20250317 definitief VCP 2025 v1.0
Tekst van het document
VCP Aalsmeer
Mobiliteitsplan Aalsmeer, inspraakversie 16-10-2023 | 1
Colofon HASKONINGDHV NEDERLAND B.V.
Jonkerbosplein 52 6534 AB Nijmegen Sustainable Mobility Trade register number: 56515154 Titel document: Opdrachtgever Status: Datum: Projectnaam: Projectnummer: Auteurs Goedgekeurd
VCP Gemeente Aalsmeer Gemeente Aalsmeer Definitief 18-03-2025 VCP Gemeente Aalsmeer BI7877-101 JH en DB JH
0883483088 info@rhdhv.com royalhaskoningdhv.com
T E W
Classificatie Definitieve versie
VCP Aalsmeer 18-03-2025 | 2
Voorwoord Voor u ligt het Verkeerscirculatieplan van Aalsmeer. Dit plan geeft richting aan wat we de komende jaren willen doen op het gebied van verkeerscirculatie in de gemeente Aalsmeer. Hierbij zijn veiligheid, bereikbaarheid en leefbaarheid de belangrijkste uitgangspunten. De gemeente blijft investeren in de fysieke bereikbaarheid van Aalsmeer. Tegelijkertijd doen we een beroep op onze inwoners en ondernemers: bij de groei van woningen en bedrijven hoort acceptatie dat het drukker wordt en voor veiligheid is rijgedrag cruciaal. Samen maken we het verkeer. Een veilige, toekomstbestendige bereikbaarheid is in het belang van al onze inwoners, bedrijven en bezoekers.
Het Verkeerscirculatieplan hebben we niet alleen opgesteld op basis van analyse, onderzoek, nieuwe inzichten, trends en ontwikkelingen. Veel inwoners hebben aandachtspunten meegegeven en ook veel organisaties hebben meegedacht. Ik wil iedereen daarvoor van harte bedanken!
Bart Kabout Wethouder mobiliteit
Deze uitgangspunten hebben we vertaald naar ideale verkeersnetwerken voor de toekomst, een wensbeeld waarin alle verkeersdeelnemers een plek hebben gekregen. Hierbij hebben we meegenomen dat het steeds drukker wordt in Aalsmeer. Er zijn nu grote ontwikkelingen in voorbereiding, zoals de Oosteindedriehoek. Daarnaast komen er op mobiliteitsvlak nieuwe ontwikkelingen op ons af. Denk aan de energietransitie, deelmobiliteit en nieuwe vormen van logistiek. De gemeente probeert met dit plan zo goed mogelijk in te spelen op deze ontwikkelingen en het groeiende gebruik in goede banen te leiden. De gepresenteerde netwerken zijn het gewenste toekomstbeeld. Na vaststelling van dit verkeerscirculatieplan zal deze situatie niet direct gerealiseerd zijn. Daarom beschrijft dit verkeerscirculatieplan op hoofdlijnen ook een pakket maatregelen waarmee we het wensbeeld de komende jaren kunnen realiseren. Hierbij laten we voldoende ruimte voor een flexibele invulling. Dit is nodig om in te kunnen spelen op experimenten en actuele ontwikkelingen. We zetten ons in om snel te starten met het uitvoeren van de eerste maatregelen.
VCP Aalsmeer 18-03-2025 | 3
Inhoudsopgave Voorwoord ....................................................................................................... 3 Inhoudsopgave ............................................................................................... 4
2.6
Knelpunten (leefbaarheid, veiligheid en bereikbaarheid) ................. 22
3 Toekomstige netwerken ......................................................................... 27
Samenvatting .................................................................................................. 5
3.1
Auto .................................................................................................. 28
1 Inleiding ...................................................................................................... 6
3.2
Fiets.................................................................................................. 33
1.1
Aanleiding........................................................................................... 6
3.3
Voetgangers ..................................................................................... 35
1.2
Wat is een Verkeerscirculatieplan? .................................................... 6
3.4
Openbaar vervoer ............................................................................ 35
1.3
Participatie.......................................................................................... 6
3.5
Vrachtverkeer ................................................................................... 36
1.4
Opbouw en leeswijzer ........................................................................ 7
4 Maatregelen .............................................................................................. 40
2 Huidige situatie .......................................................................................... 9
5 Participatie ............................................................................................... 41
2.1
Nationale en regionale beleidskaders ................................................ 9
5.1
Bewonersparticipatie ........................................................................ 41
2.2
Lokale beleids- en afsprakenkaders ................................................ 11
5.2
Woordvoerdersoverleggen met raadsleden ..................................... 42
2.3
Trends .............................................................................................. 13
5.3
Wensbeelden Politie ........................................................................ 42
2.4
Ontwikkelingen ................................................................................. 16
2.5
Huidige netwerken (per vervoerswijze) ............................................ 20
VCP Aalsmeer 18-03-2025 | 4
Samenvatting Dit verkeerscirculatieplan biedt een praktische uitwerking van de mobiliteitsvisie. Het plan moet zorgen voor een optimale verkeersafwikkeling per vervoerwijze, zodat het verkeer zo veel mogelijk rijdt via de routes die daarvoor geschikt (te maken) zijn. Daarbij wordt rekening gehouden met (woningbouw)ontwikkelingen en wordt onder andere gekeken naar overbelaste en ontbrekende schakels in het netwerk. De wegcategorisering is een van de sturingsmiddelen om verkeer via geschikte routes te sturen. Daarom wordt ook de wegcategorisering in dit plan herzien. De basis van dit verkeerscirculatieplan is gevormd door nationaal, regionaal en lokaal beleid. Om de gemeente in de toekomst veilig, bereikbaar en leefbaar te houden, hebben we een analyse uitgevoerd van de verkeersknelpunten in het dorp. Bewoners zijn gevraagd naar hun ervaringen en knelpunten, en we hebben gesprekken gevoerd met bestuurlijke partners. Voor elke vervoerwijze schetsen we een toekomstbeeld van het netwerk. Voor voetgangers is het uitgangspunt dat zij in principe overal goed en veilig moeten kunnen komen. Momenteel is dit in het dorp niet overal het geval. Waar dat zo is, doen we voorstellen voor verbeteringen. Wat betreft het fietsnetwerk concluderen we dat er vooral verbindingen tussen de Oosteinderweg en de Aalsmeerderweg ontbreken.
We stellen voor om één specifieke verbinding (spoorlijnpad) beter te faciliteren en te onderzoeken of er meer verbindingen mogelijk zijn. Op basis van het gewenste netwerk vragen we de Vervoerregio om een aantal routes officieel op te nemen in het regionale netwerk. Uit de bewonersparticipatie
blijkt dat inwoners het onderhoud van fietspaden als onvoldoende ervaren. De focus ligt op veilige en comfortabele fietsroutes. We willen de komende jaren blijven investeren in het verbeteren van de kwaliteit van de routes uit het hoofdfietsnetwerk. Fietsers laten zich minder goed sturen dan auto's. Het hoofdfietsnetwerk wordt dan ook vooral bepaald door de fietsers zelf, de herkomsten en bestemmingen en de te ontsluiten voorzieningen. Voor het autoverkeer constateren we dat de situatie rondom de knip moet veranderen, omdat deze leidt tot te veel verkeer door woonstraten. De gemeente heeft een werkgroep geïnitieerd met de Provincie en Vervoerregio voor een verdere probleemanlayse om vervolgens oplossingsrichtingen uit te kunnen werken. Verder stellen we een nieuwe wegencategorisering voor en introduceren we de GOW30. Dit doen we om de veiligheid voor fietsers op smalle lintwegen te verhogen. Tot slot doen we voorstellen om het doorgaande vrachtverkeer zoveel mogelijk buiten het dorp te houden. Het volledig verbieden van vrachtverkeer is niet haalbaar vanwege het vele lokale bestemmingsverkeer van vrachtwagens. Beperkingen zijn uitdagend en veelvuldig handhaven (politie) en verlenen van ontheffingen (gemeente) is bovendien arbeidsintensief. Toch zullen we een aantal ingrepen nader gaan uitwerken.
Daarnaast stellen we voor om het gedrag van vrachtverkeer positief te beïnvloeden door gesprekken aan te gaan met ondernemers, de bewegwijzering te verbeteren en beter te sturen bij toekomstige ontwikkelingen.
