Jaarverslag-Meerlanden-2022
Tekst van het document
saldo voor lagere verwerkingskosten voor gemeenten.
dan 25 miljoen kuub groengas geproduceerd. Een mooie mijlpaal in ons jubileumjaar 2022! Ook kwalitatief hebben we
7.1.3 Groene Energiefabriek
vooruitgang geboekt. Meer dan de helft van de compost die
Sinds 2011 vergisten en composteren wij GFTe in onze Groene
we het afgelopen jaar hebben gemaakt, voldeed aan klasse A,
Energiefabriek. Met deze grondstoffen maken we compost,
de hoogste categorie keurcompost.
Cijfers van de Groene Energiefabriek
2022
2021
2020
M3 groengas ingevoerd
2.605.516
2.558.632
2.520.081
CO₂ besparing gehele vergistingsinstallatie in kg
14.575.000
13.805.000
13.145.000
Aangeleverd tonnage aandeelhoudende gemeenten
33.328
35.234
35.072
Poorttarief aandeelhoudende gemeenten
€ 50,72
€ 49,74
€ 48,37
8.831.920
8.843.674
8.382.175
€ 43,73
€ 39,18
€ 37,48
Bespaard C0₂ in KG door aandeelhoudende gemeenten
Besparing aandeelhoudende gemeenten door vermeden heffing C0₂-uitstoot (bij €100 per ton C0₂)
7.1.4 Tweede locatie GFTe-verwerking Gezien het groeiende aanbod van GFTe, hebben wij een tweede locatie voor de verwerking van GFTe in voorbereiding. Inmiddels doen we dit samen met onze partner, Cyclus. Het afgelopen jaar stond in het teken van het vinden van een geschikte locatie. We hebben hierbij het zoekgebied verder uitgebreid in de provincie Zuid-Holland. Hierbij kijken wij ook nadrukkelijk of we een koppeling kunnen maken met bestaande of nieuwe industrieën in die regio. Met een tweede locatie dragen we nog meer bij aan het overheidsbeleid om extra groengas te produceren als vervanger voor aardgas. Onze huidige vergunning biedt onvoldoende ruimte om onze volledige verwerkingscapaciteit in Rijsenhout gebruiken. Derhalve hebben we ook dit jaar een deel van het bij ons aangeboden GFTe elders laten verwerken om binnen onze vergunning te blijven. In de revisievergunning, die is aangevraagd voor de locatie Rijsenhout is tevens een ruimere verwerkingscapaciteit aangevraagd. We verwachten in de loop van 2023 meer duidelijkheid over de mogelijke uitbreiding van verwerkingscapaciteit.
65
60.000 ton
7.900 ton
vervuild GFTe afgevoerd
GFTe in beheer
Groente-, Fruit- en Tuinafval en Etensresten
44.200 ton
7.000 ton
GFTe verwerkt tot grondstoffen
GFTe bij collega’s laten verwerken
Output stap
1
Biogas
Output stap
2
Groengas CO2 Citrusbrandstof
Output stap
3
MeerCompost
Output stap
4
Warmte
Output stap
5
Water
Vergister
4.200.000 m biogas 3
2.600.000 61%
van ons wagenpark rijdt op groengas
m3 groengas
voor wegverkeer en eigen wagens
3
12.000
Toepassing in chemie vrije onkruidbestrijding ter vervanging van diesel
mln autokilometers =
groene CO2
liter Citrusbrandstof
925 x
37
1.750.000 m
Nu vrij in de lucht als kortcyclische CO2. Wordt ingevoed in OCAP-leiding zodra die gereed is
16.300 ton MeerCompost uit GFTe
1.850.000 zakken MeerCompost
In gesloten tunnelcompostering ontstaat hoogwaardige MeerCompost uit digestaat en GFTe
Kwekerijen gezocht voor de overige 7.000.000 kWh!
10.000.000 kWh warmte
Opvangen en transporteren RESTWARMTE vanuit compostering
2.830.000 kWh warmte
Warmtewisselaar
geleverd aan glastuinbouw = 290.000 m3 vermeden aardgas
500.000 liter
1.155.000 liter
gebruikt voor veegwagen (straatreiniging)
minimaal gebruikt voor pekelwater gladheidsbestrijding
4.500.000 liter condenswater
CO2-besparing is 265 kg per ton GFTe* * Conform CO2 tool GFTe verwerking 2.0 van de Vereniging Afvalbedrijven
66
7.2 PBD
7.2.3 Statiegeld Uitbreiding van statiegeld naar kleine plastic flesjes (2021)
7.2.1 Inzameling
en blikjes (2023) draagt niet alleen bij aan meer hergebruik,
Vanaf 2020 zamelen we in al onze gemeenten blik en
maar ook aan minder zwerfafval. Een aandachtspunt voor
drinkpakken samen met de plastic verpakkingen in. In 2022
de komende jaren is het verder verbeteren van de kwaliteit
heeft Aalsmeer gekozen voor nascheiding en wordt het PBD
en zuiverheid van het ingezamelde PBD (leeg en schoon) en
vanaf september 2022 niet meer apart ingezameld. De markt
daarmee de uitbreiding van hergebruikmogelijkheden.
voor hergebruik en recycling van plastic en van drinkpakken is relatief jong. De inzameling van plastic is rond 2010 opgestart en de hoeveelheid ingezamelde PBD laat de afgelopen jaren
7.3 Textiel
een enorme toename zien: van 3.200 ton in 2015 naar ruim 10.000 ton in 2022, vooral als gevolg van het VANG-beleid.
Textiel is een verzamelnaam voor kledingstukken, huishoudelijk textiel (hand- en theedoeken, gordijnen, beddenlakens),
Inzamelresultaten PBD
2022
2021
Aalsmeer
313
430
Bloemendaal
385
414
Diemen
448
426
4.538
2.558
Heemstede
403
418
Hillegom
704
643
1.040
1.108
553
516
Totaal gemeenten
8.384
6.513
Andere gemeenten en commercieel
1.622
1.587
10.006
8.100
Haarlemmermeer
Lisse Noordwijk
Totaal
riemen, tassen en schoeisel. 7.3.1 Inzameling Textiel zamelen we voornamelijk in via verzamelcontainers (bovengronds) en in een enkel geval nog via ondergrondse containers. Om de kwaliteit van ingezameld textiel te vergroten zetten we in op verzamelcontainers die voorlossend geledigd kunnen worden. Dit betekent dat er bij de inzameling een handmatige check wordt gedaan op vervuiling, dat waar nodig wordt verwijderd. Omdat dit niet mogelijk is bij onder grondse containers, waar de kwaliteit over het algemeen slechter is door vocht en vervuiling, maken we hier zo min mogelijk gebruik van. Daarnaast zamelen we vier tot zes keer per jaar huis-aan-huis textiel in. Door de bovenstaande acties zijn de recyclingsresultaten en kwaliteit van textiel bovengemiddeld goed in de branche. Onderstaand een infographic hoe wij afgelopen jaar hebben gepresteerd.
7.2.2 Recycling Meerlanden verzorgt in samenwerking met RKN (Regie Kunststoffen Nederland) de overslag en het transport naar de sorteerfabriek van PreZero in Rotterdam. Naast de Meerlandengemeenten zijn ook Katwijk en Teylingen bij de post-collection van PBD aangesloten. Gemeenten worden jaarlijks geïnformeerd wat er met het ingezamelde PBD gebeurt: in 2022 is 62% gerecycled, 32% verwerkt als residu en 6% was vochtverlies. Preventie (verbod op eenmalige plastics), slim ontwerp (design for recycling) en betere recyclingtechnieken moeten de hoeveelheid PBD verminderen en de recycling naar een hoger niveau tillen.
67
Inzamelresultaten Textiel (2022)
Voorlossend
Aalsmeer
Onderlossend
Huis-aan-huis
Totaal
-
-
27
36
-
-
-
-
Haarlemmermeer
658
-
70
728
Heemstede
107
-
12
119
Hillegom
57
13
70
Lisse
27
79
Noordwijk
160
-
-
160
1.036
115
95
1.246
Bloemendaal Diemen
Totaal
Inzamelresultaten Textiel (2021)
Voorlossend
Aalsmeer
Onderlossend
-
63
106
Huis-aan-huis
Totaal
-
-
28
46
-
-
-
-
Haarlemmermeer
670
-
71
741
Heemstede
112
-
11
123
Hillegom
80
14
94
Lisse
28
81
Noordwijk
9
-
-
9
927
127
96
1.150
Bloemendaal Diemen
Totaal
-
74
109
7.3.2 Hergebruik en recycling
7.3.3 MRA (UPV)
De textielsector is een van de meest vervuilende industrieën
In 2023 wordt de uitgebreide producentenverantwoordelijk
ter wereld. De hoeveelheid textiel groeit wereldwijd
heid (UPV) voor textiel naar verwachting ingevoerd. De
en de gebruiksduur van textiel wordt steeds korter. De
invulling van die regeling is in de loop van 2022 met partijen
productsamenstelling is zeer divers en bestaat uit natuurlijke
betrokken bij de textielketen uitgewerkt. De werkgroep
materialen, kunstmatige vezels of een combinatie van
textiel van de MRA (Metropoolregio Amsterdam), waarin
verschillende materialen, waarbij vooral een toename van
wij deelnemen, heeft in samenwerking met partijen uit de
kunstmatige vezels en combinatievezels waarneembaar is.
kleding- en schoenenindustrie een position paper opgesteld
Deze ontwikkeling vergroot het aandeel laagwaardig textiel
waarin onder andere wordt gepleit voor harmonisering van
en verkleint de mogelijkheden voor hoogwaardig hergebruik.
