Schriftelijke inbreng 1Zwolle – 24 november 2025
Tekst van het document
Zwolle, 22 november 2025 Geachte leden van de gemeenteraad van Zwolle, Binnen één week stapten zowel de hoofdredacteur als de volledige Zwolse redactie van de lokale omroep in Zwolle op. Dat is uitzonderlijk voor een lokale publieke omroep, zeker voor een organisatie die sinds kort door u als licentiehouder is aangewezen. Omdat u vooral bent geïnformeerd vanuit het bestuur van AOZ, wil ik u in deze brief het volledige beeld geven van wat er werkelijk is gebeurd — gebaseerd op documenten die wij pas laat onder ogen kregen, de dagelijkse praktijk en de manier waarop binnen de omroep besluiten werden genomen. De Mediawet verplicht gemeenten tot het bekostigen van een lokaal toereikend mediaaanbod (LTMA). Wat dat precies inhoudt, wordt in de praktijk ingevuld via sectorafspraken van de VNG en de NLPO. Die afspraken benadrukken dat LTMA méér is dan het maken van programma’s: het vraagt om een professionele bedrijfsvoering, een deugdelijke governance-structuur en een aantoonbaar onafhankelijke redactie met lokaal draagvlak. Juist op deze onderdelen zagen wij structurele problemen. Zo functioneerde het Programmabeleidbepalend Orgaan (PBO) niet, was er geen werkende scheiding tussen bestuur en redactie en bleek uit later openbaar geworden stukken dat de feitelijke aansturing anders was dan wij steeds hadden aangenomen.
Omdat dergelijke tekortkomingen gevolgen kunnen hebben voor de kwaliteit van het lokale media-aanbod én voor uw gemeentelijke bekostiging, acht ik het noodzakelijk u volledig en feitelijk te informeren. In het vervolg van deze brief schets ik — vanuit mijn rol als voormalig hoofdredacteur — stap voor stap hoe de situatie zich heeft ontwikkeld, welke besluiten zijn genomen, hoe de interne governance functioneerde en waarom dit uiteindelijk leidde tot de beëindiging van de werkzaamheden door de gehele redactie. De periode voorafgaand aan 1Zwolle In maart 2023 werd ons – de vrijwilligers van Weblog Zwolle – meegedeeld dat het platform zou stoppen. Deze mededeling werd gedaan door Stichting Zwolle Online, in aanwezigheid van de toenmalige voorzitter van RTV IJsselmond, de lokale omroep van de gemeente Kampen. Er werd een perspectief geschetst waarin het Zwolse redactieteam zou doorstarten onder een nieuwe naam, binnen een toekomstig samenwerkingsverband met de lokale omroepen van Kampen, Zwartewaterland en Hattem. Zij hadden de lokale omroep van Zwolle, destijds RTV Focus Zwolle, net buitengesloten van de voorgenomen samenwerking. Het plan was dat wij ons zouden richten op het Zwolse nieuws, terwijl de drie licentiehouders zich zouden toeleggen op de vorming van een gezamenlijke streekomroep voor de IJsseldelta.
Het leek een sterk concept: een gezamenlijke aanvraag bij het Stimuleringsfonds, meer professionele ondersteuning, vrijwilligerscontracten met verzekering en scholing, en het behoud van het volledige Weblog Zwolle-archief binnen een nieuw platform: 1Zwolle. De chaotische startfase onder de vlag van RTV IJsselmond Voor de lancering van 1Zwolle op 8 april 2023 legde de toenmalige voorzitter van RTV IJsselmond een directe verbinding naar een manager van Salland1, met het idee dat wij rechtbankverslaggeving voor hen konden verzorgen. In de periode die daarop volgde verliep de opstartfase chaotisch. Processen ontbraken,
toezeggingen werden niet nagekomen en voor de Zwolse redactie was veel onduidelijk. Vrij snel werd duidelijk dat we steeds meer taken kregen die buiten onze oorspronkelijke rol vielen. Ook verschenen onze foto’s en artikelen op de website van RTV IJsselmond. Via de voorzitter van RTV IJsselmond kregen wij inloggegevens van de website van RTV Hattem om daar berichten te plaatsen. Toen ons het gevoel bekroop dat bestuurders van RTV Hattem hiervan niet op de hoogte waren en dit onwenselijk vonden, zijn wij daarom gestopt daarmee. Daarna stopten wij ook met rechtbankverslaggeving voor Salland1 en vervolgens voor RTV IJsselmond, omdat dit structureel ten koste ging van de Zwolse berichtgeving. Problemen rond vrijwilligersovereenkomsten en organisatiestructuur De toenmalige voorzitter van RTV IJsselmond bood ons een NLPO-vrijwilligerscontract aan, maar onder de naam 1Zwolle. Voor ons was dat onlogisch, omdat 1Zwolle geen rechtspersoon was. De inhoud van het contract paste bovendien niet bij de praktijk: waar vrijwilligers van lokale omroepen werken met apparatuur van de omroep zelf, werkten wij volledig met eigen – vaak kostbare – apparatuur. Het was voor ons essentieel dat de auteursrechten bij de maker bleven, zoals de wet ook bepaalt, en dat het recht op verzet tegen publicatie zou herleven na beëindiging van de samenwerking.
Wij maakten foto’s en video’s met apparatuur die veelal speciaal voor het nieuwswerk was aangeschaft en die door intensief gebruik en het reportagewerk onder soms slechte weersomstandigheden snel slijten. Het onderhoud en de vervanging daarvan waren volledig voor eigen rekening van de individuele redactieleden. Het betreffende artikel in de overeenkomst werd uiteindelijk aangepast, maar de contracten zijn nooit getekend. Het bleef onduidelijk wie de contractpartij zou zijn, en waarom dat vaag bleef werd niet helder gemaakt. Het vertrouwen in de toenmalige voorzitter van RTV IJsselmond raakte daardoor verder beschadigd. Intussen was er een jaar verstreken zonder dat de streekomroep vorm had gekregen. Het Stimuleringsfonds wees de gezamenlijke aanvraag af omdat de drie lokale omroepen bestuurlijk en redactioneel hun zaken niet op orde hadden. De Zwolse redactie wilde terug naar wat we altijd waren geweest: een zelfstandig, hobbygedreven Zwols nieuwsplatform. Niemand had behoefte aan subsidie of bekostiging. Wij geloofden dat we het met advertenties kostendekkend konden krijgen, en desnoods wilden sommigen van ons geld bijleggen. Een hobby kost nu eenmaal geld.
