20230926 Programmabegroting 2024 Aalsmeer - definitief
Tekst van het document
Programmabegroting 2024
24
Gemeente Aalsmeer
Selectiecriteria verhuur maatschappelijke ruimtes kinderopvang Vanuit de wettelijke huisvestingsverplichting voor scholen, faciliteert Aalsmeer in de behoefte aan goede schoolgebouwen. In deze schoolgebouwen zijn in een aantal gevallen maatschappelijke ruimtes beschikbaar die verhuurd kunnen worden aan bijvoorbeeld kinderopvangaanbieders. Conform de uitspraak van de Hoge Raad van 26 november 2021 (Didam-arrest, ECLI:NL:HR:2021:1778) heeft de gemeente selectiecriteria opgesteld waaraan kinderopvangorganisaties dienen te voldoen om via een selectieprocedure in aanmerking te komen voor het huren van deze ruimtes. Bestuurlijke actiepunten Wat gaan we doen?
type
planning
Integraal Huisvestingsplan Aalsmeer
Raad
1e kwartaal
Gymlokalen De Rozen en De Baccara
Raad
2e kwartaal
Taakvelden per thema Aan dit thema is gekoppeld het taakveld 4.2 Onderwijshuisvesting.
2.2.3 Sport Doelstellingen 1. Sportparticipatie: • Het continueren en/of verhogen van de sport- en beweegdeelname bij verschillende doelgroepen. Met de focus op jeugd, ouderen en kwetsbare groepen. •
Structurelere samenwerking om sport in te zetten als middel. Verbinding van de beleidsterreinen sport met onderwijs, zorg, welzijn, gezondheid, werk & inkomen om onder andere sociale contacten en ontmoeting te ondersteunen en stimuleren.
•
Stimuleren van de doelgroep sport & bewegen met een beperking via het regionaal verband "Aangepast Sporten Amstelland". Advisering aan de sportverenigingen.
•
• Ondersteunen, faciliteren en participeren in het lokaal Aalsmeers Sportakkoord Aalsmeer. 2. Sport en beweegaccommodaties: • Uitnodigend bewegingsklimaat. • Passend en toereikend aanbod van sport- en beweegvoorzieningen. • Het zo veel mogelijk realiseren van een up-to-date basisinfrastructuur voor de sportverenigingen. 3. Subsidies: • •
Ondersteunen schoolsporttoernooien (Nadere regels subsidiëring schoolsporttoernooien voor sportverenigingen in de gemeente Aalsmeer 2018). Ondersteunen topsportevenementen (Nadere regels topsportfonds Aalsmeer 2018).
•
Versterken van sportparticipatie onder de inwoners (Algemene subsidieverordening).
Actuele beleidsontwikkelingen Corona De coronacrisis heeft grote gevolgen voor de sportsector. Tijdens de coronaperiode is zichtbaar geworden dat een van de pijlers in onze maatschappij "de sportverenigingen" een grote bijdrage levert aan ontspanning, ontmoeting en sociale contacten van de inwoners. De toegevoegde waarde van de sportverenigingen is duidelijk geworden tijdens de verschillende lockdowns. De vrijwilligersorganisaties stonden onder enorme druk maar zorgden gezamenlijk voor de mogelijkheden om de inwoners te laten sporten & bewegen.
Programmabegroting 2024
25
Gemeente Aalsmeer
Verenigingsleven onder druk Door de terugtrekkende vrijwilligersbeweging in het land staat het vrijwilligersbestand onder druk. 34,4% van de inwoners (meer dan 11.000 inwoners) is lid van een sportvereniging. Landelijk is dit 24%. Vooral bij de leeftijdscategorie 10-24 jaar heeft Aalsmeer bijna 20% meer leden dan landelijk. De sportverenigingen hebben door het verlies aan leden, de misgelopen inkomsten/omzet in de coronaperiode, stijgende kosten (CPI) van het afgelopen jaar en de onrust op de energiemarkt te maken gekregen met een behoorlijk aantal (onverwachtse) bedreigingen. De komende tijd staat in het teken van herstellen, waarderen en ondersteunen van de verenigingen op de verschillende gebieden. Op het gebied van verenigingsadvisering heeft Team Sportservice de opdracht gekregen om dit in 2024 te gaan opzetten en uit te voeren. ESA In 2023 zijn de aanbevelingen uit het onderzoek naar een mogelijke verbreding van het takenpakket uitgewerkt. De ESA heeft een nieuwe directie. In gezamenlijk overleg met de gemeente is besloten dat de focus voor het komende jaar op de exploitatie en onderhoud van de sportaccommodaties ligt. De intentie bestaat ook om het groot onderhoud buitensport (inclusief nieuw meerjarenonderhoudsplan) aan de ESA over te dragen. Onder de gezamenlijke vlag van Aalsmeer actief blijft de ESA actief binnen het lokaal Sportakkoord.
Lokaal Sportakkoord Het Sportakkoord Aalsmeer 2.0 is in juli 2023 gepresenteerd. De stuurgroep heeft de kartrekkers rol ingevuld (genaamd Sport & Preventie coördinator). Team Sportservice gaat deze rol vervullen. Het nieuwe sportakkoord richt zich op de verbreding, participatie en communicatie. Door het verbinden van meerdere beleidsterreinen aan het sportakkoord komt een bredere beweging op gang. Participatie van organisatie in en rondom sport & bewegen (ook de ondernemende sport) is een andere belangrijke uitdaging. Elke inwoner of organisatie (participatie) heeft de mogelijkheid om te participeren in het sportakkoord en zelfs een aanvraag te doen voor een bijdrage. De bekendheid van het lokaal Sportakkoord moet omhoog onder zowel de inwoners als maatschappelijke organisaties. Buurtsportcoaches De bestuurlijke afspraken in het kader van de landelijke Brede Regeling Combinatiefuncties zijn ondergebracht binnen de 15 regelingen van de BREDE SPUK regeling. De gemeente heeft voor de periode 2023 tot en met 2026 een aanvraag ingediend en deze is toegekend door ministerie van VWS. Komende jaren is er extra budget vanuit het rijk beschikbaar (ten opzichte van 2022 en eerdere jaren) om regeling lokaal uit te voeren. De lokale bijdrage van de gemeente komt vanuit het college uitvoeringsprogramma.
Team Sportservice Aalsmeer heeft vanaf 2024 de opdracht gekregen om te gaan werken met sportregisseurs (verbinders- en makelaarsfunctie alsmede eerste aanspreekpunt sport voor zowel Aalsmeer als Kudelstaart). Accommodatiebeheer buitensport In 2023 wordt gewerkt aan een Meerjaren onderhoudsplan (MJOP) voor de buitensport verenigingen. Het op orde brengen van de basisinfrastructuur buitensport, LED-verlichting bij de buitensportvereniging, uitvoering van MJOP, het onderzoek naar de ontstane situatie rondom eigendomsrechten / huurrechten (enkele verenigingen hebben kleedkamers in eigendom, andere huren) zijn de volgende stappen in dit proces. Uiteindelijk met als slotstuk een herijking van de tarieven voor huur van de buitensport (in 2025). Alle stappen worden in samenwerking met de sportverenigingen doorlopen. Dit proces neemt hoogstwaarschijnlijk meerdere jaren in beslag.
Programmabegroting 2024
26
Gemeente Aalsmeer
Accommodatiebeheer binnensport De komende periode staan voor zowel het zwembad de Waterlelie als de Proosdijhal een onderzoek naar de toekomstbestendigheid gepland. Met een duidelijk toekomstperspectief voor beide accommodaties kunnen gerichte besluiten genomen worden door college en raad. Sport als Middel In het vernieuwde Aalsmeers Sportakkoord 2.0 is brede aandacht voor de inzet van Sport als Middel. Ook de BREDE SPUK regeling geeft meer mogelijkheden om Sport & Bewegen een prominentere rol te geven in het leven van de inwoners. Sport & bewegen is gezond, voorkomt klachten en zorgt dat klachten mogelijk minder aanwezig zijn in het dagelijks leven. Sociale contacten en ontmoeting dragen hier ook aan bij. Een aantal bewezen sport- en beweeginterventies uit het land kunnen door de BREDE SPUK mogelijk ook in Aalsmeer worden ingezet. Sportservice Aalsmeer gaat in Kudelstaart samen met de partners een pilot starten in de vorm van meer bewegen voor ouderen (MBVO). Op twee ochtenden laagdrempelige beweegactiviteiten voor doelgroep waarbij ontmoeting en sociale contacten belangrijke pijlers zijn.
Sport & cultuurevenement In het kader van leggen van verbindingen door sport en cultuur wordt er wederom een Sport & Cultuurevenement georganiseerd voor inwoners met een rol voor de maatschappelijke organisaties (onder andere sportverenigingen, cultuurorganisaties en breder buiten de sport en cultuur). Dit evenement wordt georganiseerd in een coproductie door de ESA en Cultuurpunt. Bestuurlijke actiepunten Wat gaan we doen?
type
Onderzoek toekomstbestendigheid zwembad de Waterlelie.
