Bijlage 10. Participatieverslag Actualisatie Omgevingsvisie Alkmaar 2040

Deelnemers riepen de gemeente op om duidelijke uitspraken te doen over het behoud van het dorpskarakter en om die uitspraken om te zetten in actie, bijvoorbeeld door een balans te vinden tussen hoog- en laagbouw. Erfgoed en de identiteit van dorpen en wijken zouden centraal moeten staan in toekomstige ontwikkelingen, en er werd voorgesteld een inventarisatie te maken van het erfgoed in de regio.

Tot slot benadrukten de deelnemers dat de verantwoordelijkheid voor de kwaliteit van de leefomgeving gedeeld zou moeten worden. Een manier om dit te stimuleren is door inwoners meer te betrekken bij hun buurt, bijvoorbeeld door vrijwilligerswerk in de wijk verplicht te stellen, zodat iedereen bijdraagt aan de leefbaarheid.

In gesprek over Groei in Balans Tijdens de gesprekken over groei in balans werd duidelijk dat er behoefte is aan een veelzijdige en creatieve invulling van ruimte binnen de gemeente, waarbij zowel wonen, werken, cultuur, als recreatie op een evenwichtige manier worden geïntegreerd. Er werd gepleit voor meer werkplekken voor jongeren, zoals projecten die hen na school kunnen ondersteunen, met als voorbeeld het Marine terrein in Den Helder. Dit sluit aan bij beleid rondom jeugdzorg en sociaal werken aan talentontwikkeling. Daarnaast werd benadrukt dat Alkmaar aantrekkelijker kan worden gemaakt om te wonen en te werken als cultuur en horeca niet alleen in de binnenstad worden geconcentreerd, maar ook in andere wijken en dorpen worden gestimuleerd. Een ander terugkerend thema was de veiligheid en mobiliteit in de gemeente. Er werd voorgesteld om het ziekenhuis en De Vest om te vormen tot OV-knooppunten of een transferium langs de A7. Tegelijkertijd werd er gepleit voor een verbetering van het openbaar vervoer en meer vrijheid en creativiteit in de regelgeving rondom functies en activiteiten, om zo de leefbaarheid en dynamiek te vergroten. Deelnemers gaven aan dat er meer ruimte moet komen voor cultuur die zich richt op jongeren, aangezien het huidige aanbod voornamelijk 30-plussers aanspreekt.

Hierbij werd gesuggereerd om jongeren actief te betrekken bij het ontwikkelen van nieuwe culturele initiatieven, zoals een jongerenfilmhuis in Mare Nostrum. Er was ook aandacht voor het schoner maken van wijken, met name door minder afval op straat en betere afvalinzamelingssystemen. Daarnaast werd gepleit voor een toegankelijkere participatie in de besluitvorming, waarbij communicatie in een voor iedereen begrijpelijke taal wordt gedaan. Op het gebied van wonen en werken kwam naar voren dat er meer aandacht moet komen voor bedrijven en ondernemers, omdat er geen balans is zonder ruimte voor bedrijvigheid. De vraag hoe bevolkingsgroei wordt verdeeld, speelde ook een belangrijke rol in de discussie, vooral in relatie tot de vergrijzing en de afname van voorzieningen in dorpen. Er werd opgeroepen tot betere samenwerking met de provincie en het Hoogheemraadschap om bij de dorpen te bouwen, en om de historische visie van diverse verenigingen in de Schermer mee te nemen in het beleid. De behoefte aan recreatie en biodiversiteit werd ook besproken, met voorstellen zoals het creëren van ‘klompenpaden’ langs agrarische percelen, waarmee een koppeling tussen recreatie en landbouw kan worden gemaakt. De deelnemers riepen op tot een heldere visie op de toekomst van agrarische bedrijven in relatie tot natuur, biodiversiteit en recreatie.

Er werd gesuggereerd om innovatieve oplossingen voor de landbouw te vinden en om een betere balans tussen landbouw en natuur te realiseren, waarbij Alkmaar zijn sterke traditie in innovaties kan voortzetten. Verder werd de noodzaak om sluipverkeer in dorpen en stad aan te pakken naar voren gebracht, waarbij snelfietspaden en een goede mobiliteitsvisie als mogelijke oplossingen werden genoemd. Er was ook een oproep om leegstand in de prachtige straatjes van Alkmaar aan te pakken en om de balans van functies in gebieden zoals De Volger te herzien. Tot slot werd gepleit voor een grotere rol voor agrarische bouwpercelen en de mogelijkheid om voormalige agrarische erven een nieuwe invulling te geven, waarbij voorzichtigheid geboden is om de binding met de dorpen niet te verliezen.

