Baten 1.2 openbare orde en veiligheid 97.980 - 104.529 - 92.815 - Totaal 97.980 - 104.529 - 92.815 -

Jaarstukken 2023 Recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer Pagina 22 van 86

Samenvatting Jaarverslag Jaarstukken Overige gegevens en bijlagen

Programmaverantwoording Paragrafen

1. Ontwikkeling en inrichting 2. Beheer en onderhoud 3. Toezicht en veiligheid 4. Bestuur en ondersteuning 5. Algemene dekkingsmiddelen

Programma 4. Bestuur en ondersteuning met de uitwerking in voorstellen die aan de besturen en raden worden Met het programma Bestuur en ondersteuning heeft het recreatieschap zich ingezet voorgelegd. De planning is deze in 2024 te realiseren. voor de bestuurlijke ondersteuning, bestuursadvisering, programmasturing, secretariaat, financiële control en administratie en de aansturing van het beheerteam Bij het programma 4. Bestuur en ondersteuning zijn de werkelijke kosten € 66.500 en toezichthouders. hoger dan begroot.

Speerpunten De belangrijkste verschillen per taakveld zijn hieronder weergegeven. Voor 2023 waren de speerpunten: • Gedurende het jaar is regelmatig overleg gevoerd om de samenwerking Prestaties per taakveld in 2023 tussen het bestuursbureau en RNH te verbeteren. In het najaar van 2023 is er Taakveld 0.1 Bestuur een evaluatie geweest om te zorgen dat de in 2024 en verder de De bestuurskosten waren € 29.000 hoger dan begroot doordat er meer advieskosten bestuurscyclus efficiënter verloopt. zijn geweest dan begroot, voornamelijk door Bureau Buiten voor het onderzoek naar • Het organiseren van een excursie voor raads- en statenleden naar het de verdienmogelijkheden zoals deze bij de Kadernota 2025 aan het bestuur zijn informatiepunt De Hoop (Erfgoedpark) en de Dorregeesterpolder. voorgelegd. Voor een klein deel van deze kosten was wel een begrotingsbedrag • Het vaststellen van de Jaarstukken 2022, de begrotingswijziging 2023, de opgenomen onder programma 1 met betrekking tot het woonarken beleid. programmabegroting 2024 en de najaarsrapportage 2023. • Een belangrijk proces in 2023 was het gezamenlijk met het bestuur en de AC- Taakveld 0.4 Overhead leden realiseren van een structureel begrotingsevenwicht.

Naast het UP heeft De kosten voor overhead in 2023 waren € 38.000 hoger dan begroot door: het RAUM ook te maken met de 2 belangrijke opgaven: waterkwaliteit/Vitaal • Verschuiving in inzet (hoger) voor het aansturen van het beheerteam en Platteland en de 2de fase Natuurontwikkeling Saskerleidam. Daarnaast wilde toezichthouders (voorheen in programma 2 verantwoord). De begroting is het bestuur een onderzoek naar verdienmogelijkheden. Dit leidde uiteindelijk vanaf 2024 aangepast. tot de vaststelling van de Kadernota 2025 waarin al deze opgaven • Meer inzet programmasturing en financiën als gevolg van de extra samenkwamen (AB 6-12-2023). werkzaamheden in met name de tweede helft van 2023 betreffende de • Daarnaast heeft het RAUM te maken met de in december 2021 vastgestelde financiële scenario’s, het onderzoek naar nieuwe inkomsten (samen met Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr). De daaruit voortkomende Bureau Buiten) en de extra overlegrondes met AC- en bestuursleden. verplichtingen dienen uiterlijk 1 juli 2024 in de gemeenschappelijke regelingen te zijn verwerkt. Voor de uitwerking is een ambtelijke werkgroep, bestaande uit vertegenwoordigers van RNH, AC-leden en het Bestuursbureau, gestart

Jaarstukken 2023 Recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer Pagina 23 van 86

