Begroting 2022 tbv gemeenteraad.pdf
Tekst van het document
Programmabegroting 2022 Meerjarenperspectief 2023-2025
Gemeente Alblasserdam Gemeenteraad 9 november 2021
Inleiding ..........................................................................................................................................3 Van Perspectiefnota naar begroting ...............................................................................................6
Beleidsbegroting .............................................................................................. 12 Programmaplan ............................................................................................................................ 13 Impact Covid19 ......................................................................................................................... 15 Programma 1: Actiever, zorgzamer & ondernemender .............................................................. 16 Programma 2: Buiten beter ....................................................................................................... 28 Programma 3: Beter wonen & Bereikbaarder ............................................................................ 34 Programma 4: Dienstverlening en bestuur ................................................................................ 42 Programma 5: Solide financieel beleid....................................................................................... 45 Hoofdstuk 5
Paragrafen ............................................................................................................ 47
1. Paragraaf lokale heffingen ..................................................................................................... 47 2. Paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing ............................................................. 52 3. Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen ................................................................................ 59 4. Paragraaf financiering ........................................................................................................... 62 5. Paragraaf bedrijfsvoering ...................................................................................................... 69 6. Paragraaf verbonden partijen ................................................................................................ 72
Financiële begroting ........................................................................................ 81 Overzicht van baten en lasten ....................................................................................................... 82 Uiteenzetting van de financiële positie.......................................................................................... 83 Overzicht baten en lasten per taakvelden ..................................................................................... 88 Incidentele baten en lasten ........................................................................................................... 89 EMU-saldo .................................................................................................................................... 92 Staat van reserves en voorzieningen ............................................................................................. 94 Investeringsplan 2022-2025 .......................................................................................................... 97 Indicatoren Samenlevingsagenda en verplichte indicatoren BBV ................................................. 100
Begroting 2022 concept – gemeente Alblasserdam
2
Inleiding Voor u ligt de begroting 2022-2025. Een begroting die gebaseerd is op de beleidslijnen uit de Samenlevingsagenda 2.0 met het motto 'Van Samen Doen naar Samen Versterken'. Het is de laatste begroting die door deze gemeenteraad wordt vastgesteld en staat in het teken van het voortzetten/afronden van de activiteiten uit de Samenlevingsagenda. In deze begroting zijn de activiteiten waar wij zelf invloed op hebben concreter uitgewerkt voor het jaar 2022. Onzeker financieel perspectief De afgelopen jaren heeft het Rijk taken overgeheveld naar gemeenten, zonder dat hiervoor voldoende middelen beschikbaar werden gesteld. Op advies van de Commissie van Wijzen, om te bemiddelen tussen gemeenten, vertegenwoordigd door de VNG en het Rijk, is er door het demissionair kabinet besloten extra middelen toe te kennen voor 2022. Daarnaast is er een afspraak tussen Rijk, IPO en VNG gemaakt voor het doortrekken van 75% van de extra middelen voor de periode 2023-2025. Doordat de formatie van het nieuwe kabinet dit keer langer duurt is er sprake van meer onzekerheden bij het opstellen van de begroting 2022 dan in andere jaren. Het ligt voor de hand dat een nieuw kabinet de gemeenten structureel zal compenseren voor de taken die naar gemeenten zijn overgegaan.
Dansen tussen de schalen Het vloeiend meebewegen en meesturen met onze samenwerkingspartners op de inhoud en tegelijkertijd een stevigere sturing op de financiën vormt de grote uitdaging voor 2022. Waar de Corona-pandemie economisch op het oog nog geen schade heeft veroorzaakt, is dit maatschappelijk een ander verhaal. Of heeft de maatschappelijke ontwikkeling althans meer zichtbaar gemaakt. Spanningen tussen bevolkingsgroepen, het recht om ongenoegen te uiten stelt ons met elkaar voor de uitdaging het samenleven opnieuw te definiëren. Maar ook om problemen sneller te signaleren en proactief te handelen. Een belangrijke rol daarin vervullen onze maatschappelijke partners waarvan wij een groot aantal belangrijke in een hernieuwde samenwerking gaan treffen in de Centrale Toegang. In dit kader benadrukken wij het belang op versterking van het Jongerenwerk. Sinds oktober 2020 plukken we vruchten van een intensivering van de aandacht op straat en het contact met jongeren dat door het Jongerenwerk en het ABC team gelegd wordt. Te beginnen bij het Zomerpaspoort en eindigend bij begeleiding en geleiding van jongerengroepen die in de buitenruimte hun vertier zoeken.
Beweging naar voren Onder de noemer de beweging naar voren zetten wij in het bijzonder in op preventie, vroeg signalering, beperken van wachttijden, het betrekken/inschakelen van hulp en ondersteuning uit het gehele sociale netwerk in het dorp ter voorkoming of ter vertraging van zwaardere zorg. Om de kracht van ons dorpsnetwerk en maatschappelijk veld beter te benutten is in 2021 ingezet op het aanpassen van ons aandeel in de Gemeenschappelijke Regeling Drechtsteden (GRD) die zal worden getransformeerd en teruggebracht naar een GR Sociaal. De ambitie is dat lokale uitvoering ertoe zal leiden dat meer zorg en ondersteuning eerder, met inzet van lokale voorzieningen en meer in samenhang aan inwoners kan worden gegeven. De verwachting is dat deze ontwikkeling ertoe zal leiden dat zorg eerder afgeschaald kan worden, er minder een beroep wordt gedaan op duurdere zorg en dat we beter grip krijgen op de kosten in het sociaal domein. Dat geldt zowel voor zorg binnen de GR Sociaal als bij de GR Dienst Gezondheid&Jeugd. De
Begroting 2022 concept – gemeente Alblasserdam
3
''beweging naar voren" is voor jeugdhulp al deels geoperationaliseerd en wordt in 2022 verder voortgezet. Feit is wel dat ook die transformatie een langer uithoudingsvermogen vraagt onder voortdurende strakke bestuurlijke sturing. Samenwerken Groeiagenda loont Een beweging naar voren is ook van toepassing op de Groeiagenda van onze Drechtsteden. De uitdagingen op de woningmarkt, maar ook de aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt, de bereikbaarheid van onze regio en de duurzaamheidambities van het Rijk maken een stevige samenwerking in de Drechtsteden noodzakelijk. Door gezamenlijk te kijken naar het versnellen van bouwprojecten, een goede verdeling van sociale huur- of koopwoningen, een stevige lobby naar de provincie en het Rijk en gezamenlijk op te trekken via bijvoorbeeld de Regionale Energie Strategie is meer mogelijk dan ieder afzonderlijk. Het verbeteren van onze bereikbaarheid krijgt vorm via het te ontwikkelen Transferium en de afspraken die gemaakt zijn met werelderfgoed Kinderdijk. Maar ook de ontwikkelingen op het Nedstaal-terrein met bijvoorbeeld de komst van Peute laten zien dat een regionale aanpak van bereikbaarheidsissues loont. Inmiddels hebben wij verschillende opgaven geïdentificeerd die wij in de transferiumzone tussen A15-Grote Beer/N915 en Ruigenhil gaan proberen op te pakken.
Onze Koning sprak in zijn troonrede al over de urgentie voor de aanpak van klimaatverandering. Het Rijk stelt daar ook meer middelen voor beschikbaar. Niet het bedrag dat de raad voor het openbaar Bestuur in samenwerking met adviesbureau AEF berekend had, maar hopelijk de start van meer. Het vraagt om een regionale en lokale keuze waar deze extra middelen aan besteed gaan worden. We gaan in ieder geval onderzoeken hoe we ons gemeentelijk vastgoed kunnen verduurzamen. Het positioneren van de Drechtsteden als woon- of vestigingsplaats krijgt een impuls via het nieuwe beeldmerk. Het krachtig "vermarkten" van onze regio op het ruimtelijk economisch domein moet onze doelstellingen van de groeiagenda ondersteunen: 'slim', 'samen', 'vooruit'. Bijdrage via accenten Omgevingsvisie Op welke manier Alblasserdam verder een bijdrage gaat leveren aan de doelstellingen van de Groeiagenda – bovenop de bestaande plannen – is deels afhankelijk van de keuze die in 2022 gemaakt gaat worden voor de Omgevingsvisie als onderdeel van de Omgevingswet. Met de accentkeuze van de raad – geadviseerd via een uitgebreid participatietraject door de inwoners – in ons achterhoofd vertalen wij dit in een Omgevingsvisie 2050. Een integrale stip op de horizon op basis waarvan wij de komende jaren richting aanbrengen in zowel ons ruimtelijk als maatschappelijk domein.
