Raadsbrief Vervolgproces kansrijke locatie windenergie Haerst

voorstel

Raadsbrief Datum

6 september 2024

Onderwerp Versienummer

Vervolgproces kansrijke locatie windenergie Haerst

Portefeuillehouder

Arjan Spaans

Samenvatting Gemeentes Zwartewaterland en Zwolle hebben aangegeven windenergie in het gebied Genne Holten Haerst positief te beschouwen. Het gaat dan om drie turbines op grondgebied van Zwartewaterland (Genne en Holten) en twee turbines op het grondgebied van Zwolle (Haerst). Het proces gaat een volgende fase in, waarbij de gemeente Zwolle en Zwartewaterland, door het proces te begeleiden de kans wil vergroten dat (gezamenlijke) coöperaties/ initiatieven zich op tijd bij de provincie aanmelden als gegadigde om windenergie te realiseren. Dit mede om lokaal eigendom op de door Zwolle en Zwartewaterland gewenste manier te realiseren. Bijlagen Plan van aanpak vervolg verkenning Genne-Holten-Haerst

Openbaarheid Openbaar Geheim

Wij stellen u voor kennis te nemen van: Onze aanpak voor de volgende fase om te komen tot windenergie om te komen tot windenergie in het gebied Genne Holten Haerst .

1/4

voorstel

Datum

6 september 2024

Inleiding De gemeente Zwolle heeft in haar coalitieakkoord ‘Samen voor een waarde(n)volle toekomst’ de volgende tekst opgenomen: ‘Als het gaat om de grootschalige opwek van duurzame energie gaan we op zoek naar een aanvullende locatie voor windenergie. Daarbij zien wij Haerst als meest kansrijke locatie, omdat ook buurgemeenten in dit gebied plannen hebben voor windenergie. Net als bij Tolhuislanden zien wij een belangrijke rol weggelegd voor inwoners en lokale partners. Ook andere inwoners van Zwollen moeten hierin kunnen participeren. Als er de komende jaren een initiatief vanuit of gesteund door de lokale samenleving komt voor een derde locatie voor windenergie, willen wij dit faciliteren. Waarbij we uitgaan van de zoekgebieden zoals die in de Energiegids zijn genoemd.’ De gemeenten Zwartewaterland en Zwolle hebben respectievelijk een RES-bod gedaan en programmeringsafspraken wind met de provincie Overijssel gemaakt, dit in het kader van het Provinciaal Programma Energiestrategie, om windturbines voor 2030 te realiseren in het gebied Genne Holten Haerst. Het gaat dan om drie turbines op grondgebied van Zwartewaterland en twee turbines op het grondgebied van Zwolle.

Kader Coalitieakkoord Samen voor een waarde(n)volle toekomst’ Raadsbesluit programmeringsafspraken windenergie met provincie Overijssel (dd 18 april 2024) https://zwolle.bestuurlijkeinformatie.nl/Agenda/Document/4e9a3efd-ac5d-4b23-aa46603f9e7fd5f1?documentId=331723c0-b22c-4e45-b684-92899b44e241&agendaItemId=0e08908f-08b14f7a-8d8b-f6ecff13f60b Concept PPE Raadsvoorstel lokaal eigendom (planning afstemmen) - Aangenomen motie; CU Maak lokaal eigendom van windmolens mogelijk (besluitvormingsronde perspectiefnota 15 juli 2024)

Kernboodschap Het gebiedsproces gaat een volgende fase in, waarbij de gemeente Zwolle, samen met Zwartewaterland, door het proces te begeleiden de kans wil vergroten dat (gezamenlijke) coöperaties/ initiatieven zich op tijd bij de provincie aanmelden als gegadigde om windenergie te realiseren. Toelichting a. In de periode tot mei 2024 is een verkennend onderzoek uitgevoerd in het gebied om na te gaan of er draagvlak is voor de plaatsing van windturbines. Dit onderzoek is gestart naar aanleiding van een gemeenschappelijke bestuursopdracht van de gemeenten Zwartewaterland en Zwolle. De beide gemeenten werken in het gebied ‘gemeentegrensontkennend’ samen. Het verkennend onderzoek schetst de dynamiek in het gebied, met voor- en tegenstanders. En dat meerdere partijen geïnteresseerd zijn maar de samenwerking (nog) niet gevonden hadden. b. De provincie Overijssel is bevoegd gezag voor de vergunningverlening van de windinitiatieven. Gedeputeerde Staten van de provincie heeft aan de Provinciale Staten een concept Provinciaal Programma Energiestrategie aangeboden. Hiermee stelt GS voor om windenergie 2/4

