Raadsvoorstel Uitkomsten meicirculaire 2026 Gemeentefonds
Tekst van het document
voorstel
Raadsvoorstel Datum
29 mei 2026
Onderwerp Versienummer
Uitkomsten meicirculaire 2026 Gemeentefonds
Portefeuillehouder
Paul Guldemond
Samenvatting Jaarlijks verschijnen er drie circulaires over het gemeentefonds. De meicirculaire geeft de vertaling van de Voorjaarsnota van de rijksoverheid, september de vertaling van de Miljoenennota en december rondt het uitkeringsjaar zoveel mogelijk af. De meicirculaire 2026 bevat informatie over aanpassingen volume en LPO (loonprijs ontwikkeling) accres, BTW-compensatiefonds (BCF), uitstel vervanging abonnementstarief WMO, huishoudelijke hulp uit WMO en de introductie van de daaraan gekoppelde vangnetregeling, indexatie beschermd wonen en participatie en capaciteit decentrale overheden klimaat- en energiebeleid (CDOKE). Het grootste deel van de extra middelen wordt ingezet voor het doel waarvoor de gelden worden ontvangen. De gevolgen voor algemene middelen variëren van een nadeel van 1,5 miljoen in 2026 tot een voordeel van 2,6 miljoen in 2027. Structureel, 2030 en verder laat een klein voordeel zien van 0,6 miljoen. Financiële gevolgen Betreft doel Begroting wijzigen Budgetnummer
711 Solide financieel beleid Ja 10613
Bijlagen Bijlage 1 – Meicirculaire 2026 Gemeentefonds
Openbaarheid Openbaar Geheim
De raad wordt voorgesteld te besluiten om: 1. Kennis te nemen van de uitkomsten van de meicirculaire 2026 van het Gemeentefonds. 2. De uitkomsten in de begroting 2026 vast te stellen, middels de tabellen 1, 2 en 3 en het nadelig resultaat van € 1.483.000 te verrekenen met de algemene concernreserve. 3. De uitkomsten voor de jaren 2027 tot en met 2030 in de meerjarenbegroting te verwerken (2027 € 2,6 miljoen positief, 2028 € 1,8 miljoen positief, 2029 € 0,4 miljoen negatief en 2030 € 0,6 miljoen positief).
1/11
voorstel
29 mei 2026 Datum Inleiding In dit voorstel zijn de gevolgen van de meicirculaire 2026 van het gemeentefonds voor Zwolle nader uitgewerkt en vragen wij u in te stemmen met de voorgestelde verwerking in de begroting 2026 en de meerjarenbegroting 2027-2030 De meicirculaire is gebaseerd op de voorjaarsnota van het kabinet en bevat onder andere informatie over aanpassingen volume en LPO (loonprijs ontwikkeling) accres, uitstel vervanging abonnementstarief WMO, huishoudelijke hulp uit WMO en de introductie van de daaraan gekoppelde vangnetregeling, indexatie beschermd wonen en participatie en capaciteit decentrale overheden klimaat- en energiebeleid (CDOKE). Kader Financiële verordening Beleid, Verordeningen & Reglementen Beoogd effect De budgettaire gevolgen van de meicirculaire voor Zwolle in beeld brengen en in te stemmen met de voorgestelde verwerking in de begroting 2026 en meerjarenbegroting 2027-2030. Argumenten 1.1 Algemeen: budgettaire uitkomsten De mutaties in het gemeentefonds hebben deels betrekking op algemene (niet aan een bepaalde taak gekoppelde) aanpassingen en worden verrekend met de algemene middelen. Het overige deel van de mutaties betreft verrekeningen om rijksbeleid uit te voeren, waarvoor grotendeels geldt dat de middelen ingezet worden voor de uitvoering van het rijksbeleid, tenzij het compensatie betreft voor reeds gemaakte kosten door de gemeente.
Is het laatste van toepassing dan vindt verrekening plaats met de algemene middelen. Accresramingen Het LPO acres is voor de jaren 2026 en verder naar boven bijgesteld. Deze gelden zijn nodig om het hogere LPO-percentage binnen Zwolle op te vangen. Dit nemen we mee bij het opstellen van de meerjarenbegroting 2027-2030. Het volume accres wordt gebaseerd op een 8-jaars historisch gemiddelde (t-9 t/m t-2) van de ontwikkeling van het Bruto Binnenlands Product (BBP). Voor de jaren 2026 tot en met 2028 is de raming naar boven bijgesteld, voor de jaren daarna zien we een daling. BTW-compensatiefonds (BCF) Gemeenten kunnen betaalde BTW – niet vallend onder de Wet Omzetbelasting – grotendeels verrekenen met het landelijke BTW-compensatiefonds (BCF). Geld dat overblijft (onderuitputting) van dit fonds leidt tot een toevoeging aan het gemeentefonds. In totaal zijn de gemeenten in 2025 € 215 miljoen onder het plafond gebleven. Bij de septembercirculaire 2025 is nog uitgegaan van € 428 miljoen aan onderuitputting waardoor er nu een bedrag van € 213 miljoen wordt onttrokken aan het gemeentefonds, voor Zwolle een nadeel van € 1,7 miljoen in 2026. Ook structureel dient de stelpost onderuitputting BCF verlaagd te worden naar dit lagere bedrag wat een nadeel geeft van € 850.000 vanaf 2026 (van € 2,6 miljoen naar 1,75 miljoen).