Schoon, heel, veilig Corona heeft – hoe dubbelzinnig wellicht – ook zeker een positief effect gehad. Vitaliteit en herwaardering van openbaar groen bijvoorbeeld. Het verbeteren van de buitenkwaliteit en werken aan biodiversiteit is een van onze speerpunten. Schoon, heel en veilig is nog altijd een actuele kreet. Schoon heeft dan ook betrekking op de buitenruimte. Zwerfafval, maar ook het zorgen voor meer scheidingsbereidheid qua afval en het beperken van kosten voor afvalinzameling vraagt inzet van ons allemaal. Veiligheid kreeg in de zomer van 2021 een andere lading in Alblasserdam. Opgeschrikt door explosieven aan een woning en diverse incidenten in ons dorp en omliggende gemeenten laat zien dat ondermijnende criminaliteit zich ook in onze gemeente manifesteert. We moeten de ogen niet
Begroting 2022 concept – gemeente Alblasserdam
4
meer sluiten en investeren in randvoorwaarden voor een realistische, haalbare effectieve aanpak van ondermijning, te beginnen met meer awareness, toezicht en handhaving, is wat ons betreft een gegeven. Data & digitalisering Dansen tussen de schalen vraagt enerzijds om zowel een wendbare als sturende organisatie. Anderzijds hoort het vernieuwen van het opdrachtgeverschap met onze samenwerkingspartners en het inrichten van accounthouderschap daarbij. Sturen vraagt echter ook om sturingsinformatie. Zonder actuele data is bijsturen op inhoud en daarmee ook financiën lastig. Data gedreven werken moet meer ingebed worden en voorzien van voldoende middelen. Het Onderzoekscentrum Drechtsteden zien we daarin als onze professionele partner. Onze dienstverlening van publiekszaken scoort al jaren een mooi rapportcijfer. Toch is stilzitten geen optie. De wens voor het verder digitaliseren van de producten en een bijna 24-uurs bereikbaarheid maakt een verdere digitaliseringsslag noodzakelijk. In 2022 wordt bijvoorbeeld verder ingezet op de chatbot (Gem) en het videobellen. Met videobellen kunnen onze inwoners zich digitaal identificeren waarmee meer zaken ook digitaal afgedaan kunnen worden. Deze digitalisering moet echter niet leiden tot uitsluiting. In onze Rederij blijft daardoor altijd ruimte voor persoonlijke aandacht.
Onze gastvrouwen, maar ook de vrijwilligers van de bibliotheek helpen waar nodig en geven bijvoorbeeld les in digivaardig worden. Ook voor digitale vaardigheden bij jongeren is aandacht. Het Digilab maakt jongeren wijs in de wereld van robots, 3d printers en nog veel meer. De Rederij als ontmoetingsplek krijgt na Corona steeds meer vorm en laat nu haar meerwaarde al zien. We vertrouwen erop dat zich dit in 2022 verder uitbreidt. Financieel perspectief De begroting 2022 sluit met een positief resultaat van € 287.000. Deze uitkomst is gebaseerd op de Perspectiefnota 2022 en nadien bekend geworden ontwikkelingen. De ambities van de in de Perspectiefnota 2022 opgenomen A-lijst zijn structureel verwerkt in deze begroting. Tijdens de in juli 2021 gehouden Algemene Beschouwingen heeft de raad in haar politieke weging van de Perspectiefnota 2022 verschillende accenten omtrent handhaving, jongerenwerk, duurzaamheid en klimaat gelegd. Het college heeft daardoor gemeend nog een aantal ambities van de B-lijst (= ambities opgevoerd in lopende coalitieperiode) en C-lijst (= gewenste extra ambities) incidenteel te verwerken. Het gaat hierbij om 'Handhaving ambities' en 'Uitbreiding jongerenwerk' voor twee jaar en incidenteel voor het jaar 2022 'Energietransitie: E- agenda', 'Energietransitie: Zakelijk Regionaal Energieloket', 'Klimaatadaptatie' en 'Uitbreiding Schoolmaatschappelijk'.
Dit laatste project is in de plaats gekomen voor het in het Perspectiefnota genoemde project 'Voorkomen voortijdig schooluitval. Het project 'Uitbreiding Schoolmaatschappelijk werk' is tot stand gekomen na overleg met de schooldirecties, voldoet aan de criteria die we ook voor schooluitval hebben (preventief, gericht op weerbaarheid, etc.) en is een gemeentelijke taak. Rekening houdend met deze ambities, waarvan de ambities van de B-lijst en C-lijst zijn opgenomen als eerste begrotingswijziging 2022, ziet het financiële meerjarenperspectief er als volgt uit: Bedragen * € 1.000 (-/- = nadelig) Resultaat Begroting 2022
Begroting 2022 concept – gemeente Alblasserdam
2022 287
2023 331
2024
2025
300
5
5
In het hoofdstuk "Van Perspectiefnota naar begroting" wordt nader ingegaan op de ontwikkelingen die van invloed zijn geweest op de uitkomst van de (meerjaren) begroting en de opgenomen ambities. Het gepresenteerde resultaat is inclusief incidentele lasten en baten. Om te beoordelen of de begroting en meerjarenbegroting structureel in evenwicht is, is inzicht nodig in het incidenteel resultaat zodat er een "gezuiverd" begrotingsresultaat ontstaat. Het geraamde structurele resultaat, inclusief mutaties eerste begrotingswijziging, is: Bedragen * € 1.000 (-/- = nadelig)
2022
2023
2024
2025
Resultaat Begroting 2022
287
331
300
5
Af: Incidenteel geraamd resultaat
- 594
-148
-91
150
Geraamd ‘structureel’ resultaat Begroting 2022
881
479
391
-145
Van Perspectiefnota naar begroting Het proces voor het opstellen van de begroting 2022 is een bijzonder proces; zowel aan de inkomstenkant als aan de uitgavenkant is er sprake van relatief grote ontwikkelingen die bij de behandeling van de perspectiefnota nog niet volledig in beeld waren. Ook is er nu bij het opstellen van de begroting 2022 sprake van onzekerheden, die we wel benoemen, maar pas in de begroting 2023 de financiële vertaling zullen krijgen. In dit hoofdstuk lichten we de ontwikkelingen toe die zijn verwerkt in de begroting 2022. In de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing wordt nader ingegaan op de ontwikkelingen die niet zijn vertaald in de lasten en baten van de begroting 2022. De ontwikkelingen die van invloed zijn geweest op de uitkomst van de (meerjaren) begroting zijn in onderstaande tabel opgenomen. Bedragen * € 1.000 (-/- = nadelig) Geraamd resultaat PPN 2022 Terugdraaien incidentele onttrekking Algemene reserve Meicirculaire 2021 (netto) Extra Rijksmiddelen sociaal domein en stelpost 75% Kapitaallasten actualisatie Rentelasten leningen Structurele mutaties uit de 2e Burap 2021 Autonome ontwikkelingen na de Perspectiefnota Ambities die structureel verwerkt zijn (A-lijst) Ambities die incidenteel verwerkt zijn (B- en C-lijst) Schrappen taakstelling in 2025 Algemene reserve Geraamd begrotingsresultaat 2022-2025
Begroting 2022 concept – gemeente Alblasserdam
2022 -537 -641 447 1.769 -212 320 -367 -69 -68 -205 -150 287
2023 91
2024 95
196 949 -266 333 -367 -72 -287 -246
-41 873 -266 373 -367 11 -287 -91
331
300
6
2025 0 -124 781 -247 333 -367 -29 -292 -200 150 5
Terugdraaien incidentele onttrekking Algemene reserve Bij de begroting 2020 is om de jaarschijf 2022 sluitend te maken een onttrekking aan de Algemene reserve geraamd van € 641.000. Gezien de gunstige ontwikkelingen door extra Rijksmiddelen in 2022 is deze onttrekking niet nodig. Deze wijziging is verwerkt in de eerste begrotingswijziging. Meicirculaire 2021 De Perspectiefnota 2022 is gebaseerd op de decembercirculaire 2020, waarbij wel vooruitgelopen is op extra middelen voor Jeugdzorg. In de begroting 2022 zijn de gevolgen van de meicirculaire 2021 volledig verwerkt. In deze regel staat het netto-effect benoemd van de doorrekening van de algemene uitkering. Een deel van de algemene uitkering is vertaald in ophoging van specifieke uitgavenbudgetten omdat sprake is van taakmutaties; het Rijk heeft voor extra activiteiten van gemeenten extra middelen toegekend. Met netto wordt bedoeld dat dit het effect is voor het begrotingsresultaat: dus de verhoging van de algemene uitkering, verminderd met de verhoging van de uitgavenbudgetten. Tegenover een positieve bijstelling van de uitkeringsfactoren en positieve hoeveelheidsverschillen staan neerwaartse effecten. Opvallende uitkomst van de meicirculaire 2021 is de aanpassing van de verdeelsystematiek voor voogdij/18+. Voor de gemeente Alblasserdam betekent dit een structurele vermindering van de inkomsten van € 0,3 mln.