Samenvatting Jaarverslag Jaarstukken Overige gegevens en bijlagen

Programmaverantwoording Paragrafen

1. Ontwikkeling en inrichting 2. Beheer en onderhoud 3. Toezicht en veiligheid 4. Bestuur en ondersteuning 5. Algemene dekkingsmiddelen

In het AB van 6 december 2023 heeft het bestuur de Kadernota 2025 vastgesteld en deze voor zienswijze aan de participanten voorgelegd. De belangrijkste besluitpunten: Baten en lasten per taakveld • scenario “Midden” met beeldkwaliteit “B” voor algemeen onderhoud en Begroting na wijziging beeldkwaliteit “C” voor groenonderhoud; Jaarstukken 2023 Jaarstukken 2022 2023 • de volgende projecten worden uitgevoerd: Taakveld Lasten Baten Lasten Baten Lasten Baten o Vitaal Platteland 0.1 bestuur 50.788 - 22.409 - 16.287 - o Saskerleidam 0.4 overhead 437.084 - 398.909 - 401.255 - o Dorregeest Totaal 487.872 - 421.318 - 417.542 - o Uiterdam (zonder verplaatsing) • Beplanting en visieschets Aagtenpark • het uitwerken van de opbrengstmogelijkheden conform het rapport van Bureau Buiten voor: o recreatiearken; o reclamezuilen; o recreatiekaart.

Baten en lasten

Programma 4. Begroting na Jaarstukken Verschil Jaarstukken Bestuur en ondersteuning wijziging 2023 2023 2022 2023 Bedrijfskosten 117.221 85.291 31.930 75.276 Inzet RNH 370.651 336.027 34.624 342.267 Kapitaallasten - - - - Totale lasten 487.872 421.318 66.554 417.542 Opbrengsten - - - - Totale baten - - - - Saldo -487.872 -421.318 -66.554 -417.542

Jaarstukken 2023 Recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer Pagina 24 van 86

Samenvatting Jaarverslag Jaarstukken Overige gegevens en bijlagen

Programmaverantwoording Paragrafen

1. Ontwikkeling en inrichting 2. Beheer en onderhoud 3. Toezicht en veiligheid 4. Bestuur en ondersteuning 5. Algemene dekkingsmiddelen

Specificatie van de overhead (taakveld 0.4) Verschil (realisatie minus Onderdeel Jaarstukken 2023 Begroting na wijziging 2023 begroting) Lasten Baten Lasten Baten Lasten Baten Bestuursadvisering en programmasturing 243.600 - 232.797 - 10.802 - Secretariaat 16.912 - 16.583 - 330 - Financiële control en administratie 101.140 - 86.917 - 14.223 - Aansturing beheerteam en toezichthouders 58.251 - 47.130 - 11.121 - Kantoor- en bedrijfskosten 17.181 - 15.482 - 1.699 - Totaal 437.084 - 398.909 - 38.175 -

Jaarstukken 2023 Recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer Pagina 25 van 86

Samenvatting Jaarverslag Jaarstukken Overige gegevens en bijlagen

Programmaverantwoording Paragrafen

1. Ontwikkeling en inrichting 2. Beheer en onderhoud 3. Toezicht en veiligheid 4. Bestuur en ondersteuning 5. Algemene dekkingsmiddelen

Programma 5. Algemene dekkingsmiddelen het recreatieschap vrijgesteld van vennootschapsbelasting. De verwachting is dat dit Bij het programma 5. Algemene dekkingsmiddelen zijn de werkelijke kosten nagenoeg ook voor 2023 geldt. gelijk aan de begrote kosten. De opbrengsten zijn daarentegen hoger € 230.000 (positief), echter van dit bedrag is € 159.000 door extra bijdragen van de participanten Taakveld 0.10 Mutaties reserves voor het vormen van bestemmingsreserves. Per saldo zijn de daadwerkelijk meer Het recreatieschap heeft verschillende reserves, die elk voor hun eigen doelen worden ontvangen opbrengsten € 70.000; het resultaat van meer rentebaten en de ingezet. Het doel van elke reserve is nader toegelicht in de paragraaf inruilwaarde van vervoermiddelen. weerstandsvermogen. Gebeurtenissen per taakveld in 2023 In onderstaande tabellen is de stand van de reserves weergegeven aan het einde van Taakveld 0.5 Treasury 2023 en het verschil ten opzichte van de stand aan het einde van 2022. De taken van dit taakveld zijn: • de financiering van het vastgestelde beleid; Baten en lasten • zo weinig mogelijk financieringskosten; • ontvangst rentebaten; Programma 5.

