Raadsvoorstel Besteding ESF-middelen 1-12-2021

7

voorstel

Beslisnota voor de raad Datum

01-12-2021

Openbaar

Onderwerp Versienummer

Besteding ESF-middelen 1.0

Portefeuillehouder Informant Afdeling Telefoon Email

R.E. de Heer Manon Koldewijn | Jan Baake Maatschappelijke Ontwikkeling 0653520540 m.koldewijn@zwolle.nl

Financiële gevolgen Betreft doel Begroting wijzigen Dekking ten laste van

2.2.1 Arbeidsparticipatie Ja ESF subsidie € 3.854.200 en cofinanciering reguliere arbeidsparticipatie budget

Bijlagen (volgen) 1. De vier beschikkingen horende bij de ESF-aanvragen. 2. De vier ESF-subsidieaanvragen. 3. Overzicht van de zestien PRO- en VSO-scholen die ESF-subsidie ontvangen. 4. De verdeelsleutel horende bij de ESF REACT-EU AMR aanvraag. De raad wordt voorgesteld te besluiten om: 1 Kennis te nemen van ESF en specifiek over de middelen die beschikbaar komen naar aanleiding 2

3

van vier ESF-aanvragen; In te stemmen met de ontvangst van de ESF-middelen en deze aanvullende kredieten toe te voegen aan de begroting (doel 2.2.1): 2.1 Krediet ESF ’20 – ’21 PRO – VSO: € 156.200 2.2 Krediet ESF REACT- EU ’20 – ’21 PRO – VSO: € 348.500 2.3 Krediet ESF REACT- EU ’21 – ’22 PRO – VSO: € 528.000 2.4 Krediet REACT- EU ’20 – ’22 AMR: € 2.821.500 In te stemmen met het beschikbaar stellen van de kredieten onder 2.1, 2.2 en 2.3 aan De Ambelt Zwolle ter uitvoeren van de beoogde doelstellingen.

1/7

7

voorstel

Datum

01-12-2021

Toelichting op het voorstel Inleiding Regio Zwolle is dé regio waar inwoners en bedrijven de ruimte krijgen voor groei. Om deze groei mogelijk te maken is het van belang dat elke inwoner zijn of haar talenten ontwikkelt en benut om samen een krachtige arbeidsmarkt te vormen. Daarmee wordt de regio steeds sterker en blijven minder mensen aan de kant staan. Voor de kwetsbare doelgroepen heeft de arbeidsmarktregio al sinds 2014 gebruik gemaakt van ESFsubsidies. Het Europees Sociaal Fonds (ESF) is het belangrijkste Europese middel om werkgelegenheid te ondersteunen, mensen aan werk te helpen en te zorgen voor eerlijke arbeidskansen voor alle EU-burgers. Als gevolg van corona heeft de Europese Unie met NextGenerationEU een omvangrijk herstelpakket aangenomen dat de lidstaten sociaaleconomisch moet helpen herstellen van de COVID-19-crisis. Eén van de instrumenten uit dit herstelpakket is REACT-EU. Met REACT-EU is aanvullend budget toegevoegd aan de bestaande Europese structuurfondsen, waaronder het ESF.

Hierdoor was het voor de arbeidsmarktregio mogelijk om: - Een tweetal ESF-aanvragen in te dienen voor activiteiten direct gericht op de bevordering van de aansluiting praktijkonderwijs of voortgezet speciaal onderwijs op de arbeidsmarkt of vervolgonderwijs; - Eén ESF-aanvraag in te dienen voor activiteiten direct gericht op de bestrijding van jeugdwerkloosheid en voor activiteiten gericht op het vergroten van de mogelijkheden tot arbeidsinpassing. De totaal ontvangen subsidie uit (ESF) REACT-EU voor de arbeidsmarktregio Zwolle bedraagt € 3.854.200. Deze middelen worden, op diverse momenten uitbetaald aan de centrumgemeente van de arbeidsmarktregio, de gemeente Zwolle. Uitbetaling vindt plaats in 2021, 2022 en 20231, zie voor een overzicht de opgenomen tabel op pagina 6. Het is van belang hierop te anticiperen, onder andere door het toevoegen van deze middelen als nieuwe kredieten aan de Begroting van de gemeente Zwolle. Beoogd effect De Raad informeren over ESF als instrument voor eerlijke arbeidskansen en specifiek over de uitkering van de subsidies aan de centrumgemeente, gemeente Zwolle en de verwerking van deze middelen in de begroting. Argumenten 1.1 ESF geeft een boost aan eerlijke arbeidskansen Het Europees Sociaal Fonds (ESF) is het belangrijkste Europese middel om werkgelegenheid te ondersteunen, mensen aan werk te helpen en te zorgen voor eerlijke arbeidskansen.