Het budget voor 2022 is verdeeld op basis van het nieuwe woonplaatsbeginsel dat per 1 januari 2022 wordt ingevoerd. Met de invoering van het nieuwe woonplaatsbeginsel verschuift de verantwoordelijkheid voor de zorg tussen gemeenten. Daarnaast is het accres lager dan was verwacht door een lagere loon-en prijsontwikkeling. Extra Rijksmiddelen sociaal domein en stelpost 75% In de brief van BZK van 29 juni 20211 staat dat de gemeente Alblasserdam € 1.854.000 aan extra middelen ontvangt in 2022.Omdat we via de meicirculaire 2021 al € 85.000 extra hadden ontvangen voor de jaarschijf 2022 leidt de uitkomst van deze brief tot een toename van de inkomsten in 2022 met € 1.769.000. In de brief van 26 juli 2021 van de VNG2 staat de afspraak tussen Rijk, IPO en VNG over de wijze waarop gemeenten meerjarig rekening mogen houden met de extra middelen voor jeugdhulp in de vorm van een stelpost. In deze brief staat een afspraak over de omvang van de stelpost, zijnde 75%. Hier zit een afname in over de jaren omdat er door de commissie van Wijzen een relatie wordt gelegd met de middelen die vanuit de Hervormingsagenda jeugd beschikbaar moeten komen. Onderstaande tabel komt uit de brief van de VNG:
De extra middelen voor jeugdhulp hoeven niet te worden verwerkt als verhoging van de uitgavenbudgetten in het sociaal domein, omdat deze niet geoormerkt zijn, en dus vrij besteedbaar. De gemeente Alblasserdam verwerkt de extra middelen dan ook niet 1-op-1 als verhoging van het budget voor jeugdzorg, en wel om de volgende redenen: 1
Brief van minister Ollongren namens BZK met kenmerk 2021-0000324897, zie op https://www.rijksoverheid.nl/binaries/rijksoverheid/documenten/circulaires/2021/05/31/meicirculaire-gemeentefonds2021/Brief+Verdeelwijze+incidentele+middelen+jeugdzorg+2022.pdf 2
Brief van de VNG van 26 juli 2021, zie op https://vng.nl/sites/default/files/2021-07/20210726_ledenbrief_aangepast-voorstelnieuwe-verdeling-gemeentefonds-en-afspraken-over-nieuwe-stelpost-jeugd.pdf
Begroting 2022 concept – gemeente Alblasserdam
7
Het landelijke bedrag dat beschikbaar komt, is middels de gebruikelijke verdeelsystematiek over de gemeenten verdeeld en houdt geen rekening met regionale verschillen die de afgelopen jaren in de jeugdhulp te zien waren. In de regio Zuid-Holland Zuid bleef de kostenstijging de afgelopen jaren substantieel onder het landelijk gemiddelde. De afgelopen jaren is er verschillende keren vanuit algemene middelen extra geld naar de jeugdhulp gegaan. Het deel van de extra middelen dat nu beschikbaar komt wat niet voor jeugdhulp wordt gebruikt, is daar slechts een beperkte compensatie voor. De begroting 2022 voor de dienst DG&J is in tegenstelling tot eerdere jaren gebaseerd op realistische aannamen en niet op de omvang van de middelen die het Rijk verstrekt.
Kapitaallasten actualisatie Op basis van de realisatie in 2020, de prognose van de investeringen in 2021 en het investeringsplan 2022-2025 zijn de rentelasten en afschrijvingen geactualiseerd voor de jaarschijven 2022-2025. Rentelasten leningen Bij de perspectiefnota is rekening gehouden met de herstructurering van de leningen door de inzet van de opbrengst van de verkopen van aandelen Eneco in 2020. Vanuit deze opbrengst is de boeterente gedekt zodat leningen opnieuw konden worden afgesloten tegen een lagere rente, en daarmee de rentelasten structureel zijn verlaagd. Door de verbeterde liquiditeitspositie is ook de omvang van schulden lager dan waarmee rekening was gehouden in de begroting 2021. De lagere omvang van de schuldpositie leidt tot structureel lagere rentelasten. Structurele mutaties uit de 2e Burap 2021 De in de 2e Burap genoemde structurele mutaties zijn verwerkt in deze begroting. Autonome ontwikkelingen na de Perspectiefnota Na het opstellen van de perspectiefnota hebben zich, zowel intern als extern, ontwikkelingen voorgedaan die niet beïnvloedbaar zijn. Het gaat om de gevolgen van de invoering van de wet Kwaliteitsborging voor bouwen (Wkb) en extra kosten voor verkiezingen. De extra kosten voor verkiezingen in 2022 hangen samen met voortzetting van coronamaatregelen in de stembureaus.
Voor de jaren daarna is het budget afgestemd op de te organiseren verkiezingen en wordt niet langer uitgegaan van een gemiddeld budget. Ambities die structureel verwerkt zijn Onze inzet was erop gericht om minimaal de ambities van de A-lijst te verwerken in de begroting 2022. Doordat er meer middelen vanuit het Rijk beschikbaar zijn gekomen zijn de volgende ambities van de A-lijst opgenomen in de begroting. Nummer
Bedragen * € 1.000 (-/- = nadelig)
A 1 Ondermijning
2022
2023
-13
A 3 Groeiagenda
2024
2025
-13
-13
-13
-209
-209
-209
A 4 Data gedreven
-40
-40
-40
-40
A 5 Gebiedsperspectief Kinderdijk
-5
-15
-15
-20
A 6 Werving & selectie
-10
-10
-10
-10
-68
-287
-287
-292
Totaal ambities A die zijn verwerkt in de begroting 2022
Op de in de perspectiefnota 2022 genoemde ambitie A2, ambities op rangeerterrein, is deels verwerkt. De ambitie A7, Cofinanciering transferium, is nog niet gekwantificeerd en om die reden ook nog niet verwerkt in de begroting 2022.
Begroting 2022 concept – gemeente Alblasserdam
8
Ambitie A 2 betreft het (gedeeltelijk) terugdraaien van de taakstelling op ambities van de Samenlevingsagenda. De taakstelling zoals in de begroting 2021 is ingevoerd is nog niet gekoppeld aan specifieke ambities, en heeft betrekking op zowel het fysieke als sociaal domein. Na verwerking van ambities vertoont de taakstelling op de Samenlevingsagenda onderstaand verloop. Deze wijziging is verwerkt in de eerste begrotingswijziging. Nummer
Bedragen * € 1.000 (-/- = nadelig) Ambities Samenlevingsagenda op rangeerterrein (taakstelling) op basis van begroting 2021-2024
A 2 Verlaging taakstelling ambities Samenlevingsagenda Taakstelling op ambities uit de Samenlevingsagenda in begroting 2022
2022
2023
2024
2025
171
171
-121
-91
50
80
In de perspectiefnota 2022 zijn de ambities verder toegelicht. Ambities die incidenteel verwerkt zijn De perspectiefnota richtte zich op het voortzetten/afronden van projecten uit onze Samenlevingsagenda. Er zijn weliswaar ambities, maar om te voorkomen dat het begrotingsresultaat verslechtert, dan wel in de uitvoering activiteiten moeten worden stopgezet zijn deze ambities in de Perspectiefnota 2022 benoemd maar niet verwerkt in de cijfers. Onze inzet was erop gericht om minimaal de ambities van de A-lijst te verwerken in de begroting 2022. Er zijn, zoals verwacht, meer middelen beschikbaar gekomen vanuit het Rijk voor het sociaal domein. Het is toegestaan om deze middelen voor 75% te extrapoleren voor de periode 2022-2025. Daarnaast heeft de doorrekening van de meicirculaire voor de eerste jaren een voordelige bijstelling tot gevolg voor de jaren 2022 en 2023. Door de ontstane ruimte zijn de ambities van de A-lijst (= ambities die voortvloeien uit de Samenlevingsagenda) verwerkt in deze begroting. Tijdens de in juli 2021 gehouden Algemene Beschouwingen heeft de raad van Alblasserdam in haar politieke weging van de Perspectiefnota 2022 verschillende accenten omtrent handhaving, jongerenwerk, duurzaamheid en klimaat gelegd.
