501789 Raadsvoorstel zienswijze ontwerpbegroting 2023 en ontwerpwijziging 2022 Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond.pdf

8259

251

51

*aantallen kunnen nog wijzigen door toewijzingen die met terugwerkende kracht 15

83/117

worden doorgegeven aan de UO. Bron: Dashboard GRJR

Het aantal toewijzingen en het aantal unieke jeugdigen dat zorg heeft ontvangen is stabiel gebleven ten opzichte van 2020. Dit komt omdat in de loop van 2021 vrijwel alle aanbieders hun deuren hebben moeten sluiten voor nieuwe instroom vanwege het bereiken van budgetplafonds. De toekenning van extra middelen na de zomer 2021 heeft niet geleid tot een stijging van het aantal jeugdigen of toewijzingen ten opzichte van voorgaand jaar. Aanbieders hebben de uitbreiding van personele capaciteit niet tijdig op orde kunnen krijgen (moeizame werving in een krappe arbeidsmarkt) en niet volledig kunnen inzetten ten behoeve van ambulante hulp. Een deel van de aanbieders heeft te maken gehad met uitval van personeel als gevolg van Corona (ziek en quarantaine) en 2 aanbieders zagen zich genoodzaakt personeel van E te moeten inzetten om jeugdhulp met verblijf (residentiële behandelgroepen) te kunnen blijven garanderen (eveneens vanwege uitval van personeel door Corona op residentiële locaties). De breed in het zorglandschap gesignaleerde ontwikkeling is dat mede als gevolg van Corona problematiek zwaarder is geworden. De zorgtrajecten zijn daarmee duurder geworden hetgeen is terug te zien in de gestegen weekprijs. De realisatie ligt dan ook hoger dan de primaire begroting (juli 2020) voor 2021.

2.2.6 Crisis (F) Realisatie JR 2019

Realisatie JR 2020

Begroting 2021

Voorlopige verwachte realisatie 2021

Verschil begroting vs realisatie 2021

€ 9.153.000

€ 8.431.000

€ 9.468.000

€ 8.644.000

€ 824.000

Opdracht F betreft een beschikbaarheidsvoorziening, waarbij de hoofdaannemer verplicht is permanent capaciteit aan crisishulp beschikbaar te hebben om te voorkomen dat wachtlijsten ontstaan. Daarom ontvangt de opdrachtnemer bij een realisatie van ten minste 80%, 100% bekostiging. In 2021 heeft Enver deze 80% bereikt. Het aantal kinderen in crisishulp daalde tot en met 2020. In 2021 zien we echter 201 plaatsingen. Op 31 december verbleven nog 22 kinderen op de crisisopvang. Dit betekent een uitstroom van 179 kinderen wat bijna gelijk is aan 2020.

16

84/117

2.2.7 Gecertificeerde Instellingen (G) Realisatie JR 2019

Realisatie JR 2020

Begroting 2021

Voorlopige verwachte realisatie 2021

Verschil begroting vs realisatie 2021

€ 44.989.000

€ 44.723.000

€ 48.638.000

€ 47.848.000

€ 790.000

Product O.T.S. algemeen Voogdij (voorlopig + overig) Jeugdreclassering Samenloop civiel/straf ITB Criem (mnd) ITB Harde Kern (mnd) STP (mnd) Adviestrajecten gedragsmaatregel Uitvoeringstrajecten GBM Drang met VTO Drang zonder VTO Verlengde drang Huisverboden CIT Crisisinterventie CIT

Totaal

Aantallen 2021 16.872 5.535 5.939 618 2 118 0 665 28 1.294 352 1.834 33.257

1. JB/JR-(dwang)maatregelen, drangzaken en Crisis Interventie Team a. JB/JR-maatregelen laten over het gehele jaar een gemiddelde onderproductie zien. Er is sprake van een lagere realisatie van het aantal Onder Toezicht Stellingen (OTS-en), Voogdijzaken en Jeugdreclassering. Dit is een wenselijke ontwikkeling. De afname van OTS-en gaat geleidelijk en is al enige tijd gaande. Doordat er sprake is van een wachtstapel bij de Raad voor de Kinderbescherming (RvdK) kan er nog een toename van OTS-en plaatsvinden op het moment dat de RvdK vooruitgang boekt in de afronding van deze onderzoeken. b. De drangzaken (drang met en zonder ‘verzoek tot onderzoek) zijn fors afgenomen. Ten opzichte van het begrote aantal is er sprake van een onderproductie van gemiddeld 50%. Bij de verlengde drangzaken zien we een overproductie van 30%. Deze ontwikkeling is wenselijk. De verklaring hiervoor is dat gemeenten, mede op basis van het eindrapport “Samenwerken in vrijwillig kader tussen lokale teams en gecertificeerde instellingen, de uitvoering van drangzaken geleidelijk aan zelf oppakken. Mede naar aanleiding van dit rapport 17