Met behulp van het ESF-thema Actieve Inclusie kunnen arbeidsmarktregio’s subsidie ontvangen voor het terugdringen van werkloosheid en arbeidsinpassing van mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Dit zijn onder andere PRO-VSO leerlingen maar ook kwetsbare werkenden en werkzoekenden. Op dit moment heeft de regio vier ESF-projecten in uitvoering. Deze kunnen rekenen op een voorlopige subsidie van € 3.854.200. 1 De einddeclaratie dient binnen dertien weken na beëindiging van het project te zijn ingediend.

Vervolgens heeft de minister negentig dagen om de subsidie uit te betalen. 2/7

7

voorstel

Datum

01-12-2021

1.2 ESF gaat gepaard met strikte subsidie- en verantwoordingsvoorwaarden De uitvoering van de ESF-regeling is belegd bij Uitvoering van Beleid. Dit is een onderdeel van de directie Dienstverlening, Samenwerkingsverbanden en Uitvoering van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid. Uitvoering van Beleid dient te controleren of de aanvrager de subsidievoorschriften heeft nageleefd. Voor het uitvoeren van ESF-activiteiten is het noodzakelijk om een uitvoerige projectadministratie bij te houden die volgens de meest actuele regelgeving is ingericht. De subsidieverstrekker controleert streng op de financiële verantwoording. Wanneer er niet is voldaan aan de subsidie- en verantwoordingsvoorwaarden kan dit leiden tot het lager vaststellen van de subsidie. Deze verantwoordelijkheid is voor de subsidies uit dit raadsvoorstel belegd bij de gemeente Zwolle. Voor een deugdelijke verantwoording en procesregie op de administratie van de projectuitvoerenden wordt een externe partij ingehuurd vanuit de projectsubsidie. 1.3 ESF-beschikkingen leiden tot voorlopige subsidies Met de vier subsidieaanvragen kan de regio op voorlopige subsidiebedragen rekenen van tezamen € 3.854.200. De daadwekelijke verlening vindt in eerste instantie pas plaats wanneer de activiteiten uit de aanvraag zijn gerealiseerd en aan de subsidie verbonden verplichting is voldaan.

Dit is ook zo opgenomen in de regeling. 1.4 ESF kent ook in de toekomst aanvraagrondes Waar de arbeidsmarktregio al sinds 2014 gebruik maakt van ESF-subsidies, heeft het nieuwe Europese Meerjarig Financieel Kader opnieuw aandacht voor de kwetsbare doelgroepen. De start van het nieuwe programma, ESF+, is uitgesteld naar 2022. Desalniettemin zorgt REACT-EU voor een soepele overgang van de projecten en de doelgroep naar het nieuwe ESF+-programma (2021-2027). Ook in de komende jaren zullen daarom ESF-middelen beschikbaar komen voor aanvraag.. Deze middelen worden aan de hand van een afgesproken verdeelsleutel verdeeld over de gemeenten in de arbeidsmarktregio. 1.5 De subsidieaanvragen kennen breed regionaal draagvlak Omdat een project in het kader van ESF REACT-EU een doelstelling heeft die nauw aansluit bij de dienstverlening in de regionale mobiliteitsteams en de centrumgemeenten hiervoor de subsidieaanvrager zijn, wordt aan de centrumgemeenten gevraagd om bij de subsidieaanvraag de visie van de sociale partners te voegen wanneer er ondersteuning wordt geboden aan de doelgroep werkenden. Het gaat dan om de vraag of de door de centrumgemeente voorziene dienstverlening aan de werkenden-doelgroep in de ESF REACT-EU subsidieaanvraag goed aansluit bij de afspraken die zijn gemaakt in de regionale mobiliteitsteams.

