Document · PDF

14. Raadsmededeling 115-2024 Stand van zaken inkoopproces Wmo en Jeugdhulp (3)

Gemeenteraad 24 september 2024, gemeente AaltenBij agendapunt: Mededelingen van de voorzitter en advies van de agendacommissie over de ingekomen stukken37.583 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 4 van 5

Sociaal domein

Deze informatieplaat is bedoeld voor professionals binnen het sociaal domein Achterhoek. Let op: wij behouden ons het recht voor om wijzigingen aan te brengen in deze informatieplaat. U kunt hier geen rechten aan ontlenen. Versie 5-11-2020.

achterhoek

Samen naar een optimale uitvoering Wmo, Jeugdhulp en Beschermd Wonen 1 JANUARI 2022

De transitie zorgt ook voor knelpunten - Toenemende kosten: Vooral de kosten voor jeugdhulp lopen op. In september 2019 concludeert Berenschot na landelijk onderzoek dat zeker 25% van het totale budget voor Jeugd en Wmo opgaat aan coördinatiekosten. Het blijkt een landelijk probleem, dat mede wordt veroorzaakt door de korting op de budgetten die gemeenten van het Rijk krijgen. Het huidige kabinet komt weliswaar incidenteel met extra gelden, maar onduidelijk De marktwerking is of deze structureel worden. Duidelijk is wel dat de marktwerking in de zorg niet tot in de zorg heeft niet lagere kosten heeft geleid. Dit was wel de bedoeling. geleid tot lagere kosten -V ersnippering zorglandschap: Sinds de invoering van het Open House model is het aantal aanbieders fors toegenomen. Had de Inspectie Jeugdzorg in 2014 nog te maken met zo’n 120 grote jeugdinstellingen, in 2017 is het geschatte aantal minstens 3.000. In de Achterhoek worden meer dan 300 zorgaanbieders gecontracteerd. Deze lappendeken aan zorgaanbieders leidt tot hoge administratieve lasten, bij zowel aanbieders als gemeenten.

Een inwoner ‘kiest’ eerder voor een dienstverlener (de mens) dan voor een aanbieder

- Verwarring door maximale keuzevrijheid: Door de vele zorgaanbieders zien veel inwoners door de bomen het bos niet meer. Ze hebben hulp en advies nodig bij het kiezen van een zorgaanbieder. Bovendien ‘kiest’ een inwoner vaak eerder voor een dienstverlener (de mens) dan voor een aanbieder.

- Haperend bekostigingssysteem: Het huidige bekostigingssysteem van ‘prijs maal hoeveelheid’ (PXQ) leidt niet tot meer samenwerking. Evenmin tot op- en afschaling van zorg. Het systeem lijkt zogezegd niet de juiste prikkels te geven. -T e korte contractduur: De contractduur van 1 jaar blijkt te kort om met zorgaanbieders duurzame relaties op te bouwen. Ook blijven noodzakelijke investeringen in innovaties uit. Tegelijkertijd ontstaat er wel veel bureaucratie. Immers, ieder jaar moet er weer een inkoopronde worden georganiseerd en doorlopen.

Sociaal domein Achterhoek in cijfers (2019):

Ca. 300 aanbieders: • Jeugdhulp 221 • Wmo begeleiding 219 • Beschermd Wonen 61

90 'Producten':

• Jeugdhulp 58 • Wmo begeleiding 22 • Beschermd Wonen 9

Omzet 123 miljoen euro’s: • Jeugdhulp 68 • Wmo begeleiding 27 • Beschermd Wonen 27,8

13.000 cliënten:

Beschermd Wonen:

• Jeugdhulp 7.120 • Wmo begeleiding 5.064 • Beschermd Wonen 853

Huishoudelijke Hulp:

• 27,8 mln euro's • 61 aanbieders • 853 clienten

• 23,4 mln euro’s • 8.300 cliënten • 26 aanbieders

Het sociaal domein Achterhoek is de Achterhoekse samenwerking op het gebied van Wmo en Jeugdhulp. Het doel: samen efficiënter en effectiever de transformatie aanpakken. Deelnemers aan het sociaal domein Achterhoek zijn de 8 gemeenten Aalten, Berkelland, Bronckhorst, Doetinchem, Montferland, Oude IJsselstreek, Oost Gelre en Winterswijk. Meer weten? Kijk op www.sociaaldomeinachterhoek.nl

Sociaal domein

achterhoek

Samen naar een optimale uitvoering Wmo, Jeugdhulp en Beschermd Wonen Deze informatieplaat is onderdeel van een reeks informatieplaten. Komende tijd wordt deze reeks verder uitgebreid.

1 JANUARI 2022

Waar gaan we naartoe?

In de Achterhoek werken gemeenten en zorgaanbieders aan een optimale uitvoering van Jeugdhulp, Wmo en Beschermd Wonen. De deadline is 1 januari 2022. Na de transitie en de eerste transformatiestappen staat de transformatiefase nu echt voor de deur. Hoe pakken we dat in de Achterhoek aan? Daarop geeft deze informatieplaat antwoord. Achterhoekse stip op de horizon In de transformatiefase gaan gemeenten en (maatschappelijk) partners samen op weg naar een optimale uitvoering van de Jeugdhulp en Wmo in de Achterhoek. De ambitie: écht invulling geven aan de transformatie. Aan deze opgave beginnen we niet blanco. In de voorbije transitiejaren zijn al belangrijke fundamenten gelegd (zie informatieplaat 2). Daarop bouwen we komende periode voort.

2022

Focus op preventie 6 Uitgangspunten ein dom l a a n e ci Voor de transformatie (en daarmee de vernieuwde inkoop) g so oop rkin k / Ink ment e w e benoemen we een 6-tal uitgangspunten: en ho ge Sam chter ctmana A tra 1. Kantelen naar preventie n co Gespecialiseerde Onder het motto ‘voorkomen is beter dan genezen’ Jeugdhulp en Wmo is het doel om veel meer in te zetten op preventieve vormen van ondersteuning. Denk aan algemene, LOKALE TOEGANG voorliggende voorzieningen. Ook wel ‘voor de hand liggende voorzieningen’ genoemd. Lichte hulp en ondersteuning

2. Resultaat zorginzet staat voorop In deze transformatiefase maakt het denken en werken in producten plaats voor resultaatgericht Samenleving, voorliggend veld, werken. We willen toe naar een stelsel waarbij algemene voorzieningen de zorgaanbieder op basis van deskundigheid een inwoner/jongere helpt. En waarbij de zorgaanbieder doet wat nodig is. De gemeente(lijke) toegang bepaalt in dit stelsel het ‘WAT’. Uiteraard gebeurt dit in afstemming met de inwoner. De zorgaanbieder bepaalt het ‘HOE’. De inwoner, toegangsmedewerker en zorgprofessional krijgen op deze manier meer vrijheid om in gezamenlijkheid een passend ondersteuningstraject op te zetten. Oftewel, een ondersteuningstraject dat aansluit op de behoefte en eigen mogelijkheden van de inwoner en zijn/haar omgeving. De gedachte achter dit resultaatgericht werken is ook dat de zorgaanbieder de vrijheid krijgt om op- en af te schalen. Het gaat erom dat de ‘prestatie’ van de zorginzet bijdraagt aan het resultaat dat de inwoner wil bereiken. Het resultaat van de zorginzet komt dus echt voorop te staan. 3. D uidelijke rolverdeling: partnerschap, opdrachtgever en opdrachtnemer We streven naar een zakelijk partnerschap, waarbij gemeenten en zorgaanbieders in een professionele sfeer met elkaar samenwerken. Deze zakelijke relatie kenmerkt zich door opdrachtgever- en opdrachtnemerschap.

Er is een duidelijke scheiding in rollen en verantwoordelijkheden. Gemeenten zijn opdrachtgever en formuleren het ‘WAT’. Gelukkig en gezond in de Achterhoek Zorgaanbieders geven aan ‘HOE’ het resultaat Een voorbeeld van hoe de focus op preventie een plek krijgt binnen het sociaal behaald kan worden. Dit betekent dat de domein Achterhoek is het ‘Preventie Akkoord 2020-2030 ‘Gelukkig en gezond in de Achterhoek’. Achterhoekse gemeenten gaan sturen op Onder dit akkoord staat de handtekening van ruim 80 het resultaat (resultaatsturing). Niet langer partijen. Ze geven daarmee aan gezamenlijk de schouders staat het (input gericht) financieren van een onder het preventiethema te willen zetten. Komende organisatie voorop, maar het financieren van periode krijgt de uitvoering van het akkoord vorm. het resultaat (met een passende financieringsvorm). Volg de realisatie van het Preventie Akkoord online!