Het college heeft daardoor gemeend om voor nog een aantal ambities van de B-lijst (= ambities opgevoerd in lopende coalitieperiode) en C-lijst (= gewenste extra ambities) voor te stellen om deze incidenteel dan wel voor twee jaar te verwerken. Voor het jaar 2022 gaat dit om 'Energietransitie: E- agenda (€ 20.000)', 'Energietransitie: Zakelijk Regionaal Energieloket (€ 5.000)', 'Klimaatadaptatie (€ 10.000)' en 'Uitbreiding Schoolmaatschappelijk werk van 1 naar 4 uur per week (€45.000)'. Dit laatste project is in de plaats gekomen voor het in het perspectiefnota genoemde project 'Voorkomen voortijdig schooluitval. Het project 'Uitbreiding Schoolmaatschappelijk werk' is tot stand gekomen na overleg met de schooldirecties, voldoet aan de criteria die we ook voor schooluitval hebben (preventief, gericht op weerbaarheid, etc.) en is een gemeentelijke taak. Voor de 'Handhaving ambities (€ 75.000) ' en 'Uitbreiding jongerenwerk (€ 50.000) wordt voorgesteld deze voor twee jaar op te nemen. Voor handhaving zijn dan ook voor het jaar 2022 en 2023 middelen beschikbaar voor ambitie C van het Handhavingsbeleid 2020-2023. Er is extra inzet gewenst voor het jongerenwerk om de informatiepositie van de jongerenwerkers verder te versterken. Kwetsbare jongeren, die niet goed in beeld zijn in Alblasserdam, vinden het contact met deze jongerenwerkers.
Dit resulteert in een stevige preventieve buffer gericht op het voorkomen van instroom van jeugd in de zorgmarkt en het voorkomen van overlast. De jongerenwerkers kunnen de toeleiding naar het CJG verzorgen en een verbindende schakel zijn naar de Centrale toegang. We zetten hierbij in op twee jaar omdat vanuit het veld is aangegeven dat hiervoor tijd nodig is; één jaar is niet voldoende; hier is minimaal twee jaar voor nodig.
Begroting 2022 concept – gemeente Alblasserdam
9
171
171
Onderstaande mutaties zijn opgenomen in de eerste begrotingswijziging 2022. Dit omdat de wijzigingen hebben plaatsgevonden nadat het boekwerk van de begroting 2022 cijfermatig is doorgerekend. Bedragen * € 1.000 (-/- = nadelig) A 2: Verlaging taakstelling ambities Samenlevingsagenda
2022
2023 -121
B 1: Handhaving ambities
-75
B 3: Energietransitie
-25
B 4: Klimaatadaptie
-10
C 1: Uitbreiding jongerenwerk C 2: Uitbreiding schoolmaatschappelijk werk
-50 -45
-50
Ambities die incidenteel verwerkt zijn
-205
-246
2024 -91
2025
-75
-91
0
Schrappen taakstelling in 2025 Bij de perspectiefnota is rekening gehouden met een verhoging van de kapitaallasten vanwege de nieuwbouw Nokkenwiel met ingang van 2025, en daarvoor dekking te vinden bij het opstellen van de begroting 2022. Het is gelukt om ook voor 2025 een sluitend begrotingsresultaat te presenteren waarbij rekening is gehouden met de extra kapitaallasten van Nokkenwiel met ingang van 2025. Algemene reserve De extra middelen van het Rijk in 2022, mogen voor 75% worden begroot in de vorm van een stelpost. In deze stelpost zit jaarlijks een afname, omdat de commissie van Wijzen uitgaat van lagere kosten op termijn door een hervormingsagenda. Hierdoor houden we rekening met een jaarlijkse afname van de inkomsten van de algemene uitkering in de periode 2023-2025. Gezien de ruimte die er door de extra Rijksmiddelen in 2022 is, is bij deze begroting voorgesteld om een deel van deze extra middelen via de Algemene reserve te reserveren voor het begrotingsjaar 2025. Dit door een toevoeging aan de Algemene reserve te begroten van € 150.000 in de jaarschijf 2022 en een onttrekking aan de Algemene reserve te begroten van € 150.000 in 2025. De geraamde stand van de Algemene reserve, rekening houdend met het verwachte resultaat over 2021 bij de 2e Burap 2021 is: Bedragen * € 1.000 (-/- = nadelig)
2022
2023
2024
2025
Algemene reserve per 31-12
8.193
8.216
8.216
8.066
Investeringsplan 2022 - 2025 In deze begroting worden de investeringskredieten voor 2022 uit het investeringsplan 2022-2025 die aangemerkt zijn met een A in bijlage 2 (totaal € 443.000) aan de raad ter autorisatie voorgesteld. Dit betreft vooral voorbereidingskredieten en kredieten voor cyclische werkzaamheden. In het investeringsplan is voor een bedrag van € 1.459.000 aan B-kredieten opgenomen. Met de vaststelling van deze begroting 2022 heeft de raad nog geen krediet geautoriseerd voor de investeringen die met een B zijn aangemerkt. Deze investeringen zullen via een afzonderlijk voorstel aan de raad worden voorgelegd. Dit betreft de volgende kredieten:
Begroting 2022 concept – gemeente Alblasserdam
10
Investeringen (bedragen * € 1.000) Bernard en Marijkestraat herstel bestrating Damwand Jan Smitkade uitvoering Haven asfaltonderhoud Riolering besturingen gemalen en pompen Wenaeweg (ged) Edisonweg (ged) asfaltverharding Waterbus ponton C. Smitstraat wateroverlast
90 550 114 55 250 300 100
Voor een nadere specificatie van de investeringskredieten wordt verwezen naar het investeringsplan 2022-2025 in de financiële begroting. Dit investeringsplan 2022-2025 geeft voor de jaren 2022 tot en met 2025 inzicht in de te verwachten investeringen en in de planning van de te verwachten uitgaven naar jaren. In het meerjarenperspectief is rekening gehouden met de kapitaallasten van deze te verwachten investeringen.
Begroting 2022 concept – gemeente Alblasserdam
11
Beleidsbegroting
Begroting 2022 concept – gemeente Alblasserdam
12
Programmaplan In het Coalitieakkoord 2018-2022 'Samen maken wij Alblasserdam' is uitgegaan van twee lange termijn toekomstperspectieven: op het gebied van wonen en ondernemen. Deze toekomstperspectieven zijn uitgewerkt in vijf sporen die een bijdrage aan deze toekomst moeten leveren. De sporen zijn: Actiever en zorgzamer, Buiten beter, Beter wonen, Bereikbaarder en Ondernemender. Om de beeldspraak door te trekken zijn in de Samenlevingsagenda 2.0 'van Samen doen naar samen versterken' de sporen locomotieven en wagons ontworpen die, onder andere via route 22 Alblasserdam doorkruisen waarbij ruimte aan de raad en de samenleving geboden wordt om (een deel van) de reis op de sporen samen te maken en wellicht zelfs de besturing van de wagons ter hand te nemen. De Samenlevingsagenda 2.0 geeft nog meer ruimte om Samen te Doen en elkaar daarbij te versterken. De keuze voor sporen met locomotieven en wagons is ingegeven door de wens om ook duidelijk te kunnen maken in beelden waar wij naartoe wilden tijdens deze raadsperiode. De Samenlevingsagenda 2.0 moet verder gaan dan slechts het benoemen van gewenste maatschappelijke effecten (locomotieven) en de manieren waarop we dat met elkaar willen bereiken (de wagons). De doorontwikkeling van het concept van Samen Doen staat hierbij centraal.
