Document · PDF

Kaderbrief 2023-2024 Albrandswaard.pdf

Gemeenteraad AW 3 juli 2023, gemeente AlbrandswaardBij agendapunt: 19: Kaderbrief 2023-2024 Albrandswaard13.705 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

GEMEENTE ALBRANDSWAARD

KADERBRIEF 2023-2024

-1-

INHOUDSOPGAVE INHOUDSOPGAVE

VOORWOORD

1e TUSSENRAPPORTAGE 2023

INHOUDSOPGAVE

FINANCIËLE PERSPECTIEF

PROGRAMMA’S

TOELICHTING BELEIDSMATIGE AFWIJKINGEN

RECAPITULATIE VAN DE FINANCIËLE AFWIJKINGEN

TOELICHTING OP DE FINANCIËLE AFWIJKINGEN

BIJLAGEN

BIJLAGE 1 - INVESTERINGSKREDIETEN

VOORJAARSNOTA 2024

A. FINANCIËLE UITGANGSPOSITIE

B. KADERS PROGRAMMABEGROTING 2023-2026

D. ACTUELE EN AUTONOME ONTWIKKELINGEN

E. BEDRIJFSVOERING

F. INVESTERINGEN

G. VOORGESTELDE DEKKING

H. GEVOLGEN GEMEENTELIJK BELASTINGBELEID

-2-

VOORWOORD Voor u ligt de Kaderbrief 2023-2024 waarin zowel de 1 e Tussenrapportage 2023 als de Voorjaarsnota 2024 zijn opgenomen. In de 1e tussenrapportage rapporteren wij u over de financiele afwijkingen op de lopende begroting 2023. De Voorjaarsnota 2024 bevat de kaders die u ons meegeeft voor het opstellen van de programmabegroting 2024. Het jaar 2023 is het eerste volledige jaar van het nieuwe college na de gemeenteraadsverkiezingen. Dat maakt het karakter van deze kaderbrief 2023-2024 anders. Richting geven aan de belangrijke opgaven en ambities in Albrandswaard is vastgelegd in het collegewerkprogramma. De financiële gevolgen zijn verwerkt middels een 1e begrotingswijziging 2023. We schetsen in de Voorjaarsnota 2024 ontwikkelingen van lopende zaken en doen voorstellen voor (voorlopige) continuering hiervan. Daarnaast stellen wij u een reeks van rekenkundige uitgangspunten voor die voor de opstelling van de concept-begroting belangrijk zijn, bijvoorbeeld loon- en prijsstijgingen in combinatie met rente- en inflatiepercentages. Op het moment dat wij deze kaderbrief opstellen is de Mei-circulaire nog niet bekend. Het belang van deze circulaire is groot. Ze maakt ons duidelijk waarvoor het Rijk de gemeente in financiële zin compenseert en met welke inkomsten wij rekening kunnen houden in onze begroting 2024.

Zodra wij de uitkomst van deze circulaire in beeld hebben bepalen wij onze acties en bijstellingen op het voorlopige financiële perspectief en zullen u hierover informeren. De context van deze kaderbrief is die van een nog steeds onrustige wereld. Met daarnaast een grote ontwikkeling in onze eigen bedrijfsvoering, namelijk de ontwikkeling rondom de BARorganisatie en het opbouwen van een eigen organisatie. Wij plaatsen hier de kanttekening dat wij in deze kaderbrief nog geen nadere rekening hebben gehouden met de financiële gevolgen van het opbouwen van de nieuwe organisatie. De ontwikkelingen hieromtrent, alsmede de financiële gevolgen, worden in een apart traject met een separaat raadsvoorstel aan u voorgelegd. De begroting van de BAR “nieuwe organisatie” wordt verwacht eind juni, waarna deze voor een zienswijze richting de gemeenteraden gaat. De begroting van de gemeente Albrandswaard zal daarna ook worden opgesteld op basis van de nieuw te vormen organisatie. Onder deze omstandigheden lijken begrotingsprognoses en berekeningen erg aan fluctuatie onderhevig. Ontwikkelingen, prijsstijgingen, risico-afwentelingen, (tussentijdse) wijzigingen in financiële verhoudingen en zich opstapelende opgaven zijn aan de orde van de dag. Gemeenten lopen stevige financiële risico’s. En dat in een setting van een zeer beperkt eigen gemeentelijk belastinggebied.

Samengevat is het zorgen voor een reële en sluitende meerjarenbegroting een opgave van formaat, waarvoor uw raad en ons college gezamenlijk staan. Een uitdaging die we met nieuwe energie en vertrouwen aangaan. Het college van Albrandswaard, Mei 2023.

-3-

GEMEENTE ALBRANDSWAARD

1 tussenrapportage e

2023

-4-

INHOUDSOPGAVE INHOUDSOPGAVE........................................................................................................................... 2 VOORWOORD.................................................................................................................................. 3 INHOUDSOPGAVE........................................................................................................................... 5 FINANCIEEL PERSPECTIEF........................................................................................................... 6 PROGRAMMA’S............................................................................................................................... 7 TOELICHTINGEN OP DE BELEIDSMATIGE AFWIJKINGEN.........................................................8 RECAPITULATIE VAN DE FINANCIËLE AFWIJKINGEN................................................................9 TOELICHTINGEN OP DE FINANCIËLE AFWIJKINGEN...............................................................12 BIJLAGEN......................................................................................................................................

27 BIJLAGE 1 - INVESTERINGSKREDIETEN....................................................................................28 VOORJAARSNOTA........................................................................................................................ 30 2024................................................................................................................................................. 30 ALBRANDSWAARD....................................................................................................................... 30 A. FINANCIËLE UITGANGSPOSITIE.......................................................................................... 31 D. ACTUELE EN AUTONOME ONTWIKKELINGEN...................................................................38 H. GEVOLGEN GEMEENTELIJK BELASTINGBELEID..............................................................46

-5-

Financieel perspectief Voor u ligt de 1e tussenrapportage 2023 over de periode januari tot en met maart 2023. Uit het cijfermatig overzicht blijkt dat het exploitatieresultaat van de tussenrapportage € 2.207.200 negatief bedraagt. Het totale exploitatiesaldo voor 2023 komt daarmee naar verwachting uit op € 2.434.000 negatief. Voor een overzicht van de afwijkingen verwijzen wij u naar het overzicht “Recapitulatie financiële afwijkingen”. In de onderstaande tabel is het verloop van het begrotingssaldo 2023 weergegeven: Omschrijving Saldo primitieve begroting

2023 2.190.700

2024 4.111.900

2025 5.561.300

2026 3.722.200

2027 4.808.100

Structurele gevolgen 2e tussenrapportage 2022 1e wijziging College werkprogramma Gevolgen 1e tussenrapportage 2023 Totaal van de wijzigingen

-667.900 -1.750.000 -2.207.200 -4.625.100

-798.400 -3.362.000 -717.800 -4.878.200

-787.400 -4.227.000 -320.800 -5.335.200

-749.400 -3.597.000 914.200 -3.432.200

Saldo begroting na wijzigingen

-2.434.400

-766.300

226.100

290.000

1.375.900

De mutaties die opgenomen zijn in deze rapportage, zijn in onderstaande tabel vertaald naar de verschillende beleidsprogramma’s zoals deze zijn opgenomen in de begroting 2023 en het meerjarenperspectief. Een positief getal is een verhoging van het budget, een negatief getal een verlaging van het budget. Programma Openbare orde en veiligheid & Algemeen Bestuur Ruimtelijke Ordening, Wonen & Economie Buitenruimte Financiën Educatie Sport Sociaal Domein Niet onder de programma's vallende baten en lasten Totaal

2023 675.900 20.000 530.500 -250.000 176.500 34.500 866.100 153.700 2.207.200

-6-

2024 837.700 278.500 -477.300 6.900 34.400 113.100 -75.500 717.800

2025 838.300 278.500 -877.300 6.800 34.400 113.400 -73.300 320.800

2026 838.400 278.500 -1.077.300 6.800 34.400 113.200 -1.108.200 -914.200

2027 838.500 278.500 -1.077.300 6.800 34.500 113.200 -1.108.400 -914.200

ROGRAMMA’S

-7-

TOELICHTINGEN OP DE BELEIDSMATIGE AFWIJKINGEN Voltooide moties Naam MOTIE - Afval scheiden belonen, dus vastrecht verlagen

Startdatum 7-3-2022

status voltooid

Kwaliteit G

Tijd G

Geld G

MOTIE - Onze boeren verdienen voorrang

19-12-2022

voltooid

MOTIE - Wering woning speculanten

4-10-2021

voltooid

MOTIE - Afval scheiden belonen, dus vastrecht verlagen Tijdens de raadsvergadering van 31 oktober 2022 zijn aan de raad in een separaat raadsvoorstel (zaaknummer 596674) meerdere voorstellen gedaan waarin door de raad een keuze is gemaakt. De motie is daarmee afgerond. MOTIE - Onze boeren verdienen voorrang Boeren die door de Provincie in het kader van het project Buijtenland zijn uitgekocht en onder auspiciën van de gebiedscoöperatie in het Buijtenland weer agrarische bedrijfsvoering met natuur-inclusieve landbouw willen oppakken, komen daar in beginsel voor in aanmerking, maar kunnen vanwege wettelijke bepalingen niet bij voorbaat rekenen op voorrang bij toewijzing van pachtgronden. Eventuele voorrang kan slechts verleend worden op grond van wettelijk relevante criteria. Ter bepaling van de relevante factoren en de organisatie van een daarop gebaseerde gedegen en transparante afweging heeft de gebiedscoöperatie een adviescommissie samengesteld en opdracht gegeven hierover in mei 2023 advies uit te brengen. Mede op basis van dit advies zal de gebiedscoöperatie de onder haar beheer gebrachte gronden verpachten aan de in haar optiek meest in aanmerking komende kandidaten. Hiermee beschouwen we de motie als afgedaan.

