Raadsbrief Beantwoording artikel 45 vragen van GroenLinks en D66: Zorgen over het perspectief van (Oekraïense) vluchtelingen

voorstel

Raadsbrief over artikel 45 vragen Datum

21 november 2025

Onderwerp

Beantwoording artikel 45 vragen van GroenLinks en D66: Zorgen over het perspectief van (Oekraïense) vluchtelingen

Versienummer Portefeuillehouder

Anja Roelfs

Bijlagen Bijlage 1 – Art. 45 vraag - Zorgen over het perspectief van (Oekraïense) vluchtelingen

Ontwerp besluit De raad wordt voorgesteld kennis te nemen van de beantwoording van de artikel 45 vragen: Zorgen over het perspectief van (Oekraïense) vluchtelingen.

1/4

voorstel

Datum

21 november 2025

Inleiding De fracties GroenLinks en D66 hebben op 13 november 2025 schriftelijke vragen gesteld over: Zorgen over het perspectief van (Oekraïense) vluchtelingen.

Kernboodschap Vraag 1: Uit de raadsinformatiebrief (4 november) over de voortgang van opvang van ontheemden, vluchtelingen en statushouders blijkt dat er vertraging is voor AZC de Tippe. Wat zijn de belangrijkste oorzaken van deze vertraging? Antwoord: De gemeente en het COA hebben ernaar gestreefd om de locatie in De Tippe op tijd te kunnen openen zodat de bewoners van de Meeuwenlaan daar direct heen zouden kunnen verhuizen. Deze planning was ambitieus, er was rekening gehouden met een kortere ontwerpperiode. Inmiddels heeft het COA aangegeven hier meer tijd voor nodig te hebben. Ook vraagt het tijd om de klankbordgroep bij het ontwerp te betrekken. We zetten er samen met het COA op in om deze locatie zo snel mogelijk te realiseren, het COA is bezig met het ontwerp en dient zo snel mogelijk een aanvraag voor een omgevingsvergunning in. Vraag 2: Is het college het met GroenLinks en D66 eens dat het onwenselijk is om mensen meerdere malen te laten verhuizen binnen een korte periode? Antwoord: Ja. Stabiliteit is essentieel, en het meerdere malen verhuizen binnen een korte periode kan onrust en stress tot gevolg hebben. Om de menselijke maat te waarborgen, doen we er alles aan om verhuizingen zoveel mogelijk te voorkomen. Daarom streeft het college naar duurzamere vormen van vluchtelingenopvang in plaats van tijdelijke locaties.

We doen er alles aan om dat te voorkomen maar dat lukt niet altijd. Vraag 3: In hoeverre ziet het college mogelijkheden om het proces van vergunningverlening te versnellen, zodat de opvang in De Tippe tijdig gerealiseerd kan worden? Antwoord: Wij werken goed samen met het COA in de voorbereiding op de vergunningsaanvraag zodat deze compleet wordt ingediend en de beoordeling niet vertraagd wordt. In Zwolle wordt bij aanvragen voor een omgevingsvergunning de mogelijkheid geboden om zienswijzen in te dienen. Wij verwachten dat op deze aanvraag zienswijzen worden ingediend die ook in de besluitvorming worden meegenomen. Voor deze afwegingen is tijd nodig en daarom verwachten we dat het niet mogelijk is om het proces van vergunningsverlening te versnellen. Vraag 4: Welke alternatieve opvanglocaties worden concreet onderzocht ter overbrugging tussen de Meeuwenlaan en AZC de Tippe? En wat is de beoogde capaciteit en duur van deze tijdelijke locaties? Antwoord: We zijn in samenwerking met het COA in kaart aan het brengen welke tijdelijke opties haalbaar en wenselijk zijn en dit onderzoek loopt nog. Hierbij wordt bijvoorbeeld gekeken naar de mogelijkheden van een hotel of een schip. Zodra we hier meer duidelijkheid over kunnen geven wordt de raad hierover geïnformeerd.