VCP Aalsmeer 18-03-2025 | 5
1 Inleiding 1.1 Aanleiding Lokaal en regionaal zijn er de komende jaren veel ontwikkelingen met een impact op het verkeer in Aalsmeer. Zo worden er tot 2030 tweeduizend woningen gebouwd in Aalsmeer en wordt Greenpark Aalsmeer verder ontwikkeld tot modern bedrijventerrein. Er worden diverse infrastructuurprojecten gerealiseerd en in de hele Metropoolregio worden 250.000 huizen bijgebouwd. Dit alles vraagt om een duidelijke aanpak van de circulatie van het verkeer in en rond Aalsmeer. Een aanpak waarbij veiligheid, bereikbaarheid en leefbaarheid drie belangrijke pijlers zijn. De huidige mobiliteitsvisie biedt wel enige, maar onvoldoende handvatten voor uitvoering van praktische maatregelen aan het verkeersnetwerk op lokaal niveau. Vandaar dit verkeerscirculatieplan.
1.2 Wat is een Verkeerscirculatieplan? Het verkeerscirculatieplan is een meer praktische uitwerking van de mobiliteitsvisie. In het verkeerscirculatieplan wordt er richting gegeven aan de netwerken waarbij huidige knelpunten zo goed mogelijk worden opgelost en rekening wordt gehouden met toekomstige (woningbouw) ontwikkelingen. Veiligheid, bereikbaarheid en leefbaarheid zijn drie pijlers die de leidraad vormen voor het opstellen van dit verkeerscirculatieplan. Het verkeerscirculatieplan geeft een
Leefbaar heid
Veiligheid
duidelijk beeld op welke manier de gemeente Aalsmeer de mobiliteitsvisie voor de komende jaren praktisch wil uitwerken.
1.3 Participatie Een belangrijk onderdeel van de totstandkoming van dit verkeerscirculatieplan is participatie. Er zijn diverse doelgroepen betrokken. Dit is gedaan aan de hand van het Aalsmeerse participatiebeleid. Individuele bewoners Tussen 14 mei 2024 en 14 juni 2024 hebben alle bewoners gelegenheid gehad om aandachtspunten, knelpunten en positieve ervaringen met betrekking tot mobiliteit aan te geven op het online participatieplatform. In hoofdstuk 5 gaan we hier nader op in. In de bijlage 2 is het verslag opgenomen. Ook zijn bewonersavonden georganiseerd om aandachtspunten, knelpunten en positieve ervaringen te delen en te refecteren op de voorgestelde nieuwe netwerken. Deze bijeenkomsten met bewoners waren op 29 mei en 24 september 2024. Deze input hebben we gebruikt bij het verfijnen van de knelpunten, netwerken en maatregelen. Dit is volgens het beleid op het participatieniveau gemiddeld. Gemeenteraad – commissie ruimte
Bereikbaar heid
Ook de gemeenteraad is bij de totstandkoming van het VCP betrokken geweest. De gemeenteraad is twee keer in de gelegenheid geweest om hun kaderstellende rol uit te oefenen, op 2 juli en 8 oktober 2024. De raadsleden hebben meegedacht over de huidige aandachtspunten en mogelijke oplossingsrichtingen.
Figuur 1: Leefbaarheid, veiligheid en bereikbaarheid
VCP Aalsmeer 18-03-2025 | 6
Participatie in het vervolgtraject Na vaststelling van dit plan zullen er maatregelen uitgevoerd gaan worden. Bij projecten en verkeersbesluiten is dan ook nog de mogelijkheid om te participeren of in te spreken.
1.4 Opbouw en leeswijzer Dit verkeerscirculatieplan (VCP) is opgebouwd in drie stappen. Als eerste het in beeld brengen van de huidige situatie (hoofdstuk 2): wat zijn de huidige netwerken, huidige trends en ontwikkelingen en huidige uitdagingen. De volgende stap (hoofdstuk 3) gaat in op de toekomstige netwerken: welke netwerken en welk type maatregelen zijn er nodig om de huidige en toekomstige knelpunten op te lossen. Een maatregelpakket is de derde stap, hiervoor is op basis van de toekomstige netwerken al een voorschot gemaakt (hoofdstuk 4). Het maatregelenpakket wordt nog verder uitgewerkt en in het MPP verwerk. Bij het opstellen van dit VCP heeft participatie plaatsgevonden met zowel inwoners als Raad. Welke overleggen plaatsgevonden hebben is in het laatste hoofdstuk beschreven (hoofdstuk 5).
Stap 1 Huidige situatie
Stap 2 Toekomstige netwerken
Stap 3 Maatregelplan
VCP Aalsmeer 18-03-2025 | 7
Huidige situatie
VCP Aalsmeer 18-03-2025 | 8
2 Huidige situatie We hebben de relevante vigerende beleidsplannen geanalyseerd. Het gaat om nationaal, provinciaal, regionaal en gemeentelijk beleid. Dit verkeerscirculatieplan dient hiermee in lijn te zijn.
2.1 Nationale en regionale beleidskaders Nationale Omgevingsvisie (2020)
De nieuwe Omgevingswet
In september van 2020 is de Nationale Omgevingsvisie (NOVI) vastgesteld. De Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR, opgesteld door Ministerie van Infrastructuur en Milieu op 13 maart 2012) gaat op in de NOVI. De nationale omgevingsvisie geeft een beeld van hoe de leefomgeving in Nederland er over 30 jaar uitziet. De horizon van de NOVI ligt op 2050, de horizon van de SVIR lag op 2040. In de NOVI zijn vier prioriteiten meegegeven die ook voor Aalsmeer relevant zijn: 1. Ruimte voor klimaatadaptie en energietransitie 2. Duurzaam economisch groeipotentieel 3. Sterke en gezonde steden en regio’s 4. Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied
De nieuwe Omgevingswet geldt vanaf begin 2024. De wet heeft dus gevolgen voor het huidige en het toekomstige beleid van de gemeente. De wet is van toepassing op bijvoorbeeld de herinrichting van wegen en het uitbreiden van woningbouw. Ook voor participatie heeft de wet gevolgen. Participeren door belanghebbenden is namelijk niet altijd verplicht, maar kan voor het vertrouwen in besluiten het best wel 'aan de voorkant' van besluitvorming gebeuren.
De druk op de fysieke leefomgeving in Nederland is groot, zodat belangen soms botsen. Het streven is combinaties van functies te maken en win-win situaties te creëren, maar dit is niet altijd mogelijk. Soms zijn keuzes nodig en moeten belangen worden afgewogen. De NOVI gebruikt drie afwegingsprincipes: 1. Combinatie van functies gaat voor enkelvoudige functies 2. Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal 3. Afwentelen voorkomen we
Landelijk beleid Sinds 1 oktober 2023 is door het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat (Ministerie van IenW) een nieuw wegtype binnen de bebouwde kom geïntroduceerd, de zogenaamde gebiedsontsluitingsweg 30 (GOW30). Het nieuwe wegtype GOW30 is een oplossing voor gebiedsontsluitingswegen waar zowel doorstroming van verkeer als veel uitwisseling van verkeer plaatsvindt. Door deze dubbelfunctie zijn deze wegen minder veilig. Daarnaast is het een oplossing voor gebiedsontsluitingswegen die niet veilig kunnen worden ingericht voor 50 km/h, bijvoorbeeld vanwege ruimtegebrek. In opdracht van het Ministerie van IenW heeft onafhankelijk kennisplatform CROW in 2021 het Afwegingskader 30 km/h (hierna: Afwegingskader) uitgewerkt. Het Afwegingskader biedt wegbeheerders handvatten wanneer een GOW30 toe te passen. In opdracht van het Ministerie van IenW heeft CROW in mei 2023 een Handreiking
VCP Aalsmeer 18-03-2025 | 9
voorlopige inrichtingskenmerken GOW30 (hierna: Handreiking) gepubliceerd. Hierin zijn handvatten opgenomen hoe een GOW30 in te richten indien een wegbeheerder besluit om een weg binnen de bebouwde kom om te vormen tot een GOW30. Deze nieuwe landelijke richtlijn zorgt er – samen met de huidige Aalsmeerse verkeersproblematiek – voor dat naast heroverweging van de verkeerscirculatie ook een heroverweging van het wegencategoriseringsplan op zijn plaats is. Vervoerregio Amsterdam
Provincie Noord Holland Het Perspectief Mobiliteit van de provincie Noord-Holland richt zich op het bevorderen van slim, schoon en veilig reizen. De provincie investeert in duurzame vervoermiddelen zoals fietsen en openbaar vervoer, en maakt gebruik van slimme systemen om verkeersveiligheid te verbeteren. Belangrijke thema's zijn bereikbaarheid, verstedelijking, leefbaarheid, gezondheid, klimaatverandering en energietransitie. De provincie streeft naar een aanzienlijke vermindering van CO2-uitstoot en werkt samen met gemeenten en andere partners om deze doelen te bereiken
Aalsmeer maakt onderdeel uit van de Vervoerregio Amsterdam (VRA). De VRA probeert Amsterdam en omliggende gemeenten bereikbaar te houden. Openbaar vervoer, fietsstimulering en verkeersveiligheid zijn hierbij belangrijke thema’s. Het Multimodaal Toekomstbeeld Metropoolregio Amsterdam 2040 is een belangrijk visiedocument om de regio, ondanks verdere verstedelijking bereikbaar te houden. Het gaat daarbij onder andere uit van het afremmen van de mobiliteitsgroei en het verbeteren van regionale en stedelijke fietsnetwerken. De VRA is zowel concessieverlener (opdrachtgever) voor het openbaar vervoer als verdeler van de Rijksmiddelen uit de Brede Doeluitkering. De VRA stelt financiële bijdragen beschikbaar voor projecten die bijdragen aan hun doelstellingen.