Sociaal domein

achterhoek

Samen naar een optimale uitvoering Wmo, Jeugdhulp en Beschermd Wonen 1 JANUARI 2022

4. Andere manier van sturen: monitoring van resultaten/prestaties en maatschappelijke effecten De focus komt veel meer te liggen op de prestaties van zorgaanbieders. En daarnaast op de maatschappelijke effecten die we willen realiseren. Anders gezegd: worden de gewenste resultaten voor de cliënt ook daadwerkelijk behaald? Levert de zorgaanbieder de afgesproken prestaties en draagt deze zorgaanbieder daarmee bij aan de maatschappelijke effecten? Deze focus noemen we ook wel ‘prestatie-denken’. De gedachte: door op resultaten en prestaties te sturen, versnellen we de transformatie. Wat tot kostenbesparing kan leiden. Door te sturen Onderzoek en monitoring zijn hierbij van belang. Naast monitoring op kosten gaat het om op resultaten monitoring op resultaat en kwaliteit. Het idee is dat gemeenten (als opdrachtgever) en zorgversnellen we de aanbieders (als opdrachtnemer) hiervoor gezamenlijk de prestatie-indicatoren opstellen. Met transformatie als belangrijkste vraag: behalen we de resultaten en welke middelen zetten we daarvoor in? Op deze manier krijgen we ook het verhaal achter de cijfers in beeld. 5. Andere manier van contractering We stappen in de Achterhoek af van de jaarlijkse contractering via het Open House inkoopmodel. Niet alleen blijkt de administratieve rompslomp een groot nadeel van een Open House.

Oók komt de onderlinge samenwerking en de innovatie onvoldoende van de grond. Het liefst zien we een langdurig partnerschap ontstaan, met een beperkter aantal zorg-aanbieders. De Achterhoekse gedachte is om met deze aanbieders contracten te sluiten voor de duur van in totaal 7 jaar. Concreet: 1 x 3 jaar en daarna de mogelijkheid tot 2 x 2 jaar verlenging. Op deze manier willen we uitkomen op een duurzaam en betaalbaar zorgstelsel in de Achterhoek.

We kiezen voor een andere manier van contracteren. Met minder zorgaanbieders en langdurige contracten

6. Andere manier van bekostiging: financiering is gekoppeld aan resultaatafspraken We gaan uit van resultaatsturing met een passende financieringsvorm, die leidt tot de beoogde inhoudelijke en financiële transformatie (dus het realiseren van de financiële doelstellingen van de gemeenten). Deze financieringsvorm moet meer ruimte geven aan de professional en minder administratieve lasten met zich meebrengen. Per domein en segment (Jeugdhulp, Wmo en Beschermd Wonen) bekijken we welke vorm van bekostiging het meest passend is. In ieder geval stappen we af van een bekostigingsvorm als prijs x hoeveelheid (PxQ), oftewel de productiebekostiging of het ‘uurtje factuurtje’. Uiteraard beoordelen we de bekostigingsvorm ook in totaliteit op passendheid. Omdat we per segment de bekostigingsvorm bepalen, kunnen we uitkomen op verschillende bekostigingsvormen. Wel denken we aan bekostigingsvormen met een vooraf overeengekomen budget, gekoppeld aan resultaatafspraken. Denk aan lumpsum financiering en/of populatiebekostiging. Niet alleen leveren we op deze manier een belangrijke bijdrage aan de inhoudelijke en financiële transformatie, óók denken we zo de gemiddelde zorgkosten te kunnen verminderen. Inkoop 2022 als ‘instrument’ De inkoop van Jeugdhulp, Wmo en Beschermd Wonen zien we in de Achterhoek niet als een doel op zich.

Het doel van de transformatie is te komen tot een optimale uitvoering van de taken en verantwoordelijkheden binnen het sociaal domein Achterhoek. De inkoop is hierin een ‘instrument’. Het vernieuwde inkoopproces levert zogezegd een belangrijke bijdrage aan de transformatie van het Achterhoekse zorglandschap. Meer weten over het proces van de vernieuwde inkoop tot aan de deadline van 1 januari 2022? Bekijk dan de Informatieplaat ‘Het proces van de vernieuwde inkoop’ (zie informatieplaat 4).

Sociaal domein

achterhoek

Samen naar een optimale uitvoering Wmo, Jeugdhulp en Beschermd Wonen Deze informatieplaat is onderdeel van een reeks informatieplaten. Komende tijd wordt deze reeks verder uitgebreid.

1 JANUARI 2022

Het proces van de vernieuwde inkoop

In de Achterhoek werken gemeenten en zorgaanbieders aan een optimale uitvoering van Jeugdhulp, Wmo en Beschermd Wonen. Een belangrijk onderdeel is de nieuwe wijze van inkoop. De deadline: 1 januari 2022. Op die datum gaan de nieuwe contracten met zorgaanbieders in. Hoe we dat voor elkaar krijgen? Daarover gaat deze informatieplaat.

2022 1 januari 2022: niet zomaar een deadline 5 uitgangspunten voor het proces Een jaar extra (voorbereidings)tijd Naast de ‘deadline’ van 1 januari 2022 stellen de gemeenten Aanvankelijk hebben de Achterhoekse gemeenten het vooreen 5-tal uitgangspunten vast voor het te volgen inkoopproces: nemen om de nieuwe, getransformeerde inkoop per 1 januari 1 Gemeenten nemen de regie 2021 te laten ingaan. Dit roept echter veel vragen en zorgen 2 Zorgvuldigheid staat voorop op bij zorgaanbieders. Ze geven aan meer tijd te willen voor de 3 Samen met partners voorbereidingen en vooral om de dialoog met de gemeenten 4 Urgentiebesef 5 Ingangsdatum 1 januari 2022 en met elkaar goed te kunnen voeren. Het coronavirus versterkt deze wens. Op 25 september 2020 nemen de bestuurders van de 8 Achterhoekse gemeenten daarom het besluit om de invoeringsdatum 1 jaar op te schuiven, naar 1 januari 2022. Uitzondering voor segment Dyslexie Voor het segment dyslexie volgt eind november 2020 een aanvullend besluit. Namelijk om de nieuwe contracten met dyslexieaanbieders niet op de ‘deadline’ van 1 januari 2022 te laten ingaan, maar op 1 augustus 2021. Dit is het begin van het nieuwe schooljaar, wat voor dit segment een veel logischer ‘startmoment’ is. Herijkt procesplan; samen met maatschappelijk partners De nieuwe ‘deadline’ leidt ertoe dat het oorspronkelijke procesplan moet worden aangepast.

Uiteraard krijgen de 5 uitgangspunten (zie kader bovenaan) een plek in het herijkte procesplan. Nieuw in het plan is de extra ruimte voor dialoog met maatschappelijke partners. Immers, net als bij de transitie vinden de gemeenten het ook bij de transformatie belangrijk om in (goed) gesprek te zijn en blijven met maatschappelijke partners. ‘Transformeren doen we samen’, is de gedachte. Met de nieuwe deadline is daar ook voldoende tijd voor.

Proces tot 1 januari 2022 Reeds afgerond in 2017 en 2018

Fase 0

Vaststellen visie en kaders

september – december 2020 Fase 1 Herijken aanpak, benodigde besluiten nemen, dialoog In deze fase gaat het onder meer om een herijking van de procesaanpak tot 1 januari

2022 en de vaststelling (door de colleges van Burgemeester en Wethouders van de 8 Achterhoekse gemeenten) van de inhoudelijke en financiële uitgangspunten voor de vernieuwde inkoop. Deze fase bestaat daarnaast uit diverse gespreksmomenten met zorgaanbieders en de communicatie met relevante stakeholders (zoals gemeenteraden). Verder nemen de gemeenten de benodigde besluiten om de huidige contracten met zorgaanbieders te verlengen.

