Notitie Toelichting kruising Oude Torenweg - Vinkenpolderweg met bijlage.pdf

Toelichting Kruising

Oude Torenweg / Vinkenpolderweg

Opsteller : Organisatie :

P. van der Hoek Gemeente Alblasserdam Afdeling Buitenruimte Datum/versie : 28 januari 2021 Betrokkenen: Raadswerkgroep Wethouder verkeer A. Kraijo College van burgemeester en wethouders Herman Schnitker, Diana Bravenboer

Pagina 2 van 48

Inhoudsopgave 1.

INLEIDING ......................................................................................................................................... 4

2.

VOORMALIGE EN NIEUWE SITUATIE ......................................................................................... 5 2.1 VOORMALIGE SITUATIE ............................................................................................................................ 5 2.2 DOEL AANPASSING KRUISING .................................................................................................................. 9 2.3 NIEUWE SITUATIE................................................................................................................................... 10 2.4 ERVARING NA OPENSTELLING NIEUWE SITUATIE ................................................................................... 15 2.5 DOEL AANVULLENDE MAATREGELEN ..................................................................................................... 16 2.7 EVALUATIE ............................................................................................................................................. 21

3.

ANALYSE ........................................................................................................................................ 23 3.1 SLUIPVERKEER....................................................................................................................................... 23 3.2 FILEVORMING EDISONWEG – OUDE TORENWEG.................................................................................. 26 3.3 JURIDISCHE ASPECTEN POLDERSEMOLENWEG – VINKENPOLDERWEG ............................................... 27 (4E POOT ROTONDE)..................................................................................................................................... 27

4.

ADVIES RAADSWERKGROEP .................................................................................................... 28

5.

AFWEGING OPTIES VAN RAADSWERKGROEP (11 FEB 2020) ............................................ 30 5.1 VERLENGEN PUNT IN MIDDENBERM MET (TIJDELIJKE) BARRIERS .......................................................... 31 5.2 VERLENGEN PUNT IN MIDDENBERM MET BESTRATING .......................................................................... 34 5.3 FYSIEKE MIDDENBERM VOOR DE WESTELIJKE AANSLUITING ................................................................ 37

6.

CONCLUSIE AFWEGING OPTIES VAN RAADSWERKGROEP .............................................. 41

7.

REACTIERONDE RAADSWERKGROEP (DIGITAAL)............................................................... 43

8.

UITWERKING OPTIE 1: VERLENGEN PUNT IN MIDDENBERM MET BARRIERS ............... 45

9.

TERUGBLIK DOELSTELLING AMENDEMENT ......................................................................... 47

10. BESLUIT VAN HET COLLEGE ..................................................................................................... 48 BIJLAGEN...................................................................................................................................................

Pagina 3 van 48

1. Inleiding Aanleiding In de raadsvergadering van 29 oktober 2019 is bij de behandeling over het gemeentelijk verkeersen vervoersplan (GVVP) het volgende amendement aangenomen: Overwegende dat: 1. de dagelijkse praktijk op kruising Oude Torenweg / Vinkenpolderweg laat zien dat de doorstroming ernstig te wensen over laat; 2. er een toenemende verkeersdrukte is op de A15 en het sluipverkeer daardoor alleen maar toeneemt; 3. de verkeersveiligheid op dit kruispunt voor o.a. fietsers ook ernstig te wensen overlaat; Het toevoegen van twee besluitpunten: 1. het concept-uitvoeringsprogramma op een later moment te bediscussiëren in de raad en vast te stellen 2. op voorhand de situatie rondom de Vinkenpolderweg / Oude Torenweg prioriteit nummer 1 te geven. Zodat uitwerking en uitvoering daarvan op korte termijn kan plaatsvinden.

Met deze notitie wordt uitvoering gegeven aan het 2e besluitpunt en gericht op de genoemde overweging. Aanpak met raadswerkgroep In overleg met het presidium is gekozen om een werkgroep van raadsleden samen te stellen en om werksessies te organiseren waarbij deze raadswerkgroep onder leiding van de wethouder verkeer de suggesties en mogelijkheden inventariseert en de vervolgstappen bespreekt. De vraag voor de raadswerkgroep is gericht op mogelijke maatregelen voor: 1. verbeteren verkeersveiligheid (vooral fietsers); 2. doorstroming dorp-in 3. weren of ontmoedigen van sluipverkeer Op basis van de suggesties en ideeën die in de raadswerkgroep naar voren komen is daarna bekeken in hoeverre deze maatregelen direct uitgevoerd kunnen worden, en/of nader onderzoek nodig is.

Veiligheid (vooral fietsers)

Doorstroming dorp-in

weren / ontmoedigen sluipverkeer

Op 11 februari 2020 heeft een eerste werksessie met de raadswerkgroep plaatsgevonden. In hoofdstuk 4 van deze notitie wordt hier verder op ingegaan. Daarna zijn drie opties bekeken en de voor-en nadelen hiervan benoemd. Dit staat beschreven in hoofdstuk 5. Op 24 juli 2020 zijn de conclusies met de raadswerkgroep gedeeld en voorgelegd voor reactie. Deze conclusies vind u in hoofdstuk 6. Vanwege de coronamaatregelen heeft de raadswerkgroep geen fysieke 2e bijeenkomst gehouden, maar heeft een schriftelijke reactieronde plaatsgevonden. De werkgroepleden hebben in september en oktober 2020 hun reactie gegeven. Deze is terug te lezen in hoofdstuk 7. Daarna heeft het college hierop een besluit genomen (hoofdstuk 8).

Pagina 4 van 48

2. Voormalige en nieuwe situatie 2.1 Voormalige situatie Voordat de kruising werd aangepakt kwamen regelmatig signalen vanuit de samenleving waarin deze kruising als gevaarlijk werd ervaren. Op grond van de signalen vanuit de samenleving en gelet op de vormgeving van de kruising en het gedrag van de weggebruikers, zijn over de voormalige kruising de volgende opmerkingen en knelpunten te benoemen.

Voormalige situatie, luchtfoto van 2017

Kruisende wegen niet haaks op elkaar Een belangrijk gegeven van deze kruising is dat de kruisende wegen niet haaks op elkaar zijn aangesloten. De Vinkenpolderweg ligt behoorlijk schuin ten opzichte van de Oude Torenweg. In nieuwe situaties worden kruisende wegen juist zoveel als mogelijk haaks op elkaar aangesloten voor meer veiligheid tussen de diverse weggebruikers. De schuine ligging brengt nadelen met zich mee zoals grotere draaicirkels voor met name langere voertuigen, forse dimensionering met veel verhard oppervlak, minder goed zicht op het aankomende verkeer van links en van rechts en minder alertheid van automobilisten op een fietser naast het voertuig. Deze punten worden hieronder ook nog apart nader toegelicht. Grotere draaicirkels Door de schuine aansluitingen zijn twee scherpe bochten aanwezig. Het gaat hierbij om de bocht tussen het zuidelijke deel van de Oude Torenweg en de oostelijke aansluiting van de Vinkenpolderweg. Een tweede scherpe bocht is de bocht tussen het noordelijke deel van de Oude Torenweg en de westelijke aansluiting van de Vinkenpolderweg. Door de scherpe bochten is de benodigde draaicirkel groter en in het bijzonder bij langere voertuigen. De benodigde draaicirkels moeten obstakelvrij zijn zodat de voertuigen de bocht kunnen nemen. Dit leidt ertoe dat een groot deel van de rijweg is uitgevoerd als rijweg.

Fors dimensionering / complex Door de schuine ligging van de kruisende wegen en de benodigde bochtstralen voor vooral lange voertuigen bestaat de kruising uit veel verhard oppervlak dat geschikt moet zijn als rijweg voor het (vracht)autoverkeer. De kruising heeft relatief weinig middenbermen en tussenbermen.

Pagina 5 van 48

De forse dimensionering maakt de kruising complex. De verkeersbewegingen zijn divers. Doordat er veel oppervlakte is als rijweg, beweegt het verkeer zich ook divers. Weggebruikers rijden langs elkaar heen, om elkaar heen en kruisen elkaar. De diversiteit van de vele verkeersbewegingen maakt de verkeerssituatie ingewikkeld om te overzien. Tevens leidt dit tot onvoorspelbaar gedrag van andere weggebruikers en kunnen weggebruikers andere weggebruikers over het hoofd zien.