Breuk, bemiddeling en eerste contact met de huidige directeur-bestuurder Na de definitieve breuk stelde de toenmalige voorzitter van RTV IJsselmond voor om nog eenmaal het gesprek aan te gaan in bijzijn van een onafhankelijke bemiddelaar. De gekozen bemiddelaar bleek achteraf geen neutrale partij. Tijdens dat gesprek ontmoette ik voor het eerst de directeur van Salland1. De Zwolse redactie besloot een dag later om de vorming van een streekomroep alsnog een kans te geven. De directeur van Salland1 maakte een betrouwbare indruk. Hij vertelde dat hij een hoge functie bekleedde binnen de NLPO als lid van het College van Omroepen, wat ook klopte. Hij zei dat hij 1Zwolle wilde onderbrengen in een stichting, dat hij vrijwilligerscontracten zou geven en dat hij alle verzekeringen goed zou regelen. Over het worden van lokale omroep voor Zwolle werd op dat moment niet gesproken.
Wij gingen er nog steeds vanuit dat er één streekomroep IJsseldelta zou komen, zonder Zwolle als zelfstandige licentiehouder, omdat dat volgens zowel de toenmalige voorzitter van RTV IJsselmond als de directeur van Salland1 niet nodig was. Oprichting AOZ, toch een lokale omroep en rode vlaggen Ruim een week later, op 18 april 2024, richtte de directeur van Salland1 de Stichting Algemene Omroep Zwolle op. Wij zagen de statuten destijds niet; pas in juni 2025, toen deze via de gemeenteraad openbaar werden, bleek wat er precies in stond. Dat hij bij de oprichting had gekozen voor het NLPO-modelstatuut was in mijn ogen vreemd. Voor een gewoon Zwols nieuwsplatform zonder publieke taak is een stichting met een PBO-structuur helemaal niet nodig. Een nieuwsplatform zonder licentie heeft aan een eenvoudige stichting met minimale statutaire inhoud meer dan genoeg. Door toch het volledige NLPO-modelstatuut te gebruiken, inclusief alle bepalingen die uitsluitend relevant zijn voor een publieke omroep, werd achteraf zichtbaar voor mij dat al vanaf het begin het werkelijke doel niet was om een Zwols nieuwsplatform te ondersteunen, maar om de lokale omroep van Zwolle te worden en de licentie in handen te krijgen. Daarnaast ontdekten wij in juni 2025 dat in die statuten cruciale wijzigingen waren aangebracht: bij de oprichting had de oprichter zichzelf benoemd tot directeur-bestuurder.
Verder had hij het NLPO-modelstatuut aangepast waardoor zijn benoeming voor onbepaalde tijd werd. Ook wijzigde hij een NLPO-bepaling waardoor de RvT hem uitsluitend kon ontslaan na unanieme stemming. Daarnaast liet hij bij de NLPO-bepalingen aangaande verboden nevenfuncties een uitzondering opnemen zodat hij tegelijk bestuurder kon blijven bij Salland1. Geen van deze zaken was ooit met ons gedeeld. Voor mij werd het ongeveer drie maanden na het bemiddelingsgesprek in Wijhe duidelijk dat de Zwolse redactie op weg was om lokale omroep in Zwolle te willen worden. Op 3 juli 2024 ontving ik opeens een WhatsApp-bericht van de toenmalige voorzitter van RTV IJsselmond met de tekst: “[naam directeur-bestuurder AOZ] gaat voor de licentie van Zwolle… ongeacht wat Hattem en co daarvan vinden.” Mijn aanstelling als hoofdredacteur IIn de weken na de oprichting van de stichting in het voorjaar van 2024 werd mij gevraagd om hoofdredacteur te worden. Ik stemde in onder voorwaarde dat er correcte vrijwilligerscontracten zouden komen met behoud van auteursrechten door iedere vrijwilliger, inclusief het recht op verzet tegen publicatie na beëindiging van de overeenkomst. Een tweede eis was dat er een ondertekend redactiestatuut zou worden vastgesteld. Pas op 19 september 2024 kreeg ik een medewerkersovereenkomst aangeboden en werd ik door de directeur-bestuurder benoemd tot hoofdredacteur.
De overeenkomst die ik ontving was een aangepaste versie van de NLPO-model-medewerkersovereenkomst, waarin alle eerder door ons gestelde eisen waren verwerkt, waaronder het aangepaste artikel over auteursrechten en het recht van verzet, aansluitend op het feit dat wij met eigen, kostbare apparatuur werkten. In een later stadium kregen de meeste redactieleden eveneens een aangepaste versie van deze NLPO-modelovereenkomst aangeboden met dezelfde bepalingen. Een aantal redactieleden kreeg dit echter nooit. Directeur-bestuurder AOZ óók voorzitter van RTV IJsselmond In december 2024 ontdekte ik bij toeval iets wat mij als hoofdredacteur niet was
meegedeeld: de directeur-bestuurder van AOZ bleek inmiddels óók de nieuwe voorzitter van RTV IJsselmond te zijn. Dat hoorde ik niet van hem, maar van redactieleden uit Kampen tijdens een bijeenkomst. Ik was in het gebouw van RTV IJsselmond om als hoofdredacteur van AOZ te overleggen met redacteuren uit Kampen. Als enige aanwezige bleek ik niet te weten dat de voorzitter van hun lokale omroep al was vervangen door dezelfde persoon die ook directeurbestuurder van AOZ was. Toen ik mijn directeur-bestuurder diezelfde avond via WhatsApp wees op het feit dat ik dit niet wist, erkende hij dat het “onprofessioneel was gegaan” en dat ik het van hem had moeten horen. Voor mij bevestigde dit dat er bestuurlijk steeds meer petten bij dezelfde persoon terechtkwamen, zonder enige transparantie naar de Zwolse redactie. Ook liet het zien dat de lokale omroep van Kampen en 1Zwolle feitelijk al veel verder verweven waren dan ooit was uitgesproken, en dat de rol van AOZ binnen dat geheel anders was dan ons steeds was voorgesteld. Het redactiestatuut Na herhaald aandringen werd bijna een jaar na de oprichting van stichting AOZ, op 20 maart 2025, het redactiestatuut door de directeur-bestuurder en mij getekend. Het wantrouwen was bij mij inmiddels zo groot dat ik wilde dat iedere pagina, inclusief de volledige toelichting, voorzien werd van parafen.