Nog 1 keer Open House (‘Inkoop 2021’)

Gesprekstafels, workshops, kennissessies

Om op 1 januari 2022 de nieuwe contracten met Jeugdhulp-,Wmo- en Beschermd Wonen aanbieders te laten ingaan, moeten de huidige contracten nog 1 keer worden verlengd. Deze lopen immers op 31 december 2020 van rechtswege af. Daarom vindt eind 2020 nog 1 keer een Open House aanbesteding plaats; de zogenaamde ‘Inkoop 2021’. De verlengde contracten krijgen als maximale einddatum: 31 december 2021.

De ingevoegde ‘dialoogfase’ (fase 1) houdt in dat tot aan 1 april 2021 verschillende dialoogsessies op de agenda staan.Van (digitale) gesprekstafels tot workshops, kennissessies en webinars. De ene keer zijn de sessies voor alle zorgaanbieders van Jeugdhulp,Wmo en/of Beschermd Wonen. De andere keer voor alleen de aanbieders van een bepaald segment. Aan bod komen overkoepelende thema’s, zoals samenwerking. Maar ook thema’s en vragen die alleen binnen een bepaald segment spelen. De activiteiten worden aangekondigd op de www.sociaaldomeinachterhoek.nl en in de maandelijkse Inkoop-nieuwsbrief (aanmelden kan via communicatie@sociaaldomeinachterhoek.nl). Ook de terugkoppeling is steeds via deze kanalen terug te vinden.

Sociaal domein

achterhoek

Samen naar een optimale uitvoering Wmo, Jeugdhulp en Beschermd Wonen 1 JANUARI 2022

Proces tot 1 januari 2022 (vervolg) januari – april 2021

Fase 2

Dialoog, uitwerken selectieleidraden

mei – september 2021

Fase 3

Uitvoeren aanbesteding

oktober – december 2021

Fase 4

Implementatie

1 januari 2022

Fase 5

Start nieuwe contracten

In deze fase mondt de dialoog uit in uitgewerkte selectieleidraden (documenten voor de inkoop). Medio maart 2021 stellen de Achterhoekse colleges van Burgemeester en Wethouders de selectie- en gunningsleidraden vast. De beoogde publicatiedatum (openstelling) van de aanbesteding Jeugdhulp, Wmo en Beschemd Wonen is 1 april 2021. Vanaf dat moment stopt de dialoog. Dit is conform de regels van een aanbesteding.

Van 1 april tot medio september 2021 vindt de daadwerkelijke aanbesteding plaats (inschrijving, beoordeling, voorlopige gunning, etc.). De beoogde gunningsdatum is (uiterlijk) 1 oktober 2021.

Van 1 oktober tot eind december 2021 is de implementatiefase. De Achterhoekse gemeenten en de nieuw gecontracteerde zorgaanbieders hebben dus 3 maanden implementatietijd. Dit is conform de Norm van Opdrachtgeverschap. In deze fase vindt het gesprek (dialoog) plaats met de nieuwe zorgaanbieders over de implementatie naar 1 januari 2022.

Op 1 januari 2022 gaan de nieuwe contracten en nieuwe werkwijze in. De dialoog tussen de Achterhoekse gemeenten en gecontracteerde zorgaanbieders krijgt een vervolg. Het gaat in deze fase vooral over de uitvoering, verdere optimalisering en transformatieontwikkelingen.

Kenmerken van de Achterhoekse aanbesteding Perspectief van cliënten en samenwerkingspartners De Achterhoekse gemeenten vinden het belangrijk om in de aanbesteding het perspectief van cliënten, inwoners en samenwerkingspartners te betrekken. Het streven is een meer maatschappelijke aanbesteding. De mogelijkheden hiervoor worden onderzocht.

Zorgaanbieders hebben de rol van meedenken, meepraten, meedoen en meeadviseren

We betrekken (het perspectief van) cliënten en samenwerkingspartners bij de aanbesteding

Duidelijke rolverdeling De gemeenten in de Achterhoek vinden het belangrijk om in dit vernieuwde inkoopproces helder te zijn over ieders rol en de mate van participatie. De rol van zorgaanbieders is die van meedenken, meepraten, meedoen en mee-adviseren. De rol van gemeenteraden en andere relevante stakeholders (zoals de Sociale Raden) is die van meeweten, meedenken en mee-adviseren. De uiteindelijke bevoegdheid voor de besluitvorming ligt bij de colleges van Burgemeester en Wethouders. Waar lokaal van toepassing vragen de colleges de gemeenteraden om instemming.

Pilots in Doetinchem en eigen traject Oude IJsselstreek In de laatste Open House aanbesteding (dus de ‘Inkoop 2021’) nemen de Achterhoekse gemeenten de mogelijkheid op om in 2020 en 2021 pilots uit te voeren. Hiermee wordt tegemoet gekomen aan het voornemen van de gemeente Doetinchem om een inhoudelijke en financiële versnelling te creëren, vooruitlopend op de nieuwe situatie per 1 januari 2022. De pilots in Doetinchem gaan in 2021 van start. De gemeente Oude IJsselstreek maakt van de mogelijkheid gebruik om een eigen (inkoop)traject voor de ambulante Jeugdhulp en Wmo vorm te geven. De uitkomsten en leereffecten van de verschillende pilots en het traject van Oude IJsselstreek worden voor zover mogelijk meegenomen in de vernieuwde regionale Inkoop 2022.

Sociaal domein

achterhoek

Samen naar een optimale uitvoering Wmo, Jeugdhulp en Beschermd Wonen 1 JANUARI 2022

Aanbesteding Hulp bij het Huishouden De inkoop van Hulp bij het Huishouden is en blijft een eigenstandig traject binnen de Achterhoekse gemeenten. Alleen de 5 gemeenten Aalten, Berkelland, Bronckhorst, Oost Gelre en Winterswijk besteden Hulp bij het Huishouden gezamenlijk aan. Zowel inhoudelijk als financieel zijn zij hiervoor gezamenlijk verantwoordelijk. Ook in dit vernieuwde inkoopproces trekken deze gemeenten met elkaar op. De aanbestedingsprocedure Aanbesteding met 3 percelen en verschillende segmenten Het voornemen in de Achterhoek is om 1 aanbesteding uit te voeren, met 3 percelen: Jeugdhulp, Wmo en Beschermd Wonen. Elk perceel bevat meerdere segmenten. Eind november 2020 stellen de colleges van Burgemeester en Wethouders de segmenten voor Jeugdhulp vast (zie kader). Voor Wmo en Beschermd Wonen gebeurt dit begin februari 2022. Uiteraard wordt goed bekeken of de segmenten Jeugdhulp, Wmo en Beschermd Wonen goed op elkaar aansluiten. Dit kan nog tot aanpassing van de Jeugdhulpsegmenten leiden. Pas na vaststelling zijn de segmenten definitief.

Inkoopsegmenten Jeugdhulp 1. Integrale ambulante jeugdhulp: Deze jeugdhulp wordt ambulant ingezet om de eigen kracht en mogelijkheden van de jeugdige en zijn/haar gezin te vergroten. Jeugdigen of hun ouders hebben ondersteuning nodig omdat zij op 1 of meerdere leefgebieden achterlopen. Of omdat zij een ontwikkeltaak hebben of omdat (enige) bijsturing gewenst is. Ook kan het noodzakelijk zijn om bepaalde taken van hen over te nemen. Jeugdigen met een hoge hulpbehoefte en veiligheidsrisico’s voor zichzelf of hun omgeving behoren tot de doelgroep. 2. Gezins- en woonvormen: Verschillende vormen van verblijf, onder te verdelen in gezinsvormen (pleegzorg, gezinshuizen) en woonvormen (verblijf groep, wonen gericht op zelfstandigheid). Deze maatwerkdiensten worden ingezet als de thuissituatie (tijdelijk) geen veilige of passende woonomgeving meer voor een kind/jongere vormt. Een alternatieve, passende woonvorm fungeert zo lang als nodig als ‘thuis’. 3. Hoog specialistisch jeugdzorg: Tot de doelgroep behoren jeugdigen met complexe eigen problematiek die te maken hebben met ernstig tekortschietend ouderschap (als gevolg van complexe problematiek bij ouders). Deze combinatie zorgt voor grote onvoorspelbaarheid in de noodzakelijke hulpverlening. 4. Dyslexiezorg: Diagnostiek en/of behandeling van lees- en spellingsproblemen bij kinderen met ernstige enkelvoudige dyslexie. 5.