Kruising bestaat uit veel rijwegoppervlakte

Weinig opstelruimte De middengeleiders op de Oude Torenweg liggen ver uit elkaar. Het middenvlak tussen de middengeleiders is dermate lang dat dit bij gebruik als opstelruimte vrijwel geen veiligheid biedt. Overstekende fietsers die het middenvlak willen gebruiken als opstelruimte, krijgen hierdoor vrijwel geen rugdekking van de middengeleiders. Voor het gevoel staan de fietsers midden op het kruisingsvlak en kunnen ze van alle kanten aangereden worden.

Fietser midden op kruising (geen rugdekking van middengeleiders)

Middenvlak als verkapte linksafstrook auto's: beperkt zicht fietsers Het middenvlak wordt gebruikt als opstelruimte voor afslaand autoverkeer. Bij drukte kunnen meerdere afslaande auto's zich hier opstellen. Het overige verkeer dat rechtdoor gaat, rijdt hier om heen. Voor het verkeer vanuit de zijwegen en daarmee ook voor het overstekende fietsverkeer is het moeilijk om het aankomende verkeer tijdig op te merken. Het zicht op het aankomende verkeer wordt belemmerd door de wachtende auto's die in het midden staan opgesteld. Dit wordt in vakterm 'afdekprobleem' genoemd.

Pagina 6 van 48

De opgestelde auto's op het middenvlak belemmeren het zicht op het overige verkeer.

Snelheid Het autoverkeer op de Oude Torenweg passeert met een vlotte snelheid de kruising. Dit komt mede door de forse dimensionering en de ruimte die het doorgaande verkeer heeft om tussen het overige verkeer door te rijden. Daar komt bij dat het doorgaande verkeer op de Oude Torenweg voorrang heeft. Dit kan leiden tot minder alertheid en het onterechte gevoel dat anderen voor hen aan de kant moeten en dat het verkeer op de Oude Torenweg belangrijker is. Het rechtdoorgaande verkeer heeft daardoor weinig belemmeringen om te moeten remmen en dat leidt ertoe dat het verkeer met redelijk vlotte snelheid de kruising passeert en minder alert is op verkeer uit de zijwegen. Minder zicht op het verkeer van links en rechts Door de schuine ligging tussen de kruisende weg staan weggebruikers vanuit beide richtingen van de Vinkenpolderweg schuin opgesteld ten opzichte van het verkeer op de Oude Torenweg. In dit geval heeft het verkeer vooral slecht zicht op het aankomende verkeer van links (kant van de scherpe bocht). Om goed zicht te krijgen op het kruisende verkeer moeten weggebruikers hun hoofd verder draaien dan wat normaal gebruikelijk is bij een standaardkruising. Indien weggebruikers hun hoofd niet voldoende draaien dan kan het zijn dat zij een andere weggebruiker niet tijdig zien aankomen.

Minder alertheid op fietsers naast een auto De schuine ligging van de twee wegen en de complexheid van de kruising hebben ook consequenties voor de relatie tussen een auto met daarnaast een fietser. Door de schuine ligging alsmede doordat automobilisten meer moeite moeten doen om het overige verkeer te zien aankomen, is de kans groter dat de fietser naast de auto over het hoofd wordt gezien. Bij een bocht naar rechts kan het zijn dat een fietsers rechts van de auto wordt geschept. Historisch gevoel De Vinkenpolderweg is een historische weg die van oudsher al jaren bestaat. De Oude Torenweg is in verhouding tot de Vinkenpolderweg een nieuwe weg die er later bij is gekomen. De Vinkenpolderweg wordt vanuit het historische gevoel door veel bewoners van het dorp nog steeds ervaren als de doorgaande weg naar Oud Alblas. Sommige bewoners gebruiken de route via de Polderstraat en de Vinkenpolderweg nog steeds als doorgaande route tussen het centrum en OudAlblas. Vanuit het historische gevoel heeft de Vinkenpolderweg een dominantere rol dan de Oude Torenweg, terwijl dit verkeerstechnisch juist andersom is. Verkeerskundige functie De Oude Torenweg is gecategoriseerd als gebiedsontsluitingsweg binnen de bebouwde kom, met een maximumsnelheid van 50 km/uur. De Vinkenpolderweg heeft de functie als verblijfsgebied, met de categorisering erftoegangsweg binnen de bebouwde kom.

Het westelijke deel is Pagina 7 van 48

overeenkomstig met deze functie ook aangewezen als 30 km/uur-zone. Voor het oostelijk deel is het voornemen om dit in de toekomst aan te wijzen en vorm te geven als 30 km/uur-zone. In het landelijk verkeersbeleid Duurzaam Veilig wordt bij een autorit uitgegaan van een route vanuit een verblijfsgebied, via een gebiedsontsluitingsweg naar een stroomweg (zoals de A15) en via een gebiedsontsluitingsweg naar een verblijfsgebied. Voor deze kruising geldt dat de Oude Torenweg de doorgaande weg is, met in zuidelijke richting een aansluiting op de A15. De twee aansluitingen van de Vinkenpolderweg zijn hier ondergeschikt aan. Vanuit de gedachte van het landelijke verkeersbeleid zou het meeste verkeer van de Vinkenpolderweg een afslaande beweging moeten maken naar de Oude Torenweg en vooral richting de A15. De verbinding tussen de westelijke en de oostelijke aansluiting van de Vinkenpolderweg is alleen bedoeld voor verkeer op korte afstand, en niet voor doorgaand verkeer.

Ontsluiting van de twee aansluitingen Vinkenpolderweg op de Oude Torenweg

Op grond van het landelijk verkeersbeleid is de kruising vooral bedoeld als ontsluiting van de hoofdweg (Oude Torenweg) met het verblijfsgebied (de westelijk of de oostelijke aansluiting van de Vinkenpolderweg). Verkeerstechnisch is de verbinding tussen de westelijke aansluiting en de oostelijke aansluiting van de Vinkenpolderweg geen doorgaande verbinding. De oversteek van de westelijke aansluiting naar de oostelijke aansluiting zou voor autoverkeer minimaal moeten zijn.

Pagina 8 van 48

2.2 Doel aanpassing kruising In combinatie met reconstructie en asfaltering van de Oude Torenweg ontstond de mogelijkheid om deze kruising opnieuw in te richten. Prioriteit verkeersveiligheid Bij het ontwerpen van een nieuwe kruising is de prioriteit gelegd op de verkeersveiligheid. Voordat de kruising werd aangepakt kwamen namelijk vooral signalen uit de samenleving waarin de kruising als gevaarlijk werd ervaren. Op basis van de opmerkingen zoals bij paragraaf 2.1 over de voormalige situatie is beschreven, is bij het ontwerpen vooral aandacht besteed aan het veiliger maken van deze aspecten, waarbij de veiligheid voor fietsers een belangrijk uitgangspunt was. Doorstroming op 2e plaats De doorstroming is op de 2e plaats gezet. In het landelijk verkeersbeleid geldt dat het bij een gebiedsontsluitingsweg, zoals de Oude Torenweg, acceptabel is dat het verkeer bij kruisingen afremt en met gepaste snelheid en de nodige voorzichtigheid de kruising passeert. Het landelijk verkeersbeleid gaat bij gebiedsontsluitingswegen uit van het principe van doorstroming op wegvakken en veilige verkeersafwikkeling op kruisingen. Deze gedachte is toegepast bij de aanpassing van deze kruising. Voor de ontsluiting naar de Vinkenpolderweg geldt het principe van het landelijke verkeersbeleid dat betrekking heeft op een ontsluiting met een verblijfsgebied.

Bij een verblijfsgebied ligt de nadruk volledig op de verkeersveiligheid. In een verblijfsgebied is een weg alleen bedoeld om toegang te geven naar de bestemmingen in het gebied. Hierbij is een vlotte doorstroming van ondergeschikt belang. Voor de Vinkenpolderweg geldt dat de verkeersdruk te groot is voor een weg binnen een verblijfsgebied en dat enige vorm van ontmoediging geen bezwaar hoeft te zijn. Het merendeel van dit verkeer behoort hier niet te zijn (sluipverkeer). Verderop in dit rapport wordt de verkeerstechnische opvatting over het sluipverkeer nader toegelicht.