Samenvatting van de belangrijkste punten In gesprek over een duurzame toekomst - Veel tijd besteed aan energietransitie en de impact ervan - Natuur en natuurgebieden en hoe we daar mee omgaan en borgen - Aspecten van (duurzame) mobiliteit gerelateerd aan duurzame toekomst: hoe doe je dat eigenlijk? Is dat alleen OV of ook andere vervoersmiddelen? - Hoe gaan we om de schaarse ruimte? In gesprek over de omgevingskwaliteit - Drie unieke sessies ook ten opzichte van de afgelopen avonden - Nieuwe thema’s: cultureel aanbod en ook vanuit voorzieningen voor diverse doelgroepen en ook binnen de bestaande wijken - Kanaal en de dorpen en zo de bestaande wijken niet meer als laatste (ondergeschoven kindje) In gesprek over groei in balans - 3 verschillende sessies. Eerste twee met name over groei van land en stad en hoe zorgen we voor recreatie balans? - Hoe versterken we recreatie? - Dynamiek tussen stad en land: meer aandacht voor platteland en voorzieningen - En hoe zorg je dat je al die functies vervuld krijgt, ook voor doelgroepen als jongeren zodat ze zich thuis voelen? - Circulair, ecologisch - Participatie en jongeren meer betrekken

Vraag en antwoord Vraag: Is deze participatie alleen met professionals gedaan? Als inwoner van Alkmaar ben ik niet over deze sessies geïnformeerd. Ik vraag me af of het veel mensen heeft bereikt en ben sceptisch over de avonden en communicatie vanuit de gemeente. Antwoord: De eerste twee avonden waren met inwoners; de laatste met maatschappelijke organisaties.

Hoe verder? Na de 3 bijeenkomsten in september en oktober wordt alle informatie verwerkt en waar dat kan meegenomen in een concept omgevingsvisie. Vervolgens wordt deze versie in december of januari 2025 ter inzage gelegd voor feedback. In april/mei 2025 wordt de visie vastgesteld door de gemeenteraad. Lida van Tilburg bedankt iedereen voor zijn of haar inbreng en sluit de bijeenkomst af. Alle deelnemers ontvangen een verslag.

Opsomming van alles wat de aanwezigen op de tafelkleden hebben geschreven. Duurzame toekomst - Boulevard feeling langs kanaal - Duurzame mobiliteit: elektrische bussen - Meer duidelijkheid over wat je als burger kan doen aan verduurzaming. Iedereen moet de komende 15 jaar de cv-ketel vervangen: meer collectieve oplossingen? - Overstad te veel steen en te weinig water(berging) en groen - Wateroverlast polder - Te weinig voorlichting over planning - Aandacht voor groen in de stad en dorpen (zou basis moeten zijn) - Boulevard sfeer aan Kanaal (barbecueën) - Kleine windmolens op bedrijventerrein - Bewustwording ook in andere talen - RES - Ontmoetingsruimte voor ouderen (meer ontmoetingsplekken zoals Ringers) - Veel groen - Mobiliteit: beter kleinschalig openbaar vervoer, kleine afstanden - Nieuwe wijken; collectieve verwarming - Energieopslag leveren duurzame energie aan buren - Water vasthouden en afvoeren - Groene daken - Terrasjes met bomen - Levendige ontmoetingsplekken - Voldoende ruimte voor groen (boven- en ondergrond) voor kwaliteit en gezondheid - Watertaxi - Moestuin - Kabelbaan - Duurzaam openbaar vervoer - Publiek-private samenwerking - Mogelijk opwekking groengas door mestvergisting - deeleconomie faciliteren - Bouwblok aanpassen zodat boerderij molens geplaatst kunnen worden - Natuurontwikkeling en beheer al prioriteit - Faciliteren landbouw transitie - Grotere

capaciteit waterpomp voor bemaling polders Omgevingskwaliteit - Pleidooi voor sterkere groei van Stompetoren in plaats van woningbouw aan de westkant van de Schermer - Rekeninghouden met leefbaarheid (feestelijkheden spreiden en vervoer faciliteren) - Meer kunst op straat - Kleinschalige woningbouw (goedkope woningen voor jongeren en gezinnen) - Woningbouw speciaal voor ouderen/alleenstaanden in de Rijp - Maak van de Meelzak in de Rijp een speciale plek en zoek naar andere speciale plekken - Meer divers woningaanbod genereren, jongeren uit Amsterdam trekken en jongeren hier houden - Hoe geven we de dorpskernen het gevoel dar ze bij Alkmaar horen? - Alternatieve route zwaar (landbouw)verkeer, niet door dorpen - ‘hoog over’ zorg en ouderenwoongroepen/verzorgingstehuis - Breder cultureel aanbod (migrantenachtergrond)