Ziekenhuiszorg: Qua omvang gaat het om een zeer beperkt contract met zeer specifieke eigenschappen. Hiervoor doorlopen de Achterhoekse gemeenten een apart inkooptraject. Crisiszorg wordt ondergebracht bij de eerste 3 segmenten: Integrale ambulante Jeugdhulp, Gezins- en woonvormen, Hoog specialistische jeugdzorg. Niet-openbare aanbestedingsprocedure met voorselectie In plaats van een Open House aanbesteding (waarvoor elke geïnteresseerde zorgaanbieder zich kan inschrijven) kiezen de Achterhoekse gemeenten voor een zogenoemde ‘niet-openbare aanbestedingsprocedure met een voorselectie’. De gemeenten zijn van mening dat dit inkoopinstrument het beste past bij de transformatievisie. Bij deze procedure worden zorgaanbieders geselecteerd op basis van inhoudelijke offertes. Vooraf stellen de gemeenten het aantal te contracteren zorgaanbieders vast. Dit betekent dat alleen de X beste zorgaanbieders (X = voorgenomen aantal) een contract krijgen. Selectie en gunning De aanbestedingsfase (fase 3) bestaat grofweg uit 2 onderdelen: - Selectiefase: In deze fase beoordelen de gemeenten zorgaanbieders die zich hebben ingeschreven op hun kennis, deskundigheid en kwaliteit. Hiervoor leveren zorgaanbieders een bekwaamheidsdossier (inclusief behaalde resultaten) en bijpassende referenties in. Een vooraf bepaald aantal zorgaanbieders gaat door naar de gunningsfase.

- Gunningsfase: In deze fase is worden zorgaanbieders beoordeeld op hun vermogen om de inkoopvisie en uitgangspunten naar de praktijk om te zetten. De gemeenten beoordelen de inschrijvingen op een reeks algemene en specifieke minimumeisen én op een aantal criteria omtrent kwaliteit van samenwerking, doorlooptijd en afschaling. Uit deze beoordeling volgt een prioritering. Vervolgens wordt een vooraf bepaald aantal zorgaanbieders geselecteerd en gegund. Oftewel, met deze aanbieders sluiten de 8 Achterhoekse gemeenten een nieuw inkoopcontract af. De beoordeling van de inhoudelijke plannen gebeurt door een team van inhoudelijk deskundigen van de Achterhoekse gemeenten, onder leiding van een inkoopspecialist.

Sociaal domein

achterhoek

Samen naar een optimale uitvoering Wmo, Jeugdhulp en Beschermd Wonen 1 JANUARI 2022

Alle inkooptrajecten, pilot(s) en trajecten in 2021

Verlenging contracten 2021 - tot max. 1 januari 2022 - mogelijkheid pilot(s)

Pilot(s) Wmo/Jeugdhulp Doetinchem

Eigen traject ambulante Jeugdhulp/Wmo Oude IJsselstreek

Aanbesteding Dyslexie

Regionale inkoop Sociaal Domein Achterhoek Inkoop door 8 Achterhoekse gemeenten onder leiding van Sociaal Domein Achterhoek

Segmenten Jeugd Integraal Ambulante Jeugdhulp (IAJ)

Crisis Jeugdhulp (wordt geïntegreerd in IAJ, HS en GW)

Hoog Specialistische Jeugdzorg (HS) Ziekenhuizen

Segmenten Wmo

Segmenten Beschermd Wonen

Exacte segmenten worden nog bepaald

Hulp bij het Huishouden (onder leiding van 1 van de 5 gemeenten)

Gezins- en Woonvormen (GW)

Dyslexie

Nadere uitgangspunten voor de inkoop De uitgangspunten voor de transformatie (zie kader en voor meer toelichting informatieplaat ‘Waar gaan we naartoe?’) gelden vanzelfsprekend ook voor de inkoop 2022. Specifiek voor de inkoop worden deze uitgangspunten aangevuld. Hierover besluiten de colleges van Burgemeester en Wethouders eind november 2020. Het gaat om:

Uitgangspunten van de transformatie 1 Kantelen naar preventie 2 Resultaat zorginzet staat voorop 3 Duidelijke rolverdeling: partnerschap, opdrachtgever en opdrachtnemer 4 Andere manier van sturen: monitoring van resultaten/prestaties en maatschappelijke effecten 5 Andere manier van contractering 6 Andere manier van bekostiging: financiering is gekoppeld aan resultaatafspraken

Langdurige contracten met tussenevaluatie in 2024 Het streven naar een langdurig partnerschap krijgt in de Achterhoek vorm door middel van langdurige contracten. Concreet: 1 x 3 jaar en de mogelijkheid om 2 x 2 jaar te verlengen. Dus 7 jaar in totaal. De gedachte is dat voor duurzaam partnerschap een contractduur van 3 jaar de minimale vereiste is. Deze periode geeft zorgaanbieders ruimte om zich in te bedden in de lokale en regionale sociale infrastructuur. Bovendien verminderen de administratieve lasten voor zowel zorgaanbieders als gemeenten, doordat niet ieder jaar een nieuwe aanbesteding gedaan hoeft te worden. Door 2 verlengingsmogelijkheden in te bouwen, is er tevens voldoende ruimte om tussentijds bij te stellen. Ook is de gedachte dat zorgaanbieders op deze manier voldoende prikkel krijgen om tot innovatie te komen. In 2024 staat een tussenevaluatie gepland. Deze kan ook tot bijstelling leiden.

Sociaal domein

achterhoek

Samen naar een optimale uitvoering Wmo, Jeugdhulp en Beschermd Wonen 1 JANUARI 2022

Zorgaanbieders leveren regionaal Zorgaanbieders die in aanmerking willen komen voor een nieuw contract binnen de Achterhoekse gemeenten, moeten bereid zijn om in alle gemeenten zorg en/of ondersteuning te leveren. Als zorgaanbieders hiertoe om gegronde redenen niet bereid zijn, kunnen ze dit aangeven. Echter, de redenen moeten zeer gegrond worden onderbouwd. Het streven is immers een dekkend zorglandschap in iedere gemeente. En tegelijkertijd beheersbare werkprocessen en een beheersbaar zorglandschap. Hoewel dit het uitgangspunt is, onderzoeken de gemeenten nog wel of dit uitgangspunt daadwerkelijk (juridisch) haalbaar is. Zo niet, dan kan het zijn dat zorgaanbieders worden verplicht om regionaal te leveren. Begin februari 2021 moet hier duidelijkheid over zijn. Bekostigingssystematiek Een van de uitgangspunten van de transformatie (en daarmee van de Inkoop 2022) is de overgang op een andere manier van bekostiging. Dus niet langer ‘prijs maal hoeveelheid’ (PXQ). De gemeenten in de Achterhoek zien meer perspectief in de koppeling van de financiering aan de resultaatafspraken met de gecontracteerde zorgaanbieders. De besluitvorming over de nieuwe bekostigingssystematiek vindt begin februari 2021 plaats. Wel zijn er eind november 2020 al denkrichtingen.

Denkrichtingen Om te beginnen houden de gemeenten bij de bepaling van de meest geschikte bekostigingsvariant rekening met de regionale visies (zie kader aan het einde van deze informatieplaat), uitgangspunten en de inhoudelijke context. Die laatste bestaat uit: - Er is lokaal (binnen elke gemeente) een breed en toegankelijk voorliggend veld van algemene voorzieningen en informele zorg & ondersteuning. Er is zogezegd sprake van een brede en sterke sociale basis. - De gemeenten (lokaal) beschikken over een stringente toegang tot de maatwerkdiensten Jeugdhulp. - De gemeenten willen bij hun aanbieders sturen op het behalen van resultaten en de kosten van de maatwerkdiensten beheersen. Op basis van een beoordeling van alle voor- en nadelen van verschillende bekostigingsvarianten, gaat de voorkeur in de Achterhoek uit naar: - Lumpsum-financiering: Vooral passend als de samenwerking tussen aanbieders moet worden gestimuleerd. Of als aanbieders moeten worden uitgedaagd om tot nieuwe innovatieve diensten te komen. - Populatiebekostiging: Vooral passend als aanbieders gezamenlijk verantwoordelijk worden gemaakt voor het te behalen resultaat voor een bepaalde doelgroep. Bekostiging Jeugdhulp Voor de Jeugdhulp zijn de denkrichtingen eind november 2020 het verst gevorderd. Gedacht wordt aan de volgende bekostigingsvarianten:

Segment

Denkrichting bekostigingsvariant

Integrale ambulante jeugdhulp

Lumpsum-financiering

2. Gezins- en woonvormen

In beginsel Lumpsum-financiering (De kans bestaat dat bij Gezins- en Woonvormen sprake is van onvoldoende aanbod.Wat dan de oplossing is, wordt nog onderzocht)

Hoog specialistische jeugdzorg

Lumpsum-financiering

Dyslexiezorg

Populatiebekostiging

Sociaal domein

achterhoek Bekostiging Wmo en Beschermd Wonen De bekostigingssytematiek voor Wmo en Beschermd Wonen is uiterlijk begin februari 2021 bekend. Uiteraard houden de gemeenten bij de uitwerking rekening met de aansluiting tussen Jeugdhulp, Wmo en Beschermd Wonen (dus de soepele overgang van 18naar 18+). De colleges van Burgemeester en Wethouders stellen de bekostigingsvarianten voor Jeugdhulp, Wmo en Beschermd Wonen begin februari 2021 vast. Daarna is de nieuwe bekostigingssystematiek definitief.

Samen naar een optimale uitvoering Wmo, Jeugdhulp en Beschermd Wonen 1 JANUARI 2022

Notitie uitgangspunten regionale inkoop De 8 colleges van Burgemeester en Wethouders in de Achterhoek stellen eind november 2020 de notitie ’Notitie uitgangspunten regionale inkoop Jeugdhulp,Wmo begeleiding en Beschermd Wonen’ vast. Deze notitie is ook wel te zien als hét integrale kader met vastgestelde uitgangspunten, als vertaling van de regionale visie(s). Het gaat allereerst om de uitgangspunten van de transformatie. En daarnaast om de verdere uitwerking van de regionale visie(s) in inhoudelijke uitgangspunten voor de inkoop van Jeugdhulp,Wmo en Beschermd Wonen. Ook de segmenten en bekostigingsvoorstellen voor Jeugdhulp komen in de notitie aan bod (en worden vastgesteld). Met deze besluitvorming zet de Achterhoek een belangrijke stap op weg naar de nieuwe inkoop van Jeugdhulp,Wmo en Beschermd Wonen per 1 januari 2022.

Hoe verder? Samengevat staan in de Achterhoek tot aan 1 januari 2022 de volgende stappen op stapel: - Achterhoekse gemeenten en maatschappelijke partners voeren tot uiterlijk 1 april 2021 met elkaar de dialoog (gesprekstafels, webinars, kennissessies, etc.). - Regionale werkgroepen (van gemeenten) werken de inkoopsegmenten en bekostigingsvoorstellen nader uit. Begin februari 2021 komen deze voorstellen ter vaststelling in de colleges van Burgemeester en Wethouders. - Op basis van de uitkomsten van de dialoog worden de daadwerkelijke inkoopdocumenten (selectieleidraden) gemaakt. Uiterlijk 1 april 2021 stellen de Achterhoekse colleges van Burgemeester en Wethouders deze documenten vast. - Uiterlijk 1 april 2021 worden de inkoopdocumenten gepubliceerd. Vanaf dan is de aanbesteding officieel van start. - De beoogde gunning is (uiterlijk) 1 oktober 2021. Daarna gaan gemeenten en nieuw gecontracteerde zorgaanbieders aan de slag met de implementatie.

De ‘transformatie’ van Beschermd Wonen Op het gebied van Beschermd Wonen vinden komende jaren enkele landelijke wijzigingen plaats. De belangrijkste zijn: 1 Geleidelijke invoering van een nieuw, objectief verdeelmodel. 2 Verdwijnen van de functie van de centrumgemeente (als het gaat om Beschermd Wonen).Vanaf 2022 hebben alle gemeenten een gelijke positie. Ter voorbereiding op deze wijzigingen stellen de Achterhoekse gemeenten in 2018 de ‘Regiovisie Opvang & Bescherming’ vast en volgt in de zomer van 2019 het besluit over ‘de rode lijn’. De rode lijn laat zien waar de lokale verantwoordelijkheid en regionale samenwerking elkaar raken. Zodra deze ‘rode lijn’ wordt ingevoerd, zijn de huidige voorzieningen wonen omklap en wonen beschut ambulant een lokale verantwoordelijkheid (dus van elke gemeente afzonderlijk). De voorzieningen wonen beschut en wonen beschermd blijven een regionale verantwoordelijkheid. Deze laatste 2 voorzieningen zijn onderdeel van de Inkoop 2022.

Meer weten of vragen? - Op de www.sociaaldomeinachterhoek.nl/zorgaanbieders zijn speciale themapagina’s ingericht met nieuws, achtergrondinformatie, veel gestelde vragen en de belangrijkste documenten over de inkoop 2022. - Volg het nieuws via de maandelijkse nieuwsbrief ‘Inkoop Jeugdhulp,Wmo en Beschermd Wonen 2022’ (aanmelden kan via communicatie@sociaaldomeinachterhoek.nl). - Stel uw vraag via inkoop@sociaaldomeinachterhoek.nl. Let op! Zodra de aanbesteding loopt is het alleen nog mogelijk om via Negometrix vragen te stellen.Vragen die op een andere manier binnenkomen, worden niet beantwoord.

Meer weten over de visie en vastgestelde kaders? Klik op de titels hieronder om de verschillende documenten te bekijken: • ‘Regionale visie op het sociaal domein Achterhoek’ (2017) • ‘Visie op inkoop’ (2018) • ‘Transformatieplan Jeugdzorg 2018-2022’ (2018) • ‘Regiovisie Opvang en Bescherming’ (2018) • ‘Beleidskader Volksgezondheid’ • ‘Preventie Akkoord Achterhoek 2020-2030’ (2019) • ‘Notitie uitgangspunten regionale inkoop Jeugdhulp, Wmo begeleiding en Bescherm wonen’ (november 2020)

Raadsmededeling - Openbaar Nummer Datum B&W datum Beh. Ambtenaar Portefeuillehouder Onderwerp

: : : : : :

24-2021 22 februari 2021 2 februari 2021 Henk ter Beest J.C. Wikkerink Vervolguitwerking regionale inkoop Jeugdhulp, Wmo begeleiding en Beschermd Wonen per 1 januari 2022

Aanleiding: Het besluit van het college van B&W: 1. het vaststellen van de Notitie ‘Vervolguitwerking regionale inkoop Jeugdhulp, Wmo begeleiding en Beschermd Wonen per 1 januari 2022’ (bijlage 1) met expliciete vaststelling van de volgende beslispunten: 2. het vaststellen van de algemene doelstellingen voor de aanbesteding, alsmede de doelstellingen voor de afzonderlijke percelen Jeugdhulp, Wmo (inclusief Wonen1); 3. het vaststellen van de segmentering en subsegmenten voor Jeugdhulp en Wmo (inclusief Wonen); 4. het vaststellen van de bekostigingsvariant voor Jeugdhulp (lumpsum) en voor Wmo inclusief Wonen (lumpsum), onder de voorwaarde dat: 4.1. in het collegevoorstel van 2 maart 2021 de (volledige) financiële doorrekening per domein (Jeugdhulp en Wmo incl. Wonen) alsook de financiële doorrekening voor het geheel volgt. 4.2. In het collegevoorstel van 2 maart 2021 de uitwerking van de financiële governance van de inkoop volgt; 5. het definitief vaststellen van de inhoudelijke uitgangspunten Wmo begeleiding en Beschermd Wonen zoals opgenomen in het collegevoorstel van 24 november 2020 (bijlage 2); 6. het definitief vaststellen van het uitgangspunt dat inschrijvers van de regionale aanbesteding, de bereidheid moeten hebben regionaal (voor alle gemeenten) zorg en ondersteuning te leveren; 7.