Uitvoering
Onderzoek toekomstbestendigheid Sporthal Proosdijhal.
Uitvoering
Mede op basis van onderzoek toekomstbestendigheid, MJOP
Raad
planning
2e kwartaal
buitensport en ledverlichting buitensport. Ondersteunen verenigingen, Lokaal sportakkoord, Sport als Middel en Uitvoering topsport. Brede SPUK (inclusief buurtsportcoaches)
Uitvoering
Onderzoek naar de situatie rondom eigendomsrechten/ huurrechten
Raad
4e kwartaal
(accommodatiebeheer buitensport). Sportstimulering en verhogen sportparticipatie.
Programmabegroting 2024
Uitvoering
27
Gemeente Aalsmeer
Taakvelden per thema Aan dit thema zijn gekoppeld de taakvelden 5.1 Sportbeleid en activering; en 5.2 Sportaccommodaties.
2.2.4 Kunst en cultuur Doelstellingen 1. Cultuurparticipatie: • Het continueren en/of verhogen van de deelname aan cultuur bij verschillende doelgroepen. Met de •
• • 2.
3.
onder andere sociale contacten en ontmoeting te ondersteunen en stimuleren; Advisering van amateurkunstverenigingen uit Aalsmeer; Regie voeren binnen het werkveld cultuur. Duurzame verbindingen en samenwerkingen op gang
brengen en behouden binnen de culturele sector in Aalsmeer. Cultuureducatie • Het continueren van verschillende vormen van cultuureducatie voor het Primair en Voortgezet onderwijs onder schooltijd; • Het stimuleren van aanbod cultuureducatie (onder andere naschools) via het onderwijs. Accommodatiebeheer • •
4.
focus op jeugd; Structurelere samenwerking om kunst & cultuur in te zetten als middel. Verbinding van de beleidsterreinen kunst & cultuur met sport, onderwijs, zorg, welzijn, gezondheid, werk & inkomen om
Cultuurorganisaties ondersteunen in de zoektocht naar een geschikte ruimte die, binnen de bestaande mogelijkheden, voldoet aan de vraag; De Oude Veiling een bruisend centrum van cultuur te laten worden.
Subsidies: • Versterken van cultuurparticipatie, cultuureducatie, festivals en evenementen, podiumkunst, amateurkunst, beeldende kunst, innovatie in kunst en cultuur, bibliotheek en musea, voor en door inwoners en maatschappelijke organisaties binnen de kunst en cultuur sector (Algemene subsidieverordening en beleidsregels jaarlijkse en eenmalige culturele activiteiten 2022).
Actuele beleidsontwikkelingen Coronacrisis De cultuurorganisaties hebben het zwaar gehad in de corona periode. Komende periode staat in het teken van herstel voor het culturele veld. Dit vergt de nodige aandacht op vlakken als samenwerking, ondersteuning en advisering vanuit de gemeente. Het is van belang om flexibel in te spelen op wat er leeft binnen het culturele veld om hen hierin te ondersteunen en verbindingen te realiseren. Cultuurpunt Aalsmeer krijgt hier een belangrijke rol in. Versterken en verbreden rol Cultuurpunt Aalsmeer In 2013 heeft de gemeente aan het Cultuurpunt een verbindings- en aanjaagrol gegeven binnen het maatschappelijke cultuurveld. Van belang blijkt deze rol steviger neer te zetten. Hierin werkt het Cultuurpunt samen met andere belangrijke dragers van gemeentelijk kunst- en cultuurbeleid zoals de bibliotheek, de Oude Veiling, Kunst en Cultuur Aalsmeer (KCA), het Flower Art museum, de Historische tuin, erfgoed locaties en Radio Aalsmeer. Versterking van ambulant kennismakingsonderwijs, vernieuwing van het culturele aanbod, versterken cultuurdeelname ouderen en versterken verbindingen amateurkunst worden enkele van haar taken.
Programmabegroting 2024
28
Gemeente Aalsmeer
Kunst & Cultuur inzetten als Middel De BREDE SPUK geeft meer mogelijkheden om Kunst & Cultuur een prominentere rol te geven in het leven van de inwoners. Sociale contacten, ontmoeting en een vorm van vrijetijdsbesteding krijgen door de budgetten van de BREDE SPUK betere kans in de maatschappij. Aalsmeer zet via vernieuwende kunst- en cultuurprojecten hierop in. Verenigingsleven staat onder druk De gemeente heeft oog voor de maatschappelijke organisaties in de amateurkunst. Deze groep krijgt extra aandacht in de vorm van advisering/ondersteuning. Het Cultuurpunt gaat dit samen de betrokken partijen vanaf 2024 (opnieuw) vormgeven in een intensievere vorm dan voorheen. Brede Regeling Combinatiefuncties De bestuurlijke afspraken in het kader van de landelijke Brede Regeling Combinatiefuncties zijn ondergebracht binnen de 15 regelingen van de BREDE SPUK. De gemeente heeft voor de periode 2023 tot en met 2026 een aanvraag ingediend en deze is toegekend door ministerie van VWS. Komende jaren is er extra budget vanuit het rijk beschikbaar (ten opzichte van 2022 en eerdere jaren) om regeling lokaal uit te voeren. De lokale bijdrage van de gemeente komt vanuit het college uitvoeringsprogramma. Bibliotheekvisie De bibliotheekfunctie wordt steeds breder.
Digitalisering (ook van leesproducten) neemt toe en de bibliotheek krijgt steeds meer een rol in digitale inclusie/digitaal burgerschap, als ontmoetingsplaats en in de taalondersteuning. Vanaf 2025 krijgen gemeenten een wettelijke zorgplicht voor openbare bibliotheekvoorzieningen. Bibliotheken ontwikkelen zich tot lokale knooppunten van kennis, contact en cultuur in de samenleving. In 2024 maakt Aalsmeer een nieuwe bibliotheekvisie, waarin we alle ontwikkelingen opnemen en wat we willen bereiken. Informatiepunt Digitale Overheid (IDO) Gemeenten zijn verantwoordelijk voor de instandhouding (en uitbreiding) van de Informatiepunten Digitale Overheid (IDO). De financiering van het IDO aan bibliotheken hiervoor is via een specifieke uitkering overgeheveld van het rijk naar de gemeente. De gemeente geeft hier in samenwerking met de bibliotheek Amstelland uitvoering aan. Lokale Media Stichting Lokale Omroep Aalsmeer / Radio Aalsmeer is voor de periode 15 juni 2019 tot 15 juni 2024 aangewezen als lokale omroep. Het Commissariaat van de Media is gestart met de aanwijsprocedure voor de periode 2024-2029. Op grond van de Mediawet 2008 brengt de gemeenteraad advies aan het Commissariaat voor de Media uit over de vraag of de aanvrager aan de media wettelijke vereisten voldoet.
Een “boost” voor kunst in de openbare ruimte Het college uitvoeringsprogramma geeft een boost aan de kunst in de openbare ruimte. Het afgelopen jaar is een inventarisatie gemaakt van de stand van zaken van alle kunstwerken in de openbare ruimte. Hierop volgend is een Meerjarenonderhoudsplan gemaakt, waaraan in 2024 al gedeeltelijk uitvoering gegeven kan worden. Reserve kunstzinnige verfraaiing We versterken de positie van beeldende kunst in buitenruimte ter verbetering van de leefomgeving. Beeldende kunst kan een rol van betekenis spelen in het versterken van welzijn/ de sociale samenhang en natuurbeleving. Dit geven we vorm, samen met de nieuw aangestelde Adviescommissie Beeldende Kunst.
Programmabegroting 2024
29
Gemeente Aalsmeer
We onderzoeken daarbij hoe we de Reserve Kunstzinnige Verfraaiing weer structureel vanuit projecten of op andere wijze kunnen aanvullen. Bestuurlijke actiepunten Wat gaan we doen?
type
planning
Stimuleren cultuurparticipatie en educatie, inclusief cultuur inzetten.
Uitvoering
Brede regeling combinatiefuncties.
Uitvoering
Versterken en verbreden rol Cultuurpunt.
Uitvoering
Vernieuwende kunst- en cultuurprojecten.
Uitvoering
Bibliotheekvisie
Raad
Informatiepunt Digitale Overheid (IDO).
Uitvoering
Advies aanwijsprocedure lokale omroep.
Raad
Onderhoud Kunst in de buitenruimte.
Uitvoering
Uitvoeringsplan beeldende kunst (buitenruimte, inclusief visie op
Raad
4e kwartaal
2e kwartaal
3e kwartaal
reserve beeldende kunst buitenruimte).
Taakvelden per thema Aan dit thema zijn gekoppeld de taakvelden 5.3 Cultuurpresentatie, -productie en -participatie 5.4 Musea 5.5 Cultureel erfgoed; en 5.6 Media.
