Raadsbrief Verkenning voorschietfonds

overwogen

Raadsbrief Datum

27 oktober 2025

Onderwerp Versienummer

Verkenning voorschietfonds 1.1

Portefeuillehouder

Arjan Spaans

Samenvatting Het Burgerberaad Klimaat Zwolle heeft in 2024 adviezen uitgebracht. Eén van de adviezen heeft betrekking op de financiële ondersteuning van Zwollenaren bij het verduurzamen van eigen woningen. In reactie op het betreffende advies heeft het college aangegeven dat de gemeente voor het voorschieten van investeringen een aanzienlijk bedrag langdurig beschikbaar moet stellen. Daarop heeft het college toegezegd een verkenning te starten. U ontvangt hierbij de uitkomsten van deze verkenning. Bijlagen -

Openbaarheid Openbaar Geheim

Wij stellen u voor kennis te nemen van: De uitkomsten van de verkenning naar het voorschietfonds.

1/5

overwogen

27 oktober 2025 Datum Inleiding Na het ontvangen van de adviezen van het Burgerberaad is toegezegd een verkenning uit te voeren naar een voorschietfonds en de uitkomsten in oktober met uw raad te delen. Veronderstelling In de huidige gang van zaken moeten inwoners eerst de volledige kosten voor verduurzaming zelf betalen. Achteraf kunnen ze lokale en landelijke subsidie aanvragen. We veronderstellen dat dit de ongelijkheid tussen arm en rijk vergroot. Het niet hoeven voorschieten van het subsidiabele deel draagt bij aan een rechtvaardige transitie. Doelgroep Aangezien de inwoners met de laagste inkomens en een eigen woning extra hulp in natura kunnen krijgen via Warm Thuis en zij geen kosten hoeven voor te schieten, hebben we ons binnen deze verkenning gericht op alle Zwollenaren die recht hebben op de Zwolse subsidie voor woningisolatie. Dit voorstel beschrijft het proces, de opties en de best passende oplossing bezien vanuit de inwoners. Kader Voortgangsrapportage uitvoering adviezen Burgerberaad Zwolse Isolatie en Besparingsaanpak Kernboodschap Inwoners die hun woning verduurzamen kunnen achteraf subsidies aanvragen. Zij moeten eerst het gehele bedrag zelf betalen. Voor inwoners kan dit een drempel vormen. Het wegnemen van deze drempel kan via aanpassingen in de procedure van subsidie aanvragen en verlenen.

De processtappen die inwoners dan nemen worden in aantal teruggebracht en zijn minder administratief. We stellen voor om uiterlijk begin 2026 te starten met een proef van een half jaar. In de zomer van 2026 de proef te evalueren. Als blijkt dat de proef deze drempel werkelijk heeft weggenomen, dan wordt de definitieve invulling van het voorschietfonds voorbereid en geïmplementeerd. We geven met deze proef ook invulling aan het beleidsvoornemen voor een gemeentelijke collectieve inkoopactie. Toelichting Woningeigenaren zijn zelf verantwoordelijk voor het verduurzamen van hun huis. De gemeente richt zich, voor financiële steun bij het uitvoeren van isolatie-en ventilatiemaatregelen, op het ondersteunen van woningeigenaren. Uitgangspunten uit het Zwolse beleid (vastgesteld op 6 mei 2025): - We leveren maatwerk en energie-rechtvaardigheid, met focus op woningeigenaren. - De meest kwetsbare inwoners ontvangen de meeste ondersteuning en gemeente draagt eraan bij dat energiearmoede in de stad niet toeneemt. Toetsingskader Voor het kiezen van de best passende oplossing is een toetsingskader opgesteld. De hoofdpunten daaruit zijn: - Het moet een echte oplossing bieden voor Zwollenaren die recht hebben op de lokale Woningisolatiesubsidie.

Liefst geen extra handelingen voor inwoners, aangezien dit in grote mate bepalend is of inwoners doorzetten of afhaken; - Wegnemen van onzekerheid over het wel of niet verkrijgen van subsidie(s); 2/5

overwogen

27 oktober 2025 Inwoner moet zoveel mogelijk keuzevrijheid behouden om een aannemer/installateur te kiezen; Een administratief- en arbeidsintensieve oplossing vermijden, zodat het budget effectief en doelgericht ingezet wordt.