• het beperken van de (financiële) risico’s. Begroting na Algemene Jaarstukken Verschil Jaarstukken wijziging dekkingsmiddelen 2023 2023 2022 2023 Taakveld 0.8 Overige baten en lasten Bedrijfskosten 1.066 900 166 -151 Dit betreffen de participantenbijdragen en overige verrekeningen. Inzet RNH - - - - Totale lasten 1.066 900 166 -151 Taakveld 0.9 Vennootschapsbelasting Participantenbijdragen 1.716.569 1.716.570 -1 1.677.977 De activiteiten van het recreatieschap kunnen als volgt worden omschreven: Opbrengsten 268.183 38.500 229.683 2 beleidsbepaling, beheer en onderhoud van recreatieterreinen, genereren van Totale baten 1.984.752 1.755.070 229.682 1.677.979 publiciteit en ter beschikking stellen van recreatieterreinen voor openluchtrecreatie en Saldo voor bestemming 1.983.686 1.754.170 229.516 1.678.130 evenementen. Recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer neemt het standpunt in Mutaties reserves -47.043 -491.155 444.113 -287.576 dat haar activiteiten geen belaste ondernemingsactiviteiten vormen voor de Wet op de Saldo na bestemming 2.030.729 2.245.325 -214.596 1.965.706 Vennootschapsbelasting 1969. Dit wordt jaarlijks beoordeeld. In voorgaande jaren is

Jaarstukken 2023 Recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer Pagina 26 van 86

Samenvatting Jaarverslag Jaarstukken Overige gegevens en bijlagen

Programmaverantwoording Paragrafen

1. Ontwikkeling en inrichting 2. Beheer en onderhoud 3. Toezicht en veiligheid 4. Bestuur en ondersteuning 5. Algemene dekkingsmiddelen

Ontwikkeling van reserves

Stand per Stand per Verschil 31-12-2023 31-12-2022 Kapitaal 408 408 - Algemene reserve A-UM 43.162 45.392 -2.230 Bestemmingsreserves A-UM 608.430 476.706 131.724 Algemene reserve IJ-Z 131.717 35.765 95.952 Bestemmingsreserves IJ-Z 642.386 914.876 -272.490 Totaal reserves 1.426.103 1.473.147 -47.044

Jaarstukken 2023 Recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer Pagina 27 van 86

Samenvatting Jaarverslag Jaarstukken Overige gegevens en bijlagen

Programmaverantwoording Paragrafen

1. Ontwikkeling en inrichting 2. Beheer en onderhoud 3. Toezicht en veiligheid 4. Bestuur en ondersteuning 5. Algemene dekkingsmiddelen

Specificatie van de resultaatbestemming door mutaties reserves

Jaarstukken 2023 Begroting na wijziging 2023 Jaarstukken 2022 Resultaatbestemming Toevoeging Onttrekking Saldo Toevoeging Onttrekking Saldo Toevoeging Onttrekking Saldo (ad 5. mutaties reserves) Algemene reserve A-UM 76.556 78.784 -2.228 89.959 89.959 - 5.264 5.264 - Bestemmingsreserve exploitatie A-UM 78.784 107.041 -28.257 - 211.621 -211.621 22.888 242.569 -219.681 Bestemmingsreserve beheer & onderhoud De Hoorne 139.981 - 139.981 - - - - - - Bestemmingsreserve egalisatie kapitaallasten A-UM 20.000 - 20.000 - - - - 22.888 -22.888 Algemene reserve IJ-Z 125.000 29.049 95.951 - 10.617 -10.617 61.798 746.638 -684.840 Bestemmingsreserve IJ-Z - - - - - - - 275.042 -275.042 Bestemmingsreserve IJ-Z specifieke projecten - 335.729 -335.729 - 268.918 -268.918 950.000 35.124 914.876 Bestemmingsreserve egalisatie kapitaallasten IJ-Z 63.239 - 63.239 - - - - - - Totaal mutaties reserves RAUM 503.561 550.604 -47.043 89.959 581.115 -491.156 1.039.949 1.327.524 -287.576

