Informatienota Evaluatie Snuffelfietsproject

voorstel Informatienota voor de raad Datum

13 juli 2023

Onderwerp Versienummer

Evaluatie Snuffelfietsproject V1.0

Portefeuillehouder

A. Spaans

Informant Afdeling Telefoon Email Bijlagen

B. Blink Leefomgeving en Mobiliteit 038 498 B.Blink@zwolle.nl 1. Inhoudelijke evaluatie Snuffelfietsproject 2. Snuffelfiets nieuwsbrieven

Wij stellen u voor kennis te nemen van: 1. De uitkomsten van het evaluatie onderzoek naar de Snuffelfiets 2. Het besluit om het Snuffelfietsproject te beeindigen

4

voorstel

Datum

29 juni 2023

Toelichting op het voorstel Inleiding Van 2019 tot 2022 heeft Zwolle geparticipeerd in het Europese BITS (Bicycles and Intellegent Transport Systems) project. Doel van het BITS project is geweest om SMART/ITS maatregelen zodanig in te zetten dat het gebruik van de fiets toeneemt en de CO2 uitstoot verminderd wordt. Snuffelfiets Één van de pilots die in Zwolle in kader van BITS is uitgevoerd, is de inzet van de Snuffelfiets. Doel van snuffelfietsen was om de luchtkwaliteit van fietsroutes in Zwolle te meten en te kijken naar mogelijk toepassingen. In 2018 is gestart met 10 snuffelkastjes, vanaf september 2022 zijn dit er in totaal 239 geweest. Deelnemers krijgen een kastje die zij op hun fiets kunnen monteren, waarna zij door rond te fietsen met het kastje data verzamelen. In de afgelopen periode is deze pilot geëvalueerd. De uitkomsten en conclusies van deze evaluatie staan in deze nota beschreven. Kernboodschap Uit de evaluatie (zie bijlage 1) blijkt dat de snuffelfiets kansen biedt als het gaat om het verzamelen van data in samenwerking met inwoners van onze stad. Tegelijkertijd zien we dat om echt betrouwbare data te verzamelen we het aantal deelnemers fors moeten verhogen. Waarbij de kwaliteit van het product nog niet op het niveau is dat we zouden wensen.

Gezien de hoge kosten van het vergroten van deelnemers groep, de tijd die nodig is om het product verder te ontwikkelen en de interne capaciteit die hiervoor nodig is, beëindigen we het Snuffelfietsproject. Toelichting Hieronder volgt een beknopte samenvatting met de voornaamste conclusies. Een uitgebreide toelichting inclusief beeldmateriaal is als bijlage aan dit document toegevoegd. Behaalde resultaten per doel Milieu/luchtkwaliteit De ambitie van de snuffelfiets was om inzicht te krijgen in luchtkwaliteit op wegvakniveau en daarmee onder andere fietsers te kunnen adviseren over schonere routes. Uit de evaluatie blijkt dat de gemeten luchtkwaliteit beïnvloed wordt door een momentopname en factoren zoals zon, wind, luchtvochtigheid, wat de uitkomsten minder betrouwbaar maakt. De reguliere meetwijze met de landelijk gebruikte meetopstellingen, kent deze invloed van externe aspecten niet. De betrouwbaarheid van de verzamelde data kan wel worden vergroot worden door de omvang van de gebruikersgroep te vergroten. Mobiliteit/verkeer De snuffelfiets kan gebruikt worden om data te verzamelen over fietsroutes. In tegenstelling tot de reguliere vaste telpunten, bieden de kastjes inzicht in de totaal gereden route en de gereden snelheid. Op basis hiervan kunnen in potentie conclusies getrokken worden over de kwaliteit van het netwerk en de intensiteit op de fietsroutes.

Het beperkte aantal deelnemers aan het Snuffelfietsproject betekent echter dat de opgehaalde informatie nu niet als representatief beschouwd kan worden. Voor 2/4

4

voorstel

Datum

29 juni 2023

representatieve data zal de deelnemers groep groter moeten zijn en een betere spreiding moeten hebben over de stad/regio.

Participatie Als gemeente streven we naar participatie van inwoners bij al onze projecten. Met de snuffelfiets kunnen mensen actief participeren door als deelnemer te fietsen met het snuffelfietskastje. In de loop van het project bleek dat het echter lastig is om deelnemers enthousiast en actief te houden. Uit de gegevens blijkt dat het gebruik sinds de start met meer dan 50% is teruggelopen. Verklaring voor deze sterke afname lijkt te liggen in de beperkte ‘beloning’ voor de deelnemer. Deelnemers kunnen alleen hun eigen data online inzien en krijgen periodiek een update over opgehaalde gegevens, maar worden bijvoorbeeld niet beloond wanneer zij meer actief zijn. Daarnaast zijn er klachten over de gebruiksvriendelijkheid en kwaliteit van het kastje, waardoor deelnemers naar verloop van tijd afhaakten. Financieel De externe kosten voor de huidige pilot waren ca. 120.000 euro, waarvan ca. 50.000 gesubsidieerd in het kader van het BITS project. De jaarlijkse kosten voor de interne organisatie voor het continueren van de huidige projectvorm en aantal kastjes zijn ca. 47.000 euro. De jaarlijkse kosten voor het opschalen van het project naar voldoende niveau (1000 deelnemers) zijn ca. 160.000 euro. Hier komen de benodigde uren vanuit de interne vakdisciplines (milieu, mobiliteit, Informatie) nog bij.

In de bijlage onder het kopje ‘’betekenis stoppen of doorgaan’’ een volledig overzicht van de scenario’s (input externe partij/leverancier). Financiën De kosten voor afronding van het project in september bedragen ca. 5.000 euro. Dit bedrag kan betaald worden uit het budget van het Actieplan Zwolle Wereld Fietsstad. Communicatie Om het project af te sluiten organiseren we na de zomer een terugkommoment. Dit moment kan dan gebruikt worden om de eindresultaten te delen met deelnemers en om met elkaar in gesprek te gaan over de ervaringen/te evalueren. In de week van 16 – 22 september vindt de European Mobility Week plaats. De intentie is om het terugkommoment in die week te organiseren. In die week wordt o.a ook de Sister ride, Fietscommunity bijeenkomst en de fietswerkgever van het jaar georganiseerd. Vervolg Als gemeente staan we nog we nog wel steeds achter de doelen die we gesteld hadden. Daarom zien we kansen in het project MegaBITS (vervolg op BITS). Een van de onderdelen van MegaBITS is het doorontwikkelen van een in BITS ontwikkelde fietsapp. De Fietsapp ontwikkeling focust zich daarbij met name op fietsdata en participatie, maar onderzocht kan worden of milieu/luchtkwaliteit hier ook een plek in kan krijgen. Hier wordt, binnen het recent gestarte MegaBITS project, gezamenlijk met de provincie in opgetrokken. Openbaarheid Openbaar

3/4

4

voorstel

Datum

29 juni 2023

Burgemeester en Wethouders van Zwolle,

voorzitter, Peter Snijders

secretaris, Dick Emmer

4/4