Het originele ondertekende redactiestatuut met de toelichting is nooit gedeeld met de gemeenteraad en zit in de bijlage van deze brief. Na de ondertekening van het redactiestatuut vormde de redactiegroep (formeel: de programmastaf) de voorgeschreven redactieraad. Openbaar worden van de stukken: de schok in juni 2025 Toen in juni 2025 de licentieaanvraag, statuten, KvK-informatie, het beleidsplan, de samenstelling van het PBO en de leden van de Raad van Toezicht (RvT) op de website van de gemeente verschenen, werd voor ons in één klap zichtbaar wat er zich achter de schermen had afgespeeld. Tot dat moment gingen wij uit van een logische en gebruikelijke situatie bij een net opgerichte stichting: één bestuurder die tijdelijk de zaken waarneemt totdat de formele structuur staat. In zo’n opstartfase is het normaal dat een bestuurder tijdelijk een hoofdredacteur aanstelt om de rollen van bestuur en redactie gescheiden te houden, en dat beide functies voorlopig zijn totdat een RvT, PBO en redactieraad in functie komen. Ik ben er altijd van uitgegaan dat deze tijdelijke situatie vanzelf zou overgaan in de reguliere procedure die hoort bij een publieke omroep: de Raad van Toezicht die zelf de beste directeur-bestuurder selecteert, en een PBO dat — samen met de redactieraad — conform statuten en redactiestatuut beslist over de aanstelling of herbenoeming van de hoofdredacteur.
Dat had kunnen betekenen dat de tijdelijke rollen werden omgezet in definitieve benoemingen, maar het had net zo goed kunnen uitpakken dat men tot de conclusie kwam dat iemand anders geschikter was. Dat is de normale, gezonde dynamiek binnen lokale publieke omroepen. Geen enkele functie behoort iemand toe; het is altijd onderdeel van een transparant proces met gescheiden verantwoordelijkheden en checks-and-balances. Juist daarom was het zo schokkend toen wij in juni 2025 in de statuten lazen dat de directeur-bestuurder zichzelf bij de oprichting voor onbepaalde tijd had benoemd en dat hij
een ontslagbepaling had laten opnemen waarbij uitsluitend een unaniem RvT-besluit kon leiden tot zijn vertrek. De statuten staan toe dat de RvT uit vijf leden kan bestaan. In de praktijk betekent dit dat zelfs als vier toezichthouders vinden dat een directeur moet vertrekken — een overweldigende meerderheid — één enkele toezichthouder dat kan blokkeren. Dat is een constructie die haaks staat op hoe governance in het publieke bestel hoort te werken, zeker wanneer gemeenschapsgeld wordt beheerd. Minstens zo verontrustend was dat wij uit de openbaar gemaakte stukken moesten afleiden dat er al sinds februari en maart 2025 RvT-leden in functie waren en dat een maand later ook sprake was van een compleet PBO. Geen van deze benoemingen was ooit met ons gedeeld. Er heeft nooit een kennismaking plaatsgevonden, nooit een gesprek, nooit enig advies, en er is geen enkel document opgesteld over de programmering, het media-aanbod of de ICE-norm. Dat betekent dat het formele traject dat elke publieke omroep automatisch doorloopt — overleg tussen PBO en hoofdredacteur — nooit heeft kunnen plaatsvinden omdat het PBO feitelijk niet functioneerde en voor ons in de praktijk niet bestond. Een beleidsplan dat niet aansloot op de werkelijkheid Naast deze governance-structuren konden we in juni 2025 voor het eerst het beleidsplan lezen dat namens AOZ was ingediend.
Daardoor zagen we voor het eerst een koers die totaal niet aansloot bij de dagelijkse realiteit. Waar wij al jaren met een ervaren groep Zwolse vrijwilligers 24/7 nieuws brachten, stelde het beleidsplan dat dit met vrijwilligers niet haalbaar zou zijn. Daarnaast bleek dat Zwolle overhead van Salland1 zou gaan meefinancieren, waaronder managementfuncties die niets met Zwolle te maken hadden. Voor ons was dat onbegrijpelijk. Wij waren een website met een grote, stabiele vrijwilligersredactie; wij hadden in deze fase geen extern managementteam nodig dat niets met de Zwolse belangenbehartiging te maken had. Tegelijkertijd benadrukte het beleidsplan dat de studio in Wijhe en de apparatuur van Salland1 essentieel zouden zijn voor de lokale omroep in Zwolle. Dat strookte niet met de werkelijkheid. De hoofdredacteur van RTV IJsselmond heeft ons meermaals bevestigd dat alles wat Salland1 biedt — studio, regie, radiofaciliteiten — in Kampen al beschikbaar is bij de lokale omroep. Met de landelijke overgang naar streekomroepen per 2028 in het achterhoofd lag het voor Zwolle juist voor de hand om aan te sluiten bij Kampen, Zwartewaterland en Hattem. Dat zijn onze drie partners in de streekomroepvorming. Niet een organisatie buiten de IJsseldelta.