De gemeente dient hiervoor regelmatig aanvragen Enkele voorbeelden van maatregelen die in de regel kunnen rekenen op bijdragen: • Openbaar vervoer: aanleg van toegankelijke bushaltes, verbeteren van bestaande haltes, aanleg van busstroken of vrije businfrastructuur, prioriteitsregelingen en doorstromingsmaatregelen voor openbaar vervoer, dynamische reisinformatie • Fietsstimulering: maatregelen die zorgen voor een kwaliteitsverbetering van het hoofdfietsnetwerk, zodat fietsers comfortabel en veilig kunnen doorfietsen; verbreden van fietspaden, aanbrengen van rode gesloten verharding, beter verlichten van fietspaden, instellen van voorrangsregelingen bijvoorbeeld door aanleg van rotondes, fietsrotondes en fietsstraten en toevoegen van goede stallingsvoorzieningen • Verkeersveiligheid: verkeerseducatie en gedragscampagnes, aanpak van black spots en andere onveilige locaties door inframaatregelen, aanleg van snelheid remmende maatregelen en goede oversteekvoorzieningen
VCP Aalsmeer 18-03-2025 | 10
2.2 Lokale beleids- en afsprakenkaders Aalsmeerse Verkeer- en Vervoersplan (AVVP) In 2010 is het Aalsmeerse Verkeer- en Vervoerplan (AVVP) vastgesteld. Dit AVVP was gebaseerd op het omleggen van de N201 en het afwaarderen van de Burgemeester Kasteleinweg. Het AVVP is de basis voor de huidige verkeerscirculatie en de huidige wegencategorisering. Na het AVVP is een uitgebreid uitvoeringsprogramma vastgesteld. De doorgaande N201 is in de jaren daarna verplaatst en buiten het dorp gelegd. In 2014 ging de nieuwe weg open. Doorgaand verkeer over langere afstanden is daardoor gebruik gaan maken van de omgelegde route. De nieuwe N201 heeft ook veel extra verkeer aangetrokken. Desondanks bleef er ook op de oude route (over de Aalsmeerderbrug en de Burgemeester Kasteleinweg) veel verkeer rijden, meer dan 20.000 motorvoertuigen per etmaal. Op dat moment was het verkeerscirculatieplan uit het AVVP nog niet geïmplementeerd. In 2015 heeft een zeer uitgebreid herkomst- en bestemmingsverkeeronderzoek plaatsgevonden door middel van kentekenonderzoek, wifi en bluetooth. Uit dit onderzoek bleek dat ongeveer 75% van het verkeer over de Aalsmeerderbrug een herkomst of bestemming in Aalsmeer of Kudelstaart had. De beide dorpen genereren zelf ook een aanzienlijke hoeveelheid autoritten terwijl het aantal ontsluitingswegen en vooral het aantal overgangen over de Ringvaart beperkt was en is.
Dit verkeer concentreert zich dus vooral op de oversteek bij de Aalsmeerderbrug. Een van de gedachten achter het oude verkeerscirculatieplan was dat de capaciteit van de N231 flink zou worden uitgebreid in samenwerking met de provincie Noord-Holland, dat de Burgemeester Hoffscholteweg en de verlengde Molenvlietweg zouden worden gerealiseerd en dat de Burgemeester Kasteleinweg hard zou worden geknipt. Het lokale verkeer zou daarmee in elk geval een nieuw netwerk van ontsluitingswegen krijgen en zo veel mogelijk worden gestimuleerd om via de omgelegde N201 te rijden. Die eerste twee maatregelen zijn momenteel echter nog niet uitgevoerd. In de tussentijd is wel de Burgemeester Kasteleinweg afgewaardeerd en is hier een HOV-busbaan aangelegd. In de praktijk is – mede vanwege de te verwachten neveneffecten en de
nog niet gerealiseerde andere maatregelen – gekozen voor een zachte knip in plaats van een harde. Mobiliteitsagenda Aalsmeer
In 2022 is de Mobiliteitsagenda Aalsmeer vastgesteld. De Mobiliteitsagenda noemt aan de ene kant concrete maatregelen en richtingen en aan de andere kant laat de agenda ook ruimte voor nadere invulling. Deze ruimte is nodig om in te kunnen spelen op de gevolgen van grote infrastructuurprojecten als de Burgemeester Kasteleinweg, Middenweg en Burgemeester Hoffscholteweg. De Mobiliteitsagenda heeft het AVVP niet vervangen, maar wel beleidsdoelen geformuleerd voor de vormgeving van de toekomstige verkeersstructuur, een nieuwe verkeerscirculatie en een nieuwe wegencategorisering. De beleidsdoelen uit de mobiliteitsagenda zijn om Aalsmeer leefbaar, verkeersveilig en duurzaam bereikbaar te houden. Voor het verkeerscirculatieplan zijn deze doelen en de drie uitgangspunten uit de Mobiliteitsagenda het vertrekpunt: •
• •
Aalsmeer via alle modaliteiten bereikbaar o We bekijken de mobiliteitsopgave met een regionale en lokale bril vanuit alle modaliteiten. o We maken lopen aantrekkelijker en veiliger. o We versterken de rol van de (e-)fiets in de bereikbaarheid van Aalsmeer. o De bereikbaarheid per auto blijft op orde, tegelijkertijd verleiden we automobilisten om vaker via de andere vervoerwijzen te reizen en de spits te mijden. o We werken aan slimmer, efficiënter en schoner vrachtvervoer om de doorstroming te verbeteren en de overlast te beperken. Aalsmeer verkeersveilig en toegankelijk o Iedereen moet veilig kunnen deelnemen aan het verkeer. Aalsmeer innovatief, duurzaam bereikbaar o We koppelen ruimtelijke ontwikkeling aan mobiliteit. o We kijken naar het beter benutten van de bestaande infrastructuur en naar gedragsbeïnvloeding van inwoners en werknemers.
VCP Aalsmeer 18-03-2025 | 11
o
We houden de ontwikkeling van de bereikbaarheid van Aalsmeer goed in de gaten.
Samengevat is het doel van de agenda om Aalsmeer de komende jaren duurzaam bereikbaar, leefbaar en verkeersveilig te houden en te maken voor iedereen. De gemeente werkt aan een goed wegennet en goede (logistieke) verbindingen in de regio. Dit houdt in: goed onderhoud, veilige wegen, betere doorstroming van verkeer, goede openbaarvervoerverbindingen en prettige wandelpaden.
-
-
De verkeersveiligheid op de Burgemeester Kasteleinweg moet worden verbeterd. De weginrichting van de Knip moet veranderen. Het verkeer moet uit de woonwijken geweerd worden. De aanpassing van de knip krijgt prioriteit. De aanpassing van de knip mag de toekomstige woningbouwontwikkeling niet in de weg staan. Naast de weginrichting bij de Knip krijgt ook het verbeteren van de Legmeerdijk, tussen de Burgemeester Kasteleinweg en de Hoofdweg prioriteit. Voor een betere doorstroming is hier, in goed overleg met de provincie, verbreding van de weg nodig.