MOTIE - Wering woning speculanten Het college heeft 2 mogelijke maatregelen onderzocht: de zelfbewoningsplicht en de opkoopbescherming. Uit het onderzoek is gebleken dat beide maatregelen beperkingen kennen. Verder verwacht het college dat de maatregelen particuliere projectontwikkelaars zullen afschrikken, terwijl zij van groot belang zijn om de woningproductie op gang te houden. Daarnaast zijn er geen aanwijzingen dat er sprake is van woningspeculatie in Albrandswaard. Tot slot zorgen de maatregelen mogelijk voor een ongewenst effect van minder beschikbare woningen op de huurmarkt. Het college ziet op grond van de uitkomsten van het onderzoek geen reden om op dit moment maatregelen in te voeren tegen woningspeculatie. U bent hier nader over geïnformeerd middels een Raadsinformatiebrief (kenmerk 729403) en hiermee ziet het college dan ook de motie als afgedaan.

-8-

Recapitulatie van de financiële afwijkingen Product

Om schrijving

1e tussenrapportage Positief Negatief

Programm a 1 - Openbare orde en veiligheid & Algemeen Bestuur Bijdrage BAR Zie overzicht BAR bijdrage Bijdrage BAR Naar overhead, zie programma 9 Algemene reserve Dekking jaaroverschrijdende projecten BAR Griffie CAO gemeenten Huis van Albrandsw aard Herverdeling exploitatiekosten

587.000 190.800

Openbare orde en veiligheid & Algemeen Bestuur

777.800

Programm a 2 - Ruimtelijke Ordening, Wonen & Econom ie Overige gebouw en Sloop schuur Slaperskade Ongeregistreerd grondgebruik Extra inhuur ivm achterstanden Ongeregistreerd grondgebruik Extra grondverkopen Ongeregistreerd grondgebruik Overheveling jaarrekening 2022 Slot Valckensteinsedijk 5 Overheveling jaarrekening 2022 Onderzoek Valckensteijn Overheveling jaarrekening 2022 Algemene reserve Dekking overheveling budgetten jaarrekening 2022

177.000

Ruimtelijke Ordening, Wonen & Econom ie

212.000

Programm a 3 - Buitenruimte Openbaar vervoer Openbaar vervoer Planmatig onderhoud w egen Planmatig onderhoud w egen Dagelijks onderhoud w egen Planmatig onderhoud openbare verlichting Waterw egen planmatig onderhoud Openbaar groen planmatig Planmatig onderhoud bomen Dagelijks onderhoud bomen Speelvoorzieningen dagelijks Gemeentew erf Aw rd Nijverheidsw eg 3 Kerkenvisie Verkeersplan en veiligheid Geluid Algemene reserve

Kosten buurtbus Subsidie MRDH Veilig houden w egen nieuw beheerplan Lagere inkomsten degeneratie Veilig houden w egen en schade w ortelopdruk Verhoging vaste periodieke kosten Stedin Gestegen prijzen en hoge CBS index Begrazingsbeheer Koodoodzone en 10% indexering Extra kosten boomveiligheidscontrole en 10% indexering Extra kosten boomveiligheidscontrole en stijging prijzen Gestegen prijzen en 10% indexering bestekken Stijgende energiekosten, doorbelasting naar BV BAR Overheveling jaarrekening 2022 Overheveling jaarrekening 2022 Overheveling jaarrekening 2022 Dekking overheveling budgetten jaarrekening 2022

Buitenruimte

2027

-1.414.000

-1.358.500 564.000

-19.000 -20.700

-22.800 -20.400

-22.800 -21.000

-22.800 -21.100

-22.800 -21.200

-1.453.700

-837.700

-838.300

-838.400

-838.500

-232.000

-87.000

-87.000 49.000

-26.500

-27.500 -60.000 -12.000 -12.000 -76.500 -26.000

-278.500

-20.000 -35.000 35.000 -35.000 -97.000 -45.000

49.000

30.000

-150.000 -26.500 -50.000 -27.500 -60.000 -24.000 -52.000 -76.500 -26.000 -30.000 -12.700 -159.900 -35.800

208.400 287.400

-9-

Structurele gevolgen 2025 2026

2024

-817.900

Product Programm a 4 - Financiën Stelposten Stelposten

Om schrijving

1e tussenrapportage Positief Negatief

Vrijval stelposten CAO Budget VJN naar programma 7

200.000 50.000

Financiën Programm a 5 - Educatie Gebouw Julianaschool Rhoon Gebouw BBS De Wegw ijzer Sportlaan Rhoon Gebouw BBS De Parel Sleedoorn Poortugaal Leerlingenvervoer SISA voorrangsbeleid uit rijksbijdrage (OAB) SISA Nationaal Programma Onderw ijs (NPO) Doorbelasting Huis van AW Eduvatieve agenda Algemene reserve

250.000 Herstel constructiefout aan de boeiborden Plaatsing van het 18e noodlokaal Herstel constructiefout dak Indexering 13,7 % t/m juli en extra leerlingen Besteding en ontvangst rijksuitkering Besteding en ontvangst rijksuitkering Herverdeling exploitatiekosten Overheveling jaarrekening 2022 Dekking overheveling budgetten jaarrekening 2022

Educatie Programm a 6 - Sport Doorbelasting Huis van AW

2024

344.200 88.600

Herverdeling exploitatiekosten -

- 10 -

2027

477.300

877.300

1.077.300

477.300

877.300

1.077.300

-6.900

-6.800

-624.300

-6.900

-6.800

-34.500

-34.400

-34.500

-34.400

-34.500

-18.600 -41.500 -24.500 -85.000 -344.200 -88.600 -6.900 -15.000

15.000 447.800

Sport

Structurele gevolgen 2025 2026

Product Program m a 7 - Sociaal dom ein Opvang Oekraïners WMO Collectief vervoer Mantelzorgw aardering o.a. Pluim Opvang Oekraïne locatie Kleidijk Opvang Oekraïne locatie Schutskooiw ijk Minimabeleid Perceel 2: Jeugdhulp behandeling Perceel 2: Jeugdhulp dagbesteding Perceel 4: Jeugdhulp behandeling Jeugdhulp Jeugdw erk Diverse Jeugd Doorbelasting Huis van AW Dak- en thuisloosheid Volksgezondheid Algemene reserve

Om schrijving

1e tussenrapportage Positief Negatief

Uitkering leefgeld en vergoeding rijk NEA-index 2023 á 13,7%. Verhoging Pluim en aantal mantelzorgers Opvang Oekraïense ontheemden en vergoeding rijk Opvang Oekraïense ontheemden en vergoeding rijk Uitvoering energietoeslag Nieuw e aanbesteding -aanpassing tarieven Nieuw e aanbesteding - toev.voedingskosten dagbeh. Nieuw e aanbesteding - toev.voedingskosten dagact. Aanpassing begroting GRJR Budget VJN van stelposten - intensivering jeugdoverlast Aanlsuiting subsidieplafond Herverdeling exploitatiekosten Overheveling jaarrekening 2022 Overheveling jaarrekening 2022 Dekking overheveling budgetten jaarrekening 2022

Sociaal Dom ein

549.500

1.211.800 1.514.800

Niet onder de program m a's vallende baten en lasten TOTAAL Saldo 1e tussenrapportage 2023