Pagina 9 van 48

2.3 Nieuwe situatie In 2018 is de nieuwe situatie opengesteld. Hierbij is de kruising volledig opnieuw ingericht. Een belangrijk verschil is de ombouw naar twee T-kruisingen, het bieden van meer middengeleiders en daarmee betere opstelruimtes, bredere tussenbermen en het toepassen van uitritconstructies bij de aansluitingen van de Vinkenpolderweg (ingang verblijfsgebied). Hieronder worden de verbeterpunten nader toegelicht.

Luchtfoto van 2019

Twee T-kruisingen met haakse aansluitingen Het belangrijkste verschil is dat de aansluitingen van de Vinkenpolderweg zijn gedraaid en nu haaks aansluiten op de Oude Torenweg. De aansluitingen liggen hierdoor niet meer tegenover elkaar, waardoor twee T-kruisingen zijn ontstaan. Door het toepassen van haakse aansluitingen ontstaan standaardtype kruisingen zoals dat op de meeste plekken in het land gebruikelijk is. Door de draaiing van de aansluiting en de haakse aansluiting zijn de benodigde draaicirkels kleiner, is minder rijweg nodig en hebben weggebruikers beter zicht op het aankomende verkeer van links en van rechts. Kleinere draaicirkels Doordat de aansluitingen van de Vinkenpolderweg voorafgaand aan de kruising al iets is gedraaid, is op de kruising de benodigde draaicirkel kleiner. De draaibeweging is hierdoor in twee delen gesplitst, eerst een kleine draai op de Vinkenpolderweg en dan een normale draai op de kruising. De draaibeweging op de kruising is daarmee vergelijkbaar met andere kruisingen. Door de kleinere draaicirkel is op de kruising minder ruimte nodig als rijweg en is de ruimte die obstakelvrij moet blijven ook kleiner. Dit biedt meer mogelijkheid voor middengeleiders en bredere tussenbermen.

Kleinere dimensionering / minder complex Met het ontstaan van twee aparte kruisingen en het toepassen van ruimere middengeleiders en ruimere tussenbermen is het verharde rijwegoppervlak minder geworden en zijn de beide kruisingen daarmee compacter en overzichtelijker geworden.

Pagina 10 van 48

Beide kruisingen zijn kleiner gedimensioneerd en op elke kruising is de situatie minder complex. De verkeersbewegingen zijn per kruising minder divers. De verkeersbewegingen zijn beter gestroomlijnd. Weggebruikers kunnen niet meer langs elkaar heen rijden. Voor de verkeersveiligheid is dit gunstiger. Minder diversiteit van de verkeersbeweging per kruising maakt de verkeersbewegingen minder ingewikkeld en beter te overzien. Het gedrag van andere weggebruikers is beter te voorspellen en weggebruikers spelen daardoor beter op elkaar in. Het feit dat weggebruikers niet meer langs elkaar heen kunnen rijden, zorgt er echter wel voor dat het achteropkomend verkeer niet vlot door kan rijden. Voor de verkeersveiligheid is dit gunstig, maar voor de doorstroming minder gunstig.

De kruisingsvlakken van de twee aparte kruisingen En betere stroomlijning van de verkeersbewegingen

kruisingsvlak in de oude situatie

Meer en veiligere opstelruimtes In de nieuwe situatie is meer ruimte gecreëerd voor middengeleiders en tussenbermen. De middengeleiders liggen nu dichter bij elkaar. Het middenvlak tussen de middengeleiders is compacter geworden en biedt meer veiligheid als opstelruimte. De middengeleiders geven rugdekking aan de fietsers die op het middenvlak opgesteld staan. Fietsers staan nu voor hun gevoel tussen de middengeleiders. De nieuwe situatie heeft daarmee een groot effect op de verkeersveiligheid voor overstekende fietsers.

Pagina 11 van 48

Nieuwe situatie: Fietsers tussen de middengeleiders

Oude situatie: Fietsers midden op kruising (geen rugdekking)

Middenvlak geen verkapte linksafstrook: betere zichtbaarheid fietsers In de nieuwe situatie is sprake van slechts één rijbaan met één gecombineerde verkeerstroom van afslaande en rechtdoorgaande voertuigen. Automobilisten worden gedwongen om achter elkaar te blijven. Bij een afslaande auto moeten de daaropvolgende auto's er achter blijven. Overstekende fietsers hebben hier voordeel bij. Op het moment dat een voertuig moet stoppen of moet afremmen om af te kunnen slaan, kan de overstekende fietser niet meer verrast worden door een andere automobilist die achter de eerste auto langs komt. De tweede auto moet namelijk achter de afslaande voertuig blijven. Voor fietsers zijn de bewegingen van het autoverkeer beter in te schatten. De nieuwe situatie biedt hierdoor meer veiligheid voor de overstekende fietsers. Ook voor het verkeer vanuit de zijwegen zijn de bewegingen van het autoverkeer op de Oude Torenweg beter in te schatten. De situatie biedt ook meer veiligheid voor het verkeer vanuit de zijwegen. Voor het doorgaande autoverkeer op de Oude Torenweg geldt dat zij moet afremmen en eventueel moeten wachten als de automobilist voor hun afremt om af te kunnen slaan. Dit vermindert de doorstroming van het verkeer op de Oude Torenweg, maar dit komt de verkeersveiligheid voor onder andere de fietsers ten goede.

Nieuwe situatie: overstekende fietser heeft beter zicht op alle verkeer van de Oude Torenweg

Oude situatie: de opgestelde auto's op het middenvlak belemmeren het zicht op het overige autoverkeer

Snelheid De nieuwe situatie heeft een snelheidsremmend effect. Het verkeer op de Oude Torenweg, dat voorheen zonder problemen vlot kon doorrijden, wordt gedwongen nu vaart te verminderen en alert te zijn. Dit komt vooral doordat de kruising compacter is vormgegeven en het doorgaande verkeer daarbij niet meer de mogelijkheid heeft om tussen het overige verkeer door te rijden. Als hun voorganger afremt of moet stoppen om bijvoorbeeld af te slaan, dan moet het overige verkeer daarachter ook afremmen of stoppen. Tevens zijn de rijbanen op de Oude Torenweg fysiek en optisch versmald. Het doorgaande verkeer zal daardoor met een lagere snelheid de kruising passeren, ten opzichte van de oude situatie. Weggebruikers worden hierdoor gedwongen om rustiger en daarbij ook voorzichtiger de kruising te passeren. De alertheid op andere weggebruikers neemt daarmee toe. Dit geeft een betere Pagina 12 van 48

verkeersveiligheid, vooral tussen het verkeer op de Oude Torenweg en het kruisende / overstekende (fiets)verkeer. Beter zicht op het verkeer van links en rechts In de nieuwe situatie sluiten de wegen haaks op elkaar aan, zoals gebruikelijk is bij de meeste kruisingen in het land. Het verkeer uit de zijwegen staan hierdoor haaks opgesteld ten opzichte van het verkeer op de hoofdweg. Weggebruikers hoeven het hoofd maar een kwartslag te draaien om het verkeer van links en van rechts aan te zien komen. Dit is een natuurlijke beweging bij het naderen en oprijden van een kruising, en biedt daarmee de meest optimale veiligheid. Betere veiligheid tussen auto en fietser Doordat de wegen nu haaks op elkaar aansluiten, en doordat het verkeer vanuit de zijwegen niet meer scheef staat opgesteld, heeft een automobilist ook beter zicht op een fietser naast zich. Mede omdat automobilisten minder moeite hoeven te doen om het overige verkeer te zien aankomen, is de kans groter dat de automobilist de tijd neemt om de fietser naast zich op te merken. Ten tweede zijn de tussenbermen op de Oude Torenweg tussen de rijbaan en het fietspad verbreed en is hierdoor meer afstand tussen de auto's en de fietsers. Het verkeer dat vanaf de Oude Torenweg rechtsaf slaat, heeft daarbij meer gelegenheid en tijd om de fietser rechts achter zich tijdig op te merken.

Ook het verkeer vanaf de aansluitingen Vinkenpolderweg hebben hier voordeel bij. Een rechtsafslaande fietser op de Vinkenpolderweg slaat eerder af dan een rechtsafslaande automobilist. De kans dat een automobilist bij het rechtsaf slaan een fietser raakt is daarbij kleiner.

