Beleidsnota Aalten Circulair.pdf

De vragenlijst die is voorgelegd aan ons inwonerpanel en de uitkomsten zijn verwerkt in een rapport en in een samenvattende factsheet. In deze beleidsnota treft u bij verschillende onderwerpen specifieke resultaten aan op basis van de gegeven antwoorden door het inwonerpanel. Het rapport en de factsheet zijn als bijlage bij deze nota beschikbaar.

Met de stelling "Een circulaire economie is noodzakelijk om de klimaatverandering tegen te gaan" is 85% van de ondervraagde inwoners het helemaal eens. 10% is neutraal en 3% is het oneens met de stelling.

Nota Circulaire Economie Aalten

48

9. Uitvoeringsagenda Aalten Circulair Er gebeurt al veel goeds op het gebied van de circulaire economie in de gemeente Aalten. In­ woners en bedrijven zetten belangrijke stappen en worden zich steeds bewuster van het belang hiervan. Ook de gemeentelijke organisatie heeft aandacht voor het onderwerp en wil het goede voorbeeld geven. Maar er liggen zeker nog kansen die ­verzilverd kunnen worden. We leggen een focus op belangrijke thema's binnen onze gemeente zijnde: • Bouw en Openbare Ruimte • Voedsel en Biodiversiteit • Consumptiegoederen • Circulair inkopen • Bewustwording, educatie en communicatie We leggen hierbij waar mogelijk verbindingen met andere gemeenten, de regio, de provincie en andere partners.

Nota Circulaire Economie Aalten

49

9. Uitvoeringsagenda Aalten Circulair De resultaten van het participatietraject, de wijze waarop wij invulling willen geven aan het beleid en ambities van andere overheidslagen en ons eigen bestuur, de kansen en mogelijkheden die per thema gedefinieerd zijn en de wijze waarop we het belang van de circulaire economie willen uitdragen naar jong en oud, hebben geleid tot de onderstaande Uitvoeringsagenda. De agenda wordt uitgevoerd in de periode 2023-2026. Voor de uitvoering is jaarlijks € 13.300,-- beschikbaar. Daarnaast ontvangt de Cirkelregio Achterhoek jaarlijks een bijdrage van € 5.000. Wanneer activiteiten of pro­ jecten het beschikbare budget overstijgen worden deze voorgelegd aan college en/of de raad.

Algemeen Circulaire economie gaat om de wijze van produ­ ceren en consumeren, waarbij bestaande mate­ ria­len en producten zo lang mogelijk worden gedeeld, verhuurd, hergebruikt, hersteld, opge­ knapt en gerecycled. Het doel is om te kiezen voor de juiste grondstoffen en deze zo lang mogelijk te gebruiken, om zo klimaatverandering tegen te gaan. Om tot een circulaire economie in de gemeente Aalten te komen gaan we in de komen­de jaren de volgende stappen zetten en activi­teiten uit­voeren. We sluiten met ons gemeentelijk beleid aan bij: • Sustainable Development Goals (SDGs) of Duurzame Ontwikkelingsdoelen (VN) • Green Deal (Europa) • Nederland circulair in 2050 • Een toekomst zonder afval (Provincie Gelderland) • Smart Economy en Smart Living (Regio Achterhoek / 8erhoek Ambassadeurs) • Cirkelregio De Achterhoek (we zijn actief lid van de Cirkelregio)

Nota Circulaire Economie Aalten

50

We besteden aandacht aan de circulaire economie in: • Raadsprogramma 2022-2026 • Krachten Versterken. Visie op de toekomst van de gemeente Aalten in 2025 en verder. • Plan van Aanpak Duurzaamheid gemeente Aalten en de jaarlijkse update hiervan • Uitvoeringsprogramma College 2023-2026 Aanjaagrol gemeente De gemeente Aalten neemt een rol als aanjager. De gemeente stimuleert en faciliteert circulair ondernemer­ schap en circulaire initiatieven. We sluiten aan bij de lan­delijke transitie-agenda’s op weg naar een circulaire economie in 2050. We leggen een focus op belangrijke sectoren binnen onze gemeente zijnde: • Bouw en Openbare Ruimte • Voedsel en Biodiversiteit • Consumptiegoederen We leggen hierbij waar mogelijk verbindingen met andere gemeenten, de regio, de provincie en andere partners. Meten is weten In 2023 gaat Cirkelregio De Achterhoek aan de slag met de Milieubarometer. Alle partners van de Cirkelregio krijgen toegang tot een account om haar eigen prestaties in te vullen en bij te houden. Hierbij wordt ondersteuning geboden vanuit de Cirkelregio. Het abonnement wordt gefinancierd vanuit de jaarlijkse partnerbijdrage aan de Cirkelregio. De resultaten van alle ingevulde milieubarometers willen we toevoegen aan de ‘Achterhoek Monitor’.