De gemeente kan zich voor veel dingen verantwoordelijk voelen of zaken belangrijk vinden: het is niet altijd de gemeente die aan zet is om dingen te initiëren. Wij willen veel duidelijker zijn over wie, op welk moment, welke rol heeft in een proces. Dat vraagt inzet van alle betrokkenen, duidelijkheid over verwachtingen, transparantie in besluitvorming en heldere lijnen in onze manier van werken. Naast sporen, locomotieven en wagons, is ook de infrastructuur van groot belang. Wij willen dienstverlening, woonlasten, bestuur en communicatie benoemen als voorwaarden voor een goede reis: als deze randvoorwaarden in orde zijn, staat niets een goed resultaat in de weg. Bij het door ontwikkelen van Samen doen is in 2021 de pilot praatmee.alblasserdam gestart. Een participatieplatform waarmee we de digitale participatie ronde voor de omgevingsvisie hebben vormgegeven. Eind 2021 evalueren we deze pilot en komen dan met een advies over het al dan niet voortzetten van dit platform. Daarnaast is er voor meer eenduidigheid in ons participatie handelen een participatieroute opgesteld. Een handvat en leidraad voor de collega's. Samen met communicatie rollen we deze route eind 2021 uit. Deze beleidsbegroting 2022 is een nadere uitwerking van het spoorboekje voor de reis die wij in 2022, het laatste jaar van deze coalitieperiode, gaan maken.
De beleidsbegroting bestaat uit vijf programma's: programma 1 tot en met 3 voor de sporen uit het coalitieakkoord en programma 4 en 5 voor de infrastructuur:
Programma 1: Actiever, zorgzamer & ondernemender
Programma 2: Buiten beter
Programma 3: Beter wonen & bereikbaarder
Programma 4: Dienstverlening en bestuur
Programma 5: Solide financieel beleid
Begroting 2022 concept – gemeente Alblasserdam
13
In het programmaplan treft u per programma:
Een samenvattend overzicht van de sporen, locomotieven en wagons (programma 1 t/m 5).
Wat willen wij bereiken? Per spoor en locomotief is in de eerste aanzet van de Samenlevingsagenda de richting en het doel aangegeven. In de begroting zal per locomotief ook worden aangegeven met welke effectindicatoren wij de voortgang van de reis zullen volgen.
Wat gaan wij daarvoor doen in 2022? In deze beleidsbegroting is met name voor de wagons uit de eerste aanzet voor de samenlevingsagenda nader uitgewerkt wat wij en de samenleving in 2022 gaan doen. Per wagon is transparant welke rol de gemeente en de samenleving heeft: 1) gemeente faciliteert, de samenleving aan zet; 2) coproductie, gelijkwaardige samenwerking initiatief overheid; 3) overheid verantwoordelijk, gemeente aan zet. In deze uitwerking geven wij duidelijk weer wie, op welk moment, welke rol heeft in een proces.
Wat mag het kosten? De tabel ‘wat mag het kosten?’ geeft inzicht in de lasten en baten van het betreffende programma. De lasten en baten zijn gespecificeerd naar de verschillende producten binnen het programma. De lasten per taakveld zijn weergegeven in bijlage 4.
Begroting 2022 concept – gemeente Alblasserdam
14
Impact Covid19 De gevolgen van de Corona crisis voor de langere termijn zijn nog onvoldoende in te schatten. De gevolgen kunnen impact hebben op alle beleidsterreinen van de gemeente. In de begroting 2021 hebben wij een nieuwe wagon 'impact Covid19' opgenomen. Deze wagon is niet aan één van de sporen gekoppeld, maar rijdt een route over alle sporen. De financiële consequenties kunnen wij op dit moment ook nog niet inschatten. Uitgangspunt is dat de gemeente voor de financiële consequenties wordt gecompenseerd. Deze financiële consequenties kunnen alle programma's in de begroting raken. De wagon 'impact Covid19' is niet opgenomen op een van de programma's maar voor de programma's aan het begin van de beleidsbegroting opgenomen.
Wagon (portefeuillehouder) Impact Covid19 (J.G.A. Paans)
Begroting 2022 concept – gemeente Alblasserdam
Rol overheid
Wat gaan wij daarvoor (samen) doen in 2022?
Overheid verantwoordelijk: gemeente aan zet
Met een impactteam Corona monitoren wij de ontwikkelingen landelijk en in de Alblasserdamse samenleving om tijdig maatregelen te treffen om de cruciale voorzieningen in de Alblasserdamse samenleving in stand te houden.
15
Programma 1: Actiever, zorgzamer & ondernemender
Begroting 2022 concept – gemeente Alblasserdam
16
Begroting 2022 concept – gemeente Alblasserdam
17
Wat willen wij bereiken? Spoor 1: Actiever en zorgzamer – Gezond en actief meedoen in de samenleving, met keuzevrijheid voor mensen op een voor hen passende manier, met een centrum als ontmoetingshart van het dorp en met actieve, goede zorg, cultuur- en sportaanbod. Jong en oud voelen zich welkom in Alblasserdam en voelen zich op hun plaats in ons dorp. Locomotief Versterken centrumfunctie
Wat willen wij bereiken? Om ontmoeten mogelijk te maken, is een fysieke plek van belang.
Effect indicator
Gezondheid en preventie
Door interventies aan de voorkant, voorkomen we dat mensen een zwaar beroep moeten doen op de vangnetten van de zorg en zich volwaardig lid van de gemeenschap voelen We gaan uit van wat mensen wél kunnen. We zien gezondheid niet meer als de af-of aanwezigheid van ziekte, maar als het vermogen van mensen om met de fysieke, emotionele en sociale levensuitdagingen om te gaan en zoveel mogelijk eigen regie te voeren. Het raakt daarom preventie, meedoen, gezondheid, sport, geluk etc. Door mensen actief bij de samenleving te betrekken, krijgen zij de kans op eigen wijze bij te dragen aan de gemeenschap. Hierbij krijgen mensen heel nadrukkelijk het stuur in eigen hand.
% inwoners dat mantelzorgt
Meedoen in de samenleving
Begroting 2022 concept – gemeente Alblasserdam
bezettingsgraad parkeergelegenheid centrum % inwoners dat de beleving van het centrum beoordeelt met een 7 of hoger (7 is streefwaarde). (inclusief een toelichtende vraag mbt duiding van rapportcijfer)
Percentage groep 3 ‘ers (= mensen met een lage verdiencapaciteit) dat werkzaam is in Alblasserdam % inwoners met onvoldoende contacten aantal inwoners dat een beroep doet op toegang 18-plus en clientondersteuning % van de bevolking dat sport aantal en aandeel personen in bijstand
18
Spoor 5: Ondernemender - We willen meer inwoners aan het werk hebben; goede scholingsmogelijkheden in de regio; duurzame en kansrijke ondernemers met open armen ontvangen en goed faciliteren om hun werk gezond en effectief te kunnen doen in en voor Alblasserdam. Locomotief Betere aansluiting onderwijs / arbeidsmarkt
Wat willen wij bereiken? Wij willen een betere aansluiting van het onderwijs op de arbeidsmarkt realiseren zodat meer mensen in Alblasserdam aan werk geholpen kunnen worden.
Effect indicator Werkgelegenheidsontwikkeling Alblasserdam, andere regio’s en Nederland Percentage voortijdig schoolverlaters Instroom gediplomeerde schoolverlaters / vanuit uitkering bij regionale bedrijven Belangstellingspercentage voor technische richting Voortgezet Onderwijs aantal jongeren dat een mbo-techniek opleiding volgt woonachtig in Alblasserdam
Stimuleren ondernemersklimaat
Wij willen Alblasserdam aantrekkelijk maken voor bedrijven en ondernemingen omdat dit de werkgelegenheid en voorzieningenniveau van het dorp verhoogt.
aantal betalende bezoekers Kinderdijk dekkingsgraad parkeren centrum
Begroting 2022 concept – gemeente Alblasserdam
19
Wat gaan wij daarvoor doen in 2022? Versterken centrumfunctie Wagon (portefeuillehouder) Realiseren één toegang (C.W.M. Jongmans)
Realiseren havengebied (A. Kraijo)
Begroting 2022 concept – gemeente Alblasserdam
Rol overheid
Wat gaan wij daarvoor (samen) doen in 2022?