het vaststellen van het uitgangspunt dat alle zorgaanbieders van alle type organisatievormen zich kunnen inschrijven voor deze aanbesteding en daarbij 7.1. het kunnen aantonen van lokale binding en samenwerkingsbereidheid, hanteren als zwaarwegend selectiecriterium voor de aanbesteding vaststellen; Inhoud Mededeling: In de Achterhoek werken gemeenten en zorgaanbieders aan een optimale uitvoering van de Jeugdhulp en Wmo. De deadline is 1 januari 2022. Dat is de datum waarop de nieuwe contracten Jeugdhulp, Wmo begeleiding en Beschermd Wonen ingaan. Met ons besluit van 24 november 2020 en de daarbij behorende Notitie ‘Uitgangspunten regionale inkoop Jeugdhulp, Wmo begeleiding en Beschermd Wonen, is een aantal zaken verder bepaald en vastgesteld. Hierover hebben we u geïnformeerd via de raadsmededeling 213-2020. In bijgaande tweede notitie staat de vervolguitwerking van de onderwerpen die in het collegebesluit van 24 november 2020 zijn genoemd als nader uit te werken. Beide notities vormen met onze besluiten van 24 november 2020 en 2 februari 2021 de basis voor het inkoopdocument 2022. 1 In de beslispunten en het collegevoorstel hanteren we vanaf hier de nieuwe term ‘Wonen’ in plaats van Beschermd

Wonen. Toelichting vindt u in het vervolg van dit collegevoorstel en de bijgevoegde Notitie ‘Vervolguitwerking

regionale Inkoop Jeugdhulp, Wmo Begeleiding en Beschermd Wonen per 1 januari 2022’.

Pagina 1 van 2

Kernboodschap Met het vaststellen van deze vervolgnotitie en bovengenoemde beslispunten door de colleges van B&W van de 8 Achterhoekse gemeenten is er (samen met de ‘Notitie uitgangspunten regionale inkoop Jeugdhulp, Wmo begeleiding en Beschermd Wonen’ van 24 november 2020) één integrale uitwerking en concretisering van de aanbesteding Jeugdhulp en Wmo (inclusief Wonen). Hierdoor kunnen de aanbestedingsdocumenten worden vormgegeven, waarna de aanbesteding kan worden uitgevoerd. Met dit tweede besluit in het proces om te komen tot de nieuwe aanbesteding zijn nu ook de volgende onderdelen definitief vastgesteld: • De algemene doelstellingen voor de aanbesteding, alsmede de doelstellingen voor de afzonderlijke percelen Jeugdhulp en Wmo (inclusief Wonen). • De segmentering Jeugdhulp: Integrale Ambulante Jeugdhulp (IAJ), Gezins- en Woonvormen (GWV) en Hoog Complex weinig voorkomen met Verblijf (HCV) • De segmentering Wmo (inclusief Wonen: Wmo Integrale Ondersteuning, Wmo Logeren, Wmo Wonen. • De bekostigingsvarianten Jeugdhulp en Wmo (inclusief Wonen). • De inhoudelijke uitgangspunten Wmo begeleiding en Beschermd Wonen (in het collegebesluit van 24 november 2020 reeds onder voorbehoud vastgesteld). • Het uitgangspunt dat inschrijvers van de regionale aanbesteding de bereidheid moeten hebben regionaal (voor alle gemeenten) zorg en ondersteuning te leveren.

• Het uitgangspunt dat alle zorgaanbieders (met alle type) organisatievormen zich kunnen inschrijven en daarbij het kunnen aantonen van lokale binding en samenwerkingsbereidheid als zwaarwegend selectiecriterium hanteren. Voor de inhoudelijke toelichting op bovengenoemde onderdelen verwijzen we naar bijgaande Notitie ‘Vervolguitwerking regionale inkoop Jeugdhulp, Wmo begeleiding en Beschermd Wonen per 1 januari 2022’. De hoofdlijn is dat er nu definitief besluiten zijn genomen door de colleges van de Achterhoekse gemeenten op de uitgangspunten, doelstellingen, segmentering en bekostigingsvarianten. Hiermee zijn belangrijke stappen gezet op de weg naar een andere wijze van het vormgeven en de financiering van de inkoop van Jeugdhulp en Wmo (inclusief Wonen) in de Achterhoek, passend bij de visie(s) van sociaal domein Achterhoek en passend bij de transformatiedoelstellingen. Communicatie Ten behoeve van de communicatie naar gemeenteraden en betrokken externen zoals aanbieders, sociale raden, cliënten/inwoners, zijn op basis van de besluiten van 24 november 2020 en 2 februari 2021 informatieplaten met het basisverhaal opgesteld. Deze informatieplaten worden gebruikt en actief verspreid. In het proces van voorbereiding van de nieuwe aanbesteding is ook de communicatie naar en betrokkenheid bij van diverse partijen opgenomen.

Periodiek wordt via nieuwsbrieven naar de gecontracteerde zorgaanbieders gecommuniceerd en ontvangen de gemeenteraden en ambtelijk betrokkenen deze nieuwsbrieven eveneens. Voor zorgaanbieders zijn diverse informatiebijeenkomsten georganiseerd. Op regionaal niveau is in januari 2021 een informatiebijeenkomst georganiseerd voor de cliënten-/sociale raden van de diverse gemeenten. Op de website www.sociaaldomeinachterhoek.nl is een inkooppagina voor (professionals van) zorgaanbieders beschikbaar en bouwen we aan de veel gestelde vragen (FAQ’s). Vervolg De financiële doorrekeningen per domein en de doorrekening van het geheel zijn vergevorderd klaar en worden met de uitgangspunten voor de financiële governance op 2 maart 2021 voorgelegd aan de colleges van B&W van de Achterhoekse gemeenten, bij het besluit tot publicatie. Tot slot worden in de tweede helft van maart 2021 de definitieve documenten voor de inkoop van Jeugdhulp, Wmo begeleiding en Beschermd Wonen voorgelegd aan de colleges, zodat per 1 april 2021 publicatie van de aanbesteding kan plaatsvinden. De volgende stukken zijn voor u bijgevoegd: 1. Notitie ‘Vervolguitwerking regionale inkoop Jeugdhulp, Wmo begeleiding en Beschermd Wonen per 1 januari 2022’ 2. Inhoudelijke uitgangspunten regionale inkoop Wmo Begeleiding (inclusief Beschermd Wonen); bijlage collegebesluit 24 november 2020 (opgenomen in bijlage 1) 3.

Notitie ‘Regionale inkoop Jeugdhulp, Wmo begeleiding en Beschermd Wonen per 1 januari 2022‘ (vastgesteld 24 november 2020) Pagina 2 van 2

Notitie 24 november 2020

Notitie Uitgangspunten regionale inkoop Jeugdhulp, Wmo begeleiding en Beschermd wonen 1 januari 2022 Inleiding Als gemeenten zijn we samen met (maatschappelijk) partners op weg naar een optimale uitvoering van de Jeugdhulp en Wmo (incl. Beschermd wonen) in de Achterhoek. Met optimaal bedoelen we dat we dat we hierbij volledige invulling geven aan de transformatie. We bouwen daarbij uiteraard voort op al het goede dat in de Achterhoek aanwezig is en de fundamenten die de afgelopen jaren zijn gelegd. We beginnen immers niet blanco. Een flink aantal zaken is al uitgewerkt en in gang gezet. De afgelopen periode is op basis van de regionaal vastgestelde visie(s) een verdere uitwerking gemaakt naar inhoudelijke uitgangspunten voor de regionale inkoop van Jeugdhulp, Wmo begeleiding en Beschermd wonen. Deze zijn besproken en vastgesteld in het POHO Sociaal Domein op respectievelijk 28 mei 2020 en 25 juni 2020 en voegen we als integrale bijlage in deze notitie. In deze notitie bundelen wij de uitgangspunten en hetgeen verder is uitgewerkt de afgelopen maanden in één integraal kader om ter vaststelling voor te leggen aan alle acht Achterhoekse colleges. Met vaststelling van deze notitie in alle colleges wordt een volgende stap gezet op weg naar een nieuwe regionale inkoop van Jeugdhulp en Wmo (incl. Beschermd wonen) per 1 januari 2022.