85/117

is door het AB besloten om met ingang van 2022 de subsidiering van Drang met en zonder VTO en verlengde Drang voor onze regio te beëindigen. Dit besluit houdt voor de gemeenten / lokale veld in dat zij deze drangzaken vanaf 2022 zelfstandig uitvoeren. c. Crisis Interventie Team (CIT) Kinderen die acuut in hun veiligheid bedreigd worden krijgen ondersteuning van het Crisis Interventie Team (CIT). Politie, ziekenhuizen, huisartsen, scholen, hulpverleners, maar ook ouders en kinderen kunnen zelf contact opnemen met het CIT. Het CIT treedt op in crisissituaties en kan direct de noodzakelijke hulp inzetten. Over 2021 heen zien we een stijging van het aantal crisisinterventies met ruim 21%. Daar tegenover zien we een daling van bijna 50% op het begrote aantal huisverbodzaken in de regio. 2. Buitenregionale plaatsingen (GI) Buitenregionale plaatsingen betreffen plaatsingen van kinderen bij niet regulier gecontracteerde aanbieders. In de meeste gevallen gaat het om kinderen die op basis van het woonplaatsbeginsel bij één van de gemeenten in de regio horen, maar die niet in de regio verblijven. JBRR is opdrachtgever en financier voor jeugdigen die onder toezicht van een andere GI vallen, maar tot de verantwoordelijkheid van een gemeenten in de regio Rijnmond behoren. 3.

Kennis- en Servicecentrum voor Diagnostiek (KSCD) Het Kennis- en Servicecentrum voor Diagnostiek (KSCD) voert diagnostisch onderzoek uit op verzoek van de medewerkers van Jeugdbescherming Rotterdam-Rijnmond (JBRR) (Incl. WSS) en Leger de Heils Jeugdbescherming- en reclassering (LJ&R). Tevens verzorgt het KSCD de instemmingsverklaringen voor het realiseren van een gesloten plaatsing. De positieve ontwikkeling die in het tweede kwartaal 2021 zichtbaar werd heeft het KSCD kunnen vasthouden: 42% van de onderzoeken kan binnen 90 dagen worden afgerond. De gemiddelde doorlooptijd is aanzienlijk teruggebracht naar 88 dagen wat betekent dat het lukt om de meeste onderzoeken in minder dan 90 dagen uit te kunnen voeren. 2.2.8 Veilig Thuis Rotterdam Rijnmond (H VTRR) Realisatie JR 2019

Realisatie JR 2020

Begroting 2021

Voorlopige verwachte realisatie 2021

Verschil begroting vs realisatie 2021

€13.943.147

€ 16.152.000

€ 16.376.000

€ 16.375.000

€ 1.000

18

86/117

Aantal advies- en ondersteuningsvragen (inclusief chat). Bron: Kwartaalrapportage Q4 2021 VTRR.

Aantal meldingen (inclusief overige politie zorgmeldingen jeugd). Bron: Kwartaalrapportage Q4 2021 VTRR.

Veilig Thuis Rotterdam Rijnmond ontvangt meldingen over mogelijke situaties van huiselijk geweld en/of kindermishandeling en zorgt vervolgens indien nodig voor voorwaarden en vervolgstappen om veiligheid te brengen in die situatie. Ook geeft Veilig Thuis advies aan professionals over hoe om te gaan met voorkomende signalen. De organisatie had in 2021 nog altijd te maken met een groei van de instroom. De stijging is al zichtbaar vanaf de invoering van de verscherpte meldcode in 2019. Medio 2021 bedroeg de stijging ongeveer 40% ten opzichte van het begrote aantal. Ook hebben diverse mediacampagnes tijdens de coronaperiode er mogelijk voor gezorgd dat vaker advies wordt gevraagd. Alle meldingen worden dagelijks gescreend om te kijken of er sprake is van acute onveiligheid. Als daarvan sprake is gaat het crisisteam er direct op af. Het aantal crisissen is stabiel hoog en boven het begrote aantal. Na een melding zijn mogelijke werkzaamheden het tot stand brengen van afspraken over die situatie (de dienst Voorwaarden en Vervolg (V&V)) of het uitwerken van noodzakelijke vervolghulp (de dienst Onderzoek). Sinds 2020 zien we in beide een toename die in verhouding staat tot het toegenomen aantal meldingen. Mede door de toenemende complexiteit van casussen ziet VTRR bovendien een verschuiving van de dienst V&V naar de (meer tijdrovende) dienst Onderzoek.