Bredere tussenbermen: 1. Afslaande auto van Oude Torenweg heeft beter zicht op fietser naast zich 2. Afslaande auto op Vinkenpolderweg heeft meer afstand van afslaande fietser

Verkeerskundige functie: Oude Torenweg als hoofdweg In de nieuwe situatie is de Vinkenpolderweg niet meer als één rechte weg vormgegeven. De Oude Torenweg is nog wel steeds een rechte doorgaande weg. Hierdoor heeft de Oude Torenweg een dominantere rol gekregen ten opzichte van de Vinkenpolderweg. Dit sluit aan de verkeerskundige functie, waarbij de Oude Torenweg als hoofdverkeersader functioneert en de Vinkenpolderweg een zijweg hiervan is. In de nieuwe situatie liggen de twee aansluitingen van de Vinkenpolderweg niet meer in het verlengde van elkaar. Hierdoor heeft de Vinkenpolderweg verkeerstechnisch geen doorgaand karakter meer.

Pagina 13 van 48

Automobilisten vanuit Oude Alblas worden hiermee gestimuleerd om af te slaan naar de hoofdweg en hun route via de hoofdweg te vervolgen naar bijvoorbeeld het centrum en daarmee niet meer via de route Vinkenpolderweg – Polderstraat. Dit sluit aan bij het principe van het landelijk verkeersbeleid Duurzaam Veilig, waarbij het doorgaande verkeer zoveel mogelijk via de doorgaande gebiedsontsluitingswegen (50 km/uur-wegen) wordt ontsloten en niet via de verblijfsgebieden (30 km/uur-zones en 60 km/uur-zones).

Ontsluiting van de twee aansluitingen Vinkenpolderweg op de Oude Torenweg

Op grond van het landelijk verkeersbeleid is de kruising vooral bedoeld als ontsluiting van de verblijfsgebieden (westelijke en oostelijke aansluiting) via de hoofdweg Oude Torenweg. Verkeerstechnisch is de verbinding tussen de westelijke aansluiting en de oostelijke aansluiting van de Vinkenpolderweg geen doorgaande verbinding. De oversteek van de westelijke aansluiting naar de oostelijke aansluiting zou voor autoverkeer minimaal moeten zijn. Uitritconstructies verblijfsgebieden Zoals in paragraaf 2.1 bij de voormalige situatie is beschreven is de Oude Torenweg gecategoriseerd als gebiedsontsluitingsweg binnen de bebouwde kom, met een maximumsnelheid van 50 km/uur. De Vinkenpolderweg heeft de functie als verblijfsgebied, met de categorisering erftoegangsweg binnen de bebouwde kom. Het westelijke deel is overeenkomstig met deze functie ook aangewezen als 30 km/uur-zone. Voor het oostelijk deel is het voornemen om dit in de toekomst aan te wijzen en vorm te geven als 30 km/uur-zone. Overeenkomstig met dit beleid zijn de twee aansluitingen van de Vinkenpolderweg uitgevoerd met uitritconstructies om de overgang naar een verblijfsgebied te benadrukken. Historische gevoel ondergeschikt aan verkeerskundige functie Het gevoel dat de Vinkenpolderweg een doorgaande weg is tussen het centrum en Oud Alblas is in de nieuwe situatie ondergeschikt aan de verkeerskundige functie.

Fietsers kunnen de route via de Vinkenpolderweg en het centrum nog wel gebruiken. Fietsers kiezen voor de kortste route en zullen in de nieuwe situatie komend vanuit Oud-Alblas rechtsaf en meteen linksaf slaan. Voor autoverkeer is dit minder logisch. Het autoverkeer wordt meer gestimuleerd om gebruik te maken van de hoofdroute via de Oude Torenweg naar het centrum.

Pagina 14 van 48

2.4 Ervaring na openstelling nieuwe situatie Na openstelling van de nieuwe situatie ontstond (opnieuw) filevorming, terwijl het verkeer tijdens de werkzaamheden prima kon doorrijden. Tijdens de werkzaamheden was de route richting OudAlblas afgesloten en was alleen verkeer van en naar het dorp mogelijk. Het verkeer van en naar het dorp kon daardoor zonder oponthoud doorrijden. Na de openstelling van de nieuwe kruising kon het verkeer weer opnieuw gebruik maken van de route naar Oud-Alblas. Vanuit de samenleving kwamen opmerkingen dat de filevorming kwam door de nieuwe situatie en door het (sluip)verkeer richting Oud-Alblas. Verkeer dorp-in en rechtsaf richting Oud-Alblas De filevorming ontstaat voornamelijk door het verkeer vanaf De Wensveenrotonde via de Oude Torenweg dat rechtsaf gaat richting Oud-Alblas. De afslaande beweging geeft vertraging omdat het verkeer moet afremmen om de bocht te maken, omdat het verkeer voorrang moet verlenen aan rechtdoorgaande fietsers en omdat dit verkeer een verhoogde uitritconstructie op moet. Tevens is in de avondspits extra aanvoer van verkeer door sluipverkeer dat de files op de A15 ontwijkt en omdat het in de avondspits sowieso drukker is. De filevorming staat er vrijwel dagelijks en geeft terugslag op de Edisonweg tot aan ongeveer voor de kruising Kelvinring.

Deze filevorming kan niet volledig aan de nieuwe situatie worden toegerekend, omdat deze files er ook stonden in de voormalige situatie. Alleen tijdens de werkzaamheden zijn deze files even weggeweest doordat de route naar Oud-Alblas was afgesloten. De nieuwe situatie kan wel enigszins hebben bijgedragen aan de lengte van de files. In de nieuwe situatie is de rijbaan smaller geworden en is een verhoogde uitritconstructie toegepast die snelheidsremmend werkt. Dit is gedaan voor een betere verkeersveiligheid. Verkeer dorp-uit Ten tweede ontstaat vertraging op de route vanuit het dorp. Dit ontstaat zodra één of meerdere voertuigen linksaf de Vinkenpolderweg op willen richting Oud-Alblas. Dit verkeer kan niet altijd vlot doorrijden vanwege de drukte van het tegemoetkomende verkeer. Tevens heeft dit verkeer in de nieuwe situatie minder opstelruimte op het middenvlak. Het achteropkomende verkeer kan niet meer langs het afslaande verkeer en moet daardoor afremmen en eventueel ook wachten. Dit is gedaan voor een betere verkeersveiligheid, zoals in de vorige paragraaf is toegelicht. Het rechtdoorgaande verkeer vanuit het dorp richting de snelweg ondervindt daardoor vertraging door het linksafslaande verkeer.

Verkeer vanuit Vinkenpolderweg(oost) Doordat op de twee genoemde verkeersstromen op de Oude Torenweg opstopping ontstond, ontstond ook opstopping op de oostelijke aansluiting van de Vinkenpolderweg. Hierbij gaat het om het verkeer vanuit Oud-Alblas en vanaf sportpark Souburgh. Deze vertraging kwam voornamelijk door de minder vlotte doorstroming van het verkeer op de Oude Torenweg. Er bleef continu verkeer op de Oude Torenweg, en er kwamen vrijwel geen hiaten. Het verkeer vanaf de oostelijke aansluiting had hierdoor weinig ruimte om de Oude Torenweg op te kunnen rijden. Avondspits en sportpark Souburgh De genoemde vertragingen ontstaan voornamelijk in de avondspits, op de tijden dat ook op de A15 dagelijks file staat en het verkeer de file op de A15 wil mijden via de route naar Oud-Alblas. Zowel het verkeer van de A15 kiest deze route, alsook het verkeer vanuit Alblasserdam. Daar komt bij dat (op sommige dagen) aan het eind van de avondspits ook een extra verkeersaanbod komt van verkeer richting het sportpark Souburgh. Het gaat hier om zowel autoverkeer, als fietsverkeer.

Pagina 15 van 48

2.5 Doel aanvullende maatregelen Gelet op de commotie vanuit de samenleving ontstond behoefte aan aanvullende maatregelen. Het doel van de aanvullende maatregelen is het verbeteren van de doorstroming zonder te niet te doen aan de verkeersveiligheid van de nieuwe kruising.