Aangezien er momenteel nog steeds geen overeenstemming is tussen de vier lokale omroepen in IJsseldelta — dezelfde situatie als in maart 2023 — is het naar onze mening juist ongewenst om er een extra partij in te trekken. Financiële feiten over Salland1 en het ontbreken van professionalisering Maar het belangrijkste inzicht kwam toen wij in dezelfde periode de jaarrekeningen van Salland1 lazen, die openbaar op hun website stonden. Salland1 publiceert geen geconsolideerde jaarrekening; het gaat om drie afzonderlijke jaarrekeningen van drie stichtingen. Door deze drie jaarrekeningen zelf naast elkaar te leggen, konden wij voor het eerst een totaalbeeld vormen van de financiële situatie van Salland1 als geheel. Daaruit bleek dat er al jaren structureel forse verliezen werden geleden, oplopend in 2024 tot tienduizenden euro’s per jaar. En dat terwijl er vanuit drie gemeenten bekostiging binnenkwam én er in totaal 250.000 euro aan extra middelen via het Stimuleringsfonds
beschikbaar was gesteld om professionalisering mogelijk te maken. Desondanks was er al bijna een jaar geen hoofdredacteur bij Salland1, ontbraken stabiele redactionele structuren, en werden de meeste inhoudelijke taken uitgevoerd door betaalde krachten zonder journalistieke achtergrond. Sinds april 2023 had onze redactie veel te maken met Salland1 en is niemand uit de Zwolse redactie erin geslaagd om enig spoor van duurzame professionalisering te ontdekken bij deze omroep. Omdat AOZ in haar eentje een vergelijkbaar bedrag aan bekostiging ontvangt vanuit de overheid en in 2026 en 2027 eveneens 500.000 euro ontvangt vanuit het Stimuleringsfonds, rees bij ons de vraag waarom de directeur-bestuurder van AOZ denkt dat hem in Zwolle wel lukt wat hem in Salland niet lukt. Ik realiseer me daarbij goed dat hij formeel die vraag niet hoeft te beantwoorden aan de hoofdredacteur of aan de redactieraad; hij heeft dat terecht afgedaan als bedrijfsvoering en hij legt verantwoording af aan de RvT. Voor ons gevoel had de RvT zelf dat onderzoek moeten doen en die legitieme vragen op tafel moeten leggen bij de directeur-bestuurder. Wij nemen aan dat de RvT dit nooit heeft gedaan, of dat men genoegen heeft genomen met antwoorden. De puzzelstukken vallen op hun plek Naarmate wij meer lazen, vielen de puzzelstukken steeds sneller op hun plek.
De documenten die in juni 2025 openbaar werden, lieten een constructie zien waarin het PBO en de RvT alleen op papier bestonden, de statuten macht concentreerden in plaats van verdeelden, en de financiële situatie van Salland1 geen enkele rationele basis bood voor de koers die AOZ had gekozen. Voor de Zwolse redactie werd op dat moment pijnlijk duidelijk dat de realiteit achter AOZ totaal niet overeenkwam met wat wij dachten dat de bedoeling was, noch met wat logisch en wenselijk was voor een Zwolse publieke omroep. Complete afhankelijkheid van gemeenschapsgeld De drie lokale omroepen die opereren onder de werknaam Salland1 waren in 2024 vrijwel volledig afhankelijk van bekostiging en andere publieke middelen (97,8 procent). Gezamenlijk behaalden ze slechts 2,2 procent eigen inkomsten en draaiden samen bijna 36.000 euro verlies in 2024. De directeur-bestuurder van AOZ is tevens directeur van Salland1. Ondanks de hoge bezoekcijfers van 1Zwolle slaagde de directeur-bestuurder er niet in om adverteerders te vinden, ondanks veelvuldig aandringen van mijn kant. Voor zover ik weet zijn de advertenties die op 1Zwolle verschenen gratis aangeboden aan ondernemers binnen de omroep, uit goodwill voor hun bijdrage aan de totstandkoming van het platform. Slechts één advertentie werd betaald, en dan nog tegen een geringe vergoeding. Deze advertentie is via een ICT’er online geplaatst.
Niet nagekomen prestatieafspraken met de hoofdredacteur In maart 2025 had ik mijn ontslag al ingediend omdat ik schoon genoeg had van de gang van zaken. Na een bemiddelingsgesprek met de directeur-bestuurder van AOZ en een bestuurder van Salland1 besloot ik toch aan te blijven. Vanuit de omroep was er een duidelijk belang dat ik nog beschikbaar was als journalist en hoofdredacteur tijdens de beoordelingsweek van het Stimuleringsfonds. Ik wist zelf ook dat het binnenhalen van de grote subsidie zonder mij aanzienlijk minder kansrijk was.
Ik stemde in met het voorstel onder één voorwaarde: er moesten prestatieafspraken worden gemaakt. Door de vele verbroken beloftes was ik niet langer bereid om genoegen te nemen met intentie-afspraken. Een cruciale prestatieafspraak was dat de directie binnen zes maanden ten minste 10.000 euro aan reclame-inkomsten zou binnenhalen, terwijl ik in die periode zou blijven als hoofdredacteur, journalist en fotograaf. Na afloop van die periode bleek dat er geen enkele reclame-inkomst was binnengehaald. Tegelijkertijd was de subsidie van een half miljoen euro voor de komende twee jaren wel toegekend, mede dankzij de prestaties van een goed functionerende Zwolse redactie. Op basis van het niet nakomen van de prestatieafspraken had ik in september 2025 moeten vertrekken. In mijn ogen is dat logisch wanneer een van de partijen zo ernstig in gebreke blijft. Toch ben ik gebleven, omdat ik het redactieteam — na alle gebeurtenissen sinds de zomer van 2025 — niet in de steek kon en wilde laten. De NLPO stelde in 2020 al vast dat streekomroepen nooit kunnen voldoen aan een lokaal toereikend media-aanbod wanneer zij er niet in slagen om eigen inkomsten te genereren. Uit een begrotingsonderzoek waaraan lokale omroepen, de VNG, gemeenten, OCW en het Commissariaat voor de Media hebben meegewerkt, bleek dat omroepen ongeveer veertig procent van hun inkomsten zelf moeten opbrengen.