In 2020 was een realisatie van 80% van de dienst V&V en 20 % van de dienst Onderzoek (van 80/20 naar 70/30). Dit heeft in 2021 geresulteerd in 412 interventies ‘dienst Onderzoek’ ten opzichte van een begroot aantal van 250 interventies. Ondanks de hoge instroom lukt het VTRR gedurende het afgelopen jaar steeds beter om het percentage veiligheidsbeoordelingen, onderzoeken en ‘voorwaarden en vervolg’ binnen de

19

87/117

wettelijke termijn af te handelen. Echter mede door de hoge instroom zitten de percentages nog niet op het gewenste niveau. Hier wordt vanuit het accountmanagement op gestuurd. Tijdens de coronamaatregelen is in heel Nederland bij Veilig Thuis een chatfunctie ingevoerd. Landelijk is onderzoek gedaan naar de mogelijkheden om de chatfunctie permanent in te voeren, eventueel op landelijk niveau georganiseerd. Hierover is nog geen besluit genomen. 2.2.9 Overige onderdelen (I) Buitenregionale plaatsingen (incl. pleegzorg) Realisatie JR 2019

Realisatie JR 2020

Begroting 2021

Voorlopige verwachte realisatie 2021

Verschil begroting vs realisatie 2021

€ 976.000

€ 2.485.000

€ 1.736.000

€ 2.194.000

- € 458.000

Dit onderdeel bestaat uit twee vormen van buiten regionale plaatsingen, namelijk buiten regionale pleegzorgplaatsingen via Enver en individuele maatwerkcontracten met niet-gecontracteerde jeugdhulpaanbieders van buiten de regio. Het budget voor buiten regionale plaatsingen is in 2021 overschreden. Dit komt vooral door de maatwerktrajecten. De maatwerkovereenkomsten worden zichtbaar in het reguliere berichtenverkeer met als gevolg een betere monitoring van de daadwerkelijke kosten. Extra ASR Realisatie JR 2019

Realisatie JR 2020

Begroting 2021

Voorlopige verwachte realisatie 2021

Verschil begroting vs realisatie 2021

€ 772.000

€ 1.912.000

€ 1.927.000

€ 2.262.000

- € 335.000

De begroting Extra ASR is tussentijds opgehoogd van € 1,1 mln. naar € 1,9 mln. Om oplopende druk het hoofd te bieden is de subsidie tussentijds verhoogd. Ten opzichte van de begroting leidt dit tot een overschrijding. Landelijk Transitie Arrangement (LTA) Realisatie JR 2019

Realisatie JR 2020

Begroting 2021

Voorlopige verwachte realisatie 2021

Verschil begroting vs realisatie 2021

€ 10.698.000

€ 13.533.000

€ 12.149.000

€ 15.810.000

- € 3.661.000

20

88/117

De VNG is opdrachtgever voor landelijke aanbieders van hoogspecialistische jeugdhulp zoals bijvoorbeeld hulp bij ernstige eetstoornissen. Om passende zorg te vinden voor cliënten wordt vaak direct verwezen naar deze aanbieders. In onze regio hebben enkele LTA-aanbieders een duidelijk aanvullende functie met specifiek hulpaanbod. De LTA-aanbieders hebben geen contractuele verplichting om elk kwartaal de cijfers aan te leveren aan de gemeenten. Op dit moment is ook de gemeentelijke informatie over toegewezen LTA-zorg niet volledig om voor LTA een jaareindeverwachting te maken. Om toch een zo goed de lasten over 2021 te schatten gebruiken we productiecijfers van de LTAaanbieders. Uit de analyse hiervan volgt een Jaareindeverwachting 2021 van €15,8 mln. Dit is €3,6 mln. meer dan begroot. Bij de derde kwartaalrapportage was de jaareindeverwachting €15,7 mln. De twee grootste LTA-aanbieders in de regio (de Viersprong en EMC) hebben een gezamenlijke productie 2021 van € 9,3 mln. (op € 15,8 mln.), een duidelijke toename (2020 gezamenlijke productie van €7,1 mln. op totale LTA 2020 €13,5 mln.). Deze cijfers bevestigen het landelijke beeld van een toegenomen zorgvraag, zowel een toename van het aantal cliënten als een toename in zorgzwaarte. Het landelijke beeld is ook dat door Corona meer problematiek geëscaleerd is, met name ook bij ernstige eetstoornissen.