Raadsprogramma 2022-2026
In 2022 is ook het Raadsprogramma voor de periode 2022-2026 vastgesteld. Hierin is het volgende opgenomen over mobiliteit: De komende vier jaar dient de Mobiliteitsagenda te worden uitgewerkt tot praktische plannen. Perspectieven van de verschillende verkeersdeelnemers, automobilist, fietser en voetganger, worden hierbij als uitgangspunt genomen. Ook wordt vervoer via water verkend. Het openbaar vervoer dient binnen de gemeente zo vorm gegeven te worden dat deze naadloos aansluit op de behoefte van de inwoners en op de bestaande openbaarvervoerlijnen in de naburige gemeenten. De verschillende mobiliteitsplannen (algemeen verkeersplan inclusief een verkeerscirculatieplan, fietsplan, voetgangersplan, openbaar vervoersplan en een waterplan) dienen integraal als puzzelstukjes in elkaar te passen. Verkeersveiligheid, leefbaarheid en bereikbaarheid van publieke voorzieningen zijn hierbij leidend. Coalitieafspraken 2023-2026 In de Coalitieafspraken tussen CDA, VVD en D66 uit 2023 staan ook enkele relevante passages over verkeer: De coalitie vindt het verkeerscirculatieplan een noodzakelijke voorwaarde om maatregelen te kunnen nemen. Alle maatregelen die nodig zijn om de verkeersstromen rustiger, duidelijker en veiliger te maken zullen meerdere jaren vragen om tot uitvoering te komen.
Op basis van het vast te stellen plan zal de coalitie gericht prioriteiten stellen voor deze raadsperiode, zodat duidelijk is welke projecten we snel tot uitvoering willen brengen. Daarom stellen wij aan de hand van de uitkomsten van het plan een uitvoeringsagenda op.
VCP Aalsmeer 18-03-2025 | 12
2.3 Trends
gemeente Aalsmeer is in gesprek met aanbieders om te onderzoeken wat nodig is om weer deelauto’s binnen de gemeente aan te bieden.
Energietransitie De energietransitie zorgt voor een groter gebruik van voertuigen die niet door fossiele brandstoffen worden aangedreven. Het aantal elektrische voertuigen stijgt, net als het aantal voertuigen dat wordt aangedreven door waterstof. Het aantal elektrische laadpalen in de openbare ruimte neemt toe en de verwachting is dat de elektrische auto steeds nadrukkelijker aanwezig zal zijn in het straatbeeld. De verwachting is dat deze trend doorzet en dat de komende jaren de elektrische auto steeds nadrukkelijker aanwezig is in het straatbeeld.
Duurzaamheid Elektrische voertuigen winnen terrein en worden steeds vaker ingezet. Vooral in het openbaar vervoer zien we een duidelijke verschuiving, waar elektrische bussen steeds vaker de norm worden. De fiets groeit eveneens in belang als vervoersmiddel, bijvoorbeeld bij pakketbezorging. Bovendien maken steeds meer (grotere) steden de beslissing om vervuilende voertuigen niet langer toe te staan in het centrum. Dit zorgt voor een discussie en gesprekken over de afweging tussen milieu, duurzaamheid en voortgang, aangewakkerd door de stikstofwetgeving. Deelmobiliteit Het aantal mogelijkheden om van A naar B te gaan neemt toe. Deelvervoer zoals OV-fietsen, deelbakfietsen en deelauto's wordt steeds toegankelijker. Vooral de jongere consument vindt bezit, zoals een eigen auto, minder belangrijk. Aan de andere kant worden beschikbaarheid, flexibiliteit en dienstverlening belangrijker. Met Mobility as a Service (MaaS) kiest de reiziger op elk moment het vervoermiddel dat voor hem het gunstigst is. In de gemeente Aalsmeer waren deelauto’s beschikbaar, maar helaas heeft de aanbieder de deelauto’s weggehaald. Het aanbod van deelmobiliteit is afhankelijk van de vraag en is vooralsnog in Nederland vooral terug te vinden in de steden. De
In Aalsmeer zien we dezelfde trend, waar de fiets een steeds belangrijkere rol speelt als vervoermiddel, getuige de groeiende populariteit van e-bikes. Dit doet de vraag rijzen of andere elektrische voertuigen, zoals elektrische steps, een vergelijkbare opkomst zullen beleven, wat mogelijk aanpassingen aan de infrastructuur vergt. Veel gemeentes in Nederland doen onderzoek naar de optimalisatie van binnenstadbevoorrading. Overwogen wordt dan om ruimere venstertijden toe te kennen aan elektrische voertuigen, terwijl voertuigen met verbrandingsmotoren juist beperkt worden. Deze ontwikkeling stimuleert de opkomst van distributiehubs aan de randen van de dorpskernen. Deze hubs kunnen fungeren als knooppunten voor goederenoverslag, wat een positieve impuls geeft aan duurzame logistiek en de
VCP Aalsmeer 18-03-2025 | 13
belevingskwaliteit van de kernen verbetert. Ook kunnen deze hubs uitgebreid worden met andere mobiliteitsvoorzieningen, zoals parkeren deelvervoer en openbaar vervoer. Aalsmeer blijft deze ontwikkelingen op de voet volgen.
Data en digitalisering Door het verzamelen van data en toepassingsgericht gebruik hiervan wordt ook het gedrag van mobiliteit gestuurd. Waar vroeger de route bepaald werd op basis van de routeborden langs de weg, gebruiken veel mensen nu live verkeersinformatie onderweg, waardoor soms ongewenste routes worden genomen om een file te ontwijken.
Nieuwe voertuigen Het aantal verschillende voertuigen op met name de (brom)fietspaden is de afgelopen jaren sterk toegenomen. Onder andere door de komst van de speedpedelec, de toename van elektrische fietsen en bakfietsen neemt de diversiteit in massa, snelheid en breedte op de fietspaden toe. Daarnaast komen er steeds meer verschillende typen voertuigen op de markt. Ook binnen de gemeente Aalsmeer zijn deze verschillende typen voertuigen aanwezig. De weg- en fietsinfrastructuur in de gemeente moet geschikt zijn om deze diverse soorten aan voertuigen veilig een plaats te bieden.
Door de digitalisering laat de samenleving meer eigenaarschap zien en vraagt ruimte voor nieuwe initiatieven, bijvoorbeeld om nieuwe mobiliteitsdiensten aan te bieden. Voorbeeld hiervan is de taxidienst Uber of flitsbezorgers. Betere technologie in voertuigen en meer data leidt tot een nog betere en slimmere manier van reizen. Hierop dient de gemeente Aalsmeer goed te anticiperen, er zal steeds meer data beschikbaar moeten zijn. Dit is afgesproken in de Top 15 data van de Digitalisering Overheden. Autonome en coöperatieve voertuigen De technologie in auto’s neemt toe. We gaan steeds meer richting autonome voertuigen en coöperatieve voertuigen. Deze ontwikkeling heeft op het gebied van de auto een groot effect op vooral gebiedsontsluitingwegen en stroomwegen (de grotere, drukkere wegen). Op deze wegen wordt de herkenbaarheid van belijning en bebording steeds belangrijker. Er zijn al gemeenten die hoog op deze ontwikkeling inzetten en kiezen voor zelfsturende voertuigen als alternatief voor openbaar vervoer.
VCP Aalsmeer 18-03-2025 | 14
Voor de gemeente Aalsmeer is het belangrijk om te anticiperen op deze technologieën en te zorgen voor een goede kwaliteit van de infrastructuur. Denk hierbij aan duidelijke bebording en belijningen. Voertuigen worden steeds geavanceerder en gaan nu al met elkaar en ook met de verkeerslichten communiceren. Deze mogelijkheden breiden zich in de toekomst uit (onder andere met steeds slimmere verkeerslichten). Ook op gemeentelijke wegen en kruispunten kan dit leiden tot een betere doorstroming. Vergrijzing Het aantal ouderen binnen de gemeente neemt toe (vergrijzing) en deze ouderen worden ook mobieler. Met name het aantal fietsbewegingen onder ouderen stijgt. Dit betekent dat de fietspaden vergevingsgezind aangelegd moeten worden; dat er ruimte is voor foutcorrectie en dat obstakels (zoals paaltjes) zoveel mogelijk verwijderd of afgeschermd worden.
Groei fietsgebruik We verwachten in 2027 een groei van het fietsgebruik van 9% ten opzichte van 2019. Dat komt door de bevolkingsgroei en door de elektrische fiets, waardoor de gemiddelde fietsafstand toeneemt. Ook de toename van het OV-gebruik en bijbehorend voor- en natransport zorgt voor meer fietsgebruik. Het aandeel van de elektrisch fiets in het totale fietsgebruik neemt naar verwachting toe van 22% in 2019 tot 43% in 2027. Groei auto’s en autobezit We verwachten ten minste tot 2030 een groei van het aantal auto’s (niet hetzelfde als autogebruik). Het gaat op nationaal niveau om een groei van 1,2% per jaar. Dit wordt vooral veroorzaakt door bevolkingsgroei. Het autobezit groeit van 0,46 in 2010 naar 0,52 per persoon in 2030. Logischerwijs ligt deze waarde in stedelijke gebieden lager en in landelijke gebieden hoger. Een deel van de groei is toe te wijzen aan de groep ouderen, die steeds langer vitaal en zelfstandig blijven.
