9. Raadsmededeling 158-2024 Resultaten bewonersonderzoek Toerisme
Tekst van het document
Raadsmededeling openbaar Nummer Datum B&W datum Beh. Ambtenaar Portefeuillehouder Onderwerp
: : : : : :
158-2024 16 oktober 2024 15 oktober 2024 M. van Dam mr. A.B. Stapelkamp Resultaten bewonersonderzoek Toerisme
Inleiding: De vrijetijdseconomie in de gemeente Aalten genereert werkgelegenheid en veel voorzieningen voor inwoners bestaan mede dankzij recreatie en toerisme. Zoals in de hele Achterhoek, groeit ook het aantal toeristische overnachtingen in onze gemeente. Inwoners zijn erg belangrijk in het creëren en behouden van draagvlak voor toeristische ontwikkelingen. Daarom is het zaak dat er balans is tussen recreatie & toerisme en de leefomgeving & leefbaarheid voor inwoners. Een goed en recent beeld van het perspectief van inwoners op toeristische ontwikkeling ontbrak. Hierom heeft de Gemeente Aalten samen met Achterhoek Toerisme aan Bureau voor Ruimte & Vrije Tijd gevraagd om een inwonersonderzoek uit te voeren. Dit onderzoek is ook voor de andere gemeenten uitgevoerd die deelnemen aan de Vrijetijdsagenda van de Achterhoek. Inhoud mededeling: Op basis van voorlopige cijfers vanuit de aangiften toeristenbelasting blijkt dat in 2023 is het aantal toeristische overnachtingen van personen van 12 jaar en ouder gegroeid met bijna 8% ten opzichte van 2022. Voor kinderen tot 12 jaar was de groei zelfs bijna 14%. De grootste groei (+23% voor volwassen en +50% voor kinderen), werd op minicampings gerealiseerd. Het totaal aantal overnachtingen, op basis van deze gegevens, kwam in 2023 uit op bijna 130.000. Naast de toeristenbelasting wordt ook forensenbelasting geheven.
Onder de naam 'forensenbelasting' wordt een directe belasting geheven van de natuurlijke personen die, zonder in de gemeente hoofdverblijf te hebben, er op meer dan 90 dagen van het belastingjaar voor zich of hun gezin een gemeubileerde woning beschikbaar houden. Hieronder vallen bijvoorbeeld stacaravans op jaarplaatsen van reguliere recreatiebedrijven en vakantiewoningen. In 2023 zijn er 433 beschikkingen forensenheffing opgelegd. Deze moeten ook onder toeristische overnachtingen geschaard worden. Uitgaan van een gemiddelde van 2,5 personen per stand plaats met gemiddeld 70 overnachtingen per jaar, zou het totaal aantal overnachtingen op basis van de forensenheffing 2023 uitkomen op ruim 75.000 overnachtingen per jaar1. Daarmee zou het totaal aantal overnachtingen op ruim 200.000 uitkomen in 2023. In het rapport “Monitor toerisme achterhoek 2022, economische betekenis toerisme en recreatie regio Achterhoek”, werd de volgende trend over Aalten beschreven: De gemeente Aalten was de gemeente met de kleinste krimp in 2020, maar stijgt nu sterk. Met name de toegenomen vraag naar campings, hotels en de evenementen die weer terugkeerden brachten Aalten groei van de bestedingen. In het rapport werden de bestedingen in de gemeente Aalten gesteld op 12,6 miljoen (2022), wat een groei betekende van 64% ten opzichte van 2020.
In 2022 was het aandeel banen in recreatie en toerisme 5,6% van het totaal aantal banen in de Gemeente Aalten.
Pagina 1 van 2
Tabel: overzicht ontwikkeling overnachtingen en opbrengsten heffing 2015-20232 Aantal overnachtingen toeristenbelasting Mutatie (2015=100) Aantal overnachtingen forensenbelasting Mutatie (2015=100) Totaal aantal overnachtingen Mutatie (2015=100)
2015
2016
2017
2018
2019
2020
2021
2022
2023
65128
59987
64328
69249
72253
78407
106077
118831
129333
100
92
99
106
111
120
163
182
199
90300
89600
88550
86975
89250
93100
94675
92050
75775
100
99
98
96
99
103
105
102
84
155428
149587
152878
156224
161503
171507
200752
210881
205108
100
96
98
101
104
110
129
136
132
2021
2022
2023
2015
2016
Opbrengst toeristenbelasting €
57.866,05 €
59.279,37
Mutatie (2015=100)
100
102
81.712,00 € 100
85.569,50 € 105
2017
2018
2019
2020
69.620,36 €
74.680,02 €
89.760,02 € 113.077,75 € 116.977,70 € 149.977,25
115
120
129
155
81.626,00 € 100
83.194,00 € 102
87.272,00 € 109.030,00 € 107.165,00 € 100.037,00 € 107 133 131 122
€ 66.501,35 €
195
202
259
Opbrengst Forensenheffing Mutatie (2015=100)
€
Totale opbrengsten
€ 139.578,05 € 144.848,87 € 148.127,35 € 152.814,36 € 161.952,02 € 198.790,02 € 220.242,75 € 217.014,70 € 248.410,25
Mutatie (2015=100)
100
104
106
109
116
142
158
155
98.433,00 120
178
De Vrijetijdseconomie in de gemeente Aalten ontwikkelt zich dus tot en belangrijke economische factor in onze gemeente. Met deze groeicijfers is het van belang dat inzichtelijk is hoe inwoners tegen toerisme en recreatie aankijken in relatie tot de leefbaarheid. Het gaat hierbij enerzijds om de positieve effecten, maar anderzijds ook om (mogelijke) negatieve impact van toerisme en recreatie op de leefbaarheid. De resultaten van dit onderzoek kunt u lezen in de bijgaande factsheet en het verslag van het onderzoek zelf. Uit het onderzoek blijkt dat het draagvlak onder inwoners in onze gemeente groot is. Men ziet de voordelen voor de lokale economie en de leefbaarheid van de gemeente. De meeste respondenten ervaren geen negatieve effecten van recreatie en toerisme. Een klein deel benoemt schade aan de natuur en verkeersproblemen als mogelijke negatieve impact. Het overgrote deel van de respondenten geeft aan dat er ruimte is voor groei. De volgende stukken zijn voor u bijgevoegd: Bij deze Raadsmededeling zijn bijgevoegd de factsheet inwonersonderzoek Aalten, rapportage inwonersonderzoek Aalten en het persbericht van Achterhoek Toerisme. 1 2
Schatting gebaseerd op de onderbouwde forfaits van de Gemeente Winterswijk Tabel is gebaseerd op de aangiften toeristenbelasting in de genoemde jaren.
Pagina 2 van 2
Recreatie en toerisme In maart 2024 konden inwoners uit gemeente Aalten meedoen aan het inwonersonderzoek over recreatie en toerisme binnen de gemeente. De vragenlijst is door 707 mensen compleet ingevuld. Hieronder ziet u een samenvatting van de resultaten en leest u wat we daarmee willen doen.
Achtergrondkenmerken respondenten Herkomst Kern Aalten: 49% Kern Dinxperlo: 27% Kern Bredevoort: 5%
Mate waarin inkomen gerelateerd is aan recreatie en toerisme - % respondenten (helemaal) eens Mijn inkomen verdien ik (deels)
Kleine kernen of buitengebied: 19%
door recreatie en toerisme
4%
Gebruik voorzieningen Top 5 voorzieningen die door respondenten uit gemeente Aalten het meest worden gebruikt, waar toeristen ook gebruik van maken Horeca: 86% Wandel- en fietsroutes: 77% Winkelaanbod: 75% Natuurgebieden: 75% Evenementen: 50% 76% van de respondenten vindt dat het huidige toeristische aanbod in gemeente Aalten niets mist. De 24% van de respondenten die wel aanbod mist, geeft aan dat ze graag hotels op diverse plekken willen zien, horeca, binnen-/buitenzwembad, evenementen en dagactiviteiten, zoals een klimbos of foodtruckfestival.
Aantal (dag)toeristen
Wat vindt u van het aantal (dag)toeristen dat naar gemeente Aalten komt?
