03 - Bijlage 1 - Erfgoednota Achtkarspelen 2024
Tekst van het document
Link De Romte diele: https://www.fryslan.frl/_flysystem/media/Bijlage%201%20 Omgevingsvisie%20De%20Romte%20Diele.pdf Provincie Fryslân. (2019). Nij poadium. Kunst & cultuur, taal & onderwijs en erfgoed in Fryslân 2021-2024. Leeuwarden. Link Kunst & cultuur, taal & onderwijs en erfgoed in Fryslân 2021-2024: https://cuatro.sim-cdn.nl/fryslan/ uploads/Nota%20Nij%20Poadium%20cultuur%2C%20 taal%20en%20erfgoed%202021-2024_NL.pdf Raad van Europa. (2005). Verdrag van Faro: De Waarde van Cultureel Erfgoed voor de Samenleving.Faro. Link Verdrag van Faro: https://www.cultureelerfgoed.nl/onderwerpen/ erfgoedparticipatie-faro/verdrag-van-faro R. Steensma. (2009). Monumentale kerken in Achtkarspelen. 20 Leafdesdichten Bv Bornmeer Tuinstra, G., Hanenburg, J. en Meer, F. van der (2014). De Noardlike Fryske Wâlden – een bijzonder landschap. Beetsterzwaag/Twijzel. Link: https://edepot.wur.nl/407828 Voor meer informatie zie: Bal: https://iplo.nl/regelgeving/omgevingswet/inhoud/ besluit-activiteiten-leefomgeving/ Bkl : https://iplo.nl/regelgeving/omgevingswet/inhoud/ besluit-kwaliteit-leefomgeving/ Erfgoedwet: https://www.cultureelerfgoed.nl/ onderwerpen/erfgoedwet Omgevingswet: https://www.rijksoverheid.nl/ onderwerpen/omgevingswet Verdrag van faro: https://www.cultureelerfgoed.nl/ onderwerpen/erfgoedparticipatie-faro/verdrag-van-faro Geraadpleegde websites figuren: Kerk en orgel.
Foto van Vreeman, H. Geraadpleegd op 2108-2023 via https://www.kerk-en-orgel.nl/ Nationaal Landschap Noardlike Fryske Wâlden. Geraadpleegd op 12-04-2023 via https://www.holland. com/be_nl/toerisme/ontdek-nederland/provincies/ friesland/noardlike-fryske-walden.htm Pingoruïnes. Van Pingo naar Pingoruïne. Geraadpleegd op 17-04-2023 via https://www.pingoruines.nl/pingoruines/ Visit Friesland Geraadpleegd op 09-08-2023 via https:// www.friesland.nl/nl/locaties/3536877251/laarzenpadbootsma-s-poel Protestantse gemeente Augustinusga. Geraadpleegd op 09-08-2023 via: https://augustinusga.protestantsekerk. net/ Plaatselijk belang Surhuisterveen. Geraadpleegd op 0507-2023 via https://www.surhuisterveen.net/vereniging/ de-feanster-toer Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed. De vijf elementen van cultureel erfgoed als onderdeel van de fysieke leefomgeving. Geraadpleegd op 04-04-2023 via https:// www.cultureelerfgoed.nl/onderwerpen/omgevingswet/ omgevingsplan Tresoar. (2023). Fries fotoarchief 00015337. Geraadpleegd op 08-08-2023 via http://collections.tresoar.nl/digital/ collection/TRLffa/id/46234/rec/1
40
Bijlage 1
Lijst Rijksmonumenten
Augustinusga Adres
Geawei 15
Geawei 20
Specificatie