Vraag 5: Hoe is de huidige bezetting van de Zwolse opvang voor Oekraïense vluchtelingen en hoe ontwikkelt deze zich naar verwachting de komende maanden? Antwoord: De opvanglocaties zijn nagenoeg altijd allemaal vol en de vraag naar plekken is hoog. Momenteel is de bezettingsgraad van alle locaties in Zwolle samen 93%. Dit percentage valt te verklaren doordat niet alle vrije plekken kunnen worden ingevuld. Landelijk wordt dit “snijverlies” genoemd: niet alle kamers kunnen altijd optimaal worden bezet, bijvoorbeeld omdat er vierpersoonskamers zijn waar gezinnen van drie op verblijven, of omdat sommige mensen extra ruimte 2/4

voorstel

Datum

21 november 2025

nodig hebben vanwege rolstoelgebruik. Plekken die vrijkomen worden vrijwel direct ingevuld. Er is echter weinig verloop, de meeste plekken die dit jaar zijn vrijgekomen zijn vrijgekomen door verbouwingen in de panden. Naar verwachting zal dit zo blijven. Vraag 6: In hoeverre zet de zorgen van de gemeente Zwolle zich om tot acties om te voorkomen dat er ‘verloren generaties’ opgroeien? Antwoord: Woonsituatie en onderwijs zijn cruciaal voor de ontwikkeling van jongeren. De tijdelijke opvang en huidige onderwijsregels maken dit lastig. De gemeente Zwolle streeft naar duurzame oplossingen voor Oekraïense ontheemden, tegelijkertijd doen we ook ons best de doelgroep nu goed te ondersteunen. In de opvanglocaties zijn studeerruimtes en een recreatieruimte ingericht om onderwijs en ontmoeting de faciliteren. De opvang, leerplicht, onderwijs en het sociaal wijkteam hebben er de afgelopen tijd hard aan gewerkt om deze jongeren in beeld te brengen en in contact met ze te komen. Een deel van deze jongeren is lastig te bereiken. In de huisartsenpraktijk waar de ontheemden ingeschreven staan is een Oekraïens sprekende ggz praktijkondersteuner beschikbaar.

Vraag 7: Welke scenario’s werkt de gemeente momenteel uit voor de opvang van Oekraïense vluchtelingen ná 2027, wanneer de Europese beschermingsstatus mogelijk eindigt? En mocht de beschermingsstatus niet eindigen, welk perspectief kunnen we mensen bieden? Antwoord: Door het Rijk worden momenteel verschillende richtingen uitgewerkt met betrekking tot langetermijnbeleid voor Oekraïense ontheemden. Dit houden wij in Zwolle nauwlettend in de gaten. Ondertussen oriënteren wij ons op wat deze verschillende scenario's zouden kunnen betekenen voor de Zwolse praktijk en of we hierin vooruit kunnen lopen op Haagse ontwikkelingen. Hierbij wordt gekeken naar de tijdelijke woonsituatie van de Oekraïense ontheemden, die nu nog is ingericht als “verduurzaamde” noodopvang, maar ook naar taal, participatie en integratie. Ook als de Europese beschermingsstatus niet eindigt moet er worden nagedacht over duurzamere oplossingen met betrekking tot opvang en huisvesting. Vraag 8: In hoeverre ziet het college binnen de stad nog kansen of geschikte locaties om de opvangcapaciteit tijdelijk uit te breiden? Antwoord: Hoewel Zwolle momenteel ruimschoots invulling geeft aan de inspanningsverplichting voor de opvang van Oekraïense ontheemden, is de taakstelling zoals vastgelegd in de Spreidingswet nog niet behaald.

Het college is daarom op zoek naar geschikte locaties om de opvangcapaciteit niet alleen tijdelijk, maar ook voor lange termijn uit te breiden. Er zijn, naast de locaties in de verkenning (de Rijnlaan en de Professor Feldmanweg) en in de pre-verkenning (het Schippersinternaat en in Oosterenk), op dit moment nog geen nieuwe locaties op het oog.

3/4

voorstel

Datum

21 november 2025

Openbaarheid Deze nota is openbaar.

Burgemeester en wethouders van Zwolle,

burgemeester, Peter Snijders secretaris, Dick Emmer

4/4