-

Evenementenlocatie 5/600 man (ook buiten) Samen verantwoordelijk voor de omgevingskwaliteit in je wijk (inzetten van mensen met een taakstraf, ‘verplicht’ vrijwilligerswerk) Zorgvoorzieningen voor migranten Cultureel diverse programmering Meer Halal-horeca Meer groen, kleur gezellige aankleding in wijken als Overdie Meer parkeerplekken bij AZ Kans ongelijkheid voorzieningen toegankelijkheid Organische bouw in het buitengebied Balans hoogbouw en laagbouw met oog op bevolkingsontwikkeling Jongerenparticipatie bij plannen vorming om het te beraden cq te betrekken Hoe laten we Alkmaarders naar de dorpskerken komen? Niet gelikte culturele gebieden, waar je je langer kan vermaken met verschillende activiteiten Sfeervolle evenementen locatie Betere ov-verbinding Haal inspiratie uit de geschiedenis van het gebied, denk bijvoorbeeld aan gebiedsbiografie Kanaalzone Inventarisatie van erfgoed en identiteit van wijken Gebiedseigen architectuur ontwikkelen voor nieuwbouw bij de dorpen Omgevingsvisie 2040; wat een uitdaging! Graag in 1 document Aandacht voor transformatie van wijken (identiteit) We missen een soort ‘Markthal’ (kijk naar Rotterdam) We willen een uitspraak van de gemeente: houden we dorpen leefbaar of niet? Indien ja: dan ook handelen! Hoeveel woningen moeten er dan bij? Alternatief voor toegang Eilandspolder en polder Mijzen Wegen op orde houden voor veiligheid/doorstroming

Straatje erbij, ook in de dorpen Verticale drainage voor opvang regenwater

Groei in Balans - Ruimte voor werkplekken waar jongeren aan projecten kunnen werken (schoolverlaters e.d.) voorbeeld: Den Helder - Marine terrein. Past binnen beleid jeugdzorg/sociaal werken aan talenten - Wonen en werken in Alkmaar wordt aantrekkelijker als cultuur/horeca niet geconcentreerd is in de binnenstad - Veiligheid en beter OV - Meer verwevenheid tussen alle functies en activiteiten: losser in regelgeving is meer creativiteit en vrijheid - Ziekenhuis tot ov-knooppunt maken (veel afschaling geweest) of transferium A7 (geldt ook voor De Vest) - Ruimte voor cultuur voor jongeren (de ervaring is dat het nu voor veel 30+ is). Dit is ook een uitnodiging voor jongeren om mee te denken. Voorbeeld: jongeren filmhuis in Mare Nostrum - Schonere wijken (minder afval op straat, betere inzameling en ‘ontspullen’) - Zorg voor participatie in toegankelijke taal voor alle dorps groepen - Meer aandacht voor bedrijven/ondernemers: geen balans zonder ruimte voor bedrijven - Reactie cultuurhistorie: keuzes moeten op niveau van provincie worden genomen - Cultuurhistorie hoort bij water- en bodem sturing

-

-

Hoe wordt de bevolkingsgroei verdeeld? Er is heel lang niet in dorpen gebouwd. Vergrijzing leidt tot afname van voorzieningen. Wens voor een betere samenwerking met HHNK & Provincie om bij dorpen te bouwen Ruimte voor attractiepark in de gemeente of regio Winkels in de binnenstad zijn niet (meer) aantrekkelijk voor jongeren. Ook behoefte aan ‘upper-class-winkels’. Stimuleren van circulaire economie (vintage winkels of producten van de boer of productie aan huis) Voorbeeld: combi’s als kapper en bibliotheek. wel/niet commercieel betaalbaarheid brengen + kosten eigenaar Grootschermer -> toon daadkracht bij nieuwbouw/vitalisering (1. Wat wil de gemeente met de dorpen? 2. Lokale verenigingen moeten vitaal blijven; 3. Geen verplaatsing naar 'centrum dorpen' Betrek visie voor bouwen in de Schermer die door de diverse historische verenigingen is opgesteld Ruimte voor 'klompenpaden' langs agrarische percelen: koppeling recreatie en biodiversiteit Zorg in dorpen goed regelen Overal goede wijkcentra en bibliotheken maken noodzaak om naar de stad te gaan kleiner (nieuwe straatjes erbij?) Wordt gemist: heldere visie op toekomst agrarische bedrijven in relatie tot natuur/biodiversiteit en recreatie Oproep tot samenwerking agrarische bedrijven en andere groeperingen en organisaties Waarom vasthouden aan Schermer (vasthouden aan ideeën van 400 jaar oud?).

De behoeften van toen zijn niet de behoeften van nu. Er moet ruimte komen voor belangenafweging Oostrand: doorbreekt West-Friese dijk Pak leegstand in de prachtige straatjes aan. Dwingender worden qua welzijn of meer sturen als gemeente. Wens om landbouwverkeer over de ringweg i.p.v. door de stad. Idem bij Graft en De Rijp (is veel veiliger) Ontmoetingsplekken voor ouderen (vooral in kooimeer/zuid) Stimuleren van natuur landbouw en de balans met de natuur versterken (Alkmaar was altijd sterk in innovaties, zoek ook naar innovatieve oplossingen voor landbouw) Zorg dat je jongeren beter weet te bereiken. Het gaat om hun toekomst Probleem van sluipverkeer in dorpen/polders en stad. Idee: snelfietspaden/doorfietsroute. Een goede mobiliteitsvisie kan dit ondersteunen. Fiets/OV wordt gemist in de visie Groei in balans: groei in de stad en land. Concreet: behoefte aan grotere agrarische bouwpercelen op het bedrijf Vnl. agrarische erven: alleen wonen of ook voor meer? Binding met dorpen neemt af als afstand toeneemt. Andere invulling kan, maar voorzichtig met erven De Volger: is er wel balans van functies? Sturing op functies mogelijk?