Pagina 16 van 48

2.6 Aanvullende maatregelen De aanvullende maatregelen zijn tweeledig, namelijk het verkeer naar het sportpark via de Poldersemolenweg sturen zodat de druk op de Vinkenpolderweg afneemt en het verkeer vanuit het dorp richting Oud-Alblas via de rotonde laten keren en dan rechtsaf laten slaan richting Vinkenpolderweg-oost. Verkeer via Poldersemolenweg naar sportpark Souburgh De Poldersemolenweg is vormgegeven als toekomstige ontsluiting naar sportpark Souburgh, alleen was deze nog afgesloten met een paal aan het eind van de weg. De ontsluiting zou opengaan na de bouw van de woningen aan de Vinkenpolderweg en na de herinrichting van de Vinkenpolderweg. Deze doorgang is met de aanvullende maatregelen direct opengesteld. Voor de kruising Oude Torenweg / Vinkenpolderweg betekent dit minder afslaande bewegingen. Verkeer vanuit het dorp hoeft hier niet meer linksaf te slaan; een verkeersbeweging die juist veel vertraging opleverde. Het verkeer kan nu doorrijden en bij de rotonde afslaan, waarbij de afslaande verkeersbeweging bij de rotonde veel soepeler verloopt. Ook in tegengestelde richting, vanuit het sportpark richting het dorp, kan het verkeer via de rotonde en verloopt de verkeersafwikkeling voor dit verkeer soepeler.

Verkeer via de rotonde naar Oud-Alblas Bij de aanvullende maatregelen is besloten om het verkeer vanuit het dorp niet meer linksaf te laten slaan bij de kruising, maar door te laten rijden naar de rotonde en daar te laten keren. Dit leverde drie voordelen op. De verkeersafwikkeling verloopt op de rotonde soepeler dan op de kruising. Daar komt bij dat het verkeer vanuit het dorp bij de rotonde voorrang heeft op het tegemoetkomend verkeer vanaf de snelweg, terwijl bij de kruising voorrang verleend moest worden aan het vele tegemoetkomende verkeer. Het afslaande verkeer levert daarbij geen hinder meer op voor het overige achteropkomende verkeer dat bijvoorbeeld komend vanaf de Oude Torenbrug naar de snelweg gaat. Het verkeer vanuit Oud-Alblas richting de snelweg profiteert eveneens van deze maatregel. Dit verkeer moest voorheen eerst voorrang verlenen aan de verkeersstroom richting het dorp en vervolgens aan de auto's die vanuit het dorp stonden te wachten om linksaf te slaan. De kans dat in beide richtingen geen verkeer meer kwam was vooral in de avondspits uiterst klein. Met de aanvullende maatregelen heeft het verkeer vanuit Oud-Alblas geen hinder meer van het verkeer vanuit het dorp dat linksaf slaat.

Als nu in de verkeersstroom richting het dorp een hiaat ontstaat dan kan het verkeer vanuit Oud-Alblas makkelijk oprijden en hebben zij geen hinder meer van wachtende auto's die vanuit het dorp linksaf willen slaan.

Pagina 17 van 48

Situatie voor de wijziging: verkeer uit het dorp linksaf stagneert de rijbaan (rood) verkeer richting snelweg moet ook wachten (groen) ook het verkeer vanuit Oud-Alblas stagneert (geel)

Situatie na de wijziging: verkeer uit het dorp moet rechtdoor naar de rotonde (rood) verkeer richting snelweg blijft rijden (groen) verkeer vanuit Oud-Alblas kan ook makkelijker invoegen (geel)

De bovenstaande figuren geven een illustratie van de verkeersafwikkeling voor en na de wijziging van de aanvullende maatregelen. Op het linker plaatje is te zien wat er gebeurt als auto's vanuit het dorp staan te wachten om linksaf te kunnen slaan (rode auto's). Het overige verkeer vanuit het dorp richting de snelweg moet daardoor ook wachten om door te kunnen rijden (groene auto's). En ook het verkeer vanuit OudAlblas moet hierdoor wachten (gele auto's). Op het rechter plaatje is te zien wat er gebeurt als automobilisten vanuit dorp rechtdoor moet rijden en niet meer linksaf mogen slaan. De wachtende auto's voor linksaf zijn niet meer aanwezig. Het verkeer vanuit het dorp richting de rotonde rijdt vlot door (groene auto's). Het verkeer vanuit OudAlblas kan eveneens makkelijker de Oude Torenweg oprijden. Zodra vanaf de rotonde een voertuig rechtsaf gaat richting Oud-Alblas, dan kan een ander voertuig vanuit Oud-Alblas tegelijkertijd linksaf richting de rotonde.

Situatie op de rotonde: verkeer uit het dorp richting Oud-Alblas kan soepel keren en heeft nu voorrang op tegemoetkomend verkeer. Verkeer uit het dorp richting snelweg kan ook vlot doorrijden

Pagina 18 van 48

In het bovenstaande plaatje is een illustratie van de verkeersafwikkeling op de rotonde te zien. Het verkeer vanuit het dorp dat op de rotonde moet keren, heeft nu voorrang op het verkeer vanaf de snelweg. Het overige verkeer vanuit het dorp naar de snelweg heeft op de rotonde geen last van het afslaande verkeer dat hier moet keren richting Oud-Alblas. Hetzelfde geldt voor het verkeer richting het sportpark. Ook dat verkeer kan op de rotonde makkelijk afslaan en heeft voorrang op het tegemoetkomende verkeer van de snelweg. Gebod verplichte rijrichting versus linksafverbod De verkeersregel dat weggebruikers door moeten rijden naar de rotonde en niet mogen afslaan naar links staat aangeduid met gebodsborden die de verplichte rijrichting aanduiden. Dit zijn de wettelijk voorgeschreven verkeersborden. Deze borden zijn opgenomen in de bijlage 1 verkeersborden, van het Reglement Verkeersregels en Verkeerstekens 1990 (RVV 1990). Deze borden zijn daarmee onderdeel van de algemene landelijke verkeersregels en verkeerstekens, en zijn daarmee rechtsgeldig. Bij het opstellen van de verkeersregels in 1990 is gekozen om met de borden voortaan aan te geven wat wel mag in plaats van wat niet mag. Hierbij zijn sinds 1990 diverse verbodsborden uit de landelijke verkeersregels gehaald en vervangen door gebodsborden.

Het verbod om af te slaan is vervangen door het gebod voor verplichte rijrichting. Het voormalige bord met linksafverbod is nu niet meer rechtsgeldig.

Op de rijbaan komende vanaf de Oude Torenbrug staat voor de eerste kruising met de westelijke aansluiitng het bord verplichte rijrichting rechtdoor/rechtsaf (D6). Afslaan richting het westelijke deel van de Vinkenpolderweg richting de Polderstraat is daarmee toegestaan. Voorafgaand aan de tweede kruising met de oostelijke aansluiting staat het bord verplichte rijrichting rechtdoor (D4). Dit bord maakt de situatie juridisch rechtsgeldig. Weggebruikers zijn verplicht om hier rechtdoor te rijden. Het is daardoor niet toegestaan om linksaf te slaan. Bewegwijzeringsborden Vanuit vier aankomende richtingen zijn grote blauwe bewegwijzeringsborden aangebracht om de rijroute via de rotonde naar het sportpark en Oud-Alblas extra te verduidelijken. De borden zijn ondersteunend aan de borden voor verplichte rijrichting. Deze borden zijn bedoeld om informatie te geven. De bewegwijzeringsborden hebben op zichzelf geen juridische status. De juridische status is geregeld via het bord D4 verplichte rijrichting rechtdoor. Geen fysieke afsluiting Bij de afweging voor de aanvullende maatregelen is bewust gekozen om geen fysieke afsluiting toe te passen in de middenberm. De keuze hiervoor heeft te maken met de verkeersstroom vanaf OudAlblas dat richting de snelweg wil.