De gemeente Aalten gaat gebruik maken van het instrument, zodat op deze manier een vinger aan de pols kunnen houden ten aanzien van de vorderingen op het gebied van de circulaire economie.

Bouw en Openbare ruimte Hergebruik in plaats van sloop en nieuwbouw We zetten in op herbestemming van bestaande gebouwen bij leegstand. Voordat over wordt gegaan tot sloop en nieuwbouw, wordt eerst onderzocht of hergebruik van (delen van) het gebouw mogelijk is. Dit is een belangrijke stap in het verkleinen van de afvalstroom en daarmee de milieubelasting. Conceptueel, circulair en biobased bouwen We gaan innovatie in de Achterhoek en in de gemeente Aalten stimuleren, zodat het bouwtempo omhoog gaat en we tegelijk bijdragen aan betaalbaarheid en klimaatdoelen. Conceptueel en biobased bouwen zien we als een belangrijke innovatie, net zoals circulair inkopen. Deze innovaties vragen een nieuwe manier van samenwerken en nieuwe meetinstrumenten. Onze inzet is erop gericht om materiaalgebruik te reduceren en te verduurzamen in ontwerp. Hiervoor zoeken we aansluiting bij bestaande regionale netwerken zoals Cirkelregio de Achterhoek en SamenbiobasedBouwen. Ook onderzoeken we de mogelijkheden tot verbinding met andere regio’s. We werken de volgende regionale afspraken lokaal uit: • We gaan het gesprek aan met bouwondernemers/ ontwikkelaars en woningcorporaties over de innovaties die nodig zijn voor de transitie naar biobased en circulair bouwen en de vernieuwde samenwerking die hiervoor nodig is in de regio.

• Voor de bestaande plannen gaan gemeenten en woningcorporaties mogelijkheden onderzoeken voor het verhogen van het gebruik van circulaire of biobased bouwmaterialen. Daarbij worden nadrukkelijk wensen van opdrachtgevers en mogelijkheden aan de kant van de bouwers naast elkaar gelegd waardoor we tot een maximaal resultaat kunnen komen. • In de nieuwe woningbouwplannen spannen partijen zich in om (vanaf 2025) zoveel mogelijk hergebruikt of biobased grondstoffen te gebruiken voor de woningen die worden gebouwd.

Nota Circulaire Economie Aalten

51

We sluiten aan bij de ambities uit het grondstoffen­ akkoord In het grondstoffenakkoord staan de volgende doelen voor de bouw opgenomen: 1. 2050 een volledig circulaire bouweconomie; 2. 50% van de einddoelstelling is in 2030 gerealiseerd.

Ervaringen SDG’s in aanbesteding verder uitbouwen De ervaringen die zijn opgedaan met aanbesteden op basis van de SDG’s in de Admiraal de Ruyterstraat / Dijkstraat in Aalten, de Beggelderdijk in Dinxperlo en het Centrumplan Dinxperlo, worden meegenomen bij komende herinrichtingen en nieuwe projecten in de openbare ruimte.

Gemeenten nemen natuurinclusiviteit en klimaat­ adaptiviteit mee in de ontwerpopgaven. De gemeente Aalten geeft lokaal invulling aan deze ambities.

Abonnement op Duspot Op basis van de ervaringen die worden opgedaan in de pilot met Duspot wordt besloten of het lidmaatschap wordt verlengd. Duspot is een matchingtool voor over­ heden en aannemers, waarbij vraag en aanbod van vrijkomende bouwmaterialen wordt gematcht.

