Monitorrapportage Afval & Grondstoffen Zwolle 2024

MONITORRAPPORTAGE AFVAL & GRONDSTOFFEN ZWOLLE 2024 ROVA, februari 2025

INHOUDSOPGAVE 1 2 3 4 5

Inleiding ...........................................................................................................................................................3 Ontwikkeling aanbod grondstoffen .................................................................................................................4 Ontwikkeling aanbod huishoudelijk restafval ..................................................................................................5 Ontwikkeling kwaliteit grondstoffen................................................................................................................6 Ontwikkeling geregistreerde bijplaatsingen ....................................................................................................8

1 INLEIDING De gemeenteraad van Zwolle heeft tijdens de raadsvergadering van 15 april 2024 besloten ieder half jaar een monitorrapportage te willen ontvangen van de (cijfermatige) ontwikkeling op het gebied van afval en grondstoffen. Dit om de langetermijneffecten van de invoering van het tarief (per 1 januari 2023) op restafval te volgen. Dit document brengt de belangrijkste kengetallen in kaart. Het richt zich op de ontwikkeling van het aanbod grondstoffen (hoofdstuk 3), het aanbod (fijn en grof) huishoudelijk restafval per inwoner (hoofdstuk 3), kwaliteit grondstoffen (hoofdstuk 4) en de geregistreerde bijplaatsingen (hoofdstuk 5).

3

2 ONTWIKKELING AANBOD GRONDSTOFFEN In 2024 is er iets minder gft (groente-, fruit-en tuinafval) en opk (oud papier en karton) ingezameld dan in 2023; gft daalde van 101 kilo naar 98 kilo per inwoner en opk van 41 naar 40 kilo (zie figuur 1). De hoeveelheid ingezameld glas is al jaren stabiel. Alleen de ingezamelde hoeveelheid pmd (plastic verpakkingen, metalen verpakkingen en drankenkartons) is gestegen van 34 kilo per in woner in 2023 naar 36 kilo in 2024. Het pmd is iets meer vervuild door ander afval dan voorgaande jaren (zie paragraaf 4). Figuur 1: Ontwikkeling aanbod grondstoffen gft, opk en pmd 120 101

98

41

40

100 81

82

43

43

44

24

24

24

22

21

23

23

23

2022

2023

2024

80

72

74

74

73

72

60

50

48

45

44

40 15

20

22

22

22

21

20

19

20

19

2015

2016

2017

2018

2019

2020

2021

Gft

Pmd

Opk

Glas

20 0

4

78

41

36

34

3 ONTWIKKELING AANBOD HUISHOUDELIJK RESTAFVAL Het aanbod (fijn) huishoudelijk restafval daalt in 2024 verder naar 95 kilo per inwoner. Dit is inclusief luiers en incontinentiemateriaal dat gescheiden wordt ingezameld maar als restafval wordt verbrand1. De hoeveelheid restafval is aanzienlijk lager dan de hoeveelheid restafval die gemiddeld in vergelijkbare gemeenten in stedelijkheidsklasse 2 wordt ingezameld (162 kilo per inwoner). De hoeveelheid grof huishoudelijk afval stijgt daarentegen naar 45 kilo per inwoner per jaar. Er is vooral meer gha door inwoners naar het milieubrengstation gebracht. Figuur 2: Ontwikkeling aanbod fijn en grof huishoudelijk restafval per inwoner per jaar (kg) 250 200

209

193

150

186

184

177

191

162 181

100 97

95

50 0

42

39

41

43

43

49

2015

2016

2017

2018

2019

2020

Fijn restafval

40

39

39

45

2021

2022

2023

2024

Fijn restafval stedelijkheidsklasse 2

Grof huisafval

Het scheidingspercentage daalt licht van 66% in 2023 naar 65% in 2024. Dit komt met name door de toename van de ingezamelde hoeveelheid grof huishoudelijk restafval.

1 Als gevolg van een tekort aan duurzame recyclecapaciteit in Nederland. De hoeveelheid ingezamelde luiers en incontinentiemateriaal is

stabiel gebleven t.o.v. 2023.