UPV-regels in Europees verband en meer transparantie in de
Naast beter ontwerp en gebruik van duurzamer materialen
textielketen. In Nederland recyclen we gemiddeld ongeveer
is recycling van textielvezels (mechanisch en chemisch)
een derde deel van het textiel; tweederde verdwijnt in het
een belangrijke ontwikkeling om de milieu-impact van de
restafval en wordt uiteindelijk verbrand. In onze regio wordt
textielketen en het gebruik van primaire grondstoffen in de
ongeveer 50% van het beschikbare textiel ingezameld. Het
toekomst verder terug te dringen.
overige deel wordt ingezameld via supermarkten, milieustraten en kringloopwinkels. Gemiddeld zit er nog tussen de 5% en 10% in het restafval. Wij verwachten dat de invoering van de uitgebreide producentenverantwoordelijkheid (UPV) een positieve impact zal hebben op de hoeveelheid, de kwaliteit en de hergebruikmogelijkheden van textiel.
68
7.4 AEEA
reparatie, upgraden van bepaalde onderdelen en demontage eenvoudiger wordt. In het kader van de pilot brachten designers
Afgedankte elektrische en elektronische apparaten, ook wel
van de producent een bezoek aan het RSC Schiphol, om te zien
AEEA of e-waste genoemd, is afval dat bestaat uit defecte of
hoe het recycle/re-useproces verloopt.
verouderde apparaten. Ook onverkochte toestellen worden als elektronisch afval beschouwd.
De eerste ervaringen uit de pilot zijn zeer positief. Het komende jaar hopen we met meerdere producenten een samen
7.4.1 Inzameling
werking aan te gaan. Naast de koppeling met het bedrijfsleven
Oude apparaten kunnen bij de aanschaf van nieuwe worden
bieden onze activiteiten ook interessante mogelijkheden
ingeleverd bij de leverancier (oud voor nieuw regeling)
voor leerwerktrajecten voor studenten van praktijkscholen en
of afgegeven worden op de gemeentelijke milieustraten
regionale opleidingscentra (roc’s) in de regio.
en inzamelpunten. 7.4.2 RSC Schiphol
7.5 Luiers
In het Regionaal Sorteer Centrum Schiphol (RSC Schiphol) verwerken we een groot aantal afgedankte elektrische
Ongeveer tien procent van het restafval dat Meerlanden
en elektronische apparaten van telefoons en televisies tot
inzamelt, bestaat uit luiers en incontinentiemateriaal. In
wasmachines, die aangeleverd worden vanuit onze eigen
totaal komen in Nederland jaarlijks 200.000 ton luiers in
milieustraten, maar ook van milieustraten van andere
het huishoudelijke restafval. Naar schatting komt nog eens
gemeenten in de regio. Dit doet Meerlanden in samenwerking
dezelfde hoeveelheid vrij bij kinderdagverblijven, ziekenhuizen
met Midwaste en in opdracht van Stichting OPEN. Deze
en zorgcentra. Daarmee is het de grootste nog niet-
stichting, bekend onder de communicatienaam Wecycle,
gerecyclede afvalstroom in het huishoudelijk restafval.
heeft als doel om samen met haar ketenpartners de wettelijke inzameldoelstelling van 65% te realiseren en de e-waste sector
In onze regio worden luiers in het restafval ingezameld
meer circulair maken.
en verbrand. Op deze manier worden ziektekiemen en medicijnresten vernietigd, net zoals de materialen waaruit
7.4.3 Pilot wasmachines
de luiers bestaan. Luierrecycling past binnen het streven
RSC Schiphol startte dit jaar samen met een producent van
naar een circulaire economie en draagt substantieel bij aan
wasmachines een pilot waarbij onderdelen zoals printplaten
vermindering van huishoudelijk restafval en het gebruik van
en motoren teruggeleverd worden aan de producent voor
primaire grondstoffen.
hergebruik. Na een gedegen voorbereiding, zijn we begin 2023 gecertificeerd voor dit werk en hebben we nog
7.5.1 Luierfabriek
meer mogelijkheden in het recyclingproces. Ons doel is de
Samen met Elsinga Beleidsplanning en Innovatie onderzoekt
wasmachines uit de afvalstatus te halen en terug te brengen
Meerlanden de mogelijkheden voor de bouw van een fabriek
naar productstatus. Op die manier kunnen steeds meer
voor luierverwerking in Amsterdam. Realisatie van die fabriek
bruikbare onderdelen teruggebracht worden. Hiervoor hebben
betekent een vermindering van CO₂-uitstoot (gemiddeld
we het certificaat [NEN-EN 50614:2020] gehaald om dit te
1 ton CO2 per verwerkte ton luiers) en het bevorderen van
mogen doen.
hergebruik van materialen. Deze gewenste locatie voor deze fabriek is in Amsterdam, in de onmiddellijke nabijheid van AEB,
Uit de pilot blijkt ook dat Meerlanden in het recycleproces
in verband met de benodigde stoom die van AEB afgenomen
veel waardevolle data verzamelt en daardoor kennis opdoet
kan worden. Bovendien is daar ook een waterzuivering in de
over onder andere slijtage en leeftijdsbepaling. Belangrijke
buurt, waar de slurry mogelijk verwerkt kan worden.
informatie voor producenten, maar ook voor Stichting OPEN. Zij kunnen op basis van deze informatie een forecast doen
Elsinga heeft een verwerkingstechniek ontwikkeld waarin de
voor het recycleproces voor de komende jaren. Een logische
luiers in kleine stukjes worden geshredderd om vervolgens
volgende stap is het ontwerp van de producten te optimaliseren
onder hoge druk en met stoom vloeibaar gemaakt worden.
voor mogelijk hergebruik van onderdelen. Stichting OPEN daagt
Het plastic wordt hergebruikt. Het restproduct, een
producenten uit hun producten zodanig te ontwerpen dat
slurry, gaat naar een waterzuiveringsinstallatie. Het bevat
69
Luiers bestaan grotendeels uit: SAP
Luiers
Levert: Plastic-granulaat
Verwerkt tot:
250 ˚C 40 bar Kunststoffen
Fluff pulp
Bloempotten, bankjes, etc. Warmte van afvalverbranding
Bacteriën en medicijnresten verdwijnen
Plastics drijven bovenop
70% ontlasting en urine
Optie papierpulp Slurry
Karton en papier Stroom of groengas Schoon water
Rioolslib
Kunstmest, biomassa of compost
namelijk geen medicijnresten of pathogene stoffen meer.
De nadruk ligt voor Circulair West op ketensamenwerking
Bij afvalenergiecentrale ARN in Nijmegen is het procedé
tussen bedrijven, overheid en kennisinstellingen. Vanuit elk van
inmiddels in bedrijf.
de deelnemende bedrijven werken een of twee medewerkers één dag in de week in teamverband samen met pioniers van
Eind 2021 heeft de minister van Infrastructuur en Waterstaat
de andere deelnemende bedrijven. We verkennen concrete
een brede verkenning naar luiers laten uitvoeren. Meerdere
circulaire handelingsperspectieven en leren zo anders te
partijen kijken actief naar grootschalige luierverwerking,
denken en onszelf anders te organiseren. Werkenderwijs
maar door onzekerheden en risico’s is er nog weinig
ontwikkelen we nieuwe business- en verdienmodellen.
feitelijke verwerkingscapaciteit gerealiseerd. Door het ontbreken van dwingende wetgeving, onvoldoende vraag
In 2022 is het aantal vrienden van Circulair West ruim
naar secundaire grondstoffen en de hoge kosten voor
verdubbeld van 20 naar 48. We zijn gestart met de pilot van
recycling nemen partijen een afwachtende houding aan.
het project kringloop bouwmaterialen op een bouwproject
Om de recycling daadwerkelijk van de grond te krijgen,
van Ouwehand Bouwen & Ontwikkelen bij Woonzorgcentrum
wordt een aantal maatregelen genoemd: invoering van
Topaas Foreschate in Voorschoten. In het onderzoek worden
uitgebreide producentenverantwoordelijkheid (UPV), een
bedrijven die als leveranciers van (rest)materialen kunnen
inzamelverplichting (via het Besluit gescheiden inzameling
optreden samengebracht met inzamelaars, zoals Meerlanden.