Afspraken in grondexploitatie overeenkomsten De bovenstaande regionale afspraken vormen de leidraad voor afspraken, die worden opgenomen in overeenkomsten voor nieuwe woningbouwlocaties. Inzetten ervaringen Uuthuuskes We gebruiken de ervaringen die we hebben opgedaan met de Uuthuuskes bij toekomstige ontwikkelingen voor tijdelijke woningen en tiny houses. Materialen in beeld brengen In de gemeente Aalten worden de materialen van één of meerdere gebouwen via de Cirkelregio in kaart gebracht, met als doel om waardevolle materialen te kunnen herge­ bruiken, hetzij op locatie, hetzij binnen een ander project in de gemeente of de regio. Materialenpaspoort Bij nieuwe gebouwen wordt een zogeheten materialen­ paspoort opgesteld. Gebruik maken van en informeren over Stadsmijn Achterhoek • Wanneer er bij projecten, waarbij de gemeente betrokken is, materialen vrijkomen, die interessant zijn voor de Stadsmijn Achterhoek, wordt de Stadsmijn hierover geïnformeerd. Voor zaken die de gemeente ontwikkeld, b.v. frames voor nieuwe informatiedragers, wordt ook bekeken of de Stadsmijn mogelijk over de juiste materialen beschikt. • Informatie over de Stadsmijn wordt actief gedeeld, om ook andere partijen te informeren over de mogelijkheid om bouwmaterialen via hen een tweede leven te geven. Of om juist bouwmaterialen af te nemen via de Stadsmijn.

Voedsel & Biodiversiteit Lokale invulling aan Achterhoek innovatieregio De Achterhoek is door LNV aangemerkt als innovatie­regio voor kringlooplandbouw en als experimenteerregio. We sluiten lokaal aan bij de vier Achterhoekse projecten: • Kunstmestvrije Achterhoek • Vruchtbare Kringloop Achterhoek • Proefboerderij De Marke • Kenniswerkplaats Achterhoek Actief informeren We informeren actief over regelingen n subsidies van andere overheden op het gebied van voedsel en bio­ diversiteit, waaronder de voucherregeling van de provincie Gelderland voor het opstellen van een bedrijfsplan voor duurzame / natuurinclusieve en/of kringlooplandbouw en de regeling Agrarisch Natuur- en Landschapsbeheer (ANLb).

Nota Circulaire Economie Aalten

52

Stimuleren en ondersteunen vernieuwende activiteiten De gemeente neemt een stimulerende rol in vernieuwende activiteiten en ondersteunt ondernemers om circulaire keuzes te maken. We ondersteunen lokale en regionale samenwerkingsverbanden, die korte voedselketens realiseren en uitdragen. Gemeente draagt lokale initiatieven om trots op te zijn actief uit We bieden innovatieve circulaire ondernemers een podium om hun werkzaamheden te delen en zo anderen te stimu­ leren tot een meer circulair productieproces Meedenken in ruimtelijke procedures We denken mee in ruimtelijke procedures om circulaire initiatieven op het gebied van voedsel en biodiversiteit mogelijk te maken.

Consumptiegoederen Veranderen consumptiegedrag inwoners We dragen actief het belang uit van: • Consumptievermindering; • Lokaal en bewust consumeren; • Gezamenlijk gebruik van producten; delen is het nieuwe hebben; • Producten laten repareren; • Tweedehands aankopen; • Ook kleine beetjes helpen. Ondersteunen initiatieven met een bijdrage • We subsidiëren wasbare luiers • Deelprojecten, waaronder de deelauto in Bredevoort Toekomstbestendige bedrijventerreinen. We werken aan het toekomstbestendig maken van onze bedrijventerreinen. Verder ondersteunen we projecten waarbij vanuit de Cirkelregio reststromen in bedrijven in kaart worden gebracht en hoe deze verminderd en beter ingezet kunnen worden. Ondersteuning bedrijven circulaire productie • We brengen de kansen naar voren voor circulaire productie(processen). • We communiceren actief waar ondernemers terecht kunnen, zoals CIRCO en het Versnellingshuis, wanneer zij hun productieproces meer circulair willen maken. Verbod op ongeadresseerd reclamedrukwerk Met ingang van 2023 is het verboden om in de gemeente Aalten ongeadresseerd reclamedrukwerk te verspreiden.

Verhuren van moestuinen We bieden inwoners de gelegenheid om hun eigen voedsel te verbouwen door moestuinen te verhuren. Voedselbossen en agroforestry In het biodiversiteitsplan van de gemeente Aalten gaan we nader in op de mogelijkheden voor voedselbossen en agroforestry. Tegengaan voedselverspilling In de communicatie besteden we ruim aandacht aan het tegengaan van voedselverspilling. We promoten de voucherregeling van Samen Tegen Voedselverspilling, apps als To good te go en besteden aandacht aan het onderwerp via het educatieprogramma. Voedselresten composteren De voedselresten die overblijven worden zoveel mogelijk gecomposteerd.