Financiën Bedrag x € 1.000
Rekening Begroting
Begroting 2024
Programma
2022
2023
Lasten
Baten
4.2 Onderwijshuisvesting
-1.272
-1.167
1.463
395
4.3 Onderwijsbeleid en
-1.138
-1.080
1.577
-1.575
-1.613
5.2 Sportaccommodaties
-431
5.3 Cultuurpresentatie, -productie
Begroting Begroting Begroting
Saldo
2025
2026
2027
-1.067
-967
-968
-974
255
-1.322
-1.322
-1.322
-1.322
1.832
0
-1.832
-1.819
-1.807
-1.687
-40
1.210
940
-270
-278
-246
-218
-307
-347
582
0
-582
-460
-422
-374
5.4 Musea
-145
-150
158
0
-158
-158
-158
-158
5.5 Cultureel erfgoed
-76
-88
86
0
-86
-86
-86
-86
5.6 Media
-500
-532
589
0
-589
-589
-559
-559
-5.444
-5.017
7.496
1.590
-5.906
-5.679
-5.568
-5.378
14
25
0
25
25
25
25
25
-5.430
-4.992
7.496
1.615
-5.881
-5.654
-5.543
-5.353
leerlingenzaken 5.1 Sportbeleid en activering
en -participatie
Totaal saldo van baten en lasten Reservemutatie Resultaat
Programmabegroting 2024
30
Gemeente Aalsmeer
Ontwikkeling programmasaldo (bedrag x € 1.000)
2024
2025
2026
2027
Saldo Programmabegroting 2023
-5.006
-4.900
-5.071
-5.035
1e Wijziging programmabegroting - CUP 2023
-358
-248
-168
Kadernota 2024
-157
139
139
139
Kapitaallasten
-11
-8
-14
-21
Indexering
-171
-171
-171
-171
Kostentoerekening
-43
-43
-43
-43
-10
-10
-10
-241
-241
-241
-241
-5.881
-5.654
-5.543
-5.353
Begroting 2024
LED verlichting en handbalveld Begroting vastgoed 2024 Saldo Programmabegroting 2024
Toelichting op financiële ontwikkelingen CUP 2023 Het raadsprogramma 2022-2026 is vertaald in een College-agenda. De budgetten die nodig zijn voor de uitvoering ervan zijn gealloceerd binnen de programmabegroting. Hiervoor heeft de raad op 3 november 2022 een begrotingswijziging vastgesteld. Kadernota 2024 Op 6 juli 2023 heeft de raad de Kadernota 2024 vastgesteld en besloten de daarin opgenomen mutaties overeenkomstig te verwerken in de programmabegroting 2024. Kapitaallasten Zie voor een toelichting op deze mutatie: hoofdstuk 4.1, onderdeel: ‘Gehanteerde uitgangspunten bij het opstellen van de begroting 2024’ Dit betreft de mutatie als gevolg van het actualiseren van de kapitaallasten. Loon- en prijscompensatie (indexering) Zie voor een toelichting op deze mutatie: hoofdstuk 4.1, onderdeel: ‘Gehanteerde uitgangspunten bij het opstellen van de begroting 2024’ Dit betreft een per saldo budgetneutrale mutatie over de verschillende programma’s van deze programmabegroting. De dekking van de indexatie van de programmabudgetten binnen de diverse programma’s wordt gedekt uit de stelpost loon-prijs. Kostentoerekening Zie voor een toelichting op deze mutatie: hoofdstuk 4.1, onderdeel: ‘Gehanteerde uitgangspunten bij het opstellen van de begroting 2024’.
Dit betreft de per saldo budgetneutrale verdeling van de dienstverleningsbijdrage over de programmabudgetten binnen de diverse programma’s. Aanvulling LED en handbalvereniging Dit betreffen de kapitaallasten van de in deze programmabegroting aanvullend op de Kadernota 2024 opgenomen investeringen. Zie voor een nadere toelichting hoofdstuk 4.2 van deze programmabegroting. Begroting Vastgoed 2024 Bij de Kadernota 2022 is de bijdrage aan de ESA structureel verhoogd met € 241.000 voor onderhoud binnensport accommodaties. De dekking hiervoor is volledig gehaald uit de jaarlijkse dotatie voor de
Programmabegroting 2024
31
Gemeente Aalsmeer
voorziening groot onderhoud. De voorziening groot onderhoud is naast sport echter ook voor alle andere gebouwen, zowel onderwijs, sport (programma 2) als overige gebouwen (programma 5). Op basis van de geactualiseerde onderhoudsvoorziening gebouwen bij de jaarrekening 2022 is het mogelijk om de jaarlijkse dotatie met € 100.000 te verlagen in plaats van de eerdere verlaging van € 241.000. Doordat de onderhoudsvoorziening met een jaarlijkse lagere dotatie van € 100.000 wel meerjarig voldoende saldo in de voorziening behoudt voor het uitvoeren van benodigde onderhoud aan gebouwen. In programma 5 staat de vrijval uit de voorziening geraamd, waardoor het per saldo nadelig effect € 141.000 is. Daarnaast is tot op heden geen meerjarig onderhoudsprogramma voor Oosteinderweg 247 (Bloemenlust) opgenomen. Bij de aankoop is een krediet beschikbaar gesteld voor het wegwerken van achterstallig onderhoud. De verwachting is dat vanaf 2025 het achterstallig onderhoud is weggewerkt en dan kan dit gebouw vanaf 2025 in het reguliere onderhoudsprogramma wordt opgenomen. Op het moment van opstellen van deze programmabegroting is het meerjaren onderhoudsplan in concept gereed. Eind 2023 zijn de financiële uitkomsten bekend, zodat deze in de Kadernota 2025 opgenomen kunnen worden.
Verbonden partijen Bij de realisering van de doelstellingen van programma Onderwijs en ontplooiing is Exploitatie Sportaccommodatie Aalsmeer (ESA) BV betrokken. Voor aanvullende informatie over deze partij wordt verwezen naar de paragraaf verbonden partijen.
Programmabegroting 2024
32
Gemeente Aalsmeer
2.3 Economie en duurzaamheid Inleiding Het versterken van de economische en toeristisch-recreatieve structuur in Aalsmeer is in de Agenda Economie, Recreatie en Toerisme als hoofddoel voor de lange termijn neergelegd. We streven naar een gezonde en duurzame leefomgeving. Duurzaamheid is een thema waarop in alle plannen en werkwijzen wordt ingezet.
2.3.1 Economie, toerisme en recreatie Doelstellingen • • • • •
‘Ruimte voor werken’: voldoende kwalitatief passende en toekomstbestendige ruimte om te ondernemen (Economie); Aalsmeer verder ontwikkelen en in de etalage zetten als aantrekkelijke bloem- en waterrijke leisure bestemming in balans met de omgeving (recreatie en toerisme); Behoud en versterking van de groenblauwe en recreatieve functie in en naar het gebied Westeinderscheg (recreatie en toerisme); Behoud en versterking van de identiteit van het landelijk gebied van Aalsmeer in de Metropoolregio Amsterdam en het Groene Hart (recreatie en toerisme); Versterking en ontwikkeling van verblijfsaccommodaties in Aalsmeer (recreatie en toerisme).
Actuele beleidsontwikkelingen In de Agenda Economie, Recreatie en Toerisme is het versterken van de economische en toeristischrecreatieve structuur in Aalsmeer als hoofddoel voor de lange termijn neergelegd. Voor de uitwerking daarvan zijn in de Agenda vier speerpunten opgenomen: 1. het versterken van het lokaal en regionaal vestigingsklimaat voor bedrijven, 2. het stimuleren van sterk, toekomstbestendig en duurzaam ondernemerschap, 3. het werken aan een wendbare en inclusieve arbeidsmarkt en 4. het promoten van Aalsmeer als bloem- en waterrijke bestemming. Het op de Agenda gebaseerde Uitvoeringsprogramma Economie, Recreatie en Toerisme Aalsmeer wordt dit jaar opnieuw herzien en in 2024 uitgevoerd. Het wordt voor de ontwikkeling van de lokale economie steeds belangrijker dat het lokale ondernemerschap goed georganiseerd is. Bedrijven staan in toenemende mate voor de opgave om een gezamenlijke verantwoordelijkheid te dragen voor een veilige, schone en goed onderhouden omgeving, voor mobiliteit en bereikbaarheid, voor goede promotie, voor een goed acquisitieklimaat, goede relaties met het onderwijs en voor talloze andere zaken. Alleen dan is het lokale ondernemersklimaat voldoende concurrentie- en conjunctuurbestendig. De ruimte voor bedrijventerreinen is krap Er lijkt onvoldoende uitgeefbare bedrijfsterreinen te zijn om te voorzien in de toekomstige vraag.