- 11 -

Structurele gevolgen 2025 2026

2027

-38.000

-13.000 -13.000 -28.000

-41.800 20.700

-41.800 20.400

-41.800 20.600

-4.235.600

-113.100

-113.400

-113.200

-7.100 -100.000 -30.000 -587.000

-8.500

-564.000 607.000 41.000

-564.000 604.000 41.800

-564.000 1.639.000 41.700

-564.000 1.639.000 41.900

20.700 -31.100 -41.600 72.700 3.369.500

Niet onder de program m a's vallende baten en lasten Bestuursondersteuning CAO verhoging Bestuursondersteuning Inhuur gemeentesecretaris a.i. Bestuursondersteuning Werving gemeentesecreatris Overhad BAR Doorberekening BAR bijdrage naar overhead Algemene uitkering September en decembercirculaire Doorbelasting Huis van AW Herverdeling exploitatiekosten

-549.500 -40.000 -38.000 -1.211.800 -1.514.800 -288.000 -13.000 -13.000 -28.000 -375.000 -50.000 -41.800

2024

529.000 41.400 570.400

-724.100

75.500

73.300

1.108.200

1.108.400

5.914.900

-8.122.100 -2.207.200

-717.800

-320.800

914.200

Toelichtingen op de financiële afwijkingen -/- is nadelig +/+ is voordelig

PROGRAMMA 1, OPENBARE ORDE EN VEILIGHEID & ALGEMEEN BESTUUR Bijdrage BAR-uren € 1.414.000 -/- structureel (2024 t/m 2027 € 1.358.500 -/-) BAR bijdrage (uren)

2e tussenrapportage Positief Negatief

2024

Structurele gevolgen 2025 2026

2027

Mutaties w aarvoor bestaande afspraken zijn dat hiervoor de gem eentelijke bijdragen mogen w orden verhoogd Nieuw e cao SGO 2023, stijging loonkosten

-1.040.900

-1.244.100

Nieuw e cao SGO 2023, verhoging thuisw erkvergoeding

-7.500

-11.200

Nieuw e cao SGO 2023, opleidingsbudget

-15.400

-12.800

Nieuw e cao SGO 2023, reiskostenvergoeding w oon-w erk

-10.300

-15.400

Mutaties w aar gem eentelijke besluitvorming van is of w aarvoor het initiatief vanuit de gem eente kom t Budget bestrijding jeugdoverlast terug naar AW

30.000

-35.000

-70.000

-1.358.500 -794.500 -564.000 -1.358.500

Overige mutaties Team OVG - inhuur voor vergunningsaanvragen

-53.800

Nieuw e w ettelijke milieutaken

-35.000

Extra inzet voor toegenomen klachten en meldingen verkeer

-20.300

Gem eentelijk collegeprogram ma Vergroten zichtbaarheid handhavers

-70.000

Jaaroverschrijdende projecten Implementatie omgevingsw et

-115.600

Optimalisatie fiscale beheersing 2021-2022

-16.200

Leidraad Inrichting Openbare Ruimte (LIOR)

-11.300

Implementatiekosten Wet Inburgering 2021

-11.200

Uitvoeringskosten ELIP - inzet klantmanager

-6.300

Uitvoeringskosten Tozo

-30.200

Totaal bijdrage BAR voor verdeling naar overhead Bijdrage BAR uren 58,18% programma 1 Bijdrage BAR overhead 41,82%

-1.414.000 -827.000 -587.000 -1.414.000

Toelichting BAR-bijdrage: CAO Voor de werknemers van onze GR BAR is de CAO Samenwerkende gemeentelijke organisaties (SGO) van kracht. De CAO SGO 2023 is op 5 april 2023 bekrachtigd en loopt van 1 januari 2023 tot 1 januari 2024. Hierin zijn de afspraken met financiële gevolgen gemaakt. Stijging loonkosten Een structurele salarisverhoging per 2 januari 2023 met eerst € 240,- bruto en daarna 2%. Hiervoor worden - volgens afspraak - de gemeentelijke bijdragen verhoogd. In de bijraming van het loonkostenbudget zit naast de CAO ook begrepen een geactualiseerde berekening van de periodieken en de herwaardering van de managementfuncties. 12

Thuiswerkvergoeding Een verhoging van de thuiswerkvergoeding per 1 mei 2023 van € 2,00 netto naar € 2,15 netto per dag en een internetvergoeding van € 0,85 netto per thuiswerkdag (onbelast). Hiervoor worden volgens afspraak de gemeentelijke bijdragen verhoogd. Opleidingsbudget De jaarlijkse opleidingsbudgetten worden sinds 2021 gefixeerd op 1,5% van de loonkosten. Door de CAO stijging, zijn er extra middelen nodig. Reiskostenvergoeding woon-werkverkeer Per 1 januari 2023 is de maximale onbelaste reiskostenvergoeding verhoogd van € 0,19 per kilometer naar € 0,21 per kilometer en per 1 januari 2024 naar € 0,22 per kilometer. Dit staat in het Belastingplan 2023 dat door de Eerste Kamer is vastgesteld. Het doel van het kabinet om het maximumbedrag van de onbelaste reiskostenvergoeding te verhogen is om werkgevers te stimuleren om een hogere reiskostenvergoeding aan werknemers te verstrekken. Werknemers kunnen hierdoor een hogere tegemoetkoming krijgen voor de kosten die zij maken voor zakelijke reizen (inclusief woon-werk). Budget bestrijding jeugdoverlast terug naar Albrandswaard Enige tijd geleden is budget beschikbaar gesteld voor de bestrijding van Jeugdoverlast in de gemeente Albrandswaard. Een deel van het budget € 30.000,00 is besteed aan de inhuur van een kwartiermaker en werd daarvoor overgeheveld naar het loonkostenbudget van het cluster Veiligheid van onze GR BAR.

Het budget van 2023 en verder zal echter anders worden ingezet en daarom moet het terug worden overgeheveld naar Albrandswaard. Team OVG - inhuur voor vergunningsaanvragen Langdurig ziekteverzuim en niet in te vullen vacatures zorgen voor knelpunten in de bedrijfsvoering bij het behandelen van vergunningsaanvragen. Het DB heeft daarom besloten om budget toe te kennen aan het cluster ROW om een deel van de taken door ingehuurde medewerkers te laten uitvoeren. Nieuwe wettelijke milieutaken In 2022 was er al extra budget aan milieu toegekend. Tijdens de 1e tussenrapportage vorig jaar is deze per abuis incidenteel opgevoerd i.p.v. structureel. Dit wordt via deze mutatie gerepareerd naar structureel budget. Extra budget was toegekend omdat er meer wettelijke milieutaken naar de gemeenten zijn gekomen, er was in de huidige formatie geen ruimte om deze taken goed uit te kunnen voeren. Het gaat hierbij om 13

bijvoorbeeld advisering bij straling of bodem- en ondergrondonderzoek. Structurele budgetoverheveling vanuit de drie gemeenten voor extra 1,7 fte voor uitvoering van milieutaken. Extra inzet voor toegenomen klachten en meldingen verkeer Overheveling voor extra inzet op verkeer voor afhandelen van het toegenomen aantal klachten en meldingen. Vergroten zichtbaarheid handhavers (collegewerkprogramma) Dit betreft de inzet van meer BOA’s die zich meer gaan laten zien op straat. Jaaroverschrijdende projecten BAR In de jaarrekening 2022 is voorgesteld projectbudget dat nog niet (volledig) is uitgegeven over te hevelen naar 2023. Deze posten worden gedekt door een onttrekking aan de algemene reserve (€ 190.800). Het betreft hier de volgende projecten: Implementatie Omgevingswet Vanaf juni 2022 was al bekend dat de voorgenomen invoeringsdatum van 1 januari 2023 voor de Omgevingswet op losse schroeven stond. In oktober 2022 maakte minister de Jonge bekend dat de wet met minstens een half jaar werd uitgesteld omdat het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO, dit is een landelijke voorziening) nog niet goed werkte. Het DSO vervangt ons huidige Omgevingsloket. Door dit uitstel schoven de meeste uitgaven door naar 2023. De voorbereidingen voor de implementatie van de wet (techniek, inhoud, procesmatig) gingen onverminderd door, met de voornaamste focus op een goed werkend DSO.

Inmiddels heeft de minister een gewijzigd voorstel gedaan richting de Eerste en Tweede kamer met 1 januari 2024 als nieuwe invoeringsdatum voor de Omgevingswet. In 2023 gaat de voorbereiding op de implementatie van de nieuwe wet verder. Het budget zal worden ingezet voor ICT (Toepasbare regels), processen (vergunningen, Omgevingstafel) en planvorming (Omgevingsplan). Er wordt verder geoefend met het DSO. Ook worden er kosten gemaakt voor training, migratie en advies. Gelet op de werkdruk en het capaciteitstekort zal kritisch bekeken worden wat echt in 2023, voor de invoeringsdatum, moet worden opgepakt en wat later kan. Deze acties worden te zijner tijd overgedragen naar de drie gemeenten.