Samengevat leidt de meicirculaire in 2026 tot een nadelig resultaat van € 1.483.000, het nadeel verrekenen we met de algemene concernreserve. Structureel is er sprake van een divers beeld. (2027 € 2,6 miljoen positief, 2028 € 1,8 miljoen positief, 2029 € 0,4 miljoen negatief en 2030 € 0,6 miljoen positief). 2/11
voorstel
Datum
29 mei 2026
Tabel 1 Uitkomsten meicirculaire 2026 (bedragen cumulatief x € 1 )
2026
2027
2028
2029
2030
-1.491.000
1.119.000
1.774.000
-417.000
637.000
Saldo integratie-/decentralisatie-uitkeringen (tabel 3)
8.000
1.448.000
7.000
3.000
0
Totaal te verrekenen met de algemene middelen
-1.483.000
2.567.000
1.781.000
-414.000
637.000
Saldo resultaat algemene uitkering (tabel 2)
Onder de rubriek financiën is een nadere detaillering van de diverse mutaties opgenomen. 2. Voorstellen tot verwerking in de begroting 2026-2030. 2.1 Wet handhaving sociale zekerheid Het wetsvoorstel handhaving sociale zekerheid treedt per 1 januari 2027 in werking. De uitvoeringsconsequenties voor gemeenten zijn inzichtelijk gemaakt met twee artikel 2-onderzoeken. Het ene onderzoek richtte zich op nieuwe of gewijzigde taken in het wetsvoorstel handhaving sociale zekerheid en onderliggende besluiten. Het andere onderzoek richtte zich specifiek op wijzigingen voor het (tussentijdse) maatregelenbesluit. Mede op basis van de uitkomsten van deze onderzoeken ontvangen gemeenten een bijdrage in de uitvoeringskosten van het wetsvoorstel handhaving sociale zekerheid. Voor Zwolle een bedrag van € 56.000 in 2026 en vanaf 2027 structureel € 16.000. De ontvangen gelden voegen we toe aan het gemeentelijk budget voor participatie. Doel 2.1.2 2.2 Uitstel vervanging abonnementstarief Wmo In de Voorjaarsnota 2023 is besloten dat het abonnementstarief in de Wmo 2015 wordt afgeschaft en dat in de plaats daarvan de inkomens- en vermogensafhankelijke eigen bijdrage in de Wmo opnieuw wordt ingevoerd. De invoering van de inkomens- en vermogensafhankelijke eigen bijdrage Wmo 2015 was ingeboekt per 1 januari 2027. Echter, nu blijkt dat deze niet eerder dan per 1 januari 2028 kan worden ingevoerd.
Hiervoor worden de gemeenten gecompenseerd. Voor Zwolle een bedrag van 1,9 mln. in 2027, deze bijdrage valt weg tegen de opgenomen stelpost hiervoor. 2.3 Huishoudelijke hulp uit de WMO en compensatieregeling Dit betreft maatregel 44 uit het Coalitieakkoord van het kabinet Jetten. Mensen die dat kunnen, gaan zelf betalen voor hun huishoudelijke hulp. Huishoudelijke hulp als maatwerkvoorziening binnen de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 (Wmo) wordt daarom geschrapt met ingang van 1 januari 2029 (€ 1,4 miljard). Voor de mensen die niet zelf hulp kunnen regelen, blijft de gemeente daarin voorzien (€ 430 miljoen). Per saldo is sprake van een structurele uitname van 1 miljard. Voor Zwolle per saldo een korting van € 7,6 mln. vanaf 2029. Tegenover deze korting nemen wij voor eenzelfde bedrag een stelpost op in onze begroting onder doel 7.1.1 totdat er meer duidelijkheid is over de invoering van deze regeling. 2.4 Kinderopvang pleegouders Bij Voorjaarsnota 2025 is door de Rijksoverheid extra geld beschikbaar gesteld als bijdrage voor de kosten die pleegouders maken voor kinderopvang en buitenschoolse opvang van hun pleegkinderen, zie paragraaf 2.2.6 meicirculaire 2025. Deze bijdrage is bedoeld voor alle pleegouders die gebruik maken van (vormen van formele) kinderopvang en buitenschoolse opvang (bso), ook in het vrijwillig kader.