huishoudelijke afvalstoffen) en het stimuleren van de afzet
Er is onderzocht welke materialen op welke plekken vrijkomen
van secundaire materialen (einde afvalstatus). Op dit moment
en waar deze weer kunnen worden afgezet of hergebruikt.
onderzoekt het ministerie de inrichting van een UPV op luiers,
Met als einddoel een regionale kringloop realiseren voor
met als doel om deze in 2025-2026 in te voeren.
bouwmaterialen. Ook is de lancering whitepaper Circulair Beton als nieuwe
7.6 Circulair West
basis geïnitieerd. Hierin worden concrete suggesties en aanbevelingen gedaan voor bedrijven en lokale overheden
Gezamenlijk met vijf andere bedrijven uit de Duin- en
om samen tot regionale circulaire betonketens als nieuwe
Bollenstreek (AW Groep, de Beelen Groep, Hoek, Ouwehand
basis te komen. Verder hebben Circulair West en Nationaal
Bouw en Timpaan) hebben we de stichting Circulair West
Park Hollandse Duinen de Gebiedsgerichte aanpak Stikstof
opgericht. Een initiatief om materiaal- en gebruikskringlopen
gelanceerd. Dit maakt werk van een toekomstbestendig
zoveel mogelijk regionaal te sluiten. Op die manier helpt
Nationaal Park door bedrijven te activeren vrijwillig hun eigen
Circulair West bedrijven uit de regio om te versnellen op weg
stikstofuitstoot te verminderen.
naar een circulaire economie en samenleving. Zie ook www.circulairwest.nl.
70
Tot slot heeft Circulair West vanuit CIRCO HUB Noord-Holland
ontwikkelen) bermgrasketen en daarmee samenhangende
twee CIRCO Tracks georganiseerd. Eén ging over het upcyclen
circulaire businessmodellen. Ook worden ze gestimuleerd deze
van bermgres en zet daarbij in op een optimale en duurzaam
met (nieuwe) ketenpartners vanuit samenwerking vorm- en
verwaardingsketen voor bermgrassen. Bedrijven, overheden
inhoud te geven waarna bermgras op grote schaal verwaard
en (semi) publieke instellingen verkrijgen dankzij het doorlopen
kan gaan worden. De ander ging over young professionals van
van deze Track inzicht in hun circulaire kansen binnen de (te
bedrijven bekend laten maken met de circulaire economie.
Circulaire Kennis opdoen
ketens
en delen
Circulair inkoop & aanbesteden
Wij zetten in op Gezamenlijke projecten
Partijen Circulair netwerk
verbinden
bouwen
71
8 Excellente bedrijfsvoering In alles wat wij doen, streven we een excellente
8.1.1 Migratie naar nieuw BI-platform
dienstverlening na. Daarom werken wij continu aan
Het afgelopen jaar is gestart met de implementatie van een
een efficiëntere bedrijfsvoering én een optimale
nieuw datawarehouse met Power BI. We gebruiken data uit
dienstverlening aan gemeenten en andere klanten.
allerlei verschillende bronnen. In het datawarehouse worden
Dat doen we onder meer door slimme toepassing van
alle data samengebracht en voorzien van eenduidige definities
techniek en een focus op duurzaamheid. Maar het
en labels. Dat zorgt ervoor dat we consequenter gebruik
fundament onder onze organisatie en bedrijfsvoering is
kunnen maken van de beschikbare data en dat we een
de inzet en betrokkenheid van onze medewerkers.
stabiele basis hebben voor rapportages. Aanvullend daarop zijn we overgestapt op een nieuw business
8.1 Digitalisering en automatisering
intelligence-platform. Met Power BI – ook op basis van Office 365 – wordt het inzicht in en gebruik van data toegankelijker
We zoeken naar een mogelijkheid waarbij alle registraties
voor de dagelijkse praktijk. Als pilot hebben we in 2022 voor
zo dicht mogelijk bij de bron direct worden vastgelegd in
twee gemeenten een gemeenteportaal binnen Teams opgezet.
ICT-systemen. Dat willen we doen door het beschikbaar
Via dit portaal kunnen per gemeente dashboards en daarmee
stellen van digitale hulpmiddelen die integreren met onze
relevante informatie gedeeld worden. Het komende jaar wordt
back-end systemen.
het systeem verder uitgerold en ook beschikbaar gesteld aan onze andere gemeenten.
72
Prestatieoverzicht
duurzaamheid en circulariteit meewegen bij de keuze voor
In navolging van alle kantoormedewerkers kregen in
leveranciers. Onze CO₂-uitstoot was 4.536 ton in 2022.
2022 ook de buitendienstmedewerkers een inlogaccount
We ontvingen tien geurklachten. We hebben onze eerste
op het bedrijfsplatform. De processen en systemen
elektrische vrachtwagen geselecteerd. Ook rijden al onze
voor databeheer en -rapportage zijn verder ontwikkeld
onsite voertuigen op Rijsenhout en Heemstede sinds dit
en Power-BI vervangt Qlikview als BI-tool. Voor het
jaar op HV100 diesel. Voor Pro_Meter zijn voorbereidingen
bedrijfsonderdeel Meerlanden voor Bedrijven is een proces
getroffen voor de bouw van de grondstoffenhal. Verder
gestart om te komen tot een nieuw operationeel systeem
hebben we onze activiteiten in de openbare ruimte
ter vervanging van het huidige AfvalRis. De afdeling
verduurzaamd: alle gereedschappen, waar mogelijk, zijn
Inkoop stond het afgelopen jaar voor grote uitdagingen,
vervangen door elektrische varianten.
maar ondanks prijsstijgingen en langere levertijden blijven Resultaten
WU
2022
2021
C0₂-uitstoot
U
4.536 TON
5.018 ton
Geurklachten
U
10
16
Wagenpark (op groengas of elektrisch)
U
64%
65%
Financiële stabiliteit
U
Zie 8.4
Zie 8.4
8.1.2 Voorlopige vervanging voor AfvalRis
8.1.4 Outsourcing beheer technische IT-infrastructuur
Ons operationele systeem AfvalRis is verouderd en wordt
Met de toenemende afhankelijkheid van ICT blijven
op termijn niet meer ondersteund. Omdat dit een essentieel
bedrijfszekerheid en cybersecurity belangrijke thema’s. Omdat
systeem is voor onze operatie, doen we uitgebreid onderzoek
het ICT-team binnen Meerlanden relatief klein is en steeds
naar een vervangend systeem. Op basis van een brede
meer applicaties in de cloud draaien, is besloten het beheer
marktverkenning is een voorlopige richting gekozen. Het
uit te besteden aan een externe partij. Gezien het grote belang
komende jaar wordt bekeken of deze richting omgezet
van deze uitbesteding heeft het ICT-team in samenwerking
kan worden in een definitieve keuze. In dat geval gaat het
met afdeling Inkoop in 2022 veel tijd gestoken in een
bedrijfsonderdeel Meerlanden voor Bedrijven als eerste over
zorgvuldige aanbestedingsprocedure. Een intensief traject
op het nieuwe systeem. Als deze overgang naar tevredenheid
waarbij ook externe expertise is ingeroepen. In het eerste
verloopt en het systeem voldoende ontwikkeld is, volgt naar
kwartaal van 2023 maken we een definitieve keuze.
verwachting de gemeentelijke inzameling in de jaren daarna. 8.1.3 Data Competente Centre is gestart
8.2 Circulaire Inkoop
Goed databeheer wordt steeds belangrijker voor onze dienstverlening. Daarom is het Data Competence Center
Ook in onze eigen bedrijfsvoering proberen we de circulaire
(DCC) gestart. Dit team focust zich op de kwaliteit van
economie te stimuleren. Zo kopen we zoveel mogelijk in
data, het uitwisselen van data met derden als gemeentelijke
volgens onze ‘circulair inkopen principes’ met betrekking
belastingdiensten en het structureel verbeteren van de
tot grondstoffengebruik, lokale samenwerking en inclusief
onderliggende processen. Zij controleren de juistheid
ondernemen. Aanvullend daarop moedigen wij innovatiegericht
en actualiteit van data. Door deze werkzaamheden te
inkopen aan. Naast selectie op bedrijfseconomische en
centraliseren, dringen we de vervuiling van data binnen de
financiële gronden, selecteren we bij voorkeur leveranciers en
hele organisatie terug.
producten, diensten en/of werken die zich hierin onderscheiden.