Optimalisatie fiscale beheersing Het traject optimalisatie fiscale beheersing (= doorontwikkeling horizontaal toezicht) loopt voorspoedig. Er is goed en doorlopend contact, ook met de Belastingdienst. Eind 2022 is 76% van de fiscale verbeteracties bij de BAR-gemeenten afgerond. Dit op een totaal van meer dan 80 fiscale verbeteracties. Om het hele traject volledig op te kunnen leveren, optimaal te kunnen borgen en ook te voldoen aan de gemaakte afspraken met de Belastingdienst, wordt voorgesteld om het restantbudget 2022 door te schuiven naar het jaar 2023. Hiermee kan naast de resterende fiscale verbeteracties ook nog (de vereiste) inzet worden gepleegd op de fiscale gevolgen die de reorganisatie met zich meebrengt. Op deze wijze is er werkbudget in 2023 voor de kerngroep fiscaal om voortvarend te kunnen blijven werken. De kleine vertraging bij dit traject heeft te maken met het feit dat de interne communicatie en de integraliteit van de fiscaliteiten wat meer tijd hebben gevergd dan vooraf werd ingeschat. Er is ook een directe afhankelijkheid van de doorlooptijd bij de BAR-reorganisatie en de bestuurlijke aspecten die daarbij spelen. De verwachting is dat het volledige traject medio 2023 is afgerond. Leidraad Inrichting Openbare Ruimte (LIOR) In 2022 is gestart met de ontwikkeling van de Leidraad Inrichting Openbare Ruimte (LIOR).

In de LIOR wordt aangegeven aan welke eisen en randvoorwaarden een nieuw of te vernieuwen stuk openbare ruimte moet voldoen. De toepassing van de LIOR is verplicht bij alle nieuwbouw- en herinrichtingsprojecten van de openbare ruimte in Barendrecht, Albrandswaard en Ridderkerk. Het project is in juli 2022 geïnitieerd. Vervolgens zijn alle belanghebbenden in beeld gebracht om te bezien wie er het beste kan participeren in de ontwikkeling van de LIOR. In het 3e en 4e kwartaal van 2022 hebben er werkgroep-bijeenkomsten en workshops plaatsgevonden. Om te komen tot een geharmoniseerde en actuele LIOR is op basis van de verzamelde stukken (huidige handboeken) en input een planning gemaakt. De planning van het project loopt tot de zomer van 2023. Dan zal ook de webapplicatie DALI geïmplementeerd worden. Het restantbudget is in 2023 nodig om tot een succesvolle afronding van het project te komen. Implementatiekosten nieuwe Wet Inburgering 2021. Deze wet is ingevoerd met ingang van 2022 en sindsdien hebben de gemeenten een regierol bij de begeleiding van nieuwkomers die inburgeringsplichtig zijn. De implementatie van de nieuwe wet ondervond vertraging en is nog niet afgerond omdat de beleidsadviseur belast werd met andere, urgente zaken zoals de opvang van vluchtelingen uit Oekraïne en de Asielboot Ridderkerk. Hierdoor zijn zaken nu nog 15

onvoldoende geregeld en zijn diverse noodzakelijke processen nog niet volledig geïmplementeerd. Ook speelde mee dat de Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO) en het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) nog niet alle procedures op orde hebben. Hierdoor moesten de klantmanagers veel zelf uitvinden en herstellen wat de nodige tijd heeft gekost. De implementatie gaat verder in 2023. Uitvoeringskosten ELIP - inzet klantmanager ELIP staat voor: Einde Lening, nog Inburgeringsplicht. Deze regeling maakt onderdeel uit van de overgang van de oude naar de nieuwe Wet Inburgering en is bedoeld voor statushouders die 75% of meer van hun DUO-lening hebben verbruikt en/of bij wie de inburgeringstermijn bijna of helemaal verstreken is. Ze riskeren een boete als zij hun inburgering niet op tijd behalen of afronden. In 2022 waren er weinig gevallen waar deze situatie op van toepassing is, maar naar verwachting is dat in 2023 wel het geval. Vandaar het verzoek om de middelen in 2023 in te mogen zetten. Het budget is bestemd voor een klantmanager omdat de uitvoering niet past binnen de bestaande capaciteit. Uitvoeringskosten Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo) Het verzoek is om het budget dat eind 2022 nog niet is uitgegeven mee te mogen nemen naar het volgende jaar omdat de Tozo-bedrijfskredieten nog teruggevorderd moeten worden. Daar wordt nu aan gewerkt.

Derhalve worden de werkzaamheden in 2023 voortgezet. De dekking voor dit budget komt uit de middelen die het Rijk aan de gemeenten beschikbaar heeft gesteld in verband met de COVID-19 maatregelen. De uitvoering van de Tozo-regeling is niet gebonden aan de periode waarover de Tozoregeling heeft gegolden. Ook in de periode daarna zijn diverse vervolg werkzaamheden noodzakelijk om de regeling goed te kunnen afronden. Griffie € 19.000 -/- structureel € 22.800 -/De cao Gemeenten en de cao SGO liepen af op 2 januari 2023. Op 21 februari 2023 hebben de VNG, WSGO en de vakbonden een principeakkoord bereikt voor de cao Gemeenten en de cao SGO 2023. De CAO is inmiddels op 5 april bekrachtigd. Het financiële effect is een structurele salarisverhoging per 2 januari 2023 met € 240,bruto per maand en vervolgens 2% loonsverhoging. Verdeling Bijdrage BAR € 587.000 +/+ structureel (2024 t/m 2027 € 564.000 +/+) Met ingang van de begroting 2017 worden kosten voor overhead niet meer verantwoord onder de programma’s. Dit betekent dat de bijdrage aan de BAR voor 58,49% verantwoord wordt onder het programma Openbare Orde & Veiligheid & 16

Algemeen bestuur en voor 41,51% onder “Niet onder de programma’s vallende baten en lasten”. Huis van Albrandswaard € 20.700 -/- structureel (budgetneutraal) Er heeft een herverdeling plaatsgevonden van de exploitatielasten van het Huis van Albrandswaard. Dit heeft geleid tot de volgende mutaties binnen de programma’s. Programma Product

2023

2024

2025

2026

2027

Doorbel.Huis van Albrandswaard (5.6 Media) Subtotaal programma 5

6.900 6.900

6.800 6.800

Doorbel.Huis van Albrandswaard (5.2 Sportacc.) Subtotaal programma 6

34.500 34.500

34.400 34.400

34.500 34.500

7 7

Doorbel.Huis van Albrandswaard (6.1 Samenkracht) Doorbel.Huis van Albrandswaard (6.2 Wijkteams) Subtotaal programma 7

-6.800 -13.900 -20.700

-6.900 -13.800 -20.700

-6.600 -13.800 -20.400

-6.700 -13.900 -20.600

-6.800 -13.800 -20.600

Doorbel.Huis van Albrandswaard (0.4 Overhead) Subtotaal programma 9

-41.400 -41.400

-41.000 -41.000

-41.800 -41.800

-41.700 -41.700

-41.900 -41.900

1 1 1

Huis van Albrandswaard Doorbel.Huis van Albrandswaard (0.1 Bestuur) Doorbel.Huis van Albrandswaard (0.2 Burgerzaken) Subtotaal programma 1

Totaal

300 200 300 300 300 130.700 130.400 130.900 131.000 131.100 -110.300 -110.200 -110.200 -110.200 -110.200 20.700 20.400 21.000 21.100 21.200

+/+ verhoging budget, -/- verlaging budget

PROGRAMMA 2, RUIMTELIJKE ORDENING, WONEN EN ECONOMIE Overige gebouwen € 20.000 -/- incidenteel Sloop schuur Slaperskade, zie collegebesluit 677759 d.d. 17-01-2023 Ongeregistreerd grondgebruik € 35.000-/- en € 35.000 +/+ incidenteel (budgetneutraal) Sinds de start van de aanpak van ongeregistreerd grondgebruik in september 2019 zijn er veel (aan)vragen bij grondzaken. Voor de afhandeling is onvoldoende personele capaciteit beschikbaar waardoor er achterstanden zijn ontstaan. Voor het aanpakken van de werkvoorraad wordt tijdelijk extra personeel ingehuurd. De lasten worden gedekt uit de verwachte opbrengsten uit grondverkopen. Zie collegebesluit 562410 d.d. 23-8-2022. Overheveling projectbudget jaarrekening 2022 In de jaarrekening 2022 is voorgesteld projectbudget dat nog niet (volledig) is uitgegeven over te hevelen naar 2023. Deze posten worden gedekt door een onttrekking aan de Algemene Reserve. 17