Zo is Greenpark Aalsmeer vrijwel volledig uitgegeven. Door geplande transformaties van bedrijventerreinen in de MRA, toenemende geopolitieke spanningen, een reshoring-trend (nieuwe en terugkerende maakindustrie) en het vervullen van duurzaamheidsopgaven (klimaatadaptatie, circulaire economie, energietransitie) neemt de druk op de bedrijventerreinen verder toe. Op korte termijn is er in de regio nauwelijks meer ruimte voor bedrijven beschikbaar. In 2021 is tegen deze achtergrond de Strategie werklocaties Aalsmeer vastgesteld. De Strategie Werklocaties Aalsmeer dient als uitvoeringskader voor lokale projecten en als toetsingskader
Programmabegroting 2024
33
Gemeente Aalsmeer
voor aanvragen die de gemeente ontvangt. Het vormt daarnaast de strategische inzet voor de regionale uitvoeringsstrategie van Plabeka. Plabeka richt zich op afspraken binnen de kantoren- en bedrijvenmarkt, welke noodzakelijk zijn om de internationale concurrentiepositie van de Metropoolregio Amsterdam (MRA) te versterken. Detailhandel In de afgelopen jaren zijn de bestedingen voor de dagelijkse goederen (o.a. supermarkt) en de doelgerichte goederen (bouwmarkten, tuincentra en woonwinkels) in Aalsmeer gestegen. Consumenten kopen deze goederen het liefst nog fysiek. De bestedingen in winkels in de recreatieve sector (mode & vrije tijd) zijn de afgelopen jaren in Aalsmeer wel sterk afgenomen. Winkels in deze sector hebben erg veel last van online concurrentie. Voor Aalsmeer betekent dat vooral de Zijdstraat kwetsbaar is. Hier zitten de meeste winkels in mode & vrije tijd. Als gemeente zetten we daarom vol in op uitvoering van de Centrum Visie. Het huidige detailhandelsbeleid voldoet. Het blijft noodzakelijk om in te zetten op concentratie en het uitvoeren van de centrumvisie. Horeca Voor de coronapandemie steeg het aantal horecazaken flink in heel Nederland. Dit komt omdat mensen steeds meer zijn gaan uitgeven in de horeca. Ook in Aalsmeer was deze trend waar te nemen. In 2018 waren er 59 horecazaken en in 2023 69 zaken.
De groei van het aantal horecazaken is de afgelopen twee jaar gestabiliseerd. De sector heeft het op het moment zwaar. Veel horecazaken hebben nog corona schulden, personeel is lastig te krijgen en de kosten zijn sterk gestegen. Vanuit de gemeente is het belangrijk om te kijken of het horecabeleid nog passend is voor de huidige situatie. Evenementenbeleid Evenementenorganisatoren moeten omgaan met veel verschillende ontwikkelingen. Door corona konden evenementen niet doorgaan. Dit heeft sterke financiële gevolgen gehad. Daarnaast zijn de eisen op het gebied van veiligheid toegenomen. Tenslotte neemt het aantal vrijwilligers af. Als gemeente vinden wij de evenementen die worden georganiseerd erg belangrijk. Ze dragen bij aan de levendigheid van Aalsmeer. Deze ontwikkelingen willen we een plaats geven in de herziening van het huidige evenementenbeleid. Recreatie en toerisme Het toerisme in Nederland groeit flink evenals het aantal binnenlandse als ook buitenlandse bezoekers. Naast inkomsten zorgen bezoekers ook voor levendigheid en het in stand houden van bestaande voorzieningen. In de Metropoolregio Amsterdam (MRA) komen tot 2030 naar verwachting circa 266.000 inwoners erbij. Voor recreatie en dagtoerisme betekent dit een toename van circa 60 miljoen vrijetijdsactiviteiten per jaar voor onder meer buitenrecreatie, sport en sportieve recreatie en uitgaan.
Aalsmeer heeft veel kwaliteiten, waaronder prachtige plassen, mooie natuur, de trekheestercultuur, veel jachthavens, een internationale bloemenveiling, molens en het Seringenpark. Daarnaast heeft Aalsmeer een aantal regionaal en nationaal bekende evenementen en festivals, zoals het Flower Festival, en de Feestweek Aalsmeer. Aalsmeer ontwikkelt zich steeds verder als aantrekkelijke toeristisch-recreatieve bestemming. Het beleid, zoals vastgelegd in de Agenda Economie, Recreatie en Toerisme Aalsmeer (2019), is gericht op het ontvangen van bezoekers die waarde toevoegen aan Aalsmeer, die aansluit op de behoeften van de bewoners, die duurzaam is, de leefbaarheid versterkt en aantrekkelijk is voor bezoekers. De uitvoering hiervan vindt plaats op basis van het Uitvoeringsprogramma Economie, Recreatie en Toerisme Aalsmeer (2019).
Programmabegroting 2024
34
Gemeente Aalsmeer
Op basis van het vastgestelde Promotieplan Aalsmeer wordt Aalsmeer beter op de kaart gezet als aantrekkelijke bestemming voor zowel nationale en regionale bezoekers als ook voor internationale bezoekers. Doel is meer bezoekers en publiciteit genereren voor Aalsmeer en de betrokken ondernemers en organisaties die actief zijn op het gebied van recreatie en toerisme in Aalsmeer. Dit vertaalt zich in meer bezoekers, overnachtingen en bestedingen in Aalsmeer. Aalsmeer richt zich op kwaliteitstoerisme, waarbij de positieve effecten van toerisme worden gemaximaliseerd en eventuele negatieve effecten worden geminimaliseerd. Het gaat daarbij om waardevolle bezoekers, die duurzaam willen recreëren en uitgaan en het vinden van een optimale balans tussen toeristische druk en de draagkracht van de leefomgeving. De waterrecreatiesector is volop in ontwikkeling. Waar het bootbezit daalt, neemt de populariteit van waterrecreatie in het algemeen juist toe. Dit uit zich onder andere in een stijgende vraag naar huursloepen. Ook ontwikkelen zich steeds meer verschillende vormen van watersport, waaronder durfsporten zoals windsurfen, suppen, waterskiën en flyboarden.
De ambitie is om de komende jaren kansen te benutten en opgaven aan te pakken, zodat de Westeinderplassen verder kunnen worden ontwikkeld tot een onderscheidend en veelzijdig waterrecreatiegebied waar het zowel voor bewoners als bezoekers prettig recreëren is. Het programma en het gebied Westeinderscheg biedt kansen voor de ontwikkeling daarvan tot een samenhangend groenblauw en recreatief gebied. Een versterking van onder andere de groenblauwe en recreatieve functie in en naar het gebied kan de leefbaarheid en beleefbaarheid daarvan vergroten. Het realiseren en stimuleren van de versterking van het landschap en verbetering van de toegankelijkheid voor bewoners en recreanten van de Westeinderscheg en daarmee ook voor Aalsmeer. Het in 2023 bestuurlijk vastgestelde Werkprogramma Westeinderscheg biedt de basis voor het uitwerken en uitvoeren van acties en projecten in en voor Aalsmeer. Aalsmeer heeft op 19 mei 2022 met betrokken medeoverheden de bestuursovereenkomst NOVEX-gebied Groene Hart ondertekend. Er is toen uitgesproken om samen te werken aan het behoud en de versterking van het Groene Hart en de komende jaren gezamenlijk uitvoering te geven aan de verschillende grote transitieopgaven zoals wonen, energie, klimaat, landbouw, natuur en bodemdaling. Ook Aalsmeer is hieraan verbonden en wil als partner meewerken aan de kernopgaven in het Groene Hart.
Het Bestuurlijk Platform Groene Hart is de regiehouder van dit proces. Deelname aan deze samenwerking biedt de mogelijkheid om projecten en/of gebiedsprocessen in te brengen en om knelpunten samen met de andere medeoverheden op en aan te pakken.
Programmabegroting 2024
35
Gemeente Aalsmeer
Bestuurlijke actiepunten Wat gaan we doen?
type
Promoten van Aalsmeer als aantrekkelijke dag- en
Uitvoering
planning
verblijfsbestemming op het gebied water, bloemen, wandelen en fietsen via Visit Aalsmeer en bijbehorende sociale media. Verdere verbetering van de bereikbaarheid en vindbaarheid van
Uitvoering
toeristisch-recreatieve voorzieningen door onder meer bewegwijzering op het water en de aanleg fiets- en wandelpaden. De economische en toeristische waarde van waterrecreatie in
Uitvoering
Aalsmeer versterken en de Westeinderplassen verder ontwikkelen tot een onderscheidend en veelzijdig waterrecreatiegebied voor bewoners en bezoekers. Het landschap en de toegankelijkheid van de Westeinderscheg voor
Uitvoering
bewoners en recreanten verbeteren en deelnemen aan het uitwerken en uitvoeren van acties en projecten in en voor Aalsmeer op basis van het vastgestelde Werkprogramma Westeinderscheg. Met medeoverheden uitvoeren kernopgaven in het Groene Hart
Uitvoering
(wonen, energie, klimaat, landbouw, natuur en bodemdaling); projecten/gebiedsprocessen en knelpunten inbrengen en knelpunten met andere medeoverheden op- en aanpakken. Opstellen van een accommodatiebeleid en van tevoren eerst in beeld Raad
3e kwartaal
brengen wat de bestaande ontwikkelingsmogelijkheden zijn o.g.v. de geldende bestemmingsplannen. Herzien en uitvoeren van het Uitvoeringsprogramma Economie,
Uitvoering
Recreatie en Toerisme Aalsmeer. Herzien en opstellen evenementenbeleid.