Om passende zorg te verlenen aan cliënten is vaker doorverwezen naar de LTA-aanbieders. Overigens houdt de begrotingsoverschrijding ook verband met het feit dat de begroting nog geen rekening hield met de stijgende trend (realisatie 2020). Het afgelopen jaar is ingezet op het verbeteren van de grip op en informatievoorziening van de LTA-partijen. De GRJR investeert in de samenwerking met de VNG op het gebied van de LTA-ontwikkelagenda, participeert de GRJR in de Klankbordgroep Jeugd van de VNG inclusief adviesrol mb.t. de landelijke inkoop LTA 2023 van de VNG. Daarbij is ook de expertise vanuit de GRJR Inkoop werkgroep betrokken met als doel om het regionaal ingekochte aanbod ter versterken en overloop naar landelijke aanbieders tegen te gaan. Acute Dienst GGZ Realisatie JR 2019

Realisatie JR 2020

Begroting 2021

Voorlopige verwachte realisatie 2021

Verschil begroting vs realisatie 2021

€ 402.000

€ 404.000

€ 404.000

€ 777.000

- € 373.000

In 2021 is de productie van acute dienst jeugd-GGZ bij zowel GGZ Delfland als Parnassia hoger uitgevallen dan verwacht. Ook is hierin sinds 2021 de acute dienst JBJR JBRR opgenomen in het kader van de pilot verbeteren crisishulp. In 2021 heeft GGZ Delfland in totaal 104 crisismeldingen van jeugdigen uit Rijnmond getriageerd en de Parnassia-groep in totaal 248. Dit betekent dat in 2021 een hoger aantal jongeren is geholpen dan aan het 21

89/117

begin van het jaar was verwacht. De budgettaire consequenties voor de GRJR zijn in relatie tot GGZ Delfland nihil, aangezien de door GGZ Delfland gevraagde vaststelling voor de ontvangen subsidie gelijk zal zijn aan het bedrag van verlening. De hoogte van het vast te stellen subsidiebedrag voor de Parnassiagroep is pas na 1 april 2022 bekend. Over het algeheel is er in het afgelopen jaar een grote toename zichtbaar van jeugdigen die door acute dienst zijn geholpen zijn ten opzichte van het voorgaande jaar. De oorzaken hiervan zijn lastig te duiden, maar het is zeer reëel dat de beperkende maatregelen in verband met de coronapandemie voor deze doelgroep hier een belangrijke rol in spelen.

2.3 Transformatie 2.3.1 Transformatiesubsidies Met behulp van transformatiesubsidies zijn verspreid over de regio 28 transformatieprojecten in de zorg voor jeugd uitgevoerd en grotendeels afgerond. Dit betrof bijvoorbeeld extra ondersteuning voor pleegouders, zorg in de klas, samenwerking met huisartsen en het realiseren van doorlopende zorg voor, tijdens en na detentie. In oktober zijn bij een bijeenkomst met gemeenten, zorgaanbieders en professionals de resultaten gepresenteerd. Deze worden betrokken bij het verder verbeteren van de jeugdzorg in de regio en bij het nieuwe inkooptraject voor specialistische jeugdhulp. 2.3.2 Specifieke uitkeringen (SPUK’s) De rijksoverheid heeft dit jaar vier SPUK’s beschikbaar gesteld om de transformatie van bovenregionale jeugdhulp te stimuleren. Dit betreft respectievelijk jeugdhulpplus, het inrichten van een bovenregionaal expertisenetwerk, driemilieuvoorzieningen en extra inzet op acute jGGZ. De GRJR werkt hierin samen met de andere vier jeugdhulpregio’s in de provincie, met betrokken zorgaanbieders en met coördinerend gemeente Rotterdam. Rondom jeugdhulpplus worden bijvoorbeeld een ambulant team en kleinschalige woonvoorzieningen gecreëerd voor jongeren met een voorwaardelijke of geschorste machtiging voor gesloten hulp en groepen in de gesloten jeugdhulp worden verkleind van 10 tot maximaal 6 jongeren.

Daardoor ontstaat een meer thuisnabije omgeving en kunnen begeleiders meer aandacht besteden aan deze jongeren. Voor de SPUK acute jGGZ is binnen de gewijzigde begroting zowel aan de baten - als aan de lastenkant €4,0 mln. opgenomen. Later in 2021 bleek echter dat de verantwoording via de gemeente Rotterdam loopt en dus buiten GRJR om. 2.3.3 Hervormingsagenda Op advies van een Commissie van Wijzen is door het Rijk en de VNG besloten tot het opstellen van een Hervormingsagenda voor jeugdhulp. Doel hiervan is verbeteren van de toegang tot en kwaliteit van de jeugdhulp voor kinderen die deze werkelijk nodig hebben, betere beheersing van de kosten en borging van de duurzame beschikbaarheid van goede jeugdhulp en het versterken van het (inzicht in het) functioneren van het systeem (als randvoorwaarde voor de inhoudelijke doelstellingen). Hiertoe is een tijdelijke regionale 22

90/117

werkgroep ingericht bestaande uit vertegenwoordigers van regiogemeenten en de uitvoeringsorganisatie.