Pleegouders betalen nu een eigen bijdrage in de kosten van kinderopvang en buitenschoolse opvang; dit zijn kosten die overblijven na het ontvangen van de eventuele kinderopvangtoeslag. Bij decembercirculaire 2025 is voor 2025 eenmalig middelen toegevoegd aan de algemene uitkering van 3/11
voorstel
29 mei 2026 Datum het gemeentefonds. Besloten is voor 2026 en 2027 deze middelen ook toe te voegen aan de algemene uitkering van het gemeentefonds. Gemeenten en pleegzorgaanbieders spreken met elkaar af hoe pleegouders aanspraak kunnen maken op deze bijdrage. Voor Zwolle een bedrag van € 87.000 in 2026 en € 89.000 in 2027. Dit bedrag zal worden ingezet onder doel 1.1.3. 2.5 Jeugdzorg Op 16 juni 2025 is de SPUK “Niet beoogde jeugdzorgkosten vanwege verblijf” verlengd voor de zorgkosten over de jaren 2024 en 2025, met een aanpassing die op 24 november 2025 is gepubliceerd. Ten behoeve van deze regeling is in 2026 een bedrag van € 60 miljoen beschikbaar gesteld op de begroting van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS), afkomstig uit de algemene uitkering van het gemeentefonds. In het derde kwartaal van 2026 zal de beoordeling van de aanvragen plaatsvinden. Na beoordeling van de aanvragen over de jaren 2024 en 2025 zal het eventuele restant terugvloeien naar de algemene uitkering van het gemeentefonds. De middelen worden onttrokken aan het cluster individuele voorzieningen Jeugd. Voor Zwolle een korting van € 510.000 in 2026. Gezien de financiële problematiek binnen jeugd verrekenen we dit bedrag met de algemene middelen. Mocht er later blijken dat er gelden terugvloeien naar de algemene uitkering verrekenen we dit wederom met de algemene middelen.
2.6 Weeffout jeugdzorg Bij de decentralisatie van de jeugdzorg is de verantwoordelijkheid voor de jeugdzorg overgegaan van de provincies naar de gemeenten. In het bestuursakkoord 2011-20155 is vastgelegd dat er € 90 miljoen van het provinciefonds werd overgeheveld naar het gemeentefonds. De uitname was gebaseerd op het aantal jongeren op dat moment. Bij de berekening van de bedragen is geen rekening gehouden met het feit dat de steden Amsterdam, Rotterdam en Den Haag zelf al verantwoordelijk waren voor de jeugdzorg. Hierdoor is er destijds € 10 miljoen structureel teveel overgeheveld van het provinciefonds naar het gemeentefonds. In de septembercirculaire 2025 is aangekondigd dat deze ‘weeffout’ bij de eerstvolgende budgettaire gelegenheid meerjarig zal worden hersteld. In deze meicirculaire wordt, zoals aangekondigd, de structurele doorwerking vanaf 2026 verwerkt. De middelen worden onttrokken aan het cluster Individuele voorzieningen Jeugd. De korting voor Zwolle loopt op van € 87.000 in 2026 naar € 100.000 in 2030. Deze verrekenen we het onderdeel jeugd op doel 1.2.3 2.7 Wet op de lijkbezorging De inwerkingtreding van het wetsvoorstel van de modernisering van de Wet op de lijkbezorging (Wlb) was voorzien op 1 januari 2026. Ten behoeve van de financiering van de beoogde wettelijke uitbreiding van de taken van de gemeentelijke lijkschouwer.
De beoogde invoering van het wetvoorstel Wet bestemming lichaam van overledenen (Wblo) is nu voorzien op 1 januari 2028 en het bijbehorende implementatietraject is verschoven van 2026 naar 2027. Hierdoor schuiven de in 2026 gereserveerde middelen voor implementatie door naar 2027. Voor Zwolle een bedrag van € 25.000 dat in 2026 wordt gekort en in 2027 terugkomt. We laten dit lopen via de algemene middelen. 2.8 Beschermd wonen De omvang van de integratie-uitkering Beschermd Wonen wijzigt als gevolg van de toekenning van de loon- en prijsbijstelling 2026. Dit bedrag is over de centrumgemeenten verdeeld naar rato van de huidige verdeling van deze uitkering.