Pagina 19 van 48

Indien de middenberm fysiek wordt afgesloten dan is het voor het verkeer vanaf Oud-Alblas niet meer mogelijk om linksaf te gaan. Het verkeer wordt gedwongen rechtsaf te gaan. Omdat het meeste verkeer richting de snelweg gaat is de kans groot dat het verkeer rechtsaf gaat en dan ergens anders op de Oude Torenweg gaat keren, bijvoorbeeld bij de kruising met Waterhoven. Het keren op de Oude Torenweg brengt nieuwe gevaarzetting en nieuw oponthoud met zich mee. Om te kunnen keren moet het verkeer namelijk flink afremmen en moet het verkeer wachten totdat het tegemoetkomend verkeer daarvoor ruimte biedt. Achteropkomend verkeer is vaak niet berekend op kerende voertuigen, met grote kans op kop-staartbotsingen. Tevens zorgt het kerende verkeer voor vertraging voor het overige verkeer dat vanaf de snelweg het dorp in wil. Met het fysiek openhouden van het middendeel kan het verkeer vanaf Oud-Alblas op deze locatie wel linksaf richting de snelweg. Het oversteken van de rijbaan heeft minimaal effect op de doorstroming voor het doorgaande verkeer op de Oude Torenweg. Daarbij geldt dat het verkeer vanuit Oud-Alblas eerst voorrang moet verlenen, en pas de hoofdweg op kan rijden als het verkeer op de Oude Torenweg voorbij is.

Situatie van fysieke middengeleider: Ook geen doorgang vanuit Oud-Alblas Risico op ongewenst keergedrag

Situatie met borden: Verkeer vanuit Oud-Alblas kan linksaf Minimale hinder Oude Torenweg

Conclusie effect aanvullende maatregelen De aanvullende maatregelen hebben positieve invloed op diverse verkeersstromen.    

Het verkeer naar het sportpark heeft via de rotonde een vlottere afwikkeling naar de Poldersemolenweg; Het verkeer vanuit het dorp richting Oud-Alblas moet een stukje doorrijden maar heeft op de rotonde wel voorrang op het tegemoetkomend verkeer Het verkeer vanuit het dorp richting de snelweg stroomt vlotter door omdat zij op de kruising geen hinder meer hebben van het wachtende linksafverkeer. En ook het verkeer vanuit Oud-Alblas heeft geen hinder meer van het linksafslaande verkeer vanuit het dorp en kan daardoor makkelijker de Oude Torenweg oprijden

Pagina 20 van 48

2.7 Evaluatie In december 2018 is een raadsinformatiebrief opgesteld met de evaluatie van de effecten op de verkeersveiligheid en doorstroming van de nieuwe kruising en van de aanvullende maatregelen. De raadsinformatie is als bijlage aan deze notitie toegevoegd. Daarin vindt u de gehele evaluatie. Samenvatting van de punten uit de evaluatie:  

Verkeersveiligheid was de aanleiding voor aanpassing van de kruising. Het doel van de aanvullende maatregelen is het verbeteren van de verkeersafwikkeling zonder te niet te doen aan de verkeersveiligheid.



In het 3e en 4e kwartaal van 2018 is één ongeval bekend en tot nu toe zonder fietsers en voetgangers. Voor een goed beeld over de veiligheid moet echter een langere periode worden afgewacht.



De intensiteit op de Vinkenpolderweg richting Oud-Alblas is afgenomen met 18%. In de spitsuren rijden 80 tot 150 voertuigen per uur minder dan voor de aanpassing. De spitsuren blijft met 560 voertuigen per uur aanzienlijk druk. Vanuit Oud-Alblas is de intensiteit toegenomen met 15%. Een reden hiervoor zou kunnen zijn dat dit verkeer makkelijker de Oude Torenweg op kan rijden.

 

Op de Poldersemolenweg is de snelheid met 30 à 36 km/uur* aanzienlijk lager dan tijdens de tijdelijke openstelling in 2017 toen de snelheid 44 à 46 km/uur* was. De drempels hebben een positief effect gehad. (*richting Souburgh en richting de rotonde).



Redelijk wat verkeer neemt de route zoals deze is bedoeld en rijdt door naar de rotonde om daar te keren. Echter, zijn er nog enkele automobilisten die op de kruising links afslaan. Vooral wanneer er geen achteropkomend verkeer is, gebeurt dit vaker. Voor de handhaving vraagt de politie om fysieke maatregelen, bijvoorbeeld met een verplaatsbare barrier op de middengeleider. Zodanig dat het verkeer vanaf de Oude Torenbrug niet links af kan, maar het auto- en fietsverkeer vanuit Oud-Alblas wel kan oversteken.

 



Het aantal automobilisten dat via de Poldersemolenweg naar de Vinkenpolderweg rijdt is beperkt.



Uit de samenleving komt de vraag voor meer handhaving en verduidelijking van het linksafverbod. Verder was bij het dorpsgesprek van het GVVP behoefte aan het weren van sluipverkeer of het aanleggen van nieuwe wegen richting de polder.

Conclusie van de evaluatie Samengevat kan geconcludeerd worden dat de aanpassingen van de kruising en de aanvullende maatregelen de volgende effecten hebben.    

Een betere verkeersveiligheid van fietsers en voetgangers; tot de evaluatie in december 2018 zijn geen ongevallen met fietsers en voetgangers bekend; voor een goed beeld moet een langere periode worden afgewacht; Een vlottere verkeersafwikkeling van het verkeer vanaf de Oude Torenbrug rechtdoor naar de rotonde en A15; Het verkeer vanuit Oud-Alblas kan makkelijker de Oude Torenweg oprijden. En fietsers kunnen makkelijker oversteken; Het sportcomplex is beter bereikbaar via de rotonde en de Poldersemolenweg;

Pagina 21 van 48



De hoeveelheid (sluip)verkeer via de Vinkenpolderweg naar Oud-Alblas is afgenomen.

Pagina 22 van 48

3. Analyse 3.1 sluipverkeer Voor de analyse sluipverkeer is het van belang om eerst een duidelijke definitie te hanteren van wat onder sluipverkeer wordt verstaan. In dit hoofdstuk wordt uitgelegd wat verkeerstechnisch als sluipverkeer wordt gezien. Vervolgens zoomen we in op de situatie van het sluipverkeer rond de Edisonweg – Vinkenpolderweg. En kijken we naar de mogelijkheden om sluipverkeer tegen te gaan of te vermindering, waarbij gekeken wordt naar de toekomstige ontwikkelingen. Wat is sluipverkeer? Voor een verkeerstechnische benadering van sluipverkeer is het zinvol om aan te haken bij het landelijk verkeersbeleid Duurzaam Veilig. In het landelijk beleid wordt uitgegaan dat een rit bestaat uit de volgende route: Een rit gaat van een verblijfsgebied (herkomst) via gebiedsontsluitingswegen naar stroomwegen en dan vanaf de stroomwegen via gebiedsontsluitingswegen naar een verblijfsgebied (bestemming). Een verblijfsgebied is alleen bedoeld voor het eerste en laatste deel van een rit. Een verblijfsgebied is niet bedoeld als doorgaande tussendoorverbinding. Verkeer dat vanaf een stroomweg of gebiedsontsluitingsweg, door een verblijfsgebied rijdt naar een andere gebiedsontsluitingsweg of stroomweg, is in strijd met het principe van het landelijke beleid en kan aangemerkt worden als sluipverkeer.

Wat is sluipverkeer in dit gebied? In onderstaande kaart zijn met zwarte strepen de gebiedsontsluitingswegen aangeduid, waaronder de Oude Torenweg en Edisonweg in Alblasserdam en de provinciale wegen aan de oostkant. De dubbele zwarte streep is de A15 als stroomweg. Het gehele gebied hiertussen is een verblijfsgebied, waaronder de Vinkenpolderweg, het Westeinde, het dorp Oud-Alblas, het Oosteinde en de Veerweg (30 en 60 km/uur-zones). Op grond van het principe van het landelijk verkeersbeleid Duurzaam Veilig is de Vinkenpolderweg alleen bedoeld voor verkeer dat een herkomst of een bestemming heeft in dit verblijfsgebied. Sluipverkeer is al het doorgaande verkeer door dit gebied:  Verkeer van de A15 via de polder naar de N481, N214 en verder; en  Verkeer van Alblasserdam via de polder naar de N481, N214 en verder.