(Veel) te veel: 2%
Niet te weinig / niet te veel: 50%
(Veel) te weinig: 29%
Weet ik niet: 19%
Trots en verbinding Effecten van recreatie en toerisme op het gevoel van trots en verbinding van de respondenten uit gemeente Aalten. De komst van toeristen... Zorgt voor meer levendigheid, reuring en/of gezelligheid
(Helemaal) eens: 82%
Neutraal: 12%
(Helemaal) oneens: 5%
Weet ik niet/geen mening: 1%
Maakt mij trots een inwoner te zijn van gemeente Aalten
(Helemaal) eens: 56%
Neutraal: 33%
(Helemaal) oneens: 7%
Weet ik niet/geen mening: 4%
Zorgt ervoor dat ik mij meer verbonden voel met de andere inwoners van gemeente Aalten
(Helemaal) eens: 20%
Neutraal: 49%
(Helemaal) oneens: 26%
Weet ik niet/geen mening: 5%
Positieve en negatieve impact Positieve en negatieve ervaringen door recreatie en toerisme in gemeente Aalten Positieve impacten die de respondenten ervaren Negatieve impacten die de respondenten ervaren door recreatie en toerisme in gemeente Aalten door recreatie en toerisme in gemeente Aalten • 78% van de respondenten is het (helemaal) eens dat de lokale economie wordt geholpen/gesteund door recreatie en toerisme.
• De meeste respondenten zien geen negatieve effecten ontstaan in gemeente Aalten door recreatie en toerisme.
• Ook geeft meer dan de helft van de respondenten aan het (helemaal) eens te zijn dat recreatie en toerisme bijdragen aan de recreatieopties voor inwoners (60%).
• Schade in de natuur en problemen met het verkeer zijn de negatieve effecten die het meest worden ervaren (resp. 27% en 25% van de respondenten is het (helemaal) eens). Echter is bij beide stellingen het aantal respondenten dat het (helemaal) oneens is met de uitspraak groter (resp. 39% en 52%).
• 55% is het (helemaal) eens dat door de sector de culturele identiteit wordt geholpen en/of historische gebouwen bewaard. • Ongeveer de helft van de respondenten (49%) is het (helemaal) eens dat recreatie en toerisme ervoor zorgen dat het prettiger wonen is in gemeente Aalten.
• 16% van de respondenten geeft aan het (helemaal) eens te zijn dat de openbare ruimte minder aantrekkelijk wordt door recreatie en toerisme, terwijl 51% het hier (helemaal) mee oneens is. • De andere mogelijk negatieve effecten worden door het overgrote deel van de respondenten (minimaal 69%) als (helemaal) oneens ervaren.
Balans en toekomst Hoe kijken respondenten aan tegen uitspraken over de balans tussen recreatie en toerisme, en welke onderwerpen vinden zij belangrijk als het gaat om recreatie en toerisme? Ik vind dat recreatie en toerisme aangemoedigd mogen worden in gemeente Aalten
(Helemaal) eens: 74%
Neutraal: 20%
(Helemaal) oneens: 6%
De voordelen van recreatie en toerisme in de gemeente Aalten wegen op tegen de nadelen
(Helemaal) eens: 70%
Neutraal: 24%
(Helemaal) oneens: 6%
Ik vind dat toerisme en recreatie verder mag ontwikkelen, omdat dat goed is voor de economie en voorzieningen, ook als dat overlast geeft voor (sommige) inwoners
(Helemaal) eens: 63%
Neutraal: 19%
(Helemaal) oneens: 18%
Top 5 onderwerpen die voor de respondenten uit gemeente Aalten het belangrijkste zijn voor recreatie en toerisme De natuur en het landschap beschermen en behouden: 69% Toerisme ontwikkelen op een schaal die past bij onze gemeente: 66% Het vergroten van de levendigheid, reuring en gezelligheid in de gemeente: 43% De culturele identiteit en historische gebouwen beschermen en behouden: 36% Het ondersteunen van lokale toeristische plannen: 28%
Wat gebeurt er met de resultaten? Samen met de andere Achterhoekse gemeenten en Achterhoek Toerisme werken we aan een duurzame groei van het toerisme in onze regio. Er is in onze regio nog steeds voldoende ruimte voor groei. Wel vinden we het belangrijk om deze groei zo tot stand te (kunnen) brengen dat ook onze inwoners de voordelen van het toerisme blijven inzien. Dit onderzoek laat zien dat inwoners over het algemeen tevreden zijn over het toerisme in onze gemeente. De voordelen wegen over het algemeen op tegen de nadelen en recreatie en toerisme mag verder aangemoedigd worden. Wel zien we dat inwoners het belangrijk vinden om bij verdere ontwikkeling van toerisme en recreatie voldoende aandacht te hebben voor het behouden en beschermen van de natuur en dat het toerisme ontwikkeld wordt op een schaal die past bij de gemeente. De resultaten van dit onderzoek zullen we dan ook meenemen in ons toeristisch beleid.
Colofon ©Bureau voor Ruimte & Vrije Tijd, juli 2024 Opdrachtgever
Achterhoek Toerisme Contactpersoon: Heleen Faber
Auteurs
S. (Sanne) Meekes, MSc M. (Marie) van de Meeberg, MSc R. (Rozemarijn) Pool, MSc T. (Tinco) Lycklama, drs. Bureau voor Ruimte & Vrije Tijd Oude Kraan 72 – Unit 320 6811 LL Arnhem Mail: meekes@ruimteenvrijetijd.nl www.ruimteenvrijetijd.nl
Beeldmateriaal
Achterhoek Toerisme
1 1.1 1.2 1.3
Inleiding ........................................................................................................................................... 5 Aanleiding.................................................................................................................................. 5 Onderzoeksverantwoording ................................................................................................. 5 Leeswijzer .................................................................................................................................. 6
2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 2.6 2.7
Resultaten ....................................................................................................................................... 8 Achtergrondkenmerken respondenten .............................................................................. 8 Gebruik voorzieningen ......................................................................................................... 10 Aantal (dag)toeristen ............................................................................................................ 11 Trots en verbinding ............................................................................................................... 13 Positieve impacts................................................................................................................... 15 Negatieve impacts ................................................................................................................. 17 Balans en toekomst .............................................................................................................. 21
3.1
Conclusie ....................................................................................................................................... 26 Conclusie ................................................................................................................................. 26
2
3 I
Bijlage 1: Het Achterhoekse gemiddelde ............................................................................... 29 I.I Achtergrondkenmerken respondenten ............................................................................ 29 I.II Gebruik voorzieningen ......................................................................................................... 30 I.III Aantal (dag)toeristen ............................................................................................................ 31 I.IV Trots en verbinding ............................................................................................................... 32 I.V Positieve impacts................................................................................................................... 32 I.VI Negatieve impacts ................................................................................................................. 33 I.VII Balans ...................................................................................................................................... 34
II
Bijlage 2: Vergelijking tussen gemeenten/plaatsen ............................................................ 36 II.I Gemeente Oost Gelre....................................................................................................... 36 II.II Gemeente Winterswijk..................................................................................................... 36 II.III Gemeente Montferland ................................................................................................... 36 II.IV Doesburg ............................................................................................................................ 37 II.V Zutphen .............................................................................................................................. 37 II.VI Grensgemeenten .............................................................................................................. 37
recentelijk al een inwonersonderzoek is uitgevoerd (bijvoorbeeld in Oost Gelre en Winterswijk), of omdat er een vergelijkbaar onderzoek (gelijktijdig) liep (bijvoorbeeld de Hanzesteden Doesburg en Zutphen). Deze onderzoeken maken inzichtelijk hoe inwoners tegen toerisme aankijken in relatie tot de leefbaarheid. Het gaat hierbij enerzijds om de positieve effecten, maar anderzijds ook om (mogelijke) negatieve impact van toerisme op de leefbaarheid.