5

4 ONTWIKKELING KWALITEIT GRONDSTOFFEN De kwaliteit van de ingezamelde grondstoffen verbetert als het gaat om gft en verslechterd (licht) als het gaat om pmd. Figuur 3 laat zien dat zogeheten voorlopers2 in 2024 ruim 8 op de 10 mini-containers pmd visueel beoordelen als ‘niet vervuild’. Het percentage sterk vervuilde mini-containers neemt iets toe t.o.v. 2022 en 2023 en het percentage niet-vervuilde mini-containers iets af. De veranderingen zijn echter minimaal. Uit samenstellingsanalyses blijkt dat de kwaliteit van het pmd iets verslechterd. Waar voorlopers kijken naar de spreiding van vervuiling (8 van de 10 mini-containers zijn niet-vervuild), geeft een samenstellingsanalyse een beeld van de mate van vervuiling van een hele vracht3. In 2022 was 33,8% van een vracht vervuild (in gewicht). Dit is in 2024 gestegen naar 45,8%. Dit wordt hoofdzakelijk veroorzaakt door een stijging in de vervuiling van verzamelvoorzieningen pmd (niet afgesloten voorzieningen). Figuur 3: Ontwikkeling aanbod niet-vervuilde mini-containers pmd

2024

79,5%

16,1%

2023

81,4%

13,8%

Niet vervuild Licht vervuild Sterk vervuild

80,6%

2022

0%

10%

20%

30%

40%

14,4%

50%

60%

70%

80%

90%

100%

Als we kijken naar het gft, dan is er duidelijk sprake van een verbetering in de kwaliteit. Figuur 4 laat zien dat het percentage niet-vervuilde gft mini-containers stijgt van 85,5% in 2022 naar 91,2% in 2024. Dit betekent dat 9 op de 10 mini-containers gft goed worden aangeboden. Ook gft-vrachten zijn beperkt vervuild. Zo’n 4,8% van het gft wordt afgekeurd; dit is echter bijna volledig toe te rekenen aan vervuiling van gft in de hoogbouw.

2 Voorlopers zijn medewerkers van ROVA die letterlijk voor het inzamelvoertuig uitlopen en het aangeboden gft en pmd in mini-

containers visueel inspecteren. 3 Dit verschil in de uitkomsten van de metingen van voorlopers en samenstellingsanalyses komt enerzijds omdat voorlopers een deel van de vervuiling niet kunnen zien, met name afval onderin de mini-container en (bij pmd) als het gaat om volle verpakkingen. Anderzijds betreffen de gegevens van de voorlopers enkel de mini-containers en worden samenstellingsanalyses uitgevoerd op het pmd en gft van alle inzamelmiddelen (ook verzamelvoorzieningen).

6

Figuur 4: Ontwikkeling aanbod niet-vervuilde mini-containers gft

2024

91,2%

6,5%

2023

91,0%

6,2%

86,5%

2022

0%

10%

20%

30%

40%

Niet vervuild

9,7%

50% Licht vervuild

60%

70%

80%

90%

100%

Sterk vervuild

7

5 ONTWIKKELING GEREGISTREERDE BIJPLAATSINGEN Het aantal geregistreerde bijplaatsingen is t.o.v. 2023 gestegen naar 16.190, een stijging van 16,8%. Hierbij moet worden aangetekend dat het aantal registraties (ook) toeneemt door extra controles door handhaving van hotspotlocaties. Met andere woorden, door extra inzet om bijplaatsingen te controleren stijgt het aantal meldingen. Van alle bijplaatsingen is ruim 47% een bijplaatsing van grof huishoudelijk afval; 44% betreft fijn huishoudelijk afval waarvoor inwoners moeten betalen. De meeste registraties worden gedaan Holtenbroek en Diezepoort. Tabel 1: Ontwikkeling aantal bijplaatsingen

2022 2023 2024

Q1 2.479 3.527 4.281

Q2 2.797 2.875 4.263

Tabel 2: Aantal registraties per wijk (top 5) Wijk Diezerpoort Holtenbroek Stadshagen Assendorp Binnenstad

8

Aantal registraties 4.382 3.235 2.506 1.536 1.440

Q3 2.836 3.363 4.249

Q4 2.558 4.094 3.391

Totaal 10.700 13.859 `16.190