Raadsbrief Beantwoording artikel 45 vragen D66 zorg en veiligheid

voorstel

Raadsbrief over artikel 45 vragen Datum

20 mei 2025

Onderwerp Versienummer

Beantwoording artikel 45 vragen D66 zorg en veiligheid 1

Portefeuillehouder

Dorrit de Jong

Bijlagen 1. Vragen D66 regionale zorg en veiligheid Ontwerp besluit De raad wordt voorgesteld kennis te nemen van de beantwoording van de artikel 45 vragen over Zorg en Veiligheid.

1/6

voorstel

Datum

2 mei 2025

Inleiding Op 1 mei 2025 heeft de raadsfractie van D66 (gedateerd 12 april 2025) artikel 45 vragen gesteld over Zorg en Veiligheid. Kernboodschap Hieronder treft u de antwoorden van het college aan op de vragen van de raadsfractie D66. Vraag 1: Deelt het college de opvatting van D66 dat de draaglast in sommige gebieden en wijken in Zwolle onder druk staat en dat we ervoor moeten waken dat dit (ook in andere) gebieden verder toeneemt? Antwoord: Ja, het college deelt deze opvatting. We proberen daar met verschillende middelen op te sturen. Voor nieuwe zorginitiatieven is het communicatieprotocol ‘welkom in mijn wijk’ van kracht. Inwoners en professionele organisaties melden daarlangs een initiatief voor huisvesting van bijzondere doelgroepen aan. Een ambtelijk team met verschillende expertise beoordeelt de aanmeldingen. Bij het geclusterd wonen, werken we met het inrichten van communities waarbij bewoners met een zorgvraag en zonder zorgvraag samenwonen en als goede buur een beroep op elkaar kunnen doen. Dit heeft een positief effect op de draagkracht van de wijk. Vanuit het programma Maatschappelijke Voorzieningen wordt het werken met referentiewaarden voor voorzieningen verkend. Deze referentiewaarden geven de kwalitatieve behoefte aan voorzieningen aan.

Als op buurt, wijk of zelfs stadsniveau voldaan wordt aan deze referentiewaarde, zou dit voldoende fysieke ruimte moeten bieden voor preventieve programma's. Hiermee wordt ingezet op handhaving of wellicht verbetering van draagkracht van wijken, ook als deze nog niet onder druk staat. Vraag 2: Ziet het college mogelijkheden om (op langere termijn) de druk op wijken te verlichten door middel van het spreiden van voorzieningen en corporatiewoningen? Zo ja, op welke wijze? Indien nee, waarom niet? Antwoord: Voorzieningen gericht op ondersteuning van inwoners in een kwetsbare positie zijn medebepalend voor de leefbaarheid in de wijk. Het programma Maatschappelijke Voorzieningen brengt de vraag naar voorzieningen in beeld, met prioriteit voor de wijken waarin percentages sterk afwijken van het gemiddelde van Zwolle (bijv. armoede, schulden en sociale veiligheid). Door te investeren in voorzieningen, kan de druk op de wijken worden verlicht. Een actueel voorbeeld daarvan is: de jongerenvoorziening in Holtenbroek. De corporaties hebben zelf hun strategisch voorraadbeleid waar ze kijken naar de ontwikkeling van de voorraad en zetten vanuit hun eigen beleid in op spreiding van bezit en huurprijscategorieën. Vanuit het verleden zijn wel een aantal plekken waar meer sociale huur bij elkaar ligt.

Er is zowel vanuit de corporaties als vanuit de gemeente aandacht voor het voorkomen van concentraties van specifieke woningen. En er wordt ingezet op een gezonde mix. Waarbij ons beleid is dat we inzetten op een 3040-30 verdeling. Dat is inmiddels ook in de wet opgenomen. De gemeente en corporaties kijken daar samen naar bij transformaties van bestaand bezit. Wanneer er sloop-nieuwbouw plaatsvindt wordt er meestal een mix aan woningen teruggebouwd. Dan wel door de corporatie dan wel in samenwerking in een grotere gebiedsontwikkeling. In gebiedsontwikkeling kijken we naar een gezonde mix.

2/6

voorstel

Datum

2 mei 2025

Vraag 3: Deelt het college de opvatting van D66 dat regiogemeenten een bijdrage kunnen leveren aan het eerlijk verdelen van de draaglast en het ontlasten van de druk op centrumgemeente Zwolle als zij lokaal voorzieningen voor kwetsbare inwoners opbouwen? Antwoord: Ja, dit maakt onderdeel uit van de afspraken die binnen de regio zijn gemaakt over de beweging van beschermd wonen naar beschermd thuis. Iedere gemeente in de regio is aan de slag met het verder inrichten van een lokaal aanbod van lichtere vormen van ondersteuning (Beschermd Thuis) voor inwoners die qua herstel niet (meer) aangewezen zijn op beschermd wonen. Het inzetten van Beschermd Thuis voorkomt dat inwoners instromen in beschermd wonen en daarvoor vanuit hun gemeente naar bijvoorbeeld Zwolle moeten verhuizen. Het maakt ook het uitstromen vanuit beschermd wonen terug naar de gemeente van herkomst gemakkelijker. Daarnaast zijn gemeenten bezig met het inrichten van het voorveld door voorliggende (algemene) voorzieningen aan te bieden om inwoners een zinvolle invulling van de dag te kunnen bieden. Vraag 4: In hoeverre wordt op dit moment gestuurd op het opbouwen van lokale voorzieningen in de regiogemeenten? Het opbouwen van lokale voorzieningen in de regiogemeenten is een afspraak vanuit de regiovisie beschermd wonen en maatschappelijke opvang 2022-2032.