Nota Circulaire Economie Aalten

53

Circulair inkopen • We nemen actief deel in het project Circulaire Inkoop van de Regio Achterhoek. • We delen de ervaringen die zijn opgedaan met circulaire inkoop bij de Achterhoekse gemeenten. • Op basis van de Inkoopkalender kiezen we een product dat we circulair uitvragen, om zo ervaring op te doen met circulaire inkoop. • We benadrukken het belang van circulair inkopen binnen de gemeente Aalten en stimuleren collega’s om dit mee te nemen in de uitvraag. • We hanteren SROI (Social Return on Investment) wanneer dit nodig is, maar ook wanneer dit passend en mogelijk is bij kleinere uitvragen. • We besteden aandacht aan Product as a Service (PaaS), waarbij het draait om het leveren van een service en waarbij het product op enig moment teruggaat naar de fabrikant.

Bewustwording, educatie en communicatie Handelingsperspectieven bieden De gemeente vergroot de bewustwording van haar inwoners en biedt handelingsperspectieven om meer circulair te leven. SDG’s als uitgangspunt We gebruiken de Sustainable Development Goals als hulpmiddel om tot een circulaire levenswijze en economie te komen. We organiseren activiteiten om de SDG’s actief uit te dragen, zoals een congres en themadagen, waarbij verschillende doelgroepen worden betrokken. Het goede voorbeeld geven De gemeente Aalten geeft het goede voorbeeld vanuit het beleid circulaire economie en draagt dit actief uit. Er worden bijeenkomsten georganiseerd voor de mede­ werkers om gebruik te maken van de ideeën die er leven en om in de breedte tot een meer circulaire organisatie te groeien. Voorlichting door organisaties De voorlichting, die door andere organisaties wordt ver­ zorgd rond het thema circulariteit, wordt door de gemeen­ te actief gedeeld en waar nodig ondersteund. Circulariteit in het basisonderwijs Staringeducatie biedt op verzoek van de gemeente lessen aan in het basisonderwijs, waarin op praktische wijze aandacht wordt besteed aan circulariteit.

Nota Circulaire Economie Aalten

54

Duurzaamheidsoverleg Zes wekelijks vindt er een intern duurzaamheidsoverleg plaats, waarbinnen de circulaire economie een belangrijk gesprekspunt is. Ondernemersnieuws In Bedrijf In de nieuwsbrief aan ondernemers wordt aandacht besteed aan de circulaire economie en mooie voorbeelden op dit gebied. Bedrijfsbezoeken college van B & W Het college brengt op regelmatige basis bezoeken aan bedrijven in de gemeente Aalten. Bij deze bezoeken is circulair ondernemen een van de gespreksthema’s. Verder kiest het college ervoor om nadrukkelijk ook innovatieve circulaire bedrijven te bezoeken, die een voorbeeld vormen voor andere bedrijven in de gemeente.

Duurzaamheidsprijs / Circulaire ondernemersprijs Tweejaarlijks wordt de Duurzaamheidsprijs uitgereikt. In het andere jaar stellen we prijs voor de meest circulaire ondernemer in de gemeente Aalten in. Deze wordt uitge­ reikt tijdens de week van de Circulaire Economie. Relatiegeschenken en attenties We maken een bewuste keuze bij het verstrekken van zo duurzaam mogelijke relatiegeschenken en attenties. Gemeentelijke website De beleidsnota Aalten Circulair wordt in een toegankelijke versie op de gemeentelijke website geplaatst. Op de web­ site worden actualiteiten op het gebied van de circulaire economie met inwoners gedeeld.

Duurzaamheidspagina’s In de Duurzaamheidspagina’s in de Aalten Actueel wordt regelmatig aandacht besteed aan onderwerpen vanuit de circulaire economie. Duurzaamheidsdag Tweejaarlijks organiseren we een dag die in het teken staat van Duurzaamheid, waaronder de circulaire economie.

Bedankt

voor uw bijdrage aan de Circulaire Economie in de gemeente Aalten!

Nota Circulaire Economie Aalten

55