73
8.2.1 Inkoopontwikkelingen
potentiële leveranciers onderscheiden waar het gaat om
Het afgelopen jaar stond voor onze afdeling Inkoop in
circulariteit en duurzaamheid.
het teken van het instabiele economische en geopolitieke klimaat. De toenemende schaarste van grondstoffen, langere
8.2.2 Circulair kantoor
levertijden, prijsstijgingen, de krapte op de arbeidsmarkt en de
Op het gebied van contracten en leveranciers werkt Facilitair
hoge inflatie vroegen continu om aandacht.
nauw samen met de afdeling Inkoop. We letten daarbij steeds meer op circulariteit. Waar mogelijk maken we gebruik van
De beschikbaarheid en betaalbaarheid van inhuurkrachten en
hergebruikte materialen en meubilair. Een mooi voorbeeld
inhuurmaterieel, alsmede van allerlei grondstoffen, producten,
is onze nieuwe locatie Schiphol-Rijk die in september werd
energie en brandstof, kwamen onder druk te staan. Standaard
opgeleverd. Het kantoor is modern en ruimtelijk ingericht met
prijsafspraken en indexeringen waren niet afdoende en met
hergebruikte en tweedehands materialen en er is ook gekeken
meerdere leveranciers voerden we overleg over nieuwe, reële,
naar second life producten. Zo zijn bijvoorbeeld de stoelen
prijs- en indexeringsafspraken. Ons uitgangspunt was daarbij
rondom de ronde tafels vervaardigd uit oud polyester, dat nu
steeds om in goed onderling overleg de pijn te verdelen en te
niet meer als afval is afgevoerd en zijn de geluiddempende
voorkomen dat prijsstijgingen vanuit de gehele keten eenzijdig
wanden vervaardigd uit oude kleding.
doorberekend zouden worden aan de eindafnemer. Dit resulteerde bij een aantal leveranciers in tijdelijke toeslagen,
8.2.3 Midwaste
onder andere op brandstof.
Meerlanden is lid van Midwaste, een coöperatieve vereniging voor afvalmanagement. Midwaste coördineert, initieert
74
Naast prijsstijgingen heeft het tekort aan staal, chips en
en ontwikkelt projecten en diensten die het samenwerken
arbeidskracht ook impact op levertijden. Een producent van
en ondernemen effectiever en efficiënter maken. De leden
vrachtwagens besloot zelfs tot een stop op het aannemen van
sluiten ook gezamenlijk contracten af. In 2022 werden
offerte-aanvragen: een ongekende situatie. Aan de andere kant
meerdere collectieve aanbestedingen uitgezet, onder andere
pakte het financieel gunstig uit dat we in het verleden hebben
voor afzetcontainers, plastic zakken, aardgas en wegenzout.
gekozen voor circulaire minicontainers, gemaakt van 100%
Specifiek voor Meerlanden werd onder penvoering van
gerecycled granulaat, daardoor hadden we nu minder last van
Midwaste de aanbesteding voor het grof huishoudelijk
de schaarste en relatief hoge prijzen van virgin granulaat.
restafval met succes uitgevoerd.
Bovengeschetste ontwikkelingen werkten in 2022 door
De aanbesteding voor aardgas en het eind 2022 aflopende
in de uitgevoerde aanbestedingstrajecten. De markt
contract met Gazprom heeft behoorlijke inspanningen vereist.
reageerde afhoudend en selectief. Offertes kenden korte
Na intensief overleg en een aanbesteding waarop geen
gestanddoeningsperiodes en over de gehele linie hadden we
aanbod binnenkwam, lukte het meervoudig onderhands
te maken met minder gegadigden en daarmee beperktere
voor de duur van één jaar een collectief contract voor
keuze tussen aanbieders. Binnen deze beperking blijven we
Midwasteleden af te sluiten.
8.3 Verduurzaming bedrijfsactiviteiten
Op niveau vier en vijf wordt er ook de C0₂ -uitstoot in de keten en sector in kaart gebracht. Meerlanden is gecertifieerd
We besteden meer aandacht aan regie om de keten ‘van
voor niveau drie en de bijbehorende doelstellingen hebben we
afvalstroom tot product’ te optimaliseren. We verminderen
het afgelopen jaar gehaald.
onze ecologische voetafdruk en emissies naar de omgeving door het verduurzamen van onze bedrijfsterreinen, -gebouwen
Om onze C0₂ -uitstoot systematisch verder terug te dringen,
en -middelen én het energiegebruik.
hebben we in 2021 een nieuw reductieplan opgesteld voor de periode 2021-2024, gebaseerd op de strategie van
8.3.1 C0₂-reductie
Meerlanden. Het plan geeft een overzicht van concrete
De C0₂ -reductieladder is een C0₂ -managementsysteem dat
maatregelen die genomen worden op centraal niveau en op
vijf niveaus kent. Tot en met drie gaat een organisatie aan de
alle locaties afzonderlijk. Het doel is om de C0₂ -uitstoot in
slag met de uitstoot van de eigen organisatie en activiteiten.
deze periode met 50% ten opzichte van 2019 te verminderen.
Jaar
C0₂ -uitstoot in ton
Omzet x € 1.000
C0₂ -uitstoot tegen omzet 2014
In % van 2014
2018
5.155
70.892
4.290
63,7
2019
4.975
74.665
3.931
58,4
2020
4.005
76.553
3.276
46,0
2021
5.018
78.668
3.763
55,9
2022
4.536
83.390
3.209
47,6
8.3.2 Geurklachten
Ook dit jaar hebben we de elke klacht geanalyseerd. Dat heeft
In 2022 hebben we in totaal tien geurklachten ontvangen.
geleid tot een verdere aanscherping van de werkwijze indien
Daarmee zet de dalende trend zich opnieuw door. De werk
de wind uit een bepaalde richting komt.
wijze rondom de ontvangst en verwerking van geurklachten is in 2022 gecontinueerd conform de beschreven handelswijze.
2015
18
2016
2017
2018
2019
2020
2021
aug
sep
okt
nov
2022
16 14 12 10 8 6 4 2 0
jan
feb
mrt
apr
mei
jun
jul
dec
75
8.3.3 Duurzaam wagenpark
Om op zero emissie te komen betekent dat ook voor deze
Bij elke vervanging of uitbreiding is onze insteek dat deze moet
wagens elektrificatie, oftewel door middel van waterstof of met
bijdragen aan een verdere verduurzaming van ons wagenpark.
batterijen. Overigens realiseren we met deze transitie niet alleen
In 2021 hebben we een visie vastgesteld over het verduurzamen
CO₂-uitstootreductie, maar ook geluids- en fijnstofreductie.
van ons wagenpark met concrete doelstellingen en acties. Voor al onze kleinere wagens stappen we op kortere termijn over
We hebben de eerste elektrische vrachtwagen geselecteerd.
op elektrische aandrijving. Voor de grotere wagens – boven
Deze wordt in verband met de subsidieregelingen in de loop
de 3.500 kilo – hebben we meer tijd nodig. Een deel daarvan
van 2023 besteld. Ter voorbereiding op de elektrificatie van
– met name de inzamelvoertuigen – rijdt nu op groengas.
ons wagenpark hebben we de elektriciteitsvoorzieningen op
Type
Aantal
CNG
n Personen kader
12 (-2)
10
n Bestel- en poolauto’s
24 (=)
24
n Scooter/bakfiets
3 (=)
n Veegkiepers
12 (=)
12
n Bakwagens
18
15
Diesel
2 3 3
n Tractoren
7 (=)
n Achterladers
18 (+2)
11
n Zijladers
19 (-1)
18
n Voertuigen met kraan
10 (=)
10
n Haakkraan
5 (=)
5
n Shovels
5 (=)
5
n Kranen
4 (=)
n Heftrucks
5 (=)
n Transportwagens
8 (=)
n Personenwagens
76
Elektrisch
n Openbare ruimte
n Inzameling
7 7 1
4 1
2
2 8
n Overslag en milieustraat
n Transport
ons terrein vernieuwd en verzwaard. Eind 2022 is besloten om
8.3.5 Pro_Meter
alle toekomstige voertuigen in de categorie personenwagens
Onder de naam Pro_Meter (Project Meerlanden Terrein)
elektrisch aan te schaffen.
hebben we een visie ontwikkeld voor herindeling van ons terrein in Rijsenhout. We verplaatsen de milieustraat
Al onze onsite voertuigen en machines in Rijsenhout
en vernieuwen het kantoorpand zodat het voldoet aan
en Heemstede reden geheel 2022 op HVO100 diesel.
energielabel A en iedereen een fijne werkplek heeft.
‘Hydrotreated Vegetable Oil’ is een nieuw type dieselbrandstof
Daarnaast komt er een nieuwe grondstoffenhal, waarin
gemaakt van afgewerkte plantaardige oliën en restafval zoals
alle grondstofstromen worden op- en overgeslagen. In de
dierlijke vetten. HVO100 is de meeste duurzame diesel van
grondstoffenhal gaan we alles zo veel mogelijk overdekt
dit moment. Het is volledig fossielvrij, biologisch afbreekbaar,
afhandelen; op die manier verminderen we de emissies
levert een 89% CO₂-reductie, verlaagt de uitstoot van fijnstof
van geluid, geur en fijnstof naar de omgeving. Bovendien
(33%), NOX (9%), CO (24%) en roet (30%) en bevat geen
vergroten we daarmee de veiligheid en de efficiëntie op het
zwaveldeeltjes. Daarnaast zijn er nog wel een aantal diesel
terrein. In 2022 kregen we de vergunning voor de bouw
voertuigen in bestelling. Hier ontkomen we gewoon nog niet
van de grondstoffenhal. Vervolgens selecteerden we via een
aan, maar die zijn allen geschikt voor HVO100 diesel.
aanbesteding de aannemer Mobilis TBI om het werk uit te voeren. De nieuwe hal zal in 2023 gerealiseerd worden.