Kerk
Wagenmakerij
Legesloane 6
Kop-romp-boerderij (Keuterij)
Skoalikkers 19
Boerderij met dwarsgeplaatst voorhuis ontbreekt op de lijst
(Ten Zuidoosten van) It Oast 1 Skoalikkers 25
Molen (Tjasker)
Kantoorwoning (Villa Woudenhof)
Buitenpost Adres
Stationsstraat 18
Stationsstraat 19 Stationsstraat 21 Voorstraat 24
Voorstraat 49 Voorstraat 58
Voorstraat 60
Oude Havenstraat 1
Specificatie
Villa (Jeltingahuis)
Woonhuis met aangebouwd koetshuis Woonhuis Woonhuis
Woonhuis (Vh. Nieuw Herbranda)
Woonhuis met aangebouwd kantoor Praktijkwoning
Kerk
West 1A
Poldermolen (De Mûnts)
West 22
Kazerne met paardenstallen
West 2
(Bij) Kuipersweg 54
Stelpboerderij ( Haersma State)
Remise van een vooralsnog onbekende spoorwegmaatschappij
Drogeham Adres
Specificatie
It Kleasterbreed 3
Kop-hals-rompboerderij
Tsjerke Buorren 4
Hervormde kerk
It Kleasterbreed 3A Tsjerke Buorren 8
Klokkenstoel
Woonhuis (Wâldhuske)
Gerkesklooster Adres
(Bij) Sarabos 13
De Poorthoek 1A
Specificatie
Windmolen/Getijmolen
Hervormde kerk
Harkema Adres
Betonwei 30
Mûntsegroppe 14 Mûntsegroppe 14
Specificatie
Arbeiderswoning Arbeiderswoning Hok/veestal
Kootstertille Adres
Tillebuorren 42
(Bij) Harstewei 1 De Koaten 26 De Koaten 26 Rykswei 2
Rykswei 4
Specificatie
Hervormde kerk
Gedenkteken (Poepekrus)
Oldambtster Boerderij
Bijschuur bij Oldambtster boerderij Arbeiderswoning
Kop-hals-rompboerderij
41
Bijlage 1 (vervolg)
Stroobos Adres
Groningerstreek 12
Specificatie
Boerderij/Woonhuis
Surhuisterveen Adres
Gedempte Vaart 8
Specificatie
Hervormde kerk
Gedempte Vaart 23
Doopsgezinde kerk
Gedempte Vaart 25
Doopsgezinde pastorie en consistorie
Groningerstraat 74
Woonhuis
Groningerstraat 76
Woonhuis
Groningerstraat 80
Woonhuis
Groningerstraat 78
Groningerstraat 82
Groningerstraat 84 Groningerstraat 86 Groningerstraat 88 (Bij) Koartwâld 6 Torenplein 1A
(Bij) Vierhuisterweg 32
(Bij) Vierhuisterweg 34
Woonhuis Woonhuis Woonhuis Woonhuis Woonhuis
Stellingmolen
Klokkentoren
Baarhuisje/Lijkenhuisje
Toegangshek
Surhuizum Adres
Doarpstrjitte 31 Koartwâld 11
It Langpaed 1 It Noard 5
Specificatie
Hervormde kerk Woonhuis
Verenigingsgebouw
Stelpboerderij
Twijzel Adres
Optwizel 34 Optwizel 34 Optwizel 34 Optwizel 96 Optwizel 96
Specificatie
Boerderij
Stookhok Bijschuur
Boerderij
Stookhok
Tsjerkebuorren 15
Hervormde kerk
Tsjerkebuorren 27
Woonhuis (renternierswoning) met koetshuis
Wedzebuorren 23
Kop-hals-rompboerderij
Wedzebuorren 27
Kop-hals-rompboerderij
Tsjerkebuorren 24 Tsjerkebuorren 44 Wedzebuorren 25
Pastorie
Woonhuis
Kop-hals-rompboerderij
Twijzelerheide Adres
Bjirkewei 102
Specificatie
Klokkenstoel
42
Bijlage 2
MIP lijst 13 punten of meer
Augustinusga Abrahamsplein 9
Waar
Dwerspaed 2