Bevolkingsgroei en verstedelijking. Volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) had de gemeente Aalsmeer in 2024 in totaal 33.279 inwoners. De bevolking is de afgelopen 5 jaar gestegen (sinds 2020 met 4%). Deze stijging is vooral toe te wijzen aan de toename van het aantal ouderen (>80 jaar) en leeftijd 20 tot 25 jaar. Daarentegen is de leeftijdsgroep <20 jaar juist gedaald. Door de stijging van het aantal inwoners neemt ook het verkeer in Aalsmeer toe. Diversiteit in de maatschappij De diversiteit in de huidige bevolking is groot en de verwachting is dat deze in de toekomst ook groot blijft. Mensen zijn verschillend, maken verschillende mobiliteitskeuzes en zijn ook gevoelig voor verschillende soorten prikkels (om gedrag aan te passen). Dit zijn belangrijke factoren om rekening mee te houden bijvoorbeeld bij gedragscampagnes en handhaving.
VCP Aalsmeer 18-03-2025 | 15
2.4 Ontwikkelingen De komende jaren wordt er in Aalsmeer flink doorgebouwd. In totaal is de verwachting dat er tot 2030 ruim 2000 woningen bijkomen. Een deel van deze woningen is al in bestemmingsplannen onherroepelijk besloten en een deel van deze woningen moet nog in bestemmingsplannen worden vastgelegd. Deze ontwikkelingen hebben impact op het verkeer in Aalsmeer. Alle ontwikkelingen zijn meegenomen in dit VCP, alleen zijn voor de projecten die nog niet onherroepelijk zijn nog wel aparte verkeersonderzoeken nodig voor het vaststellen van een bestemmingsplan. De grootste ontwikkelingen binnen Aalsmeer zijn Hornmeer, Greenpark, Oosteinderdriehoek, Tuinen van Aalsmeer, Zwarteweg, Westeinderhage en de Studio’s.
2.4.1 Woningbouwprojecten 1. Hornmeer (onherroepelijk) In de Meervalstraat en de Roerdomplaan komen in totaal zo’n 140 nieuwe woningen. De bouw op beide locaties is inmiddels begonnen. Naast woningen worden in de Roerdomplaan ook zorgvoorzieningen gerealiseerd in de plint. Beide locaties worden in 2025 opgeleverd. 2. Studio’s (nog niet onherroepelijk) Het terrein van Studio’s Aalsmeer wordt mogelijk ontwikkeld tot een woongebied. Op dit moment zijn de plannen nog niet concreet, maar in het kader van het VCP nemen we de ontwikkeling alvast mee en gaan daarbij uit van de ontwikkeling van ongeveer 600 woningen. 3. Parkmeer (onherroepelijk) In het gebied Parkmeer worden 8 zelfbouwkavels ontwikkeld. Daarnaast zijn er 17 appartementen gerealiseerd en 30.000 m2 bedrijventerrein. 4. Greenpark (onherroepelijk) Het gebied rond de bloemenveiling in Aalsmeer wordt ontwikkeld tot een hoogwaardig bedrijventerrein, dat door de goede bereikbaarheid een aantrekkelijke vestigingsplaats vormt voor zowel regionale als internationale bedrijven. Inmiddels hebben zich al verschillende bedrijven op Green Park Aalsmeer gevestigd en is een groot deel van het terrein in al gebruik. 5. Polderzoom (onherroepelijk)
Figuur 1: ontwikkellocaties woningen en bedrijven
Polderzoom I is eerder al grotendeels opgeleverd en vorig jaar zijn in Polderzoom II 80 woningen opgeleverd . In het eerste kwartaal van 2025 worden de laatste 16 woningen opgeleverd in Polderzoom 1 en in de toekomst komen er in Polderzoom 2 nog eens circa 52 woningen bij. Daar is nog geen opleverdatum van bekend.
VCP Aalsmeer 18-03-2025 | 16
6. Oosteindedriehoek (deels onherroepelijk) De Oosteindedriehoek is de grootste ontwikkeling binnen de gemeente met de bouw van een volledige nieuwe wijk met in totaal zo’n 1600 woningen. Voor de eerste fase is een bestemmingsplan voor de bouw van 850 woningen vastgesteld. Voor de tweede fase, de bouw van nog eens 750 woningen, moet nog een bestemmingsplan worden vastgesteld. 7. Zwarteweg (nog niet onherroepelijk) Bij de Zwarteweg wordt een project met ongeveer 150 woningen ontwikkeld. Het project ligt pal langs de Burgemeester Kasteleinweg ter hoogte van de knip. Dat maakt dat dit project daardoor een groot raakvlak heeft met het verkeerscirculatieplan. Met name de oplossingsrichting voor de knip is van invloed op deze ontwikkeling. 8. Ontwikkelingen Kudelstaart (deels onherroepelijk) In Kudelstaart vinden een aantal ontwikkelingen plaats. De ontwikkelingen zijn Bilderdammerweg (ruim 30 woningen) en Westeinderhage. Westeinderhage is inmiddels onherroepelijk. Er worden met dit project ruim 260 woningen gerealiseerd. Er zijn ook initiatieven waar nog een besluit over genomen moet worden, zoals Hoofdweg Zuid (300 woningen).
2.4.2 Infraprojecten Meerjarenprojectplan Buitenruimte Jaarlijks wordt in Aalsmeer het Meerjarenprojectenplan (MPP) Buitenruimte met actuele ontwikkelingen en een uitvoeringsprogramma geactualiseerd en vastgesteld. Via het MPP worden de verkeersprojecten indicatief gepland en wordt de financiering geregeld. Ook maatregelen die voortvloeien uit dit VCP/WCP zullen via het MPP geprogrammeerd worden.
De volgende projecten uit het MPP zijn voor het VCP het meest relevant: 1. Aanleg van de Burgemeester Hoffscholteweg (netwerk auto en langzaam verkeer) 2. Aanleg Spoorlijnpad-noord (netwerk langzaam verkeer) 3. Aanleg van de Verlengde Molenvlietweg (netwerk auto en langzaam verkeer) 4. Reconstructie van de Machineweg (netwerk auto en langzaam verkeer) 5. Ontsluiting Polderzoom 2 voor langzaam verkeer (netwerk langzaam verkeer) 6. Fietspad Bilderdammerweg (netwerk auto en langzaam verkeer) 7. Herinrichting Hortensialaan (netwerk auto en langzaam verkeer) 8. Herinrichting en brug Lijnbaan-Dorpsstraat (netwerk boot, auto en langzaam verkeer) 1, 2 en 3: Aanleg Burgemeester Hoffscholteweg, Spoorlijnpad en
Verlengde Molenvlietweg De Burgemeester Hoffscholteweg en Verlengde Molenvlietweg maken onderdeel uit van de zogenaamde Noordvork. Deze nieuwe infrastructuur verbindt de N201, Greenpark en Oosteinde op een betere manier met het centrum van Aalsmeer dan de huidige wegen en vormt bovendien een alternatief voor de afgewaardeerde Burgemeester Kasteleinweg. De aanleg van de nieuwe infrastructuur gaat niet zonder slag of stoot. Er is sprake van moeizame grondverwerving, vervuiling, en complexe verlegging van kabels en leidingen. De nieuwe wegen beginnen op de luchtfoto van Aalsmeer zichtbaar te worden, maar uitvoering zal zeker tot in 2026 duren. In het project Burgemeester Hoffscholteweg wordt ook het verwijderde Spoorlijnpad tussen Stommeerkade en Bielzenpad teruggebracht, inclusief veilige oversteek bij de Hoffscholteweg. Dit pad moest verwijderd worden vanwege de afgraving van de dijk ten behoeve van leidingwerkzaamheden en de aanleg van de nieuwe weg, maar zal op veler verzoek weer, en in verbeterde vorm, worden aangelegd. 4. Reconstructie Machineweg De reconstructie van de Machineweg is een van de ingrijpendste, belangrijkste maar ook meest complexe projecten in Aalsmeer. De verkeersveiligheid en verkeersafwikkeling schieten op een aantal punten tekort. Onder andere door de
VCP Aalsmeer 18-03-2025 | 17
aanwezigheid van het water, de aankoop van gronden, diverse benodigde procedures en verlegging van kabels en leidingen is het een tijdrovend project. Daarbij is de uitvoering ook een hele uitdaging, omdat alle achterliggende gebieden wel bereikbaar moeten blijven. Door de aanwezigheid van het water is aanpassing van de infrastructuur bij de Middenweg-Catharina-Amalialaan alleen mogelijk door richting het water te bouwen en de nieuwe infrastructuur te onderheien. De eerste fase van dit project (alles ten zuidoosten van de Wilhelminastraat) is volop in uitvoering. Bij de Middenweg-Catharina-Amalialaan komt een rotonde boven het water. Hier gebeurden veel ongevallen. De rotonde bij de Hornweg wordt aangepast. De langzaamverkeersvoorzieningen worden verbeterd. Er komt een vrijliggend fietspad en trottoir tussen Hornweg en Japanlaan. Het gedeelte tussen Japanlaan en Legmeerdijk heeft een trottoir gekregen en de rijbaan is versmald en ingericht als 30 km/uur-gebied. In fase 2 zou een vergelijkbare rotonde op de kruising Machineweg-Aalsmeerderweg worden aangelegd. Deze rotonde is nodig om de verkeersafwikkeling te verbeteren die bovendien verder onder druk komt te staan door diverse nieuwbouwplannen die tot extra verkeer leiden. Een rotonde kan het verkeer beter verwerken en biedt tegelijkertijd de mogelijkheid om langzaam verkeer op deze belangrijke fietsroutes voorrang te geven.
