Informatienota Verstedelijkingsstrategie en gebiedsgericht MIRT onderzoek bereikbaarheid Zwolle en omgeving

voorstel Informatienota voor de raad Datum

2 februari 2021

Onderwerp Versienummer

Verstedelijkingsstrategie en gebiedsgericht MIRT onderzoek bereikbaarheid Zwolle en omgeving V0.6

Portefeuillehouder

Ed Anker en William Dogger

Informant Afdeling Telefoon Email Bijlagen

H. Selles-Heikoop Ruimte en Economie 038 498 2425 H.Selles-Heikoop@zwolle.nl/ j.rengers@zwolle.nl 1. Governance. 2. Presentatie Verstedelijkingsstrategie/Gebiedsgericht MIRT Onderzoek Zwolle en omgeving 3. Eindrapportage Analysefase.

Wij stellen u voor kennis te nemen van: De resultaten van fase 1 van de verstedelijkingsstrategie Regio Zwolle / het gebiedsgericht MIRT onderzoek bereikbaarheid Zwolle en omgeving

5

voorstel

Datum

1 februari 2021

Toelichting op het voorstel Inleiding Regio Zwolle werkt, als samenwerkingsverband van 22 gemeenten en vier provincies, samen met het Rijk en het waterschap Drents Overijsselse Delta aan de toekomst van de regio. In het Bestuurlijk Overleg MIRT (BO MIRT) in oktober 2019 is hierover een aantal afspraken gemaakt tussen Rijk en regio. Gezamenlijk wordt een Verstedelijkingsstrategie voor de regio ontwikkeld en wordt onderzoek gedaan naar de bereikbaarheid van Zwolle en omgeving (het zogeheten gebiedsgericht MIRT Onderzoek). Deze ontwikkeling zien wij als een kansrijke mogelijkheid om toekomstgerichte afspraken te maken tussen Rijk en regio over de klimaatbestendige ontwikkeling van onze regio in samenhang met de unieke landschappelijke, stedelijke, economische, cultuurhistorische en sociale kwaliteiten. Uiteraard met het oog op de kwaliteiten van onze gemeente en het behoud ervan. De ontwikkeling van de Verstedelijkingsstrategie en een gebiedsgericht MIRT Onderzoek is een nieuw proces voor de regio en voor de gemeente Zwolle. Het leidt tot een ontwikkelrichting voor de regio waarin grote maatschappelijke opgaven, zoals het regionale woningtekort, economische ontwikkeling en de klimaatopgaven in samenhang met de unieke ruimtelijke kwaliteiten kunnen worden aangepakt. De aanhaking van de raad in dit traject is essentieel.

Het college zal de raad dan ook in de verschillende fases actief informeren om vervolgens het verdiepende gesprek aan te gaan. Vanuit de onderzoeken wordt de Raad op inhoud betrokken. Op 15 februari vindt de informatieronde plaats over de Verstedelijkingsstrategie Regio Zwolle en het gebiedsgerichte MIRT Onderzoek Gebiedsgericht MIRT Onderzoek Zwolle en omgeving. Over de opzet van deze onderzoeken is de raad in oktober 2020 al geïnformeerd. Aan de hand van deze nota wil het college de uitkomsten en inzichten van de eerste van het onderzoek, de analysefase, delen met de Raad. Voor toelichting op de uitkomsten kunt u ook deelnemen aan het webinar dat speciaal voor raads- en statenleden wordt gehouden op 5 februari 20201. Hiervoor heeft u inmiddels een uitnodiging ontvangen. Kernboodschap Fase 1 van het traject bestond uit een analyse van de bestaande feiten/ rapporten op de diverse onderwerpen om zo een compleet beeld te krijgen van de opgaven voor de Regio Zwolle. We zien daarmee de resultaten van fase 1 als een 0-meting voor de Regio. Het resultaat van fase 1 is het feitenbeeld, de duiding van de kwaliteiten en opgaven van de regio en een 4-tal ontwikkelperspectieven met drie woningbouwscenario’s die de basis vormen voor de uitwerking in fase 2. De perspectieven zijn nadrukkelijk bedoeld om de hoekpunten van het speelveld in alle openheid te verkennen.

Een keuze tussen de perspectieven en/of de scenario’s is nadrukkelijk niet aan de orde. Proces tot op heden Om het proces te begeleiden, is een bestuurlijke stuurgroep ingesteld met daarin vertegenwoordigers van Rijk en Regio, waarin ook de gemeente Zwolle is vertegenwoordigd. De stuurgroep staat onder voorzitterschap van de heer Dadema, burgemeester van Raalte en vicevoorzitter van de Regio Zwolle. In bijlage 1 vindt u informatie over hoe de onderzoeken zijn georganiseerd en hoe deze worden aangestuurd. Het proces van de Verstedelijkingsstrategie en een gebiedsgericht MIRT Onderzoek kent vier fases: 1) analyse, 2/5

