PVA proeftuin dyslexie versie 0.3.pdf
Tekst van het document
OP NAAR EEN RIJKER TAAL- EN LEESAANBOD Optionele ondertitel, hier mag je ook 2 regels gebruiken PLAN VAN AANPAK PROEFTUIN DYSLEXIE project- en regiegroep 24-05-2022 Versie 0.3 Opsteller : Gerhard Meesterberends
1
Inhoudsopgave Voorwoord ............................................................................................................................................................ 3 1
2
3
4
5
Inleiding........................................................................................................................................................ 4 1.1
Doelstelling proeftuin .................................................................................................................... 4
1.2
Uitgangspunten beleid .................................................................................................................. 4
1.3
Leeswijzer .......................................................................................................................................... 5
1.4
Huidige situatie ................................................................................................................................ 5
1.5
Ambitie ............................................................................................................................................... 6
Projectafbakening ..................................................................................................................................... 7 2.1
Te behalen resultaten .................................................................................................................... 7
2.2
Uitgangspunten................................................................................................................................ 9
2.3
Randvoorwaarden........................................................................................................................... 9
2.4
Relaties .............................................................................................................................................10
Projectorganisatie ...................................................................................................................................11 3.1
Schets van de projectorganisatie .............................................................................................11
3.2
Stuurgroep .......................................................................................................................................11
3.3
Regiegroep.......................................................................................................................................12
3.4
Projectgroep ...................................................................................................................................13
3.5
Ondersteuning................................................................................................................................13
3.6
Coordinatoren (onderwijs) .........................................................................................................14
3.7
Zorgaanbieders ............................................................................................................................14
3.8
Voortgang, overleg en rapportage, communicatie. ...........................................................14
3.9
Besluitvorming ...............................................................................................................................15
Aanpak, planning en begroting ..........................................................................................................16 4.1
Aanpak. .............................................................................................................................................16
4.2
Planning en mijlpalen...................................................................................................................17
4.3
Evaluatie proeftuin. ......................................................................................................................18
4.4
Capaciteit .........................................................................................................................................18
4.5
Begroting ..........................................................................................................................................19
Risico’s en maatregelen ........................................................................................................................20
Bijlage 1. De praatplaat resultaten proeftuin..........................................................................................21 Bijlage 2. De scholen die in de proeftuin deelnemen. ..........................................................................22 Bijlage 3. KPI model. ........................................................................................................................................23 Bijlage 4. Stroken planning. ...........................................................................................................................24 Bijlage 5. Kapstok “taal en leren lezen van 0-18”. .................................................................................25 2
Voorwoord Landelijk staat het onderwerp dyslexie in de kijker en worden er de nodige pilots uitgevoerd. Resultaten zijn echter niet simpel ergens op een punt op te halen, die moet jezelf verzamelen. Veelal is de aanleiding voor de pilots dat er meer kinderen Dyslexiezorg ontvangen, dan volgens de landelijke prevalentiecijfers zou moeten. Als we de Dyslexiezorg als een keten beschouwen begint die met niveau 1, het eigenlijke taal- en leesonderwijs gegeven door de leerkracht. Pas in niveau 3 komt er ondersteuning naast de leerkracht en voor niveau 4 wordt de zorginstelling ingeschakeld. Men heeft zich bij de pilots vooral gericht op niveau 3 en dit is aan het verschuiven naar het versterken van niveau 1. De oplossing ligt dus in het versterken /ondersteunen van de leerkracht en zijn of haar onderwijs. De focus verschuift naar het aanbieden van sterk taal- en leesonderwijs voor alle kinderen. Hierbij wordt rekening gehouden met kind-, gezins- en omgevingsfactoren. We hanteren het uitgangspunt dat in principe ieder kind kan leren lezen en schrijven en betrekken de ouders tijdig en informeren hen over wat we doen als het leesproces vertraagd. En eerder nog kinderen (en ouders) verleiden tot lezen. Te zien als niveau 0? Daarnaast scherper normeren van wie dan wel dyslexie zorg nodig heeft, een juiste besluitvorming op dit punt is hierin de sleutel.
Ook het protocol begint te kantelen. In het nieuwe protocol 3.0 wordt het accent niet langer op de stoornis gelegd en verschuift het accent naar de situatie van het kind en het kiezen van de juiste ondersteuning. Terug naar dit plan. De dyslexietrein is in Zwolle al een tijdje geleden vertrokken, het onderhavige project springt op deze trein. Een regie- en projectgroep is gestart met de voorbereidingen. Het opstellen van het plan is een momentopname van de rijdende trein, waarbij de voorbereidingen doorlopen. Dit geeft de nodige dynamiek in de verwachting van de voortgang. De eerstvolgende halte is per 8 juni a.s. met de vaststelling van het projectplan. Gegeven het verschuiven van de focus wordt voorgesteld om de titel van de proeftuin om te dopen “op naar een rijker taal- een leesonderwijs”.