Punten 16 13
Faertswâl 5 Geawei 1
Woonhuis Nog checken Woonhuis
14
Woonhuis met werkplaats
13
Woonhuis
14
Geawei 4
Specificatie
Notariskantoor
Geawei 24
16
It Oast 16
13
Variant Oldambtster boerderij
It West 4
14
Boerderij kop/romp
It West 40
13
Woonhuis
It Oast 14
18
It West 1
13
It West 7
14
Reaskuorre 13
16
Skoalikkers 1
14
Skoalikkers 72
13
Skoalikkers 35
Villa
Woonhuis Woonhuis Woonhuis
Woonhuis, werkplaats Waterschap 1881 Slooprijp. Wel mooi. Woonhuis
15
Woonhuis Woonhuis
Boelenslaan Bethlehemsreed 5
Waar
Bethlehemsreed 9
Punten 15 15
Bethlehemsreed 11
Specificatie
Ensemble arbeiderswoningen
Idem
15
Idem
Boelenswei 6
14
Boelenswei 74
14
Samenstel van woning met bedrijfsgebouwen
De Visscherwei 64
13
Arbeiderskeuterboerderij + bakhuis
Boelenswei 58
13
Boelenswei 86
15
Stelpboerderij
Schoolmeesterswoning
Kerk met kerkhof
Buitenpost Jeltingalaan 1
Jeltingalaan 3 Jeltingalaan 5
Jeltingalaan 9
Waar
Punten 13 13 13 13
Specificatie
Woonhuis Zonnewende Woonhuis Woonhuis Woonhuis
Jeltingalaan 31
14
Jeltingalaan 64
13
Woonhuis
Julianalaan 17
13
Woonhuis
Julianalaan 25
13
Jeltingalaan 61 Julianalaan 15
13 13
Woonhuis
Woonhuis
Woonhuis
Julianalaan 21
13
Woonhuis
Julianalaan 30-32
14
Dubbel woonhuis
Julianalaan 47
13
Woonhuis
Julianalaan 34
Julianalaan 49 Kerkstraat 8
Kuipersweg 3
14 13 15 13
Woonhuis Woonhuis Woonhuis
Woonhuis met winkel Woonhuis
43
Bijlage 2 (vervolg) Kuipersweg 4
15
Woonhuis
Kuipersweg 24
13
Woonhuis
Kuipersweg 23
Kuipersweg 29 Kuipersweg 52
Kuipersweg 54
13 13 13 13
Kuipersweg 70
14
Oost 4
14
Oost 8
15
Kuipersweg 74 Oost 7
17
14
Oude Dijk 4
14
Oude Dijk 6
14
Oude Dijk 7 (bij)
14
Oude Dijk 10
14
Oude Dijk 14
14
Parallelweg 8
13
Rijksweg 36 Oost 36
13
Oude Dijk 8
Parklaan 9-11 Rijksweg 38
Rijksweg 40
Rijksweg 44
Schoolstraat 1
Schoolstraat 3 Schoolstraat 5
14
13 13 13
Woonhuis Woonhuis Woonhuis Woonhuis
Amsterdamse school baarhuisje
Stelpboerderij
Koprompboerderij
Koprompboerderij (villa) met schuur
Woonhuis (onderdeel van serie arbeiderswoningen) Woonhuis (onderdeel van serie arbeiderswoningen)
Ophaalbrug
Woonhuis (onderdeel van serie arbeiderswoningen) Woonhuis (onderdeel van serie arbeiderswoningen) Woonhuis (onderdeel van serie arbeiderswoningen) Woonhuis
Dubbel woonhuis
Stelpboerderij met krimp Boerderij
Boerderij met krimp
13
Stelpboerderij met krimp
13
Woonhuis
13 13
Schoolstraat 18
14
Schoolstraat 23
13
Schoolstraat 20
Woonhuis
13
Woonhuis met koetshuis
Woonhuis Woonhuis Woonhuis Gevel iets
Woonhuis
Stationsstraat 2-2A
14
Winkel-/woonhuis
Trekweg 12
13
Stelpboerderij met krimp
Trekweg 8A
14
Gemaaltje
Voorstraat 7-9
14
Voorstraat 13
14
Notariswoning met koetshuis
14
Schoolmeesterswoning
Voorstraat 10 Voorstraat 15