Dat onze directeur-bestuurder er niet in slaagde om enige serieuze inkomsten te genereren voor 1Zwolle — en als directeur van Salland1 in 2024 nauwelijks meer dan twee procent aan andere inkomsten wist te realiseren — versterkte mijn zorgen over zijn bestuurlijke, leidinggevende en bedrijfsmatige capaciteiten. Daarbij laat ik nog buiten beschouwing dat de directeur-bestuurder zich beroept op zijn hoge functie binnen de NLPO. Juist iemand met die functie zou moeten weten wat de NLPO stelt over inkomsten en toekomstperspectieven voor omroepen die extreem afhankelijk zijn van publieke middelen. Vanaf de aanwijzing: een publieke omroep zonder functionerend PBO Op 7 juli 2025 stemde de gemeenteraad in met de aanwijzing van Stichting Algemene Omroep Zwolle als lokale publieke omroep voor de stad. Daarmee stond vast dat 1Zwolle vanaf 6 oktober 2025 als licentiehouder zou starten. Dat is normaal gesproken een periode waarin een PBO en een hoofdredacteur intensief met elkaar optrekken: kennismaken, verwachtingen uitspreken, inventariseren wat er vanaf dag één haalbaar is aan lokaal toereikend media-aanbod, bepalen hoe de redactie begeleid kan worden in de transitie naar een publieke omroep, en hoe het PBO zijn rol gaat invullen richting lokaal toereikend media-aanbod, ICE-norm en prioriteiten. Tussen 7 juli en eind oktober 2025 heeft het PBO geen enkel contact opgenomen.
Er was geen kennismakingsgesprek, geen advies, geen inventarisatie, geen inhoudelijke betrokkenheid, geen enkele vraag over wat er vanaf 6 oktober realistisch mogelijk was. Niet met mij, en niet met de redactieraad. In deze cruciale maanden bestond het PBO in de praktijk eenvoudigweg niet. Dat er binnen de redactie breed draagvlak was voor mijn rol heb ik nooit betwijfeld. Of datzelfde draagvlak er binnen het PBO was, weet ik tot op de dag van vandaag niet, omdat er nooit enig contact is geweest. Toen 6 oktober aanbrak, begon de opeenstapeling van gebeurtenissen die uiteindelijk leidde tot het vertrek van de volledige redactie. In onze ogen was de lokale omroep van Zwolle niets meer of minder dan de ‘eenmanszaak van de directeur-bestuurder’. De enige mensen die vasthielden aan statuten en redactiestatuut waren de hoofdredacteur en de redactieraad.
De eerste escalatie: inmenging vanuit Salland1 in hoofdredactionele e-mails Het eerste incident deed zich kort na de start als licentiehouder voor. Een bestuurder van Salland1 droeg mij op om hoofdredactionele e-mails — berichten die rechtstreeks aan mij als hoofdredacteur waren gericht — aan hem door te sturen. Dat was een directe aantasting van de redactionele onafhankelijkheid en volledig in strijd met het redactiestatuut. Ik weigerde dat — zoals iedere hoofdredacteur dat zou doen. Ik heb de directeurbestuurder van AOZ onverwijld geïnformeerd. Zijn reactie was dat het volgens hem een persoonlijk conflict betrof, dat wij het als volwassen mensen onderling moesten oplossen, en dat hij er verder buiten wenste te blijven. De situatie escaleerde alsnog, waarop de redactie voor de eerste keer het werk neerlegde om een gesprek met de directeur-bestuurder af te dwingen. Tijdens dat gesprek in een hotel in Zwolle beloofde de directeur-bestuurder dat er geen inmenging meer zou zijn vanuit Salland1 en dat de betreffende Sallandse bestuurder binnen AOZ geen rol meer zou hebben. Enkele weken later bleek dat onjuist: dezelfde Salland1-bestuurder bemoeide zich opnieuw met redactionele zaken in Zwolle. Het radioconflict: poging om de hoofdredacteur buitenspel te zetten Het tweede conflict volgde op 22 oktober 2025.
De directeur-bestuurder stelde dat het volledige radio-aanbod van 1Zwolle moest worden ondergebracht bij de radiocoördinator van Salland1. Daarmee zou een externe functionaris, aangestuurd vanuit Wijhe, boven de Zwolse hoofdredacteur komen te staan. Dat was voor mij onacceptabel. De hoofdredacteur is eindverantwoordelijk voor alles wat onder de vlag van de lokale publieke omroep wordt gepubliceerd of uitgezonden. Die eindverantwoordelijkheid kun je niet delegeren of delen, en al helemaal niet onderbrengen bij een andere organisatie dan AOZ. Voor een publieke omroep die draait op gemeenschapsgeld is dat onhoudbaar. Daarnaast zou het een constructie opleveren die volledig strijdig is met de Mediawet, de statuten van AOZ en het redactiestatuut. Het PBO behoort adviezen uit te brengen over het radio-aanbod van AOZ en dat te doen richting de hoofdredacteur. In de door de directeur-bestuurder gewenste constructie zou het PBO formeel adviezen moeten richten aan een hoofdredacteur die feitelijk ondergeschikt was gemaakt aan de radiocoördinator van Salland1. Dat is governance-technisch onmogelijk. Toen ik hiertegen bezwaar maakte, stelde de directeur-bestuurder dat ik “aan het micromanagen” was.