Het betreft hier de volgende posten: Budget Ongeregistreerd grondgebruik Slot Valckensteinsedijk 5 Onderzoek Valckensteijn Totaal progamma 2 - dekking algemene reserve

Bedrag -35.000 -97.000 -45.000 -177.000

PROGRAMMA 3, BUITENRUIMTE Openbaar vervoer € 87.000 -/- en € 49.000 +/+ structureel Met de RET en de buurtbusvereniging is voor de periode 1 januari 2023 – 31 december 2025 een nieuwe overeenkomst afgesloten voor huur en onderhoud van de buurtbussen van de RET en inzet van de vrijwilligers van de buurtbusvereniging. Door gestegen kosten van brandstof en onderhoud, de extra inzet van de buurtbus in het weekend en een hogere vrijwilligersbijdrage zijn de kosten voor het laten rijden van de buurtbus gestegen. Vanuit de MRDH wordt de inzet van de buurtbus gesteund via subsidie van maximaal € 49.000 voor maatwerkvervoer. Voor € 38.000 is geen dekking. Planmatig onderhoud wegen € 150.000 -/- (structureel verwerkt in Voorjaarsnota) Vanuit een nieuw opgesteld beheerplan wegen en de weginspecties is naar voren gekomen dat er structureel extra budget benodigd is om de wegen in Albrandswaard veilig te houden en kapitaalvernietiging te voorkomen. In de voorjaarsnota wordt dit structureel aangevraagd. Vooruitlopend hierop is er ook in 2023 al extra budget nodig om de wegen veilig te houden. Binnen het huidige budget zijn hiervoor nu niet voldoende middelen terwijl uit de weginspectie blijkt dat groot onderhoud noodzakelijk is en niet meer uitgesteld kan worden.

Planmatig onderhoud wegen € 26.500 -/- structureel Structureel worden lagere inkomsten degeneratie verwacht, raming verlagen naar € 50.000. Dagelijks onderhoud wegen € 50.000 -/- (structureel verwerkt in Voorjaarsnota) Het beschikbare klein (dagelijks) onderhoudsbudget is niet toereikend voor 2023. De hogere kosten komen doordat er met klein onderhoud geprobeerd wordt de wegen zo lang mogelijk veilig te houden door het ontbreken van voldoende middelen voor groot onderhoud. Daarnaast is in toenemende mate schade als gevolg van wortelopdruk in de verhardingen aanwezig, deze worden met klein onderhoud aangepakt. In de voorjaarsnota wordt hiervoor structureel extra budget aangevraagd. 18

Planmatig onderhoud openbare verlichting € 27.500 -/- structureel Het geraamde budget is ontoereikend. Stedin heeft de vaste periodieke kosten voor het gebruik van het voedingsnet verhoogd. Deze stijging van de tarieven is ca 50% t.o.v. 2022. Waterwegen planmatig onderhoud € 60.000 structureel Door de gestegen prijzen van werken en de hoge CBS index is er structureel een tekort op het budget onderhoudskosten waterwegen. Openbaar groen planmatig € 24.000 -/- structureel € 12.000 -/Afwijkingen voor 2023 op budget groen zijn de kosten op het begrazingsbeheer aan de Koedoodzone, dit wordt niet meer door Stichting Ark uitgevoerd. Daarnaast hebben we in de lopende raamovereenkomst voor groenrenovaties en bomen rooien te maken met een indexering van 10%. Het bedrag van 10% van het beschikbare budget dient daarom structureel opgeplust te worden. Planmatig onderhoud bomen € 52.000 -/- structureel 12.000 -/Vanuit een boomveiligheidscontrole is in 2023 onverwachte kosten gemaakt. Daarnaast hebben we in de lopende raamovereenkomst voor groenrenovaties en bomen rooien te maken met een indexering van 10%. Het bedrag van 10% van het beschikbare budget dient daarom structureel opgeplust te worden. Dagelijks onderhoud bomen € 76.500 -/- structureel Dit aanvullende budget is structureel nodig om de onderhoudswerkzaamheden uit te kunnen voeren.

De prijzen van aannemers en leveranciers zijn de afgelopen jaren zeer sterk gestegen. Daarnaast hebben we te maken met hogere bomensterfte dan waarmee in de budgetten rekening is gehouden. Ook leiden de boomveiligheidsinspecties tot onontkoombare hogere kosten voor snoeiwerkzaamheden. Speelvoorzieningen dagelijks € 26.000 -/- structureel I.v.m. zeer sterk gestegen prijzen voor ijzer (40% duurder), hout (45% duurder), kunststof (20% duurder) is het huidige budget niet meer toereikend. Ook dit jaar houdt de onrust in de markt aan en zetten de vorig jaar ingezette prijsstijgingen door. Ook zijn de prijzen in het bestek met 10% verhoogd i.v.m. stijgende kosten zoals brandstof, verzekeringen en arbeid. Daarnaast worden we geconfronteerd met hogere kosten voor het herstel van veel vandalismeschade.

Gemeentewerf Nijverheidsweg 3 € 30.000 -/- en € 30.000 +/+ incidenteel (budgetneutraal) Verhoging budget als gevolg van de stijgende energiekosten, deze worden vervolgens doorbelast naar de NV BAR. Overheveling projectbudget jaarrekening 2022 In de jaarrekening 2022 is voorgesteld projectbudget dat nog niet (volledig) is uitgegeven over te hevelen naar 2023. Deze posten worden gedekt door een onttrekking aan de Algemene Reserve. Het betreft de volgende posten: Budget Kerkenvisie Verkeersplan en veiligheid Geluid Totaal programma 3 - dekking algemene reserve

Bedrag -12.700 -159.900 -35.800 -208.400

PROGRAMMA 4, FINANCIËN Stelposten € 200.000 +/+ (2024 € 477.300 +/+, 2025 € 877.300 +/+ en 2026/27 € 1077.300 +/+) In de begroting 2022 en in het collegewerkprogramma is meerjarig een stelpost opgenomen voor de nieuwe CAO.Om de kosten van de CAO te dekken valt deze stelpost nu vrij. Zie programma 1 Stelposten € 50.000 +/+incidenteel In de VJN is een bedrag opgenomen voor de intensivering aanpak jeugdoverlast. Dit bedrag wordt nu overgeboekt naar de post Jeugdwerk. Zie programma 7 PROGRAMMA 5, EDUCATIE Gebouw Julianaschool Rhoon € 18.600 -/- incidenteel Kosten voor herstel constructiefout aan de boeiborden van de Julianaschool. Zoals opgenomen in het huisvestingsprogramma onderwijs 2022. Gebouw BBS De Wegwijzer Sportlaan Rhoon € 41.500 -/- incidenteel Dit betreft de kosten voor de plaatsing van het 18e noodlokaal voor de Julianaschool aan de Sportlaan. Dit conform het huisvestingsprogramma onderwijs 2023. Gebouw BBS De Parel Sleedoorn Poortugaal € 24.500 -/- incidenteel Kosten voor herstel constructiefout aan het dak van De Parel. zoals opgenomen in het huisvestingsprogramma onderwijs 2022. 20

Leerlingenvervoer € 85.000 -/- incidenteel Het aantal leerlingen dat gebruik maakt van leerlingenvervoer en het gebruik van het schakelklasvervoer is vanaf het 4e kwartaal 2022 gestegen. Deze stijgingen zijn aanvullend op de 2e tussenrapportage 2022. (bijraming van € 35.000) Daarnaast is een incidentele bijraming nodig van € 50.000 n.a.v. de NEA-index 2023 á 13,7% over de tarieven periode januari tot en met juli 2023. SISA voorrangsbeleid uit rijksbijdrage (OAB) € 344.200 -/- en € 344.200 +/+ (budgetneutraal) De voorlopige toekenningsbeschikking voor onderwijsachterstandenbeleid (OAB) is een specifieke rijksuitkering en bedraagt voor 2023 afgerond € 344.200. Met de jaarrekening 2022 is voorgesteld om een deel van het restantbedrag door te schuiven naar 2023. Aangezien de accountantscontrole nog moet plaatsvinden en de jaarrekening niet is vastgesteld, is de hoogte van dit restbedrag nog niet definitief en daarom niet meegenomen in deze begrotingswijziging. Over een specifieke uitkering moet in de jaarrekening verantwoording worden afgelegd over de besteding.