Door diverse tegenvallers is de financiële haalbaarheid van deze rotonde op korte termijn onzeker geworden.
het Robend zijn de fietsstroken verbreed en de kruising bij de Graaf Willemlaan en het winkelcentrum is aangepast.
5. Ontsluiting Polderzoom 2 voor langzaam verkeer
2.4.3 Regionale ontwikkelingen
Vanaf de nieuwe woonwijk Polderzoom 2 zijn in het stedenbouwkundig plan onvoldoende verbindingen met langzaamverkeerroutes bedacht. Om het fietspad langs de Aalsmeerderweg of het Bielzenpad te bereiken moet men twee keer een 50-weg kruisen. Er is een aanzienlijk hoogteverschil tussen de wijk en het Bielzenpad. Een directe fietsverbinding is hier niet mogelijk. Daarom wordt gezocht naar alternatieven om Polderzoom 2 voor langzaam verkeer beter te ontsluiten. 6. Fietspad Bilderdammerweg Op het 30 km/uur-gedeelte van de Bilderdammerweg is het in de spitsen te druk met gemengd verkeer, waarbij auto's, bussen en fietsers allemaal van dezelfde rijbaan gebruik maken. Langs dit weggedeelte is een vrijliggend fietspad aangebracht. Op
7. Herinrichting Hortensialaan De Hortensialaan wordt ingericht als 30 km/uur-gebied. Hierbij worden ook de kruispunten met de Ophelialaan en met de 1e J.C. Mensinglaan aangepast. De weg wordt hierdoor minder aantrekkelijk voor doorgaand verkeer dat de afgewaardeerde Burgemeester Kasteleinweg probeert te omzeilen. Het gedeelte tussen Ophelialaan en 1e J.C. Mensinglaan is inmiddels gereed. 8. Groot onderhoud en brug Lijnbaan-Dorpsstraat De Lijnbaan en de Dorpsstraat zijn aan groot onderhoud toe tussen Oosteinderweg en Barendebrug. De wegen worden ingericht als 30 km/uur-zone ingericht, met een kruispuntplateau op de kruising Dorpsstraat-Ringvaartzijde. Halverwege de Lijnbaan wordt een brug gerealiseerd. Deze brug is van belang om de woningen per boot bereikbaar te maken en een verbinding met de Ringvaart te creëren. Na overleg met bewoners is besloten geen circulatiemaatregelen zoals een knip of eenrichtingsverkeer door te voeren, maar de weg wel opnieuw in te richten.
1. 1e fase capaciteitsvergroting N231-zuid De provincie Noord-Holland is eigenaar en wegbeheerder van de N231. De weg heeft onvoldoende capaciteit in de spitsen en dat leidt regelmatig tot filevorming. Voor verdubbeling van deze weg en het substantieel vergroten van de capaciteit van de kruispunten ziet de provincie echter in de komende jaren geen mogelijkheden. De provincie gaat binnenkort groot onderhoud plegen. Voor de gemeenten Aalsmeer en voor de Vervoerregio Amsterdam is het verbeteren van de doorstroming en oversteekbaarheid van deze weg van groot belang. Een goede doorstroming op de N231 zorgt voor minder verkeer over de lokale wegen van Kudelstaart en Aalsmeer en zorgt voor een snellere afwikkeling van de R-netbuslijnen.
VCP Aalsmeer 18-03-2025 | 18
Aalsmeer, Provincie en Vervoerregio zijn al enkele kortetermijnmaatregelen overeengekomen om de capaciteit op relatief eenvoudige wijze te vergroten. Op de Bachlaan komt een extra opstelvak. In zuidelijke richting komen twee rijstroken tot en met de kruising met de Mijnsherenweg. De busstrook in noordelijke richting wordt opgeheven. Alle partijen dragen bij aan de financiering van deze maatregelen. De provincie Noord-Holland voert daarnaast een regionale studie uit (Zuidlobstudie) op welke provinciale wegen een capaciteitsverhoging nodig is. De gemeente Aalsmeer dringt aan op verhoging van de capaciteit van de Legmeerdijk en Bosrandweg.
VCP Aalsmeer 18-03-2025 | 19
2.5 Huidige netwerken (per vervoerswijze) 2.5.1 Voetgangersnetwerk Aalsmeer heeft geen officieel vastgesteld voetgangersnetwerk. Het uitgangspunt vanuit de mobiliteitsagenda is dat voetgangers overal prettig moeten kunnen komen binnen de gemeente.
2.5.2 Fietsnetwerk Het regionale hoofdfietsnetwerk van de Vervoerregio Amsterdam staat hieronder weergegeven met routenummers. Op dit hoofdnetwerk streven de Vervoerregio en de regiogemeenten naar comfortabel en veilig doorfietsen. Hierbij wordt gestreefd naar brede fietspaden in rode gesloten verharding (asfalt of beton), goede verlichting en zo veel mogelijk voorrang voor fietsers. De onderstaande regionale kaart klopt voor Aalsmeer nog niet voor 100%. Vooral rond het centrum en de Burgemeester Hoffscholteweg zijn enkele aanpassingen nodig. Enkele routes in de regio hebben de topstatus van MRA-fietsroute gekregen (Metropoolregio). Voor deze routes liggen de kwaliteitscriteria iets hoger dan voor de overige regionale routes. Momenteel zijn in Aalsmeer drie routes aangewezen als MRA-route: • Aalsmeerderweg-Bielzenpad-Wissel-Baanvak-centrum • Burgemeester Kasteleinweg • Centrum-Stommeerweg-Kudelstaartseweg-Robend-Hoofdweg
Figuur 2: Huidig fietsnetwerk
2.5.3 Autonetwerk Gemotoriseerd verkeer kent een andere ontsluiting dan fietsverkeer. Op de plattegrond hieronder, uit het Aalsmeers Verkeer- en Vervoerplan 2010, staat het autonetwerk weergegeven. De knip in de Burgemeester Kasteleinweg is leidend geweest voor deze structuur. Toentertijd speelde het gegeven dat er nog geen nieuwe N201 was aangelegd; al het doorgaande verkeer vanuit Hoofddorp richting Uithoorn ging dwars door Aalsmeer. Aalsmeer liep hierdoor vast. Besloten werd de nieuwe N201 om Aalsmeer heen te leggen, en deze route aan te wijzen als doorgaande stroomweg (grote rode lijn in de afbeelding hieronder). Tegelijkertijd zou er in de Burgemeester Kasteleinweg, ter hoogte van de kruising met de 1e- en 2e J.C. Mensinglaan, een ‘harde’ knip voor het
VCP Aalsmeer 18-03-2025 | 20
autoverkeer worden aangelegd, om doorgaand (sluip)verkeer door Aalsmeer te ontmoedigen. Dit is uiteindelijk een ‘zachte’ knip geworden. De route via/langs de Kasteleinweg is nog wel mogelijk, deels via 30 km/uur-straten, maar voor doorgaand verkeer is deze route niet aantrekkelijk. Het gebied rondom de Stationsweg en de Van Cleeffkade werd als centrumgebied aangewezen, waar de voetganger en de fietser prioriteit kregen. Gebiedsontsluitingswegen met een maximale snelheid van 50 km/uur werden de Oosteinderweg, Van Cleeffkade, een deel van de Aalsmeerderweg, de Middenweg, de Molenvlietweg, de Burgemeester Kasteleinweg, de Ophelialaan, de Kudelstaartseweg, de Bilderdammerweg, de Mijnsherenweg, de Hoofdweg, de Machineweg, de Legmeerdijk (deels), de Rietwijkeroordweg (deels) en de Noordpolderweg. Ook zijn er in het AVVP een aantal straten aangewezen, waar 30 km/uur zou moeten gaan gelden, zoals de Uiterweg, een deel van de Aalsmeerderweg, de Hornweg en het centrumgebied Kudelstaart. Niet alle 30 km/uur-limieten uit het AVVP van destijds zijn ingevoerd.