5

voorstel

Datum

1 februari 2021

2) ontwikkelperspectieven, 3) ontwikkelrichting en 4) afspraken met de rijksoverheid. De analysefase is afgerond. Bijgaand in bijlage 2 vindt u het resultaat van deze fase in de vorm van een presentatie en de eindrapportage analysefase. Betrokkenheid van de raad Gedurende de analyse fase (fase 1) is de betrokkenheid van de gemeenteraad gericht op kennis nemen van de uitgangspunten en mogelijke perspectieven. In fase 2 en 3 wordt het onderzoeksproces vervolgd. Hierin worden onder andere de gemeenteraden betrokken bij de uitwerking van de perspectieven. Voor het betrekken van de raden in deze inhoud van het onderzoek is het project (de interbestuurlijke regionale samenwerking) verantwoordelijk. In afstemming met het in te huren consortium van bureaus wordt het proces daarvoor nader uitgewerkt. Wij zullen u tussentijds informeren over de voortgang en resultaten van het onderzoek en willen op basis daarvan graag vaker het verdiepende gesprek voeren met u als gemeenteraad. In de informatienota van 21 oktober 2020 (zie: https://online.ibabs.eu/ibabsapi/publicdownload.aspx?site=Zwolle&id=abb51f3a-cd17-467f-93fab3b098ab7777) over de Verstedelijkingsstrategie/MIRT onderzoek bereikbaarheid is in tabel op pagina 6 per fase in het onderzoek aangegeven hoe de raad van Zwolle in de verschillende fasen van het onderzoek wordt betrokken.

De afzonderlijke gemeenteraden en Provinciale Staten nemen geen besluiten gedurende de onderzoeken, maar worden steeds geïnformeerd en geconsulteerd. De verstedelijkingsstrategie geeft regionaal richting voor een ontwikkelperspectief. Vervolgens is het aan de individuele gemeenten om hieraan nadere uitwerking te geven in bijvoorbeeld de Omgevingsvisie. In deze uitwerking zijn de keuzes aan de orde waar en hoe een gemeente zich stedelijk verder ontwikkelt, bijvoorbeeld waar nieuwe woongebieden kunnen ontstaan of over hoe de bereikbaarheid wordt verbeterd. Voor de gemeente Zwolle willen we met dit proces aan de slag vanaf aankomend najaar. We gaan ervan uit dat de uitkomsten van het uitwerkingsproces landen in een opvolger van de Omgevingsvisie die we dit voorjaar aan de gemeenteraad voorleggen. De uitgangspunten en contouren van het uitwerkingsproces worden tijdig met de Raad vastgelegd. Consequenties De uitkomsten van beide onderzoeken vormen de basis voor toekomstige (financiële) afspraken tussen het Rijk, de gemeente Zwolle en andere regionale partijen over de realisatie en versnelling van woningbouw- en mobiliteitsprojecten en projecten op het gebied van onder andere bedrijvigheid, voorzieningen en klimaatadaptatie. Over de (ruimtelijke) uitwerking van de onderzoeken, zoals nieuwe woon- en werklocaties, leggen wij u concrete voorstellen voor bij de Omgevingsvisie 3.0.

Financiën Financiering voor het proces is opgenomen in de begroting 2021. Communicatie Alle betrokken partijen worden door middel van twee Webinars op de hoogte gebracht van de resultaten van fase 1: op 4 februari is er een webinar voor ambtelijk betrokkenen en geïnteresseerden; 3/5

5

voorstel

Datum

1 februari 2021

op 5 februari is er een webinar voor raden, staten en leden van colleges. Ook zal er vanaf begin februari een projectwebsite actief zijn, als onderdeel van de website van Regio Zwolle. De invulling van (inwoners)participatie vanuit het project wordt besproken door de interbestuurlijke stuurgroep in februari 2021. Daartoe is een voorstel in voorbereiding. Het college is van mening dat ook de stem van de Zwollenaar en andere inwoners van de regio gehoord moet worden. Daar willen we een toegankelijk, digitaal instrument voor inrichten, bijvoorbeeld via een interactieve website. Dit instrument biedt tegelijkertijd een platform voor het verbinden van de verschillende (ruimtelijke) ontwikkelingen die Zwolle samen met Rijk, regio en provincie oppakt. Ook zal hier de relatie met de Zwolse Omgevingsvisie worden geduid. Zodat het voor Zwollenaren helder is hoe er samen stappen worden gezet om de toekomst van Zwolle in samenhang met de regio en Rijk vorm te geven. Wij vinden het belangrijk daarin ook zichtbaar te maken hoe de gemeenteraden en belanghebbenden in die verschillende trajecten betrokken worden.

Vervolg Op 5 februari vindt het Webinar over de resultaten van fase 1 voor alle gemeenteraden en Provinciale Staten binnen de Regio Zwolle plaats en naar verwachting voert u als gemeenteraad met ons binnen afzienbare termijn het gesprek over de verstedelijkingsstrategie en het Gebiedsgerichte MIRT Onderzoek en de resultaten van fase 1. Op dit moment wordt de externe ondersteuning aangetrokken voor het onderzoek in fase 2 en daarna. Halverwege februari wordt daadwerkelijk gestart met de werkzaamheden van fase 2. Aan de hand van ontwerpend onderzoek worden de verschillende perspectieven nader onderzocht en ruimtelijk uitgewerkt. Deze uitwerkingen moeten in de daaropvolgende fasen leiden tot een gewenste ontwikkelrichting voor de verstedelijking en bereikbaarheid van de klimaatbestendige Groeiregio Zwolle. Eind 2021 wordt deze visie vastgesteld in het BO MIRT Oost Nederland, waar onder andere ministers en gedeputeerden aan tafel zitten. Voorzien wordt dat deze visie vervolgens wordt uitgewerkt in een (integraal) uitvoeringsprogramma voor onder meer wonen, werken, klimaat, mobiliteit, bereikbaarheid, en energie dat gezamenlijk door het Rijk, Provincies, Waterschappen, Regio Zwolle, gemeenten en andere partijen uitgevoerd wordt.

Openbaarheid openbaar

Burgemeester en Wethouders van Zwolle,

voorzitter, Peter Snijders 4/5

5

voorstel

Datum

1 februari 2021

Interim secretaris, Liesbeth Borsboom

5/5