4/11
voorstel
29 mei 2026 Datum Voor Zwolle een bedrag van € 2,8 mln. vanaf 2026. Aangezien het hier een regionale regeling betreft en Zwolle de gelden als centrumgemeente ontvangt wordt de hogere uitkering doorgezet naar het regionale samenwerkingsverband. Doel 1.3.1 2.9 Participatie De omvang van de integratie-uitkering Participatie wijzigt als gevolg van de toekenning van de loon- en prijsbijstelling 2026. Daarnaast wijzigt de budgetverdeling voor de rijksbijdrage beschut werk als gevolg van een nieuwe verdeelsleutel. Voor Zwolle een bedrag van € 798.000 in 2026, dit bedrag loopt af naar € 297.000 in 2030. De ontvangen gelden voegen we toe aan het gemeentelijk budget voor participatie. Doel 2.1.2 2.10 Maatschappelijke opvang en OGGz (DU) De verdeling van deze decentralisatie-uitkering over 2024 is ten opzichte van de septembercirculaire 2025 geactualiseerd en definitief. Voor Zwolle een structureel hogere bijdrage van € 23.000 vanaf 2026. Aangezien het hier een regionale regeling betreft wordt deze doorgezet naar het regionale samenwerkingsverband. Doel 1.3.1 2.11 Suppletie-uitkering Bommenregeling Gemeenten kunnen in aanmerking komen voor een bijdrage in de gemaakte kosten voor het opsporen en ruimen van ontplofbare oorlogsresten uit de Tweede Wereldoorlog (WOII).
Zwolle heeft een bedrag van € 85.000 “gedeclareerd” en toegewezen gekregen en is al financieel meegenomen, wordt verrekend met de hiervoor opgenomen balanspost. 2.12 Jeugdhulp kinderen in een AZC (DU) In paragraaf 2.2.6 van de septembercirculaire 2018 zijn gemeenten geïnformeerd dat zij vanaf 2019 volledig verantwoordelijk worden voor de organisatie en financiering van jeugdhulp, inclusief de jeugdggz, aan kinderen in een asielzoekerscentrum (AZC). De definitieve verdeling voor 2025 is vastgesteld. Deze verdeling is gebaseerd op de cijfers van januari 2025 tot en met december 2025. Deze bedragen zijn voorlopig ook voor 2026 en verder gehanteerd. Voor Zwolle een structureel lagere bijdrage van € 11.000 vanaf 2026. Bij de meicirculaire 2024 en 2025 is er in totaal € 44.000 toegevoegd aan budget jeugdhulp, deze € 11.000 verlaging verrekenen we hiermee op doel 1.2.3. 2.13 Impulsbudget arbeidsmarktregio's (DU) De arbeidsmarktregio’s ontvangen in de periode 2025-2028 een tijdelijk impulsbudget. Deze middelen maken het mogelijk om gezamenlijke dienstverlening (bijvoorbeeld op het gebied van werk, scholingsinstrumenten of -trajecten) te ontwikkelen met de partners in de arbeidsmarktregio. Hiermee kunnen de kaders ontwikkeld worden voor de regionale arbeidsmarktinfrastructuur en mogelijke knelpunten in de regionale samenwerking worden opgelost.
Aanvullend op de middelen die in 2025 zijn toegekend wordt er nu voor 2026 eenmalig een bedrag beschikbaar gesteld aan de arbeidsmarktregio’s. Dit budget is in te zetten voor eenmalige kosten die te maken hebben met de regionale inzet voor de landelijke communicatie campagne voor de Werkcentra en de verdere implementatie van de communicatiestrategie. Elke centrumgemeente ontvangt € 96.529. Wij ontvangen deze gelden als centrumgemeente en deze gelden worden daarom doorgezet naar het budget arbeidsmarktregio doel 2.1.2.
5/11
voorstel
29 mei 2026 Datum 2.14 Centralisering inschrijving Vergunninghouders Enkele gemeenten ontvangen een bijdrage in verband met het inrichten en in stand houden van een zogeheten BRP-straat. Voor Zwolle een bedrag van € 481.000 in 2026. De bedragen voor 2027 en verder worden op een later moment beschikbaar gesteld. Met deze verwerking komt de budgettair neutrale aanvraag hierover in Berap I 2026 te vervallen. Hierin was nog uitgegaan dat de vergoeding niet via de algemene uitkering zou lopen maar betaald zou worden door een andere gemeente aan Zwolle. Deze gelden worden toegevoegd aan doel 6.3.1. 2.15 Overheidsbrede dienstverlening De SPUK Informatiepunten Digitale Overheid (IDO) is vanaf 2026 omgezet naar de decentralisatieuitkering Overheidsbrede Dienstverlening (zie ook paragraaf 3.2.18 van de septembercirculaire 2025). Via deze decentralisatie-uitkering worden gemeenten gefaciliteerd om laagdrempelige en empathische ondersteuning te bieden bij regelzaken met de (digitale) overheid en om hun regierol in het lokale netwerk in te vullen. Op 3 juli 2025 is de gewijzigde motie van het lid Kathmann over structureel extra middelen voor gemeenten voor de uitvoering van de Informatiepunten Digitale Overheid aangenomen. Het kabinet heeft naar aanleiding van deze motie destijds toegezegd om de eerder doorgevoerde 10% budgetkorting te compenseren.