8.3.4 Gereedschappen Het verduurzamen van onze gereedschappen is een belangrijke
Duurzaamheid en circulariteit spelen een grote rol in al
stap naar het realiseren van het verduurzamen van onze
onze plannen. In de loop van 2022 bouwden we nieuwe
bedrijfsactiviteiten. Daarom besloten we in 2022 om onze
trafostations op ons terrein, zodat onze locaties geschikt
gereedschappen, waarvan een elektrische variant beschikbaar
zijn om in de toekomst elektrische voertuigen op te kunnen
was, in de openbare ruimte te vervangen voor elektrische
laden. Maar ook om in de toekomst grotere hoeveelheden
varianten. Door deze vervanging zal onze milieubelasting
zonnepanelen aan het net te kunnen koppelen en ons
aanzienlijk verminderen, omdat elektrische gereedschappen
daarmee voor te bereiden op elektrificatie van onze
meer energie efficiënt zijn en dus minder vervuilend. Daarnaast
werkzaamheden. We gaan dan ook over van een AC5 naar
geven elektrische bladblazers minder geluid.
een AC6-aansluiting met meer vermogen en verzwaring.
77
Voor de inrichting van ons terrein hebben we een
In 2022 dienden we tevens de aanvraag in voor een
landschapsarchitect in de arm genomen. Deze ontwikkelt een
revisievergunning. Deze heeft betrekking op al onze
plan om de uitstraling te verfraaien en daarbij aan te sluiten
huidige en toekomstige activiteiten op onze hoofdlocatie in
aan bij het Unesco Erfgoed Geniedijk dat aan de achterzijde
Rijsenhout. Met name bij de GFTe-verwerking, maar ook met
van ons terrein ligt.
andere grondstofstromen lopen we nu tegen de grens van onze mogelijkheden aan. Wanneer de nieuwe vergunning van
Ook bij de inrichting van ons nieuwe kantoor op Schiphol-
kracht wordt, hebben we de ruimte om onze hele capaciteit te
Rijk, aan de Beech Avenue, hebben we veel hergebruik van
benutten. We verwachten medio 2023 duidelijkheid te krijgen
materialen en spullen toegepast. Zo doen we ervaring op voor
over deze vergunning.
de circulariteit die we willen realiseren met betrekking tot het nieuw te bouwen kantoor in Rijsenhout.
78
8.4 Financiële stabiliteit
Vooruitblik 2023 Voor 2023 verwachten we een toename van het
Het geconsolideerde bedrijfsresultaat is over 2022 is lager
geconsolideerde nettoresultaat na belastingen als gevolg van
uitgekomen dan over 2021. De omzet groeide weliswaar met
getroffen organisatorische maatregelen die de uitgaven aan
€ 4,7 mln. naar € 83,4 mln. maar de bedrijfslasten zijn met
externe inhuur personeel en materieel in de zomermaanden
€ 7,3 mln. harder gestegen door met name hogere kosten aan
beter beheersen. De omzet zal licht verder groeien.
brandstof, energie en - in de zomermaanden - hoge kosten
Investeringen zullen naar verwachting hoger uitkomen als
voor inhuur van personeel en materieel. Het bedrijfsresultaat is
gevolg van de bouw van de nieuwe grondstoffenhal en
daardoor in 2022 gedaald naar € 1,2 mln. (2021: € 3,7 mln.).
andere terreinaanpassingen. Daarvoor zal in 2023 ook naar
Het geconsolideerde resultaat na belastingen komt in 2022 uit
verwachting nieuwe langlopende financiering benodigd zijn
op € 0,5 mln. (2021: € 2,6 mln.).
van € 10 mln.
De solvabiliteit (voor resultaatbestemming) is met 52,4 procent zeer solide. De verhouding netto rentedragende schuld / ebitda bedraagt 1,0 en de DSCR bedraagt 2,3. Daarmee voldoen we ruimschoots aan de financiële ratio’s die met de banken zijn afgesproken. De kasstromen zijn in onderstaande tabel nader gespecificeerd. Kasstromen x € 1.000
2022
2021
Operationele kasstroom
9.544
9.732
Investeringskasstroom
-10.073
-9.214
Financieringsbehoefte
-529
518
Financieringskasstroom
-623
148
Mutatie geldmiddelen
-1.152
666
De ingaande operationele kasstroom neemt in 2022 met € 0,2 mln. af naar € 9,5 mln. De uitgaande kasstroom uit investeringsactiviteiten bedroeg € 10,1 mln. Onder de uitgaande kasstroom uit financieringsactiviteiten is een ontvangst van € 2,9 mln. opgenomen uit hoofde van de uitgifte van nieuwe aandelen. Op langlopende leningen is € 2,1 mln. afgelost en er is € 1,4 mln. aan onze aandeelhouders uitgekeerd als dividend. Meerlanden maakt gebruik van de regeling ‘bijzonder uitstel van betaling van belasting’ Per saldo is de betaling van € 4,6 mln. aan loonheffingen en omzetbelasting uitgesteld (2021: € 4,8 mln.). De kredietfaciliteit van Meerlanden bedraagt € 8,6 mln.
79
9 Aantrekkelijke, inclusieve werkgever Onze medewerkers zijn essentieel voor de
9.1 Werving en behoud
dagelijkse uitvoering van onze dienstverlening, en het realiseren van onze ambities tot excellente
In de huidige krappe arbeidsmarkt is werving én behoud van
dienstverlener en duurzame grondstoffenregisseur.
medewerkers nog belangrijker geworden. Om potentiële
Goed werkgeverschap en zorgen voor duurzame
nieuwe medewerkers enthousiast te maken voor een baan
inzetbaarheid is voor ons belangrijk. We willen onze
is actiever ingezet op campagnes en werken bij Meerlanden
mensen een veilige, inclusieve plek bieden, waarbij
positief gebrand. Om nieuwe medewerkers een zo goed
zij voldoende mogelijkheden krijgen om zichzelf te
mogelijke start te geven, besteden we veel aandacht aan
ontwikkelen, trots zijn op wat ze doen en met plezier
onboarding. Uiteraard vinden we het net zo belangrijk dat we
in een goede sfeer samenwerken met collega’s,
goede mensen behouden voor ons bedrijf. Daarom hebben
klanten, leveranciers en partners. Zo werken wij
wij naast eerlijke arbeidsvoorwaarden en beloning ook continu
gezamenlijk aan een schone en mooie leefomgeving,
aandacht voor veiligheid, gezondheid en vitaliteit.
voor vandaag én morgen.
80
Prestatieoverzicht
nagenoeg alle vacatures te vervullen. Hoewel het aantal
Met het vervallen van de coronamaatregelen is de
ongevallen met zes gelijk was aan 2021, daalde het
werksituatie weer grotendeels als voorheen. In 2022
IF-cijfer van 9,8 naar 9,2. Dit is mede dankzij de campagne
hadden we gemiddeld 386 (359 FTE) medewerkers in
‘Ik werk veilig of ik werk niet’. Onder meer als gevolg van
dienst. We hebben het meerjarige programma ‘Lekker in
corona bleef het verzuim op een nagenoeg onveranderd
je werk!’ verder onder de aandacht gebracht en hebben
te hoog niveau, waarbij er vaker sprake was van langdurig
als een van de eersten vanuit de branche de app ‘Lekker
verzuim. Ter bevordering van vitaliteit, diversiteit en
bezig’ uitgerold. Het personeelsverloop steeg iets, maar
persoonlijke ontwikkeling liepen afgelopen jaar opnieuw
ondanks de krapte op de arbeidsmarkt slaagden we erin
meerdere projecten en initiatieven.