23

91/117

Hoofdstuk 3 PARAGRAFEN 3. Paragrafen

24

92/117

3.1 Weerstandsvermogen en risicobeheersing Op basis van een risico-inventarisatie die in samenwerking met de gemeenten is opgesteld was in de begroting 2021 geconcludeerd dat de omvang van het gewogen risico beheersbaar is en dat er geen apart weerstandsvermogen gevormd hoeft te worden. Wel werd er voor 2021 een risicobudget opgenomen ter hoogte van € 3,6 mln. De te verwachte coronameerkosten 2021 komen ten laste van het budget Risico’s Jeugdhulp. Voor RTA-aanbieders bedraagt dat € 3,0 mln. en voor LTA-partijen € 0,1 mln. Bovendien is hier ook een bedrag in de voorlopige jaarrekening gezet van € 1,4 mln. van geleverde zorg dat niet is toegewezen aan een opdracht. In de begroting 2021 waren de vijf risico’s benoemd met de grootste financiële gevolgen of politieke impact die kunnen optreden ten aanzien van de uitvoering van de GR op basis van de opgestelde begroting. In die begroting waren de risico’s nog niet gekwantificeerd. Risico genoemd in begroting 2021 Hogere indicatie dan nodig

Faillissement zorgaanbieder

Coronacrisis leidt tot hogere zorgkosten

Verkorten van de wachttijden Structureel stijgende zorgkosten (hogere kosten per cliënt of meer clienten) vs knellende budgetten gemeenten

Realisatie 2021 Bij diverse opdrachten zijn stijgingen van het gemiddelde weektarief zichtbaar waardoor kosten stijgen. Dat kan gevolg zijn van hoger indiceren. De hoogte van de indicatie is de uitkomst van het arrangeren van de hulp bij de hulpvraag. Zonder verdiepend onderzoek kan niet worden beoordeeld of indicaties hoger zijn dan nodig. Hiervan was in 2021 geen sprake. Wel dienden op advies van de Jeugdautoriteit de aanbieders van gesloten jeugdhulp te worden gecompenseerd voor corona omzetderving om faillissement te voorkomen. Dit komt tot uiting in negatief resultaat over eerder jaren (zgn overlopend resultaat). Vermoedelijk is er een verband tussen de coronamaatregelen en de vraag om jeugdhulp. Dit is in eerste instantie een verklaring voor de oplopende druk op het aanbod en de wachtlijsten. De aanpak van wachtlijsten is in 2021 op gang gekomen maar nog beperkt zichtbaar in kostenstijging. Dit risico deed zich in 2021 voor met name bij langdurige hulp, daghulp en landelijk ingekochte hoogspecialistische hulp. De structurele kostenstijging is voor een deel gevolg van inflatiecorrectie (indexatie). De stijging van zorgkosten is deels opgevangen met een begrotingswijziging. Daarnaast is een belangrijk deel van het tekort ontstaan door afrekeningen over eerdere jaren. Dit komt tot uiting in negatief resultaat over eerder jaren (zgn overlopend resultaat).

25

93/117

Risico toegevoegd in begrotingswijziging 2021 Taakstellingseffect op uitgaven B en C valt tegen doordat snellere uitstroom naar andere voorzieningen niet of later optreedt. Tegenvallende uitgaven LTA en BRP door moeilijke voorspelbaarheid en beheersbaarheid van het gebruik. Extra subsidienoodzaak JBRR indien overgang drangtaken en ontwikkeling ondersteuningsproduct moeilijker verlopen dan voorzien. Extra subsidienoodzaak VTRR indien mede door Corona het aantal meldingen en uit te voeren adviezen en onderzoeken in aanzienlijke mate stijgt. Het ontstaan van een dekkingstekort doordat het aandeel in de specifieke uitkering voor spoedhulp lager is dan de verwachte €4,0 miljoen.

Realisatie 2021 Deze budgetten waren bij de begrotingswijziging 2021 niet verhoogd. Op C is een tekort ontstaan.

Deze budgetten waren bij de begrotingswijziging 2021 niet verhoogd. Op beide budgetten is een tekort ontstaan. In de voorlopige realisatie is hier rekening mee gehouden.