De regio Achterhoek staat flink in de belangstelling bij toeristen. Dit biedt de regio veel kansen. De vrijetijdseconomie genereert namelijk werkgelegenheid en veel voorzieningen voor inwoners bestaan mede dankzij recreatie en toerisme. De verwachte groei van toerisme stelt de regio ook voor de nodige uitdagingen rondom balans met de leefomgeving en leefbaarheid voor inwoners. Dit vraagt om (regie op) een goede balans in de vorm van bestemmingsmanagement. Achterhoek Toerisme vindt het belangrijk om als regisseur van het toerisme invulling te geven aan dit bestemmingsmanagement. Het is de ambitie om beter zicht te krijgen op de relatie tussen toerisme en de leefbaarheid voor inwoners. Een goed beeld van het perspectief van inwoners op toeristische ontwikkeling ontbreekt. En inwoners zijn erg belangrijk in het draagvlak voor toeristische ontwikkeling. Hierom heeft Achterhoek Toerisme aan Bureau voor Ruimte & Vrije Tijd gevraagd om inwonersonderzoeken uit te voeren in zes Achterhoekse gemeenten: Aalten, Berkelland, Bronckhorst, Doetinchem, Lochem en Oude IJsselstreek. Andere Achterhoekse gemeenten deden niet mee aan dit onderzoek omdat hier
Het onderzoek is in maart 2024 uitgevoerd onder inwoners van de gemeente Aalten van 18 jaar en ouder. Via het inwonerspanel van Moventem of via een open link kon elke inwoner deelnemen. Uiteindelijk hebben 707 respondenten de vragenlijst ingevuld. Daarmee kunnen we betrouwbare uitspraken doen. Inwonerspanels beogen niet volledig representatief te zijn (de inschrijving en deelname aan de onderzoeken zijn op basis van vrijwilligheid). Bij het interpreteren van de resultaten dient hiermee rekening te worden gehouden. Wel hebben we een weging toegepast op de herkomst van respondenten binnen de gemeente. Daarmee zijn de resultaten representatief op dit kenmerk voor de gehele gemeente. Voor overige kenmerken, zie pagina 8. Bij een aantal vragen worden de resultaten verder uitgesplitst naar de herkomst binnen de gemeente of de leeftijdscategorie van de respondent. Hiermee bekijken we in hoeverre de perceptie verschilt per kern of leeftijdscategorie. Dit doen we voor een aantal toonaangevende stellingen en/of stellingen waarbij we opvallende verschillen in perceptie per kern zien. NB: de kernen Aalten, Dinxperlo en buitengebieden/kleine kernen tellen voldoende respondenten (>100) om vragen uit te splitsen naar kern. Voor de kern Bredevoort geldt dat de resultaten van de uitsplitsingen indicatief zijn of niet worden getoond vanwege een te lage response.
De leeftijdscategorieën 45 – 54 jaar, 55 – 64 jaar en 65 – 74 jaar hebben ook voldoende respondenten (>100) om vragen uit te splitsen
naar leeftijdscategorieën. Voor de leeftijdscategorieën jonger dan 44 jaar en ouder dan 75 jaar geldt dat de resultaten van de uitsplitsingen indicatief zijn of niet worden getoond vanwege een te lage response. In deze rapportage worden de resultaten van gemeente Aalten vergeleken met het Achterhoekse gemiddelde. Dit gemiddelde is berekend door de resultaten van de zes overige deelnemende gemeenten op te tellen. Vervolgens zijn de resultaten gewogen naar het aantal inwoners per gemeente. Hierdoor ontstaat een gemiddeld beeld hoe de respondenten denken over recreatie en toerisme in hun gemeente, dus niet de regio Achterhoek als geheel.
Het rapport bestaat uit de volgende onderdelen: ▪ In hoofdstuk 2 beschrijven we de resultaten van het onderzoek. In dit hoofdstuk zijn alle gestelde vragen getoond, met bijbehorende figuur en toelichting. Hier worden ook de resultaten van gemeente Aalten vergeleken met de gemiddelde resultaten van de Achterhoekse gemeenten. Deze vergelijkingen worden weergeven in de groene kaders. ▪ In hoofdstuk 3 komen de belangrijkste conclusies aan bod. ▪ In bijlage 1 worden alle gemiddelde resultaten van de Achterhoekse gemeenten getoond. ▪ In bijlage 2 wordt een vergelijking gemaakt van de zes Achterhoekse gemeenten met andere gemeenten in de Achterhoek. Ook wordt in deze bijlage de resultaten van de grensgemeenten vergeleken met nietgrensgemeenten. Toelichting weergave resultaten Tot slot een toelichting over de weergave van de resultaten: ▪ In de vraagstelling van de figuren worden de termen N en R genoemd. Deze staan voor: o N = het aantal respondenten dat de desbetreffende vraag beantwoord heeft (gewogen);
R = het aantal gegeven antwoorden op de betreffende vraag. Deze geven we enkel weer indien het geven van meerdere antwoorden mogelijk was. In dat geval is de R altijd hoger dan de N. De percentages in de figuren zijn afgerond op hele procenten. Percentages tot en met 3% worden voor de overzichtelijkheid niet getoond in de staafdiagrammen. o
▪
Figuur 2.1 Verdeling van de leeftijdscategorieën van de respondenten (N 707) en de verdeling van de leeftijdscategorieën van de inwoners van gemeente Aalten2,3
▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪
Inwonersonderzoek
5% 10%
CBS
22%
<35 jaar
35 - 44 jaar
16% 13%
25% 16%
45 - 54 jaar
32% 20%
16%
55 - 64 jaar
65 - 74 jaar
12% 14%
> 75 jaar
NB: de leeftijdscategorieën 45 – 54 jaar, 55 – 64 jaar en 65 – 74 jaar hebben voldoende respondenten (>100) om vragen uit te splitsen naar leeftijdscategorieën. De leeftijdscategorieën jonger dan 44 jaar en ouder dan 75 jaar geldt dat de resultaten van de uitsplitsingen indicatief zijn of niet worden getoond vanwege een te lage response.
Geslacht respondenten Figuur 2.2 op de volgende pagina toont de verdeling van de respondenten naar geslacht. Deze komt overeen met de verdeling in gemeente Aalten. Net iets meer mannen hebben de vragenlijst ingevuld dan vrouwen.
We geven in deze paragraaf vier kenmerken van de respondenten weer: leeftijd, geslacht, herkomst en mate waarin het inkomen is gerelateerd aan recreatie en toerisme. Leeftijd respondenten Wat valt op? ▪ Meer dan de helft van de respondenten uit gemeente Aalten is 55 jaar of ouder. De meeste respondenten zijn tussen de 65 en 74 jaar oud. ▪ In gemeente Aalten is 40% van de inwoners 55 jaar of ouder. ▪ Vooral de inwoners jonger dan 35 jaar worden beperkt vertegenwoordigd in de resultaten, met slechts 5%. ▪ Bij het interpreteren van de resultaten dient hiermee rekening te worden gehouden1.
Het is helaas niet mogelijk om de resultaten op leeftijd te wegen in combinatie met de weging op woonplaats omdat hierdoor de resultaten te scheef getrokken worden. 2 CBS (2024). Inwoners per gemeente. https://www.cbs.nl/nl-nl/visualisaties/dashboardbevolking/regionaal/inwoners 1
Voor het onderzoek zijn alleen mensen van 18 jaar of ouder gevraagd om de enquête in te vullen. De leeftijdscategorie “<35” is daarom alle respondenten en inwoners van 18 tot en met 34 jaar. 3
Figuur 2.2 Wat is uw geslacht? (N=707)
Figuur 2.3 In welke kern woont u? (N=545)
0% 19%
Man
47% 53%
Kern Aalten
5% 49%
Vrouw
Kern Dinxperlo Kern Bredevoort
Anders
Kleine kernen of buitengebied
27%
Herkomst respondenten De respondenten zijn gevraagd in welke kern zij wonen (figuur 2.3) en of ze in het buitengebied wonen van de gemeente Aalten (figuur 2.4). Wat valt op? ▪ Het grootste deel van de respondenten woont in de kern van Aalten. ▪ 19% van alle respondenten woont in één van de kleinere keren of het buitengebied van gemeente Aalten. Van deze groep geeft 84% aan binnen de bebouwde kom te wonen. ▪ De resultaten zijn gewogen naar herkomst binnen de gemeente en komen hierdoor overeen met de normale verdeling in gemeente Aalten.
NB: de kernen Aalten, Dinxperlo en buitengebieden/kleine kernen tellen voldoende respondenten (>100) om vragen uit te splitsen naar kern. Voor de kern Bredevoort geldt dat de resultaten van de uitsplitsingen indicatief zijn of niet worden getoond vanwege een te lage response.
Figuur 2.4 Woont u in het buitengebied of de bebouwde kom? (N=223) 1% 15%
Dorp/stad (bebouwde kom) Buitengebied
Anders, namelijk ...
84%
Inkomsten respondenten gelinkt aan recreatie en toerisme Figuur 2.5 toont de financiële relatie die respondenten mogelijk hebben met recreatie en toerisme in hun gemeente. Wat valt op? ▪ De meeste respondenten verdienen geen (gedeeltelijke) inkomsten door recreatie en toerisme in gemeente Aalten (87% geeft aan (helemaal) oneens te zijn). ▪ In lijn met het bovenstaande zal het overgrote deel van de respondenten ook niet meer verdienen als recreatie en toerisme verder zou groeien. ▪ In de toelichtingen geven veel respondenten aan met pensioen te zijn of niet in de recreatie en toerisme sector te werken. Figuur 2.5 In hoeverre bent u het eens of oneens met de volgende uitspraken? (N=707) Mijn inkomen verdien ik (deels) door recreatie en toerisme in gemeente Aalten. Ik zou meer verdienen als recreatie en toerisme in gemeente Aalten verder groeit. Helemaal eens Neutraal Helemaal oneens
5%
8%
33%
34%
54%
48%
Eens Oneens Weet ik niet/geen mening
Resultaten uit figuur 2.5 In vergelijking met het gemiddelde van de zes Achterhoekse gemeenten ▪
▪
Het overgrote deel van de respondenten heeft geen (gedeeltelijke) inkomsten door recreatie en toerisme in hun gemeente. Het overgrote deel zou ook niet meer verdienen als deze sector groeit. Het percentage respondenten dat heeft aangegeven met de uitspraken (helemaal) eens te zijn, is in gemeente Aalten gelijk aan het Achterhoekse gemiddelde.