Resultaten
WU
2022
2021
Personeelsverloop
W
7,96%
7,34%
Verdeling vrouw-man in leidinggevende functies
W
29%/71%
22,6%/77,5%
% medewerkers met afstand tot de arbeidsmarkt
U
20,2%
25,8%
IF-cijfer (aantal ongevallen met verzuim x 1mln/aantal gewerkte uren)
U
9,2
9,8
Verzuim
=
11,2%
11,2%
9.1.1 Werving De krapte op de arbeidsmarkt is in 2022 verder toegenomen. Het aantal vacatures in het hele land was structureel groter dan het aantal werkzoekenden. Voor Meerlanden merkten we dit zowel voor de operationele functies als staffuncties. Met name tijdens en na de zomerperiode was het lastig om voldoende chauffeurs, beladers en medewerkers groenvoorziening te vinden. In 2022 hebben we 73 operationele vacatures ingevuld en vulden we tien staffuncties in. Hierin was de grootste uitdaging om functies op specifieke vakgebieden in te vullen zoals ICT, maar ook in de openbare ruimte. Maak van je werk een schone wereld! Vanuit de branche is de campagne ‘Maak van je werk
Technisch personeel
een schone wereld’ gestart, waaraan Meerlanden heeft
Sinds 2020 is Meerlanden deelnemer in het convenant Sterk
meegewerkt. Omdat wij meer vrouwen in de operatie willen,
Techniek Onderwijs Haarlemmermeer Bollenstreek-Noord.
kregen de vrouwen van Meerlanden een prominente plek
Scholen, (regionale) bedrijven en overheid willen leerlingen
in deze campagne. Ook is er wederom een wervingsdag
techniek laten ervaren en hen stimuleren om voor een
georganiseerd om potentiële medewerkers op een leuke manier
technische opleiding op vmbo- en mbo-niveau te kiezen.
kennis te laten maken met ons vak. Gelukkig merken wij dat
Landelijk wordt technisch personeel steeds schaarser, terwijl
Meerlanden nog steeds een aantrekkelijke werkgever is en dat
techniek in toenemende mate een belangrijke rol speelt. Ook
potentiële medewerkers ons weten te vinden. Het vervullen van
bij Meerlanden ontstaan door toenemende automatisering
operationele vacatures is dan ook goed gelukt. Helaas zagen
en digitalisering meer beheer- en onderhoudsfuncties. Als
we een ander beeld bij de inzet van uitzendkrachten. De inzet
erkend leerbedrijf begeleiden we mbo-studenten die via de
vanuit de flexibele schil bleek moeizaam. In de zomer van 2022
beroepsbegeleidende leerweg (BBL) een opleiding volgen.
zorgde dit voor de nodige operationele uitdagingen die geleid
De studenten werken bij ons en gaan een of twee dagen per
hebben tot een stijging van de inhuurkosten.
week naar school.
81
Traineeprogramma’s
Personeelsverloop
Binnen ons interne traineeprogramma krijgen starters de kans
Het personeelsverloop is het afgelopen jaar iets hoger
op bij verschillende afdelingen mee te lopen. Ze krijgen een
uitgevallen dan in 2021, al is het verschil minimaal. Ondanks
contract voor twee jaar met de optie om te verlengen. Zij krijgen
de hogere druk in de operatie was het personeelsbestand
de mogelijkheid om diverse relevante cursussen te volgen met
van onze vaste medewerkers stabiel. Er was met name
andere trainees binnen de duurzaamheidssector. Inmiddels
personeelsverloop in de staffuncties. Enkele vacatures stonden
volgden vier trainees dit programma in de afgelopen vier jaar. In
wat langer open, omdat die in deze arbeidsmarkt moeilijk zijn
2022 is er één trainee gestart op de afdeling Beleid en Advies.
om te vervullen.
In 2022 is voor het eerst een traineeship georganiseerd vanuit
Personeelsverloop
de brancheorganisatie NVRD gestart. . Doel van dit traineeship
Totaal
2022
2021
7,96%
7,34%
is starters op de arbeidsmarkt met hbo/wo-niveau kennis te laten maken met en enthousiast te maken voor een carrière binnen de circulaire economie. Ook Meerlanden heeft als een
9.2 Diversiteit en inclusie
van de eersten meegedaan met het bieden van een traineeship binnen de circulaire economie. Ook Meerlanden heeft als een
We vinden het belangrijk dat ons personeelsbestand een
van de eerste bedrijven in de branche meegedaan met het
afspiegeling van de samenleving is. Dat we een organisatie
bieden van een traineeship.
zijn waar diversiteit en inclusie vanzelfsprekend zijn en waarin iedereen zich veilig en geaccepteerd voelt. We respecteren
9.1.2 Behoud
en waarderen verschillen, omdat het onze organisatie sterk,
Naast werving houden we ook constant de focus op het
innovatief en aantrekkelijk maakt.
behouden van onze medewerkers. Dit begint al vanaf de start. Onboarding is een van de onderdelen waar
9.2.1 SROI
we meer inspanningen leveren, juist ook vanwege de
We blijven het belangrijk vinden om ook mensen met een
krappe arbeidsmarkt.
afstand tot de arbeidsmarkt een plek aan te bieden bij Meerlanden. Wij doen dit nu in samenwerking met AM Match, Spaarnewerkt, Provalu en Panter. Zo demonteren
Samenstelling organisatie Factoren
2022
medewerkers AEEA op RSC Schiphol of werken zij onze
2021 84%
83,5%
Vrouw
16%
17,5%
386 (359FTE)
365 (337FTE)
78
94
Gemiddelde leeftijd
47,7
47,9
% leeftijdscategorie
15-24 p 3%
15-24 p 5%
25-34 p 13%
25-34 p 11%
SROI
35-44 p 19%
35-44 p 17%
Medewerkers met afstand tot
45-54 p 33%
45-54 p 32%
de arbeidsmarkt
55-64 p 29%
55-64 p 31%
Aantal medewerkers binnen
Aantal medewerkers Medewerkers met afstand tot de arbeidsmarkt
werkvoorziening bieden we ook jongeren vanuit het praktijkonderwijs kansen om bij Meerlanden te leren. Hoewel het aantal verschillende medewerkers met een afstand tot de arbeidsmarkt aanzienlijk is gedaald, hebben ze samen wel dezelfde hoeveelheid uren gemaakt als de 94 medewerkers in 2021.
65+ p 3%
Meerlanden
< 1 p 17%
< 1 p 15%
% Medewerkers met afstand tot
1-4 p 28%
1-4 p 34%
de arbeidsmarkt
65+ p 4%
% dienstjaren
82
kringloopwinkel Meerwinkel. Naast mensen uit de sociale
Man
5-9 p 8%
5-9 p 9%
10-14 p 19%
10-14 p 20%
15-19 p 7%
15-19 p 7%
20-24 p 15%
20-24 p 15%
25+ p 6%
25+ p 1%
2022
2021 78
94
386
365
20,2%
25,8%
9.2.2 Man-vrouwverhouding In totaal hebben we zeven vrouwen in leidinggevende posities. Dit is relatief hoog gezien het totaal aantal vrouwen dat bij Meerlanden werkt. Wel zien we een groot verschil tussen
Gezondheid en vitaliteit
Leren en ontwikkelen
Motivatie en betrokkenheid
In- en ontspanning
de staffuncties en operationele functies. Daarom hebben we vrouwen belicht in de campagne ‘Maak van je werk een schone wereld’, gericht op de operatie. Vrouw-manverdeling
2022 Vrouw
2021
Man
Vrouw
Man
Vrouw-manverdeling in Meerlanden
16%
84% 17,5% 82,5%
• Waarvan in de operatie
2%
98%
2%
98%
Het thema duurzame inzetbaarheid is een belangrijk thema
• Waarvan in staffuncties
58%
42%
57%
42%
voor Meerlanden. Want mensen die met plezier naar het werk
• Waarvan in lower management posities
11%
89%
11%
89%
• Waarvan in middle managementposities
26%
74%
24%
75%
• Waarvan in hoger managementposities
50%
50%
33%
66%
29%
71% 22,6% 77,4%
• Gemiddelde verdeling in leidinggevende functies
9.3.1 Duurzame inzetbaarheid: Lekker in je werk!
gaan en fysiek en mentaal het werk ook goed aan kunnen, daar streven we naar. Binnen Meerlanden bestaat sinds 2020 het programma ‘Lekker in je werk!’. Hieronder valt alles wat met ‘lekker kunnen werken’ te maken heeft, onderverdeeld in vier pijlers: gezondheid en vitaliteit, motivatie en betrokkenheid, leren en ontwikkelen, en in- en ontspanning. 2022 is afgesloten met de introductie van de Lekker Bezigapp. Deze app is een mooie toevoeging aan het programma. Medewerkers kunnen hierin een scan doen en daarna gericht aan de slag gaan met oplossingen. De Lekker Bezig-app De Lekker Bezig-app biedt onze mensen de mogelijkheid om hun eigen loopbaanontwikkeling te sturen. Het is een platform dat op een eenvoudige wijze toegang biedt tot een breed scala aan cursussen, trainingen, opleidingen en activiteiten. Na een persoonlijke scan krijgt de medewerker € 500 budget om te besteden aan het vergroten van kennis en vaardigheden. Met behulp van de Lekker Bezig-app kan de eigen carrièreontwikkeling worden vormgeven. Statistieken
9.3 Goed werkgeverschap Voor Meerlanden bestaat goed werkgeverschap uit meer dan het bieden van goede werk- en arbeidsvoorwaarden, zoals
% van werknemers dat zijn/haar account heeft geactiveerd.