Datum

-

Oplossingen Binnen de verkenning waren drie clusters met oplossingen: a) Het verstrekken van een lening, van waaruit nota’s door de inwoners betaald kunnen worden; b) De aannemer/installateur splitst de nota na het uitvoeren van de maatregel(en). Het subsidiabele deel wordt rechtstreeks bij subsidieverstrekker ingediend en wordt niet in rekening gebracht bij inwoner; c) Het verstrekken van subsidie voorafgaand aan de uitvoering van de maatregelen in plaats van achteraf. Deze zijn getoetst aan de hand van het toetsingskader. - Optie a viel als eerste af. Inwoners zijn veelal terughoudend met het afsluiten van een lening en het vraagt extra handelingen van inwoners. Dit werpt meer drempels op. Voor de inwoners die dit geen bezwaar vinden, heeft het Warmtefonds de Energiebespaarlening met gunstige voorwaarden. - Optie c viel daarna af. We veronderstellen dat we het proces dan ingewikkelder maken. Een inwoner moet dan vooraf weten dat de lokale subsidie aangevraagd moet worden. Terwijl de landelijke subsidie achteraf aangevraagd moet worden. Daarnaast biedt deze oplossing geen antwoord op het voorschieten van de landelijke subsidie. Optie b scoort het beste en is nader onderzocht met zowel extern als intern betrokkenen. Het proces is nagenoeg gelijk aan het huidige proces.

De wijzigingen zijn als volgt: - Inwoner machtigt de aannemer of installateur via DigiD voor het doen van de subsidieaanvraag en geeft toestemming aan de gemeente om de subsidie uit te betalen aan aannemer of installateur - Aannemer of installateur trekt bij offerte en factuur het subsidiebedrag af van de totaalkosten. - Aannemer of installateur doet de subsidieaanvraag digitaal en ontvangt het subsidiebedrag. Maatschappelijk draagvlak & participatie De Participatiecoalitie is een samenwerkingsverband van maatschappelijke organisaties1. Zij helpt lokale bewonersinitiatieven in de energietransitie en specifiek bij collectieve inkoopacties, waarbij inwoners een hoger subsidiebedrag kunnen ontvangen. Zij hebben op verschillende momenten meegedacht in de verkenning van het voorschietfonds vanuit inwonerperspectief. In de zomer is gesproken met 5 leden van de klankbordgroep van het Burgerberaad Klimaat over de optie van het splitsen van de nota. Zij zijn van mening dat de gepresenteerde oplossing overeenkomt met de bedoeling van hun advies en waren positief over deze optie. Intern heeft afstemming plaatsgevonden met adviseurs van subsidieloket, juridische zaken, financiën, inkoopadviseur en cluster Isoleren & Besparen.

1 De Participatiecoalitie bestaat uit vijf maatschappelijke organisaties van, voor en door bewoners: klimaatstichting HIER,

de Natuur en Milieufederaties, Energie Samen, LSA bewoners en Stichting Buurkracht. Zij weten wat er lokaal speelt en kunnen zo de slagingskans van energieprojecten in gemeente of regio’s vergroten. Om de afspraken uit het Klimaatakkoord te kunnen realiseren, hebben de vijf organisaties een samenwerkingsovereenkomst getekend met de ministeries van Binnenlandse Zaken en Economische Zaken. 3/5

overwogen

27 oktober 2025 Datum Communicatie Over deze raadsbrief worden de leden van de klankbordgroep Burgerberaad Klimaat en de Participatiecoalitie geïnformeerd. Financiën Voor het uitvoeren van de proef maken we gebruik van dienstverlening van het Duurzaam Bouwloket. Deze proef wordt gedekt uit bestaande middelen en bestaande capaciteit binnen het programma Energietransitie. Risico’s - Er heeft nog geen besluitvorming van het college plaatsgevonden. Deze volgt na behandeling van de raadsbrief. Wat kan leiden tot vertraging in de planning of het geheel niet doorgaan van de proef. - Binnen de proef wordt op een andere manier gewerkt dan in de huidige subsidieprocedure. Dat moet bekendheid krijgen bij inwoners voordat het door hen gebruikt gaat worden. Dit kan leiden tot lager aantal gebruikers. Vervolg In samenspraak met het subsidieloket en het Duurzaam Bouwloket wordt de subsidieregeling voor woningisolatie aangepast. Vervolgens beslist het college over de vaststelling van de subsidieregeling, mandateert het Duurzaam Bouwloket en sluit een verwerkersovereenkomst met hen. De dienstverlening van het Duurzaam Bouwloket kan dan worden geïmplementeerd. De inkoopacties van bewonersinitiatieven worden, in samenwerking met de Participatiecoalitie, opgenomen. De dienstverlening dient vanaf december of januari gepromoot te worden. In de zomer van 2026 vindt evaluatie plaats.

Afhankelijk van de uitkomsten wordt dan de definitieve invulling van het voorschietfonds voorbereid en geïmplementeerd. Warm Thuis Parallel aan deze proef vindt in 2026 bij het voorjaarsmoment een actualisatie plaats van de Energietransitie-middelen. Dan maken we inzichtelijk wat de budgettaire consequenties zijn van het voortzetten van Warm Thuis tot en met 2030, zodat dit meegenomen kan worden in het begrotingsproces. Eventuele samenhang met uitkomsten van de proef worden dan ook benut. Openbaarheid Deze raadsbrief is openbaar

Burgemeester en wethouders van Zwolle,

burgemeester, Peter Snijders

4/5

overwogen

Datum

27 oktober 2025

secretaris, Dick Emmer

5/5