In 2021 deed deze ontwikkeling zich voor maar deze kon toch met reserves van VT worden opgevangen. De ontwikkeling noodzaakte om de subsidie vanaf 2022 te verhogen. Dit risico heeft zich voorgedaan. De SPUK acute GGZ dient uiteindelijk niet via de GRJR maar rechtstreeks door de ontvangende gemeente Rotterdam te worden ingezet en verantwoord. Omdat de uitgaven E Ambulante hulp zijn achtergebleven bij de verwachtingen is het effect op het rekeningresultaat geneutraliseerd.

Financiële positie in kengetallen Kengetallen zijn getallen die de verhouding uitdrukken tussen bepaalde onderdelen van de begroting of de balans en kunnen helpen bij de beoordeling van de financiële positie van een gemeenschappelijke regeling. Om dit te bereiken wordt voorgeschreven dat de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing de volgende kengetallen bevat: netto schuldquote en de netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen, solvabiliteitsratio, grondexploitatie, structurele exploitatieruimte en belastingcapaciteit. Kengetallen

Begroting 2021

Realisatie 2021

0,00

0,00

0,00

0,00

Netto Schuldquote Netto Schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen Solvabiliteitsratio Structurele exploitatieruimte Grondexploitatie

0,00

0,00

0 n.v.t.

0 n.v.t.

Belastingcapaciteit

n.v.t.

n.v.t.

Aangezien de GRJR geen leningen heeft aangetrokken om haar investeringen te kunnen dekken komt de Netto Schuldquote voor 2021 uit op 0. De GRJR heeft geen eigen vermogen, hierdoor komt de solvabiliteitsratio op nul. 26

94/117

3.2 Financiering Volgens de Wet FIDO (Wet Financiering Decentrale Overheden) is elke gemeenschappelijke regeling verplicht om een financieringsparagraaf in haar begroting en jaarstukken op te nemen. Daarin worden de ontwikkelingen aangegeven met betrekking tot het kasgeldlimiet, de ontwikkelingen wat betreft de renterisiconorm, de verwachte toe- en afname van geldleningen of uitzettingen en het verdere beleid ten aanzien van treasury. Deze paragraaf bevat in ieder geval de beleidsvoornemens ten aanzien van het risicobeheer van de financieringsportefeuille. Kasgeldlimiet De kasgeldlimiet geeft aan in welke mate in de financiering van investeringen mag worden voorzien in de vorm van kortlopende middelen. Volgens de Wet FIDO bedraagt de kasgeldlimiet 8,5% van het totaal van de (gewijzigde) begroting. Voor de GRJR is dit voor 2021, € 22,9 mln. De GRJR doet geen investeringen in (im)materieel vast actief. Daarnaast heeft de GRJR geen leningen afgesloten in 2021. Schatkistbankieren Met ingang van 16 december 2013 is de wet Schatkistbankieren voor decentrale overheden in werking getreden. Deelname van de decentrale overheden aan schatkistbankieren draagt bij aan een lagere EMU-schuld van de collectieve sector (Rijk en decentrale overheden gezamenlijk). Iedere euro die decentrale overheden aanhouden in de schatkist, vermindert de externe financieringsbehoefte van het Rijk.

De GRJR is in 2021 elk kwartaal onder de grens gebleven. In de tabel bij de toelichting op de balans wordt dit weergegeven.

3.3 Bedrijfsvoering De burger mag van een gemeente verwachten dat gemeentelijke middelen rechtmatig, doelmatig en doeltreffend besteed worden, dat de gemeente een betrouwbare partner is en transparant is. De GRJR is een samenwerking tussen 15 gemeenten en daarmee zijn deze verwachtingen ook criteria voor de bedrijfsvoering van de GRJR. Bestuurlijke processen en governance Bestuurlijk is de GRJR een overleg- en uitvoeringsplatform waarbinnen de deelnemende gemeenten -uitgaande van het beginsel van autonomie van het lokale bestuur- de regionale samenwerkingsmogelijkheden op het gebied van bovenregionale jeugdhulp bespreken en daar vorm aan geven omdat de samenhang van een aantal strategische en ordenende taken daarom vraagt. Er is sprake van een overlegstructuur als kader om de feitelijke samenwerking in portefeuillehouders overleggen vorm te geven. De verantwoordelijkheid voor de organisatie berust primair bij het AB dat gevormd wordt door de wethouders van de deelnemende gemeenten. Vanuit iedere subregio wordt één wethouder afgevaardigd als deelnemer in het Dagelijks Bestuur (DB). De strategisch en ordende taken zijn binnen het 27