Voorstraat 19
Voorstraat 20-22 Voorstraat 28
14 13 13 15
Voorstraat 30-32
16
Voorstraat 40
13
Voorstraat 38
Voorstraat 46 Voorstraat 64 West 10
West 16
West 23 West 30
16 15 13 13 13
14 13
Dubbel woonhuis Woonhuis
Gereformeerde kerk Woonhuis
Pastorie met catechisatiegebouw
Vml. Gemeentehuis nu muziekschool pizzeria Winkel-/woonhuis Winkel-/woonhuis
Woonhuis met kenmerkende aanbouw in Jugendstill Woonhuis Woonhuis
Stelp
Dwarskop-romp boerderij Woonhuis
44
Bijlage 2 (vervolg) West 34
14
West 44
Stelpboerderij
14
West 48
Stelpboerderij
13
Woonhuis
West 68
14
Dwarskop-romp
West 70
13
Koprompboerderij
West 88
13
West 78
13
Opgeknapt
Stolpboerderij met krimp Woonhuis
Drogeham De Buorren 10-10A
Waar
De Buorren 13
Punten 13 13
De Buorren 18
Specificatie
Woonhuis met bijgebouw
Woonhuis
13
De Buorren 37
Woonhuis
13
De Buorren 61
13
De Sânnen 15
13
Lytse Wei 2
13
Hamsterplein 1
Woonhuis Verbouwd. Oei. Woonhuis
15
Lytse Wei 26
15
Tillewei 3
13
Tillewei 5 en 7
14
Tillewei 17
13
Tillewei 8
Boerderij
Woonhuis
Woonhuis (mogelijk ontworpen door Bauke de Jong) Woonhuis en dubbele schuur
Boerderij kop-romp
15
Tillewei 30
Woonhuis
Boerderij kop-romp
13
Boerderij kop-romp
Gerkesklooster De poorthoek 1(bij)
Waar
Punten 15
Friese Streek 7
14
Hoogstraten 2
14
Hoogstraten 1
16
Wat
Begraafplaats incl. baarhuisje en monumentaal hekwerk
Gereformeerde kerk
Gereformeerde pastorie
Pastorie Hervormde kerk Zwaar vervallen
Hoogstraten 12
14
Kopromp boerderij met dwarshuis
Monnikeweg (brug)
15
Brug
Izermieden 10 (bij)
14
Sarabos 13
Gemaaltje
15
Stelpboerderij
Harkema Betonwei 30 Betonwei 50 Betonwei 52
Betonwei 54 De Wide Pet 1A Fiifhuzen 10
Waar
Punten 13
Specificatie
Arbeiderswoning
13
Arbeiderswoning (onderdeel van serie van 3)
13
Arbeiderswoning (onderdeel van serie van 3)
13
15 13
Arbeiderswoning (onderdeel van serie van 3) Is niet meer
Begraafplaats inclusief baarhuisje
Ensemble van meerdere arbeiderswoningen
45
Bijlage 2 (vervolg) Fiifhuzen 14
13
Ensemble van meerdere arbeiderswoningen
Fiifhuzen 22
13
Ensemble van meerdere arbeiderswoningen
Fiifhuzen 18
13
Fiifhuzen 26
13
Krúswei 8
13
Mûntsegroppe 16, 20, 22 en 24
14
Mûntsegroppe 14
14
Warmolstrjitte 63
15
Mûntsegroppe 18(nabij) Warmolstrjitte 61
Warmolstrjitte 113
Ensemble van meerdere arbeiderswoningen Ensemble van meerdere arbeiderswoningen
Boerderij
Arbeiderswoningen
13
Restant woeste grond binnen ontginningsgebied
18
Gereformeerde kerk
14
Hervormde zaalkerk
Kopromp boerderij Pastorie
Kootstertille Waar
Alde Dyk kruising Twizelerfeart Alde Hamsterwei 2
Punten 14 15
Specificatie
Ophaalbrug
Voormalige brugwachterswoning
Alde Hamsterwei 4
14
De Koaten 27
14
Woonhuis (Architect Radema?)
