raadsbrief versobering busvervoer

voorstel

Raadsbrief Datum 2 april 2024

Inleiding De uitvoering van het busvervoer in de concessie IJssel-Vecht door EBS is op dit moment niet goed genoeg. Gemiddeld valt circa 9% van de busritten uit, terwijl dit volgens het vervoerscontract van EBS minder dan 1% mag zijn. Dat leidt tot klachten van reizigers en tot een negatief imago van het busvervoer. In deze raadsbrief worden de gevolgen voor Zwolle beschreven, hoe het college heeft gehandeld en welke inzet EBS pleegt om de ontstane situatie te verbeteren. Kader De provincie Overijssel is verantwoordelijk voor het openbaar vervoer in Overijssel. Sinds 11 december 2022 verzorgt vervoerder EBS het busvervoer in de concessie IJssel-Vecht, waar ook de gemeente Zwolle onder valt. Afgelopen 10 december zijn ook de voormalige concessiedelen Lelystad en IJsselmond (Flevoland en kop van Overijssel) onderdeel van de concessie IJssel-Vecht geworden en rijdt EBS ook in dat gebied. De huidige concessie loopt tot 2035. Kernboodschap Door het uitvallen van bussen staat de betrouwbaarheid van het busvervoer onder druk en dat is een slecht gegeven. We stemmen met tegenzin in met de keuze van de provincie en EBS om de dienstregeling tijdelijk te versoberen. Hierdoor kunnen de diensten die wel gereden worden, naar verwachting betrouwbaarder worden uitgevoerd.

Toelichting De grootste problemen bij EBS zijn een combinatie van de volgende factoren: • een tekort aan chauffeurs • hoog ziekteverzuim • in coronatijd werd er geen beroep gedaan op uitzendkrachten, dus die zijn nu ook niet meer beschikbaar (zij zijn veelal ander werk gaan doen) • veel chauffeurs gaan met pensioen Door deze redenen kan EBS de huidige dienstregeling niet uitvoeren en is er veel uitval van bussen. Om de problemen bij EBS te verhelpen heeft Gedeputeerde Staten op 26 maart besloten om in te stemmen met het tijdelijk rijden van een versoberde dienstregeling. Provinciale Staten zijn op 26 maart ingelicht met bijgaande brief: https://overijssel.notubiz.nl/modules/1/Ingekomen%20stukken/929943

In het bestuurlijk overleg Mobiliteit van 20 maart jl, heeft wethouder Rots aangegeven dat we ons grote zorgen maken over de uitvoering van het openbaar busvervoer. Verder heeft de wethouder aangegeven dat de provincie en EBS de situatie met grote urgentie dienen op te pakken en passende maatregelen moeten treffen om de kwaliteit van het busvervoer snel weer te verbeteren. Wij vinden het onacceptabel dat EBS eerst hoge ambities en verwachtingen wekt bij de aanbesteding, die zij vervolgens niet waar kan maken. Vanuit het belang van de reiziger hebben we met tegenzin ingestemd 1/4

voorstel

Datum

met het minst slechte scenario en daarmee met de voorgestelde versobering in de dienstregeling. Wij hebben liever een betrouwbare versoberde dienstregeling, dan een dienstregeling waarbij om de haverklap onverwacht bussen uitvallen. Wethouder Rots heeft extra aandacht gevraagd voor de situatie van de minder validen, waarvoor uitval van bussen extra vervelend en hinderlijk is. We hebben hierover intensief contact met Toegankelijk Zwolle. Wat gaat er de komende periode gebeuren? De provincie en EBS hebben een plan bedacht om de uitval van bussen tot een minimum te beperken. Voor de komende periode zijn er 2 fasen: Per 14 april 2024 gaat EBS een versoberde dienstregeling rijden. Deze is inhoudelijk uitgewerkt waarbij het vooral gaat om aanpassing van frequenties op momenten of het schrappen van een of meerdere ritten op een lijn. De aangepaste dienstregeling wordt tot uiterlijk 15 december 2024 gereden. Vanaf dat moment (ingangsdatum dienstregeling 2025) moet EBS weer op het niveau van het aanbod uit de offerte gaan rijden. Het personeelsbeleid van EBS moet daar dan ook op gericht zijn. Gevolgen voor Zwolle EBS wil voor elke stadslijn minimaal een halfuur dienst overeind houden op werkdagen. Voor de stadsdienst Zwolle bereidt EBS de volgende wijzigingen voor, die per 14 april as. worden uitgevoerd: • Lijn 1 op zaterdag overdag: Halfuurdienst in plaats van een kwartierdienst.

• Zwolle zuid: Lijnen 8, 6 en 14 worden gecombineerd tot 2 lijnen. Lijn 8 blijft de huidige route rijden; Lijn 6 neemt de route over van lijn 14 door Schelle. Hiermee komt lijn 14 te vervallen. Alle verbindingen blijven in stand (ook de haltes), maar er zijn minder reismogelijkheden.

NB: lijn 8 rijdt niet via Schellerhoek, maar via de IJsselallee

2/4

voorstel

Datum

Lijn 301 (Dedemsvaart-Zwolle-Elburg) wordt geknipt op station Zwolle. De korte ritten in de daluren (Zwolle station-Zwolle Bergkloosterweg) komen te vervallen en de frequentie in de middagspits wordt 2x per uur. Op enkele streeklijnen van/naar Zwolle vervallen enkele (spits)ritten (lijnen 161, 166,167,217) of de bediening in de dal periode (lijnen 171 en 174). Situatie per uiterlijk 15 december 2024 De tussentijdse aanpassing van de dienstregeling is tijdelijk. EBS heeft toegezegd om per uiterlijk 15 december 2024 weer het aangeboden voorzieningenniveau te kunnen rijden. Begin juli is een eerste ijkmoment gepland door de provincie om te bepalen of EBS aan haar toezegging zal kunnen voldoen. Zo nodig dient EBS dan separaat een alternatief vervoerplan uit te werken waarmee een betrouwbare dienstregeling geboden wordt per 15 december 2024. Als EBS op 15 december 2024 niet in staat is het aangeboden voorzieningenniveau betrouwbaar uit te voeren, is de provincie voornemens over te gaan tot nader te bepalen sancties. Maatschappelijk draagvlak & participatie De provincie Overijsel heeft het ROCOV geconsulteerd. Zij zijn het consumentenplatform voor het openbaar vervoer. Zij hebben met tegenzin een positief advies gegeven aan de provincie over de versobering van de dienstregeling. Zie ook het kopje ‘toelichting’.

Communicatie De provincie Overijssel en EBS zijn verantwoordelijk voor de communicatie. Financiën NVT Risico’s De beschreven problemen doen zich ook voor in andere concessies in het land waar EBS rijdt zoals Waterland (Purmerend e.o.) en Zaanstad. In die laatste regio heeft EBS een boete gekregen voor de slechte uitvoering van de dienstregeling. Het risico bestaat dat EBS per december 2024 nog steeds onvoldoende chauffeurs heeft geworven om de volledige dienstregeling te rijden. Vervolg Als gemeente Zwolle kijken we hoe we alternatieven kunnen organiseren, zoals ANWB AutoMaatje. Wij volgen verder de ontwikkelingen in het busvervoer nauwlettend. Zo nodig schalen we op naar bestuurlijk niveau, als de situatie in het openbaar busvervoer niet verbeterd is per 15 december 2024. Openbaarheid Dit stuk is openbaar.

Burgemeester en wethouders van Zwolle,

3/4

voorstel

Datum

burgemeester, Peter Snijders

secretaris, Dick Emmer

4/4