3
1
Inleiding
1.1 Doelstelling proeftuin Het onderwerp dyslexie is de afgelopen jaren nadrukkelijk besproken en werkgroepen met medewerkers van scholen, zorgaanbieders en gemeente hebben zich hierover gebogen. Op 14 juni 2021 heeft de gemeenteraad ingestemd met de doelen en uitgangspunten voor nieuw beleid rondom dyslexie. Schoolbesturen en gemeente trekken samen op in een proeftuin langs de drie lijnen met de doelen: 1. Het versterken van preventie in het lees en spellingsonderwijs; 2. Het bieden van extra ondersteuning op ondersteuningsniveau 3 in het onderwijs; 3. Het tijdelijk inzetten van een poortwachter. 1.2 Uitgangspunten beleid In de Ontwikkelagenda passend onderwijs en jeugdhulp (2017) is samen met de schoolbesturen beschreven hoe de gemeente wil werken aan een integrale aanpak van problemen waarmee kinderen, jongeren en ouders te maken kunnen krijgen bij opgroeien, opvoeden en ontwikkelen. We willen daarbij zoveel mogelijk normaliseren. Ondersteuning is daarbij zo zwaar als moet en zo licht als kan. We willen problemen daar aanpakken waar ze zich voordoen, met oog voor de wisselwerking tussen verschillende omgevingen waarin kinderen en jongeren zich veel bewegen (met name thuis en school). Met een andere aanpak van dyslexie beogen schoolbesturen en gemeente daarom: 1.
Zo preventief mogelijk werken: door de kerntaak van het onderwijs voor taal/spellingsontwikkeling te versterken, is het noodzakelijk beroep op dyslexiezorg (bij ED) maximaal gelijk aan de landelijke prevalentie. We streven ernaar onnodige indicaties voor jeugdhulp te voorkomen door de inzet van scholen op de interventieniveaus 1-3 in de aanpak van dyslexie te maximaliseren. 2. Normaliseren: zoveel mogelijk werken vanuit de kerntaken onderwijs en in de setting van de school en daar passende oplossingen bieden om kinderen verder te helpen. Ondersteuning vindt zoveel mogelijk plaats in de normaliserende omgeving van de school en zorg wordt zo dichtbij en in aansluiting op de leefomgeving van het kind georganiseerd, ‘zo zwaar als moet, zo licht als kan’. 3. Dicht bij het onderwijs organiseren: de vraag oplossen waar die zich voordoet (op school), daarbij de inzet vanuit het onderwijs zelf optimaliseren en daarmee het eigenaarschap rondom aanpak dyslexie bij scholen versterken. 4. Meer collectief organiseren: waar mogelijk werken met groepen, waar nodig met individuele behandeltrajecten. 5. Gelijke kansen voor elk kind bieden: integraal afwegen wat nodig is om kind (en gezin) verder te helpen, rekening houdend met verschillen in situaties van kinderen en gezinnen. 4
6. Besparen: door anders te werken in aanpak dyslexie bij te dragen aan de benodigde besparing in het sociaal domein.
Verder hebben de schoolbesturen en de gemeente Zwolle als criteria meegegeven: • Er wordt samengewerkt in de driehoek kind/ouder, professionals van het onderwijs en professionals uit de jeugdhulp, conform de samenwerking in de ondersteuningsteams op de scholen; • Het landelijk prevalentiecijfer van 5% voor de diagnostiek en 3,5 tot 4,1% het percentage (doel) van kinderen in behandeling voor dyslexiezorg (ED) zijn het referentiecijfer. 1.3 Leeswijzer Om dit plan te kunnen opstellen en om te starten met de voorbereidingen van de proeftuin is begin 2022 gestart met vormen van een projectgroep en regiegroep. Beide groepen bestaan uit medewerkers van onderwijs en gemeente. De projectgroep is aangevuld met onafhankelijke dyslexiekennis en kent een ervaringsdeskundige. Kortweg gezegd gaat de projectgroep over de inhoud, de regiegroep gaat over het kader (voor meer informatie zie alvast Hoofdstuk 3 organisatie, waar project- en regie groep zijn vastgelegd). De regiegroep is in januari (2022) van start gegaan en de projectgroep eind februari. Er zijn dus al de nodige voorbereidingen uitgevoerd of gaande op het moment van schrijven van dit plan van aanpak. De stand van zaken is verwerkt in dit document en met name in hoofdstuk 2 door bij de te behalen resulaten de uitgangsituatie aan te geven.
De redactie van dit plan ligt bij de projectleider, het is op inhoud besproken met de projectgroep en vastgesteld door de regiegroep. Het plan wordt ter vaststelling aangeboden aan het LEA van 8 juni a.s.
1.4 Huidige situatie Zoals gezegd in het voorwoord: de dyslexietrein is al rijdende en is gestart op 14 juni 2021 met o.a. het besluit om tijdelijk een poortwachter in te zetten. Op dit punt is de voorbereiding van de proeftuin goed op weg. De voorbereiding op andere punten is nog niet zover. Voor de beeldvorming is de onderstaande passage uit het verslag van 31 maart van de projectgroep opgenomen: Bundeling wat gaat goed, wat mist, wat kan beter, de genoemde aandachtspunten: -
Goed gebruik van leesmethoden: sturing door consultaties kan hierbij helpen. Soms zijn leerkrachten sceptisch over methoden, maar blijken ze na scholing 5
-
-
toch wel enthousiast te zijn. Daarnaast weten leerkrachten soms niet op welke manier afgeweken kan worden van methoden. Preventie: hier is nog veel te onderzoeken. Het is goed om energie te steken in niveau 0. Protocollen werken vaak niet voor iedereen; er moet meer ingespeeld worden op de behoeften van het kind. De sociaal-emotionele kant van dyslexie. Een duidelijk wegingskader; dit zal moeten worden opgepakt door de poortwachter. Goed klassenmanagement, zowel inhoudelijk als qua tijd.