Voor Zwolle een structureel bedrag vanaf 2026 van € 12.000. Deze gelden voegen we toe aan 1.1.3. De Stadkamer voert deze werkzaamheden voor ons uit. 2.16 Aanpak overlast asielzoekers Overlast en crimineel gedrag van asielzoekers heeft grote impact op de betrokkenen, de omgeving en het draagvlak voor opvang. Aanvullend op de nationale aanpak is lokaal maatwerk cruciaal omdat overlast binnen de gemeentegrenzen wordt ervaren. Om deze lokale aanpak binnen de gemeenten te ondersteunen worden middelen beschikbaar gesteld in 2026. Gemeenten konden hiervoor een aanvraag doen. Bij de verdeling van het budget is rekening gehouden met het aantal opvangplekken in de gemeente. Daarnaast ontvangen gemeenten met een Alleenstaande Minderjarige Vreemdeling (AMV)-locatie of een treinstation waar overlast wordt veroorzaakt een aanvullende bijdrage. Voor Zwolle een bedrag van € 50.000 voor 2026. We voegen deze gelden toe aan het budget voor vluchtelingen, doel 1.1.3. 2.17 NOVEX-samenwerking Het ministerie van VRO stelt middelen beschikbaar ten behoeve van de regionale samenwerkingen. De verdeling van de middelen is gebaseerd op een inventarisatie van de behoefte aan procesondersteuning en productontwikkeling per NOVEX-gebied. De gemeente Zwolle ontvangt € 159.814 voor het NOVEX-gebied Zwolle. Dit budget voegen we toe aan de middelen voor de regio Zwolle doel 6.2.1.
2.18 Koplopersprogramma Gebiedsgericht Beter Benutten Het beter benutten van bestaande gebouwen is een belangrijke oplossing voor het tegengaan van de woningnood. Om dit op grotere schaal mogelijk te maken kiest het ministerie van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening (VRO) voor een gebiedsgerichte aanpak. Tien gemeenten die ver zijn in de toepassing van beter benutten van de bestaande woningvoorraad, willen gezamenlijk beleid ontwikkelen voor een gebiedsgerichte aanpak, waar alle gemeenten in Nederland van kunnen leren. De tien betrokken gemeenten, waaronder Zwolle, ontvangen elk een bijdrage van € 100.000. Dit budget voegen we toe aan doel 3.1.2. 6/11
voorstel
Datum
29 mei 2026
2.19 Alleenverdienersproblematiek Gemeenten kunnen huishoudens die getroffen zijn door de alleenverdienersproblematiek individuele bijzondere bijstand bieden. Deze decentralisatie-uitkering maakt dit mogelijk. Op basis van de Wet tijdelijke regeling alleenverdienersproblematiek verstrekken gemeenten een tegemoetkoming aan alleenverdiener-huishoudens die door een ongunstige samenloop van regelingen te weinig toeslagen ontvangen en hierdoor een inkomen onder het bestaansminimum hebben. Voor Zwolle gaat het om een bedrag van € 250.000 in 2026 dat beschikbaar gesteld voor deze taak op doel 2.1.3. 2.20 Aanvullende ondersteuning lokale energiehulp Het beoogde doel van deze decentralisatie-uitkering is om gemeenten de mogelijkheid te bieden om de bestaande lokale aanpak van energiearmoede te intensiveren. Om gemeenten te helpen, hebben het ministerie van SZW, de Stichting Tijdelijk Noodfonds Energie (TNE) en de VNG samengewerkt aan een portaal dat op een zorgvuldige en veilige wijze contactgegevens van aanvragers bij het TNE, die hiervoor toestemming hebben gegeven, beschikbaar stelt aan gemeenten. In combinatie met de ontvangen data maakt dit het mogelijk huishoudens met een hoge energierekening en een laag inkomen gericht te benaderen, passende ondersteuning te bieden en daarbij gebruik te maken van het bestaande lokale hulpaanbod.