De vertaling van de visie(s) in concretere, integrale én door alle colleges vastgestelde uitgangspunten biedt het gezamenlijk kader waaruit de dialoog met maatschappelijk partners verder gevoerd kan worden naar uitwerking in de benodigde inkoopdocumenten voor een aanbesteding die start op 1 april 2021 en leidt tot nieuwe contracten per 1 januari 2022. Met andere woorden: vanuit deze uitgangspuntennotitie gaan we samen met maatschappelijk partners verder in dialoog invulling geven aan de inkoopdocumenten (de zogeheten selectieleidraden). Met deze notitie wordt tevens advies en onderbouwing gegeven bij een aantal vragen die zijn gesteld in de ‘ronde langs de gemeenten’ afgelopen zomer. Nog niet alles is al uitgewerkt, zo wordt gewerkt aan de bepaling van de inkoopsegmenten Wmo en Beschermd wonen en de bekostigingsvoorstellen daarbij. Deze uitwerkingen worden 2 februari 2021 in een aanvullend collegeadvies aan de acht Achterhoekse colleges voorgelegd. Daarna volgt op 2 maart 2021 (als sluitstuk) het collegeadvies om de aanbesteding per 1 april 2021 te publiceren. Visie Sociaal Domein Achterhoek “Samenwerken door elkaar te versterken” De afgelopen jaren zijn met verschillende documenten de visie en de kaders voor het sociaal domein vastgesteld. Vanuit deze visies wordt naar de nieuwe regionale inkoop gewerkt.

Zo gaat het om de regionale visie op het Sociaal Domein Achterhoek 2017, de regionale visie op inkoop uit 2018, de Regiovisie Opvang en Bescherming 2018 en ook het transformatieplan Jeugdzorg 2018-2022 uit 2018. De visie van de Achterhoekse gemeenten op het regionale sociaal domein “samenwerken door elkaar te versterken” dateert uit 2017 (door de gemeenteraden vastgesteld eind 2017), als eindresultaat van een gezamenlijk proces met maatschappelijk partners. De visie uit 2017 is een vervolg op de visie uit 2013 die zich vooral richtte op de transitie, oftewel de overdracht van de taken en verantwoordelijkheden van het rijk en provincie naar de gemeenten. De nieuwe visie richt zich op de transformatie, oftewel de fase waarin het gaat om het realiseren van de beoogde inhoudelijke veranderingen en maatschappelijke effecten. 1

In deze Achterhoekse visie is de ambitie: Iedereen doet mee. Letterlijk luidt de Achterhoekse missie: Iedereen doet mee en draagt zijn steentje bij, naar eigen kunnen. Daar helpen we elkaar bij. Iedereen is de moeite waard en hoort erbij. We stellen de leefwereld van de mens centraal en willen een gezonde, sterke en sociale samenleving creëren. Samen houden we onze gemeenschap levend en vitaal. Hiermee sluit de visie aan bij wat kenmerkend is voor de Achterhoek: het Naoberschap. De gemeenten hebben hiertoe 5 maatschappelijke doelen gesteld: 1. Jeugdigen groeien gezond op in een veilige en vertrouwde omgeving en kunnen zich maximaal ontwikkelen, zodat zij opgroeien tot zelfredzame mensen. 2. Mensen zitten fysiek en mentaal goed in hun vel, zij hebben veerkracht en voelen zich goed. 3. Mensen wonen zelfstandig in een veilige en toegankelijke omgeving. Indien nodig met ondersteuning. 4. Mensen voelen zich thuis in hun stad of dorp en hebben een sociaal netwerk dat zich kenmerkt door wederkerigheid. 5. Mensen participeren naar vermogen, werken aan hun ontwikkeling en leveren een maatschappelijke bijdrage aan hun omgeving Deze ambitie en doelen realiseren we in een brede samenwerking, waarin iedereen een rol heeft; inwoners, gemeenten en maatschappelijke partners.

Het uitgangspunt van de Achterhoekse gemeenten bij deze brede samenwerking is ook: Lokaal waar het kan en regionaal waar het slimmer is of moet. De Achterhoekse gemeenten willen dat de transformatie van het sociaal domein vooral op lokaal niveau – bij en samen met de inwoner- vorm krijgt. Ontschotting, de-medicalisering, normalisering, preventie en eerder de juiste hulp bieden moeten volgens de Achterhoekse visie dichtbij de inwoner plaatsvinden. Algemene uitgangspunten voor (de regionale inkoop van) Jeugdhulp, Wmo Begeleiding en Beschermd wonen 1. Kantelen naar preventie De focus voor de komende jaren ligt op de kanteling naar preventie. Onder het mom ‘voorkomen is beter dan genezen’ is het doel om veel meer in te zetten op preventieve vormen van ondersteuning. Denk aan algemene, voorliggende voorzieningen of anders gezegd 'voor‘ de hand liggende voorzieningen. In de Achterhoek zijn hierin al flinke stappen gezet. Zo is onlangs het Preventie Akkoord 2020-2030 “Gelukkig en gezond in de Achterhoek” gesloten waarin ruim 80 partijen samenwerken aan dit thema. Daarbij gebeurt er veel in het kader van preventie op lokaal niveau door de gemeenten en hun maatschappelijke partners. 2. Resultaat zorginzet staat voorop Waar het gaat om zorginzet gaan we als gemeenten resultaatgericht werken en laten we het denken en werken in producten definitief achter ons.

In de Achterhoek kennen we nu bijv. 58 jeugdproducten en 22 Wmo producten waar een vaste ondersteuningsinzet en een vaste prijs aan hangt. In de praktijk geeft dit veel werk voor de lokale toegang om bij de ondersteuning die nodig is de passende ‘producten’ te vinden en komt men daarnaast vaak met aanbieders in een onderhandelingspositie over de indicatiestelling. We willen weg van het productdenken en maken de rolverdeling tussen de gemeentelijke toegang en aanbieder zuiverder. We gaan naar een stelsel waar de zorgaanbieder op basis van deskundigheid een inwoner/ jongere helpt en kan doen wat nodig is. De gemeente(lijke toegang) bepaalt daarbij, in afstemming met de inwoner, het ‘WAT ’en de zorgaanbieder, in afstemming met de inwoner, het ‘HOE” We geven daarmee de inwoner, de toegangsmedewerker en de zorgprofessional van de aanbieder meer de vrijheid om in 2

gezamenlijkheid een ondersteuningstraject op te zetten dat aansluit op de behoefte en de eigen mogelijkheden van de inwoner of diens omgeving, waarbij de zorgaanbieder ook de vrijheid heeft om op –en af te schalen. Hierbij staat het resultaat van de zorginzet voorop. Het gaat er dus om dat de aanbieder het resultaat op cliëntniveau bereikt en met de “prestatie” bijdraagt aan de maatschappelijke effecten die gemeenten willen bereiken. 3. Veranderde rollen: partnerschap, opdrachtgever en opdrachtnemer De gemeenten willen in een zakelijk partnerschap en een professionele sfeer samenwerken met aanbieders. De transformatie is iets waar we samen gestalte aan (willen en moeten) geven. Binnen het partnerschap is er sprake van een zakelijke relatie die zich kenmerkt door opdrachtgever- en opdrachtnemerschap. Er is een duidelijke scheiding in de rollen en verantwoordelijkheden. De gemeenten zijn opdrachtgever en formuleren het ‘WAT’, de aanbieders zijn opdrachtnemer en geven aan ‘HOE’ het resultaat behaald kan worden. Dit betekent dat we als gemeenten gaan sturen op het resultaat (resultaatsturing). Hierbij staat niet het (input gericht) financieren van een organisatie voorop maar het financieren van het resultaat (met een passende financieringsvorm). 4.

Andere manier van sturen: monitoring resultaten/prestaties en maatschappelijke effecten De focus ligt op prestaties van aanbieders en de maatschappelijke effecten die we willen realiseren. Dit wordt ook wel prestatie denken genoemd. Dit lijkt een systeemterm, maar het gaat erom dat de gewenste resultaten op cliëntniveau, organisatieniveau en ketenniveau worden behaald. Dat de zorgaanbieder de afgesproken prestaties levert en daarmee bijdraagt aan de gewenste maatschappelijke effecten. Door het sturen op resultaten en prestaties versnellen we de transformatie. Vanuit de versnelling op de inhoudelijke transformatie gaan wij er vanuit dat ook een financiële omslag wordt gemaakt. Een voorbeeld: Zorgaanbieder A is een traditioneel gevestigd jeugdzorg organisatie. Zij werken met duidelijke protocollen zowel qua inhoud maar ook qua productie. In het huidige stelsel worden de resultaten van de zorgaanbieder niet of zeer beperkt besproken. In het nieuwe stelsel maken wij afspraken met de zorgaanbieders op de resultaten die zij per cliënt halen (denk hierbij aan zaken zoals afschaling, doelrealisatie, duurzaamheid van resultaat). Ook worden afspraken gemaakt op organisatieniveau over hoe lang een cliënt in behandeling is en hoeveel uren hiervoor worden ingezet.