Coproductie: gelijkwaardige samenwerking, initiatief overheid
De Centrale Toegang wordt naar verwachting aan het eind van het 1e kwartaal 2022 geopend. De Centrale Toegang, als uitvloeisel van ons Integraal preventie Plan, is noodzakelijk om onze opgaves in het sociaal domein op een voor onze inwoners meest duurzame een efficiënte manier in te regelen. De centrale toegang, op de locatie Oude Bibliotheek is een laagdrempelige, integrale (fysieke) plek waar alle burgers terecht kunnen met een (zorg)vraag. Hier richt men zich niet alleen op het uitvoeren van zorgtaken vanuit onder andere de jeugdhulp, Wmo of andere ondersteuningsvragen, maar is het een loket waar het verschil gemaakt wordt door gerichte en passende begeleiding aan te bieden aan mensen. Begeleiding naar onderwijs, naar werk, wonen etc. Belangrijk is dat de cliënt en zijn of haar (hulp)vraag centraal staat in de werkwijze die gehanteerd wordt door de partijen die in de Centrale Toegang participeren. Het samenspel tussen de Centrale Toegang en regionale diensten en aanbieders speelt een belangrijke rol in het uitvoeren van deeltaken van onder ander de Participatiewet, Jeugdwet en Wmo. Met de regionale organisaties zijn/worden afspraken gemaakt over de Wet Inburgering, Participatieplekken, Jeugdhulp naar de voorkant, WMO-begeleiding individueel en groep naar de voorkant, huishoudelijke ondersteuning naar de voorkant en het minimabeleid.
Uitvoering aan de voorkant is meer dan alleen een nieuwe manier van indiceren of toezichtrol van de gemeente. Het is ook bepaalde vormen van ondersteuning bieden nog voordat er sprake is van een beroep op zorg (preventief werken). Daarnaast geldt feitelijk voor het gehele sociale domein dat bij de beoordeling van hulpvragen een scan van de gehele gezinssituatie de voorkeur geniet (brede intake). Op deze manier kunnen de raakvlakken met o.a. de Participatiewet, Jeugdzorg, Schuldhulpverlening en Wmo beter benut worden en kan de regionale en lokale sociale kaart maximaal ingezet worden. Door intensief samen te werken, de cliënt (hulpvraag) centraal te zetten, gebruik te maken van de veelal lokale voorzieningen in het sociale domein, waardoor aan mensen naast zorg ook activiteiten aangeboden kunnen worden, wordt de hulpverlening aan de burger verbeterd en treedt er mogelijk ook afschaling naar goedkopere voorzieningen op. De besluitvorming omtrent de ontwikkelfase van het Havengebied staat gepland in het 4e kwartaal 2021 (raad december). Na positieve besluitvorming wordt een realisatieovereenkomst afgesloten en vindt nadere planuitwerking plaats. De start van de realisatiefase staat voor het 1e kwartaal 2022 gepland en de geprognosticeerde oplevering van het project voor het einde van het 4e kwartaal van 2023/ 1e kwartaal 2024.
Eén en ander nader te bepalen en in overleg met de geselecteerde marktpartij.
Coproductie: gelijkwaardige samenwerking, initiatief overheid
20
Aanvullend op deze wagons zal in het kader van het Versterken van de centrumfunctie de Rederij verder uitgebouwd worden als ontmoetingsplek en leerplaats conform ons dienstverleningsconcept en zullen we de samenwerking met de partners intensiveren. Gezondheid en preventie Wagon (portefeuillehouder) Planontwikkeling samenhang en transformatie sociaal domein (C.W.M. Jongmans)
Realiseren preventieve activiteiten jeugdhulp (C.W.M. Jongmans)
Begroting 2022 concept – gemeente Alblasserdam
Rol overheid
Wat gaan wij daarvoor (samen) doen in 2022?
Coproductie: gelijkwaardige samenwerking, initiatief overheid
2022 wordt het eerste jaar van implementatie van de nieuwe GR Sociaal. Twee werkprocessen worden in samenhang uitgevoerd: werken volgens de werkprocessen tussen de gemeente en de Sociale Dienst Drechtsteden (SDD) en de dienstverlening aan inwoners vanuit de Centrale toegang. Met de SDD gaan we verder inhoud geven aan het vormen van indicatievrije Huishoudelijke Ondersteuning en individuele begeleiding als algemene voorziening. Lokaal maatwerk wordt gefaseerd aangepakt. De ontwikkeling van Jeugdhulp naar de voorkant wordt verder ingevuld. Per 1 januari vindt lokale uitvoering van de nieuwe Wet Inburgering in samenwerking met regionale organisaties als de SDD en Vluchtelingenwerk Zuid-Holland en lokale maatschappelijke organisaties. Dit geldt ook voor het beleid over invulling van participatieplekken.
Coproductie: gelijkwaardige samenwerking, initiatief overheid
Uitbreiding van het jongerenwerk is nodig om de informatiepositie van de jongerenwerkers verder te versterken. Kwetsbare jongeren in de leeftijd van 8-23 jaar, die niet goed in beeld zijn in Alblasserdam, vinden het contact met deze jongerenwerkers. Dit resulteert in een stevige preventieve buffer gericht op het voorkomen van instroom van jeugd in de zorgmarkt en het voorkomen van overlast. De jongerenwerkers kunnen de toeleiding naar de Centrale Toegang verzorgen en mogelijk een verbindende schakel zijn naar het onderwijs en de Jeugdhulp. Preventieve activiteiten lopen samen met de ambities van de Centrale Toegang. Verder worden drie lijnen uitgevoerd/verder ontwikkeld: met meiden wordt een vriendschapskring verder uitgerold, met basisschoolkinderen wordt het project Talentenlab voor één jaar jaar uitgebreid; Young Leaders deel 2. Lokale sturing en zeggenschap zijn de sleutel om regionale uitgaven te verminderen. Dit willen wij samen met de regio bereiken door budgetverantwoordelijkheid voor lokale teams tot ambulante jeugdhulp (deels) lokaal te gaan organiseren en in het kader van preventie en de uren van de kinderpsycholoog uit te breiden. Ook willen we de mogelijkheden onderzoeken om preventief kwetsbare leerlingen te begeleiden om schooluitval te voorkomen, verminderen van kansenongelijkheid en wegwerken van leerachterstanden die als gevolg van Corona zijn vergroot.
21
Gezondheid en preventie Wagon (portefeuillehouder) Plan van Aanpak preventie (C.W.M. Jongmans)
Realiseren Integraal Huisvestingsplan Onderwijs (IHP) (C.W.M. Jongmans)
Begroting 2022 concept – gemeente Alblasserdam
Rol overheid
Wat gaan wij daarvoor (samen) doen in 2022?
Coproductie: gelijkwaardige samenwerking, initiatief overheid
In 2020 is het Integraal Preventie Plan (IPP) vastgesteld. Deze Routekaart bevat de uitvoeringsambities voor het Sociaal Domein in deze collegeperiode. De interim evaluatie van het IPP wordt ingezet voor eventuele aanscherping van het beleid. Met het oog op de kernwaarden (nabijheid, samenhangend en persoonlijk) wordt in 2022 de beweging naar voren in het sociaal domein verder versterkt. Hierbij houden we rekening met de impact van Corona. Enkele voorbeelden van deze beweging naar voren zijn: de ontwikkeling van een Odensehuis (inloop voor mensen met dementie en de mantelzorgers), een lokale was- en strijkservice voor Wmo-clienten en een Buurtaanpak Staatsliedenbuurt. In 2021 is de gemeente in samenwerking met maatschappelijke partners begonnen met het Gezondheidsakkoord Alblasserdam. Dit is een lokaal preventieplan, gericht op preventie omtrent de onderwerpen roken, alcohol en overgewicht. Ambities in dit gezondheidsakkoord worden uitgewerkt in 2022, waaronder het worden van een JOGG-gemeente. Het Integraal Huisvestingsplan Onderwijs (IHP) is in 2020 vastgesteld en in het voorjaar van 2021 is een uitvoeringsonderzoek gestart naar de nieuwbouw/renovatie van basisschool 't Nokkenwiel Boerenpad; het eerste project dat opgenomen staat in het IHP. Het haalbaarheidsonderzoek is in oktober 2021 afgerond.