voorstel

Datum

6 september 2024

te clusteren in de provincie en middels een uitvraag initiatiefnemers de gelegenheid te geven hun interesse te tonen. Na toetsing worden initiatiefnemers geselecteerd. Deze krijgen dan de mogelijkheid om een vergunningsaanvraag in te dienen. De provincie wenst zich niet te bemoeien met de totstandkoming van initiatieven / projectvoorstellen in verband met mogelijke belangenverstrengeling. c. Gemeentes werd de mogelijkheid geboden om programmeringsafspraken te maken. De gemeenten Zwartewaterland en Zwolle hebben respectievelijk een RES-bod gedaan en programmeringsafspraken wind met de provincie Overijssel gemaakt om windturbines voor 2030 te realiseren in het gebied Genne Holten Haerst. Het gaat dan om drie turbines op grondgebied van Zwartewaterland en twee turbines op het grondgebied van Zwolle. Voor de beide gemeenten spelen daarmee de volgende belangen: De noodzaak voor beide gemeenten de energiedoelen voor 2030 te behalen; De wens van beide gemeenten om hun doelen ten aanzien van ‘lokaal eigendom’ te behalen; De daaruit volgende noodzaak dat vanuit Haerst zich minimaal één voldragen windinitiatief tijdig (voor 1 september 2025) aanmeldt bij de provincie; Dat het initiatief (of een combinatie van parallelle initiatieven) het benodigde opgesteld vermogen omvat om de gemeentelijk doelstellingen te halen d.

De rol van de gemeentes is veranderd door de provinciale ontwikkelingen. In essentie zorgt de provincie ervoor dat er überhaupt windenergie komt en onze rol richt zich meer en meer op het bevorderen van de lokale initiatieven om daar eigenaar van te worden. Colleges van de gemeenten Zwartewaterland en Zwolle willen het proces van coördinatie en zo mogelijk samenwerking tussen partijen dan ook bevorderen. Wij willen daarvoor een gebiedsproces met partijen (laten) begeleiden door een procesmanager en hebben een plan van aanpak hiertoe vastgesteld. Het doel van de procesbegeleiding is om de partijen te helpen om een windplan, of meerdere windplannen, tijdig bij de provincie Overijssel worden in te dienen, zodat het totaal aan geplaatst vermogen voldoet aan de doelen van Zwartewaterland en van Zwolle, en dat deze plannen van een zodanige kwaliteit zijn dat zij door de provincie in beoordeling kunnen worden genomen (dus voldoen aan de in de PPE gestelde criteria aan die plannen).

Maatschappelijk draagvlak & participatie Het plan van aanpak en de komst van een procesbegeleider, betaald door Zwolle en Zwartewaterland, wordt positief ontvangen door de initiatiefnemers in het gebied en ook Berkum Energie Neutraal en Blauwvingerenergie. Communicatie Onderdeel van het vastgestelde plan van aanpak is de communicatie in het gebied. Financiën De kosten met een maximum van 50.000 euro worden verdeeld tussen beide gemeentes en gedekt uit de beschikbare middelen. Risico’s Het gebiedsproces Haerst is een gevoelig proces met vele belanghebbenden en opvattingen.

3/4

voorstel

Datum

6 september 2024

Vervolg Een aantal partijen hebben gemeentes verzocht om hen financieel bij te staan. In Zwolle is een motie aangenomen die het college oproept daar welwillende tegen over te staan. Een besluit hiertoe wordt voorbereid waarbij partijen ervan op de hoogte zijn dat de gemeentes hier makkelijker tegen over staan als lokale partijen meer gezamenlijk op trekken. Gemeentes kunnen vanuit de Wet Markt en Overheid niet de ene partij ondersteunen en andere niet. Uw college is op basis van een eerste concept lokaal eigendom in overleg getreden met de gemeentes Staphorst, Dalfsen en Zwartewaterland teneinde dit beleid lokaal eigendom ook voor dit gebied zoveel mogelijk te uniformeren. Vervolgens wordt dit beleid in besluitvorming gebracht. Openbaarheid Openbaar

Burgemeester en wethouders van Zwolle,

burgemeester, Peter Snijders

secretaris, Dick Emmer

4/4