Figuur 3:Huidig autonetwerk uit APPV (wegcategorisering)
VCP Aalsmeer 18-03-2025 | 21
2.6
Knelpunten (leefbaarheid, veiligheid en bereikbaarheid)
•
Voor het in beeld brengen van de knelpunten in Aalsmeer en Kudelstaart zijn de volgende bronnen en methoden gebruikt: • • • • • •
de verkeersmeldingen uit het Fixi-systeem en andere meldingen, klachten en ervaringen van bewoners en weggebruikers; input van de Denktank Verkeer; bekijken van ongevallengegevens en onderzoeksdata (tellingen, metingen, modelgegevens); door de hoeveelheid verkeer en de gereden snelheden af te zetten tegen de kenmerken van wegen; door de netwerkkaarten over elkaar heen te leggen en te analyseren waar verschillende modaliteiten elkaar in de weg zouden kunnen zitten; input vanuit diverse stakeholders, zoals bewoners, provincie, MRA en politie behandelen we in hoofdstuk 5.
2.6.1 Bereikbaarheid De bereikbaarheidsknelpunten zijn ontstaan omdat zowel de regionale als de lokale ontsluitingsstructuur momenteel onvolwaardig is. Hierdoor ontstaan oneigenlijke routes die niet geschikt zijn voor de hoeveelheid en het type verkeer dat er rijdt. Onvolwaardige regionale verkeerstructuur De gedachte was dat de hoofdontsluiting van Aalsmeer en Kudelstaart zou gaan plaatsvinden via de omgelegde N201. Tot nu toe functioneert dit onvoldoende, vanwege meerdere redenen: •
•
Op het oostelijke deel bij Uithoorn is gekozen voor een 2x1-structuur met een 2x1-aquaduct. Vrij snel na opening van de weg bleek al dat deze capaciteit te beperkt is en in de spitsen tot filevorming leidt. Veel kruispunten zijn gelijkvloers aangelegd en voorzien van verkeerslichten. Dat leidt ertoe dat de functie als stroomweg niet echt tot zijn recht komt, maar
•
•
het verkeer van kruispunt naar kruispunt rijdt en daar in de regel weer moet afremmen, stilstaan, wachten en optrekken. Op sommige kruispunten leidt dit inmiddels alweer tot terugslag en filevorming. Vanuit het oosten kan men nog niet rechtstreeks naar Aalsmeer-centrum rijden, omdat de nieuwe verkeersstructuur via Middenweg-MolenvlietwegBurgemeester Hoffscholteweg nog niet klaar is. Hierdoor blijft er veel verkeer over de smalle Stommeerkade rijden. Vanuit het westen blijft men noodgedwongen via de Aalsmeerderbrug richting Aalsmeer en Kudelstaart rijden. Routes tussen het westen en Aalsmeercentrum, Stommeer en Kudelstaart, zijn via de N201 5 kilometer om ten opzichte van een route via de Aalsmeerderbrug. Voor veel weggebruikers, inclusief vrachtwagenchauffeurs is en blijft het daarom logischer om via de Aalsmeerderbrug te rijden. Verkeer richting Kudelstaart ziet zich op de N231-zuid (LegmeerdijkNoordzuidroute) geconfronteerd met te weinig capaciteit op de provinciale weg en veel verkeersregelinstallaties. Dit verkeer zoekt naar routes binnendoor via Mijnsherenweg, Fortbocht, Westeinderroute of juist via De Kwakel en genereert overlast en onveilige situaties op het lokale wegennet. In Kudelstaart zijn diverse nieuwbouwontwikkelingen gepland waardoor het verkeer verder zal groeien. Er is daarom een behoefte om de capaciteit op de N231-zuid uit te breiden naar een 2x2 structuur.
De Provincie ziet daar voorlopig echter geen mogelijkheden voor. Bij het aankomende groot onderhoud dat de provincie uitvoert aan de N231, worden wel enkele capaciteitsverruimende maatregelen meegenomen in het werk. De maatregelen zullen vooral een effect hebben op de avondspits. Voor verbetering van de ochtendspits zijn grootschaliger maatregelen nodig.
Een onvolwaardige lokale ontsluitingsstructuur Naast een functie voor doorgaand regionaal verkeer had de oude Burgemeester Kasteleinweg ook een hele belangrijke functie als lokale ontsluitingsweg voor de Aalsmeerse wijken aan weerszijden van deze weg. De Aalsmeerse en Kudelstaartse huishoudens genereren immers zelf ook een aanzienlijke hoeveelheid verkeersbewegingen, waarvoor lokale ontsluitingswegen nodig zijn. Met het
VCP Aalsmeer 18-03-2025 | 22
aanbrengen van de zachte knip is deze ontsluitingsfunctie grotendeels komen te vervallen, maar is de verkeersvraag niet verdwenen. Mede omdat de N231 nog steeds een drukke flessenhals is, kiezen Kudelstaarters voor andere routes door Aalsmeer, onder andere via de Westeinderroute en het centrum. Mensen uit onder andere het westen van Uithoorn en werkgebieden rond de veiling en in Hornmeer zoeken naar lokale routes om de zachte knip te omzeilen. De routes via de Hortensialaan, Ophelialaan, Zwarteweg, Dreef, Jac. P. Thijsselaan en Westeinderroute (Kudelstaartseweg-Stommeerweg-Stationsweg-Van Cleeffkade) zijn hierdoor drukker geworden.
is grotendeels voornamelijk bepaald o.b.v. de wegvakkenmerken). Deze verdienen dan ook meer aandacht dan de wegvakken. Om deze reden is onderstaand een korte scan uitgevoerd van de locaties waar met name voetgangers (en fietsers) in conflict komen met het zwaardere (gemotoriseerde) verkeer. Hierbij is het vanuit risico oogpunt van belang dat locaties met relatief veel conflicten, een relatief grote hoek en met relatief groot snelheidsverschil een hoger risico kennen. In deze paragraaf zijn de volgende elementen uitgewerkt • •
•
2.6.2 Veiligheid Risicogestuurd verkeersveiligheidsbeleid (conform SPV) Vernieuwde, extra aandacht voor verkeersveiligheid is noodzakelijk en daarom hebben Rijk, provincies, gemeenten en vervoerregio’s samen met maatschappelijke partijen nieuw beleid geïntroduceerd om de verkeersveiligheid structureel te verbeteren: het Strategisch Plan Verkeersveiligheid (SPV). Het SPV is een visie op een nieuwe aanpak van verkeersveiligheid, de risicogestuurde aanpak. We gaan van reactief naar proactief. Om de verkeersveiligheid te verhogen dient elke wegbeheerder primair te werken aan het verbeteren van het verkeersveiligheidsniveau van en voor alle SPV beleidsthema’s (het verbeteren van de basis) en éxtra inspanning te leveren op (risicofactoren binnen de) thema’s die een verhoogd risico vormen.
Aandachtsgebieden vanuit de Risicoanalyse Risicolocaties (o.b.v. risicoanalyse aangevuld met de kruispuntlocaties) Ongevallenanalyse
Risicoanalyse Aalsmeer1 Doelgroepen/thema’s • Fietsers in de leeftijden 18 t/m 24 jaar, 60 t/m 64 jaar en 65+ •
Ouderen (in de toekomst steeds meer in verband met toenemende vergrijzing)
•
Bromfietsers+ en snorfietsers (er is een jaarlijkse toename in het aantal snorfietsers)
•
Snelheid
•
Gedrag algemeen: afleiding, alcohol- en drugsgebruik
Infrastructuur – algemeen • Lintwegen met een doorgaand karakter
Vanuit een risicogestuurde aanpak is het echter van groot belang dat de kwetsbare verkeersdeelnemers centraal staan. De voetganger is hierbij primair van belang (ondanks dat door onderregistratie mogelijk weinig ongevallen geregistreerd worden).