De Koaten 36
14
Woonhuis
De Koaten 16
13
De Koaten 30
13
De Koaten 38
13
De Koaten 43(bij)
Boerderij
Woonhuis Woonhuis Woonhuis
17
Transformatorgebouwen elektriciteitscentrale
De Koaten 50
14
Woonhuis
Rykswei 8
15
Stelpboerderij
13
Koprompboerderij
16
Pastorie
De Koaten 44
13
Rykswei 7A
Kop-hals-rompboerderij
14
Rykswei 9
Woonhuis
15
Rykswei 12
Rykswei 26
Stelpboerderij
13
Tillebuorren 43
Tillebuorren 43(bij)
Stelpboerderij
14
Tillewei 23
Begraafplaats
13
Stelpboerderij
Stroobos Hoendiep 14
Waar
Miedweg 7
Punten 13 13
Miedweg 9
Specificatie
Boerderij met dwarshuis Woonhuis
13
Miedweg 19
Woonhuis
14
Boerderij
Surhuisterveen Blauwhuisterweg 17
Waar
Blauwhuisterweg 23
Blauwhuisterweg 43 De Kolk 13
Punten 15 13
14
Specificatie
Boerderij/dwarshuis
Koprompboerderij met dwarshuis
Koprompboerderij met vrijstaande schuur
14
Woonhuis/houthandel behorende bij steenfabriek
Dr.v.Kammenstraat 20
14
Woonhuis
Gedempte Vaart 27
16
De Wijk 26
Dr.v.Kammenstraat 22 Gedempte Vaart 39
13 13 13
Koprompboerderij met schuur
Woonhuis
Pastorie doopsgezinde kerk Woonhuis
46
Bijlage 2 (vervolg) Gedempte Vaart 45
13
Boerderij/dwarshuis
Groningerstraat 22
13
Woonhuis
Gedempte Vaart 72
13
Groningerstraat 30
Woon-/winkelhuis
13
Groningerstraat 50
Woonhuis
13
Groningerstraat 90
Woonhuis
13
Slotstraat 7
Begraafplaats Vierhuisterweg
14 17
Woonhuis Woonhuis
Begraafplaats met toegangshek
Surhuizum Doarpsstrjitte 39
Waar
Doarpsstrjitte 52
Punten 13 13
Specificatie
Stelpboerderij met krimpen Woonhuis
Hurde Eker 2
14
It Noard 6
13
Kop-hals-rompboerderij
13
Komprompboerderij
It Langpaed 2A(bij)
13
It Súd 8
13
It Súd 23
Stelpboerderij
kerkhofbegrenzing
Smederij woonhuis
It Súd 39
14
Boerderij met dwarshuis
Miedwei 4
13
Koprompboerderij
13
Kerkje
Koartwâld 22
14
Miedwei 24
Woonhuis
13
Miedwei 46
Pûsterwei 10
14
Koprompboerderij Boerderij kop-romp
Twijzel De Wedze 3 (nabij)
Waar
Punten 13
De Wedze 3
14
Optwizel 20
14
Optwizel 24
13
De Wedze 36 Optwizel 22 Optwizel 35
13
Specificatie
Begraafplaats
Woonhuis/vml. Annex winkel
Koprompboerderij Woonhuis
14
Woonhuis (gebouwd Jacob Hollema)
17
Gereformeerde kerk (Architect A. Wiersema)
13
Woonhuis met werkplaats
Woonhuis
Optwizel 40
13
Optwizel 43
14
Woonhuis (Tekenaar Theades van Manen)
Optwizel 59
13
Woonhuis
Optwizel 41
Optwizel 45
13
Optwizel 62
14
Optwizel 64
14
Optwizel 68
13
Optwizel 86
14
Tsjerkebuorren 10
13
Optwizel 66
Optwizel 76
Optwizel 93
14
13 15
Woonhuis
Boerderij (Oldambtstertype) Nu met uitbouw
Woonhuis onderdeel ensemble Gereformeerde Kerk Gereformeerde Kerk
Woning (onderdeel ensemble Gereformeerde Kerk) Woonhuis
Woning met vml. Smidse
Koprompboerderij Woonhuis
Arbeiderswoning
47
Bijlage 2 (vervolg) Tsjerkebuorren 21
14
Woonhuis (gebouwd door Hillebrand Jacobus Dalstra) Iets gaande
Tsjerkebuorren 23
13
Tsjerkebuorren 26
14
Tsjerkebuorren 34
13
Kop-hals-rompboerderij met dwarshuis
13
Oldambster boerderij
13
Koprompboerderij
13
Woonhuis
Tsjerkebuorren 25
Woonhuis
13
Tsjerkebuorren 33
13
Tsjerkebuorren 40