De sociale partners FNV en VNO-NCW hebben middels een ondertekende ondersteuningsverklaring de subsidieaanvraag ondersteund. De opbrengstverdeling van het subsidiebedrag bestaat uit een hybride model. Er zal 50% worden besteed aan één regionaal project, dan wel regionale projecten. De overige middelen worden uitgekeerd aan de deelnemende gemeenten van de subsidieaanvraag, zodat die lokaal ingezet kunnen worden. In het portefeuillehoudersoverleg Arbeidsmarkt van 27 januari a.s. zal besluitvorming plaatsvinden inzake het project/de projecten waar regionaal op ingezet wordt. In aanloop naar deze bestuurlijke vergadering wordt in samenwerking met gemeenten en sociale partners een voorstel voorbereid voor de inzet van ESF subsidie op regionale schaal. 3/7

7

voorstel

Datum

01-12-2021

Ontvangst en opbrengstverdeling 2.1 Ontvangst ESF (REACT-EU) PRO-VSO Op dit moment zijn er in de arbeidsmarktregio drie ESF-aanvragen ter bevordering van de aansluiting praktijkonderwijs of voortgezet speciaal onderwijs op de arbeidsmarkt of vervolgonderwijs in uitvoering. Na afloop van de uitvoering van deze projecten en de vaststelling van de subsidie, ontvangt de gemeente Zwolle de subsidies (maximaal € 1.032.700). Deze kredieten dienen nieuw te worden toegevoegd aan de begroting van de gemeente Zwolle. De gemeente Zwolle is voor de PRO-VSO-aanvragen de beheerder van het budget en dient als kassier voor de regio. De subsidies worden door de gemeente Zwolle volledig beschikbaar gesteld aan PROVSO onderwijsinstelling De Ambelt. Deze school verdeelt de subsidies over de zestien scholen die onderdeel uitmaken van de aanvragen voor PRO-VSO (zie bijlage 3 voor het overzicht van de scholen). Daarmee is de verantwoordelijkheid voor de effectieve inzet van de middelen belegt bij de scholen. Op pagina 6 van deze nota is een tabel opgenomen waren op overzichtelijke wijze de subsidieregelingen, looptijden, subsidiebedragen, subsidiabele activiteiten en verwachte uitbetalingsdatum zijn opgenomen. Met deze middelen kunnen de scholen blijven inzetten op een optimale dienstverlening gericht op de doelgroep.

Zonder deze aanvullende middelen vanuit ESF én of REACT-EU komt de continuïteit van bijvoorbeeld het aanbieden van branchegerichte cursussen in gevaar en moeten de scholen bezuinigen op de personele kosten gericht op de afdelingen stagebegeleiding en arbeidstraining. Hierdoor komt het uitstroomperspectief en de ‘warme overdracht’ van school naar de gemeente onder druk te staan. In de bijgevoegde subsidieaanvragen wordt aangegeven waar op ingezet wordt (leerwerkbedrijf, branchegerichte cursussen, stagewerkplekleren). 2.2 Ontvangst ESF (REACT-EU) AMR (arbeidsmarktregio) Op dit moment is er in de arbeidsmarktregio één ESF-aanvraag gericht op het vergroten van de mogelijkheden tot arbeidsinpassing in uitvoering. Na afloop van de uitvoering van de projecten en de vaststelling van de subsidie, ontvangt de gemeente Zwolle de subsidie (maximaal € 2.821.500). Dit krediet dient nieuw toegevoegd te worden aan de begroting van de gemeente Zwolle. De subsidieverstrekker stelt één eis aan de besteding van deze middelen, namelijk: Van de te ontvangen subsidie zal, na aftrek van uitvoeringskosten, zo’n € 2,5 miljoen beschikbaar zijn voor projecten gericht op mensen met een kwetsbare arbeidsmarktpositie in de arbeidsmarktregio Zwolle. Zij lopen meer risico op langdurige werkloosheid en financiële problemen.