Deze paragraaf gaat over welke voorzieningen de respondenten gebruiken en of ze in het aanbod nog voorzieningen missen. 4% 6%
Gebruik toeristisch recreatieve voorzieningen Figuur 2.6 op de volgende pagina toont welke voorzieningen de respondenten gebruiken, die ook worden gebruikt door toeristen. Wat valt op? ▪ De respondenten van gemeente Aalten maken veel gebruik van de horeca, de wandel- en fietsroutes, het winkelaanbod en de natuurgebieden (+70% van de respondenten). ▪ Dagattracties en het zwembad gebruiken de respondenten het minst (resp. 10% en 18%). ▪ Onder de categorie “anders, namelijk” benoemen meerdere respondenten dat ze gebruik maken van de markt.
Figuur 2.6 Van welke voorzieningen binnen gemeente Aalten maakt u gebruik waar toeristen ook gebruik van maken? (N=707, R=3001) Horeca
86%
Wandel- en fietsroutes
77%
Winkelaanbod
75%
Natuurgebieden
75%
Evenementen
De 24% van de respondenten die wel aanbod mist, geeft aan dat ze graag hotels op diverse plekken willen zien, horeca, binnen-/buitenzwembad, evenementen en dagactiviteiten, zoals een klimbos of foodtruckfestival.
Figuur 2.7 Mist er volgens u nog toeristische aanbod in de gemeente Aalten? (N=707)
50%
Musea of andere culturele locaties
▪
24%
29%
Zwembaden
18%
Dagattracties
10%
Anders, namelijk ...
2%
Geen van de bovenstaande
0% 0%
Nee Ja, namelijk
20%
40%
60%
80%
100% 76%
Resultaten uit figuur 2.6 In vergelijking met het gemiddelde van de zes Achterhoekse gemeenten ▪
▪
Horeca, wandel- en fietsroutes, het winkelaanbod en de natuurgebieden vormen ook de top vier in het Achterhoekse gemiddelde. Respondenten van gemeente Aalten maken iets minder vaak gebruik van dagattracties en het zwembad dan het Achterhoekse gemiddelde (resp. 16% en 28% als Achterhoeks gemiddelde).
Missende voorzieningen Wat valt op? ▪ 76% van de respondenten vindt dat het huidige toeristische aanbod in de gemeente Aalten niets mist.
De volgende paragraaf gaat over wat de respondenten vinden van de hoeveelheid (dag)toeristen dat naar gemeente Aalten komt en of dit is veranderd in de afgelopen twee jaar. Daarnaast kijken we ook of respondenten van verschillende leeftijdscategorieën uiteenlopende meningen hebben. Aantal (dag)toeristen Figuur 2.8 op de volgende pagina toont de mening van de respondenten over het aantal (dag) toeristen dat naar de gemeente komt. Wat valt op? ▪ De helft van de respondenten is neutraal over het aantal (dag)toeristen dat naar gemeente Aalten komt. Ze vinden het niet te weinig maar ook niet te veel. ▪ 27% van de respondenten vindt dat gemeente Aalten te weinig (dag)toeristen heeft.
▪ ▪
Maar een heel klein percentage vindt dat er (veel) te veel toeristen naar gemeente Aalten komt (2%). In de kern Dinxperlo vinden procentueel minder respondenten dat er (veel) te weinig (dag)toeristen naar gemeente Aalten komt dan gemiddeld (21% in de kern Dinxperlo vindt dit (veel) te weinig t.o.v. gemiddeld 29% in de gemeente). In de kern Aalten juist procentueel meer respondenten (34% in de kern Aalten vindt dit (veel) te weinig t.o.v. gemiddeld 29% in de gemeente).
Figuur 2.8 Wat vindt u van het aantal (dag)toeristen dat naar gemeente Aalten komt? (N=707) 2%
Verandering aantal (dag)toeristen Wat valt op? ▪ Bijna een derde van de respondenten geeft aan dat het aantal (dag)toeristen de afgelopen twee jaar gelijk is gebleven (29%). ▪ Ongeveer een gelijk aandeel van de respondenten geeft aan dat het aantal (dag)toeristen is toegenomen (32%). ▪ Slechts 8% van de respondenten geeft aan dat het aantal (dag)toeristen is afgenomen. Figuur 2.9 Heeft u het gevoel dat het aantal (dag)toeristen dat naar de gemeente Aalten komt, veranderd is in de afgelopen twee jaar? (N=707)
19% 27% 1% 1%
Veel te weinig Te weinig
29%
31%
Niet te weinig/niet te veel
Nee, dat bleef ongeveer gelijk Ja, dat is afgenomen
Te veel Veel te veel
Ja, dat is toegenomen
Weet ik niet 8%
Weet ik niet
50% 32%
Resultaten uit figuur 2.8 In vergelijking met het gemiddelde van de zes Achterhoekse gemeenten 46% van de Achterhoekse respondenten staat neutraal tegenover het aantal (dag)toeristen dat naar hun gemeente komt. 30% vindt dit (veel) te weinig en slechts 3% (veel) te veel. Hiermee ligt de mening van de Aaltense respondenten in lijn met het Achterhoekse gemiddelde.
Resultaten uit figuur 2.9 In vergelijking met het gemiddelde van de zes Achterhoekse gemeenten De respondenten van gemeente Aalten vinden dat het aantal (dag)toeristen dat naar hun gemeente afreisde, niet afwijkend meer of minder veranderd dan het Achterhoekse gemiddelde.
Figuur 2.10 In hoeverre bent u het eens of oneens met de volgende uitspraken over trots en verbinding? (N=707) De volgende paragraaf gaat in op de effecten van recreatie en toerisme op het gevoel van trots en verbinding van de respondenten met gemeente Aalten. Daarnaast kijken we ook of respondenten van verschillende kernen uiteenlopende meningen hebben. Trots en verbinding Figuur 2.10 toont de meningen van de respondenten over stellingen omtrent trots en verbinding. Wat valt op? ▪ Het overgrote deel van de respondenten vindt dat door de komst van toerisme er meer levendigheid, reuring en/of gezelligheid in hun gemeente is (82% is het (helemaal) eens). ▪ Daarnaast zorgt toerisme er ook voor dat ruim de helft van de respondenten zich trots voelen inwoner te zijn van gemeente Aalten (56% is het (helemaal) eens). ▪ Ongeveer de helft van de respondenten (49%) voelt zich door de komst van toerisme niet meer of minder verbonden met de andere inwoners van de gemeente. 20% is het wel (helemaal) eens dat zij zich hierdoor meer verbonden voelen en 26% is het (helemaal) oneens. ▪ 19% van de respondenten geeft aan het (helemaal) eens te zijn met de uitspraak dat de komst van toerisme de mogelijkheid biedt om actief te zijn in hun gemeente. Dit kan bijvoorbeeld door vrijwilligerswerk binnen de toerismesector.
Resultaten uit figuur 2.10 In vergelijking met het gemiddelde van de zes Achterhoekse gemeenten De resultaten van gemeente Aalten zijn in lijn met de gemiddelden van de Achterhoek. Verschillen zijn beperkt tot enkele verwaarloosbare procenten.
De komst van toeristen… zorgt voor meer levendigheid, reuring en/of gezelligheid.
23%
maakt mij trots een inwoner te zijn van gemeente Aalten.
16%
zorgt ervoor dat ik mij meer verbonden voel met de andere inwoners van gemeente 4% 16% Aalten. biedt mij mogelijkheden actief bezig te zijn 4% 15% in mijn gemeente.
59%
12%
40%
33%
21% 5% 5%
49%
37%
4%
23%
Helemaal eens
Eens
Neutraal
Oneens
Helemaal oneens
Weet ik niet/geen mening
9% 11%
In de toelichting geven respondenten onder andere aan dat de komst van (dag)toeristen zorgt voor het behoud van voorzieningen en de verbetering van de leefbaarheid. Tegelijk geven respondenten aan dat het vinden van een balans belangrijk is. De komst van toeristen kan er mogelijk ook voor zorgen dat het te druk wordt.