In werkelijkheid verdedigde ik de redactionele autonomie van de Zwolse lokale omroep en de eindverantwoordelijkheid die nadrukkelijk bij de hoofdredacteur is neergelegd — niet bij een extern aangestuurde radiocoördinator. De beslissende gebeurtenis: de ongecoördineerde radiostream en de buitensluiting van de hoofdredacteur Het derde incident in korte tijd was beslissend. Op maandag 27 oktober ontdekte de redactie dat er zonder enig overleg een radiostream op de website van 1Zwolle was geplaatst. De stream bestond uitsluitend uit een automatische playlist met muziek. Er was geen sprake van programmering, geen format, geen opbouw, geen redactionele inbreng en geen enkele afstemming met mij als hoofdredacteur. Ook had er nooit overleg plaatsgevonden met het PBO , waardoor voor mij volledig onduidelijk was wat het PBO wenselijk vond of welke prioriteiten zij voor het media-aanbod hadden. De automatische playlist op de radiofrequentie van AOZ voldeed bij lange na niet aan de
normen voor lokaal toereikend media-aanbod en ook niet aan de vereiste ICE-norm (informatief, cultureel en educatief). Het was daarmee geen media-aanbod in de zin van de Mediawet, maar een willekeurig muziekprogramma dat ik inhoudelijk niet kon verantwoorden. Voor een lokale publieke omroep met een wettelijke taak is zo’n aanbod onmogelijk te verdedigen. Daarom verwijderde ik het blok van de site — precies wat mijn taak als hoofdredacteur vereiste. De reactie van de directeur-bestuurder was veelzeggend: de stream werd onmiddellijk teruggezet en ICT kreeg de opdracht mijn toegang tot die pagina te blokkeren. Vanaf dat moment kreeg ik letterlijk de melding dat ik geen rechten meer had en dat ik contact moest opnemen met de directeur-bestuurder. Daarmee werd mijn functie feitelijk onmogelijk gemaakt. Een hoofdredacteur kan zijn werk niet uitvoeren wanneer een directeur de inhoudelijke controle overneemt en de hoofdredacteur technisch buitensluit. Daarbij stelde de directeur-bestuurder dat het radio-aanbod “bedrijfsvoering” was. De Mediawet, de statuten van AOZ en het redactiestatuut zijn echter volstrekt duidelijk dat radio onderdeel is van het media-aanbod, en daarmee valt onder de eindverantwoordelijkheid van de hoofdredacteur. Op dat moment zag ik geen ruimte meer om mijn taak op een integere en professionele manier uit te oefenen. Ik trad af.
Vanaf dat moment was ik, net als het PBO, de RvT en het redactiestatuut, feitelijk gedegradeerd tot een ‘papieren’ functie: iets dat alleen op papier bestond, maar in de praktijk door de directeur-bestuurder terzijde werd geschoven. Een van mijn laatste redactionele handelingen was het laten plaatsen van een neutraal bericht dat de Zwolse lokale omroep tijdelijk geen hoofdredacteur had. Het vertrek van een hoofdredacteur bij een publieke omroep die werkt met gemeenschapsgeld is naar mijn oordeel een feit van journalistiek en maatschappelijk belang. Als hoofdredacteur bepaal ik wat nieuwswaardig is en geef ik daar opdracht toe aan de redactie; dat is precies wat het redactiestatuut voorschrijft. Desondanks bestempelde de directeur-bestuurder dit neutrale bericht als “imagoschade”. Op basis van het redactiestatuut komt het hem niet toe om een oordeel te geven over journalistieke keuzes. Ironisch genoeg leidde juist de neutraliteit van het bericht ertoe dat mensen mij bezorgd app’ten of belden omdat ze dachten dat ik ernstig ziek was. Bestuurder Salland1 opnieuw in beeld Nadat ik mijn functie formeel had neergelegd, werd de redactie korte tijd later benaderd door de bestuurder van Salland1 die volgens eerdere afspraken volledig uit beeld zou verdwijnen.
Voor de redactie was dit het moment waarop duidelijk werd dat toezeggingen niet werden nagekomen en dat de situatie alleen maar instabieler werd. Die avond besloot de volledige Zwolse redactie haar werkzaamheden tijdelijk neer te leggen. Programmastaf concludeert: vertrouwen onherstelbaar beschadigd Dinsdag volgde verder overleg door de programmastaf (alle redactiemedewerkers). Al snel was duidelijk dat het vertrouwen in de directeur-bestuurder niet meer te herstellen was en dat een ontvlechting van de constructie met Salland1 noodzakelijk werd geacht. Die avond vond een fysiek gesprek plaats tussen de directeur-bestuurder van AOZ, vergezeld door de bestuurder van Salland1, en de drie leden van de redactieraad, die op hun beurt weer werden bijgestaan door meerdere leden van de programmastaf en door mij als voormalig hoofdredacteur.
Tijdens dit gesprek werd uitgesproken dat het vertrouwen ernstig was beschadigd, al werd er wel gesteld dat herstel in theorie nog mogelijk zou zijn. Voorwaarde was dan wel dat de volledige programmastaf zich achter die lijn zou scharen. De redactieraad sprak af dat zij eerst de gehele programmastaf zou consulteren voordat er een definitief besluit zou worden genomen. Intensieve overleggen binnen programmastaf Gedurende de woensdag en donderdagochtend die volgden, vonden er intensieve overleggen plaats binnen de programmastaf. De redactieleden spraken openlijk over de gebeurtenissen, de manier waarop de omroep werd aangestuurd, de herhaaldelijke inmenging van bestuursleden en de ontstane belemmeringen om hun journalistieke werk nog zorgvuldig te kunnen doen. Donderdagmiddag kwam de programmastaf unaniem tot de conclusie dat het eerdere standpunt gehandhaafd moest blijven: het vertrouwen in de directeur-bestuurder werd definitief opgezegd en er moest een einde komen aan de samenhang tussen AOZ en Salland1. Onbereikbare RvT en improvisatie om te kunnen melden Daarna ontstond een praktisch probleem dat typerend is voor hoe afgeschermd de directeur-bestuurder opereerde. De redactie wist niet hoe zij de Raad van Toezicht moest bereiken; er waren geen contactgegevens beschikbaar. Ik heb nog geprobeerd hen te helpen, maar ook ik beschikte niet over die gegevens.