Raad
2e kwartaal
Taakvelden per thema Aan dit thema zijn gekoppeld de taakvelden 3.1 Economische ontwikkeling 3.3 Bedrijfsloket en -ontwikkelingen; en 3.4 Economische promotie.
2.3.2 Greenport Doelstellingen Toekomstbestendig houden van het tuinbouwcluster in Aalsmeer en de regio. Actuele beleidsontwikkelingen De tuinbouw is een zeer belangrijk economisch cluster binnen de gemeente Aalsmeer. Het gaat hierbij om de handel, logistiek en productie van tuinbouwproducten. Het cluster kent verschillende uitdagingen. De grootste uitdaging is het cluster toekomstbestendig houden. De hierbij behorende vraag is hoe het cluster zich moet ontwikkelen om toekomstbestendig te blijven. Een herwaardering van de concentratiegebieden is een belangrijk thema van die vraag. Dit zal worden meegenomen in de Omgevingsvisie. Daarnaast zijn er twee vraagstukken waar onze aandacht de komende jaren vooral naar uitgaat; de hoge kosten van energie en de huisvesting van internationale medewerkers. Er zijn al projecten opgezet om invulling te geven aan Programmabegroting 2024
36
Gemeente Aalsmeer
deze vraagstukken. Die projectenportefeuille zal komende tijd toenemen. Het toekomstbestendig maken zal ook betekenen dat de samenwerking tussen de relevante partijen intensiever wordt. Om die samenwerking te versterken en te versnellen is een aanvraag in voorbereiding voor een zogenaamde RegioDeal. De Greenport Duin-en Bollenstreek, Boskoop en Aalsmeer werken hierin samen. Voor 1 november 2023 dient een aanvraag bij het Ministerie van Binnenlandse Zaken te liggen. Taakvelden per thema Dit thema maakt onderdeel uit van taakveld 3.1 Economisch ontwikkeling.
2.3.3 Duurzaamheid Doelstellingen • Inclusieve Stad: iedereen moet zo goed mogelijk mee kunnen doen, ongeacht verschillen en of • •
beperkingen. Circulaire Economie: het verminderen van afval, het stimuleren van het gebruik van duurzame hernieuwbare grondstoffen en hergebruik van grondstoffen. Fossiel Onafhankelijk Aalsmeer: het verminderen van de energievraag en de resterende energievraag duurzaam invullen.
Actuele beleidsontwikkelingen In 2016 is de aanpak duurzaamheid Aalsmeer vastgesteld. Deze aanpak richt zich op het integreren van duurzaamheid in al het gemeentelijk beleid en handelen. Hierdoor worden keuzes en financiële consequenties op gebied van duurzaamheid per beleidsveld zichtbaar. Deze integrale duurzaamheidsaanpak bestaat uit drie duurzaamheidsthema’s: inclusieve stad, circulaire economie en een fossiel onafhankelijk Aalsmeer. De belangrijkste ontwikkelingen binnen deze thema’s voor 2024 worden hieronder beschreven. In het Sociaal Domein (programma 2.1) wordt integraal uitwerking gegeven aan het thema Inclusief: het principe dat iedereen zo goed mogelijk kan meedoen, ongeacht verschillen en of beperkingen. Het onderwerp klimaatadaptatie wordt beschreven in programma 2.4 Openbare ruimte. Klimaatakkoord, beleid en ambities Het Klimaatakkoord omvat afspraken om de nationale broeikasgasuitstoot in 2030 met 55 tot 60% terug te dringen ten opzichte van 1990. In 2050 moet dit 95% minder CO2-uitstoot zijn ten opzichte van 1990. Om de taken uit het Klimaatakkoord uit te voeren, ontvangen gemeenten sinds 2022 een rijksbijdrage. Invulling van de gemeentelijke taken vanuit het Klimaatakkoord, zoals de Warmtevisie en de Regionale Energiestrategie, werken we verder uit in het Masterplan Energie.
Landelijke ontwikkelingen energiebeleid Het Rijk heeft twee belangrijke programma's opgesteld om de energietransitie te versnellen. Dit zijn het beleidsprogramma Klimaat en het beleidsprogramma versnelling verduurzaming gebouwde omgeving. De programma’s betrekken we bij verdere lokale beleidsontwikkeling (Masterplan Energie) en de uitvoering. Sinds 2022 ondersteunt het Rijk gemeenten bij de uitvoeringskosten van het Klimaatakkoord. Dit maakt het mogelijk extra formatie aan te trekken voor beleidsontwikkeling en uitvoering in Aalsmeer. Daarnaast biedt het Rijk gemeenten verschillende incidentele uitkeringen voor bijvoorbeeld het tegengaan van energiearmoede of de nationale isolatie aanpak, waar gemeente Aalsmeer gebruik van maakt.
Programmabegroting 2024
37
Gemeente Aalsmeer
Ook wordt de wettelijke context ten aanzien van de energietransitie verbeterd. Dit betreft bijvoorbeeld de Wet collectieve warmte, de Energiewet en de Wet gemeentelijke instrumenten warmtetransitie. Deze laatste wet geeft gemeenten de bevoegdheid om te bepalen wanneer en hoe een wijk van het aardgas af gaat en welk alternatief wordt geboden. Keuzevrijheid en kosteneffectiviteit zijn daarbij belangrijke ingrediënten. Masterplan Energie Het Masterplan Energie wordt (naar verwachting) in het derde kwartaal van 2024 voor besluitvorming aan de raad aangeboden. Het Masterplan Energie ontwikkelen we in samenwerking met de samenleving en uitvoerende partijen. Het plan geeft de ambities, uitgangspunten, kaders en het handelingsperspectief om de energietransitie uit te voeren. Het plan bevat ook een uitvoerings- en investeringsagenda met de financiële en organisatorische consequenties. Ondersteuningsaanpak samenleving De energieprijsontwikkeling en inflatie hebben gevolgen voor de koopkracht van inwoners. Daarom werken we aan energiebesparing en het tegengaan van energiearmoede. Denk aan voorlichting over gemeentelijke regelingen, het inzetten van energiecoaches, een klusteam voor mensen die hulp kunnen gebruiken bij uitvoering van kleine maatregelen of wijkgerichte acties. We trekken hierin op met organisaties uit het sociaal domein en Eigen Haard.
Door de energieprijsontwikkeling komen steeds meer inwoners en bedrijven in actie om energie te besparen en/of op te wekken. Daarom is het ondersteunen en ontzorgen van de samenleving nu belangrijker dan ooit. Dit doen we in samenwerking met onder andere het Regionaal Energieloket. Via het Servicepunt Energieadvies ondersteunen we inwoner initiatieven, VvE's en maatschappelijke organisaties en werken we verder aan het stimuleren van zonne-energie op (grote) daken. Netcapaciteit Door de prijsontwikkeling groeit het aantal zonne-energie installaties verder en maken aardgasketels steeds sneller plaats voor (hybride) warmtepompen. Daarnaast rijden er steeds meer mensen elektrisch. Deze ontwikkelingen versnellen de problematiek rondom netcapaciteit. In samenwerking met Liander werken wij aan het zoveel mogelijk voorkomen en verminderen van deze problematiek. Daarnaast bereiden de gemeente en Liander een aanpak voor om het elektriciteitsnet in meerdere buurten in Aalsmeer toekomstbestendig te maken. Ruimtelijk beleid In het kader van de Omgevingswet werken we aan het borgen van de energietransitie in Omgevingsvisie, plannen en mogelijke programma’s. Thema’s zoals netverzwaring, ruimte en kaders voor energie-infra zijn daarbij belangrijk.