Sluipverkeer (rode pijl) is verkeer dat van een gebiedsontsluitingsweg (zwarte lijnen) door het verblijfsgebied naar een andere gebiedsontsluitingsweg rijdt Pagina 23 van 48

In de volksmond wordt vooral het verkeer vanaf de A15 als sluipverkeer aangemerkt. Echter, het verkeer vanuit Alblasserdam dat door de polder rijdt naar de N481, N214 en verder is ook sluipverkeer. Vanaf de Oude Torenweg kan de route vervolgd worden via de Edisonweg en de A15 naar de N214. De Vinkenpolderweg is niet bedoeld als doorgaande route. De Vinkenpolderweg is alleen bedoeld voor verkeer dat een bestemming heeft in het gebied. Maatregelen tegen sluipverkeer Sluipverkeer kan op twee manieren worden tegengegaan. De beste maatregel is het stimuleren van de gewenste route via de gebiedsontsluitingswegen en de stroomwegen. Een andere maatregel is het ontmoedigen of het onmogelijk maken van de ongewenste route door het verblijfsgebied.  Stimuleren gewenste route Voor het stimuleren van de gewenste route dient de doorstroming op het hoofdwegennet verbeterd te worden. Met het ministerie van Infrastructuur en met Rijkswaterstaat zijn al afspraken gemaakt over doorstromingsmaatregelen op korte termijn. Tevens is vanuit het Rijk een studie gaande over maatregelen op langere termijn. Een andere optie is het aanleggen van nieuwe gebiedsontsluitingswegen, bijvoorbeeld een nieuwe doorgaande weg tussen de Edisonweg en de N214. Dit is een maatregel voor de lange termijn, en waarvoor veel lobby nodig is bij de buurgemeente, de provincie en/of het Rijk.

 Ontmoedigen of onmogelijk maken van ongewenste route Voor de route Vinkenpolderweg – Westeinde kan ook gedacht worden aan sluipverkeerwerende en/of -ontmoedigende maatregelen. Hierbij zijn de volgende opties denkbaar:  Fysieke (spits-) afsluiting voor iedereen;  Fysieke (spits-) afsluiting met uitzondering van bewoners, bijvoorbeeld met pasjes;  Verbod (spits) voor iedereen;  Verbod (spits) met uitzondering voor bewoners; met een ontheffing;  Ontmoediging van de route, bijvoorbeeld met 30 km/uur-maatregelen Bij de opties met uitzondering van bewoners, met een pasje of een ontheffing, speelt de vraag wie hiervoor in aanmerking moeten komen. Zijn dit alleen de bewoners van de Vinkenpolderweg en het Westeinde of de bewoners van het hele verblijfsgebied? Hoe ga je om met ander bestemmingsverkeer: weggebruikers die niet in het gebied wonen, maar wel in het gebied moeten zijn. En hoe ga je om met de bewoners van Alblasserdam? Tevens moet bij deze opties rekening worden gehouden met afstemming met de buurgemeente, de handhaafbaarheid en het risico dat het sluipverkeer zich verplaatst naar andere wegen, zoals bijvoorbeeld Kortland. De opties voor een fysieke afsluiting en het instellen van verboden hebben grote gevolgen en moeten eerst goed worden uitgewerkt, voordat dit kan worden ingevoerd. Het zijn geen maatregelen die op korte termijn genomen kunnen worden.

Het aanbrengen van 30 km/uur-maatregelen is daarentegen wel effectief met minder bijkomende gevolgen en snellere uitvoerbaarheid. Toekomstige ontwikkelingen Op dit moment zijn plannen in uitvoering voor het verbeteren van de doorstroming op het hoofdwegennet. 

Op de A15 wordt de derde rijstrook verlengd van Papendrecht naar de afrit SliedrechtOost. Het effect hiervan is dat de dagelijkse files op de A15 zich in oostelijke richting verplaatsen en korter worden. De staart van de file zal vermoedelijk niet meer bij Alblasserdam liggen, met het voordeel dat het verkeer niet meer bij Alblasserdam van de snelweg af wil.

Pagina 24 van 48

De verlenging van de derde rijstrook is in de uitvoeringsfase en zal naar verwachting in de komende 1 à 2 jaren worden aangelegd. 

De afrit A15/N3/N214 wordt aangepast met aan de noordzijde een ongelijkvloerse kruising voor het verkeer van Gorinchem naar Dordrecht. Hierbij verdwijnt de kruisende beweging met verkeer van Dordrecht naar Rotterdam. Dit zijn twee drukke verkeersbewegingen die elkaar nu nog kruisen en daarmee om beurten afgewikkeld moet worden. In de nieuwe situatie verdwijnt de gelijkvloerse kruisende beweging en kan het verkeer langs elkaar afgewikkeld worden. Het levert een aanzienlijke tijdwinst op in de regeling van de verkeerslichten. De maatregel is momenteel in uitvoering en zal naar verwachting in de komende 1 a 2 jaar opengesteld worden.

Pagina 25 van 48

3.2 Filevorming Edisonweg – Oude Torenweg De filevorming op de Edisonweg – Oude Torenweg is niet op te lossen zonder maatregelen tegen het sluipverkeer. Zolang er sluipverkeer is, is er altijd ergens op de route oponthoud. De file staat bij de plek waar de capaciteit van de sluiproute het laagst is. In dit geval is dat bij het afslaan naar de Vinkenpolderweg. Maatregelen op deze locatie zullen echter weinig effect hebben op de filevorming. Het maakt hierbij niet uit of de verkeersafwikkeling voor het sluipverkeer wordt verbeterd of wordt ontmoedigd. In beide situaties zal de filevorming gelijk blijven. Met een betere verkeersafwikkeling naar de Vinkenpolderweg zorgt dit in eerste instantie voor een afname van de file. Echter trekt dit ook nieuw sluipverkeer aan en zorgt dit daarmee ook weer voor een toename van de file door sluiperkeer. Uiteindelijk effect is dat de file weer terug is op huidige peil. Met ontmoediging van de verkeersafwikkeling naar de Vinkenpolderweg zorgt dit in eerste instantie voor langere files. Echter zal het verkeer hierdoor ook uit gaan wijken naar een andere route. Dit zorgt daarmee ook weer voor afname van de file. Uiteindelijk effect is dat de file weer terug is op het huidige peil. Conclusie is dat de filevorming alleen aangepakt kan worden met maatregelen tegen het sluipverkeer in zijn geheel.

Een maatregel alleen bij de kruising zal weinig effect bieden.

Pagina 26 van 48

3.3 Juridische aspecten Poldersemolenweg – Vinkenpolderweg (4e poot rotonde) Bij de ontwikkeling Poldersemolenweg heeft het college in januari 2017 het definitief ontwerp voor de Poldersemolenweg vastgesteld. Hierbij is het volgende opgenomen: "… De verbindingsweg is alleen bedoeld als verbindingsweg voor zowel auto- als fietsverkeer naar sportpark Souburgh (maximaal 500 pae's per etmaal). De weg kan niet gebruikt worden als autoverbinding naar de Alblasserwaard. Enerzijds past dit niet binnen het bestemmingsplan, waarin specifiek een autoverbinding naar sportpark Souburgh is vastgesteld. Anderzijds is dit vanwege een toename in het geluidsniveau door een toename van het aantal verkeersbewegingen niet mogelijk met de te realiseren omliggende woningen. Om te voorkomen dat de weg toch als sluiproute gebruikt wordt, is een ontwerp voor de verbinding van de huidige entree Souburgh en de toekomstige Poldersemolenweg gemaakt. Het ontwerp is zodanig ontworpen dat auto en vrachtverkeer wordt afgebogen naar sportpak Souburgh. Tevens wordt de rijbaan van Souburgh zodanig versmald dat deze toegang alleen toegankelijk is voor één personenauto in twee richtingen en fietsers. Met dit ontwerp wordt getracht het gebruik als sluiproute te ontmoedigen maar de bereikbaarheid voor sporters uit Oud-Alblas te handhaven.

De autoverbinding met sportpark Souburgh wordt pas voor autoverkeer in gebruik genomen als de herinrichting van de Vinkenpolderweg gerealiseerd is. Tot het moment van ingebruikname zal bij de rotonde een bord L08 (doodlopende weg) geplaatst worden. Middels een zogenoemd breekpaaltje wordt gezorgd dat fietsers wel al gebruik kunnen maken van de ontsluiting naar het sportpark. …" De verbinding Poldersemolenweg – Vinkenpolderweg is niet mogelijk vanwege de geluidsbelasting op de woningen, waaronder ook de woningen aan de Vinkenpolderweg. Tevens is dit in strijd met het bestemmingsplan. Daarnaast is dit ook op deze manier naar de bewoners gecommuniceerd.