Deze passage is als voorbeeld bedoeld om een indruk te geven waar we nu staan op inhoud en niet als een mening/oordeel. Er moet nog het een en ander gebeuren op inhoud. 1.5 Ambitie Als we afstand nemen van het onderwerp dyslexie en uitzoomen naar de leefomgeving van het kind, dan is hierin een zeer belangrijk thema te onderkennen, het leren lezen. Dit thema bestrijkt voor de meesten van ons een periode van 0 tot 18 jaar en is voor een enkeling een levenslang thema. Om tot succes te komen is een andere (keten) aanpak is nodig, waarin kinderen, ouders, verzorgers, kinderopvang, voor- en na schoolse activiteiten, primair onderwijs, voortgezet onderwijs, zorgaanbieders, gemeente een rol hebben. Doel van de keten is om het kind zo goed en snel mogelijk op het gewenste leesniveau te krijgen. Hoe goed zou het zijn om op dit thema kennis en expertise te organiseren, een lerende gemeenschap. Nu zijn er tal van lopende projecten die dit thema raken, denk aan “Samen voor een stevige basis”, het thema “laag-geletterdheid”, Onderwijs Kansen beleid en Alle Zwolse Kinderen lezen. Er wordt een verkenning gestart naar de samenhang van deze projecten op dit thema. Deze verkenning maakt helder wat de bijdrages zijn van de diverse projecten aan het leren lezen van het kind en hoe deze op elkaar af te stemmen zijn.
Zo zijn snijverliezen te voorkomen en hebben scholen helder wat erop welk moment op hen afkomt. Verder wordt in deze verkenning meegenomen wat de rol kan zijn van de bovenschoolse expertise centra op het punt van de borging (beheer & exploitatie) van de bijdrages van de projecten.
6
2 Projectafbakening Onderstaand wordt helder gemaakt wat wel en niet in binnen de scope van het onderhavige project valt. Hiervoor is de praatplaat resultaten proeftuin gebruikt om de afbakening van de proeftuin aan te geven. Zie hiervoor bijlage 1. 2.1 Te behalen resultaten Onderstaand zijn de te behalen doelen en resultaten (vastgesteld in het LEA van 9 februari jl.) uitgewerkt: 1. Doel: Eindresultaat:
Het versterken van preventie in het onderwijs. 1. De opties van het versterken van de preventie zijn in beeld gebracht en 1 optie is in de praktijk getoetst bij 15 tot 20 scholen; 2. Besluit en plan voor verdere verbreding naar de overige scholen is voorbereid; 3. een verkenning naar de samenhang rondom “leren lezen”;
Waar staan we nu: Ad 1. Via de leden van de projectgroep wordt aan de scholen gevraagd om deel te nemen aan de proeftuin. In het IB – netwerk van de scholen is voorlichting gegeven over de deelname aan de proeftuin. Deelnemende scholen kunnen een hulpvraag meegeven. Aanbod van meer aanbod van preventieve ondersteuning wordt verzameld. Bijvoorbeeld van niveau 1 effectieve methode van Jose Schraven ‘Zo leer je Kinderen Lezen en Spellen’. Ad 3. De verkenning is omschreven in paragraaf 1.5. Met Maarten Keppel (Stadskamer) is op 20 mei een verkenning gehouden. Het resultaat is een eerste praat plaat. (Zie bijlage 5). Met Mathilde Lam (projectleider “Samen voor een stevige basis) is een eerste gesprek gevoerd en zij sluit aan bij de verkenning. Met name op het punt van de ontwikkeling van het OT (Ondersteunend Team) op school is afstemming nodig.
2. Doel: Eindresultaat:
Het bieden van extra ondersteuning op niveau 3. 1. De inzet van extra, intensieve ondersteuning in niveau 3 is getoetst in de praktijk bij 15 tot 20 scholen; 2. Besluit en plan voor verdere verbreding naar de overige scholen is voorbereid.
Waar staan we nu:
7
Ad 1. Binnen de projectgroep hebben we ervaringen van pilots van elders gedeeld. Enkele gemeenten stoppen met de ondersteuning op niveau 3. De ondersteuning wordt gericht op het versterken (o.a. deskundigheidsbevordering) van de leerkracht en het onderwijs. De projectgroep vraagt zich af of ondersteuning op niveau 3 tot het gewenst resultaat leidt en welke ondersteuning de leerkracht/het onderwijs het beste ondersteunt.