Aan de hand van de resultaten van het onderzoek en in samenspraak met de schoolbesturen en kinderopvangorganisaties wordt gezamenlijk gekeken naar een toekomstbestendig onderwijslandschap en wat daar voor nodig is in 2022. Hierbij zullen ook de resultaten uit de leerlingenprognose worden betrokken. In 2021 is een nieuwe leerlingenprognose voor Alblasserdam opgesteld.
Wettelijke verplichting in 2020, gemeente voert regie
22
Meedoen in de samenleving Wagon (portefeuillehouder) Versterken jeugdparticipatie (route 22) (C.W.M. Jongmans)
Werk/participatie (C.W.M. Jongmans)
Begroting 2022 concept – gemeente Alblasserdam
Rol overheid
Wat gaan wij daarvoor (samen) doen in 2022?
Coproductie: gelijkwaardige samenwerking, initiatief overheid
Het programma Young Leaders wordt verder ontwikkeld. Hierin wordt een groep jongeren opgeleid om de verbinding tussen jongeren met het dorp te behouden. Kinderen voelen zich vaak meer verbonden met hun wijk of dorp als ze er meer bij betrokken raken. Dat kan betekenen dat ze er anders of meer open tegenaan gaan kijken en wellicht wat voor hun omgeving of anderen willen gaan betekenen. Extra inzet van jongerenwerkers is nodig om de informatiepositie van deze jongerenwerkers verder te versterken. Kwetsbare jongeren in de leeftijd van 8-23 jaar, die niet goed in beeld zijn in Alblasserdam, vinden het contact met deze jongerenwerkers. Dit resulteert in, naast het voorkomen van instroom van jeugd in de zorgmarkt en het voorkomen van overlast, betere verbinding van jongeren met het dorp. Het project maatschappelijke diensttijd (MDT) wordt regionaal uitgerold en versterkt inzet op sociaal en mentaal welzijn voor jeugd (14-27 jaar oud) als gevolg van de coronamaatregelen. De coronamaatregelen hebben ook tot gevolg dat de risico's op voortijdig schoolverlaten van jeugdigen toeneemt. Dit jaar is gebleken dat intensief persoonlijk contact helpt bij het voorkomen van voortijdig schooluitval. Corona vormde in 2021 de aanleiding voor intensief persoonlijk contact.
We gaan dit structureel borgen in de samenwerking tussen scholen en samenwerkingspartners om voortijdig schooluitval te voorkomen en of het daarbij mogelijk is om aan te sluiten bij regionale initiatieven. In de Centrale Toegang komen drie wettelijke taken bijeen (Jeugdwet, Participatiewet en de WMO). Via Kansrijk Alblasserdam wordt aan mensen met een uitkering de gelegenheid geboden om een opleiding te volgen, hun stage te benutten voor het aanbieden van diensten aan deze doelgroep en hun inkomenspositie te verbeteren door gebruik te maken van de vrije ruimte bovenop hun uitkering. Daarnaast zal met bedrijven die zich in de toekomst zouden kunnen vestigen op het Nedstaalterrein getracht worden om voor de laaggeschoolde functies via Kansrijk een vergelijkbare mogelijkheid te creëren. In beide gevallen is er sprake van de triple helix (overheid, onderwijs en ondernemers). Via de Regio Deal is een bedrag van € 600.000 toegekend voor het concept praktijkleren. De Centrale Toegang aan de Ieplaan speelt een belangrijke rol als vindplaats omdat daar een samenwerking ontstaat tussen zorg-en hulpverleningsinstellingen en leerwerkbedrijven (matching tussen aanbod en vraag). Om de matchingstaak te vervullen wordt de matchingsunit in 2022 gepositioneerd in de Centrale Toegang. Voor de toeleiding van kandidaten maken wij afspraken met de SDD.
Omdat niet voor alle werkzoekenden met een afstand tot de arbeidsmarkt een reguliere arbeidsplek haalbaar is, zal de aandacht gericht worden op mensontwikkeling.
Coproductie: gelijkwaardige samenwerking, initiatief overheid
23
Meedoen in de samenleving Wagon (portefeuillehouder) Doorontwikkelen SMILE (C.W.M. Jongmans)
Rol overheid
Wat gaan wij daarvoor (samen) doen in 2022?
Coproductie: gelijkwaardige samenwerking, initiatief overheid
Smile richt zich als sociaal ontwikkelbedrijf op werknemers en werkzoekenden met een arbeidsbeperking die ondersteuning nodig hebben. Mensontwikkeling gericht op participatie staat centraal bij deze doelgroepen. De samenwerking met Drechtwerk wordt geïntensiveerd om de prestaties van Smile (in de breedste zin van woord) te verbeteren. Lokaal wordt de matchingsunit van Smile gepositioneerd in de Centrale toegang om daarmee naast zorg- en hulpverlening alle mogelijkheden voor participatie voor genoemde doelgroep te benutten. In 2022 wordt tevens de strategische discussie over "Smile 2.0" afgerond en daarmee de toekomstige positionering van het leerwerkbedrijf bepaald. Eind 2022 evalueren we ook de samenwerking met Smile in de Rederij op basis waarvan we in 2023 besluit tot voortzetting van de inzet in het werkcafé nemen. De gesprekken met Molenlanden zetten we voort in 2022 en we voeren verkennende gesprekken met de deelnemende verenigingen uit de GR. Daarnaast zullen de financiële consequenties dan worden uitgewerkt. Tegelijk stimuleren we de samenwerking van de verenigingen bij de exploitatie, het beheer en de versterking van het sportpark. Als ook bij de oriëntatie op het lange termijn perspectief voor gezond sporten op een duurzaam en toekomstbestendig ingericht sportpark.
Verzelfstandigen sportpark Souburgh (A. Kraijo)
Coproductie: gelijkwaardige samenwerking, initiatief overheid
Versterken jeugdhulp dichtbij (C.W.M. Jongmans)
Coproductie: gelijkwaardige samenwerking, initiatief overheid
In ‘Jeugdhulp naar Voren’ wordt lokaal laagdrempelige hulp en ondersteuning in het eigen netwerk geboden in de vorm van een algemene voorziening. Hierdoor wordt kennis en expertise (eerder) lokaal toegankelijk voor jeugdigen en ouders, waardoor hulp sneller en zo licht mogelijk aangeboden kan worden. Sinds september 2020 werken we hieraan. Inmiddels zijn drie jeugdprofessionals aan het team toegevoegd en verwachten we in 2022 het team verder uit te breiden. De pilot Jeugdhulp naar voren in Alblasserdam wordt nu ook regionaal opgenomen in de inkoopstrategie. Het versterken van jeugdhulp naar voren moet in 2022 gaan landen in de Centrale Toegang, waar ook de verbinding gezocht wordt met andere beleidsterreinen. Jeugdhulp dichtbij heeft als uitgangspunt om betere kwaliteit van zorg te organiseren, maar ook om meer financiële grip te krijgen op kosten in de jeugdhulp.
Intensiveren sport en bewegen (A. Kraijo)
Coproductie: gelijkwaardige samenwerking, initiatief overheid
Voor 2022 zullen nieuwe doelen worden gesteld ten aanzien van het Lokaal Sportakkoord. Gezamenlijk zal worden bepaald hoe het budget ingezet zal worden. Het ABC team zal in samenwerking met de scholen bepalen hoe het aanbod verder uitgebreid zal worden.
Begroting 2022 concept – gemeente Alblasserdam
24
Betere aansluiting onderwijs / arbeidsmarkt Wagon Rol overheid (portefeuillehouder) Ontwikkeling oeverlocatie Coproductie: Nedstaal gelijkwaardige (J.G.A. Paans) samenwerking, initiatief overheid
Stimuleren ondernemersklimaat Wagon Rol overheid (portefeuillehouder) Faciliteren ondernemerschap Coproductie: (J.G.A. Paans) gelijkwaardige samenwerking, initiatief overheid
Wat gaan wij daarvoor (samen) doen in 2022? In 2022 richt de gemeentelijke inzet zich op de introductie van praktijkonderwijs(regiodealproject). Hiervoor maken we afspraken met ondernemers (waaronder Peute recycling), Da vinci College en de SDD. (naar verwachting start de opleiding in het eerste kwartaal 2022 in Dordrecht. Zodra de accommodatie van Peute in Alblasserdam beschikbaar is worden de opleidingsmogelijkheden verbreed (ook ten behoeve van andere bedrijven) en de aantallen lesplekken uitgebreid.) Daarnaast blijft gemeente Alblasserdam in nauwe samenwerking met ROM-D, betrokken bij de ontwikkeling van het gehele Nedstaal terrein en omgeving, vanuit een faciliterende en/of kader stellende rol om de gehele gebiedsontwikkeling in het licht van onze lokale en regionale doelstellingen maximaal te laten renderen. Een belangrijk aandachtspunt bij deze gebiedsontwikkeling is de verkeersafwikkeling (nu en in de toekomst). Hiertoe is inmiddels en met betrokkenheid van omliggende bedrijven een verkenning gestart en zijn eerste oplossingsrichtingen in beeld.