Voor de verdeling van de middelen is het percentage energiearmoede per gemeente (zoals ook aangehouden bij de SPUK Energiearmoede) gehanteerd. Voor Zwolle gaat het om een bedrag van € 136.000 in 2026, dit bedrag voegen we toe aan doel 4.1.1. 2.21 IBO problematische schulden Het kabinet heeft een pakket aan maatregelen ingevoerd om problematische schulden fundamenteel aan te pakken. In 2026 wordt beoogd bestuurlijke afspraken te tekenen tussen alle branches van vastelastenpartners, Divosa, Nederlandse Vereniging voor Veiligheidskunde (NVVK) en de VNG en het ministerie van SZW. Deze afspraken volgen op de positieve wetsevaluatie van vroegsignalering in 2025 en hebben tot doel om de vroegsignalering van schuldenproblematiek een impuls te geven. Partijen voeren tot en met 2029 verbetermaatregelen door met als doel om het bereik van de doelgroep te verdubbelen en de ongewenste uitval van de deelnemende doelgroep te halveren. Voor Zwolle gaat het om een bedrag van € 193.000 in 2026, dit bedrag voegen we toe aan doel 1.1.3. en 2.1.3. 2.22 Re-integratiedienstverlening gericht op jongeren Er wordt structureel extra budget beschikbaar gesteld gericht op de arbeidsinschakeling van jongeren tot 27 jaar. Middelen voor individuele gemeenten voor de uitvoering van artikel 7a in de Participatiewet. Dit is een aanvulling op het bestaande re-integratiebudget.
De verdeling van de middelen is op basis van de gemiddelde risicoscore Voortijdige schoolverlaten en het gemiddelde aantal gediplomeerde Mbo’ers. Middelen voor de coördinerende rol van de centrumgemeente van de arbeidsmarktregio. Elke centrumgemeente ontvangt een vast bedrag. Middelen voor centrumgemeenten voor re-integratiedienstverlening aan jongeren die door UWV zijn afgewezen voor de Wajong op basis van het duurzaamheidscriterium. Bij deze jongeren is vastgesteld dat zij op dit moment geen arbeidsvermogen hebben, maar niet zeker is dat dit arbeidsvermogen ook duurzaam ontbreekt. De middelen worden aan de centrumgemeenten van de arbeidsmarktregio’s toegekend.
7/11
voorstel
29 mei 2026 Datum Voor Zwolle loopt het bedrag op van € 151.000 in 2026 naar 627.000 in 2030. De gelden die wij ontvangen als centrumgemeente worden doorgezet naar het budget arbeidsmarktregio doel 2.1.2. De gelden die we als individuele gemeente ontvangen voegen we ook toe aan doel 2.1.1 2.23 Ondersteuning lokale partijen Met verstrekking van deze middelen aan gemeenten worden gemeenten in de gelegenheid gesteld om politieke partijen die een zetel hebben in de gemeenteraad te ondersteunen. De verdeling van deze middelen is gebaseerd op het totaal aantal zetels in de gemeenteraad maal het bedrag per zetel. Het bedrag per zetel is afhankelijk van het inwoneraantal van de gemeente. Voor Zwolle een bedrag van € 33.000 in 2026. We voegen deze gelden toe aan doel 6.1.1. 2.24 Capaciteit decentrale overheden klimaat- en energiebeleid (CDOKE) Voor 2027 is € 671 miljoen beschikbaar gesteld aan gemeenten om uitvoering te kunnen geven aan hun taken op het gebied van klimaat- en energiebeleid. Hiervan wordt € 583 miljoen verdeeld door middel van een verdeelsleutel. Deze verdeelsleutel is gebaseerd op de verschillende taken die gemeenten hebben en bijbehorende indicatoren zoals het aantal inwoners van een gemeente.
Op voorstel van de VNG, in samenwerking met de RVO, wordt € 85,9 miljoen van het totaalbudget toegekend voor plannen die gemeenten hebben op gebied van het aardgasvrij maken van wijken, het aanleggen van windparken of zonneweiden of een zero-emissie-zone. Een onderdeel van de algemene uitvoeringsmiddelen voor klimaat- en energiebeleid zijn middelen voor de Nationale Agenda Laadinfrastructuur (NAL). Sinds 2019 werken de G4-gemeenten gezamenlijk aan de uitrol van laadinfrastructuur voor alle modaliteiten. Met deze middelen wordt de NAL-regio G4 in staat gesteld om bij te dragen aan het doel om een landelijk dekkend laadnetwerk voor alle modaliteiten te realiseren. Voor Zwolle een bedrag van € 4,6 mln. in 2027. Deze gelden worden voor een bedrag van € 2.575.000 toegevoegd aan doel 4.1.1 en € 619.000 aan doel 3.3.1. Deze € 3.194.00 is nodig voor uitvoering bestaand ambitiepakket. Het restant bedrag van € 1.441.000 valt vrij aan de algemene middelen. Mocht er voor het klimaat- en energiebeleid op een later moment meer middelen nodig zijn dan kan dit integraal worden afgewogen samen met eventuele andere knelpunten. Het rijk heeft aangegeven in haar coalitieakkoord dat deze CDOKE gelden tot in ieder geval 2040 lopen. In Overleg met het provinciaal toezicht zullen we bezien of deze gelden ook meerjarig verwerkt kunnen worden in onze begroting.