“Ik juich het toerisme heel erg toe. Waarom? Het zet de gemeente landelijk op de kaart en het brengt reuring en geld in het laatje."
Trots en verbinding naar kern Hieronder zoomen we voor een aantal stellingen in op de resultaten per kern. Levendigheid, reuring en gezelligheid Figuur 2.11 toont de meningen van de respondenten per kern over de stelling omtrent levendigheid, reuring en/of gezelligheid. Wat valt op? ▪ Vooral in de kleine kernen en in het buitengebied wordt minder vaak dan gemiddeld gezien dat toeristen voor meer levendigheid, reuring en gezelligheid zorgen (75% tegenover gemiddeld 83% is het (helemaal) eens). ▪ In de kleine kernen/buitengebied wordt vaker dan gemiddeld gezien dat de komst van toeristen niet bijdraagt aan de levendigheid, reuring en/of gezelligheid (beide 8% tegenover gemiddeld 4% is het (helemaal) oneens). Figuur 2.11 Uitgesplitst naar kern: de komst van toeristen zorgt voor meer levendigheid, reuring en/of gezelligheid (N=707) Gemiddeld
23%
Onbekend Kleine kernen of buitengebied
60%
23%
61%
16%
59%
12% 10% 4%
Trotse inwoner Figuur 2.12 toont de meningen van de respondenten per kern over de stelling omtrent trots. Wat valt op? ▪ In de kern vindt procentueel minder respondenten dan gemiddeld dat de komst van toeristen hen trotst maakt inwoner van de gemeente Aalten te zijn (46% tegenover gemiddeld 56% is het (helemaal) eens). ▪ In de kern Aalten vinden respondenten juist vaker dan gemiddeld dat ze zich trots voelen inwoners te zijn van de gemeente Aalten (63% tegenover gemiddeld 56% is het (helemaal) eens). Figuur 2.12 Uitgesplitst naar kern: de komst van toeristen maakt mij trots een inwoners te zijn van gemeente Aalten (N=707) Gemiddeld
16%
40%
33%
4%
Onbekend
17%
40%
30%
6%
Kleine kernen of buitengebied
17%
41%
31%
4% 4%
Kern Dinxperlo
14%
Kern Aalten
17%
32%
44%
4%6%
17% 6%
Kern Dinxperlo
24%
61%
12%
Kern Aalten
26%
59%
12%
Helemaal eens
Eens
Neutraal
Oneens
Helemaal oneens
Weet ik niet/geen mening
NB: de kernen Aalten, Dinxperlo en buitengebieden/kleine kernen tellen voldoende respondenten (>100) om vragen uit te splitsen naar kern. Voor de kern Bredevoort geldt dat de resultaten van de uitsplitsingen indicatief zijn en niet worden getoond vanwege een te lage response.
46%
Helemaal eens
Eens
Neutraal
Oneens
Helemaal oneens
Weet ik niet/geen mening
30%
NB: de kernen Aalten, Dinxperlo en buitengebieden/kleine kernen tellen voldoende respondenten (>100) om vragen uit te splitsen naar kern. Voor de kern Bredevoort geldt dat de resultaten van de uitsplitsingen indicatief zijn en niet worden getoond vanwege een te lage response.
Figuur 2.13 In hoeverre bent u het eens of oneens met de volgende uitspraken over positieve impacts? (N=707) In deze paragraaf beschrijven we of de respondenten positieve impacts ervaren door recreatie en toerisme in gemeente Aalten. Daarnaast kijken we ook of respondenten van verschillende leeftijden en kernen uiteenlopende positieve ervaringen hebben. Positieve impacts Figuur 2.13 toont of de respondenten positieve impacts ervaren door recreatie en toerisme in gemeente Aalten. Wat valt op? ▪ De ondersteuning die recreatie en toerisme biedt aan de economie wordt het meest gezien door de respondenten. 78% van de respondenten is het (helemaal) eens dat de sector de economie helpt/steunt. ▪ Ook geeft meer dan de helft van de respondenten aan het (helemaal) eens te zijn dat recreatie en toerisme bijdragen aan de recreatieopties voor inwoners (60%). 55% is het (helemaal) eens dat door de sector de culturele identiteit wordt geholpen en/of historische gebouwen bewaard. ▪ Ongeveer de helft van de respondenten (49%) is het (helemaal) eens dat recreatie en toerisme ervoor zorgen dat het prettiger wonen is in gemeente Aalten. ▪ Door minder dan de helft van de respondenten wordt gezien dat recreatie en toerisme zorgen voor de ontwikkeling van openbare faciliteiten (47%), voor winkels en horeca (47%) en de bescherming en behoud van natuur (43%).
De komst van toeristen… wordt de lokale economie geholpen/gesteund.
18%
13% 4% 4%
60%
zijn er meer opties voor recreatie voor 7% inwoners.
53%
23%
11% 5%
wordt onze culturele identiteit geholpen 7% en/of historische gebouwen bewaard.
48%
28%
10% 5%
is het prettiger wonen.
8%
41%
32%
13% 4%
wordt de ontwikkeling van openbare faciliteiten in mijn gemeente…
8%
39%
30%
15% 7%
zijn hier meer winkels en/of horeca. 7%
40%
23%
21%
wordt de bescherming en/of het behoud 5% van de natuur en het landschap in de…
38%
31%
13% 11%
Helemaal eens
Eens
Neutraal
Oneens
Helemaal oneens
Weet ik niet/geen mening
6%
In het toelichtingenveld worden kritische opmerkingen meegegeven. Respondenten geven aan dat er veel winkelgebouwen leeg staan en dat er meer onderhoud mag worden uitgevoerd om de gemeente aantrekkelijker te maken.
“Er staan veel te veel winkels/gebouwen leeg in Aalten. Het centrum van Aalten is niet aantrekkelijk om te gaan 'shoppen'.”
Resultaten uit figuur 2.13 In vergelijking met het gemiddelde van de zes Achterhoekse gemeenten ▪
▪ ▪
Gelijk aan gemeente Aalten, wordt de bijdrage aan de economie het meest erkent als positief effect. Ook de extra recreatieopties voor inwoners en de bijdrage aan culturele identiteit/historische gebouwen staan in de top drie. De beoordeling van de meeste uitspraken is in lijn met het Achterhoekse gemiddelde. De respondenten uit gemeente Aalten zijn wel minder positief over de bijdrage aan het aantal opties voor recreatie voor inwoners, of het prettiger wonen is en of de ontwikkeling van openbare faciliteiten wordt gestimuleerd (resp. 65%, 52% en 50% is het in de Achterhoek (helemaal) eens).
Positieve impacts naar kern Hieronder zoomen we voor een aantal stellingen in op de resultaten per kern. Stimulering openbare faciliteiten Wat valt op? ▪ In de kernen Dinxperlo en Aalten zijn procentueel meer respondenten dan gemiddeld het (helemaal) eens dat de komst van toeristen zorgt voor stimulering van de openbare faciliteiten (resp. 57% en 50% tegenover gemiddeld 47%). ▪ In de andere kernen wordt minder sterk ervaren dat de komst van toeristen helpt bij de stimulering van de openbare faciliteiten. Vooral in Bredevoort 4 wordt dit door de respondenten minder vaak dan gemiddeld opgemerkt. ▪ In Dinxperlo zijn procentueel de minste respondenten het (helemaal) oneens dat de komst van toeristen stimulering van de openbare faciliteiten zorgt (9% tegenover gemiddeld 17%).
4
Let op, de resultaten zijn indicatief vanwege de lage response
Figuur 2.14 Uitgesplitst naar kern: door de komst van toeristen wordt de ontwikkeling van openbare faciliteiten in mijn gemeente gestimuleerd (N=707) Gemiddeld
8%
39%
Onbekend
7%
37%
Kleine kernen of buitengebied
4%
Kern Dinxperlo Kern Aalten
30%
35%
14% 7%
43% 43%
15%
7%
30%
18%
6%
35%
16%
8%
27% 30%
9% 8% 14%
Helemaal eens
Eens
Neutraal
Oneens
Helemaal oneens
Weet ik niet/geen mening
5%
NB: de kernen Aalten, Dinxperlo en buitengebieden/kleine kernen tellen voldoende respondenten (>100) om vragen uit te splitsen naar kern. Voor de kern Bredevoort geldt dat de resultaten van de uitsplitsingen indicatief zijn en niet worden getoond vanwege een te lage response.