3. Doel: Eindresultaten:
Het tijdelijk inzetten van een poortwachter. 1. Werven, voorbereiden en (tijdelijk) inzetten van de poortwachter 2. In de OT’s van de school wordt besloten over de inzet van dyslexiezorg. Dit besluit komt tot stand door inbreng van ib’er, orthopedagoog, jeugd & gezinswerker, zorgaanbieder, poortwachter en ouders. Inbreng en rol van een ieder is vastgelegd in een werkwijze. Expliciet zijn de criteria en normen voor het bepalen van het zorgniveau vastgelegd en getoetst; 3. Een werkende monitor van de KPI ‘dyslexieketen’, met indocatoren gebaseerd op de gemeenschappelijke doelstellingen van onderwijs/gemeente en in termen van prijs/prestatie; 4. Er is duidelijkheid over het wel/niet structureel inzetten, de financiering en de organisatorische plek van een poortwachter en hierover is een beslissing genomen; 5. Er is zicht op de te behalen besparingen.
Waar staan we nu: Ad 1. De poortwachters zijn geworven (van ZIEN in de klas). Een eerste werkwijze waarin de taken van de poortwachters zijn opgenomen wordt opgesteld, naar een voorbeeld van een andere gemeente. De poortwachters gaan (volgens planning in november) werken in de OT’s op de scholen. Er zijn 54 OT’s. In de voorbereiding hierop ondersteunen de poortwachters (met hun kennis en kunde) de jeugd- en gezinswerkers binnen de wijkteams. Ad 2. Proceseigenaar is het LEA, zij gaan over proces, informatievoorziening, kwaliteit en geld. Het (besluitvorming) proces is genoemd “bepalen juiste inzet voor het kind/ouders/verzorgers”. De inrichting van dit proces is o.a. de sleutel om kinderen die het echt nodig hebben, ook geïndiceerde dyslexiezorg te bieden. In het kader van het deze besluitvorming wordt een afstudeeropdracht (door een student van het Radboud, Nijmegen) uitgevoerd rondom het “heterarchisch besluiten”. De onderzoeksopdracht is inmiddels beschikbaar. 8
Ad 3. Er zijn nu kwantitatieve gegevens beschikbaar over de verwijsstroom naar niveau 4 voor de periode 2015-2017. Het betreft een eenmalige uitvraag. 2.2 Uitgangspunten Onderstaande uitgangspunten zijn van toepassing: a. Tot de tijdelijke inzet van de poortwachter is al besloten per 14 juni 2021. De inzet betreft aanvullende expertise voor pre-screening dossiers in toeleiding naar dyslexiezorg bij ED en voor ondersteuning versterking aanpak dyslexie in onderwijs. b. De ingediende moties bij de raadsvergadering van 14 juni 2021 zijn per 1 september afgehandeld in 2 informatienota’s aan de raad. In juni/juli wordt de informatienota aangeboden voor de afhandeling van de motie “Dyslexie, een grote zorg”. 2.3 Randvoorwaarden De volgende randvoorwaarden zijn van toepassing, qua wet- en regelgeving: 1. Diagnostiek en dyslexiebehandeling (bij ED) door een geregistreerde zorgprofessional; 2. Handelingsgericht werken aan de hand van de eisen van het Protocol Dyslexie Diagnostiek en Behandeling; 3. Onderscheiden verantwoordelijkheden bij dyslexie van onderwijs (Wet passend onderwijs) en gemeente (Jeugdwet); 4. Individuele afweging en beschikking door college B&W voor diagnostiek en/of behandeling ED ten behoeve van rechtsbescherming ontvanger jeugdhulp. 5.
Door de Tweede Kamer wordt er over nagedacht om het inzetten van de dyslexie zorg, in plaats van bij de gemeente, onder te brengen bij het (passend) onderwijs. Deze ontwikkeling wordt op de voet gevolgd. Qua aanpak: 1. Uitwerking in de vorm van een proeftuin van voldoende omvang qua scholen/leerlingen om inzicht te krijgen in de effecten van extra preventieve ondersteuning in en door het onderwijs. De uitbreiding naar andere scholen vindt plaats na evaluatie van de opbrengsten van de proeftuin. 2. Een uitwerking van indicatoren waaraan vastgesteld wordt of de proeftuin slaagt en op welke manier dit gemeten wordt. 3. De keuze van scholen wordt mede bepaald op basis van een uitvraag bij dyslexiezorgaanbieders in Zwolle naar het aantal leerlingen per school dat naar hen is verwezen in de jaren 2018, 2019 en 2020 (eerder is zo’n uitvraag gedaan over de jaren 2015, 2016 en 2017). 9
Qua samenwerking: 1. Door het Onderwijs en Gemeente worden er bestuurlijke afspraken gemaakt voor de periode 2022-2026 over de financiële bijdrages (eenmalige en structurele kosten) en de rolverdeling (wie doet wat) in de samenwerking. Deze bestuurlijke afspraken zijn het kader voor de proeftuin en worden op korte termijn opgesteld. De projectleider neemt op dit actie.