Uiteindelijk wist ik via mijn eigen netwerk iemand te vinden die een telefoonnummer van een van de toezichthouders had, waardoor de redactieraad alsnog de RvT kon informeren. Vervolgens zijn ook het PBO en de wethouder op de hoogte gebracht. Redactie buitengesloten van e-mail en systeemtoegang Enkele uren later ontdekten redactieleden dat zij volledig waren afgesloten van de officiële redactie-mailbox van 1Zwolle. De redactie gebruikte daarop hun alternatieve Gmailaccount om de RvT, het PBO en de wethouder te melden dat de directeur-bestuurder deze stap had gezet, die rechtstreeks inging tegen het redactiestatuut en de statuten van de stichting. Vanaf dat moment was het voor de redactie feitelijk onmogelijk geworden om hun werkzaamheden te hervatten, zelfs als zij dat hadden gewild. De toegang tot essentiële communicatiemiddelen ontbrak, en de redactie was volledig buitengesloten. Op vrijdag werd de situatie nog verder verergerd toen meerdere redactieleden ontdekten dat hun toegangsrechten in het redactiesysteem op de website 1Zwolle.nl waren gewijzigd, waardoor zij geen berichten meer konden publiceren. Daarmee was de nieuwsvoorziening in Zwolle niet alleen stilgevallen, maar ook technisch onmogelijk gemaakt voor de vrijwilligers die de omroep hadden opgebouwd.
Vrijwilligers beëindigen samenwerking Die vrijdagavond besloten alle vrijwilligers die wel een overeenkomst hadden om deze per direct te ontbinden. De overige redactieleden, die al langere tijd een volwaardige rol hadden maar nooit een overeenkomst aangeboden kregen, besloten eveneens hun werkzaamheden te beëindigen. Nieuwsvoorziening voortgezet door Salland1 Zaterdagochtend verscheen er een bericht op de website afkomstig van het managementteam waarin werd gesteld dat de nieuwsvoorziening inmiddels weer was hervat. Uit de tekst bleek niet dat dit niet langer door de Zwolse redactie gebeurde, maar
door medewerkers van Salland1. Op 10 november kopte De Stentor: "Crisis bij lokale omroep Zwolle escaleert: redactie in Wijhe neemt werk over." De directeur-bestuurder van AOZ bevestigde dit ook in het artikel. Daarmee werd de feitelijke situatie zichtbaar: de volledige onafhankelijke Zwolse redactie, bestaande uit een groep gepassioneerde vrijwilligers uit Zwolle en Kampen, was verdwenen en de nieuwsvoorziening voor Zwolle werd uitgevoerd door een externe organisatie. Moeizame pogingen om contact te leggen met RvT De eerste pogingen om contact te krijgen met de Raad van Toezicht verliepen al meteen moeizaam. Op de donderdagmiddag en vrijdagochtend nadat de redactie — op dat moment nog volledig in functie als medewerkers van de omroep — het vertrouwen in de directeur-bestuurder had opgezegd, probeerden redactieleden de toezichthouders te informeren over de situatie. Omdat zij kort daarvoor door de directeur-bestuurder volledig waren afgesloten van de officiële redactie-mailbox, restte hen geen andere mogelijkheid dan een Gmail-account te gebruiken. Hoewel de toezichthouders op de hoogte waren van die blokkade, kregen redactieleden te horen dat de RvT geen zaken wilden doen wanneer mails niet vanaf het officiële 1zwolle-domein werden verstuurd.
Het was tekenend voor de afstand en het gebrek aan overzicht binnen het toezicht: men wist wat er was gebeurd, maar verlangde toch een vorm van communicatie die door ingrijpen van de eigen directeur-bestuurder inmiddels onmogelijk was gemaakt. Fysieke bijeenkomst met de RvT Op 3 november kwam het tot een fysieke ontmoeting tussen de drie toezichthouders, een aantal oud-redactieleden en mij als voormalig hoofdredacteur. In dat gesprek werd duidelijk hoe groot de kloof was tussen toezicht en werkelijkheid. De toezichthouders bleken de statuten van AOZ niet of nauwelijks te kennen. Zij waren niet op de hoogte van de verschillen tussen het gebruikte statuut en het NLPO-model, noch van de bepalingen waarin de directeur-bestuurder zichzelf bij oprichting voor onbepaalde tijd had benoemd en praktisch niet ontslagen kon worden. Tijdens dit gesprek heb ik de toezichthouders expliciet gewezen op een andere fundamentele bepaling in de statuten van AOZ. Artikel 15 lid 6 sub a bepaalt dat een bestuurder van AOZ geen bestuurder of werknemer mag zijn bij een andere publieke media-instelling, tenzij dit een “naburige streekomroep” betreft. Uit de openbare aanwijzingsbesluiten van het Commissariaat voor de Media blijkt dat Salland1 geen streekomroep is, maar een samenwerkingsverband van de lokale omroepen in de gemeenten Deventer, Olst-Wijhe en Raalte.
Omdat geen van deze organisaties een streekomroep is in de formele zin van het woord — één publieke media-instelling met één aanwijzing voor meerdere gemeenten — kunnen zij niet onder de uitzonderingsclausule vallen. Daarmee is het combineren van bestuursfuncties bij deze drie lokale omroepen door de directeur-bestuurder naar mijn oordeel in strijd met de statuten van AOZ. Hetzelfde geldt voor zijn bestuursfunctie bij RTV IJsselmond, de lokale omroep in de gemeente Kampen. Het was voor alle aanwezige oud-redactieleden even opvallend als zorgwekkend dat juist de toezichthouders — het orgaan dat deze constructies had moeten bewaken — geen zicht hadden op deze fundamentele onderdelen van de governance.