Prettiger wonen Figuur 2.15 op de volgende pagina toont de meningen van respondenten per kern over prettiger wonen vanwege de komst van toeristen. Wat valt op? ▪ De respondenten uit de kern Dinxperlo zien juist dan gemiddeld dat de komst van toeristen bijdraagt aan een prettigere woonomgeving (57% tegenover gemiddeld 49% is het (helemaal) eens). ▪ De respondenten uit de kleine kernen of het buitengebied zien vaker dan gemiddeld dat de komst van toeristen niet bijdraagt aan een prettiger
woonklimaat (23% tegenover gemiddeld 15% is het (helemaal) oneens). Hetzelfde geldt voor de kern Bredevoort. Figuur 2.15 Uitgesplitst naar kern: door recreatie en toerisme is het prettiger wonen (N=707) Gemiddeld
8%
41%
33%
13% 4%
Onbekend
9%
35%
38%
12%
Kleine kernen of buitengebied 6%
39%
31%
13% 7% 4%
Kern Dinxperlo
10%
Kern Aalten
8%
47% 43%
31% 30%
Helemaal eens
Eens
Neutraal
Oneens
Helemaal oneens
Weet ik niet/geen mening
10% 13% 5%
NB: de kernen Aalten, Dinxperlo en buitengebieden/kleine kernen tellen voldoende respondenten (>100) om vragen uit te splitsen naar kern. Voor de kern Bredevoort geldt dat de resultaten indicatief zijn en niet worden getoond vanwege een te lage response.
Negatieve impacts Figuur 2.16 op de volgende pagina toont de mening van respondenten ten opzichte van enkele stellingen over mogelijke negatieve effecten van recreatie en toerisme. Wat valt op? ▪ De meeste respondenten zien geen negatieve effecten ontstaan in gemeente Aalten door recreatie en toerisme. ▪ Schade in de natuur en problemen met het verkeer zijn de negatieve effecten die het meest worden ervaren (resp. 27% en 25% van de respondenten is het (helemaal) eens). Bij beide stellingen is echter het aantal respondenten dat het (helemaal) oneens is met de uitspraak groter. ▪ Verder geeft 16% van de respondenten aan het (helemaal) eens te zijn dat de openbare ruimte minder aantrekkelijk wordt door recreatie en toerisme. In het toelichtingenveld wordt meerdere keren benoemd dat zwerfafval overlast geeft. ▪ De andere mogelijk negatieve effecten worden door het overgrote deel van de respondenten (minimaal 69%) als (helemaal) oneens ervaren. Resultaten uit figuur 2.16 In vergelijking met het gemiddelde van de zes Achterhoekse gemeenten ▪
▪
In de volgende paragraaf beschrijven we of de respondenten negatieve impacts ervaren door recreatie en toerisme in gemeente Aalten. Daarnaast kijken we ook of respondenten van verschillende leeftijden en kernen uiteenlopende negatieve ervaringen hebben.
In het Achterhoekse gemiddelde vormen de schade aan de natuur, verkeersproblemen en het minder aantrekkelijk worden van de openbare ruimte ook de top drie vormen van overlast. De overige effecten volgen ook dezelfde volgorde als bij gemeente Aalten. De top drie vormen van overlast worden door de respondenten van gemeente Aalten minder sterk ervaren in vergelijking met het Achterhoekse gemiddelde (resp. 33%, 29% en 22% is het in de Achterhoek (helemaal) eens).
Figuur 2.16 In hoeverre bent u het eens of oneens met de volgende uitspraken over negatieve impacts? (N=707)
loslopende honden. Meerdere respondenten benoemen hierbij specifieke gebruikersgroepen die voor hun overlast creëren, zoals mountainbikes, vissers of hangjeugd. Volgens meerdere respondenten zorgt de aanwezigheid van de mens en hun hond voor minder zichtbaarheid van wild.
Door recreatie en toerisme zie ik… dat er schade is in de natuur.
5% 22%
dat er problemen met het verkeer zijn.
5% 20%
dat de openbare ruimte minder 14% aantrekkelijk wordt, bijvoorbeeld door… dat het te druk wordt in gemeente Aalten.
15%
dat er schade is aan onze culturele identiteit en historische gebouwen.
12%
Eens Helemaal oneens
34%
22% 29%
5% 23%
dat het minder prettig wonen is in gemeente Aalten.
Helemaal eens Oneens
31%
44%
8%
44%
7%
57% 64% 64%
5%
12%
17% 5%
Neutraal Weet ik niet/geen mening
In de centra van Aalten en Bredevoort is er op piekmoment sprake van parkeeroverlast (hoofdzakelijk te weinig (invalide) parkeerplaatsen). In de bermen langs wegen en paden ligt zwerfafval. Ook in de natuur, zoals bij de Slingeplas en het Loohuisbos, geven respondenten aan overlast te ervaren door zwerfafval en
Let op, de resultaten zijn indicatief vanwege de lage response
“Schade aan natuur komt niet alleen door toeristen, maar ook door eigen inwoners die het moeilijk vinden hun eigen rommel weer mee te nemen.”
17%
Waar en wanneer wordt er overlast ervaren? De respondenten die hebben aangegeven een van de vormen van overlast uit figuur 2.16 te ervaren, zijn gevraagd om hun ervaringen verder te specificeren. Uit de antwoorden valt op te maken dat overlast hoofdzakelijk in het weekend, bij mooi weer of tijdens evenementen wordt ervaren.
5
In het toelichtingsveld bij de stellingen werden ook voorbeelden genoemd waarom overlast mogelijk ontstaat. Bijvoorbeeld omdat in het centrum onduidelijke regels gelden en mensen hierdoor wandelen over de weg. Ook wordt genoemd dat er te weinig prullenbakken zijn en/of te weinig worden geleegd.
Negatieve impact naar leeftijdscategorie Hieronder zoomen we voor een aantal stellingen in op de resultaten per leeftijdscategorie. Verkeersproblemen Figuur 2.17 op de volgende pagina toont een uitsplitsing naar leeftijd voor de stelling omtrent verkeersproblemen. Wat valt op? ▪ De respondenten van 75 jaar of ouder6 zien procentueel minder respondenten dan gemiddeld problemen in het verkeer door recreatie en toerisme (13% tegenover gemiddeld 25% is het (helemaal) eens). ▪ In de leeftijdscategorie <355 zijn procentueel net wat meer respondenten dan gemiddeld dat er problemen zijn in het verkeer door recreatie en toerisme (28% tegenover 25% is het (helemaal) eens. Tegelijkertijd zien ook procentueel meer respondenten in deze leeftijdscategorie geen problemen in het verkeer door (63% tegenover gemiddeld 52% is het (helemaal) oneens).
▪
De respondenten in de leeftijdscategorie 35-44 jaar zien vaker dan gemiddeld problemen in het verkeer door recreatie en toerisme (30% tegenover gemiddeld 25% is het (helemaal) eens).
Figuur 2.17 Uitgesplitst naar leeftijd: door recreatie en toerisme zie ik dat er problemen met het verkeer zijn (N=707) Total > 75 jaar 65 - 74 jaar
5%
20%
6% 7%
22%
44%
33%
46%
7%
22%
55 -64 jaar 4%
21%
19%
45%
8%
45 - 54 jaar
17%
20%
42%
10% 5%
35 - 44 jaar <35 jaar
29% 5%
23%
41%
16%
44%
5%
53%
Met name de respondenten onder de 35 jaar, van 35-44 jaar en 45-54 jaar zijn het vaker dan gemiddeld (helemaal) oneens dat recreatie en toerisme zorgt voor een minder aantrekkelijke openbare ruimte (resp. 79%, 61%, 61% tegenover gemiddeld 52%).
Figuur 2.18 Uitgesplitst naar leeftijd: door recreatie en toerisme zie ik dat de openbare ruimte minder aantrekkelijk wordt (N=707)
8%
5%
7%
25%
▪
5%
10% 10% 4%
Total > 75 jaar
14%
9%
29%
45%
41%
44%
4%
40%
4%
65 - 74 jaar
20%
55 -64 jaar
14%
45 - 54 jaar
10%
24%
49%
12%
35 - 44 jaar
11%
24%
50%
11%
<35 jaar
6%
31% 29%
12%
43%
63%
Helemaal eens
Eens
Neutraal
Oneens
Helemaal eens
Eens
Helemaal oneens
Weet ik niet/geen mening
Neutraal
Oneens
Helemaal oneens
Weet ik niet/geen mening
NB: de leeftijdscategorieën 45 – 54 jaar, 55 – 64 jaar en 65 – 74 jaar hebben voldoende respondenten (>100) om vragen uit te splitsen naar leeftijdscategorieën. De leeftijdscategorieën jonger dan 44 jaar en ouder dan 75 jaar geldt dat de resultaten van de uitsplitsingen indicatief zijn vanwege een te lage response.