Wat gaan wij daarvoor (samen) doen in 2022? Ieder kwartaal vindt overleg plaats met OV de Noord, de Ondernemerskring Alblasserdam, het ondernemersfonds en de winkeliersverenigingen. We zetten in op een goed vestigingsklimaat in relatie tot goede bereikbaarheid, goede opleidingsmogelijkheden en goed wonen. Ook zetten we in op duurzaamheid, bijvoorbeeld door het stimuleren van zonnepanelen en het laadstation*. We richten ons meer op de ZZP-ers onder meer door organiseren van een themabijeenkomst. Naar aanleiding van de resultaten van de in maart 2021 gehouden ondernemersgesprekken (ondernemerspeiling) gaan we kijken waar we de dienstverlening kunnen verbeteren. Inzet is in ieder geval op het thema communicatie; bereik vergroten door gebruik van nieuwe middelen. Om beter inzicht te krijgen in de economische en ruimtelijke structuur van de vijf bedrijventerreinen worden gebiedspaspoorten gemaakt. De Techniekroute, Onderwijsroute en Netwerkbijeenkomst gaan we in 2022 organiseren. *Bijdrage leveren aan het elektrische docking laadstation nabij de containerterminal. Deze energy hub wordt regionaal belangrijk vanwege de oplaadmogelijkheden voor de binnenvaart en vrachtwagens. Het emissie loos varen en rijden past in goed binnen het schone lucht akkoord. BCF legt verbinding met provincie en regionaal voor subsidies en inzake het vergunningen traject.
Begroting 2022 concept – gemeente Alblasserdam
25
Stimuleren ondernemersklimaat Wagon Rol overheid (portefeuillehouder) Reconstrueren VinkenwaardCoproductie: Zuid gelijkwaardige (A.Kraijo) samenwerking, initiatief overheid Stimuleren collectiviteit (Ondernemersfonds) (J.G.A. Paans)
Gemeente faciliteert, samenleving aan zet
Wat gaan wij daarvoor (samen) doen in 2022? In 2022 zetten we de herinrichting voort op basis van het herinrichtingsplan. Dit gedragen ontwerp is totstand gekomen door de eerdere input van de benaderde stakeholders. In 2021 zijn we gestart met alle benodigde onderzoeken voorafgaand aan de daadwerkelijke reconstructie. We hebben de Flora- en fauna, de bomen, de kabels- en leidingen, de riolen, verontreinigingen, wegfunderingen en verhardingen onderzocht op huidige onderhoudsstaat en levensduur. We spreken de diverse belanghebbenden. Dit zijn niet alleen de bedrijven, maar ook de beheerders van de ondergrondse infra. De reconstructie zal doorlopen in 2023. De bedrijfscontactfunctionaris blijven we inzetten bij de zes-wekelijkse bestuurlijke overleggen. Alblasserdam int de OZB-bijdragen voor het Ondernemersfonds van de ondernemers en betaalt dit uit aan het fonds. Van deze bijdragen worden collectieve initiatieven uitgevoerd ten behoeve van de ondernemers. Het Ondernemersfonds heeft hierbij de lead.
Binnen de Drechtsteden werken we op de thema's beter wonen, werken en bereikbaarheid en duurzaamheid intensief samen onder de vlag van de Groeiagenda. In 2022 starten we gezamenlijk een intensief nieuwe positioneringscampagne met een nieuw beeldmerk voor de Drechtsteden. Ook lokaal gaan we dit nieuwe merk vullen en uitdragen. Conform afspraken gaan we ook de mogelijkheden van het versnellen van de woningbouwopgave benutten via de reeds beschikbare plancapaciteit en bestemmingsplanruimte.
Begroting 2022 concept – gemeente Alblasserdam
26
Wat mag het kosten?
Actiever, zorgzamer & ondernemender 2022 Lasten
2023
Baten
Saldo
Lasten
2024
Baten
Saldo
Lasten
2025
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
110
Weekmarkt
109
32
-/- 77
109
32
-/- 77
109
32
-/- 77
108
32
-/- 77
120
Economie
382
0
-/- 382
382
0
-/- 382
382
0
-/- 382
382
0
-/- 382
380
Inkomensondersteuning en minimabeleid
8.068
5.203
-/- 2.865
8.310
5.324
-/- 2.986
8.562
5.450
-/- 3.112
8.712
5.450
-/- 3.262
385
Sociale werkvoorzieningen
1.561
1
-/- 1.560
1.586
1
-/- 1.585
1.615
1
-/- 1.614
1.631
1
-/- 1.630
390
Maatschappelijke ondersteuning
6.113
754
-/- 5.359
5.636
514
-/- 5.122
5.685
514
-/- 5.171
5.685
514
-/- 5.171
395
Jeugd
8.381
59
-/- 8.322
8.191
59
-/- 8.132
8.188
59
-/- 8.129
8.188
59
-/- 8.129
396
Participatie
588
0
-/- 588
586
0
-/- 586
586
0
-/- 586
585
0
-/- 585
400
Vreemdelingen
183
63
-/- 120
183
69
-/- 114
112
0
-/- 112
109
0
-/- 109
410
Gezondheid
162
20
-/- 142
162
20
-/- 142
142
0
-/- 142
142
0
-/- 142
420
Kunst en cultuur
988
0
-/- 988
938
0
-/- 938
938
0
-/- 938
938
0
-/- 938
425
Sport
1.278
41
-/- 1.237
1.290
41
-/- 1.249
1.310
41
-/- 1.269
1.315
41
-/- 1.274
430
Sportcomplexen en gymnastieklokalen
701
416
-/- 285
699
416
-/- 283
698
416
-/- 282
696
416
-/- 280
455
Onderwijs
2.058
340
-/- 1.718
2.048
340
-/- 1.708
2.033
340
-/- 1.693
2.310
340
-/- 1.970
Totaal programma
30.571
6.929
-/- 23.642
30.119
6.816
-/- 23.303
30.359
6.853
-/- 23.506
30.801
6.853
-/- 23.948
Mutaties reserves
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
30.571
6.929
-/- 23.642
30.119
6.816
-/- 23.303
30.359
6.853
-/- 23.506
30.801
6.853
-/- 23.948
Totaal programma na bestemming
Begroting 2022 concept – gemeente Alblasserdam
27
Programma 2: Buiten beter
Begroting 2022 concept – gemeente Alblasserdam
28
Wat willen wij bereiken? Spoor 2: Buiten beter - Een omgeving die merkbaar toegankelijker, veiliger, groener en schoner is voor iedereen. Locomotief Veiliger Alblasserdam Kwaliteit buitenruimte verbeteren
Schoner Alblasserdam
Wat willen wij bereiken? Bij samen leven, horen ook grenzen en goede afspraken, die wij met elkaar maken en bewaken. Alblasserdam is een aantrekkelijke plek om te zijn, waarbij we een goede balans zoeken tussen ' groen en grijs'.
Effect indicator De indicatoren gebruikt in de veiligheidsmonitor
Wij gaan actief inzetten op een schone leefomgeving en anticiperen op gevaren die vanuit deze leefomgeving op ons af komen.
Gegevens meetpunt
Meting beeldkwaliteit volgens CROW normen % bewoners dat kwaliteit buitenruimte eigen ervaart met een 7 of hoger % bewoners dat kwaliteit buitenruimte centrum ervaart met een 7 of hoger % bewoners dat kwaliteit buitenruimte Alblasserdam ervaart met een 7 of hoger Aantal klachten/meldingen gemeentelijk meldpunt (streefwaarde gelijk of dalend aan vorige meting) Inclusief een toelichtende vraag m.b.t. duiding van rapportcijfer