Elke gemeente is hiermee aan de slag en heeft al een vorm van Beschermd Thuis ontwikkeld. Dit kan een geclusterde woonvorm zijn (al dan niet in een community) tot het bieden van Beschermd Thuis in het eigen huis door het inzetten van 24/7 bereikbaarheid. In het bestuurlijk overleg Wmo wordt hier veelvuldig over gesproken. Vraag 5: Wat is de inzet van de gemeente Zwolle bij de gesprekken over de eerlijke verdeling van aandachtsgroepen in West-Overijssel op lange termijn? In de regio werken we aan fair-share-afspraken. De komende weken ontvangen wij van onderzoeksbureau Companen – dat de eerlijke verdeling van aandachtsgroepen in West-Overijssel begeleidt – cijfers over Zwolle. Aan de hand van deze cijfers gaan we ambtelijk met de regio via de methodiek Serious Game het gesprek met elkaar voeren over de evenwichtige verdeling en verkennen we verschillende scenario’s. Het spel wordt vervolgens ook op bestuurlijk niveau gespeeld. De komende tijd beraden wij ons dan ook op de inzet van gemeente Zwolle. Daar kunnen we op dit moment nog niets over zeggen. Vraag 6: Deelt het college de mening van D66 dat de politie minder inzet zou moeten hebben op het gebied van zorg gerelateerde meldingen? Ja. Het college vindt dat de inzet van politie minder zou moeten zijn op zorg gerelateerde meldingen door betere samenwerking tussen zorg en politie.

Vraag 7: Welke mogelijkheden ziet het college om de politie te ontlasten van de inzet op zorg gerelateerde meldingen? Het meldpunt maatschappelijke zorg van de GGD is al jaren het punt waar inwoners en professionals van de regio IJssel-Vecht zorgelijke situaties kunnen melden. Van daaruit pakt o.a. Team VIA deze meldingen op en probeert de betreffende inwoner toe te leiden naar passende ondersteuning . Ook de politie meldt hier situaties aan via zogenoemde i28 meldingen. Sinds een aantal maanden is dit landelijk ingeregeld dat deze i28 meldingen direct door de politie bij het meldpunt maatschappelijke zorg terecht komen. Aanvullend op deze structurele inzet wordt momenteel nog extra inzet gepleegd. Hieronder staat dat kort beschreven.

3/6

voorstel

Datum

2 mei 2025

In Zwolle loopt momenteel een proef met een multidisciplinair “Ondersteuningsteam Zorg”. Daarbij is vier dagen per week een medewerker met zorgachtergrond tijdens de late dienst aanwezig op het politiebureau in Zwolle. De zorgmedewerker kan mee ter plaatse bij een melding van verward gedrag of de zorgmedewerker adviseert en werkt mee vanuit het politiebureau. Dit team wordt bemenst door Dimence, Team Via en Tactus, die zo ook elkaars expertise en werkwijze leren kennen. De proef wordt uitgevoerd vanuit de regionale agenda zorg en veiligheid. De proef wordt twee jaar lang betaald vanuit een ZonMW subsidie aan de regio IJsselland. In Deventer loopt een vergelijkbare proef. De verwachting van de proef is dat politie minder meldingen krijgt over één adres omdat de zorgvraag direct goed belegd wordt. Zo kan de politie zich richten op haar kerntaak om veiligheid te bieden en de zorg richt zich op het organiseren van passende zorg. Daarnaast zet het college in op een versterking van de netwerksamenwerking op het gebied van zorg en veiligheid. De inzet daarbij is dat betrokken partijen echt samen optrekken in de ondersteuning en hulp aan inwoners met complexe problematiek. Ieder vanuit de eigen expertise, maar samen verantwoordelijk. Op die manier hoopt het college dat meer inwoners de zorg ontvangen die zij nodig hebben en minder escalatie optreedt.