Minder aantrekkelijke openbare ruimte Wat valt op? ▪ Vooral de respondenten vanaf 75 jaar en jonger dan 35 jaar6 zien minder vaak dan gemiddeld dat door recreatie en toerisme de openbare ruimte wordt aangetast (resp. 9% en 6% tegenover gemiddeld 16% is het (helemaal) eens). ▪ Vooral de respondenten uit de leeftijdscategorie 65-75 jaar zien vaker dan gemiddeld dat recreatie en toerisme voor een minder aantrekkelijke openbare ruimte zorgt (22% tegenover 16% is het (helemaal) eens).
7%
7% 5%
16%
4%
NB: de leeftijdscategorieën 45 – 54 jaar, 55 – 64 jaar en 65 – 74 jaar hebben voldoende respondenten (>100) om vragen uit te splitsen naar leeftijdscategorieën. De leeftijdscategorieën jonger dan 44 jaar en ouder dan 75 jaar geldt dat de resultaten van de uitsplitsingen indicatief zijn of niet worden getoond vanwege een te lage response.
Negatieve impact naar kern Hieronder zoomen we voor een aantal stellingen in op de resultaten per kern. Natuurschade Wat valt op? ▪ Vooral in de kleinen kernen/buitengebied en in de kern Bredevoort6 wordt door procentueel meer respondenten schade in de natuur gezien als gevolg van recreatie en toerisme (resp. 43% en 38% tegenover gemiddeld 27% is het (helemaal) eens). ▪ In de kern Dinxperlo zien de minste respondenten natuurschade door recreatie en toerisme (17% is het (helemaal) eens, 47% (helemaal) oneens) Figuur 2.19 Uitgesplitst naar kern: door recreatie en toerisme zie ik dat er schade is in de natuur (N=707) Gemiddeld
22%
31%
34%
6%4%
Onbekend 4%
23%
31%
32%
6% 5%
8%
35%
Kern Dinxperlo
5% 12%
Kern Aalten
21%
23%
33% 34%
28%
39% 35%
Helemaal eens
Eens
Neutraal
Oneens
Helemaal oneens
Weet ik niet/geen mening
4%
8% 4% 5%
NB: de kernen Aalten, Dinxperlo en buitengebieden/kleine kernen tellen voldoende respondenten (>100) om vragen uit te splitsen naar kern. Voor de kern Bredevoort geldt dat de resultaten van de uitsplitsingen indicatief zijn of niet worden getoond vanwege een te lage response.
6
Let op, de resultaten zijn indicatief vanwege de lage response
Figuur 2.20 Uitgesplitst naar kern: door recreatie en toerisme zie ik dat er problemen met het verkeer zijn (N=707) Gemiddeld
5%
Kleine kernen of buitengebied
Verkeersproblemen Wat valt op? ▪ Opvallend meer respondenten uit de kern Bredevoort9 ervaren verkeersproblemen door recreatie en toerisme (61% tegenover gemiddeld 25% is het (helemaal) eens). ▪ In de andere kernen zijn de meeste respondenten het (helemaal) oneens met de stelling. Vooral in de kern Aalten worden er minder verkeersproblemen ervaren (59% tegenover gemiddeld 52% is het (helemaal) oneens).
5% 20%
22%
44%
8%
Onbekend 4% 19%
25%
41%
8%
24%
16%
46%
4% 4%
22%
26%
36%
8% 4%
Kleine kernen of buitengebied 6% Kern Dinxperlo
5%
Kern Aalten
16%
21%
50%
Helemaal eens
Eens
Neutraal
Oneens
Helemaal oneens
Weet ik niet/geen mening
9%
NB: de kernen Aalten, Dinxperlo en buitengebieden/kleine kernen tellen voldoende respondenten (>100) om vragen uit te splitsen naar kern. Voor de kern Bredevoort geldt dat de resultaten van de uitsplitsingen indicatief zijn of niet worden getoond vanwege een te lage response.
Figuur 2.21 In hoeverre bent u het eens of oneens met de volgende uitspraken over balans? (N=707) In deze paragraaf beschrijven we hoe de respondenten aankijken tegen uitspraken over de balans van recreatie en toerisme en welke onderwerpen zij belangrijk vinden als het gaat om recreatie en toerisme. Ook is er naar hun visie op de toekomst gevraagd. Balans van recreatie en toerisme Wat valt op? ▪ Ruim 74% van de respondenten is het (helemaal) eens dat recreatie en toerisme in gemeente Aalten aangemoedigd mag worden. Een nagenoeg even groot aandeel vertrouwt erop dat de gemeente hierbij zal sturen op een schaal dat past bij de gemeente (73%). Ook vindt 70% dat de voordelen van de sector opwegen tegen de nadelen. ▪ 63% van de respondenten is het (helemaal) eens dat recreatie en toerisme verder mogen ontwikkelen, omdat dat goed is voor de economie en voorzieningen. Ook als dit overlast geeft voor (sommige) inwoners. ▪ De respondenten zijn sterker verdeeld over de uitspraak of nieuwbouw voor recreatie en toerisme mag worden gebouwd in het buitengebied van de gemeente. 26% is het hiermee (helemaal) eens en 34% is het (helemaal) oneens. ▪ De helft van de respondenten is neutraal over of ze mee kunnen beslissen over de ontwikkelingen van recreatie en toerisme. Hierbij geeft ook ongeveer een derde aan niet het gevoel te hebben mee te kunnen beslissen.
▪ Een meerderheid van de respondenten (62%) denkt niet dat er meer weerstand tussen inwoners en bezoekers zal ontstaan als de gemeente meer bezoekers ontvangt.
Ik vind dat recreatie en toerisme aangemoedigd mogen worden in gemeente Aalten.
19%
55%
20% 5%
Ik heb er vertrouwen in dat de gemeente recreatie en toerisme zal sturen op een schaal die past bij onze gemeente.
14%
59%
19%
6%
De voordelen van recreatie en toerisme in gemeente Aalten wegen op tegen de nadelen.
16%
54%
24%
5%
Ik vind dat toerisme en recreatie verder mag ontwikkelen, omdat dat goed is voor de economie en voorzieningen, ook als dat overlast geeft voor (sommige) inwoners.
15%
48%
Ik vind dat in het buitengebied van gemeente Aalten nieuwe gebouwen mogen worden 7% gebouwd voor recreatie en toerisme. Ik heb het gevoel dat ik mee kan doen in beslissingen over de ontwikkeling van recreatie en toerisme in gemeente Aalten. Meer bezoekers in gemeente Aalten zal leiden tot meer weerstand tussen inwoners en bezoekers.
29%
16%
7%
19%
29%
50%
29%
15%
24%
10%
27%
5%
55%
Helemaal eens
Eens
Neutraal
Oneens
Helemaal oneens
Weet ik niet/geen mening
In het toelichtingenveld hebben meerdere respondenten aangegeven dat woningbouw prioriteit heeft op bebouwing voor toerisme. Ook zou er terughoudend om moeten worden gegaan met het buitengebied. Het vormt namelijk de sfeer en identiteit van de streek en natuur. Nieuwe (toeristische)
7%
bebouwing moet dus ingepast worden in deze identiteit. Maar idealiter wordt gekeken naar herbestemming van bestaande bebouwing.
“Gebouwen neerzetten in het buitengebied voor de recreatie kan niet overal en moet zorgvuldig worden bekeken.”
Resultaten uit figuur 2.21 In vergelijking met het gemiddelde van de zes Achterhoekse gemeenten
▪
Vooral in de kern Bredevoort7 vinden minder respondenten dan gemiddeld dat de voordelen van recreatie en toerisme opwegen tegen de nadelen.
Figuur 2.22 Uitgesplitst naar kern: de voordelen van recreatie en toerisme in gemeente Aalten wegen op tegen de nadelen (N=707) Gemiddeld
16%
54%
24%
5%
Onbekend
18%
49%
25%
7%
20%
10%
Kleine kernen of buitengebied
▪ ▪
De resultaten van gemeente Aalten zijn in lijn met de gemiddelden van de Achterhoek. Verschillen zijn beperkt tot enkele procenten. Wel zijn procentueel meer respondenten uit gemeente Aalten het eens dat de gemeente recreatie en toerisme zal sturen op een schaal die past bij de gemeente en dat de voordelen opwegen tegen de nadelen (resp. 64% en 66% is het in de Achterhoek (helemaal) eens).
Balans naar kern Hieronder zoomen we voor een aantal stellingen in op de resultaten per kern. Voordelen vs. nadelen Wat valt op? ▪ In de kern Aalten vinden net iets meer respondenten dan gemiddeld dat de voordelen van recreatie en toerisme opwegen tegen de nadelen (73% tegenover 70% is het (helemaal) eens). ▪ De respondenten uit de kleine kernen/het buitengebied vinden vaker dan gemiddeld dat de voordelen van recreatie en toerisme niet opwegen tegen de nadelen (13% tegenover gemiddeld 6% is het (helemaal) oneens).