Verrassing over ontbrekende erkenning en waardering Daarnaast bleken de toezichthouders verrast over het feit dat er nooit enige vorm van erkenning, ontmoeting of waardering had plaatsgevonden na het behalen van de Zwolse licentie of na het slagen voor de beoordelingsweek van het Stimuleringsfonds, dat een forse subsidie opleverde. Zij gingen ervan uit dat dergelijke mijlpalen normaal gesproken worden gemarkeerd met een bijeenkomst waarin vrijwilligers worden bedankt voor hun bijdrage. Voor ons was dat niet meer dan logisch geweest; voor hen was het nieuw om te horen dat dit volledig achterwege was gebleven. Voorzitter van het PBO zoekt contact met voormalig hoofdredacteur Kort na mijn vertrek als hoofdredacteur werd ik via WhatsApp benaderd door de voorzitter van het PBO. Zij vroeg mij “waar ik in vredesnaam mee bezig was” en stelde dat ik “alles verwoestte”, omdat ik — in haar woorden — drama had gemaakt over een radiostream op de website. Uit haar berichten maakte ik op dat zij geen enkel zicht had op de werkelijke gebeurtenissen en de structurele problemen die eraan voorafgingen. Het leek erop dat zij uitsluitend was geïnformeerd via de lezing van de directeur-bestuurder, waarin het geheel was gereduceerd tot een klein incidentje op maandagochtend 27 oktober.
In werkelijkheid was dit een laatste druppel na ruim tweeënhalf jaar organisatorische en bestuurlijke chaos voor de Zwolse redactiegroep. Wat mij opviel, was dat zij niet leek te beseffen welke rol het PBO zelf had gespeeld doordat het zijn wettelijke en statutaire taken nooit had opgepakt. Vanaf de oprichting had het PBO geen enkel contact met mij als hoofdredacteur gezocht, nooit advies uitgebracht en nooit vastgelegd wat het gewenste Zwolse media-aanbod zou moeten zijn. Doordat het PBO eenvoudigweg niets had gedaan, ontstond juist de situatie waarin de directeur-bestuurder in de praktijk zelfstandig bepaalde wat het media-aanbod van de Zwolse lokale omroep was — in dit geval een radiostream met een automatische afspeellijst van muziek. Dat aanbod voldeed op geen enkele wijze aan lokaal toereikend media-aanbod, de ICE-norm of de publieke taakstelling van een lokale publieke mediainstelling. In mijn ogen had de PBO-voorzitter zich achter mij moeten scharen. Zowel de hoofdredacteur als het PBO vormen de tegenmacht in het publieke bestel en hebben de verplichting om hun taak te vervullen conform Mediawet, statuten en redactiestatuut. Door precies het tegenovergestelde te doen, gaf de PBO-voorzitter in feite aan dat het door de omroep openbaar gemaakte radio-aanbod op instemming van het PBO kon rekenen.
De impliciete boodschap was dat het volgens het PBO prima is dat de directeurbestuurder het radio-aanbod bepaalt en dat het eveneens acceptabel is dat de hoofdredacteur buiten spel wordt gezet zodra hij zich beroept op het redactiestatuut. Oud-redactieleden raadplegen openbare bronnen Na het beëindigen van onze medewerkersovereenkomsten zijn oud-redactieleden openbare bronnen gaan doorzoeken om eindelijk te begrijpen in welke bestuurlijke werkelijkheid wij hadden geopereerd. Wat zij daarbij aantroffen, was veel omvangrijker en complexer dan wij ooit hadden kunnen vermoeden. Uit stukken van gemeenteraden, gegevens van de Kamer van Koophandel en eerdere berichtgeving van uitsluitend De Stentor en regionale publieke omroepen werd duidelijk dat de directeur-bestuurder van AOZ niet alleen verantwoordelijk was voor de Zwolse omroep, maar tegelijkertijd ook bestuurder bleek te zijn bij de lokale omroepen van
Kampen, Deventer, Raalte en Olst-Wijhe — in het laatste geval al sinds 2003 en benoemd voor onbepaalde tijd. Daarnaast bleek de boekhouder van AOZ in exact dezelfde lokale omroepen als bestuurslid te functioneren, en vormen deze twee personen samen het dagelijks bestuur van RTV IJsselmond, waarbij de functie van secretaris al langere tijd vacant is. In de praktijk komt het erop neer dat dezelfde twee mensen bestuurlijk én financieel de feitelijke leiding hadden over vijf lokale omroepen in de regio, zonder dat daar een functionerende toezichthoudende structuur tegenover stond. Tot onze verbazing ontdekten we bovendien dat de directeur-bestuurder van AOZ in 2015 ook actief was geweest als voorzitter van de lokale omroep in Dronten, die onder zijn voorzitterschap failliet ging. Hij kwam daarna opnieuw in het nieuws omdat hij de inboedel van die failliete omroep had opgekocht. Verzoek aan de gemeenteraad 1. Onderzoek te laten uitvoeren naar governance, statuten, besluitvorming, redactionele onafhankelijkheid en de feitelijke aansturing van AOZ. 2. In gesprek te treden met de gemeenten Kampen, Deventer, Olst-Wijhe en Raalte, waar dezelfde bestuurders actief zijn. 3. Waar nodig het Commissariaat voor de Media en het Stimuleringsfonds voor de Journalistiek te betrekken. 4.
Indien nodig stappen te zetten om een onafhankelijke, transparante en professioneel functionerende lokale publieke omroep in Zwolle te waarborgen. 5. In contact te treden met de gemeenten Hattem en Zwartewaterland om te achterhalen welke zorgen daar leven over de vorming van een gezamenlijke streekomroep in de IJsseldelta — een proces dat voor deze gemeenten eveneens urgent is — en welke signalen zij ontvangen via de besturen van hun lokale omroepen, in het bijzonder over de bestuurlijke dubbelfuncties waarbij dezelfde personen zowel de lokale omroep van Zwolle (AOZ) als die van Kampen (RTV IJsselmond) aansturen. Aanvullende toelichting Mocht de gemeenteraad behoefte hebben aan nadere toelichting of aanvullende onderbouwing, dan ben ik – samen met meerdere oud-redactieleden – beschikbaar om vragen te beantwoorden en om waar nodig aanvullende documentatie, correspondentie of achtergrondinformatie te verstrekken. Hoogachtend, Peter Denekamp, voormalig hoofdredacteur Stichting Algemene Omroep Zwolle/1Zwolle Bijlage: Originele redactiestatuut AOZ inclusief toelichting.