2.25 Antidiscriminatievoorzieningen Gemeenten en hun antidiscriminatievoorzieningen (ADV’s) werken samen als het gaat om de preventie van discriminatie op lokaal niveau. Voor de kerntaken van de ADV’s krijgen gemeenten sinds 2009 structureel geld via de algemene uitkering van het gemeentefonds. Gemeenten krijgen in 2027 (net als in 2024, 2025 en 2026) middelen om méér aan preventie te kunnen doen. Voor Zwolle een bedrag van € 19.000 in 2027, we voegen deze gelden toe aan het budget voor antidiscriminatie. Doel 1.1.3.
Alternatieve mogelijkheden Voorstellen zijn conform verwerking voorgaande circulaires. Maatschappelijk draagvlak & participatie Uitvoering loopt voor de meeste onderdelen al waardoor nu niet apart ingezet hoeft te worden op draagvlak en participatie. 8/11
voorstel
29 mei 2026 Datum Communicatie De uitwerking wordt meegenomen in de begroting waardoor communicatie nu niet van toepassing is. Duurzaamheid Dit wordt indien van toepassing meegenomen bij de verschillende programma's. Financiën Voor- en nadelige mutaties kleiner dan € 10.000 verrekenen we met de algemene middelen en worden niet toegelicht. Tabel 2 Mutaties in de algemene uitkering (bedragen x € 1 ).
2026
2027
2028
2029
2030
1.435.000
2.179.000
Algemene mutaties 1.
Accresmutaties
1.462.000
1.727.000
2.650.000
2.
BTW-compensatiefonds
-2.556.000
-850.000
-850.000
-850.000
-850.000
3.
Verdeelsystematiek/ afronding
140.000
223.000
-21.000
-1.002.000
-692.000
-954.000
1.100.000
1.779.000
-417.000
637.000
Specifieke- en taakmutaties: 1.
2. 3.
Wet handhaving sociale zekerheid
56.000
16.000
17.000
17.000
18.000
-56.000
-16.000
-17.000
-17.000
-18.000
-10.789.000
-11.223.000
3.220.000
3.350.000
7.569.000
7.873.000
Uitstel abonnementstarief WMO
1.936.000
Verrekenen met participatie doel 2.1.2
-1.936.000
Huishoudelijke hulp uit WMO Vangnetregeling huishoudelijke hulp WMO Opnemen stelpost doel 7.1.1
4.
Kinderopvang pleegouders
87.000
89.000
5.
Verrekenen met doel 1.1.3
-87.000
-89.000
Kosten jeugdzorg
-510.000
6.
Weeffout jeugdzorg
-87.000
-90.000
-93.000
-96.000
-100.000
Verrekenen met doel 1.2.3
87.000
90.000
93.000
96.000
100.000
7.
Ketensysteem jeugd
-4.000
-5.000
-5.000
8.
BRP centralisering inschrijving
2.000
9.