2.4
Relaties
Er zijn een aantal projecten en ontwikkelingen gerelateerd aan het onderhavige project, waarbij nadere afstemming en/of afbakening gewenst en nodig is. Deze zijn op inhoud (raken allemaal het primair onderwijs): R1. Met het programma “Alle Zwolse Kinderen Lezen 2022-2024”, Stadskamer. Het overleg wordt gevoerd met M. Keppel. R2. Het Onderwijskansenbeleid, aanspreekpunt A. Koets. R3. Met “Samen voor een stevige basis”, overleg met M. Lam-Tempelman. R4. Met het project “Jeugd Sturingsinformatie”, aanspreekpunt O. van Dorth. R5. Met de gemeente Lelystad. De visies komen overeen. Delen van de wederzijdse leerervaringen. Aanspreekpunt is J. Couprie. Op proces/organisatie: R6. Expertise centra. De samenwerkingsverbanden kennen expertise centra. Zij hebben naar verwachting een rol in de implementatie (uitrol) van de resultaten van het onderhavige project naar de scholen en in het beheer & doorontwikkeling van de resultaten. Aanspreekpunt zijn de coördinatoren onderwijs. R7. Het RSJ. Het RSJ verzorgt voor de regio IJsselland (inclusief de gemeente Zwolle) de inkoop van de dyslexie-zorg en voert het contractmanagement met de zorgaanbieders. Het RSJ heeft geen rol in dit onderhavige project, wel is afstemming nodig in het kader van de verantwoording door de zorgaanbieders. Aanspreekpunt voor het RSJ is R. Buitenhuis (beleidsambtenaar gemeente Zwolle).
10
3 Projectorganisatie De uitvoering van het project wordt ondersteund door een projectorganisatie waarbinnen alle projectleden hun specifieke rol met taken, verantwoordelijkheden en bevoegdheden hebben. 3.1
Schets van de projectorganisatie
stuurgroep
coordinatoren
relaties
projectgroep
ondersteuning
regiegroep
Onderstaand is de schets van de projectorganisatie uitgewerkt. De relaties zijn benoemd in hoofdstuk 2. 3.2 Stuurgroep Het LEA is het besluitvormend orgaan van de proeftuin en besluit over de goedkeuring van het onderhavige plan, kaders en de inhoudelijk te behalen resultaten. Bestuurlijke opdrachtgevers voor de proeftuin zijn M. van Willigen (wethouder) en A. de Wit (college van bestuur OOZ). De ambtelijk opdrachtgever is A. Jager (hoofd Maatschappelijke Ontwikkeling). Zij vormen de stuurgroep van de proeftuin. Dagelijks aanspreekpunt voor de projectleider is A. Jager. De stuurgroep komt per kwartaal bijeen (voorafgaand aan het LEA), of desgevraagd door de ambtelijk opdrachtgever op ad hoc basis. De projectleider heeft als taken: 1. Het verbinden op inhoud en proces van de stuur- , project- en regiegroep, coordinatoren en de relaties; 2. Heeft de dagelijkse leiding van het project en stuurt op het behalen van de resultaten; 3. Rapporteert over voortgang, risico’s, financien en knelpunten; 4. Is het eerste aanspreekpunt van het project; 11
Als onderdeel van de proeftuin levert de projectleider de volgende deel-producten op: 1. Het opstellen van het proces “toeleiding dyslexie zorg” in samenwerking met poortwachters, jeugd- en gezinswerkers, onderwijs, zorgaanbieders en ouders; 2. De kaders voor het evalueren van de proeftuin, de KPI’s en de wijze van meten; 3. De notitie verkenning samenhang “leren lezen”; 4. De bestuurlijke afspraken. Voor de planning, zie bijlage 4. De activiteiten starten na vaststellen van het onderhavige plan.
3.3 Regiegroep De regiegroep bestaat uit deelnemers van het onderwijs en gemeente, de projectondersteuner en projectleider. Deze groep heeft regie over de uitvoering van de proeftuin, en kan besluiten nemen binnen de gestelde kaders (uitgangspunten, randvoorwaarden, draagvlak, financien, besluitvorming), ze stuurt op de te behalen resultaten. Deze groep komt maandelijks bijeen onder voorzitterschap van de projectleider. De agenda wordt opgesteld door de projectleider en projectondersteuner. Van het overleg worden acties, besluiten expliciet vastgelegd en er wordt een kort verslag gemaakt. Deelnemers: Wie Jan-Willem Dollekamp Edo Meerholz Bert Wienen Janine Renger Rolf van Pijkeren Nog invullen Geraldine IJzerman Gerhard Meesterberends
Functie strategisch beleidsadviseur Gemeente Zwolle beleidsadviseur onderwijs en kwaliteit bij Vivente adviseur onderwijs juridisch adviseur (gemeente) financieel adviseur (gemeente) Informatie adviseur/ BI specialist teammanager Sociaal Wijkteam Gemeente Zwolle projectleider proeftuin
Deelname Permanent Permanent gevraagd/eigen behoefte gevraagd/eigen behoefte gevraagd/eigen behoefte gevraagd/eigen behoefte Permanent Permanent
Afhankelijk van het onderwerp kunnen de niet permanente leden gevraagd worden om aan te sluiten bij het regie overleg. De permanente leden worden gevraagd door 12
de projectleider om onderwerpen uit te werken (of om hiervoor de informatie aan te dragen). 3.4 Projectgroep De projectgroep bestaat uit medewerkers van het onderwijs en gemeente en deze groep wordt gefacliteerd door de projectleider, externe deskundige en projectondersteuner. De projectgroep komt maandelijks bijeen en gaat nadrukkelijk over de inhoud van de te bereiken resultaten. De agenda wordt opgesteld door de externe deskundige, projectleider en projectondersteuner. Van het overleg worden acties, besluiten expliciet vastgelegd en er wordt een kort verslag gemaakt. De projectleider is de linking pin naar regiegroep en stuurgroep. Deelnemers: Wie Inge de Vries Lisa Bouwknecht Inge Vegter Sanne Roerink, Ruben van Dongen Gabrie Woltinge Ineke ter Burg Irene Broos
Functie ib’er bij Florion orthopedagoog de Stroming van OOZ ib’er bij Vivente Onderwijsadviseur/orthopedagoog Catent jeugd- en gezinswerker SWT Zuid jeugd- en gezinswerker SWT Oost jeugd- en gezinswerker SWT Oost Inhoudelijke (onafhankelijke) dyslexie deskundige
Opmerkingen: 1. Een van de leden van de projectgroep is ervaringsdeskundig; 2. De projectleider houdt contact met de schoolleiders van de Islamitische- , Vrije en Jenaplan school.