2022 48%
Ingelogd in de app
46%
Persoonlijke scan afgerond
32%
goede cao’s, eerlijke en gelijke beloningen. Ook het faciliteren
Totaal uitgegeven aan oplossingen
van persoonlijke en vakinhoudelijke ontwikkeling, het stimuleren
Aantal werknemers die een activiteit heeft afgenomen
€ 9.535 33
van samenwerking en luisteren naar feedback uit de organisatie hoort daar wat ons betreft bij. Extra aandacht wordt gegeven aan het beheersen van de werkdruk, vooral met het oog op de duurzame inzetbaarheid en vitaliteit van onze mensen.
83
9.4 Gezondheid en veiligheid
Week van de Helden In Nederland zetten zo’n 30.000 medewerkers zich dagelijks in voor het inzamelen van afval en grondstoffen. Zij zijn van vitaal
Gezondheid en veiligheid zijn belangrijke focuspunten voor
belang voor het draaiend houden van Nederland en verdienen
ons als werkgever. In het begin van 2022 moesten we wennen
iedere dag onze waardering Tijdens de Week van de Helden
aan het nieuwe normaal na de coronapandemie. Het zorgen
worden zij extra in het zonnetje gezet. In 2022 hebben we
voor een veilige werkplek voor iedereen, zowel fysiek als
het evenement breder getrokken naar de gehele operatie. Zo
mentaal, had onverminderd onze aandacht.
maakten we video’s van diverse afdelingen waarin zij vertellen wie ze zijn en wat ze doen. om op die manier de onderlinge
9.4.1 Verzuim
verbintenis tussen afdelingen/staf en operatie te versterken.
Het verzuim van 2022 (11,2%) is gelijk aan 2021 (11,2%).
Ook gaven we collega’s de kans om een (directe) collega in
Echter waar het in 2021 nog sterk werd beïnvloed door de
het zonnetje te zetten.
gevolgen van corona, zagen we in 2022 meer langdurig verzuim en ook werkgerelateerd verzuim. Hier is aandacht
9.3.2 Opleidingen
voor vanuit leidinggevenden in goede samenwerking met de
Na de coronajaren was 2022 weer een ‘normaal’ jaar wat
bedrijfsarts. Om de verzuimbegeleiding goed te organiseren
opleidingen betreft. Medewerkers worden tijdig ingepland
zijn er enkele aanpassingen gedaan. Daarmee willen we ervoor
voor een opleiding of cursus zodat zij op tijd weer over
zorgen dat de juiste stappen worden gezet en de medewerker
de juiste kwalificaties beschikken. In 2022 zijn er in totaal
de juiste aandacht en begeleiding krijgt.
303 diploma’s en certificaten behaald (237 in 2021). Certificaat
84
Verzuim 2022
2022
2021
Verzuimpercentage
11,2%
11,2%
Rijbewijzen / Code 95
12
Kort (tot 7 dagen)
0,9%
0,8%
Inzameling
63
Middellang (8-42 dagen)
1,3%
1,7%
Milieustraat
35
Lang (43-365 dagen)
6,7%
6,9%
Openbare ruimte
51
> 1 jaar
2,3%
2,0%
Veiligheid
58
BHV/EHBO
41
Winterdienst
30
Mbo-opleidingen
4
Overig
6
9.4.2 Veiligheid Ongevallen met verzuim meten we aan de hand van het IF-cijfer. Dat is het aantal ongevallen die tot verzuim leiden in een jaar per 1.000.000 gewerkte uren. Het IF-cijfer daalde in 2022 naar 9,2 ten opzichte van 9,8 (2021). Zowel in 2022 als in 2021 waren het zes ongevallen met verzuim als gevolg. De zes ongevallen waren betroffen 2 prik/snij-incidenten met verschillende oorzaken, 3 verstappen/verzwikken met verschillende oorzaken en 1 knieblessure als gevolg van onbalans op de treeplank tijdens het rijden. Naar aanleiding van ieder ongeval is een ongevalsrapportage opgesteld en zijn verbetermaatregelen en toolboxen ingezet om herhaling in de toekomst te voorkomen.
Jaar
Ongevallen met verzuim
IF-cijfer
2022
9,2
6
2021
9,8
6
2020
6,4
4
2019
14,7
9
2018
6,3
4
Week van de veiligheid – Ik werk veilig of ik werk niet! Vanuit de Vereniging Afvalbedrijven vond de derde editie van de Week van de Veiligheid plaats. In deze week zet de branche zich breed in om extra aandacht te vragen voor veilig en gezond werken. Naar aanleiding van een hoger IF-cijfer in 2021 en enkele ongevallen die in korte tijd achter elkaar plaatsvonden, hebben we in 2022 voor de operatie de campagne ‘Ik werk veilig of ik werk niet!’ ingezet. Dat deden we onder andere met posters in onze kantoren en werkruimtes. Het uitgangspunt van de campagne was om de operatie het belang van een proactieve houding ten aanzien van veilig werken mee te geven. We zorgen ervoor dat onze mensen in een veilig werkklimaat kunnen werken door veilige voertuigen, machines en/of gereedschappen beschikbaar te stellen, én door ervoor te zorgen dat onze mensen weten hoe zij hier veilig mee om moeten gaan. Maar uiteindelijk zorgen onze mensen er zelf voor dat er ook daadwerkelijk veilig gewerkt worden. We willen dat onze mensen weten dat het veilig/oké is om het werk te weigeren en de onveilige situatie te melden. Alleen dan kunnen wij zo snel mogelijk (potentieel) onveilige situaties oplossen.
85
De ondernemingsraad De ondernemingsraad van Meerlanden bestaat uit
Bepalen essentiële functies
negen medewerkers met een goede spreiding van alle
Ten behoeve van de op dat moment geldende
functies, afdelingen en locaties binnen de organisatie.
coronamaatregelen is een aanvraag ingediend om functies aan
Zo zorgen we ervoor dat alle belangen behartigd
te wijzen waarbij collega’s niet in quarantaine hoefden als een
worden en dat de OR zichtbaar en goed bereikbaar is
gezinslid corona had.
voor alle collega’s. Regeling ongewenste omgangsvormen Het belangrijkste onderwerp waar de OR zich in 2022 mee
Hier ging het om het aanpassen van een bestaande regeling. Er
bezighield, was de zware periode die de afdeling inzameling
is een voorstel gedaan voor de klachtencommissie om een lid
in de zomer heeft doorgemaakt. Het landelijk tekort aan
vanuit de OR voor te dragen. Deze klachtencommissie bestaat
personeel had ook in onze organisatie zichtbaar impact.
nu uit drie leden. Collega’s die ongewenste omgangsvormen
Dit werd versterkt door het hoge ziekteverzuim. Dit alles
ervaren, kunnen in vertrouwen bij hen terecht.
leidde op meerdere plekken in de organisatie tot zeer hoge werkdruk. Vanuit verschillende kanten kreeg de OR hier
Functiewaardering
signalen over en die hebben wij onder de aandacht van de
Vanuit de cao is voorgeschreven dat alle functies opnieuw
directie gebracht. Dat resulteerde in extra inspanningen om
gewaardeerd worden volgens de ORBA-systematiek. De OR
personeel te werven en op te leiden. Hoewel de situatie, in
heeft een adviesaanvraag gekregen over hoe Meerlanden dat
het najaar normaliseerde, blijft het voor de OR een belangrijk
proces wil doorlopen en heeft positief advies uitgebracht. Het
aandachtspunt om herhaling in 2023 te voorkomen.
functiewaarderingtraject wordt in de loop van 2023 afgerond. Op het moment dat weging heeft plaatsgevonden en iedereen over de nieuwe waardering geïnformeerd wordt, is er ook een
Bijeenkomsten
klachtencommissie beschikbaar. Hierin heeft een lid van de OR zitting.
In 2022 heeft de ondernemingsraad acht OR-vergaderingen gehad, zes overlegvergaderingen met de bestuurder en
Privacyregeling ritregistratiesysteem
tweemaal een artikel 24-vergadering samen met de bestuurder
Ook dit betreft een update van een bestaande regeling.
in aanwezigheid van een lid van de raad van commissarissen.
In deze regeling is vastgelegd welke ritregistratiesystemen
Na twee jaren met online bijeenkomsten konden alle
gebruikt worden, welke informatie wordt vastgelegd en wie
vergaderingen in 2022 weer fysiek plaatsvinden.
daar toegang toe heeft. De aanpassing van de regeling betreft een uitbreiding van het aantal registratiesystemen. Voor de OR was het van belang dat duidelijk is hoe lang de verzamelde
Initiatiefrecht
informatie bewaard wordt, wie toegang heeft en of het niet oneigenlijk gebruikt kan worden.