Baten en lasten per taakveld Begroting na wijziging Jaarstukken 2023 Jaarstukken 2022 2023 Taakveld Lasten Baten Lasten Baten Lasten Baten 0.5 treasury 1.066 88.756 900 38.500 -151 - 0.8 overige baten en lasten - 1.895.996 - 1.716.570 - 1.677.979 0.9 vennootschapsbelasting - - - - - - 0.10 mutaties reserves 503.561 550.604 89.959 581.114 1.039.949 1.327.524 0.11 resultaat rekening baten en lasten - - - - - - Totaal 504.627 2.535.355 90.859 2.336.184 1.039.798 3.005.503

Jaarstukken 2023 Recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer Pagina 28 van 86

Samenvatting Jaarverslag Jaarstukken Overige gegevens en bijlagen

Programmaverantwoording Paragrafen

A. Weerstandsvermogen B. Kapitaalgoederen C. Financiering D. Bedrijfsvoering E. Grondbeleid F. Participanten

Paragrafen

Jaarstukken 2023 Recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer Pagina 29 van 86

Samenvatting Jaarverslag Jaarstukken Overige gegevens en bijlagen

Programmaverantwoording Paragrafen

A. Weerstandsvermogen B. Kapitaalgoederen C. Financiering D. Bedrijfsvoering E. Grondbeleid F. Participanten

A. Weerstandsvermogen en risicobeheersing Het weerstandsvermogen geeft aan in hoeverre Recreatieschap Alkmaarder- en Het bestuur heeft besloten aan te sluiten bij het uitgangspunt van de regio Noord- Uitgeestermeer in staat is om middelen vrij te maken en daarmee substantiële Holland Noord om slechts een beperkte algemene reserve aan te houden voor de GR: tegenvallers op te vangen, zonder dat het beleid veranderd moet worden. Het totale de norm is 2,5% van de lasten. De consequentie hiervan is dat een beroep op de bedrag aan potentiële risico’s (in euro’s) wordt vergeleken met de participanten gedaan moet worden indien de risico's die zich voordoen het bedrag van weerstandscapaciteit: de mogelijk in te zetten middelen om de risico’s te dragen. De de algemene reserve overschrijden. weerstandscapaciteit moet groter zijn dan het berekende weerstandsvermogen. Stand per Stand per Weerstandsvermogen Geconsolideerd vermogen Verschil 31-12-2023 31-12-2022 Om het weerstandsvermogen te berekenen zijn alle risico's, waarvoor geen Kapitaal 408 408 - maatregelen getroffen zijn en die van materiële betekenis kunnen zijn voor de Algemene reserve A-UM 43.162 45.392 -2.230 financiële positie, geïnventariseerd. Per risico wordt de kans vermenigvuldigd met de Bestemmingsreserve exploitatie A-UM 448.449 476.706 -28.257 potentiële omvang in euro’s.