95/117

DB bij portefeuillehouders belegd en in sommige gevallen aangevuld met een wethouder uit het AB. In 2021 is de positionering van de uitvoeringsorganisatie en de secretaris/directeur herijkt en is de secretaris/directeur van de GRJR aangesteld. Ook zijn de juridische kaders met betrekking tot delegatie aan de GRJR opnieuw bepaald. In samenhang hiermee is de beleidsmatige samenwerking tussen de gemeenten, zoals rond de totstandkoming van de Regiovisie, verder uitgewerkt met het oog op de noodzaak en wens om de komende jaren inhoudelijke vervolgstappen te zetten. Gemeenten hebben ervoor gekozen om een programmateam samen te stellen met medewerkers uit de afzonderlijke gemeenten, onder aansturing van directeuren sociaal domein van de gemeenten. Deze directeuren en de secretaris/directeur van de GRJR werken op structurele basis nauw samen. Organisatie van de GRJR Het AB is voor de uitvoering van de taken van de GRJR een uitvoeringsovereenkomst aangegaan met de gemeente Rotterdam. Het betreft hier de taken ten behoeve van en voortvloeiend uit het inkopen en subsidiëren van zorgaanbieders voor bovenlokale jeugdhulp. Van belang hierbij is dat de toegang tot de jeugdhulp niet door de GRJR, maar door individuele gemeenten wordt verleend. De organisatie van de toewijzing van jeugdhulp is dus geen onderdeel van de GRJR-bedrijfsvoering.

De financiële afhandeling van beschikkingen en declaraties behoort wel de GRJR-taken; de zorgkosten worden door de GRJR betaald en geadministreerd. De hiermee gepaard gaande lasten worden door de GRJR begroot en verantwoord. Door deze taakverdeling heeft de GRJR een stevige informatiepositie om regionale sturingsinformatie te verzorgen. De administratieve werkzaamheden ten behoeve van het uitvoeren van deze taken alsook het beheer van de vermogenswaarden en de bewaring van archiefbescheiden conform Gemeentewet zijn door het AB, op basis van de uitvoeringsovereenkomst, opgedragen aan de gemeente Rotterdam. Informatievoorziening De informatievoorziening over het gebruik en de kosten van specialistische jeugdhulp is op een hoger plan gebracht door begin 2021 een strategisch informatieplan te maken voor de ontwikkeling van een samenhangende informatiehuishouding. Ook is een dashboard ontwikkeld op basis van periodieke data-aanleveringen van gemeenten en aanbieders. Hiermee kunnen de ontwikkelingen meer data gedreven worden gevolgd. Deze basis die in 2021 is gelegd wordt in 2022 verder versterkt onder meer door te sturen op de kwaliteit van data die gemeenten en zorgaanbieders aanleveren, opbouw van een datawarehouse voor betere ontsluiting van informatie, het goed regelen van de ‘privacy en security’ en gebruik van het dashboard in de planning en control processen van de GRJR.

De basisinformatievoorziening moet ook aangepast en voorbereid worden om de sturingsambities vanuit de Regiovisie en inkoop 2023 te ondersteunen. 28

96/117

Contractmanagement Vanaf het vierde kwartaal van 2020 is een bijna volledig nieuw team contractmanagers gestart. Na een goed inwerkprogramma en naast de reguliere contractgesprekken, wordt gewerkt aan verder professionaliseren en gestructureerd vormgeven van het contractmanagement en accountmanagement. In 2021 is veel tijd besteed aan het opbouwen van dossierkennis over de lopende contract- en subsidierelaties, het op orde brengen van de dossiers en het oplossen van achterstallige zaken met het oog op de afronding van de lopende contracten eind 2022. Dit alles heeft plaatsgevonden terwijl grote en urgente vraagstukken zijn opgepakt zoals de aanpak van de wachttijden (mede door Corona), knelpunten in de jeugdbeschermingsketen en financiële issues uit eerdere jaren.

3.4 Rechtmatigheid De jaarrekening 2021 wordt net als in voorgaande jaren in opdracht van het GR-bestuur gecontroleerd door de externe accountant Baker Tilly. De accountant maakt daar waar mogelijk gebruik van de verbijzonderde interne controles (derdelijns controle) die worden uitgevoerd door de afdeling Financial Audit van de gemeente Rotterdam. Deze interne auditfunctie stelt in samenspraak met de externe accountant jaarlijks een auditprogramma op. In de uitvoering van het auditprogramma wordt gecontroleerd op de getrouwheid en de rechtmatigheid van het door het AB gevoerde financiële beheer. De bevindingen en aanbevelingen van de uitgevoerde interne audits worden door de accountant in eerste instantie gebruikt ten behoeve van een Management Letter waarmee de accountant de secretaris/directeur en het dagelijks bestuur informeert over aandachtspunten in de interne beheersing, die van belang zijn voor adequate financiële informatievoorziening en verantwoording. In tweede instantie gebruikt de accountant de interne auditbevindingen bij het vormen van een oordeel over getrouwheid en rechtmatigheid in de controleverklaring bij de jaarrekening. Begrotingscriterium Met het begrotingscriterium wordt getoetst of het budgetrecht van het AB is gerespecteerd.

