Informatienota Lokaal preventieakkoord gezonde leefstijl

voorstel Informatienota voor de raad Datum

29 september 2021

Onderwerp Versienummer

Lokaal preventieakkoord gezonde leefstijl V 1.0

Portefeuillehouder

Michiel van Willigen

Informant Afdeling Telefoon Email Bijlagen

A. Ganseij Maatschappelijke Ontwikkeling 038 498 2998 A.Ganseij@zwolle.nl 1. preventieakkoord gezonde leefstijl gemeente Zwolle

Wij stellen u voor kennis te nemen van: Preventieakkoord Zwolle 2021: leefstijlakkoord

4

voorstel

Datum

30 augustus 2021

Toelichting op het voorstel Inleiding Jaarlijks sterven 35.000 Nederlanders door roken, overgewicht of probleemdrinken. Ze zijn samen de grootste oorzaak van ziekte in Nederland. Daarom heeft de Rijksoverheid samen met meer dan 70 maatschappelijke organisaties het Nationaal Preventieakkoord gesloten. Daarin staan meer dan 200 afspraken om Nederland gezonder te maken. Door roken, overgewicht en problematisch alcoholgebruik aan te pakken kan de gezondheid van veel inwoners verbeteren. In navolging hierop heeft gemeente Zwolle een lokaal preventieakkoord (bijlage 1) gesloten, gericht op het bevorderen van een gezonde leefstijl in de stad. Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport heeft ondersteunings- en uitvoeringsbudget beschikbaar gesteld voor gemeenten om een lokaal preventieakkoord te kunnen uitvoeren. De aanpak en thema’s in het preventieakkoord zijn onderdeel van de uitvoering van de nieuwe beleidsagenda gezondheid 2022-2026. Deze agenda wordt tegelijkertijd met deze nota aan u aangeboden. Kernboodschap In Zwolle zijn we al jaren aan de slag met preventie, gericht op aanpak van o.a. roken, overgewicht en problematisch alcoholgebruik. Met dit lokaal preventieakkoord willen we extra inzetten op het bevorderen van een gezonde leefstijl via een integrale wijkgerichte aanpak.

Terugdringen van gezondheidsverschillen Onze gezondheid wordt voor een groot deel bepaald door de omstandigheden waarin we worden geboren, opgroeien, wonen en werken. Allemaal factoren die traditioneel buiten het gezondheidsdomein liggen en waar niet iedereen in eenzelfde mate vat op heeft of verantwoordelijkheid over kan nemen. Wat het zo complex maakt, is dat er vaak sprake is van een stapeling en interactie van zaken. Zoals én bestaansonzekerheid én een precaire huisvesting. Of schulden én een instabiele gezinssituatie. Of laaggeletterdheid én het hebben van een migratieachtergrond. Of een migratiegeschiedenis én discriminatie. Iedereen is anders en dat maakt de kans op gezondheid niet hetzelfde voor iedereen. Daarbij komt dat de gezondheidsverschillen in Nederland niet kleiner worden, in tegenstelling tot de doelstelling van het preventiebeleid in de afgelopen decennia. Mensen in een kwetsbare situatie hebben een hoger risico op een slechtere gezondheid. De tweedeling in de maatschappij en de kansenongelijkheid nemen in zijn geheel toe, dit wordt versterkt door de pandemie die juist in achterstandswijken de problematiek doet toenemen. Ook in Zwolle maken we ons hier zorgen om. Door middel van het stimuleren van een gezonde leefstijl willen we een bijdrage leveren aan het verkleinen van de gezondheidsverschillen. Dit zal niet op elke plek en voor iedereen hetzelfde werken.

Daarom willen we aan de slag via een aanpak die zich richt op een wijk of buurt. Plannen voor 2021 Vanuit beschikbare data (o.a. GGD monitor, Buurt voor Buurt onderzoek en coronamonitor verenigingen) willen we aan de slag met het uitbreiden van de rookvrije generatie, aandacht voor gezonde voeding, alcoholpreventie en vitaliteit & bewegen. In overleg met inwoners starten we gelegenheidscoalities om deze leefstijlthema’s zo uit te werken dat het makkelijk in te passen is in het dagelijks leven en integraal onderdeel daarvan is. Daarbij stellen we de interventies die er al zijn beschikbaar, maar houden we er ook rekening mee dat inwoners en partners met andere invalshoeken 2/4

4

voorstel

Datum

30 augustus 2021

of mogelijkheden voor het verbinden of opknippen van interventies komen. In 2021 gaan we in gesprek met de wijk om op te halen, wat er al allemaal gebeurd op gebied van gezonde leefstijl, waar behoefte aan is en wat kan worden versterkt. In Diezerpoort start dit najaar een campagne rondom Stoptober, waarin inwoners worden uitgenodigd om mee te doen. Travers gaat samen met GGD IJsselland motivatiebijeenkomsten organiseren, opties voor rookvrije zones verkennen en inwoners stimuleren te stoppen met roken. Consequenties Het eerste project vindt plaats in de wijk Diezerpoort. Hiervoor is gekozen op basis van beschikbare data, de wens om gezondheidsverschillen van inwoners te verkleinen en de gemotiveerde partijen in de wijk. Samen met Travers Welzijn, SportService Zwolle, Huisartsenpraktijk Geert Groote, Basisschool de Springplank en Jumbo Diezerpoort wordt er gewerkt aan een integrale wijkgerichte aanpak om een gezonde leefstijl te bevorderen. De kracht van de aanpak zit erin, dat het proces, de acties en invulling samen met betrokken partijen en inwoners gaandeweg vorm wordt gegeven. Financiën Voor het lokaal preventieakkoord ontvangt de gemeente voor 2021, 2022 en 2023 jaarlijks 60.000 euro via een specifieke uitkering. Deze middelen moeten jaarlijks opnieuw worden aangevraagd.

Het is bestemd voor de uitvoering van het preventieakkoord en moet worden besteed aan ten minste twee thema’s uit het Nationaal Preventieakkoord: roken, alcohol en/of overgewicht. Dit is ook gemeld in de tweede bestuursrapportage van dit jaar. Communicatie Gedurende de wijkgerichte aanpak wordt er gekeken wat voor communicatiecampagnes nodig zijn. Het eerste communicatiemoment is dat wethouder Michiel van Willigen de aftrap doet van de activiteiten rondom Stoptober in de wijk Diezerpoort. Vervolg In het najaar van 2021 worden de eerste stappen gemaakt voor een wijkgerichte aanpak op het gebied van gezonde leefstijl in de wijk Diezerpoort. Bij positieve feedback, zal de aanpak worden uitgebreid naar wijken zoals Holtenbroek, delen van Zwolle-Zuid, AA-Landen en Stadshagen.

Burgemeester en Wethouders van Zwolle,

voorzitter, Peter Snijders

interim-secretaris, Liesbeth Borsboom 3/4

4

voorstel

Datum

30 augustus 2021

4/4