Het berekende weerstandsvermogen (geconsolideerd) Bestemmingsreserve kapitaallasten A-UM 20.000 - 20.000 bedraagt op 31-12-2023 € 720.000 De onderbouwing hiervan is als bijlage VI Bestemmingsreserve beheer & onderhoud De opgenomen. 139.981 - 139.981 Hoorne Weerstandscapaciteit Algemene reserve IJ-Z 131.717 35.765 95.952 Bestemmingsreserve IJ-Z specifieke projecten 579.147 914.876 -335.729 De weerstandscapaciteit bij het recreatieschap wordt gevormd door de algemene Bestemmingsreserve kapitaallasten IJZ 63.239 - 63.239 reserve. De bestemmingsreserves zijn voor specifieke doelen bestemd. Totaal 1.426.103 1.473.147 -47.044 In de begroting is geen post "onvoorzien" opgenomen voor het opvangen van niet voorziene lasten in de loop van het jaar. Bij Recreatieschap Alkmaarder- en Algemene reserve Uitgeestermeer heeft iedere onvoorziene last van substantiële betekenis dus directe De algemene reserve dient als weerstandscapaciteit voor de financiële risico's die het gevolgen, waardoor de uitvoering van het beleid onder druk kan komen te staan. recreatieschap loopt. De algemene reserve staat voor het Algemeen Bestuur ter vrije Ook heeft het recreatieschap geen stille reserves. Stille reserves zijn activa die tegen beschikking om incidentele tegenvallers te kunnen opvangen. Jaarlijks wordt het geen of een te lage waarde zijn gewaardeerd en direct verkoopbaar zijn.

reguliere exploitatieresultaat toegevoegd/onttrokken aan deze reserves. Een toevoeging en onttrekking aan de algemene reserve kan slechts plaatsvinden bij een De omvang van de huidige algemene reserve (weerstandscapaciteit) is € 174.879 (A- besluit van het Algemeen Bestuur. UM + IJ-Z) en ligt onder het niveau van het benodigde weerstandsvermogen € 720.000.

Jaarstukken 2023 Recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer Pagina 30 van 86

Samenvatting Jaarverslag Jaarstukken Overige gegevens en bijlagen

Programmaverantwoording Paragrafen

A. Weerstandsvermogen B. Kapitaalgoederen C. Financiering D. Bedrijfsvoering E. Grondbeleid F. Participanten

De maximale omvang van de algemene reserve RAUM is gesteld op 2,5% van de totale Kengetallen kosten (conform bestuursbesluit 2012/12). Een eventueel overschot wordt Conform het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) overgeboekt naar de bestemmingsreserve exploitatie A-UM. De algemene reserve IJZ is worden de kengetallen in onderstaande tabel vermeld. niet gebonden aan een maximale omvang. De netto schuldquote weerspiegelt het niveau van de schuldenlast ten opzichte van de Bestemmingsreserve exploitatie A-UM eigen middelen. Wanneer de schuld lager is dan de jaaromzet (<100%) wordt dit als In het AB van 24 juni 2020 is besloten tot het instellen van een bestemmingsreserve voldoende bestempeld en boven de 130% als onvoldoende. Het recreatieschap heeft exploitatie, waarop eventuele overschotten vanuit de algemene reserve A-UM volgen. geen leningen, vandaar de negatieve ratio.

Bestemmingsreserve beheer & onderhoud De Hoorne De solvabiliteitsratio geeft inzicht in de mate waarin aan de financiële verplichtingen kan worden voldaan. Een ratio >50% wordt in de regel als voldoende beschouwd. In het AB van 2 december 2020 is besloten tot het instellen van een bestemmingsreserve, gevuld met de bijdrage die de gemeente Castricum heeft Het kengetal "structurele exploitatieruimte" geeft aan hoe groot de structurele vrije voldaan ter dekking voor het toekomstige beheer en onderhoud van de recreatieve ruimte in de begroting is om tegenvallers op te vangen. De commissie BBV geeft aan versterking van recreatiegebied De Hoorne. dat een ratio > 0,6% acceptabel is.

Bestemmingsreserve specifieke projecten Jaarstukken Begroting na Jaarstukken In het AB van 2 december 2020 is besloten om een bestemmingsreserve specifieke 2023 wijziging 2023 2022 projecten te vormen ter dekking van specifieke projecten uit het Netto schuldquote -88% -63% -103% uitvoeringsprogramma volgend uit de visie. Gecorrigeerd voor verstrekte leningen -88% -63% -103% Solvabiliteitsratio 57% 47% 57% Bestemmingsreserve kapitaallasten Structurele exploitatieruimte 2% -4% 4% De bestemmingsreserve dient ter dekking van de kapitaallasten in de exploitatie van geactiveerde (maatschappelijk nut) investeringen.