Samenwerking De gemeente Aalsmeer continueert verschillende regionale samenwerkingsverbanden gericht op het verduurzamen van de gebouwde omgeving, zowel op het gebied van beleidsontwikkeling als uitvoering. Denk hierbij aan Energieregio Noord-Holland Zuid, Programma Versnellen Aardwarmte MRA, Greenport Aalsmeer, Metropoolregio Amsterdam en Servicepunt Duurzame Energie. Circulaire economie Het rijk werkt aan een hernieuwd programma circulaire economie (CE). Daarin komt aandacht voor CO2 reductie, klimaatneutraliteit in 2050 en de volhoudbaarheid van de energietransitie. Ook wordt de bijdrage van CE aan biodiversiteit, milieu en leveringszekerheid van grondstoffen aangegeven. De voorbeeldrol van
Programmabegroting 2024
38
Gemeente Aalsmeer
de overheid blijft belangrijk om de CE aan te jagen en helpen realiseren. In 2024 werkt gemeente Aalsmeer aan het opstellen van een Duurzaamheidsagenda. Circulaire economie is daarin een belangrijk thema. Bestuurlijke actiepunten Wat gaan we doen?
type
planning
Het organiseren van gezamenlijke inkoop, wijk-en buurtacties en de
Uitvoering
inzet van energiecoaches. Opstellen duurzaamheidsagenda
Raad
4e kwartaal
Voorbereiden aanpak verzwaren elektriciteitsnetwerk (in
Uitvoering
samenwerking met Liander) Ondersteuningsaanpak samenleving
Uitvoering
Masterplan Energie
Raad
3e kwartaal
Taakvelden per thema Dit thema maakt onderdeel uit van taakveld 7.4 Milieubeheer op programma 2.4 Openbare Ruimte.
Financiën Bedrag x € 1.000
Rekening Begroting
Begroting 2024
Programma
2022
2023
Lasten
Baten
3.1 Economische ontwikkeling
-443
-224
343
0
3.3 Bedrijfsloket en -
-284
-4
185
3.4 Economische promotie
480
414
Totaal saldo van baten en lasten
-248
Resultaat
-248
Begroting Begroting Begroting
Saldo
2025
2026
2027
-343
-243
-243
-243
73
-112
-112
-112
-112
510
1.105
595
645
645
720
187
1.038
1.178
140
290
290
365
187
1.038
1.178
140
290
290
365
Ontwikkeling programmasaldo (bedrag x € 1.000)
2024
2025
2026
2027
Saldo Programmabegroting 2023
437
437
437
437
1e Wijziging programmabegroting - CUP 2023
-325
-75
-75
Kadernota 2024
-62
-62
-62
ontwikkelingen
-62
Begroting 2024 Opstellen Deltaplan van pr3 naar pr4
100
Indexering
27
27
27
27
Kostentoerekening
-36
-36
-36
-36
Saldo Programmabegroting 2024
140
290
290
365
Programmabegroting 2024
39
Gemeente Aalsmeer
Toelichting op financiële ontwikkelingen CUP 2023 Het raadsprogramma 2022-2026 is vertaald in een College-agenda. De budgetten die nodig zijn voor de uitvoering ervan zijn gealloceerd binnen de programmabegroting. Hiervoor heeft de raad op 3 november 2022 een begrotingswijziging vastgesteld. Kadernota 2024 Op 6 juli 2023 heeft de raad de Kadernota 2024 vastgesteld en besloten de daarin opgenomen mutaties overeenkomstig te verwerken in de programmabegroting 2024. Opstellen Deltaplan Dit betreft een budgetneutrale bijstelling van het budget ten behoeve van het opstellen van het Deltaplan van programma 4 Openbare ruimte naar Programma 3 Economie en duurzaamheid. Loon- en prijscompensatie (indexering) Zie voor een toelichting op deze mutatie: hoofdstuk 4.1, onderdeel: ‘Gehanteerde uitgangspunten bij het opstellen van de begroting 2024’ Dit betreft een per saldo budgetneutrale mutatie over de verschillende programma’s van deze programmabegroting. De dekking van de indexatie van de programmabudgetten binnen de diverse programma’s wordt gedekt uit de stelpost loon-prijs. Kostentoerekening Zie voor een toelichting op deze mutatie: hoofdstuk 4.1, onderdeel: ‘Gehanteerde uitgangspunten bij het opstellen van de begroting 2024’. Dit betreft de per saldo budgetneutrale verdeling van de dienstverleningsbijdrage over de programmabudgetten binnen de diverse programma’s.
Verbonden partijen Bij de realisering van de doelstellingen van programma Economie en duurzaamheid is Stichting Greenport Aalsmeer betrokken. Voor aanvullende informatie over deze partij wordt verwezen naar de paragraaf verbonden partijen.
Programmabegroting 2024
40
Gemeente Aalsmeer
2.4 Openbare ruimte Inleiding Er wordt ingezet op een buitenruimte waarvan het kwalitatieve beheer op orde is. Het streven naar een vergroening van de openbare ruimte biedt meer leefkwaliteit, ondersteunt de natuur en leidt tot meer tevredenheid bij inwoners, bezoekers en ondernemers. Het levert ook een bijdrage aan het door velen gewenste beeld van Aalsmeer als groen bloemendorp.
2.4.1 Groen Doelstellingen • •
Het openbaar groen op het vastgestelde beeldkwaliteitsniveau brengen en houden; Kwalitatief goed aanbod speelruimte.
Actuele beleidsontwikkelingen Het (groen)onderhoud vindt plaats op basis van het ‘Beeldkwaliteitsplan Beheer en Onderhoud Aalsmeer’. Het dagelijks onderhoud van de openbare buitenruimte wordt verzorgd via een dienstverleningsovereenkomst (DVO2) met Meerlanden. Bomen zijn van groot belang voor een gezonde en aantrekkelijke leefomgeving. Het beleid is vastgelegd in het bomenplan. Een belangrijk aspect van dit plan is het versterken en behouden van de waarde en kwaliteit van de bomen. De renovaties van de openbare ruimte, waaronder de jaarlijkse bomen- en heesterrenovatie, verlopen via budgetten uit het Meerjarenprojectenplan Buitenruimte Aalsmeer, dat jaarlijks in het voorjaar wordt geactualiseerd. Bestuurlijke actiepunten Wat gaan we doen?
type
planning
Voorbereiden aanbesteding Meerlanden.
College
2e kwartaal
Taakvelden per thema Aan dit thema is het taakveld 5.7 Openbaar groen en openluchtrecreatie gekoppeld.
2.4.2 Wegen, verkeersmaatregelen, openbare verlichting, riolering en water Doelstellingen • • •
Onderhouden en verbeteren van de openbare ruimte op een efficiënte, planmatige, doelmatige, klimaatbestendige en duurzame wijze; Voldoen aan de zorgplicht voor een doelmatige inzameling en transport van afvalwater en hemelwater; Waarborgen en waar nodig verbeteren van de verkeersveiligheid, leefbaarheid, bereikbaarheid en verkeersafwikkeling.
Programmabegroting 2024
41
Gemeente Aalsmeer
Actuele beleidsontwikkelingen Infrastructurele ontwikkelingen en bereikbaarheid Er gebeurt in deze jaren van alles aan de hoofdinfrastructuur van Aalsmeer en Kudelstaart. De nieuwe N201 is aangelegd, de Burgemeester Kasteleinweg is afgewaardeerd en heringericht, nieuwe infrastructuur in en om Greenpark wordt aangelegd en de woningbouwprojecten zorgen voor extra verkeersvraag waardoor bestaande routes onder druk komen te staan. Ondertussen zoekt het lokale en het doorgaande verkeer naar nieuwe routes. Deze infrastructurele ontwikkelingen zullen ook in 2024 de gemoederen bezig houden. De nieuwe verkeerssituatie op de Burgemeester Kasteleinweg wordt gemonitord en geëvalueerd. Mede als gevolg van een aantal ongevallen worden de rotondes kleinschalig en misschien grootschaliger aangepast. Hierover vindt overleg plaats met de Vervoerregio en de Provincie. Daarnaast heeft de afwaardering van de Burgemeester Kasteleinweg geleid tot een verschuiving van de verkeersstromen naar andere wegen inclusief bijbehorende problematiek. In 2024 wordt een nieuw verkeerscirculatieplan opgesteld om aan deze problematiek zo goed mogelijk het hoofd te kunnen bieden. De Burgemeester Hoffscholteweg en de verlengde Molenvlietweg worden aangelegd, de Middenweg en de Machineweg worden gereconstrueerd en in de tussentijd dient ook de bestaande infrastructuur op een aantal locaties opgeknapt te worden.
Daarnaast wil de provincie groot onderhoud gaan plegen aan de N231-zuid. Deze werkzaamheden moeten goed op elkaar worden afgestemd. In de tweede helft van 2023 is een nieuw beheersysteem gevuld met actuele gegevens over het areaal van de openbare ruimte. Of dit leidt tot een aanvraag voor aanvullende beheerbudgetten bij de Kadernota 2025 is ten tijde van het opstellen van de programmabegroting nog niet te zeggen. Meerjarenprojectenplan Buitenruimte Voor de uitvoering van openbareruimteprojecten is het Meerjarenprojectenplan (MPP) Buitenruimte leidend. Het MPP wordt jaarlijks gelijktijdig met de Kadernota vastgesteld. In 2022 is het MPP volledig herzien en geïntegreerd met het bestedingsplan bovenwijkse voorzieningen. Er is daarbij gekozen voor een nieuwe financieringssystematiek, waarbij meer onderscheid is gemaakt tussen onderhoud en investeringsprojecten. Daarbij is financiële ruimte gevonden voor vervanging van en onderhoud aan civieltechnische kunstwerken en voor aanvullende investeringen in het wegennet. Zo wordt naast de hierboven al genoemde grote infraprojecten onder andere geïnvesteerd in de Aalsmeerderweg-zuid, de Hoofdweg, de Hornweg, diverse hoofdfietsroutes en de Meester Jac. Takkade. In 2023 en 2024 zijn en worden de meest urgente delen van de Uiterweg aangepakt.