Op basis van de datagegevens kan de gemeente constateren dat de doorlooptijd oploopt en de realisatie van de doelstellingen summier is. Naar aanleiding hiervan worden afspraken gemaakt om de gemiddelde doorlooptijd te laten afnemen en de effectiviteit te verhogen. Dat resulteert in het verhogen van de zelfredzaamheid van de jeugdige. Bovendien leidt het door het verkorten van de doorlooptijd tot een besparing van meer dan 10% op de uitgaves op deze cliënt. Door het sturen op resultaten wordt de inhoudelijke en financiële transformatie gerealiseerd. Met deze ambitie is onderzoek en monitoring van belang. Naast de monitoring op de kosten gaan we monitoren op het resultaat en de kwaliteit op het niveau van: - de cliënt, door de cliënt zelf en door de lokale toegang - de doelgroep, door o.a. contractmanagement en beleid - de organisatie en de keten - het stelsel, vanuit de monitor Sociaal Domein Achterhoek De komende periode werken we op hoofdlijnen uit (in het selectiedocument) hoe we de monitoring van prestaties vormgeven. Het gaat dan bijvoorbeeld over hoe gemeente (als opdrachtgever) en aanbieder (als opdrachtnemer) in afstemming prestatie-indicatoren opstellen waarmee de voortgang gemonitord kan worden, en wordt gevolgd of de resultaten worden behaald en welke middelen 3

daarbij worden ingezet. Het gaat hierbij uiteraard ook om het verhaal achter de cijfers en hoe we hierbij het gesprek vormgeven. Na de gunning en bekendwording van de nieuwe contractpartners willen we samen met hen de verdere invulling van de monitoring vormgeven (implementatiefase). 5. Andere manier van inkoop en contractering: aanbesteding met langdurige contracten Resultaatgericht werken vraagt ook om een andere manier van contractering. Een contractering die is gericht op een dekkend en overzichtelijk zorglandschap met minder aanbieders en langdurige contracten. We stappen af van de jaarlijkse contractering via een Open House omdat hierdoor onvoldoende gestuurd kan worden op het doorvoeren van de transformatie en benodigde innovatie. Daarbij is ook de administratieve rompslomp een groot nadeel. De wijze waarop we gaan inkopen is via een niet openbare aanbesteding. De regionale inkoop van Jeugdhulp en Wmo (incl. Beschermd wonen) is geen doel op zich, maar een middel om de doelen uit de visie en de beoogde transformatie te realiseren. Het inkoopinstrument dat hier het beste bij aansluit is een niet openbare aanbesteding. Met deze manier van aanbesteden selecteren de gemeenten op basis van inhoudelijke offertes de beste zorgaanbieders.

Dat betekent dat alleen de beste xx zorgaanbieders (xx= voorgenomen aantal) gekozen worden op basis van de kwaliteit van de inhoudelijke offertes. Met een Open House is er geen vooraf bepaald aantal zorgaanbieders en elke zorgaanbieder die voldoet aan toelatingseisen, ook al scherp je deze eisen aan de ‘poort’ aan, moet gecontracteerd worden. Open House heeft de afgelopen jaren tot een flinke groei van zorgaanbieders geleid, wat weer heeft geresulteerd in meer instroom. Door de grote hoeveelheid aanbieders is het sturen op het doorvoeren van de transformatieopgave lastig en komt deze onvoldoende van de grond. In de komende aanbesteding willen we kijken naar de mogelijkheid om er meer een maatschappelijke aanbesteding van te maken, door onder meer (het perspectief vanuit) cliënten en andere samenwerkingspartners te betrekken. Hoe gaat de aanbesteding eruit zien? Het proces aanbesteding is als volgt: het wordt één aanbesteding met drie percelen (Jeugdhulp, Wmo begeleiding en Beschermd wonen) met daaronder een aantal segmenten en subsegmenten. Binnen de aanbesteding worden verschillende fasen onderscheiden die hieronder op hoofdlijnen worden toegelicht: In de selectiefase worden inschrijvers beoordeeld op hun kennis, deskundigheid en kwaliteit. Hiervoor dienen zij een bekwaamheidsdossier en bijbehorende referenties in.

Op basis van de beoordeling van deze documenten wordt een vooraf bepaald aantal aanbieders geselecteerd die doorgaan naar de gunningsfase. In tegenstelling tot de huidige (Open House) procedure gaan we met 2 drempels werken als het gaat om de selectie: zorgaanbieders dienen te voldoen aan een reeks algemene en specifieke minimumeisen en zij worden beoordeeld op een aantal selectiecriteria omtrent kwaliteit van samenwerking, afschaling en doorlooptijd. Door het indienen van een bekwaamheidsdossier geven zij aan hoe zij ‘kwaliteit’ in het verleden hebben vormgegeven en welke resultaten zij hiermee hebben behaald. Reeds behaalde resultaten en ervaring staan in deze fase centraal. Aanvullend hierop vragen wij aanbieders om referenties aan te leveren voor de resultaten die zij hebben behaald. De bekwaamheidsdossiers worden beoordeeld door een team van inhoudsdeskundigen. Op basis hiervan wordt per segment een rangschikking opgesteld. Op basis van de ranking wordt een zorgdekkingsmatrix ingevuld. Dat wordt ingevuld totdat er sprake is van dekkend zorgaanbod op basis van dienstverlening, specialismen en gemeenten.

We kiezen voor langdurige contracten Jeugdhulp en Wmo (incl. Beschermd wonen) met een zelfde looptijd: één x drie jaar met de mogelijkheid om tweemaal twee jaar te verlengen (totaal zeven jaar), met een tussenevaluatie in 2024. De gemeenten willen naar een langdurig partnerschap. We gaan uit van het sluiten van contracten voor de duur 1 x drie jaar, met de mogelijkheid tot verlenging van twee x twee jaar (totaal zeven jaar). Voor partnerschap en langdurige contracten is drie jaar een minimale vereiste, met de verlengingsmogelijkheden van twee x twee jaar is er voldoende tussentijdse ruimte om bij te stellen en voldoende prikkel om innovatie te blijven stimuleren. Eveneens creëren we eenzelfde duur en contractcyclus voor de Jeugdhulp en Wmo (incl. Beschermd wonen). Hiermee geven we invulling aan het streven te komen tot een duurzaam en betaalbaar stelsel dat zorgpartners ruimte geeft zich in te bedden in de lokale en regionale sociale infrastructuur en dat de administratieve lasten vermindert. In 2024 voeren we een tussenevaluatie uit, wat ook (bijstellings)ruimte biedt aan de nieuwe colleges die dan ca. halverwege zijn. 6.

In beginsel de voorwaarde opnemen dat zorgaanbieders regionaal leveren In de ‘ronde langs de gemeentelijke velden’ afgelopen zomer is gevraagd naar de mogelijkheden om binnen de regionale aanbesteding ruimte te bieden voor het contracteren van partijen voor specifiek aanbod door individuele gemeenten. De voor- en nadelen van deze mogelijkheden zijn uitgebreid onderzocht binnen de werkgroep Integrale Ambulante Jeugdhulp. Uit data-analyse (per perceel) van het huidige Open House model blijkt dat het grootste deel van de huidige gecontracteerde partijen bereid is om regionaal zorg en/of ondersteuning te leveren bij zowel Wmo als Jeugdhulp (tussen 59% en 91%). Deze partijen zullen naar verwachting geen problemen hebben met een aanbesteding waarin de voorwaarde wordt gesteld de hele regio te kunnen bedienen. Een toegangsmedewerker zal immers altijd kijken naar de meest passende partij, dichtbij de cliënt. Echter, zijn er ook enkele partijen die nu zeven of minder gemeenten hebben aangegeven als werkgebied. Het is onduidelijk of deze zorgaanbieders als gevolg van een voorwaarde om regionaal te leveren, niet zullen inschrijven en daarmee er (mogelijk) geen dekkend en passend zorglandschap in de Achterhoek ontstaat.

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Aalten&id=fed6ee53-766e-4c36-8d2a-56ca3fb0733f