13
Tsjerkebuorren 49 Tsjerkebuorren 60
13
Tsjerkebuorren 10 Wedzebuorren 3
Koprompboerderij Woonhuis
Koprompboerderij Koprompboerderij Stelpboerderij
13
Wedzebuorren 8
Wedzebuorren 18
14
Wedzebuorren 28
Woonhuis
Pand t.b.v. maatschappelijke doeleinden Geen winkel meer
13
Wedzebuorren 29
13
Wedzebuorren 44
15
Wedzebuorren 45
13
Woonhuis
Slecht onderhouden
Woon-/winkelpand
Slecht onderhouden
Vml. Zuivelfabriek de Eendracht Slecht onderhouden
Woonhuis (gebouwd door Riekele Hollema)
Twijzelerheide Bjirkewei 34(nabij)
Waar
Bjirkewei 73
Bjirkewei 84
Doarpsstrjitte 7
Doarpsstrjitte 17
Punten
Specificatie
14
Begraafplaats (baarhuisje + klokkenstoel)
13
Pastorie
13 13 13
Woonhuis-winkel Woonhuis Woonhuis Nu zonder hout
Smitswei 1
15
Nederlands Hervormde kruiskerk
Wyldpaed (Oast) 14 zoeken
14
Koprompboerderij
Wyldpaed (Oast) 10
Wyldpaed (West) 30
13
14
Stelpboerderij
Vernieuwd
Stelpboerderij
48
Bijlage 3
Te benaderen via: http://ruimtelijkeplannen.achtkarspelen.nl/NL.IMRO.0059.BPKtN369kstmolen-VG01/b_ NL.IMRO.0059.BPKtN369kstmolen-VG01_rb1.pdf 49
Bijlage 4
Kunst (in de openbare ruimte) Beelden Willem Bartel van der Kooi
Augustinusga, Legeloane
Wapen van Achtkarspelen
Augustinusga, Abrahamsplein
Speelplastiek
Boelenslaan, Domela Nieuwenhuisstrjitte
Het Speelpaard
Buitenpost, OBS De Mienskip, Groenkamp
De Zaaier
Buitenpost, VMBO Aeres, Prof. Wassenberghstraat
Hinne en wer werom
Buitenpost, Stationsplein
Het Overleg
Buitenpost, gemeentehuis, Stationsstraat
De Brims
Buitenpost, Kerkstraat
In Droegehamster (De Hamster Ko)
Drogeham, Tsjerkepaed
Droegeham 1
Drogeham, Tillewei
Droegeham 2
Drogeham, De Sânnen
De Tweeling
Gerkesklooster, Wigerathorp
De Mollenvanger
Harkema, Nijkamp
Foar de duvel net bang
Harkema, Skeanpaad
Ontwikkeling Kademuur en meerpaal
Kootstertille, Pinksterblomstrjitte Stroobos, Groningerstreek
De Balkenspringer
Surhuizum, bij de kerk aan de Doarpstrjitte
Jan Hepkes Wouda
Surhuisterveen, De Dellen
Geluidsboom
Surhuisterveen, De Kolk
Grenspaal (bij het begin van de Lauwers)
Surhuisterveen, De Ketting
Date
Twijzel, Optwizel
De Wilg
Twijzel, De Miedwei
Laarzenbankje
Twijzel, Bootsma’s Poel
De Hikke
Twijzelerheide, Bjirkewei
Oorlogsmonumenten en herdenkingsplaten Frijdom wie de heechste wet Verzet tegen onrecht draagt de beschaving
Augustinusga, Blauforlaet Buitenpost, Oude Havenstraat
Indië-monument
Drogeham, Bouwekleaster
Oorlogsmonument
Harkema, bij begraafplaats, Reitsmastrjitte
Herdenkingsplaat
Boelenslaan, voormalige kerk, Boelenswei
Herdenkingsplaat
Buitenpost, stationsgebouw, Stationsplein
Herdenkingsplaat
Surhuisterveen, toren, Torenplein
Wandkunst Lucas 2 : 46 & 47
Buitenpost, CBS De Lichtbron, Johan Frisostraat
Jacob’s droom
Drogeham, Jacob Tsjerke, De Sânnen
Wandsculptuur
Surhuisterveen, De Flambou, Groningerstraat
Zonder titel
Surhuisterveen, De Flambou, Groningerstraat
Genesis
Surhuizum, CBS J.L. Looijingaskoalle, Lustenburg
*Deze lijst is opgesteld door Stichting Achtkarspelen en kan nog aangepast worden.