•
Te smalle tweerichtingsfietspaden
•
Fietsers op de rijbaan op 50 km/uur wegen
Daarnaast zijn kruispunten, of locaties waar langzaam verkeer het gemotoriseerd verkeer kruist, de locaties met het hoogste verkeersveiligheidsrisico (de vormtoets
•
Kruispunt Aalsmeerderweg - Stommeerkade
•
N196 Burgemeester Kasteleinweg
1
Infrastructuur – specifieke wegen • Oosteinderweg
Verkeersveiligheidsanalyse Aalsmeer, VRA, 2020
VCP Aalsmeer 18-03-2025 | 23
•
Zwarteweg
•
Hoofdweg
•
N231 Legmeerdijk (provinciale weg)
•
Stormmeerweg
•
Herenweg
vormen echter een groter verkeersveiligheidsrisico. Om deze reden zijn deze wegvakken gecombineerd met locaties waar relatief veel gemotoriseerd verkeer kruist met langzaam verkeer. Dit leidt tot de kaart in figuur 7. Hierbij zijn bewust de N-wegen niet weergegeven, op deze wegen is de uitwisseling van gemotoriseerd verkeer en langzaam verkeer beperkt (ten opzichte van de andere wegen). Geregistreerde ongevallen Vanuit het risicogestuurde beleid is het van belang om te kijken naar de locaties met het hoogste risico. Een deel van de ongevallen wordt geregistreerd en kan een aanvullend beeld geven van de verkeersveiligheidssituatie. Deze analyse van de geregistreerde ongevallen is in bijlage 1 weergegeven. Belangrijke kanttekening is dat niet alle ongevallen geregistreerd worden en daarom niet het volledige beeld geven. Voor een vergelijking de verkeersveiligheid van verschillende wegen in Aalsmeer is het wel een nuttige analyse.
cv Belangrijk aandachtpunt uit deze analyse zijn de kruisingen op de Burgemeester Kasteleinweg, met name die met de Dorpsstraat en met de Oosteinderweg. Op deze kruisingen zijn rotondes aangelegd, die momenteel volop in de aandacht staan. De rotondes wijken af van de standaardvormgeving omdat er is gekozen voor de aanleg van een busbaan midden door de middeneilanden, geregeld met verkeerslichten. De gemeente heeft tot tweemaal toe actie ondernomen om het aantal ongevallen hier terug te dringen.
Figuur 4: Locaties met een relatief groot verkeersveiligheidsrisico.
Als de verschillende netwerken met elkaar vergeleken worden, vallen direct de Oosteinderweg, Stationsweg en Stommeerweg op, waar fietsverkeer en (zwaar) autoverkeer de weg deelt. Ook op basis van de objectieve veiligheidscijfers komen deze wegen terug.
Risicolocaties De risicoanalyse richt zich vooral op de wegvakken, welke conform de vormtoets of vanuit gebruik een aandachtspunt vormen. De locaties waar verkeer elkaar kruist
VCP Aalsmeer 18-03-2025 | 24
2.6.3 Leefbaarheid Bij leefbaarheid op het gebied van verkeer moet vooral gedacht worden aan ervaren verkeersoverlast. Dit uit zich bijvoorbeeld in geluidshinder, stankoverlast en subjectieve verkeersonveiligheid (een onveilig gevoel). Leefbaarheid gaat om het creëren van een gezonde en veilige leefomgeving door het verminderen van de negatieve effecten van infrastructuur (barrièrewerking) en autogebruik (geluid, luchtkwaliteit). Leefbaarheidsknelpunten komen naar voren uit meldingen van bewoners zelf. Bewoners kunnen via de website Fixi de gemeente met allerlei zaken over o.a. verkeersveiligheid bereiken. Ook is er in het najaar van 2022 een Denktank Verkeer geweest, waarin bewoners breeduit velerlei onderwerpen aangaande verkeer hebben kunnen aansnijden. De belangrijkste knelpunten uit Fixi en uit de Denktank zijn: • Oosteinderweg, fietsers die door vrachtwagens voorbij worden gereden; • Stommeerweg: veel gemengd verkeer (auto's, fietsers, vrachtverkeer) op een smal profiel. Het verkeer is sinds de knip ook verder toegenomen op deze weg; • Ophelialaan en Hortensialaan: te grote hoeveelheid verkeer. Ook veel vrachtverkeer ondanks verbod voor doorgaand vrachtverkeer. Veel van dit verkeer is verkeer dat de knip ontwijkt; • Ook de rotondes op de Burgemeester Kasteleinweg met busbaan middendoor worden als onveilig ervaren.
Hier speelt dus een objectief én een subjectief veiligheidsprobleem; • Het kruispunt Aalsmeerderweg / Stommeerkade / Burgemeester Hoffscholteweg / Ophelialaan: onoverzichtelijkheid, afwijkende voorrangsregeling, mengvorm 30 en 50 kilometer per uur;
opgejaagd voelen. De eerste vier punten zijn erg herkenbaar en worden vaak genoemd. Speciale aandacht dient er te worden gegeven aan de Oosteinderweg. Verreweg de meeste meldingen gaan over de Oosteinderweg, en ook in de netwerkanalyse en in de ongevallencijfers springt deze eruit. Deze 50-weg met fietsstroken wordt veel door lokaal verkeer gebruikt, dat er wegens het gebrek aan drempels of andere snelheidsremmende maatregelen vaak te hard rijdt. Bij drukte en allerhande inhaalmanoeuvres is echter een snelheid van 50 km/uur vaak ook al te hard. Ten slotte is verkeer rondom scholen voor veel inwoners ook een zorg, zo blijkt uit meldingen. Ouders en passanten zien gedurende het halen en brengen van kinderen vaak van alles tegelijk gebeuren. Auto’s parkeren in, een bakfiets rijdt langs en op hetzelfde moment probeert een leerling met zijn eerste fietsje ook zelf het schoolplein te bereiken. Dit oogt en voelt onveilig, maar juist omdat iedereen zo goed oplet, gebeuren er nauwelijks ongevallen rondom schoolpleinen.
De Oosteinderweg, Stommeerweg, Ophelialaan en Hortensialaan zijn wegen zonder vrijliggende fietspaden. De Oosteinderweg en Stommeerweg zijn daarbij ook dermate smal, dat auto's die fietsers willen passeren, dat over de tegenliggende weghelft moeten doen. Dat leidt regelmatig tot onveilige inhaalmanoeuvres, extra gas geven als er een 'gaatje' lijkt, of fietsers die zich aan de kant gedrukt of
VCP Aalsmeer 18-03-2025 | 25
Toekomstige netwerken
VCP Aalsmeer 18-03-2025 | 26
3 Toekomstige netwerken Nieuwe verkeerscirculatie Op basis van de inzichten uit de knelpuntenanalyse en de participatiefase hebben we het VCP onderverdeeld in vijf netwerken. Hieronder wordt elk netwerk toegelicht en we beschrijven de voorgenomen veranderingen. Voor het auto-, fiets, en vrachtnetwerk is ook een kaart toegevoegd.
VCP Aalsmeer 18-03-2025 | 27
3.1 Auto
Figuur 6: Netwerk auto - wegcategorisering
VCP Aalsmeer 18-03-2025 | 28
Nieuwe wegcategorisering
Maatregelen knip
Voor de verkeersveiligheid, doorstroming en prioritering van het autonetwerk geeft de netwerkkaart ook de nieuwe wegcategorisering weer (zie figuur 8). Voor wegen die geen kleur hebben gekregen op de kaart geldt dat deze wegen een maximumsnelheid 30 km/uur of in bepaalde gevallen 15 km/uur (woonerven) houden of krijgen. Deze wegen staan dus niet apart met kleur aangegeven op de kaart.
Uit de participatie kwam duidelijk naar voren dat de knip in zijn huidige vorm te veel negatieve effecten met zich meebrengt. Er is dus veel maatschappelijke druk om de knip aan te passen. Dit is echter een bijzonder complexe opgave met verschillende belangen, zoals de exploitatie van de bus. Bovendien zijn de HOV-busbaan en gerealiseerde gedeeltelijke parallelstructuur na lang voorbereiden met een grote regionale bijdrage aangelegd. Het eventueel gedeeltelijk terugdraaien daarvan ligt gevoelig. Daarbij moet ook worden opgemerkt dat het opheffen van de knip weer andere minpunten heeft, zoals een verkeersaantrekkende werking op de Burgemeester Kasteleinweg. De afwikkeling van het verkeer kan daarentegen wel veiliger op de Burgemeester Kasteleinweg dan in de omliggende woonstraten.