Raadsbrief Evaluatie en vervolg Zwolle Vuurwerkvrij

voorstel

Raadsbrief Datum

2 maart 2026

Onderwerp Versienummer

Evaluatie en vervolg Zwolle Vuurwerkvrij

Portefeuillehouder

Peter Snijders

Samenvatting Afgelopen jaarwisseling kende Zwolle voor het eerst een lokaal verbod op het afsteken van consumentenvuurwerk. Het effect ervan is moeilijk te kwantificeren. We weten dat dit een traject van lange adem is. We zien een groei in het gebruik van de subsidie voor vuurwerkvrije bewonersinitiatieven en kiezen er daarom voor deze ook de komende twee jaren in te zetten. In Park de Wezenlanden vond voor het eerst een centrale vuurwerkshow plaats. De show is positief ontvangen. Komende jaarwisseling willen we wederom een vuurwerkshow houden. Met een communicatiecampagne hebben we het afsteekverbod kenbaar gemaakt en inwoners proberen te activeren om de jaarwisseling vuurwerkvrij te vieren. De campagne is opgevallen en Zwolle is zowel lokaal, regionaal als landelijk in de media gekomen. Bijlagen N.v.t. Openbaarheid Openbaar Geheim

Wij stellen u voor kennis te nemen van: 1. Het verloop van de afgelopen jaarwisseling op de onderdelen 1) afsteekverbod, 2) subsidieregeling voor vuurwerkvrije bewonersinitiatieven, 3) centrale vuurwerkshow en 4) communicatiecampagne; 2. Het besluit van het college om de subsidieregeling ook de komende twee jaren in te zetten; 3. Het besluit van het college om komende jaarwisseling opnieuw een centrale vuurwerkshow te houden.

1/5

voorstel

2 maart 2026 Datum Inleiding Nadat uw raad in december 2022 de motie Zwolle Vuurwerkvrij heeft aangenomen geldt sinds afgelopen jaarwisseling een lokaal afsteekverbod voor consumentenvuurwerk in onze gemeente (uitgezonderd categorie F1 vuurwerk). Voor de tweede keer konden inwoners een subsidie aanvragen voor een vuurwerkvrij buurtinitiatief. In Park de Wezenlanden werd afgeteld naar 2026 en vond voor het eerst een centrale vuurwerkshow plaats. Met een communicatiecampagne hebben we het afsteekverbod kenbaar gemaakt en inwoners geactiveerd de jaarwisseling vuurwerkvrij te vieren. In deze raadsbrief informeren we u over 1) hoe de jaarwisseling verlopen is op bovenstaande onderwerpen, 2) evalueren we de subsidieregeling voor vuurwerkvrije buurtinitiatieven (zoals beloofd) en 3) lichten we voor komende jaarwisseling onze keuze voor de invulling van het eindejaarsevenement toe.

Kader • Raadsbrief Stand van zaken uitvoering motie Zwolle Vuurwerkvrij • Raadsvoorstel Uitvoering motie Zwolle Vuurwerkvrij en raadsdebat dd 4 november 2024 • Voorkeursscenario uit scenarionota Uitvoering motie Zwolle Vuurwerkvrij, participatiejournaal en raadsdebat dd 1 oktober 2024 • Raadsbrief Stand van zaken uitvoering motie Zwolle Vuurwerkvrij en raadsdebat dd 27 mei 2024 • Voorkeursscenario uit opinienota Afhandeling motie Zwolle Vuurwerkvrij en raadsdebat dd 20 november 2023 • 26b-1 Motie PvdD – Zwolle vuurwerkvrij dd 19 december 2022 Kernboodschap Afgelopen jaarwisseling gold voor het eerst een afsteekverbod voor consumentenvuurwerk in de gemeente Zwolle. Voor het tweede jaar op rij kon gebruik worden gemaakt van de subsidieregeling voor vuurwerkvrije bewonersinitiatieven. Hier hebben inwoners gebruik van gemaakt, waarbij we een duidelijke groei zien ten opzichte van het eerste jaar. We kiezen ervoor om met een paar wijzigingen de subsidieregeling voor de komende twee jaren door te zetten (u heeft in november 2024 voor vier jaar budget beschikbaar gesteld). De vuurwerkshow in Park de Wezenlanden is positief ontvangen en we kiezen ervoor om komende jaarwisseling opnieuw een vuurwerkshow te houden. De communicatiecampagne is opgevallen en Zwolle was zowel lokaal, regionaal als landelijk in de media.

Toelichting Afsteekverbod voor consumentenvuurwerk Afgelopen jaarwisseling gold in onze gemeente voor het eerst een afsteekverbod voor consumentenvuurwerk (uitgezonderd categorie F1 vuurwerk). Het is niet te zeggen of er minder vuurwerk is afgestoken tijdens de jaarwisseling. Zowel team Toezicht en Handhaving Openbare Ruimte (THOR) als de politie heeft waargenomen dat er in heel Zwolle veel vuurwerk is afgestoken. Dat er nog veel vuurwerk is afgestoken verrast ons niet. We weten dat een vuurwerkvrij Zwolle een traject van lange adem is, en we zien hetzelfde bij gemeenten die al eerder een afsteekverbod instelden.