Met de rijksgelden vervullen wij als gemeente de wettelijke taken rondom: - Subsidies voor kindplekken met voorschoolse indicaties (VE); - Ondersteunende adviestrajecten voor de voorschoolse en vroegschoolse kinderen met achterstanden in samenwerking met het samenwerkingsverband Ridderkerk, Barendrecht en Albrandswaard (RiBA) en Centrum voor Jeugd en Gezin (CJG); - Opleidingskosten voor pedagogische medewerkers voor het waarborgen van de VE (voorschoolse educatie) kwaliteit. De verhoogde bijdrage is gebaseerd op een toename van het aantal VE indicaties. SISA Nationaal Programma Onderwijs (NPO) € 88.600 -/- en € 88.600 +/+ (budgetneutraal)

De toekenningsbeschikking voor het Nationaal Programma Onderwijs is een specifieke rijksuitkering. Tot en met juli 2023 wordt er (afgerond) € 88.600 ontvangen van het Rijk. Deze begrotingswijziging is budgetneutraal. Via de jaarrekening 2022 is voorgesteld om de restantmiddelen SPUK NPO door te schuiven naar 2023. Aangezien de accountantscontrole nog moet plaatsvinden en de jaarrekening niet is vastgesteld, is de hoogte van het restantbedrag nog niet definitief. Daarom zijn deze niet meegenomen in deze begrotingswijziging. Doorbelasting Huis van Albrandswaard € 6.900 -/- structureel Zie programma 1

Overheveling projectbudget jaarrekening 2022 In de jaarrekening 2022 is voorgesteld het projectbudget voor de Educatie agenda € 15.000 -/- dat nog niet (volledig) is uitgegeven over te hevelen naar 2023. Deze post wordt gedekt door een onttrekking aan de Algemene Reserve. PROGRAMMA 6, SPORT Doorbelasting Huis van Albrandswaard € 34.500 -/- structureel Zie programma 1 PROGRAMMA 7, SOCIAAL DOMEIN Opvang Oekraïners € 549.000 -/- en € 549.000 +/+ (budgetneutraal) De gemeente vangt sinds maart 2022 namens het Rijk Oekraïense ontheemden op. Om in het dagelijks onderhoud te kunnen voorzien ontvangen ontheemden die in de gemeentelijke en particuliere opvang verblijven maandelijks financiële ondersteuning in de vorm van leefgeld. Op basis van het aantal geregistreerde en de huidige ontwikkelingen zal er naar verwachting een bedrag €549.500 aan leefgeld worden uitgekeerd. Vanwege de oorlog in Oekraïne vraagt het Rijk de gemeenten om vluchtelingen op te vangen. Gemeenten ontvangen van het Rijk een normbedrag van € 581 per week per gerealiseerde gemeentelijke opvangplek voor de uitvoering. Op basis van het aantal bedden en de geregistreerde, is de te verwachten SPUK vergoeding voor het leefgeld € 549.500. WMO collectief vervoer € 40.000 -/- incidenteel Naast het verwerken van het jaarresultaat 2022 (bijraming van €10.000) is een incidentele bijraming van €30.000 nodig n.a.v.

de NEA-index 2023 á 13,7%. Mantelzorgwaardering o.a. Pluim € 38.000 -/- structureel In 2021 is er een bedrag afgeraamd omdat er budget over was. Nu blijkt dat de aframing voorbarig en teveel was omdat het aantal mantelzorgers dat gebruikt maakt van de pluim gestegen is. Dit zorgt ervoor dat we een tekort hadden in 2022 van 29.600 euro. Daarnaast is er nog 8.000 euro extra nodig omdat het bedrag van de pluim van 75 naar 100 euro per persoon is gegaan. Dit maakt een structurele bijraming nodig van € 38.000. Opvang Oekraïne locatie Kleidijk € 1.211.800 -/- en € 1.211.800 +/+ (budgetneutraal) Vanwege de oorlog in Oekraïne vraagt het Rijk de gemeenten om vluchtelingen op te vangen. Gemeenten ontvangen van het Rijk een normbedrag van €581 per week per gerealiseerde gemeentelijke opvangplek voor de uitvoering. Op basis van het aantal 22

opvangplaatsen ontvangt de gemeente voor de locatie Kleidijk een bedrag van €1.211.800. Deze begrotingswijziging is budgetneutraal. Via de jaarrekening 2022 is voorgesteld om de restant SPUK middelen door te schuiven naar 2023. Aangezien de accountantscontrole nog moet plaatsvinden en de jaarrekening niet is vastgesteld, is de hoogte van het restantbedrag nog niet definitief. Daarom zijn deze niet meegenomen in deze begrotingswijziging. Opvang Oekraïne locatie Schutskooiwijk € 1.514.800 -/- en € 1.514.800 +/+ (budgetneutraal)

Vanwege de oorlog in Oekraïne vraagt het Rijk de gemeenten om vluchtelingen op te vangen. Gemeenten ontvangen van het Rijk een normbedrag van € 581 per week per gerealiseerde gemeentelijke opvangplek voor de uitvoering. Op basis van het aantal opvangplaatsen ontvangt de gemeente voor de locatie Kleidijk een bedrag van € 1.514.800. Deze begrotingswijziging is budgetneutraal. Via de jaarrekening 2022 is voorgesteld om de restant SPUK middelen door te schuiven naar 2023. Aangezien de accountantscontrole nog moet plaatsvinden en de jaarrekening niet is vastgesteld, is de hoogte van het restantbedrag nog niet definitief. Daarom zijn deze niet meegenomen in deze begrotingswijziging. Minimabeleid € 288.000 -/- incidenteel Via de decembercirculaire 2022 is eenmalig/incidenteel € 288.000 beschikbaar gesteld voor de uitvoering van de energietoeslag 2022. Deze uitvoering loopt door tot juli 2023. Perceel 2: Jeugdhulp behandeling € 13.000 -/- structureel In 2022 heeft een aanbesteding voor de lokale jeugdhulp voor de percelen Jeugdigen met een beperking en/of stoornis, Dagprogramma’s, Generalistische basis GGz en Dyslexie plaatsgevonden. Naar aanleiding van de vragen, die tijdens de aanbestedingsprocedure zijn gesteld, is besloten om de voedingskosten voor dagbehandeling toe te voegen aan de kostprijs.

Perceel 4: Jeugdhulp dagbesteding € 13.000 -/- structureel In 2022 heeft een aanbesteding voor de lokale jeugdhulp voor de percelen Jeugdigen met een beperking en/of stoornis, Dagprogramma’s, Generalistische basis GGz en Dyslexie plaatsgevonden. Naar aanleiding van de vragen, die tijdens de aanbestedingsprocedure zijn gesteld, is besloten om de de voedingskosten voor Dagbehandeling toe te voegen aan de kostprijs. 23

Perceel 4: Jeugdhulp behandeling € 28.000 -/- structureel In 2022 heeft een aanbesteding voor de lokale jeugdhulp voor de percelen Jeugdigen met een beperking en/of stoornis, Dagprogramma’s, Generalistische basis GGz en Dyslexie plaatsgevonden. Naar aanleiding van de vragen, die tijdens de aanbestedingsprocedure zijn gesteld, is besloten om de tarieven voor dyslexie te verhogen, zowel voor diagnose als behandeling. De aanpassing van de (te verwachten) structurele kosten bedraagt voor de gemeente € 28.000. Jeugdhulp € 375.000-/- (structureel in voorjaarsnota) Voor de begrotingswijziging en begroting 2024 is het meest recente bestuurlijk vastgestelde document, de tweede bestuursrapportage 2022 van de GRJR, als uitgangspunt genomen. De bestuursrapportage van de GRJR wordt vormgegeven aan de hand van gegevens die door gemeenten en zorgaanbieders worden aangeleverd met betrekking tot zorglevering. In hoofdlijnen zijn er een drietal grote mutaties waar te nemen: 

Om de begroting 2023 op het prijspeil 2023 te brengen is er daarom extra indexatie toegevoegd. In de oorspronkelijke begroting is rekening gehouden met 3,67% indexatie. In de begrotingswijziging is het definitieve OVApercentage (Overheidsbijdrage in de Arbeidskostenontwikkeling) van 4,16% verwerkt en een verdere verhoging voorgesteld naar 4,9% onder invloed van de prijspeil component (PPC). Voor de begroting 2024 is een OVA percentage van 4,75 verwerkt en wordt voorgesteld om deze op te hogen naar 5,49% onder invloed van de PPC.



Er is toename op meerdere zorgopdrachten onder meer als gevolg van aanpassing van het woonplaatsbeginsel. Dit effect was bij begrotingsopstelling door de gemeenten veel lager ingeschat dan nu het geval blijkt. Daarnaast zien we oplopende inzet van landelijk gecontracteerde aanbieders; de GRJR onderzoekt de oorzaken en beïnvloedbaarheid hiervan.



Een andere grote mutatie betreft zorgcontinuïteit voor de MVS gemeenten. Bij de begrotingsopstelling 2023 was het voornemen van MVS om de zorg vanaf 11-2023 geheel onder de eigen nieuwe contracten te laten leveren. Dat bleek niet realistisch; voor de continuïteit loopt MVS in 2023 nog mee op de oude regionale contracten.