3.5
Ondersteuning
Wie Jantine Kramer Nog in te vullen Nog in te vullen Nog in te vullen Nog in te vullen Nog in te vullen
Functie Projectondersteuner Proces- en informatie adviseur BI adviseur Proces beheerder onderwijs Proces beheerder gemeente Opleiders (voor het onderwijs)
13
3.6
Coordinatoren (onderwijs)
De coordinatoren geven advies op de implementatie en borging van de inhoud en zijn betrokken bij het voorbereiden van de uitrol naar scholen. De coördinatoren zijn Elly Hofstede (beleidsmedewerker passend onderwijs Florion), Helma Hendriks (directeur Onderwijs & Kwaliteit Catent), Johan Vlaskamp (directeur OOZ) en Edo Meerholz. Edo Meerholz is de linking pin met de regiegroep. 3.7
Zorgaanbieders
De zorgaanbieders worden op inhoud betrokken bij de proeftuin en hebben in deze een adviserende rol. Verder worden ze betrokken bij de implementatie van de werkwijze. Over de rol en de samenwerking worden expliciet afspraken gemaakt en tijdens de looptijd worden de afspraken geevalueerd. Het gesprek met de huidige zorgaanbieders staat gepland op 8 juni a.s. In 2022 start in RSJ (Regionale Samenwerking Jeugd) verband een nieuwe aanbesteding. Het is mogelijk dat andere zorgaanbieders gaan aansluiten.
3.8
Voortgang, overleg en rapportage, communicatie.
Onderstaand is het overleg en communictie opgetekend: overleg met
Frequentie
Stuurgroep Opdrachtgever
Ad hoc Eens per 6 weken Eens per maand Eens per maand Eens per 2 maanden Volgens afspraak Nvt Nvt Nvt
Regiegroep Projectgroep Coordinatoren (onderwijs) Zorgaanbieders Schooldirecties Gemeenteraad Scholen Onderwijs
Eens per 2 maanden
Communicatie middel Rapportage Rapportage
Frequentie
Rapportage
Eens per 6 weken
Rapportage
Eens per 6 weken
Rapportage
Eens per kwartaal
Rapportage
Eens per kwartaal
Eens per kwartaal Eens per 6 weken
Rapportage Eens per kwartaal informatienota Eens per half jaar nieuwsbrief Eens per kwartaal, of per thema rapportage Eens per 2 maanden
14
Het overleg “onderwijs’ betreft een voortgangsoverleg (half uur) tussen A. de Wit, E. Meerholz, B. Wienen en G. Meesterberends en heeft het karakter van een “thermometer” overleg. 3.9 Besluitvorming De volgende spelregels zijn van toepassing: 1. Daar waar de regiegroep zelfstandig geen keuze kan of mag maken uit uitgewerkte alternatieven, worden deze ter besluitvorming voorgelegd/geescaleerd aan/naar de ambtelijk opdrachtgever. In voorkomende situaties wordt de stuurgroep gevraagd om te besluiten. 2. De projectleider is verantwoordelijk voor de voorbereiding van de besluitvorming. 3. De projectgroep heeft het mandaat om richting en invulling te geven aan de inhoud van de ondersteuning. De richting en invulling wordt getoetst bij de zorgaanbieders en de coordinatoren onderwijs.
15
4 Aanpak, planning en begroting De planning is gebaseerd op de looptijd van de proeftuin tot 1-6-2024. En we staan nu aan het beging van deze periode waarbij er nog het nodige uitgezocht en ingevuld moet worden. Derhalve is de globale planning opgenomen, waarbij de periode tot 31 -12-2022 van meer detail is voorzien. De nodige capaciteit en kosten zijn ook begroot voor het jaar 2022. Planning, capaciteitsbehoefte en kosten worden jaarlijks in november en mei gedetailleerd en bijgesteld voor de komende jaarlijkse periode. Opmerking: In hoofdstuk 2 onder “de randvoorwaarden” zijn de te maken bestuurlijke afspraken genoemd. Deze afspraken dienen als kader en zijn input voor de bijstelling/begroting van de planning, capaciteit en kosten opgenomen in dit onderhavige plan. Onderdeel van de bestuurlijke afspraken is een meerjaren begroting.