2/5

voorstel

2 maart 2026 Datum Vuurwerkvrije bewonersinitiatieven In aanloop naar de jaarwisseling was er, net als de vorige jaarwisseling, een subsidieregeling voor vuurwerkvrije bewonersinitiatieven beschikbaar. Met deze regeling willen we inwoners een steuntje in de rug geven om de cultuuromslag naar een vuurwerkvrije jaarwisseling te kunnen maken, en hopen we dat er nieuwe tradities gaan ontstaan. We zouden de subsidieregeling na twee jaarwisselingen evalueren, en dat doen we bij deze. We hebben drieëndertig subsidieaanvragen ontvangen met een totale waarde van €19.525,07, waarvan vijfentwintig aanvragen toegekend met een totale waarde van €12.948,12. Het ging om diverse activiteiten, van silent disco tot karaoke, en van winterfair tot nieuwjaarsduik. In 2024 ging het om dertien aanvragen ter waarde van €10.204,34, waarvan tien toegekend ter waarde van €6.187,48. De tweede jaarwisseling laat een duidelijke groei zien ten opzichte van de eerste jaarwisseling. We verwachten dat deze trend zich doorzet, onder andere omdat voor komende jaarwisseling er waarschijnlijk een landelijk vuurwerkverbod geldt. Daarom kiezen we ervoor om ook komende twee jaren de subsidieregeling in te zetten. We houden vast aan het door uw raad beschikbaar gestelde geld van €40.000,-. Dit bedrag laat ruimte voor verdere groei. We vergoeden nu 80% van de subsidiabele kosten. Dit verhogen we naar 100%.

Hiermee wordt de regeling aantrekkelijker voor inwoners die financieel minder draagkrachtig zijn. Daarnaast wordt de regeling daarmee eenvoudiger en wordt het op dit punt gelijkgetrokken met de subsidieregeling Premie op Actie. We willen de subsidieregeling na nog twee jaarwisselingen op laten gaan in Premie op Actie. Dan heeft de subsidieregeling vier jaarwisselingen bestaan, is de looptijd en het budget (€40.000) voorbij en moet sowieso besloten worden of we doorgaan met de regeling. Centrale vuurwerkshow In april is, overeenkomstig de wens van uw raad, een uitvraag gedaan voor de organisatie van een eindejaarsevenement. Er heeft zich één partij gemeld die een vuurwerkvrij evenement zou organiseren op het Rodetorenplein. De organisator heeft de opdracht begin oktober teruggegeven, omdat het niet lukte om op tijd alle randvoorwaarden georganiseerd te krijgen. Gezien de duidelijke wens vanuit de stad en uw raad is volop ingezet om alsnog een evenement georganiseerd te krijgen en dat is de vuurwerkshow geworden in Park de Wezenlanden. Voor het evenement is een evenementenvergunning aangevraagd en verleend door de gemeente en de provincie heeft de benodigde ontbrandingsvergunning verleend.

Met de kinderboerderij, die in eerste instantie onaangenaam verrast was door de komst van een vuurwerkshow, zijn goede afspraken gemaakt voor extra beveiliging en het verplaatsen van een aantal dieren. De professionele vuurwerkshow werd druk bezocht (schatting 5.000 bezoekers) en verliep in een goede en gezellige sfeer. Voor komende jaarwisseling is wederom €125.000,- beschikbaar voor het organiseren van een eindejaarsevenement (u heeft eerder voor vier jaar €125.000 per jaar beschikbaar gesteld). Voor een goede voorbereiding en beschikbaarheid van organisatoren willen we daar nu al keuzes in maken. Gezien het beschikbare budget, het willen bieden van een serieus alternatief voor het afsteekverbod, en de positieve reacties op de afgelopen vuurwerkshow, hebben we besloten om komende jaarwisseling opnieuw een centrale vuurwerkshow in Park de Wezenlanden te houden. Verschillende Zwolse evenementenpartijen zien met het bestaande budget nog geen mogelijkheden voor een vuurwerkvrij evenement van voldoende omvang. Met een vuurwerkshow hebben we daarnaast oog voor onze inwoners die de vuurwerktraditie het liefst zouden behouden. Eerder hebben we u toegezegd om het eindejaarsevenement na twee edities te evalueren. Deze evaluatie, met daarbij een 3/5