Bij vaststelling van het MPP heeft de raad het college opgeroepen om ook de aanpak van de rest van de Uiterweg te gaan programmeren, mede op basis van de evaluatie van de uitgevoerde trajecten. Dit zal gebeuren bij de actualisatie van het MPP in het voorjaar van 2024. Bij de jaarrekening 2022 is besloten om een bedrag van € 1,3 miljoen van het resultaat van 2022 in de reserve buitenruimte te storten, ter dekking van nieuwe maatregelen en projecten op het gebied van verkeer en vervoer en groen. Naar verwachting kan dit budget onder andere ingezet worden voor maatregelen voortvloeiend uit het nieuwe verkeerscirculatieplan. Deze maatregelen worden dan geïntegreerd in het MPP. Marktsituatie De situatie op de grondstoffen-, energie-, aannemers- en personeelsmarkt en de nijpende situatie bij Liander blijven zorgwekkend. De prijzen voor materialen, energie en arbeid zijn flink gestegen, er ligt veel werk en er is weinig gekwalificeerd personeel te vinden. Dat zorgt voor een spanningsveld tussen ambitie / werkvoorraad enerzijds en mogelijkheden om deze waar te maken anderzijds. Daarbij is het zoeken naar combinatiewerken ook lastiger te worden, omdat partijen bij combinatiewerk afhankelijk zijn van elkaar, maar de planningen niet altijd meer goed op elkaar af te stemmen zijn. Op voorhand is niet te voorspellen hoe deze situatie zich zal
Programmabegroting 2024
42
Gemeente Aalsmeer
ontwikkelen en binnen welke projecten de genoemde risicofactoren tot uitdrukking komen in budgetoverschrijdingen of het optreden van vertragingen. Klimaatadaptatie Het nationale Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie, een gezamenlijk plan van Rijk, provincies, gemeenten en waterschappen heeft als doel om Nederland in 2050 volledig klimaatbestendig en waterrobuust te hebben ingericht. De aanpak in het Deltaplan is gericht op vier thema's: wateroverlast, droogte, hitte(stress) en het beperken van de gevolgen van overstromingen (waterveiligheid). Aalsmeer heeft hiertoe een beleidsplan klimaatadaptatie opgesteld en vastgesteld. Op basis hiervan worden klimaatadaptieve maatregelen in de openbare ruimte toegepast. Klimaatadaptieve maatregelen raken alle disciplines van de openbare ruimte. Bij nieuwbouwontwikkelingen en bij reconstructie van de buitenruimte (zoals bij het vervangen van de riolering) worden zo veel mogelijk klimaatadaptieve maatregelen meegenomen en worden bewoners geïnformeerd over de maatregelen die zij zelf kunnen nemen. De grondwaterzorg als onderdeel van klimaatadaptieve inrichting wordt onder meer ingevuld met de uitwerking van een gemeentebreed grondwaterrekenmodel, waarmee het grondwatergedrag in de gemeente kan worden voorspeld en op basis waarvan maatregelen kunnen worden bedacht om grondwateroverlast en grondwateronderlast beter te beheersen.
Riolering en water Via het Gemeentelijk Rioleringsplan 2021-2026 (GRP) is bepaald hoeveel er de komende jaren geïnvesteerd moet worden in vervanging en verbetering van de riolering. Ook wordt gewerkt aan het opstellen van een nieuw ontwerp voor het totale rioleringsstelsel (nieuwe basisrioleringsplannen), op grond waarvan prioriteiten kunnen worden bepaald voor het oplossen van knelpunten en het verbeteren van systemen. Vervangen van verouderde rioleringen, het oplossen van knelpunten en het nemen van de watergerelateerde klimaatadaptieve maatregelen worden verwerkt in het Meerjarenprojectenplan Buitenruimte en worden gefinancierd vanuit de rioolheffing. Bestuurlijke actiepunten Wat gaan we doen?
type
planning
Planvorming 3e fase Uiterweg integreren in MPP
Raad
2e kwartaal
Programmabegroting 2024
43
Gemeente Aalsmeer
Taakvelden per thema Aan dit thema zijn gekoppeld de taakvelden 2.1 Verkeer en vervoer en 7.2 Riolering.
2.4.3 Afvalinzameling Doelstellingen Het zo veel mogelijk gescheiden inzamelen en verwerken van waardevolle afvalstromen, waarbij de hoeveelheid (rest)afval van huishoudens beperkt wordt. De gemeente streeft naar 75% afvalscheiding en 100 kilo restafval per inwoner per jaar. Actuele beleidsontwikkelingen Het ‘Van afval naar grondstofbeleid 2021-2025’ is in 2022 fasegewijs in nauwe samenwerking met afvalinzamelaar Meerlanden geïmplementeerd. De communicatie met de inwoners is hierbij een belangrijk aspect geweest. Het PMD-rijke restafval wordt sinds december 2022 afgevoerd en nagescheiden bij Omrin. Door te kiezen voor nascheiding van het PMD afval uit het restafval is het eenvoudiger voor de inwoners om afval aan te bieden, omdat ze daarmee één fractie (PMD) minder hoeven te scheiden dan voorheen. De doelstelling uit dit plan is afgestemd met de doelstellingen van het landelijke beleid. Het Landelijk Afvalbeheerplan III (LAP III) is gericht op de transitie naar een circulaire economie. Een circulaire economie is een economisch systeem dat de herbruikbaarheid van producten en grondstoffen en het behoud van natuurlijke hulpbronnen als uitgangspunt neemt. Het meegaan met de transitie naar een circulaire economie in de afvalinzameling betekent dat afval grondstof wordt.
De kosten voor het verwerken/verbranden van restafval zijn in de afgelopen jaren hoger geworden, nadat de landelijke overheid de restafvalverbrandingsbelasting sinds 2019 meer dan verdubbeld heeft om de recycling van afval (grondstoffen) te stimuleren. Taakvelden per thema Aan dit thema zijn gekoppeld de taakvelden 7.3 Afval; en 7.4 Milieubeheer.
2.4.4 Begraafplaats Doelstellingen Duurzaam onderhouden en toekomstbestendig maken van de gemeentelijke begraafplaats Aalsmeer. Actuele beleidsontwikkelingen Er wordt gewerkt aan een notitie rondom de toekomst van de begraafplaats Aalsmeer vanwege de actuele beleidsontwikkelingen rondom begraven en cremeren. In deze notitie wordt onder andere de betaalbaarheid en het toekomstbestendig maken van de begraafplaats opgenomen. Taakvelden per thema Aan dit thema is gekoppeld het taakveld 7.5 Begraafplaatsen.
Programmabegroting 2024
44
Gemeente Aalsmeer
Financiën Bedrag x € 1.000
Rekening Begroting
Begroting 2024 Lasten
Baten
Begroting Begroting Begroting
Programma
2022
2023
2025
2026
2027
2.1 Verkeer en vervoer
-5.039
-6.008
7.325
256
Saldo -7.069
-6.812
-7.100
-7.228
5.7 Openbaar groen en
-3.546
-3.771
4.325
86
-4.238
-4.003
-3.950
-3.928
7.2 Riolering
676
630
2.491
3.142
651
652
652
652
7.3 Afval
821
937
4.164
5.112
948
948
948
948
7.4 Milieubeheer
-868
-1.040
1.982
415
-1.567
-1.519
-1.511
-1.150
7.5 Begraafplaatsen
-49
-27
576
538
-38
-38
-38
-38
Totaal saldo van baten en lasten
-8.004
-9.279
20.862
9.548
-11.314
-10.772
-10.999
-10.745
Reservemutatie
-1.059
977
3.314
3.923
609
364
519
514
Resultaat
-9.063
-8.302
24.176
13.471
-10.705
-10.408
-10.480
-10.231
Ontwikkeling programmasaldo (bedrag x € 1.000)
2024
2025
2026
2027
Saldo Programmabegroting 2023
-9.808
openluchtrecreatie
-9.620
-9.678
-9.710
1e Wijziging programmabegroting - CUP 2023
-463
-443
-443
Kadernota 2024
-375
65
153
170
50
18
Kapitaallasten
284
154
84
-65
Opstellen Deltaplan van pr3 naar pr4
-100
Actualisatie beheerslasten MPP
-45
-90
-130
-95
Indexering
-203
-202
-202
-201
Kostentoerekening
-232
-232
-232
-232
-10.705
-10.408
-10.480
-10.231
MPG 2023 Begroting 2024
Saldo Programmabegroting 2024
Toelichting op financiële ontwikkelingen CUP 2023 Het raadsprogramma 2022-2026 is vertaald in een College-agenda. De budgetten die nodig zijn voor de uitvoering ervan zijn gealloceerd binnen de programmabegroting. Hiervoor heeft de raad op 3 november 2022 een begrotingswijziging vastgesteld. Kadernota 2024 Op 6 juli 2023 heeft de raad de Kadernota 2024 vastgesteld en besloten de daarin opgenomen mutaties overeenkomstig te verwerken in de programmabegroting 2024. MPG 2023 Op 6 juli 2023 heeft de raad de geactualiseerde Meerjarenprognose Grondexploitaties (MPG) 2023 vastgesteld en besloten de bijbehorende mutaties en fiscale consequenties te verwerken in de begroting 2023 en verder.