7
Let op, de resultaten zijn indicatief vanwege de lage response
10%
58%
Kern Dinxperlo
20%
51%
27%
Kern Aalten
14%
59%
22%
Helemaal eens
Eens
Neutraal
Oneens
Helemaal oneens
Weet ik niet/geen mening
5%
NB: de kernen Aalten, Dinxperlo en buitengebieden/kleine kernen tellen voldoende respondenten (>100) om vragen uit te splitsen naar kern. Voor de kern Bredevoort geldt dat de resultaten van de uitsplitsingen indicatief zijn of niet worden getoond vanwege een te lage response.
Ontwikkeling recreatie en toerisme Figuur 2.23 op de volgende pagina toont de meningen over verder ontwikkeling van recreatie en toerisme uitgesplitst naar kern. Wat valt op? ▪ Vooral in de kern Aalten vinden de respondenten dat er meer ontwikkelt mag worden (69% tegenover gemiddeld 63% is het (helemaal) eens).
▪
In de kleine kernen/buitengebied vinden juist meer respondenten dan gemiddeld dat recreatie en toerisme verder mag ontwikkelen (31% tegenover 17% is het (helemaal) oneens).
Ook het vergroten van de levendigheid, reuring en gezelligheid in de gemeente (43%) en het behouden van de culturele identiteit en historische gebouwen (36%) zijn voor de respondenten belangrijk. Het vergroten van de toeristische banen, samenwerking tussen inwoners stimuleren, de mogelijkheid bieden aan inwoners om deel te nemen aan beslissing voor recreatie en toerisme en zorgen voor een afwisselend aanbod vinden de respondenten het minst belangrijk (resp. 3%, 8%, 14% en 15%).
▪
▪ Figuur 2.23 Uitgesplitst naar kern: ik vind dat recreatie en toerisme verder mag ontwikkelen, omdat dat goed is voor de economie en voorzieningen, ook als dat overlast geeft voor (sommige) inwoners (N=707) Gemiddeld
15%
48%
Onbekend
16%
44%
19%
15%
19%
Resultaten uit figuur 2.24 In vergelijking met het gemiddelde van de zes Achterhoekse gemeenten
19%
▪ Kleine kernen of buitengebied Kern Dinxperlo
9%
43%
15%
16% 51%
27% 21%
4% 13%
▪ Kern Aalten
17%
52%
19%
10%
Helemaal eens
Eens
Neutraal
Oneens
Helemaal oneens
Weet ik niet/geen mening
NB: de kernen Aalten, Dinxperlo en buitengebieden/kleine kernen tellen voldoende respondenten (>100) om vragen uit te splitsen naar kern. Voor de kern Bredevoort geldt dat de resultaten van de uitsplitsingen indicatief zijn of niet worden getoond vanwege een te lage response.
Belangrijke onderwerpen recreatie en toerisme Figuur 2.24 op de volgende pagina toont veertien onderwerpen waaruit de respondenten maximaal vier kon selecteren omdat zij deze belangrijk vinden voor recreatie en toerisme in de gemeente. Wat valt op? ▪ De natuur en landschap beschermen en behouden en toerisme ontwikkelen op een passende schaal springen eruit als belangrijkste onderwerpen. Door resp. 69% en 66% van de respondenten worden beide onderwerpen aangemerkt als belangrijk.
In de Achterhoek wordt, in lijn met gemeente Aalten, het beschermen/behouden van de natuur en het landschap gezien als belangrijkste onderwerp. Gevolgd door het ontwikkelen van toerisme op een passende schaal. Meerdere onderwerpen vinden de respondenten uit gemeente Aalten belangrijker dan gemiddeld in de Achterhoek: o Toerisme ontwikkelen op een schaal die past bij onze gemeente (61% in de Achterhoek t.o.v. 66%) o Het vergroten van de levendigheid, reuring en gezelligheid in de gemeente (37% in de Achterhoek t.o.v. 43%) o Het ondersteunen van lokale toeristische plannen (22% in de Achterhoek t.o.v. 28%) o Bezoekers een goede ervaring bieden in onze gemeente (23% in de Achterhoek t.o.v. 26%)
Figuur 2.24 Welke onderwerpen zijn voor u belangrijk voor recreatie en toerisme in gemeente Aalten? (N=707, R=2.658) Kies maximaal vier onderwerpen die volgens u het meest belangrijk zijn.
De natuur en het landschap beschermen en behouden
69%
Toerisme ontwikkelen op een schaal die past bij onze gemeente
66%
Het vergroten van de levendigheid, reuring en gezelligheid in de gemeente
43%
De cultuur identiteit en historische gebouwen beschermen en behouden
36%
Het ondersteunen van lokale toeristische plannen
28%
Bezoekers een goede ervaring bieden in onze gemeente
26%
Van mijn gemeente een bestemming maken die zowel in de lente, zomer, herfst als…
25%
Samenwerking tussen de ondernemers aanmoedigen
22%
Duurzame toeristische bedrijven aanmoedigen
22%
Afwisseling in het aanbod aan toeristische voorzieningen aanmoedigen
15%
Iedereen de mogelijkheid bieden deel te nemen aan beslissingen binnen de…
14%
Samenwerking tussen de inwoners aanmoedigen Het aantal toeristische banen vergroten
8% 3%
0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80%
verbondenheid en mogelijkheden om actief te zijn in de gemeenschap (bijvoorbeeld vrijwilligerswerk), komt niet heel sterk naar voren.
Over het algemeen zien we dat inwoners tevreden zijn over recreatie en toerisme in gemeente Aalten. De inwoners zien de voordelen van toerisme (onder andere de bijdrage aan de economie en aan recreatiemogelijkheden), zijn tevreden over het aantal toeristen en zien nog ruimte voor toeristische ontwikkeling. Hierbij is het wel belangrijk dat dit op een schaal is die passend is bij de gemeente. Hoewel inwoners positief zijn, wordt er ook overlast ervaren, met name in de natuur. Toch lijkt dit wel in balans met elkaar te zijn: volgens het merendeel van de inwoners en de voordelen wegen op tegen de nadelen. De belangrijkste conclusies staan hieronder verder uitgewerkt. Inwoners tevreden over aantal (dag)toeristen De inwoners lijken over het algemeen tevreden over de omvang van recreatie en toerisme in gemeente Aalten. De helft van de inwoners van gemeente Aalten vindt dat het aantal (dag)toeristen niet te weinig, maar ook niet te veel is. Slechts 2% vindt dit te veel en 29% ziet zelfs nog ruimte voor groei: zij vinden het (veel) te weinig. Bezoekers zorgen voor levendigheid en reuring De tevredenheid van inwoners over het aantal (dag)toeristen, komt ook naar voren in de effecten die men ervaart. Zo is het merendeel van de inwoners van mening dat bezoekers zorgen voor meer levendigheid en reuring (82%).
Daarnaast maakt de komst van toeristen 46% van de inwoners trots een inwoner van de gemeente Aalten te zijn. Dat bezoekers kunnen zorgen voor een sterker gevoel van
Toerisme draagt bij aan economie en recreatiemogelijkheden Naast dat recreatie en toerisme zorgt voor levendigheid en reuring, zien inwoners van gemeente Aalten ook dat er een economische waarde van toerisme is. 78% van de inwoners is van mening dat toerisme bijdraagt aan de lokale economie. De bijdrage van de sector aan voorzieningen wordt verschillend beoordeeld. Zo zijn 60% van de inwoners het eens dat er meer recreatiemogelijkheden (en 11% is het oneens), maar de bijdrage aan de winkel- en/of horecavoorzieningen komt minder sterk naar voren (47% is het eens, tegenover 24% die het oneens is). Mogelijk zit hier een kans om recreatie en toerisme (sterker) te laten bijdragen aan het voorzieningenniveau. Er zijn relatief weinig inwoners die aangeven afhankelijk te zijn van recreatie en toerisme qua inkomen. Ook ondanks dat er vaak geen direct economisch profijt is, zien inwoners dus wel dat de sector bevorderlijk is voor de leefbaarheid en leefomgeving van gemeente Aalten. Overlast beperkt tot piekmomenten De positieve houding van inwoners over recreatie en toerisme zien we ook terug in de vragen over overlast. Voor alle vormen van overlast geldt dat er meer inwoners oneens dan eens zijn. De overlast die het meest ervaren wordt is de schade in de natuur (door 27% van de inwoners) en de problemen met het verkeer (25%).