Pagina 27 van 48

4. Advies Raadswerkgroep In navolging op het amendement op het GVVP is een werkgroep van raadsleden samengesteld, met als doel dat deze werkgroep onder leiding van de wethouder verkeer de suggesties en mogelijkheden gaat inventariseren en de vervolgstappen bespreken. Op basis van de suggesties en ideeën die in het overleg naar voren komen wordt daarna bekeken in hoeverre deze maatregelen uitgevoerd kunnen worden, en/of nader onderzoek nodig is. Op 11 februari 2020 is de raadswerkgroep samengekomen en heeft deze de situatie omtrent de kruising besproken. Het verslag hiervan is als bijlage aan deze notitie toegevoegd. Tijdens de bijeenkomst is door de beleidsmedewerker verkeer aan de hand van een presentatie verduidelijking gegeven over inzichten, beslissingen, ontwerp en uitvoering van de kruising. De presentatie is als bijlage bij deze notitie toegevoegd. Opmerkingen van de Raadswerkgroep Hieronder staan enkele opmerkingen die tijdens de raadswerkgroep besproken zijn. De huidige afronding van de middengeleider strookt niet met het ingevoerde gebod om via de rotonde richting Oud-Alblas te rijden. Dit komt omdat het linksafverbod op voorhand niet in het ontwerp was meegenomen. Het verlengen van de punt in de middengeleider om het linksaf onmogelijk te maken, wordt als een mogelijke optie gezien.

De raadswerkgroep vraagt om het linksafverbod aan te geven met zowel een gebods- als een verbodsbord. Dit is wettelijk gezien niet mogelijk. Een rotonde is geen optie. Naast het feit dat de ruimte ontoereikend is, is deze maatregel voor niet geschikt voor een 50/30-aansluiting. De Vinkenpolderweg is geen ontsluitingsweg maar een verblijfsgebied. Het opwerpen van een blokkade op de gemeentegrens zodat het verblijfsgebied alleen bereikbaar is voor bewoners, is geen oplossing. Sluipverkeer zal altijd een andere (rijdende) route kiezen. Voor de Vinkenpolderweg ligt nog een plan om het bebouwdekombord te verplaatsen naar de gemeentegrens en de weg in te richten als een 30 km/uur-zone. Deze toezegging is al gedaan aan de ontwikkelaar die momenteel woningen ontwikkelt aan de Vinkenpolderweg. Verwacht wordt dat deze inrichting het sluipverkeer zal ontmoedigen. Echte oplossingen worden verwacht na de aanpassing van het knooppunt A15/N3/N214 en de quick-winsmaatregelen A15. Naar verwachting eind 2021 gereed. Door de extra rijstrook op de A15 tot aan Sliedrecht-Oost verschuift de staart van de file namelijk oostwaarts. Op grond van dit vooruitzicht geven raadsleden aan niet te veel geld aan aanpassingen van de kruising te willen uitgeven. Openstelling van de verbinding Poldersemolenweg – Vinkenpolderweg leidt tot verbetering van de sluiproute en daarmee tot meer sluipverkeer.

Gevraagd wordt of hier harde afspraken met bewoners zijn gemaakt. Voor de duidelijkheid hierover wordt toegezegd om de vigerende afspraken te delen. In navolging op deze toezegging is in paragraaf 3.3 hier meer informatie over gegeven en is het besluit als bijlage toegevoegd. Het idee om met behulp van de middengeleider het linksaf slaan fysiek onmogelijk te maken, wordt als mogelijke optie genoemd. Bijvoorbeeld met een eventuele barrier, zodanig dat vrachtwagens die vanuit Oud-Alblas linksaf slaan wel de doorgang hebben.

Pagina 28 van 48

Wellicht kan het verkeer uit de Polderstraat - Vinkenpolderweg de mogelijkheid ontnomen worden om linksaf te slaan richting Oude Torenbrug, en als alternatief de route via de rotonde te laten nemen. Het idee om het verkeer vanuit Oud-Alblas de mogelijkheid te ontnemen om linksaf te laten slaan en dit verkeer via de rotonde op de Plantageweg te laten rijden, wordt niet gezien als een mogelijke optie. Linksaf moet voor hulpdiensten mogelijk blijven. Conclusie van de Raadswerkgroep De raadswerkgroep adviseert om de mogelijkheid tot verlenging van de punt van de middengeleider en deze middengeleider wellicht te verhogen, verder te verkennen. Dit maakt het linksaf slaan richting Oud-Alblas fysiek onmogelijk. Hulpdiensten moeten hierin uiteraard gekend worden. Er wordt prijs gesteld op een goede afweging van het voorstel om een linksafverbod voor Polderstraat – Vinkenpolderweg richting Oude Torenbrug in te stellen Gevraagd wordt om alle suggesties (ook tijdelijke barriers) te benoemen en voor- en nadelen in kaart te brengen. Na stemming in dezelfde werkgroep zal een voorstel worden geformuleerd. Of de invulling van een amendement met een raadsvoorstel kan worden vormgegeven of via een raadsinformatiebrief moet worden nagegaan. De raadsleden koppelen zelf terug in hun fractie.

Schetstekening uit de Raadswerkgroep

Pagina 29 van 48

5. Afweging opties van raadswerkgroep (11 feb 2020) In dit hoofdstuk worden de drie opties die in de raadsbijeenkomst zijn benoemd beoordeeld op enkele afwegingsaspecten. Voorafgaand aan de bespreking van de opties, allereerst een nieuwe ontwikkeling. Invloed coronamaatregelen op het knelpunt Na de raadswerkgroep van februari 2020 is in Nederland de coronacrisis ontstaan, waarbij drastische maatregelen zijn ingevoerd die ook invloed hebben op het verkeer. Vanaf half maart 2020 is het dringende advies gegeven om zoveel mogelijk thuis te blijven en thuis te werken. Sindsdien is het verkeer grotendeels tot stilstand gekomen. Er waren geen files meer, geen sluipverkeer en daarmee ook geen oponthoud bij de Oude Torenweg / Vinkenpolderweg. Vanaf juni 2020 zijn de maatregelen versoepeld en is het verkeer weer toegenomen. In het najaar van 2020 is een tweede coronagolf ontstaan en vanaf december 2020 zijn opnieuw harde maatregelen getroffen. Ook dit had opnieuw invloed op de verkeersstromen, echter is het niet zo rustig als bij de eerste coronagolf. Voor de verkeersstromen geldt dat de files af en toe aanwezig zijn en dat ook het oponthoud bij de Oude Torenweg af en toe optreedt. De situatie is afhankelijk van de mate van de coronamaatregelen. Het oponthoud is niet dagelijks zoals voor de coronasituatie, maar het oponthoud is daarentegen ook niet volledig weg.

Het kan nog steeds optreden. Verwachting nieuwe verkeersbeeld Op dit moment is nog onbekend hoe de verkeerssituatie zich verder ontwikkelt. Dit hangt af van hoe lang het advies om thuis te werken van kracht blijft en of mensen zich hiernaar gedragen. Daarbij komen ook signalen dat mensen wellicht ook na de coronaperiode vaker thuis blijven werken. De coronacrisis kan daarmee een positief effect hebben op het vervoersmanagement en op de afname van het filebeeld dat we jaren gewend zijn. Echter, is het openbaar vervoer minder populair geworden en vindt een verschuiving plaats naar andere vervoerswijzen. Fietsen is populairder geworden, maar wellicht gaan ook meer mensen met de auto. Dit kan ertoe leiden dat de opstoppingen wellicht groeit in plaats van daalt. Kortom, hoe het verkeersbeeld er de komende maanden en jaren uit gaat zien, is nu moeilijk te voorspellen. Het kan terugkeren op het niveau zoals we dat voor de coronacrisis gewend zijn, maar het kan dus ook op een lager of hoger niveau terugkeren. Afwegingsaspecten In de volgende paragraven worden de drie opties beoordeeld op enkele afwegingsaspecten. Allereerst in hoeverre de maatregel probleemoplossend is, wat het effect is op de veiligheid en op de vrijheid van het verkeer. Vervolgens inzicht in de uitvoerbaarheid, met daarbij een uitwerking van het ontwerp en een grove inschatting van de kosten.

Vervolgens een advies van de hulpdiensten en een verwachting op het draagvlak vanuit de samenleving. De maatregel wordt tevens beoordeeld op flexibiliteit ingeval van calamiteiten, omleidingen bij wegafsluitingen en evenementen. Tot slot een samenvatting met behulp van de vragen waarom je deze maatregel wel of juist niet.