4.1 Aanpak. In hoofdstuk 2 zijn de 3 doelen en te behalen eindresultaten gedefinieerd. Deze doelen zijn dakpansgewijs, en elk onafhankelijk van elkaar, te realiseren. Elk te realiseren doel, is opgedeeld in de stappen ontwerp, besluitvorming, voorbereiden implementatie, implementeren en toepassen. Deze stappen zijn te herkennen in de strokenplanning, waarbij de nummers overeenkomen met de nummers in hoofdstuk 2. Zie bijlage 3 voor de strokenplanning. Wat gebeurt er in de stappen? Een korte toelichting op ontwerp en implementatie, de andere stappen spreken voor zich. Ontwerp. Eerst beeldvorming en dan het schetsen van de inhoud van het gewenste eindresultaat. Het toetsen van de schets, het bepalen van de randvoorwaarden voor uitvoering (mensen & middelen, informatievoorziening), het bepalen van de indicatoren (zie bijlage 3), de wijze van meten en het voorbereiden van het beheer & ondersteuning. Implementatie. Deze wordt in een voorafgaande stap voorbereid. In deze stap leren onderwijs en gemeente leren hoe ze het ontwerp kunnen toepassen. Hier passen we het principe van “train de trainer” toe om de eindgebruikers casus-gericht te trainen, worden de beheerders getraind en wordt nazorg ingericht. Nazorg (extra ondersteuning van de eindgebruikers) wordt verleend gedurende een korte periode, na aanvang van het toepassen. NB.
De eindgebruikers zijn leerkrachten, ondersteuners, Ib’ers of andere medewerkers van het onderwijs.
16
4.2 Planning en mijlpalen De stroken planning is opgenomen in de bijlage 3. Onderstaand de mijlpalen met toelichting No Mijlpaal 1 Inzet poortwachters bij de wijkteams 2
Poortwachters gaan deelnemen aan de OT’s. Start proeftuin op de scholen.
3
Oplevering afstudeeropdracht
4
Vaststellen besluitvormingsproces
5
Besluiten over extra ondersteuning op niveau 3
6
Besluiten over preventie in het onderwijs
7
Besluiten over verkenning samenhang “leren lezen” (+ voorstel voor vervolg) Vaststellen 1e evaluatie rapportage + verbreding Besluiten over de poortwachter
8 9
10
Vaststellen 2e evaluatie rapportage + verbreding
Toelichting De poortwachters zijn geworven. De inzet betreft kennis toevoegen op casus niveau aan de kant van de wijkteams Werkwijze in de OT’s is duidelijk. De rol van de poortwachter is vastgelegd. Er zijn 54 OT’s in Zwolle waarbij de poortwachters, in voorkomende casuïstiek aan deelnemen. Hierin is het model voor “heterarchische besluitvorming” beschreven. Besluitvormingsproces ”juiste ondersteuning voor het kind/gezin” ontworpen . De randvoorwaarden voor implementatie zijn bekend. De voorbereiding van de implementatie wordt gestart. Schets/ontwerp van ondersteuning op niveau 3 is afgerond. De randvoorwaarden voor implementatie zijn bekend. Schets/ontwerp van preventie in het onderwijs is afgerond. De randvoorwaarden voor implementatie zijn bekend. De verkenning is uitgevoerd en een notitie wordt opgeleverd. Inclusief een voorstel voor vervolg. Er wordt een eerste peilstok dwars door de 3 doelen van de proeftuin gestoken. Op basis van een opgeleverde notitie wordt besloten over de structurele inzet van de poortwachter. Er wordt een tweede peilstok dwars door de 3 doelen van de proeftuin gestoken.