Jeugdwerk € 50.000 -/- incidenteel In de Voorjaarsnota is een bedrag als stelpost opgenomen voor de intensivering aanpak jeugdoverlast. Dit bedrag wordt nu gecorrigeerd naar jeugdwerk. Zie programma 4. Aansluiting subsideplafond SWA € 41.800 -/- structureel Voor de subsidies aan het SWA wordt een aanlsuiting gemaakt met het subsidieplafond 2023 zoals in de begroting 2023 is vastgesteld. Het betreft hier Jeugdwerk, Ouderenwerk, Welzijnswerk en Welzijn in wijkteams. Doorbelasting Huis van Albrandswaard € 20.700 +/+ structureel Zie programma 1 Overheveling projectbudget jaarrekening 2022 In de jaarrekening 2022 is voorgesteld projectbudget dat nog niet (volledig) is uitgegeven over te hevelen naar 2023. Deze posten worden gedekt door een onttrekking aan de Algemene Reserve. Het betreft de volgende posten: Budget Dak- en thuisloosheid Volksgezondheid Totaal programma 7 - dekking algemene reserve

Bedrag -31.100 -41.600 -72.700

NIET ONDER DE PROGRAMMA’S VALLENDE BATEN EN LASTEN Bestuursondersteuning € 7.100 -/- structureel (2024 t/m 2027 € 8.500 -/-) De cao Gemeenten en de cao SGO liepen af op 2 januari 2023. Op 21 februari 2023 hebben de VNG, WSGO en de vakbonden een principeakkoord bereikt voor de cao Gemeenten en de cao SGO 2023. Het financiële effect is een structurele salarisverhoging per 2 januari 2023 met € 240 bruto per maand en vervolgens 2% loonsverhoging. Bestuursondersteuning € 130.000 -/- incidenteel Inhuur interim gemeentesecretaris € 100.000. Voor de werving van de nieuwe gemeentesecretaris is een bedrag nodig van € 30.000. Bijdrage BAR (overhead) € 587.000 -/- structureel (2024 t/m 2027€ 564.000-/-) Zie toelichting programma Openbare Orde en Veiligheid & Algemeen Bestuur bijdrage BAR. 25

Algemene uitkering € 529.000 +/+ structureel (2024 € 607.000, 2025 € 604.000 en 2026/2027 € 1.639.000)

Betreft de verwerking van het gemeentefonds uit de septembercirculaire 2022 (positief) en decembercirculaire 2022 (negatief) conform verstrekte raadsinformatiebrieven.

IJLAGEN

Bijlage 1 - investeringskredieten Nr Investeringen toelichting

2 2

Totaal Begroting beschikbaar 2023 gesteld krediet

Doorgeschov Investeringen 1e tr 2023 en vanuit begin 2023 2022

Geraamde uitgaven 2023

Werkelijke Restant uitgaven geraamde 2023 uitgaven 2023

Cameratoezicht bij metrostations

108.500

Aanleg parkeerterrein locatie Sonneheerdt

157.000

Aanleg parkeerterrein locatie Sonneheerdt (bate)

-60.000

Reconstructie de Gaarde, Jasmijn en Sering

532.800

Renovatie park Rhoon en Sportlaan

667.000

13.500

Fietsverbinding Park Rhoon

254.800

122.900

Fietsverbinding Park Rhoon (bate)

-74.900

-61.400

005 ARM Portlandse Baan

23.400

5.600

Reconstructies wegen 2023

810.600

92.800

903.400

Rehabilitatie Akkerstraat

100.000

98.500

Rehabilitatie wegen Warnaar

92.800

Bruggen Rhoon/Portugaal 2023

61.900

Verhogen verkeersveiligheid Albrandswaard

1.367.300

500.000

867.300

1.367.300

Kleine verkeersmaatregelen Albrandswaard

25.000

13.600

OVL vervangen armaturen 2022

77.600

18.800

OVL vervangen armaturen 2023

155.000

Beschoeiingen 2023

87.600

Ventilatie scholen Julianaschool Julianastr

177.500

95.600

Ventilatie scholen Julianaschool Julianastr (bate)

-81.900

Ventilatie scholen Julianaschool Sportlaan

147.900

79.700

810.600

108.500

-300

156.700

46.285

Doorschuiven naar 2024

62.215 156.700

300

-59.700

-47.712

-11.988

505.100

3.265

501.835

13.500

3.343

10.157

227.900

4.598

223.302

105.000

-903.400 92.800

2.600

98.500

5.959

92.541

92.800

1.080

91.720

61.900

8.550

53.350

1.367.300

10.386

1.356.914

13.600

2.500

11.100

21.400

21.425

-25

Ventilatie scholen Julianaschool Sportlaan (bate)

-68.200

Ventilatie scholen De Overkant

128.800

-59.500

69.300

Ventilatie scholen De Overkant (bate)

-59.500

Ventilatie scholen De Parel

344.400

Ventilatie scholen De Parel (bate)

-158.900

Ventilatie scholen Don Bosco

455.000

Ventilatie scholen Don Bosco (bate)

-210.000

Ventilatie scholen Valkesteijn Zuid

127.200

-58.700

68.500

Ventilatie scholen Valkesteijn Zuid (bate)

-58.700

Ventilatie scholen Het Lichtpunt

289.200

Ventilatie scholen Het Lichtpunt (bate)

-133.700

Ventilatie scholen De Grote Reis

455.000

Ventilatie scholen De Grote Reis (bate)

-210.000

Ventilatie scholen OBS Portland

157.300

Ventilatie scholen OBS Portland (bate)

-72.600

Aanschaf onderwijsleerpakk.en 1e inrichting

60.800

59.500

185.500

-210.000

68.500

58.700

155.700

-200

455.000

-210.000

157.300

-72.600

84.700

-72.600

72.600

27.000

33.800

-210.000

84.700

60.800

60.800 52.700

Ventilatie scholen Valkesteijn Noord

97.900

-45.200

52.700

Ventilatie scholen Valkesteijn Noord (bate)

-45.200

45.200

Vervangen klimaatinstallaties zwembad

129.300

76.400

Vervangen klimaatinstallaties zwembad (bate)

-9.300

Voorber.verplaatsen sportpark Omloopseweg

150.000

52.200

59.132

17.268

17.777

34.424

5.145

227.255

Renovatie velden Omloop WCR 1+VV Rhoon 2

80.000

Speelvoorzieningen 2023

232.400

173.600

23.000

196.600

35.800

232.400

Vervangen putten 2023

293.000

Ondergrondse containers 2023

416.200

Reconstructie terreinen verwijderde putten

160.000

Aanschaf ondergrondse containers

279.800

90.800

Ondergrondse containers Papier

275.400

146.800

Toegangscontrole Papier+GFT+Restafval

206.700

85.500

Overhoeken (subsidieproject)

935.100

231.000

Overhoeken (subsidieproject) (bate)

-704.100

Blauwe Verbinding Rhoonse Baan

1.974.800

Blauwe Verbinding Rhoonse Baan (bate)

-1.974.800

-12.689

100.000

10.443

89.558

14.400

33.246

-18.846

6.115.300

-244.704

6.360.004

Voorb herontw Schutskooiwijk/PoortugaalWest

179.400

Voorber. 2022 Woningbouw De Omloop

200.000

14.400

Totaal

8.552.600

3.293.600

6.568.700

3.275.100

100.000

-453.400

810.600

80.000

85.500 2.565

228.436 12.689

810.600

Afsluiten J/N

Toelichting 1. Fietsverbinding Park Rhoon De kosten voor realisatie van het project vallen hoger uit vanwege stijgende materiaalkosten en arbeidsloon. Het benodigd budget voor aanleg van de fietsverbinding en de brug was geraamd voor de enorme stijging van alle prijzen. Hierdoor is er nu een verwacht tekort ontstaan van € 105.000. 2. Reconstructies wegen 2023, rehabilitatie wegen Warnaar In 2023 starten de voorbereidingen voor project De Warnaar. Voor de voorbereidingskosten wordt € 92.800 overgeheveld naar dit project. De uitvoering gaat pas in 2024 plaatsvinden. Daarom wordt het resterende budget naar 2024 doorgeschoven. Omdat er maar 1 project per jaar uitgevoerd kan worden betekent dat dat meerjarig alle kredieten een jaar opschuiven. 3. Aanschaf onderwijsleerpakket en 1e inrichting Dit zijn de kosten voor de eerste inrichting van de noodlokalen Betreft aanvulling op bestaand budget, Julianaschool (1x) en Don Bosco (2x). 4. Renovatie velden Omloop WCR 1 en VV Rhoon 2 Naar aanleiding van het Collegewerkprogramma 2022-2026 worden er op het sportpark de Omloop een viertal velden gerenoveerd. Het gaat daarbij in 2023 om de velden Omloop WCR 1 en VV Rhoon 2 en in 2024 om de velden WCR 2 en VV Rhoon 3. Voor de in 2024 te renoveren velden zal in de begroting 2024 nogmaals een krediet van € 80.000 worden opgenomen. 5.