Wet op de lijkbezorging
Totaal resultaat op de algemene middelen
-25.000
24.000
-537.000
19.000
-5.000
0
0
-1.491.000
1.119.000
1.774.000
-417.000
637.000
Integratie- en decentralisatie-uitkeringen Onderdeel van deze uitkeringen zijn ook de door Zwolle als centrumgemeente te ontvangen regionale uitkeringen, zoals Beschermd wonen, maatschappelijke opvang en middelen bestemd voor arbeidsmarktregio Zwolle. Hiervoor geldt de algemene beleidslijn dat de middelen in eerste instantie worden verrekend met het doel waarvoor ze worden ontvangen. Vrijval van eventuele overtollige middelen zal via besluitvorming door het samenwerkingsverband plaatsvinden. Met uitzondering van een deel van de CDOKE gelden en enkele kleine mutaties worden de ontvangen middelen gereserveerd of ingezet voor het doel waarvoor de middelen worden ontvangen. 9/11
voorstel
Datum
29 mei 2026
Tabel 3 Mutaties in de integratie- en decentralisatieuitkeringen x € 1 ). 1. Beschermd wonen (centrumgemeente Verrekenen met beschermd wonen doel 1.3.1 2. Participatie Verrekenen met budget participatie 2.1.2 3. Maatschappelijke opvang en OGGz Verrekenen maatschappelijke opvang doel 1.3.1 4. Vrouwenopvang Verrekenen maatschappelijke opvang doel 1.3.1 5. Suppletie uitkering bommenregeling Verrekenen met balanspost 2025 doel 7.1.1 6. Voorschoolse voorziening peuters 7. Jeugdhulp kinderen in AZC Onttrekken aan budget Jeugdhulp doel 1.2.3 8. Impulsbudget arbeidsmarktregio’s Verrekenen met arbeidsmarktregio doel 2.1.2 9. Nationaal actieplan dakloosheid Verrekenen budget centrumgemeente doel 1.3.1 10. Armoedebestrijding kinderen 11. BRP inschrijving vergunninghouders Inzetten voor uitvoering onder doel 6.3.1 12.Overheidsbrede dienstverlening Uitvoering door Stadskamer doel 1.1.3 13. Aanpak overlast asielzoekers Verrekenen met budget vluchtelingen doel 1.1.3
2026
2027
2028
2029
2030
2.770.000
2.770.000
2.770.000
2.770.000
2.770.000
-2.770.000
-2.770.000
-2.770.000
-2.770.000
-2.770.000
798.000
701.000
705.000
487.000
297000
-798.000
-701.000
-705.000
-487.000
-297.000
23.000
23.000
23.000
23.000
23.000
-23.000
-23.000
-23.000
-23.000
-23.000
9.000
9.000
9.000
9.000
9.000
-9.000
-9.000
-9.000
-9.000
-9.000
1.000
1.000
1.000
1.000
1.000
-11.000
-11.000
-11.000
-11.000
-11.000
11.000
11.000
11.000
11.000
11.000
85.000 -85.000
97.000 -97.000 7.000
7.000
7.000
7.000
7.000
-7.000
-7.000
-7.000
-7.000
-7.000
0
-1.000
-1.000
-1.000
-1.000
12.000
12.000
12.000
12.000
12.000
-12.000
-12.000
-12.000
-12.000
-12.000
7.000
7.000
3.000
0
481.000 -481.000
50.000 -50.000
14. NOVEX-samenwerking
160.000
Regio Zwolle doel 6.2.1
-160.000
15. Koplopersprogram. gebiedsgericht beter benutten Verrekenen met wonen doel 3.1.2 16. Alleenverdieners problematiek Verrekenen met inkomensondersteuning doel 2.1.3 17. Wet betaalbare huur
100.000 -100.000 250.000 -250.000 7.000
18. Aanvullende ondersteuning lokale energiehulp
136.000
Verrekenen met energietransitie doel 4.1.1
-136.000
19. IBO problematische schulden Verrekenen met doel 1.1.3 en 2.1.3
193.000 -193.000
20. RE-integratiedienstverlening gericht op jongeren
151.000
265.000
379.000
494.000
627.000
Arbeidsmarktregio 2.1.2 en eigen deel doel 2.1.1
-151.000
-265.000
-379.000
-494.000
-627.000
21. Ondersteuning Lokale politieke partijen Verrekenen met ondersteuning raad doel 6.1.1
33.000 -33.000
22. CDOKE klimaat- en energiebeleid
4.635.000
Energietrans en mobiliteit doel 4.1.1 en 3.3.1 23. Gemeentelijke antidiscriminatie
19.000
Toevoegen aan budget antidiscriminatie doel 1.1.3 Totaal resultaat op algemene middelen
327.000
-3.194.000 -19.000 8.000
1.448.000
7.000
3.000
0 10/11
voorstel
Datum
29 mei 2026
Risico’s Door het volumeaccres te koppelen aan het 8-jaarsgemiddelde van de ontwikkeling van het bruto binnenlands product is de stabiliteit in het gemeentefonds verbeterd. Wel is er nog onduidelijkheid over de wijze van compensatie van stijgende zorgkosten. Vanaf 2024 is de loon- en prijsontwikkelingen gekoppeld aan de prijsindex Bruto Binnenlands Product, hierdoor wordt het risico dat de loonkosten onvoldoende worden gecompenseerd groter. Vervolg De verwerking van de meicirculaire verloopt via het reguliere beleidscyclusproces. Het jaar 2026 in de begroting 2026 en de financiële gevolgen voor 2027 en verder worden verwerkt in de meerjarenbegroting. Openbaarheid Dit raadsvoorstel en alle bijlagen zijn openbaar.
Burgemeester en wethouders van Zwolle,
burgemeester, Peter Snijders
secretaris, Dick Emmer
11/11