Programmabegroting 2024
45
Gemeente Aalsmeer
Kapitaallasten Zie voor een toelichting op deze mutatie: hoofdstuk 4.1, onderdeel: ‘Gehanteerde uitgangspunten bij het opstellen van de begroting 2024’ Dit betreft de mutatie als gevolg van het actualiseren van de kapitaallasten. Opstellen Deltaplan Dit betreft een budgetneutrale bijstelling van het budget ten behoeve van het opstellen van het Deltaplan van programma 4 Openbare ruimte naar Programma 3 Economie en duurzaamheid. Loon- en prijscompensatie (indexering) Zie voor een toelichting op deze mutatie: hoofdstuk 4.1, onderdeel: ‘Gehanteerde uitgangspunten bij het opstellen van de begroting 2024’ Dit betreft een per saldo budgetneutrale mutatie over de verschillende programma’s van deze programmabegroting. De dekking van de indexatie van de programmabudgetten binnen de diverse programma’s wordt gedekt uit de stelpost loon-prijs. Kostentoerekening Zie voor een toelichting op deze mutatie: hoofdstuk 4.1, onderdeel: ‘Gehanteerde uitgangspunten bij het opstellen van de begroting 2024’. Dit betreft de per saldo budgetneutrale verdeling van de dienstverleningsbijdrage over de programmabudgetten binnen de diverse programma’s.
Verbonden partijen Naast de uitvoeringsorganisatie dragen verbonden partijen bij aan het realiseren van de beleidsdoelstellingen. Bij de realisering van de doelstellingen van programma Openbare ruimte zijn betrokken • Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied; • •
De Meerlanden Holding NV; en Afvalsturing Friesland NV (OMRIN).
Een nadere toelichting op de belangrijkste ontwikkelingen, financiële positie, risico’s en de financiële bijdrage 2024 van bovenstaande partijen is opgenomen in de paragraaf Verbonden partijen van deze begroting.
Programmabegroting 2024
46
Gemeente Aalsmeer
2.5 Ruimtelijke ontwikkeling Inleiding Aalsmeer wil zich op een gebalanceerde manier ontwikkelen. Wonen, werken en voorzieningen zijn met elkaar in evenwicht en passen binnen het karakter van Aalsmeer. Bij het tot in ontwikkeling brengen van initiatieven kan aan de hand van gebiedsvisies integraal sturing plaatsvinden op behoud en versterking van de leefbaarheid en kwaliteit van Aalsmeer. Met behoud van de ruimtelijke kernkwaliteiten van Aalsmeer, optimaal gebruik makend van de bijzondere positie in de MRA, een gemeente in evenwicht creëren. Waar het prettig wonen, werken en recreëren is voor iedereen. Een gemeente die ruimte biedt aan bewoners en ondernemers om zich te kunnen ontplooien. Dat betekent dat we als overheid een duidelijk beeld hebben van de gemeente nu en waar we heen gaan. Dit vraagt om een visie die enerzijds sturend is en anderzijds flexibiliteit geeft. Hoofddoelstelling van het gemeentelijk grondbeleid Aalsmeer is het bevorderen van gewenst ruimtegebruik en ruimtelijke kwaliteit, waarbij een rechtmatige verdeling van de kosten en opbrengsten wordt gerealiseerd door een tijdige en economisch verantwoorde ontwikkeling onder de regie van de gemeente Aalsmeer. De opbrengsten van grondexploitaties dragen bij aan diverse maatschappelijke doelen van de gemeente.
2.5.1 Ruimtelijke ontwikkeling, projecten en grondexploitaties
Doelstellingen •
Faciliteren en regievoeren op de ruimtelijke ontwikkeling van de gemeente;
Actuele beleidsontwikkelingen Omgevingsvisie De gemeente moet uiterlijk op 1 januari 2027 beschikken over een gebiedsdekkende omgevingsvisie. In de raadsvergadering van 13 juli 2023 is hierover een procesnotitie vastgesteld. Eind 2023 / begin 2024 vindt de participatie met belanghebbenden plaats op basis van door de raad vastgestelde vraagstukken en kaders. Vervolgens zal de visie in december 2024 door de raad worden vastgesteld. Gebiedsvisies Faciliteren en regie voeren op de ruimtelijke ontwikkeling van het dorp gebeurt onder andere door het ontwikkelen en actueel houden van gebiedsvisies en beleidskaders. De komende jaren wordt gewerkt aan de uitvoering van een aantal vastgestelde visies, namelijk: 1. Structuurvisie Uiterweg 2. Structuurvisie Greenpark 3. 4. 5.
Ruimtelijk kader Aalsmeer Oost (2019) Centrumvisie Dorp Aalsmeer (maart 2020) Structuurvisie Bovenlanden Oosteinderweg (dec 2020)
6.
Structuurvisie Tussen de Linten (dec 2020)
Deze uitwerking zal plaatsvinden door het faciliteren van projecten, realiseren van voorzieningen en het actualiseren van het planologisch- juridisch regime.
Voor de laatste twee visies zal daarnaast ook in
Programmabegroting 2024
47
Gemeente Aalsmeer
samenspraak met de provincie worden uitgewerkt onder welke randvoorwaarden deze 'hybride' gebieden ontwikkeld of getransformeerd kunnen worden. Gebiedsontwikkeling Westeinderscheg en uitvoering visies Aalsmeer Het regionale programma Westeinderscheg beoogt de leefbaarheid en beleefbaarheid van de groene zone tussen Amsterdamse Bos en Westeinderplassen te versterken. Aalsmeer zal de komende jaren meewerken aan planvorming en uitvoering van projecten in het kader van de Westeinderscheg. Gedacht kan worden aan cofinanciering. Op basis van het concept Westeinderscheg wordt bij het rijk gelobbyd om fondsen te het verkrijgen voor de transformatie van oude glastuinbouwgebieden in de lastig gelegen LIB gebieden naar groen / recreatieve functies. Dat betekent dat er voor de structuurvisies Uiterweg, Bovenlanden Oosteinderweg en Tussen de Linten kansen ontstaan om projecten die zonder publieke middelen niet tot uitvoering kunnen komen, toch tot uitvoering te brengen. Ook de kwaliteitsslag in Stommeer (zie hierna) maakt onderdeel uit van de Westeinderscheg. Een en ander vergt een actieve inzet van Aalsmeer bij de ontwikkeling van projecten en ramingen van investeringen voor de uitvoering van de visies. Medio 2024 zal tussen gemeenten en provincie een uitvoeringsovereenkomst worden afgesloten.
Wijkaanpak Stommeer Met de wijkaanpak wordt ingezet op het bevorderen van een gezonde leefomgeving. Op basis van participatie op de thema's verduurzaming bestaande woningvoorraad, groen en klimaatadaptatie, is in 2023 een aanpak ontwikkeld, die in de jaren 2024-2030 wordt uitgevoerd. Financiële consequenties worden meegenomen in de Kadernota 2025. Op basis van de wijkaanpak wordt in de komende jaren het gesprek met het rijk en provincie gevoerd over het belang van versterking van de leefkwaliteit door inzet op gecombineerde isolatie (energie en geluid) en de versterking van het wijkgroen. Schinkelpolder Voor de Schinkelpolder is een gebiedsproces gestart. Het gebied vormt een belangrijke schakel in de Westeinderscheg. Dat betekent dat groen en water ook belangrijke thema’s zijn bij de ontwikkeling van een visie voor de Schinkelpolder. Woningbouw in dit gebied ligt vanwege industrielawaai (proefdraaiplaats Schiphol) niet in de rede. Naar verwachting wordt in 2024 een ruimtelijk raamwerk ter besluitvorming aangeboden. Kudelstaart Het college gaat een gebiedsvisie voor Kudelstaart opstellen. Stakeholders worden hierbij betrokken. Onderwerpen die aan de orde komen zijn ontwikkeling van de bevolking, de hierbij benodigde en gewenste voorzieningen en de plek waar deze voorzieningen gerealiseerd kunnen worden.