Inspraakreactie Janneke Hagemans - Platform Zwolse Wijken - Zwolse Participatieaanpak Hanza.docx
Tekst van het document
Geachte volksvertegenwoordigers,
In 2021 heeft het Platform Zwolse Wijken (een samenwerkingsverband van Zwolse wijkverenigingen) een visie op participatie gemaakt. Omdat wij vinden dat Zwollenaren meer zeggenschap moeten krijgen bij ontwikkelingen in hun leefomgeving. Een document met concrete spelregels die volwassen participatie mogelijk maken . Tijdens de verkiezingsbijeenkomst die wij in maart ’22 organiseerden is deze visie omarmd door alle toen aanwezige fracties. Vervolgens hebben wij deelgenomen aan het proces van de Doe!-tank. Daarin is veel input opgehaald van allerlei groepen en organisaties in de stad en van “gewone” Zwollenaren. Wij hebben in onze inbreng steeds de nadruk gelegd op drie punten die voor ons de essentie vormen: 1. De positie van inwoners moet sterker worden: Bij beslissingen over de leefomgeving zijn inwoners de zwakste partij op het speelveld, dat gedomineerd wordt door overheid en marktpartijen. Wij vinden dat dat speelveld evenwichtiger moet worden en inwoners een steviger positie moeten krijgen in de planvorming. 2. De verdeling van rollen en verantwoordelijkheden moet helder zijn, m.n. als de gemeente initiatiefnemer is: want in dat geval is de gemeente óók verantwoordelijk voor het organiseren én voor het toetsen van het participatieproces. Dan keurt de slager zijn eigen vlees en dat is onwenselijk 3.
Participatie moet niet vrijblijvend zijn: als die onvoldoende is, moet dat consequenties hebben: wij vinden dat de plan- en besluitvorming pas verder kan als de spelregels gevolgd zijn. Is dat niet het geval, dan moet het huiswerk opnieuw gedaan worden.
Wij zijn tevreden over het resultaat van Hanza! zoals het er nu ligt. Het proces was lang, maar zorgvuldig. Op de inhoud vinden wij veel van onze inbreng terug. De reden waarom ik hier vanavond sta, is dat Hanza! in onze ogen een noodzakelijke, maar geen voldoende voorwaarde is voor volwassen participatie. Want waarin verschilt deze nieuwe aanpak van de vorige? Er worden al jaren met veel goede bedoelingen stukken geschreven en mooie intenties uitgesproken over dit onderwerp, maar nog te vaak is het een papieren tijger gebleken. Degenen onder u die net als ik al langer meelopen in deze gemeente kennen ze misschien nog wel: het programma Samen maken de Stad (2008 – 2011), Start voor de Start en het rekenkamerrapport “Het venijn zit in de start”(2010). Wat maakt Hanza! dan anders dan de vorige trajecten? Niet dit op zich waardevolle proces en document, want die hebben we eerder gehad. Voor ons moet het verschil zitten in de
manier waarop alle betrokkenen daarmee omgaan: inwoners, ambtenaren, college en raad. En daarin ligt een zware verantwoordelijkheid op uw schouders als onze volksvertegenwoordigers. Straks in de besluitvorming over deze spelregels stelt u de nieuwe kaders vast voor participatie in Zwolle. Maar dan begint het pas. Dan komt het aan op het invullen van uw controlerende en volksvertegenwoordigende rol. Dan moet blijken of de goede intenties en mooie woorden door alle partijen ook in de praktijk worden gebracht. Dat de inwoners inderdaad een sterkere positie krijgen, rollen en verantwoordelijkheden helder zijn en participatie geen rituele dans is. Dat partijen elkaar er echt op aanspreken als de spelregels niet gevolgd worden en dat het proces dan opnieuw moet. Daarin zit naar onze overtuiging de sleutel voor volwassen participatie. Wij zijn ons ervan bewust dat dit een zware verantwoordelijkheid is die op u rust. Maar het is vooral ook een mogelijkheid om als nieuwe raad het verschil te kunnen maken, en te laten zien dat Hanza! geen oude wijn in nieuwe zakken is. Deze tijd, waarin het vertrouwen in de overheid zo onder druk staat, schreeuwt om volwassen participatie waarin ambtenaren en bestuurders de bereidheid en moed tonen om inwoners als volwaardige partij mee laten praten.
Wij zullen vanuit de wijken en het Platform de uitvoering van Hanza! nauwlettend volgen om te beoordelen of deze aanpak echt een succes voor de Zwollenaren gaat worden. Wij wensen u daarbij veel wijsheid!