Speelvoorzieningen 2023 In de afgelopen 5 jaar zijn de kosten voor de herinrichting van speelplekken 25% toegenomen. Hierdoor is er een tekort van € 35.800 op het huidige budget van € 143.000,- per jaar ontstaan. Dit verschil moet nu structureel worden bijgeraamd. 6. Voorber.herontw. Schutskooiwijk/Poortugaal West Het extra krediet is noodzakelijk omdat er gewerkt wordt aan het vervolgproces (zoals het opstellen stedenbouwkundig plan en het doen van benodigde onderzoeken in het kader van het bestemmingsplan) voor de herontwikkeling van de Schutskooiwijk.

Voorjaarsnota 2024 Albrandswaard

A. FINANCIËLE UITGANGSPOSITIE Zoals al in het voorwoord aangegeven dient dit document tot kaderstelling voor het opstellen van onze begroting 2024 en meerjarenraming 2025-2027. Kaders zijn zowel beleidsuitgangspunten als rekenkundige kaders (parameters).

Algemene financiële kaders

Algemeen kader is dat de gemeentefinanciën een solide basis vormt voor het gemeentelijk beleid en de gemeentelijke ambities. Beleid en ambitie zullen aan de voorkant aan dit principe worden getoetst. Eventuele tekorten die in programma’s van de begroting ontstaan, of extra uitgaven die moeten worden gedaan, dienen in eerste aanleg ook binnen het programma zelf te worden opgelost. Het weerstandsvermogen van de gemeente Albrandswaard dient voldoende te blijven gezien alle financiële onzekerheden waarmee wij als gemeente mee te maken hebben. Deze financiële onzekerheden zijn ook niet altijd goed te kwantificeren. De bestemmingsreserves dekken specifieke risico’s af, maar niet allemaal. Op 31 december 2022 bedraagt de algemene reserve afgerond € 11 miljoen voor resultaatbestemming van de jaarrekening 2022. De reservepositie blijft de komende jaren een belangrijk aandachtspunt.

Financieel toezichtkader van de provincie

In de begrotingscirculaire in 2023 hebben Gedeputeerde staten de volgende uitgangspunten aangegeven waar de begroting 2024 aan moet voldoen om voor repressief toezicht in aanmerking te blijven komen. 1. De begroting 2024 dient structureel en reëel in evenwicht te zijn of, als dat niet het geval is, dient de meerjarenraming aannemelijk te maken dat dit evenwicht in 2027 uiterlijk tot stand wordt gebracht. 2. De vastgestelde jaarrekening 2022 en de begroting 2024 dienen tijdig, respectievelijk voor 15 juli en voor 15 november aan Gedeputeerde staten te zijn toegezonden. Naast deze uitgangspunten geldt ook dat de jaarrekening 2022 structureel en reëel in evenwicht moet zijn. Als dit niet het geval is zal het structureel tekort worden betrokken bij het onderzoek van de begroting 2024. Dat betekent dat in de jaarrekening inzicht moet worden gegeven in het structurele en incidentele aandeel van het tekort. Met het ‘structureel en reëel evenwicht” in bovenstaande punten wordt bedoeld dat in de begroting de structurele lasten zijn gedekt door structurele baten en dat er sprake is van realistische ramingen .

Financieel perspectief Voorjaarsnota 2024 Het vertrekpunt voor de voorjaarsnota 2024 wordt gevormd door de bijgestelde begroting 2024-2027 aangevuld met jaarschijf 2027 en besluitvorming welke na vaststelling van de begroting 2023 en jaarrekening 2022 plaatsvindt. In onderstaande tabel wordt een financiële samenvatting gegeven van deze voorjaarsnota.

Financieel perspectief begroting 2024 2024

Omschrijving

2025 2026 5.561.30 3.722.200 0

2027

Meerjarig perspectief van de Begroting 2023

4.111.900

Effecten Collegewerkprogramma, 1e begrotingswijziging 2023

-3.362.000

-4.227.000

-3.597.000

-798.400

-787.400

-749.400

-717.800

-320.800

914.200

-766.300

226.100

290.000

1.375.900

-1.359.871

-1.508.241

-1.583.859

-596.600

-521.600

E. Bedrijfsvoering.

F. Investeringen.

650.000

1.370.000

2.410.000

p.m.

Bijgesteld perspectief voorjaarsnota

-1.306.471

-659.841

304.541

Saldo meerjarenperspectief

-2.072.771

-433.741

594.541

1.680.441

Structurele gevolgen 2e tussenrapportage 2022 Structurele effecten jaarrekening 2022 Structurele effecten 1e tussenrapportage 2023

Uitgangspunt voorjaarsnota 2024: B. Rekenkundige en algemene kaders. D. Actuele ontwikkelingen.

G. Voorgestelde dekking. H. Gevolgen gemeentelijk belastingbeleid.

4.808.100

Kanttekeningen Meicirculaire De financiële gevolgen voor de programmabegroting 2024 zijn nog niet exact te voorspellen. Eén uitgangspunt is dat de programmabegroting 2024 op basis van de meicirculaire 2023 van het Rijk wordt opgesteld. Op dit moment is de meicirculaire echter nog niet bekend. Ook nieuwe informatie over financiële risico’s in relatie tot de exploitatiebudgetten, investeringen en het weerstandsvermogen kan tot andere inzichten en uitkomsten leiden.

Ontwikkelingen BAR Wij plaatsen hier de kanttekening dat wij in deze kaderbrief nog geen nadere rekening hebben gehouden met de financiële gevolgen van het opbouwen van de nieuwe organisatie. De ontwikkelingen hierontrent, alsmede de financiële gevolgen, worden in een apart traject met een separaat raadsvoorstel aan u voorgelegd. De begroting van de BAR “nieuwe organisatie” wordt verwacht eind juni, waarna deze voor een zienswijze richting de gemeenteraden gaat. De begroting van de gemeente Albrandswaard zal daarna ook worden opgesteld op basis van de nieuw te vormen organisatie.

B. KADERS PROGRAMMABEGROTING 2024-2027 Het ontwerpproces van de Programmabegroting 2024-2027 start met het aangeven van de kaders door de raad.

Kaderstelling programmabegroting 2024 Als basis voor het ontwerp van de primitieve Programmabegroting 2024-2027 stellen wij voor de volgende kaders te hanteren: a. Vertrekpunt voor de concept- Programmabegroting 2024-2027 is het saldo van de begroting 2023 (na de 1e begrotingswijziging ) met inachtneming van de uitkomsten van de voorjaarsnota. b. Wij verwerken de gevolgen van de meest actuele financiële ontwikkelingen rondom de producten en het meerjareninvesteringsprogramma en voeren daarvoor reële ramingen op. c. Het beroep op het gemeentelijk weerstandsvermogen (algemene reserve) om tekorten in de exploitatie te dekken dient zo beperkt mogelijk te blijven. d. Wij hanteren bij de opstelling van het begrotingsproces de rekenkundige waarden zoals hieronder opgenomen tabel A en B. Tabel A Jaar

Woningvoorraad per 1-1*

2023 2024

10.730 10.827

26.361

2025

10.805

2026

26.541

10.958

2027

26.908

11.147

27.362

Inwoners per 1-1** 26.594

* Bron: Planmonitor domein Ruimte. ** Bron: Inwoners doorberekend naar woningvoorraad en gemiddelde huishoudensgrootte Albrandswaard volgens CBS.

Tabel B Omschrijving Prijsontwikkeling: Inflatiecorrectie Subsidies: Compensatie instellingen voor prijs- en loonontwikkelingen Gemeenschappelijke regelingen: Regio Rotterdam – Rijnmond en NRIJ SVHW MRDH Mutaties gemeentelijke tarieven: Onroerende zaakbelastingen (opbrengst) Leges etc. Inkomsten uit verhuur Afvalstoffenheffing kostendekkend (kd) Rioolrecht kostendekkend (kd) Begraafplaatsen (nkd) Financiering: Renteomslag Rente grondexploitaties Rente financieringstekort (16-03-22) Gemeentefondsuitkering (circulaire)

2024 3,2% 3,2% 8,4% 1,0%-1,0% 2,8%-2,6%

3% 3% 3% kd kd nkd ntb 0,95% 3,44% Mei 2023

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://raad.albrandswaard.nl/api/v1/meetings/3528/documents/30054