Het systeem van budgetbeheer- en bewaking moet waarborgen dat de baten en de lasten binnen de begroting blijven en dat belangrijke wijzigingen of dreigende overschrijdingen tijdig worden gemeld aan het AB. Voorwaardencriterium Met het voorwaardencriterium wordt getoetst op de naleving van de in de wet- en regelgeving vastgelegde voorwaarden. Bij het bepalen van de reikwijdte en scope van de audits en controles wordt de risico-benadering gehanteerd. Criterium misbruik en oneigenlijk gebruik

29

97/117

Met het criterium misbruik en oneigenlijk gebruik wordt gekeken naar de werking van het vastgestelde GR-beleid ter voorkoming van misbruik en oneigenlijk gebruik, bestaande uit een mix van maatregelen op het gebied van voorlichting, controle en sanctionering.

3.5 Coronaparagraaf Op advies van de commissie BBV is in dit jaarverslag een afzonderlijke coronaparagraaf opgenomen. De VNG en het Rijk hebben kort na het uitbreken van de coronacrisis in 2020 afspraken gemaakt over het bieden van financiële zekerheid en ruimte aan professionals en zorginstellingen binnen de Jeugdwet en Wmo. De afspraken waren gericht op het organiseren van continuïteit van zorg en het borgen van het stelsel voor de langere termijn. De landelijke afspraken zijn voor 2021 verlengd zonder noemenswaardige inhoudelijke wijzigingen. Ten aanzien van omzetderving is in 2021 geen landelijke regeling gekomen. De GRJR heeft haar beleid 2020 t.a.v. coronakosten ongewijzigd gecontinueerd in 2021 en: - verklaart corona meerkosten declarabel - verklaart omzetderving in principe niet-declarabel (ook geen landelijke regeling 2021 tot stand gekomen, er dient zo nodig maatwerk te worden toegepast) - acht zich voor LTA-partijen gebonden aan door de VNG gemaakte afspraken - past de hiervoor bedoelde landelijke protocollen en formats toe te passen (i-sociaal domein) Meerkosten bij doorgaande jeugdhulp gedurende 2021 regionale transitiearrangement (RTA) en landelijke transitiearrangement (LTA) Jeugdhulp werd zoveel als mogelijk gecontinueerd, waar nodig in aangepaste vorm.

Om de verantwoording van meerkosten als gevolg van corona soepel te houden sloot de GRJR aan bij landelijke protocollen en de verantwoordingssystematiek van i-sociaaldomein. De rijksoverheid geeft gemeenten financiële compensatie voor meerkosten. GRJR besloot in mei 2021 formeel dat voor meerkosten voor de periode januari - december 2021 geleverde zorg, een afzonderlijke declaratie kon worden ingediend. Hieronder een overzicht van meerkosten 2021 als gevolg van de coronacrisis. Dit wordt verantwoord als onderdeel binnen de risico’s Jeugdhulp en betreft alleen 2021 coronakosten. Nagekomen kosten corona over 2020 worden verantwoord als onderdeel binnen het overlopend resultaat. Lasten

Voorlopige verwachte realisatie 2021

Corona meerkosten LTA-aanbieders Corona meerkosten RTA-aanbieders Totaal

€ 116.000 € 1.734.000 € 1.850.000 30

98/117

Doorwerking van coronamaatregelen in de jeugdhulp

Aanbieders hebben hun hulp veelal door kunnen zetten, hetzij digitaal en met toepassing van geldende RIVM-voorschriften. Aanbieders hebben te maken gehad met uitval van personeel als gevolg van ziekte en quarantaine en vervanging van dit personeel heeft tot de meeste meerkosten geleid. Sinds zomer 2020 wordt een toename gemeld van het aantal jeugdigen dat met spoed hulp nodig heeft en er is een trend waarneembaar van verzwaring van de problematiek bij alle doelgroepen. Dit beeld heeft zich in 2021 gecontinueerd. Hierbij zien aanbieders een sterke samenhang met de aan- of afwezigheid van maatregelen zoals (gedeeltelijke) sluiting van scholen en voorzieningen voor recreatieve en sociaal-culturele activiteiten. Deze problematiek wordt zowel landelijk als regionaal en lokaal onderkend.

31

99/117

Hoofdstuk 4 JAARREKENING 2021

32

100/117