Ook is de gemeente Zwolle met de andere zeven gemeenten in de regio IJssel-Vecht bezig met het project Grip op zorg. Daarin worden tussen gemeenten, zorgkantoor, reclassering en DJI afspraken gemaakt hoe om te gaan met signalen van onrust bij (ambulante) zorgaanbieders. Er wordt een toolbox ontwikkeld waarmee bij signalen van overlast snel gericht interventies worden gedaan om de overlast te verminderen. De verwachting is daarbij dat minder van dergelijke situaties escaleren en daardoor minder politie-inzet nodig is. Ten slotte zoekt de gemeente Zwolle naar mogelijkheden om onvoorwaardelijk wonen voor inwoners met onbegrepen gedrag en complexe problematiek te realiseren. Dit is een kleinschalige vorm van wonen, waar inwoners mogen zijn wie ze zijn. Bij deze woningen gelden de uitgangspunten: onvoorwaardelijke acceptatie en wonen nabij professionele zorg. De woningen zijn bedoeld voor inwoners met wie het maximale is bereikt qua herstel en voor wie andere beschermde woonvoorzieningen geen optie zijn vanwege bijvoorbeeld middelengebruik of ontregeling. Wanneer deze inwoners rust krijgen verminderd ook de politie-inzet voor deze inwoners. Tegelijkertijd is het college zich ervan bewust dat het aantal inwoners met complexe problematiek die zichtbaar is in de maatschappij eerder toeneemt dan afneemt.

Het effect van bovengenoemde inzet kan die toename dempen, maar niet volledig oplossen. Vraag 8: Welke maatregelen hoopt het college dat het Rijk neemt om mee te werken aan het oplossen van problematiek op het gebied van zorg en veiligheid? In de Zwolse agenda Zorg en Veiligheid heeft het college al het volgende opgeschreven: “Uit de signalen vanuit het werkveld blijkt dat de systeemwereld: wetten, kaders, organisatiebelangen, financieringsstromen en verantwoordelijkheden, de hulpverlening in de weg zit. De systeemwereld maakt het onmogelijk om aan te sluiten op de leefwereld van inwoners met complexe problematiek en een veiligheidsrisico.”

4/6

voorstel

Datum

2 mei 2025

De gemeente hoopt dat het Rijk de mogelijkheden voor domein overstijgende financiering van zorg vergroot en professionals faciliteert om aan te sluiten bij de leefwereld van inwoners met complexe problematiek en een veiligheidsrisico. Daarnaast constateert het college dat de toenemende ambulantisering niet passend is voor een deel van de doelgroep. Er is een tekort aan geschikte woonvormen en (hoog)beveiligde bedden. Het college hoopt dat het Rijk meer passende intramurale plekken mogelijk maakt.

Vraag 9: Welke pogingen onderneemt het college om hier bij het Rijk op aan te dringen? Het college zet zich in voor de werkgroep Zorg en Veiligheid van de G40 om langs deze weg dit onderwerp bij het Rijk op de agenda te krijgen. De gemeente Zwolle heeft in 2024 meegeschreven aan de reactie van het Zorg- en Veiligheidshuis IJsselland op vragen Parlementaire verkenning verward gedrag en veiligheid. Hierin staan bovenstaande punten verwoord. Vraag 10: Welke mogelijkheden ziet het college lokaal om (preventief) met de problemen aan de slag te gaan? In de gemeente Zwolle wordt de Aanpak Voorkomen Escalatie (AVE) geïmplementeerd. De AVE is een model dat professionals in het sociaal domein helpt te bepalen welke vorm van regie nodig is op casuïstiek. Ook biedt het handvatten om op het juiste moment op te schalen (en af te schalen) zodat escalatie zoveel mogelijk wordt voorkomen. De AVE hangt in Zwolle samen met de aanpak Samenspel in de Wijk die momenteel in alle Sociale Wijkteams van de gemeente wordt ingevoerd. Ook het op peil houden van het aanbod maatschappelijke voorzieningen (ontmoeting, sport, cultuureducatie voor jong en oud) draagt preventief bij.

Vraag 11: Voert het college, in het kader van mogelijke preventieve maatregelen, gesprekken met woningcorporaties, zorgaanbieders en welzijnspartners? Zo ja, wat is daarbij de lijn van de gesprekken? Indien nee, waarom niet? Bij het schrijven van de Zwolse agenda zorg en veiligheid is een thematafel georganiseerd. Daarvoor zijn woningcorporaties, zorgaanbieders, welzijnspartners en veiligheidspartners gevraagd om input te leveren voor de agenda. Deze input is in de agenda zorg en veiligheid verwerkt. In 2025 worden vervolgbijeenkomsten georganiseerd om gezamenlijk verder te praten over ieders inzet, de AVE en de netwerksamenwerking. De lijn in die gesprekken is het versterken van de netwerksamenwerking (zie antwoord bij vraag 7) en wat ieders inzet daarbij kan zijn. Daarnaast zijn in de prestatieafspraken met woningcorporaties afspraken gemaakt over samenwerken in een gebiedsgerichte aanpak. Daarbij is extra inzet in de focuswijken Holtenbroek, Dieze (waaronder Indische Buurt) en Kamperpoort.

5/6

voorstel

Datum

2 mei 2025

Openbaarheid Deze nota is openbaar.

Burgemeester en wethouders van Zwolle,

burgemeester, Peter Snijders secretaris, Dick Emmer

6/6