Voor deze groep staan de kansen om tijdens of na de crisis snel werk te vinden onder druk. Met deze bijdrage kunnen wij deze groep extra ondersteunen en begeleiden. In samenwerking met sociale partners wordt een plan uitgewerkt dat in portefeuillehoudersoverleg Arbeidsmarkt van 27 januari ter besluitvorming wordt geagendeerd. Naar verwachting zal 50% lokaal worden besteed en wordt de andere 50% van de subsidie regionaal besteed aan projecten gericht op mensen met een kwetsbare arbeidsmarktpositie. Bijlage 2a bevat de subsidieaanvraag waarin een volledig activiteitenoverzicht is opgenomen. 2.3 Besluitvorming over de inzet van de verkregen middelen ESF (REACT-EU) AMR De subsidie horende bij ESF (REACT-EU) AMR wordt uitgekeerd aan de gemeente Zwolle. Parallel aan het opstellen en indienen van de aanvraag heeft de arbeidsmarktregio een verdeelsleutel voorgesteld. Deze verdeelsleutel verdeelt het totale bedrag op basis van het aantal bijstandsuitkeringen over de deelnemende gemeenten. Tegelijkertijd is er ook nagedacht om de te 4/7

7

voorstel

Datum

01-12-2021

ontvangen middelen op regionale schaal in te zetten. De kredieten worden besteed aan arbeidsparticipatie gerelateerde projecten. Risico’s 3.1 Algemeen De wijze van subsidieverantwoording en -verlening waarvoor bij ESF is gekozen, brengt meerdere risico’s met zich mee in relatie tot de uitkering van de subsidie: - Omdat de subsidie wordt uitgekeerd op basis van realisatie, kan het zijn dat het subsidiebedrag lager uitvalt dan zoals bij de aanvraag begroot; - Zoals onder argument 1.2 genoemd is de verantwoordingslast vrij hoog. Er wordt veel administratie vereist en er zijn specifieke procedures betreffende het gebruik van documenten, gegevensdragers en digitale bewijsstukken. Wanneer hieraan niet wordt voldaan kan het subsidiebedrag lager uitvallen. 3.2 PRO VSO Voor de subsidies PRO-VSO bedoeld voor de activiteiten direct gericht op de bevordering van de aansluiting praktijkonderwijs of voortgezet speciaal onderwijs op de arbeidsmarkt of vervolgonderwijs zijn geen risico’s voor de centrumgemeente Zwolle. De mogelijke risico’s liggen bij het samenwerkingsverband van pro vso scholen. Om deze te minimaliseren wordt subsidieadviesbureau Aavas door de scholen ingeschakeld om te ondersteunen bij het opstellen, indienen, monitoren en verantwoorden van de subsidieaanvragen.

3.3 Arbeidsmarktregio Voor de subsidies AMR bedoeld voor de activiteiten direct gericht op de bestrijding van jeugdwerkloosheid en voor activiteiten gericht op het vergroten van de mogelijkheden tot arbeidsinpassing is het risico dat de subsidiabele activiteiten van het project niet conform planning worden uitgevoerd. Een belangrijke beheersmaatregel om dit risico te minimaliseren is dat subsidieadviesbureau Erac is ingeschakeld. Erac monitort de voortgang van het project en voert hierbij steekproefcontroles uit. Vanuit de arbeidsmarktregio wordt nauw samengewerkt met Erac en bij dreigende afwijkingen zal tijdig worden geacteerd. Financiën Wanneer de subsidie voor de arbeidsmarktregio is vastgesteld of wanneer een voorschot tot een maximum van 50% van het in de beschikking tot subsidieverlening opgenomen maximale subsidiebedrag wordt uitgekeerd, wordt de subsidie (in delen) aan de gemeente Zwolle uitgekeerd. In totaal betreft het voorlopige subsidiebedrag € 3.854.200. Dit is met de kennis van nu het maximale bedrag dat de komende jaren aan ESF-subsidie zal worden uitgekeerd aan de gemeente Zwolle. De tabel op de volgende pagina toont de vier ESF-aanvragen die in de periode 2020-2021 zijn ingediend en beschikt (zie bijlage 1 voor de volledige beschikkingen). Het betreft drie aanvragen voor PRO- en VSO scholen en één in voor de arbeidsmarktregio.

Ter verduidelijking, de drie van de vier aanvragen zijn in het kader van programma ESF REACT-EU, en één valt onder het reguliere ESFprogramma. Verder is de verdeling per aanvraag opgenomen met daarin de verwachte momenten van uitkering. Deze verwachting is op basis van uitkering na vaststelling, ervanuit gaand dat er geen betaalverzoeken bij voortgangsrapportages worden ingediend.