voorstel

2 maart 2026 Datum voorstel voor het vervolg van het eindejaarsevenement, doen we u begin 2027 toekomen. Daarnaast zullen we in 2029, wanneer er vier keer een eindejaarsevenement is geweest en het budget ervoor op is, moeten bepalen of en zo ja, op welke manier we doorgaan met het eindejaarsevenement. Mogelijk heeft de evaluatie en het voorstel die we u begin 2027 toesturen invloed op de keuzes in 2029, maar dat weten we nu uiteraard nog niet. Gezien de positieve reacties op de vuurwerkshow en het landelijke vuurwerkverbod dat vanaf komende jaarwisseling naar alle waarschijnlijkheid zal gelden, verwachten we bij een volgende editie meer toeschouwers. Vanuit veiligheidsoogpunt verplaatsen we het toeschouwersgebied van het eiland naar de evenementenlocatie bij het provinciehuis. Het vuurwerk wordt vervolgens vanaf het eiland afgestoken. Hiermee komt het afsteekgebied dichter bij de kinderboerderij te liggen. Er heeft hierover een gesprek met de leidinggevende van de kinderboerderij plaatsgevonden. De ervaring met de afgelopen vuurwerkshow maakt dat een vuurwerkshow voor de kinderboerderij niet op bezwaren stuit. We houden nauw contact met de kinderboerderij en zullen in overleg met hen de benodigde maatregelen nemen. Voor de omwonenden van het park is in het algemeen de vuurwerkshow goed verlopen.

Wel zijn er verbeterpunten, vooral operationeel, die we meenemen voor de komende jaarwisseling. De verwachte extra toeloop vraagt om meer maatregelen. Het gaat dan bijvoorbeeld om het afzetten van de Wethouder Alferinkweg en de inzet van meer beveiliging. De financiële gevolgen vindt u onder het kopje Financiën. Communicatiecampagne In aanloop naar de jaarwisseling hebben we een communicatiecampagne uitgevoerd. Het doel van de campagne was tweeledig en in twee fasen opgedeeld. Fase 1, in november, had tot doel het afsteekverbod kenbaar te maken en met fase 2, in december, wilden we inwoners activeren de jaarwisseling vuurwerkvrij te vieren. De campagne bevatte zowel offline als online uitingen. Via kanalen zoals outdoor borden, horeca-reclame, advertenties in wijkkranten, het toesturen van de posters naar basis- en middelbare scholen en sociale media is een groot en divers publiek bereikt. Dankzij de combinatie van opvallende aanwezigheid in het straatbeeld, online campagne en de media-aandacht kwam de boodschap herhaaldelijk onder de aandacht van een groot deel van de inwoners van Zwolle. Figuur 1 - Poster fase 1

Maatschappelijk draagvlak & participatie Er is een participatietraject geweest in de eerste helft van 2024 ten aanzien van de vuurwerkvrije jaarwisseling. Hierover is uw raad geïnformeerd in de scenarionota Uitvoering motie Zwolle Vuurwerkvrij die op 1 oktober 2024 besproken is. Communicatie Op de gemeentelijke internetpagina www.zwolle.nl/zwolle-knalt-anders was informatie te vinden over onder andere het afsteekverbod, carbidschieten en de subsidieregeling voor vuurwerkvrije bewonersinitiatieven. De subsidieregeling hebben we via sociale media en wijkkranten extra onder de aandacht gebracht. Er is zowel lokale, regionale als landelijke media-aandacht geweest voor de jaarwisseling in Zwolle. Zo hadden bijvoorbeeld RTL Nieuws en het Jeugdjournaal een item over de centrale vuurwerkshow.

4/5

voorstel

2 maart 2026 Datum Duurzaamheid Het afsteekverbod heeft onder andere tot doel de milieubelasting in Zwolle te beperken. De centrale vuurwerkshow zorgt ervoor dat er op één plaats collectief vuurwerk afgestoken wordt, waardoor bezoekers zelf geen vuurwerk afsteken. Een verschuiving van individueel naar collectief afsteken van vuurwerk vermindert daarnaast de hoeveelheid zwerfafval. De subsidieregeling voor vuurwerkvrije bewonersinitiatieven geeft een extra stimulans om de jaarwisseling op een alternatieve en duurzame wijze te vieren. Financiën De subsidieregeling voor bewonersinitiatieven, vuurwerkshow en communicatiecampagne zijn uitgevoerd binnen het door uw raad beschikbaar gestelde budget. Voor de vuurwerkshow tijdens de komende jaarwisseling zijn extra maatregelen nodig (zie Centrale vuurwerkshow onder het kopje Toelichting). De maatregelen leiden tot geschatte meerkosten tussen de €25.000 en €50.000. Bij de tweede Berap 2026 komen we bij u terug met een extra budgetaanvraag. Risico’s Er zijn op dit moment geen specifieke (juridische) risico’s. Vervolg Landelijk vuurwerkverbod Begin dit jaar is bekend geworden dat het kabinet ervoor kiest burgers bij een landelijk vuurwerkverbod in verenigingsverband de mogelijkheid te bieden om vuurwerk af te steken. De Tweede en Eerste Kamer moeten hier nog over besluiten.

Als het doorgaat is het straks aan burgemeesters om hier wel of geen ontheffing voor te verlenen. Wij zien veel haken en ogen bij het voorstel van de staatssecretaris, onder andere op het gebied van handhaving. Voor de komende jaren is er nog budget voor een lokale communicatiecampagne. We gaan de komende tijd, in het licht van de landelijke ontwikkelingen, bezien of het nog passend is om hiermee door te gaan. Openbaarheid Deze raadsbrief en alle bijlagen zijn openbaar.

Burgemeester en wethouders van Zwolle,

burgemeester, Peter Snijders

secretaris, Dick Emmer

5/5