De OR heeft in 2022 niet van haar formele initiatiefrecht gebruikgemaakt, maar heeft wel verschillende signalen
Wijziging BHV-organisatie
duidelijk aan de bestuurder gemeld. Naast het onder de
Meerlanden had tot afgelopen jaar één hoofd BHV. Door de
aandacht brengen van de werkdruk in de zomer, ging dat
groei van onze organisatie werd dat te weinig. De aangepaste
afgelopen jaar onder andere ook over signalen dat de kwaliteit
regeling voorziet in een uitbreiding, waarbij het BHV-
en levertijd van werkkleding te wensen over laten.
gerelateerde werk verdeeld wordt over meerdere collega’s. Aanpassing regeling flexibele arbeidsvoorwaarden
Instemmingsverzoeken
Medewerkers kunnen een aantal bronnen inzetten om fiscaal voordelig uit te ruilen tegen een fiets of digitaal
86
In de loop van 2022 heeft de raad acht instemmingsverzoeken
communicatiemiddel. In de aangepaste regeling is de
van de directie ontvangen. Zeven daarvan zijn in het lopende
vergoeding voor een fiets verhoogd van € 750 naar
jaar besproken en geaccordeerd; één verzoek is nog in
€ 1500. Met name om de aanschaf van een elektrische fiets
behandeling:
makkelijker mogelijk te maken. Dit gaat in per 2023.
Aanpassing reiskostenregeling
OR-Advies
Er is besloten om de reiskosten vanaf 2023 te verhogen van € 0,19 naar € 0,21. Binnen Meerlanden werden reiskosten
De OR heeft in 2022 2 adviesaanvragen beoordeeld. In beide
maximaal vergoed tot 30 km per enkele reis. In het kader
gevallen heeft de OR positief geadviseerd:
van goed werkgeverschap is dit vanaf 2023 opgehoogd naar 100 km per enkele reis. Om gezondheid en vitaliteit van de
Adviesaanvraag voor de bouw van de
medewerkers te stimuleren is de regeling uitgebreid met een
grondstoffenloods
fietsvergoeding van € 0,07 per kilometer extra (€ 0,28 totaal).
De OR is van mening dat dit proces zorgvuldig doorlopen is
Deze wijzigingen gaan per 2023 in.
en heeft haar vertrouwen uitgesproken over hoe directie dit proces aanpakt.
Bedrijfsregeling vervoer van de werkgever (nog in behandeling)
Adviesaanvraag tijdelijke huisvesting
Deze regeling beschrijft welke functieschalen in aanmerking
Locatie Rijssenhout biedt niet meer voldoende werkruimte,
komen voor een auto van de zaak. Gezien de aanpassing van
daarom is besloten tijdelijk extra kantoorruimte te huren:
de aanschafwaarde en eis dat alle auto’s elektrisch moeten zijn
locatie Beech Avenue op Schiphol-Rijk. Sinds september 2022
is het noodzakelijk de regeling te updaten. Verder staat erin
werken verschillende stafafdelingen in dit nieuwe kantoor. Het
hoe we omgaan met poolauto’s en eventueel privégebruik van
is tegelijkertijd een proeftuin qua inrichting voor de toekomst
Meerlanden-auto’s. Dit verzoek wordt in 2023 afgehandeld.
van Rijssenhout. Een plek om nieuwe ideeën uit te proberen.
87
10 Corporate Governance 10.1 Governance
commissarissen. Het gemitigeerd structuurregime is van toepassing. Dit betekent onder meer dat de medezeggenschap
10.1.1 Overheidsonderneming
van werknemers in de structuur van de vennootschap is
Meerlanden is een door publieke aandeelhouders gehouden
geborgd, de instelling van een raad van commissarissen
onderneming en voert een moderne governance, waarbij
verplicht is en dat anders dan bij het volledige structuurregime
maatschappelijk ondernemerschap, transparantie en compliance
de algemene vergadering van aandeelhouders de bestuurder
centraal staan. Wij passen de Nederlandse Corporate
benoemt en kan ontslaan. De formele relatie tussen het
Governance Code vrijwillig toe. In verband met de aard en/of
bestuur, de raad van commissarissen en algemene vergadering
structuur van de onderneming zijn enkele onderdelen van de
van aandeelhouders is vastgelegd in de wet en de statuten.
code niet van toepassing. Verder nemen wij de Wet normering topinkomens (WNT) in acht inzake de bezoldigingsmaxima voor
10.1.3 Bestuur
topfunctionarissen in de (semi) publieke sector.
Het bestuur bestaat uit één persoon. Een besluit omtrent (her)benoeming van de bestuurder wordt
88
10.1.2 Rechtsvorm en statutaire organen
voorbereid in de remuneratiecommissie van de raad van
Meerlanden Holding N.V. is een naamloze vennootschap
commissarissen. Benoeming vindt plaats door de algemene
naar Nederlands recht en is gevestigd te Rijsenhout. De
vergadering van aandeelhouders op voordracht van de
aandeelhouders van de vennootschap zijn acht gemeenten.
raad van commissarissen. De huidige bestuurder is per
De vennootschap heeft een bestuur en een raad van
1 november 2019 herbenoemd in haar functie voor een
termijn van vier jaar. De bestuurder voert de titel van algemeen
omtrent zijn taak en bereiden een deel van de besluitvorming
directeur. De algemeen directeur vormt samen met de
van de raad van commissarissen voor; de auditcommissie
financieel directeur de directie van Meerlanden.
op het terrein van bedrijfs- en financiële risico’s, de remuneratiecommissie op het gebied van het functioneren
De bestuurder is verantwoordelijk voor de uitvoering van
en de beloning van de bestuurder en de commissarissen en
de vastgestelde strategie en doelstellingen. De bestuurder
de governancecommissie op het gebied van de governance
rapporteert hierover aan de raad van commissarissen en de
van de onderneming. De raad van commissarissen stelt
algemene vergadering van aandeelhouders. De bestuurder
de bezoldiging van de bestuurder vast op advies van de
verschaft de raad van commissarissen en de algemene
remuneratiecommissie, binnen het beleid dat vastgesteld
vergadering van aandeelhouders alle informatie die nodig is
is door de algemene vergadering van aandeelhouders. De
voor de uitoefening van hun taken. De bestuurder is voorts
bezoldiging van de bestuurder is berekend met inachtneming
verantwoordelijk voor de naleving van de relevante wet- en
van de WNT, het Uitvoeringsbesluit WNT en de ministeriële
regelgeving, het beheersen van de risico’s verbonden aan
regeling inzake indexering bezoldigingsmaxima WNT.
de ondernemingsactiviteiten en voor de financiering van de onderneming. De bestuurder rapporteert hierover aan de
10.1.5 Aandeelhouders
raad van commissarissen en bespreekt met hen de interne
De aandeelhouders hebben een beslissende invloed op de
risicobeheersing en de interne controlemaatregelen.
strategische doelstellingen en op belangrijke beslissingen van de vennootschap en de groepsondernemingen. Diverse besluiten
De vertegenwoordigingsbevoegdheid van de onderneming
van het bestuur behoeven statutair de goedkeuring van de
berust bij de bestuurder die algeheel en zelfstandig bevoegd is.
algemene vergadering van aandeelhouders, zoals de vaststelling
Enkele functionarissen hebben een volmacht zoals ingeschreven
van de begroting en strategische beleidsplannen en het
in het Handelsregister van de Kamer van Koophandel.
vaststellen en doorvoeren van ingrijpende wijzigingen van het beleid van de vennootschap en de groepsondernemingen. De
10.1.4 Raad van commissarissen
algemene vergadering van aandeelhouders stelt de jaarrekening
De raad van commissarissen houdt toezicht op het beleid
vast en is bevoegd te besluiten omtrent de uitkeerbare winst.
van het bestuur en op de algemene gang van zaken in de
Besluiten in de aandeelhoudersvergadering worden statutair
vennootschap en de met haar verbonden onderneming.
genomen met ten minste twee derde meerderheid.
De raad van commissarissen staat de bestuurder met raad terzijde. De raad van commissarissen is onafhankelijk en
De gemeenten Aalsmeer, Bloemendaal, Diemen,
oefent zijn taken uit in het belang van de onderneming. Een
Haarlemmermeer, Heemstede, Hillegom, Lisse en Noordwijk
besluit omtrent (her)benoeming van een commissaris wordt
zijn aandeelhouder in Meerlanden. Deze gemeenten
voorbereid in de remuneratiecommissie. Benoeming vindt
hebben allen hun publieke taak van het inzamelen van
plaats door de algemene vergadering van aandeelhouders op
afval inbesteed bij Meerlanden en deels ook het beheer van
voordracht van de raad van commissarissen; één commissaris
de openbare ruimte, de reiniging van straten en markten
wordt benoemd op voordracht van de ondernemingsraad. De
en gladheidbestrijdingen.
benoemingstermijn van een commissaris is regulier vier jaar. Een aftredende commissaris mag op grond van de statuten
10.1.6 Bemensing statutaire organen
onmiddellijk doch maximaal tweemaal worden herbenoemd.
De algemene vergadering van aandeelhouders benoemt de leden van de raad van commissarissen en het bestuur op
De taken, samenstelling en werkwijze van de raad van
basis van hun competenties. De algemene vergadering maakt
commissarissen staan beschreven in een reglement en
daarbij geen onderscheid in godsdienst, levensovertuiging,