5/7

7

voorstel

Datum

01-12-2021

Regeling

Looptijd

Subsidie

Activiteiten

Verwachte uiterlijke uitbetalingsdatum (90 dagen na ontvangst vaststellingsverzoek, deadline vaststellingsverzoek is 13 weken na afloop van de looptijd)

ESF ‘20-’21

01-08-

Totale

- Stage- werkplekleren als

Deadline vaststellingsverzoek: 29 oktober

PRO-VSO

2020

kosten:

werkervaringsinstrument voor

2021. Betaling: 27 januari 2022.

t/m

€ 1.006.200,

arbeidstoeleiding;

Voorschot wordt in december 20/januari

31-07-

waarvan

- Branchegerichte cursussen met

21 overgemaakt (o.b.v.

2021

subsidie:

een branche erkend certificaat. De

voorschotbeschikking) , naar verwachting

€ 156.200

training vindt plaats op de school

is de eindcontrole afgerond uiterlijk

en de examinering wordt verzorgd

februari 2022, beschikking in maart/april

door een bevoegde instelling.

2022

- Werkervaring opdoen door middel van een bedrijfsmatige setting van het leerwerkbedrijf. ESF REACT-EU

01-08-

Totale

Gelijk aan bovenstaande

Deadline vaststellingsverzoek: 29 oktober

‘20-‘21 PRO-

2020

kosten:

aanvraag.

2021. Betaling: 27 januari 2022.

VSO

t/m

€ 512.560,

Voorschot wordt in december 20/januari

31-07-

waarvan

21 overgemaakt (o.b.v.

2021

subsidie:

voorschotbeschikking) , naar verwachting

€ 348.500

is de eindcontrole afgerond uiterlijk februari 2022, beschikking in maart/april 2022

ESF REACT-EU

01-08-

Totale

Gelijk aan bovenste twee

Deadline vaststellingsverzoek: 30 oktober

‘21-‘22 PRO -

2021

kosten:

aanvragen.

2022. Betaling: 28 januari 2023.

VSO

t/m

€ 788.673,

Voorschot wordt in december 20/januari

31-07-

waarvan

22 overgemaakt (o.b.v.

2022

subsidie:

voorschotbeschikking) , naar verwachting

€ 528.000

is de eindcontrole afgerond uiterlijk februari 2023, beschikking in maart/april 2023

REACT-EU ‘20-

01-02-

Totale

- Re-integratieactiviteiten;

Deadline vaststellingsverzoek: 29

‘22 AMR

2020

kosten:

- Ontwikkelfonds Upgrade Jezelf.

september 2022. Betaling: 28 december

t/m

€ 6.409.789,

2022. De controles van projecten van de

30-06-

Waarvan

regiogemeenten vergen meer tijd, de

2022

subsidie:

afwikkeling laat vaak langer op zich

€ 2.821.500

wachten en is afhankelijk van wanneer deze ingepland worden door Uitvoering van Beleid. Volledige afwikkeling naar verwachting augustus / september 2023

6/7

7

voorstel

Datum

01-12-2021

De volgende kredieten worden met dit raadsvoorstel beschikbaar gesteld aan De Ambelt Zwolle. Zij coördineren de uitvoering door de 16 regionale PRO-VSO onderwijsinstellingen en leggen daarover verantwoording af aan de gemeente Zwolle: - Krediet ESF ’20 – ’21 PRO – VSO: € 156.200 - Krediet ESF REACT- EU ’20 – ’21 PRO – VSO: € 348.500 - Krediet ESF REACT- EU ’21 – ’22 PRO – VSO: € 528.000 Wanneer de kredieten uiteindelijk lager worden vastgesteld, wordt dit als onderdeel van de reguliere beleidscyclus verwerkt. Wanneer de kredieten voor PRO-VSO lager worden vastgesteld, dan wordt dit verrekend met de aan De Ambelt beschikbaar gestelde middelen. Indien het krediet voor de arbeidsmarktregio lager wordt vastgesteld, dan wordt dit verrekend met deelnemende gemeenten van de arbeidsmarktregio die gezamenlijk subsidie hebben aangevraagd. Communicatie Communicatie over de (voortgang van) ESF-projecten vindt plaats als onderdeel van de reguliere beleidscyclus van de gemeente Zwolle, doel 2.2.1 Vervolg De middelen zullen tot en met 2023 worden gestort aan de gemeente Zwolle, de centrumgemeente van de arbeidsmarktregio. Openbaarheid Ja. Deze nota is openbaar.

Burgemeester en Wethouders van Zwolle,

voorzitter, Peter Snijders

Secretaris, Dick Emmer

7/7