17
Per 1-5-22
31-10-22
1-11-22 14-6-23
7-11-22
24-4-23
15-2-23
14-6-23 20-06-24
20-06-24
4.3 Evaluatie proeftuin. De proeftuin wordt op 2 momenten geëvalueerd. In het voorjaar van 2023 en voorjaar van 2024. Deze momenten zijn expliciet benoemd in de stroken planning. Als eerste stap wordt nagedacht over de indicatoren en de wijze van meten. Hoe te komen tot de indicatoren is gebaseerd op bijlage 2. Waar mogelijk wordt het meten structureel georganiseerd. In deze stap wordt aandacht besteed en waar mogelijk invulling gegeven aan het onderwerp “data gedreven werken”. Een proeftuin vraagt om investeringen om nieuwe ondersteuning in een proef setting te proberen en te toetsen op toegevoegde sociale waarde. Ofwel vaststellen van de zogenaamde SROI van de nieuwe ondersteuning. Over het wel/niet toepassen van SROI wordt in de eerste stap besloten. De evaluaties worden samengesteld op basis van de gemeten indicatoren proeftuin breed en op een tweetal momenten worden rapportages opgesteld. 4.4 Capaciteit Onderstaand is de inzet begroot van de rollen binnen het project proeftuin voor de periode tot 1 januari 2023. In de kolom “Uit” is de wijze van financiering aangegeven. L = lijn (uit de bestaande formatie), P = project (te financieren) item rol 10 20 30 40 50 60 70 80 90 100
Lid projectteam Lid regieteam permanent en maximum voor op afroep (deelnemer aan de overleggen) Permanent lid regieteam onderdeel beleid Projectondersteuning Projectleider Coördinator onderwijs Proces- en informatie adviseur / opleider Procesbeheerder gemeente Procesbeheerder onderwijs Poortwachter(s)
110 120 130 140 150
Onafhankelijke adviseur dyslexie Trainers onderwijs (IB’er) BI adviseur (evalueren en monitoren) Functioneel beheerder gemeente Functioneel beheerder onderwijs 18
Uren per maand 8 8
40 80 2
32 96 12
Vanaf
2022
Uit
1-7 1-7
40 40
L L
1-7 1-7 1-7 1-7 1-11 1-11 1-11 1-4 1-10 1-4 1-10 1-10 1-10 1-10
32-40 200 480 12 200 40 40 192 288 108 120 160 40 40
L L P L P L L P P P P L L
4.5 Begroting Onderstaand zijn de incidentele en structurele kosten benoemd. Deze paragraaf wordt halfjaarlijks bijgesteld. Wat nu (juni 2022) bekend is, is onderstaand meegenomen. Incidentele kosten (dekking uit de gemeentelijke bijdrage): no
Aspect
Grondslag
2022
Capaciteit 100 Tijdelijke inzet poortwachter
480
€ 45.600,00
110 Onafhankelijk adviseur dyslexie
108
€ 11.800,00
50
400
€ 44.000,00
Projectleider tot 1-7 Totalen
€ 103.422,00
Gehanteerde tarieven (per uur, excl. BTW): • • •
Voor de poortwachter € 95,Voor de externe adviseur dyslexie € 110,Voor de externe projectleider € 110,-
Dekking: De gemeente levert een bijdrage van maximaal € 150.000 per jaar aan de proeftuin voor 2022,2023 en 2024, met als voorwaarde dat de schoolbesturen gezamenlijke afspraken maken waardoor Zwolse kinderen op gelijke wijze (extra) preventieve ondersteuning op school ontvangen. Opmerking: De gemeentelijke bijdrage vervalt als het Rijk besluit dyslexiezorg (ED) onder te brengen bij de samenwerkingsverbanden passend onderwijs. Verwachte opbrengsten Een verwachte besparing van € 200.000 op de kosten van dyslexiezorg (bij ED) ten opzichte van de uitgaven in 2018.
Structurele kosten Nog nader te bepalen!
19
5 Risico’s en maatregelen De onderstaande risico’s en maatregelen zijn voorgesteld: Risico Omschrijving Wat zijn de beheersmaatregelen? 1. De projectgroep heeft het mandaat Het mandaat is in dit plan vastgelegd. De om de ondersteuning te bepalen. Zij projectleider ziet hierop toe. krijgen hier ook de ruimte voor om dit te doen. 2. Onvoldoende beschikbaarheid van In de voorbereiding van de implementatie de (de juiste) capaciteit vanuit de omvang van de nodige capaciteit bespreken scholen. bij het bewaken van de voortgang door het projectteam en waar nodig bijstellen. 3. Gegeven de omvang van de extra aandacht besteden aan (de deelnemende scholen kan er de verspreiding van) nieuwsbrieven. Informatie nodige ruis ontstaan. sessies organiseren. 4. Er komt het nodige op de scholen uitvoeren van een verkenning leren lezen. In af, vanuit de diverse projecten. de verkenning meenemen de (integrale) afstemming van de implementaties vanuit de projecten naar de scholen. 5. De relatie met de zorgaanbieders Met de zorgaanbieders worden expliciet moet worden opgebouwd. afspraken gemaakt over hun rol en de samenwerking. Evaluatie momenten worden benoemd. 6.
De producten/diensten uit het onderhavige project worden duurzaam geleverd.
7.
De overheid maakt een keuze om het budget voor dyslexiezorg over te hevelen naar het (passend) onderwijs.
Het beleggen van het beheer en de ondersteuning van de geleverde producten/diensten is randvoorwaardelijk voor de uitvoering van dit project. Afspraken hierover worden onderdeel van de bestuurlijke afspraken. Herijking van de bestuurlijke afspraken en dit plan van aanpak.
Bovenstaande maatregelen zijn waar van toepassing verwerkt in de uitvoering van het project. De risico’s en beheersmaatregelen zijn onderdeel van de rapportages.
20
Bijlage 1. De praatplaat resultaten proeftuin.
21
Bijlage 2. De scholen die in de proeftuin deelnemen. Scholen en contactpersonen. (In behandeling.)
22
Bijlage 3. KPI model.
Sturen met KPI s
1
doelstelling
Bepalen Indicator
bepalen orm
meetvoorschri en
orm gehaald
Maatregelen
23
meten
gegevens
Bijlage 4. Stroken planning.
24
Bijlage 5. Kapstok “taal en leren lezen van 0-18”.
Bovenstaande schets is het resultaat van het overleg met Maarten Keppel op 20 mei j.l. Deze schets is ter beeldvorming en wordt nader uitgewerkt in de verkenning “leren lezen”.
25